PG 66:1567ΚΑΤΑΣΤΑΣΙΣ Οὔτε φιλοσοφίαν ἀπολίτευτον προελόμενος, καὶ τῆς φιλανθρωποτάτης θρησκείας ἐναγούσης εἰς ἦθος φιλόκοινον, ὑπήκουσά τε καλούμενος ὑφ’ ὑμῶν, καὶ χαίρω μαθὼν ἐφ’ οἷς αἱ πόλεις συνδεδραμήκατε. προὔργου γὰρ αὐταῖς οἴομαι καὶ νῦν καὶ ἐς ὕστερον ἐς τοὺς ὑπάρξαντας ἔργων ἀγαθῶν εὐχαρίστους καὶ εἶναι καὶ φαίνεσθαι. τάς τε οὖν κοινὰς ὑπεδεξάμην τοῦ δήμου φωνάς, καὶ ὅστις ἰδίᾳ λόγον διέθετο, πάντας ὁμοῦ τοῖς ἐπαίνοις ἐπῄνεσα. ἀλλὰ κἀμὲ δεῖ γενέσθαι τῶν εὐλογούντων, κἀμοὶ προσήκει μᾶλλον ἑτέρων καὶ τὰ κοινὰ καὶ τὴν ὑπὲρ ἑκάστου χάριν, καὶ ἰδιώτου καὶ πόλεως αὐτὸς ὀφείλειν τοῖς εὖ τι ποιήσασιν οἴομαι. ὃν γὰρ ὑπὲρ τῶν κοινῶν ἀγαθῶν εὔξασθαι δεῖ, πῶς οὐκ ὀφλήσει χάριν τῷ διὰ στρατείας αὐτὰ καὶ τῆς ἄλλης ἐπιμελείας αὐξήσαντι; πῶς δὲ οὐ διὰ πάσης οἴσω τιμῆς τόν, ἵνα τύχω τῆς εὐχῆς, ἱδρῶτι διαπραξάμενον; κακοὺς κακῶς ἀπολωλέναι τοὺς καταράτους βαρβάρους, ἐγὼ μὲν ᾔτησα τὸν θεόν, αἱ δὲ Ἀνυσίου χεῖρες κατὰ θεὸν ἐξειργάσαντο. Τῶν γέ τοι πρώην εἰσβεβληκότων ἱππέων, ὑπὲρ χιλίους ὄντων τὸν ἀριθμόν, οὐδὲ πεμπτημόρια ὑπολείπεται, φασὶν οἱ πεπονθότες·sunt, citra ullam tergiversationem parati ad nutum χεται· ἔβδομον μὲν ἔτος ἤδη προπράξασα πονηρώς
imperatoris fuerimus. Sed hactenus Pentapolitana
res heri ac nudiustertius in Romanorum potestate
manserunt, qui deinceps, amissa ea gente, in recensendis præfecturis suis illam præterierunt,
Prorsus nunc de Pentapoli actum est; funditus,
inquam, illa concidit: quæ variis quidem ærumnis
annum jam ante septimum conflictari cœperat:
sed quemadmodum animal quoddam ægre moriens,
sic illa spiritus sui reliquias cogebat atque contrahebat. Felix sit Anysii memoria. 300 Is enim
annuin ad illius tempus adjecit, cum clypeis quidem omnium, Unnigardarum vero manibus opportune uteretur. Itaque nonnihil dilata calamitas
est. Neque enim confertis copiis regionem pervagati sunt. Ad latrocinia sese converterunt, fugicn.
tes identidem, atque irrumpentes. Posteaquam
vero ter instructa acie prœliati consilium mularunt, nunc campos longe lateque omnes eques
obtinet, nunc intra mœnia conclusi milites tenentur, alii alio dissipati, quod Cerealis tempore malum accidit; nec utiles sibi esse invicem possunt,
quod non collecti in unum ac coacti sint. Quamobrem hostium res luculente ac prosperæ sunt.
Qui enim superiore anno velites erant, et ad
ſugam expediti, nunc oppugnatores urbium sunt.
Nunc posteaquam pagorum muros everterunt, oppida ipsa justo exercitu circumdant. Quid enim
non illis successit? Ausuriani Thracum equitum
loricas induerunt, non quod iis opus haberent, sed
ut ornatum atque habitum irriderent. Posthæc
Marcomanorum clypeis usi sunt. Ad velites atque
expeditos Romanorum legio redacta est, qui quidem miseratione hostium salutem consecuti sunt.
Ejusmodi homines deploro, calamitatem non exprobro. Quid enim adversus multo majores copias
facerent Unnigardæ, dum confertis ipsi in lacinias
dispersi occurrerent? Itaque quantum in Deo et
virtute atque armorum peritia fuit, salvi atque
incolumes sunt. Quantum vero ad duces attinet,
quo tandem ingenti malo afficere hostes possent,
in quos qui ipsos ducunt, non libenter cos immittunt, sed si quando catulorum instar eruperint,
illi rursum ipsos ante reducunt; ac revocant,
quam sese cursu ac ferina cæde satiare potuerunt.
Quanquam extremo etiam agmine esset opus Unnigardis, ordinatoque exercitu. Oportet enim, uti
opinor, phalangis, velut validi cujusdam ensis,
vegetiorem quidem partem in fronte, graviorem in
subsidiis locari. Ita enim altius plaga penetrat.
Atque, ut uno verbo dicam, multitudo omnis illorum paucior est quam ut bellum istud sustinere
possit. Quod ne in nostra quidem regione commode
α
ἀλλ᾿ ὥσπερ ζῶον δυσθανατοῦν, ἀνέφερε καὶ συν
ήθροιζε τοῦ πνεύματος τὸ λειπόμενον. Εύφημος
Ανυσίου μνήμη ἐνιαυτῷ τὸν χρόνον αὐτῆς πλείω
πεποίηκε, ταῖς μὲν ἁπάντων ασπίσι, ταῖς δὲ Οικι
γαρδῶν χερσὶν εἰς δέον χρησάμενος. Τοιγαρών,
ἀναβολή τις ἐγένετο τοῦ κακοῦ. Οὐ γὰρ ἐξεχύθησαν
ὅλῳ πλήθει κατὰ τῆς χώρας· εἰς ληστήρια μετετέ
ξαντο· ἀφέλλοντο καὶ προσήλλοντο. Ἐπεὶ δὲ τρὶς
παραταξαμένοις αὐτοῖς μετεμέλησε, νῦν μὲν ἱππ·
κρατεῖται τὰ πεδία, νῦν οἱ [ἴσ. νῦν δὲ] στρατιώται
τειχήρεις, ἄλλος ἀλλαχόσε διειλημμένοι, τὸ ἐπὶ
Κερεαλίου κακόν οὐδὲν ἀλλήλοις όφελος διττή,
ὅτι μὴ συνετάχθησαν. Τοιγαροῦν τὰ τῶν πολεμίων
λαμπρὰ οἱ πέρυσιν εύζωνοι, καὶ πρὸς τὸ φυγείν εύο
τρεπεῖς, νῦν πολιορκηταί, νῦν τὰ κωμητικά |.
κωμικά] τείχη καθελόντες, πλατεί στρατεύματι τὰς
πόλεις περιστοιχίζονται. Τί γὰρ οὐ προσχώρησεν
αὐτοῖς; Αὐσουριανοὶ τοὺς τῶν Θρακών τῶν ἱππέων
ἐνεδύσαντο θώρακας, οὐ κατὰ χρείαν, ἀλλ' ἐπαγγε
λῶντες τῷ σχήματι· ταῖς Μαρκομανῶν ἀσπίσιν, ἐπὶ
τούτοις ἐχρήσαντο· εἰς γυμνητικὸν ἐτέλεσε τὸ Ῥω
μαίων ὁπλιτικὸν, ἐχθρῶν ἑλέῳ τὴν σωτηρίαν εὐρα
μενοι. Δακρύω τοὺς ἄνδρας, οὐκ ὀνειδίζω τὴν συμ
φοράν. Τί γὰρ ἂν ἐποίησαν εἰς πολυπλάσιον πλῆθος,
οἱ κατὰ μέρος [γρ. μένος] αὐτοῖς ἀθρόοις εντυγχάνοντες
Οὐνιγάρδαι; Τὸ μὲν ἐπὶ τῷ Θεῷ, καὶ τῇ βώμῃ, καὶ τῇ
τῶν ὅπλων ἐμπειρία σώζονται. Τὸ δὲ ἐπὶ τῇ στρατη
γίᾳ, τί ἂν καὶ μέγα κακὸς τοὺς πολεμίους εἰργά
σαντο, καθ' ὧν οὐ παρ' ἑκόντων ἀφίενται τῶν ἀγόντων
αὐτούς· ἀλλ᾽ εἴποτε σκυλάκων δίκην ἀποδιάταση
οἱ δὲ πάλιν ἦγξαν αὐτούς καὶ ἀνεκαλέσαντα,
πριν κορεσθῆναι δρόμου, καὶ φόνου θηρείου. Καίτοι
καὶ Οθνιγάρδαις ουραγίας δει, καὶ συντεταγμένου
στρατεύματος. Έδει γάρ, οἶμαι, φάλαγγος, ώσπερ
ἐνεργοῦ μαχαίρας, τὸ μὲν ἀκμαιότερον προβεβλήσθαι,
τὸ δὲ στιβαρώτερον ἐπελαύνεσθαι. Ούτως ή πληγή
τομωτέρα γίνεται. Ολως δὲ τὸ πλῆθος αὐτῶν ὀλίγον
ἐστὶ πρὸς τὸ διαπολεμῆσαι τὸν πόλεμον. ὓς είδ
ἂν ἐν τοῖς καθ᾿ ἡμᾶς τόποις διαπολεμηθείη καλώς.
Αλλ' εἰ μή τις εἰς τὴν ἐκείνων Ουνιτάρδας διαβιβά
σειεν, ἐπὶ τούτους δεῖ πλήθους ἑκατοστύων πτ
ρων· μᾶλλον δὲ πρότερον ἔδει τοσούτον ελήθου;
καὶ στρατηγοῦ, πρὶν ἡμᾶς οἴχεσθαι κομιδή, πριν εἰς
τοσοῦτον αὐξηθῆναι τοῖς πολεμίοις τὰ πράγματα. Εις
τὰ τελευταία ταῦτα, καὶ γυναῖκες συνεστρατεύσαντο.
Εἶδον, εἶδον συχνά [γρ. συχνοί] γυναίκα μαχαιροφό
ρον ὁμοῦ, καὶ βρέφη τιθηνουμένην. Τίς οὐ ζηλοῖ τὸν
ἀκίνδυνον πόλεμον; Ὑπὲρ ἐμαυτοῦ πεφοβημένος
ὑπὲρ τῶν καιρῶν [γρ. Καισάρων], ὑπὲρ τῆς πολιτείας
αἰσχύνομαι. Ὁ τοῦ πάλαι Ῥωμαίων φρονήματος:
οἱ πάντα πανταχοῦ νικῶντες, οἱ τὰς ἠπείρους τρο
παίοις (γρ. τροπαίας] συνάψαντες, νῦν [ἰσ. τὰ ἐπαι
Ꭰ
Τὸ ἐπὶ Κερεκλίου κακόν. De Cereali vide in
epist. 130.
Πάλιν ήγξαν αὐτούς. Quid si tΰξαν, id est
sibilo revocarunt? aut ἦξαν;
Τίς οὐ ζηλοῖ τὸν ἀκίνδυνον. Sic cum locum
interpretor, ut tantam in hostibus fuisse Gduciam
dicat, ut ipse etiam mulieres, quasi ad certissimam
prædam bellumque periculi omnis expers, cum infantibus perrexerint.
αὐτοὶ οὗτοι ζῶσι τοὺς πεπτωκότας διαριθμήσαντες. καὶ ταῦτα οὐ πολλοῦ στρατεύματος ἐξηγούμενος εἴργασται, ἀλλ’ ἄνδρες αὐτῷ συμπαρετάττοντο τεσσαράκοντα. κἀγὼ μὲν οὐδὲν ἐρῶ φαῦλον οἷς σιτοδοτοῦμεν ἱππέων τε καὶ πεζῶν, οὑτοσὶ δὲ Οὐννιγάρδαις δεῖν οἴεται πρὸς ἅπαντα χρῆσθαι· τοὺς δὲ πολλοὺς τούτους, οὐδὲ τῶν ἀλλοτρίων ἔργων θεατὰς ἐπηγάγετο. οὗτοι χωροῦσιν αὐτοῦ μόνου τὰ στρατηγήματα. τούτων ἐστὶ λοχίτης καὶ λοχαγός· τούτων ἐστὶ συστρατιώτης καὶ στρατηγός· μετὰ τούτων τρέχει διὰ τῆς χώρας δρόμον ἐνόπλιον, καὶ ταχὺ μὲν ἁπανταχοῦ γίνεται, νικᾷ δὲ ὅπου καὶ γένοιτο. οὗτοι πλείους εἰ γένοιντο, πρὸς οἷς ἔχομεν διακοσίοις, μετὰ τοῦ θεοῦ θαρρῶν ἀποφαίνομαι τοῦτον τὸν νεανίαν εἰς τὴν ἐκείνων διαβιβάσειν τὸν πόλεμον. Ἀνυσίῳ στρατηγῷ διακοσίους Οὐννιγάρδας αἰτήσομεν, εἰ μέλλομεν ἐπανάξειν ἀπὸ τῆς βαρβάρου τοὺς συγγενεῖς. εἴθε γενοίμην λαφύρων ἰδεῖν νομήν, ἀνδραπόδων βαρβαρικῶν τὸν τέως δεσπότην ἀντιδουλεύοντα. ταῦτα πρώην μὲν εὔξασθαι ῥᾷον ἦν· νῦν δὲ ἔξεστιν αὐτὰ καὶ ἐλπίσαι. τὰ γὰρ ἐν ὀφθαλμοῖς πιστὰ τῶν προσδοκωμένων ἐνέχυρα γέγονεν. πρὸς οὖν ταῦτα Ἀνυσίου δεῖ τῶν διακοσίων ἡγουμένου.sunt, citra ullam tergiversationem parati ad nutum χεται· ἔβδομον μὲν ἔτος ἤδη προπράξασα πονηρώς
imperatoris fuerimus. Sed hactenus Pentapolitana
res heri ac nudiustertius in Romanorum potestate
manserunt, qui deinceps, amissa ea gente, in recensendis præfecturis suis illam præterierunt,
Prorsus nunc de Pentapoli actum est; funditus,
inquam, illa concidit: quæ variis quidem ærumnis
annum jam ante septimum conflictari cœperat:
sed quemadmodum animal quoddam ægre moriens,
sic illa spiritus sui reliquias cogebat atque contrahebat. Felix sit Anysii memoria. 300 Is enim
annuin ad illius tempus adjecit, cum clypeis quidem omnium, Unnigardarum vero manibus opportune uteretur. Itaque nonnihil dilata calamitas
est. Neque enim confertis copiis regionem pervagati sunt. Ad latrocinia sese converterunt, fugicn.
tes identidem, atque irrumpentes. Posteaquam
vero ter instructa acie prœliati consilium mularunt, nunc campos longe lateque omnes eques
obtinet, nunc intra mœnia conclusi milites tenentur, alii alio dissipati, quod Cerealis tempore malum accidit; nec utiles sibi esse invicem possunt,
quod non collecti in unum ac coacti sint. Quamobrem hostium res luculente ac prosperæ sunt.
Qui enim superiore anno velites erant, et ad
ſugam expediti, nunc oppugnatores urbium sunt.
Nunc posteaquam pagorum muros everterunt, oppida ipsa justo exercitu circumdant. Quid enim
non illis successit? Ausuriani Thracum equitum
loricas induerunt, non quod iis opus haberent, sed
ut ornatum atque habitum irriderent. Posthæc
Marcomanorum clypeis usi sunt. Ad velites atque
expeditos Romanorum legio redacta est, qui quidem miseratione hostium salutem consecuti sunt.
Ejusmodi homines deploro, calamitatem non exprobro. Quid enim adversus multo majores copias
facerent Unnigardæ, dum confertis ipsi in lacinias
dispersi occurrerent? Itaque quantum in Deo et
virtute atque armorum peritia fuit, salvi atque
incolumes sunt. Quantum vero ad duces attinet,
quo tandem ingenti malo afficere hostes possent,
in quos qui ipsos ducunt, non libenter cos immittunt, sed si quando catulorum instar eruperint,
illi rursum ipsos ante reducunt; ac revocant,
quam sese cursu ac ferina cæde satiare potuerunt.
Quanquam extremo etiam agmine esset opus Unnigardis, ordinatoque exercitu. Oportet enim, uti
opinor, phalangis, velut validi cujusdam ensis,
vegetiorem quidem partem in fronte, graviorem in
subsidiis locari. Ita enim altius plaga penetrat.
Atque, ut uno verbo dicam, multitudo omnis illorum paucior est quam ut bellum istud sustinere
possit. Quod ne in nostra quidem regione commode
α
ἀλλ᾿ ὥσπερ ζῶον δυσθανατοῦν, ἀνέφερε καὶ συν
ήθροιζε τοῦ πνεύματος τὸ λειπόμενον. Εύφημος
Ανυσίου μνήμη ἐνιαυτῷ τὸν χρόνον αὐτῆς πλείω
πεποίηκε, ταῖς μὲν ἁπάντων ασπίσι, ταῖς δὲ Οικι
γαρδῶν χερσὶν εἰς δέον χρησάμενος. Τοιγαρών,
ἀναβολή τις ἐγένετο τοῦ κακοῦ. Οὐ γὰρ ἐξεχύθησαν
ὅλῳ πλήθει κατὰ τῆς χώρας· εἰς ληστήρια μετετέ
ξαντο· ἀφέλλοντο καὶ προσήλλοντο. Ἐπεὶ δὲ τρὶς
παραταξαμένοις αὐτοῖς μετεμέλησε, νῦν μὲν ἱππ·
κρατεῖται τὰ πεδία, νῦν οἱ [ἴσ. νῦν δὲ] στρατιώται
τειχήρεις, ἄλλος ἀλλαχόσε διειλημμένοι, τὸ ἐπὶ
Κερεαλίου κακόν οὐδὲν ἀλλήλοις όφελος διττή,
ὅτι μὴ συνετάχθησαν. Τοιγαροῦν τὰ τῶν πολεμίων
λαμπρὰ οἱ πέρυσιν εύζωνοι, καὶ πρὸς τὸ φυγείν εύο
τρεπεῖς, νῦν πολιορκηταί, νῦν τὰ κωμητικά |.
κωμικά] τείχη καθελόντες, πλατεί στρατεύματι τὰς
πόλεις περιστοιχίζονται. Τί γὰρ οὐ προσχώρησεν
αὐτοῖς; Αὐσουριανοὶ τοὺς τῶν Θρακών τῶν ἱππέων
ἐνεδύσαντο θώρακας, οὐ κατὰ χρείαν, ἀλλ' ἐπαγγε
λῶντες τῷ σχήματι· ταῖς Μαρκομανῶν ἀσπίσιν, ἐπὶ
τούτοις ἐχρήσαντο· εἰς γυμνητικὸν ἐτέλεσε τὸ Ῥω
μαίων ὁπλιτικὸν, ἐχθρῶν ἑλέῳ τὴν σωτηρίαν εὐρα
μενοι. Δακρύω τοὺς ἄνδρας, οὐκ ὀνειδίζω τὴν συμ
φοράν. Τί γὰρ ἂν ἐποίησαν εἰς πολυπλάσιον πλῆθος,
οἱ κατὰ μέρος [γρ. μένος] αὐτοῖς ἀθρόοις εντυγχάνοντες
Οὐνιγάρδαι; Τὸ μὲν ἐπὶ τῷ Θεῷ, καὶ τῇ βώμῃ, καὶ τῇ
τῶν ὅπλων ἐμπειρία σώζονται. Τὸ δὲ ἐπὶ τῇ στρατη
γίᾳ, τί ἂν καὶ μέγα κακὸς τοὺς πολεμίους εἰργά
σαντο, καθ' ὧν οὐ παρ' ἑκόντων ἀφίενται τῶν ἀγόντων
αὐτούς· ἀλλ᾽ εἴποτε σκυλάκων δίκην ἀποδιάταση
οἱ δὲ πάλιν ἦγξαν αὐτούς καὶ ἀνεκαλέσαντα,
πριν κορεσθῆναι δρόμου, καὶ φόνου θηρείου. Καίτοι
καὶ Οθνιγάρδαις ουραγίας δει, καὶ συντεταγμένου
στρατεύματος. Έδει γάρ, οἶμαι, φάλαγγος, ώσπερ
ἐνεργοῦ μαχαίρας, τὸ μὲν ἀκμαιότερον προβεβλήσθαι,
τὸ δὲ στιβαρώτερον ἐπελαύνεσθαι. Ούτως ή πληγή
τομωτέρα γίνεται. Ολως δὲ τὸ πλῆθος αὐτῶν ὀλίγον
ἐστὶ πρὸς τὸ διαπολεμῆσαι τὸν πόλεμον. ὓς είδ
ἂν ἐν τοῖς καθ᾿ ἡμᾶς τόποις διαπολεμηθείη καλώς.
Αλλ' εἰ μή τις εἰς τὴν ἐκείνων Ουνιτάρδας διαβιβά
σειεν, ἐπὶ τούτους δεῖ πλήθους ἑκατοστύων πτ
ρων· μᾶλλον δὲ πρότερον ἔδει τοσούτον ελήθου;
καὶ στρατηγοῦ, πρὶν ἡμᾶς οἴχεσθαι κομιδή, πριν εἰς
τοσοῦτον αὐξηθῆναι τοῖς πολεμίοις τὰ πράγματα. Εις
τὰ τελευταία ταῦτα, καὶ γυναῖκες συνεστρατεύσαντο.
Εἶδον, εἶδον συχνά [γρ. συχνοί] γυναίκα μαχαιροφό
ρον ὁμοῦ, καὶ βρέφη τιθηνουμένην. Τίς οὐ ζηλοῖ τὸν
ἀκίνδυνον πόλεμον; Ὑπὲρ ἐμαυτοῦ πεφοβημένος
ὑπὲρ τῶν καιρῶν [γρ. Καισάρων], ὑπὲρ τῆς πολιτείας
αἰσχύνομαι. Ὁ τοῦ πάλαι Ῥωμαίων φρονήματος:
οἱ πάντα πανταχοῦ νικῶντες, οἱ τὰς ἠπείρους τρο
παίοις (γρ. τροπαίας] συνάψαντες, νῦν [ἰσ. τὰ ἐπαι
Ꭰ
Τὸ ἐπὶ Κερεκλίου κακόν. De Cereali vide in
epist. 130.
Πάλιν ήγξαν αὐτούς. Quid si tΰξαν, id est
sibilo revocarunt? aut ἦξαν;
Τίς οὐ ζηλοῖ τὸν ἀκίνδυνον. Sic cum locum
interpretor, ut tantam in hostibus fuisse Gduciam
dicat, ut ipse etiam mulieres, quasi ad certissimam
prædam bellumque periculi omnis expers, cum infantibus perrexerint.
PG 66:1568οὗτος Οὐννιγάρδαις κεχρῆσθαι καὶ φύσιν ἔχει καὶ τέχνην· δύναται τοὺς ἄνδρας ἐξοπλίζεσθαι καὶ μεταχειρίζεσθαι. Οὐννιγάρδαι μετὰ Ἀνυσίου Ῥωμαϊκαὶ χεῖρές εἰσιν· ἄνευ δὲ τούτου καὶ τοὺς τετταράκοντα τοὺς παρόντας ἐπαινεῖν μὲν ἔχω τῆς ῥώμης, ἐγγυήσασθαι δὲ τῆς γνώμης οὐ βούλομαι. Ἀναφορὰ στελλέσθω περὶ τούτου πρεσβεύουσα, στρατιώτας καὶ χρόνον αἰτοῦσα τῷ γενναίῳ. καὶ τἄλλ’ ὁποῖος ἀνήρ; τὸν ἐπὶ εἰρήνης δὲ πόλεμον, τὸν μικροῦ τοῦ βαρβαρικοῦ χαλεπώτερον, τὸν ἐκ τῆς στρατιωτικῆς ἀταξίας καὶ τῆς τῶν ταξιάρχων πλεονεξίας, οὐχ οὗτος ὁ παύσας ἐστίν; ἐφ’ οὗ μόνου γε τῶν πολλῶν στρατηγῶν ἰδιώτης ἠδικημένος μείζω στρατιώτου φθέγγεται. τίνα δὲ ἔξεστι καλεῖν ἀδωρότατον; οὐ τὸν ὑπερορῶντα καὶ τῶν ἀπὸ τοῦ νόμου κερδῶν; ὁ θεοσεβὴς δὲ τίς ἂν γένοιτο μᾶλλον, ἢ ὅστις ἅπαντος ἔργου καὶ λόγου θεόθεν ἄρχεται; ἀνθ’ ὧν ἁπάντων ἔξεστι δὴ πᾶσι κἀνθάδε προσεύξασθαι γῆρας αὐτῷ βαθὺ καὶ λιπαρὸν παραμένειν, τοῖς ἐνιαυτοῖς συμπροιούσης τῆς ἀρετῆς.
ΚΑΤΑΣΤΑΣΙΣ ῬΗΘΕΙΣΑ ἘΠΙ ΤΗ ΜΕΓΙΣΤΗ ΤΩΝ ΒΑΡΒΑΡΩΝ ἘΦΟΔΩ, ἩΓΕΜΟΝΕΥΟΝΤΟΣ ΓΕΝΝΑΔΙΟΥ ΚΑΙ ΔΟΥΚΟΣ ὈΝΤΟΣ ἸΝΝΟΚΕΝΤΙΟΥ Ἐγὼ μὲν οὐκ οἶδ’ ὅ τι καὶ χρὴ λέγειν ὑπὲρ τῶν ἐν ὀφθαλμοῖς συμφορῶν· οὔτε γὰρ σχολὴ λέγειν οἷς κλάειν ἀνάγκη, οὔτε λόγος ἂν γένοιτο τοῖς πράγμασι σύμμετρος. καίτοι καὶ τὸ δακρύειν ἐνίους, τῷ μεγέθει τῶν συντυχόντων κακῶν ἐκπλαγέντας ἐπέλιπεν. ἀλλ’ ἐπειδὴ κλαιόντων μὲν θεὸς αἰσθάνεται, δεῖ δὲ εἰδέναι καὶ τοὺς τὰ Ῥωμαίων σκῆπτρα διέποντας, γράφε σὺ πρὸς οὓς οἷόν τε τῶν δυναμένων λόγους εἰσενεγκεῖν εἰς τὸ βασιλέως συνέδριον. ἀγγειλάτω τις αὐτοῖς ἐν βραχεῖ, ὅτι Πεντάπολις βασιλεῖ τὸ μέχρι τρίτης ἡμέρας ἦν ἔτι κτῆμα ἀγαθόν, εἰ καὶ δυνάμει λειπόμενον ἑτέρων, ἀλλὰ τῶν μείζω δυναμένων εὐνούστερον. ἴσασιν αὐτῶν ὅσοι δεδημοσιεύκασι μετὰ τοῦ προσέχειν τοῖς πράγμασιν· ὧν τὸν μέγαν Ἀνθέμιον ἐγὼ τὰ πρῶτα καὶ ἀκούω καὶ πείθομαι. οὐκοῦν οἶδεν ἐν ὅσοις καιροῖς, καὶ μάλιστα τούτων ὁπόσοι τυραννικοί, γεγόναμεν ἀπροφάσιστοι βασιλεῖ. ἀλλὰ μέχρι τούτου τὰ Πενταπόλεως· χθὲς καὶ τρίτην ἡμέραν ἐγένετο Ῥωμαίοις ἔθνους ζημία, τὰς ἡγεμονίας αὑτῶν παρὰ Πεντάπολιν ἀριθμήσασιν.
PG 66:1569οἴχεται Πεντάπολις νῦν ἀκριβῶς· εἰς τοὔσχατον οἴχεται, ἕβδομον μὲν ἔτος ἤδη προπράξασα πονήρως, ἀλλ’ ὥσπερ ζῷον δυσθανατοῦν ἀνέφερε καὶ συνήθροιζε τοῦ πνεύματος τὸ λειπόμενον. Εὔφημος Ἀνυσίου μνήμη ἐνιαυτῷ τὸν χρόνον αὐτῆς πλείω πεποίηκε, ταῖς μὲν ἁπάντων ἀσπίσι, ταῖς δὲ Οὐννιγαρδῶν χερσὶν εἰς δέον χρησάμενος. τοιγαροῦν ἀναβολή τις ἐγένετο τοῦ κακοῦ· οὐ γὰρ ἐξεχύθησαν ὅλῳ πλήθει κατὰ τῆς χώρας, εἰς λῃστήρια μετετάξαντο, ἀφήλλοντο καὶ προσήλλοντο. ἐπεὶ δὲ τρὶς παραταξαμένοις αὐτοῖς μετεμέλησε, νῦν μὲν ἱπποκροτεῖται τὰ πεδία, νῦν οἱ στρατιῶται τειχήρεις, ἄλλος ἀλλαχόσε διειλημμένοι, τὸ ἐπὶ Κερεαλίου κακόν, οὐδὲν ἀλλήλοις ὄφελος ὄντες, ὅτι μὴ συνετάχθησαν. τοιγαροῦν τὰ τῶν πολεμίων λαμπρά. οἱ πέρυσιν εὔζωνοι καὶ πρὸς τὸ φυγεῖν εὐτρεπεῖς, νῦν πολιορκηταί, νῦν τὰ κωμητικὰ τείχη καθελόντες, πλατεῖ στρατεύματι τὰς πόλεις περιστοιχίζονται. τί γὰρ οὐ προὐχώρησεν αὐτοῖς; Αὐσουριανοὶ τοὺς τῶν Θρᾳκῶν τῶν ἱππέων ἐνεδύσαντο θώρακας, οὐ κατὰ χρείαν, ἀλλ’ ἐπεγγελῶντες τῷ σχήματι· ταῖς Μαρκομάνων ἀσπίσιν ἐπὶ τούτοις ἐχρήσαντο·CATASTASIS.
in illorum agmen Unnigardas immittat, quatuor
adversus eos centuriis opus est; vel erat potius
tanto numero opus, ac duce, antequam funditus
periissemus, antequam usque adeo hostium res
auctæ ac confirmatæ fuissent. In hoc ultimo bello
ipse etiam mulieres ad expeditionem profecta
sunt. Vidi, inquam, sæpenumero gladio accinctam
mulierem, atque una infantem suum lactantem.
Quis securum adeo bellum non fortunatum putet?
Pudet me et mihi ipsi, et tempori, et reipub.
timuisse. Ο veteres illos Romanorum spiritus, qui
ubique omnia debellare solebant, qui dissitas
continentes tropæis suis conjunxerunt, nunc ab
infelici dispersaque gente eo redacti sunt, ut peri
culum sit ne præter Græcas urbes, etiam Africanas, ipsamque adeo, quæ in Egypto est, Alexandriam amittant! Est illud quidem quod ad pecuniarum rationem attinet, majoris momenti: hoc
vero ad splendorem ac gloriam non minus, si
quis erubescere modo novit, ac decoris rationem
ullam atque honestatis habet. Pruh audaciam illam, qua freti velut retibus universam provinciam
amplexi sunt | Nullus iis accessu mons arduus,
nullum satis munitum castellum fuit: regionem
omnem pervagati, omnem perscrutati sunt, ælatemqué omnem in servitutem redegerunt. Olim ex
historicorum numero ita scribentem nescio quem
audio: FEMINAS ET PUERULOS EXCIDIORUM
AC SUBVERSIONUM ARGUMENTO RELINQUEΒΑΝΤ. Sed longe aliud Pentapoli contigit. Quæ
enim Ausuriano possessio commodior muliercula
et infantulo? Ut et illæ ipsis pariant, et ii simul
atque adoleverint, una ad militiam ducantur. Sunt
enim erga nutritios potius quam parentes animo
propensi. O miseram illam quam propagamus coloniam! Captiva juventus agitur quæ hostium exercitus augeat. Veniet hostilis aliquando contra patriam populus. Eum agrum populabit atque exscindet juvenis, quem, cum adolescentulus esset,
una cum patre coluerat. Nunc in via est: nunc
abducitur: nunc in vinculis adhuc Pentapolitana
pubertas est; nec est ullus qui iis opem ferat, aut
ferre possit. 302 Neque enim istud sinunt Alexanρωτικά τρόπαια, ὡς παρὰ Μ. Τυρίῳ. Δ. κα. ] ὑπὸ administrari potest. 381 Sed nisi forte quispiam
δυστήνου, καὶ νομαδίτου γένους κινδυνεύουσι ταῖς
Ελληνίσι Λιβύας προσαποβαλεῖν, καὶ τὴν παρ' Αία
γυπτον 'Αλεξάνδρειαν. Ἐκεῖνο μεῖζον εἰς λόγον χρημάτων, τοῦτο δὲ εἰς εὐδοξίαν οὐκ ἔλαττον, εἴ τις οἶδεν
αἰσχύνεσθαι, καὶ ποιεῖταί τινα λόγον τοῦ πρέποντος.
Ὁ τοῦ φρονήματος, μεθ' ὅσου τὴν χώραν σεσαγηνεύ·
κατι! Τούτοις οὐδὲν οὔτε ὅρος ἄβατον γέγονεν, οὔτε
φρούριον έρυμνόν· πᾶσαν ὑπεξῆλθον [ἱσ. κώμην] πασαν διηρευνήσαντο • πᾶσαν ἡλικίαν [ἔσ. οἰκίαν] ήνδραποδίσαντο. Πάλαι ποτὲ τῶν παρ' Ελλησι λογο
γράφων ἀκούω, ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΡΙΑ
ΓΝΩΡΙΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΟΡΘΗΣΕΩΝ ΥΠΕΛΕΙΠΕΤΟ.
᾿Αλλὰ παρὰ ταῦτα μάλιστα γέγονε Πενταπόλει. Τι
γὰρ Αὐσουριανῷ κάλλιον κτῆμα γυναίου καὶ βρέφους;
Ιν' αἱ μὲν αὐτοῖς τίκτοιεν, οἱ δὲ, ἵνα αὐξηθέντες
στρατεύοιντο. Εύνοι γὰρ ἀντὶ τῶν τεκόντων τοῖς θρέ.
ψασι γίνονται. Ὦ πονηρᾶς ἀποικίας ἣν ἀποικίζομεν
Αγεται νεότης αἰχμάλωτος, τα τάγματα τῶν πολεμίων αὐξήσουσα. Ηξει δῆμος ἐπὶ τὴν ἐνεγκοῦσαν που
λέμιος. Κερεῖ νεανίας τὴν γῆν, ἣν μειράκιον ἔτι
μετὰ τοῦ πατρὸς ἐξειργάσατο. Νῦν ἐν ὁδῷ· νῦν ἀπὸ
ἄγεται· νῦν ἔτι δεσμῶτις ἡ Πενταπόλεως ἐφήβεια.
᾿Αμύνει δὲ οὐδεὶς, οὐδὲ δύναται. Καίτοι φασί προθυμεῖσθαι τὸν στρατηγόν· ἀλλὰ οὐ γὰρ ἐῶσιν Αλεξανδρέων οι κακή μοίρα Πενταπόλεως ἐν αὐτῇ στρα
τευσάμενοι. Τί γὰρ ἄν τις αἰτιάσαιτο τὸν ἀναίτιον;
ᾧ καὶ γῆρας βαθύ, καὶ νόσου καταβολή πολυχρόνιος
τὴν συγγνώμην εμνηστεύσατο; Καίτοι ῥᾷστον ἦν,
εἰ στρατηγῶν ηὐτυχήσαμεν, ὑπερήφανον στράτευμα,
καὶ προσκεκοφὸς τῷ Θεῷ, δίκην ἀσεβείας εἰσπράξασθαι. Ποίων ἱερῶν οὗτοι, ποίων ὁσίων ἐφείσαντο; Οὐ
πολλαχοῦ τοῦ τῶν Βαρκαίων πεδίου τὰ νεοσκαφὴ τῶν
μνημάτων ἀνέχωσαν; Οὐ παρὰ τούτων αἱ πανταχοῦ
τῆς ὑφ' ἡμᾶς Ἀμπελίτιδος ἐκκλησίαι πυρίκαυστοι,
καὶ ἐρείπια; Οὐ τὰς μὲν τραπέζας τὰς ἱερὰς, ὡς
βεβήλους, ἐπὶ κρεανομία παρέθεντο· τὰ δὲ μυστικά
σκεύη, τὰ λελειτουργηκότα τῇ δημιουργική σπον
δεία τελετή, δαίμοσιν εἰς τὴν πολεμίαν κομίζε
επι; Τί τούτων ἀνεκτὸν εἰς ἀκοὴν ἐλθεῖν εὐσεβῆ;
Οσις γὰρ ἀξιοῖ μνήμης & κατέσεισαν φρουρία, τὴν
σκευαγωγίαν, τὰ ἔπιπλα, τὰς βοῦς, τὰς δῖς, ὅται
τῶν βαρβαρικών λῃστηρίων ἦταν ἐγκαταλείμματα
ταῖς φάραγξιν εγκατακρυπτόμεναι, ἐν τηλικούτοις
κακεῖς μικρολογίας αἰτίαν οὐ διαπέφευγε. Καίτοι πεν- drini illi, qui pessimo Pentapoleos fato in ea ipsa
τακισχιλίαις ταῖς καμήλοις ἐσκευαγώγησαν. Αριθμῷ
δὲ ἀναλύουσι τριπλασίονι τῇ τῶν αἰχμαλώτων προσο
θήκη, τοσούτῳ πλείους γινόμενοι. Τέθνηκεν ἀπέτση
τα Πενταπόλεως· τέλος ἔχει· διακεχείρισται· ἀπόλωλεν
οὐκ ἔτ' ἐστὶ παντελῶς, οὔθ᾽ ἡμῖν, οὔτε βασιλεῖ. Οὔτε
γὰρ βασιλεῖ κτῆμα γένοιτ' ἂν, ὅθεν οὐδὲν ἀποίσεται.
militarunt. Quid enim est cur quisquam innocentem criminetur, cui et affecta ætas, el diuturna
morbi accessio veniam obtinuit? Atqui facillimum
erat, modo bonorum ducum copia esset, ab insolenti exercitu, quique Deum offensum haberet,
impietatis penas repetere. Quibusnam illi sacris,
Γυναίκας και παιδάρια. Conjecturam ad
bujus loci emendationem non adhibuissemus, nisi
ea foret ejusmodi, cuivis ut probari possit. Quis
enim non videt vocem illain γυναῖκας cum παι·
δάρια esse copulandam? ut in cladis indicium mulieres duntaxat et pueruli relinquerentur: id quod
sequentia omnino convincunt, cum ait Ausurianos
ne mulieres quidem ac puerulos reliquisse. Porro
pro eo quod erat antea, Yuvalxa (quasi historiam
illam mulier quædam scripserit) substituendun
puto γυναίκες, ut ὑπελείπετο ad γνωρίσματα rele
ratur, alioqui active sumetur.
Τῇ δήμιοι ργική σπονδείς. Expungenda vos
τελετή, quæ glossema sapit vocis σπουδαίας.
εἰς γυμνητικὸν ἐτέλεσε τὸ Ῥωμαίων ὁπλιτικόν, ἐχθρῶν ἐλέῳ τὴν σωτηρίαν εὑράμενοι. δακρύω τοὺς ἄνδρας, οὐκ ὀνειδίζω τὴν συμφοράν. τί γὰρ ἂν ἐποίησαν εἰς πολυπλάσιον πλῆθος, οἱ κατὰ μέρος αὐτοῖς ἀθρόοις ἐντυγχάνοντες Οὐννιγάρδαι; τὸ μὲν ἐπὶ τῷ θεῷ, καὶ τῇ ῥώμῃ, καὶ τῇ τῶν ὅπλων ἐμπειρίᾳ σώζονται· τὰ δὲ ἐπὶ τῇ στρατηγίᾳ, τί ἂν καὶ μέγα κακὸν τοὺς πολεμίους εἰργάσαντο, καθ’ ὧν οὐ παρ’ ἑκόντων ἀφίενται τῶν ἀγόντων αὐτούς; ἀλλ’ εἴ ποτε σκυλάκων δίκην ἀποβιάσαιντο, οἱ δὲ πάλιν ἦγξαν αὐτούς, καὶ ἀνεκαλέσαντο, πρὶν κορεσθῆναι δρόμου καὶ φόνου θηρείου. καίτοι καὶ Οὐννιγάρδαις οὐραγίας ἔδει καὶ συντεταγμένου στρατεύματος. ἔδει γάρ, οἶμαι, φάλαγγος, ὥσπερ ἐνεργοῦ μαχαίρας, τὸ μὲν ἀκμαιότερον προβεβλῆσθαι, τὸ δὲ στιβαρώτερον ἐπελαύνεσθαι· οὕτως ἡ πληγὴ τομωτέρα γίνεται. ὅλως δὲ τὸ πλῆθος αὐτῶν ὀλίγον ἐστὶ πρὸς τὸ διαπολεμῆσαι τὸν πόλεμον, ὃς οὐδ’ ἂν ἐν τοῖς καθ’ ἡμᾶς τόποις διαπολεμηθείη καλῶς. ἀλλ’ εἰ μή τις εἰς τὴν ἐκείνων Οὐννιγάρδας διαβιβάσειεν, ἐπὶ τούτους δεῖ πλήθους ἑκατοστύων τεττάρων·CATASTASIS.
in illorum agmen Unnigardas immittat, quatuor
adversus eos centuriis opus est; vel erat potius
tanto numero opus, ac duce, antequam funditus
periissemus, antequam usque adeo hostium res
auctæ ac confirmatæ fuissent. In hoc ultimo bello
ipse etiam mulieres ad expeditionem profecta
sunt. Vidi, inquam, sæpenumero gladio accinctam
mulierem, atque una infantem suum lactantem.
Quis securum adeo bellum non fortunatum putet?
Pudet me et mihi ipsi, et tempori, et reipub.
timuisse. Ο veteres illos Romanorum spiritus, qui
ubique omnia debellare solebant, qui dissitas
continentes tropæis suis conjunxerunt, nunc ab
infelici dispersaque gente eo redacti sunt, ut peri
culum sit ne præter Græcas urbes, etiam Africanas, ipsamque adeo, quæ in Egypto est, Alexandriam amittant! Est illud quidem quod ad pecuniarum rationem attinet, majoris momenti: hoc
vero ad splendorem ac gloriam non minus, si
quis erubescere modo novit, ac decoris rationem
ullam atque honestatis habet. Pruh audaciam illam, qua freti velut retibus universam provinciam
amplexi sunt | Nullus iis accessu mons arduus,
nullum satis munitum castellum fuit: regionem
omnem pervagati, omnem perscrutati sunt, ælatemqué omnem in servitutem redegerunt. Olim ex
historicorum numero ita scribentem nescio quem
audio: FEMINAS ET PUERULOS EXCIDIORUM
AC SUBVERSIONUM ARGUMENTO RELINQUEΒΑΝΤ. Sed longe aliud Pentapoli contigit. Quæ
enim Ausuriano possessio commodior muliercula
et infantulo? Ut et illæ ipsis pariant, et ii simul
atque adoleverint, una ad militiam ducantur. Sunt
enim erga nutritios potius quam parentes animo
propensi. O miseram illam quam propagamus coloniam! Captiva juventus agitur quæ hostium exercitus augeat. Veniet hostilis aliquando contra patriam populus. Eum agrum populabit atque exscindet juvenis, quem, cum adolescentulus esset,
una cum patre coluerat. Nunc in via est: nunc
abducitur: nunc in vinculis adhuc Pentapolitana
pubertas est; nec est ullus qui iis opem ferat, aut
ferre possit. 302 Neque enim istud sinunt Alexanρωτικά τρόπαια, ὡς παρὰ Μ. Τυρίῳ. Δ. κα. ] ὑπὸ administrari potest. 381 Sed nisi forte quispiam
δυστήνου, καὶ νομαδίτου γένους κινδυνεύουσι ταῖς
Ελληνίσι Λιβύας προσαποβαλεῖν, καὶ τὴν παρ' Αία
γυπτον 'Αλεξάνδρειαν. Ἐκεῖνο μεῖζον εἰς λόγον χρημάτων, τοῦτο δὲ εἰς εὐδοξίαν οὐκ ἔλαττον, εἴ τις οἶδεν
αἰσχύνεσθαι, καὶ ποιεῖταί τινα λόγον τοῦ πρέποντος.
Ὁ τοῦ φρονήματος, μεθ' ὅσου τὴν χώραν σεσαγηνεύ·
κατι! Τούτοις οὐδὲν οὔτε ὅρος ἄβατον γέγονεν, οὔτε
φρούριον έρυμνόν· πᾶσαν ὑπεξῆλθον [ἱσ. κώμην] πασαν διηρευνήσαντο • πᾶσαν ἡλικίαν [ἔσ. οἰκίαν] ήνδραποδίσαντο. Πάλαι ποτὲ τῶν παρ' Ελλησι λογο
γράφων ἀκούω, ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΡΙΑ
ΓΝΩΡΙΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΟΡΘΗΣΕΩΝ ΥΠΕΛΕΙΠΕΤΟ.
᾿Αλλὰ παρὰ ταῦτα μάλιστα γέγονε Πενταπόλει. Τι
γὰρ Αὐσουριανῷ κάλλιον κτῆμα γυναίου καὶ βρέφους;
Ιν' αἱ μὲν αὐτοῖς τίκτοιεν, οἱ δὲ, ἵνα αὐξηθέντες
στρατεύοιντο. Εύνοι γὰρ ἀντὶ τῶν τεκόντων τοῖς θρέ.
ψασι γίνονται. Ὦ πονηρᾶς ἀποικίας ἣν ἀποικίζομεν
Αγεται νεότης αἰχμάλωτος, τα τάγματα τῶν πολεμίων αὐξήσουσα. Ηξει δῆμος ἐπὶ τὴν ἐνεγκοῦσαν που
λέμιος. Κερεῖ νεανίας τὴν γῆν, ἣν μειράκιον ἔτι
μετὰ τοῦ πατρὸς ἐξειργάσατο. Νῦν ἐν ὁδῷ· νῦν ἀπὸ
ἄγεται· νῦν ἔτι δεσμῶτις ἡ Πενταπόλεως ἐφήβεια.
᾿Αμύνει δὲ οὐδεὶς, οὐδὲ δύναται. Καίτοι φασί προθυμεῖσθαι τὸν στρατηγόν· ἀλλὰ οὐ γὰρ ἐῶσιν Αλεξανδρέων οι κακή μοίρα Πενταπόλεως ἐν αὐτῇ στρα
τευσάμενοι. Τί γὰρ ἄν τις αἰτιάσαιτο τὸν ἀναίτιον;
ᾧ καὶ γῆρας βαθύ, καὶ νόσου καταβολή πολυχρόνιος
τὴν συγγνώμην εμνηστεύσατο; Καίτοι ῥᾷστον ἦν,
εἰ στρατηγῶν ηὐτυχήσαμεν, ὑπερήφανον στράτευμα,
καὶ προσκεκοφὸς τῷ Θεῷ, δίκην ἀσεβείας εἰσπράξασθαι. Ποίων ἱερῶν οὗτοι, ποίων ὁσίων ἐφείσαντο; Οὐ
πολλαχοῦ τοῦ τῶν Βαρκαίων πεδίου τὰ νεοσκαφὴ τῶν
μνημάτων ἀνέχωσαν; Οὐ παρὰ τούτων αἱ πανταχοῦ
τῆς ὑφ' ἡμᾶς Ἀμπελίτιδος ἐκκλησίαι πυρίκαυστοι,
καὶ ἐρείπια; Οὐ τὰς μὲν τραπέζας τὰς ἱερὰς, ὡς
βεβήλους, ἐπὶ κρεανομία παρέθεντο· τὰ δὲ μυστικά
σκεύη, τὰ λελειτουργηκότα τῇ δημιουργική σπον
δεία τελετή, δαίμοσιν εἰς τὴν πολεμίαν κομίζε
επι; Τί τούτων ἀνεκτὸν εἰς ἀκοὴν ἐλθεῖν εὐσεβῆ;
Οσις γὰρ ἀξιοῖ μνήμης & κατέσεισαν φρουρία, τὴν
σκευαγωγίαν, τὰ ἔπιπλα, τὰς βοῦς, τὰς δῖς, ὅται
τῶν βαρβαρικών λῃστηρίων ἦταν ἐγκαταλείμματα
ταῖς φάραγξιν εγκατακρυπτόμεναι, ἐν τηλικούτοις
κακεῖς μικρολογίας αἰτίαν οὐ διαπέφευγε. Καίτοι πεν- drini illi, qui pessimo Pentapoleos fato in ea ipsa
τακισχιλίαις ταῖς καμήλοις ἐσκευαγώγησαν. Αριθμῷ
δὲ ἀναλύουσι τριπλασίονι τῇ τῶν αἰχμαλώτων προσο
θήκη, τοσούτῳ πλείους γινόμενοι. Τέθνηκεν ἀπέτση
τα Πενταπόλεως· τέλος ἔχει· διακεχείρισται· ἀπόλωλεν
οὐκ ἔτ' ἐστὶ παντελῶς, οὔθ᾽ ἡμῖν, οὔτε βασιλεῖ. Οὔτε
γὰρ βασιλεῖ κτῆμα γένοιτ' ἂν, ὅθεν οὐδὲν ἀποίσεται.
militarunt. Quid enim est cur quisquam innocentem criminetur, cui et affecta ætas, el diuturna
morbi accessio veniam obtinuit? Atqui facillimum
erat, modo bonorum ducum copia esset, ab insolenti exercitu, quique Deum offensum haberet,
impietatis penas repetere. Quibusnam illi sacris,
Γυναίκας και παιδάρια. Conjecturam ad
bujus loci emendationem non adhibuissemus, nisi
ea foret ejusmodi, cuivis ut probari possit. Quis
enim non videt vocem illain γυναῖκας cum παι·
δάρια esse copulandam? ut in cladis indicium mulieres duntaxat et pueruli relinquerentur: id quod
sequentia omnino convincunt, cum ait Ausurianos
ne mulieres quidem ac puerulos reliquisse. Porro
pro eo quod erat antea, Yuvalxa (quasi historiam
illam mulier quædam scripserit) substituendun
puto γυναίκες, ut ὑπελείπετο ad γνωρίσματα rele
ratur, alioqui active sumetur.
Τῇ δήμιοι ργική σπονδείς. Expungenda vos
τελετή, quæ glossema sapit vocis σπουδαίας.
PG 66:1570μᾶλλον δὲ πρότερον ἔδει τοσούτου πλήθους καὶ στρατηγοῦ, πρὶν ἡμᾶς οἴχεσθαι κομιδῇ, πρὶν εἰς τοσοῦτον αὐξηθῆναι τοῖς πολεμίοις τὰ πράγματα. εἰς τὰ τελευταῖα ταῦτα καὶ γυναῖκες συνεστρατεύσαντο. εἶδον, εἶδον συχνοὶ γυναῖκα μαχαιροφόρον ὁμοῦ καὶ βρέφη τιθηνουμένην. Τίς οὐ ζηλοῖ τὸν ἀκίνδυνον πόλεμον; ὑπὲρ ἐμαυτοῦ πεφοβημένος, ὑπὲρ τῶν καιρῶν, ὑπὲρ τῆς πολιτείας αἰσχύνομαι. ὢ τοῦ πάλαι Ῥωμαίων φρονήματος· οἱ πάντα πανταχοῦ νικῶντες, οἱ τὰς ἠπείρους τροπαίοις συνάψαντες, νῦν ὑπὸ δυστήνου καὶ νομαδίτου γένους κινδυνεύουσι ταῖς Ἑλληνίσι Λιβύας προσαποβαλεῖν καὶ τὴν παρ’ Αἴγυπτον Ἀλεξάνδρειαν. ἐκεῖνο μεῖζον εἰς λόγον χρημάτων, τοῦτο δὲ εἰς εὐδοξίαν οὐκ ἔλαττον, εἴ τις οἶδεν αἰσχύνεσθαι, καὶ ποιεῖταί τινα λόγον τοῦ πρέποντος. ὢ τοῦ φρονήματος, μεθ’ ὅσου τὴν χώραν σεσαγηνεύκασι. τούτοις οὐδὲν οὔτε ὄρος ἄβατον γέγονεν, οὔτε φρούριον ἐρυμνόν· πᾶσαν ἐπεξῆλθον, πᾶσαν διηρευνήσαντο, πᾶσαν ἡλικίαν ἠνδραποδίσαντο. πάλαι ποτὲ τῶν παρ’ Ἕλλησι λογογράφων ἀκούω, γύναια καὶ παιδάρια γνωρίσματα τῶν πορθήσεων ὑπελείπετο. ἀλλὰ παρὰ ταῦτα μάλιστα γέγονε Πενταπόλει.
CONSTITUTIO.
contigit, excubitorio tintinnabulo sæpius eripitur.
Quod si parumper oculos clausero, proh tristia ac
molesta somnia, quæ mihi diurnæ curæ atque
gritudines injiciunt! Laborum cessatio, aliorun
mibi laborum initium est: fugimus, comprehendimur, vulneramur, vincimur, vendimur. Quam sape
libenter e somno excitatus sum, quod dominum reliquissem! Quoties anhelans ac palpitans expergefactus sum, sudore totus difluens, una a somno et
cursu desinens, quem intendens, armatum hostem
fugiebam! Nobismet Hesiodus solis nihil dixisse visus est, cum spem intra dolium reservat, quippe
omnes trepidi sumus, et speratu difficiles: 304 vita
illa minus vitalis, quæ in proverbiumn abiit, non alia
est, auditores, quam ea ipsa quam degimus. Quid
tempus terimus? quid moramur? Invisa Deo Pentapolis est. Penis ac suppliciis dediti sumus. Nam locusta nequaquam acrius est et gravius malum; sed
ignis ille qui ante hostes trium urbium sata depastus
est. Quis malorum exitus? Si ab iis immunes ac liberæ sunt insulæ, equidem simul atque mare desævierit, solvam; sed vereor ne me malum antevertat.
Nam impressioni et incursioni constituta dies appropinquat, quam urbi, ut aiunt, pennatus nuntius
comminatus est, is qui hostilem exercitum ducit.
Sane illud præ cæteris tempus sacerdotibus necessarium ad atria Dei cursum efficiet, cum ad
¡psam urbein præsens periculum accesserit. Ego in loco meo in ecclesia permanebo. Lustralis ante
me aquæ sanctissima vasa collocabo. Sacratas columnas amplectar, quæ puram et incontaminatam
a terra mensam sustinent: illic ego et sedebo vivus, et mortuus jacebo. Dei minister ego sum, ae
sacrificus, ac fortasse animam ipsam sacrificare illi me convenit. Neque vero aram illam incruentan Deus sacerdotis cruore pollutam negliget.
Sermone præstes rebus et gestis precur,
Quem cuncta, Thalelære, doctrina addecet.
Commodeex eteri germanam lectionem eruimus. Antea enim perperam legebatur.
Duos illos esse senarios deprehendimus, et aliunde huc intrusos, planeque ab
hac Catastasi alienos.
SYNESII CYRENÆI
CONSTITUTIO (a).
Sive Elogium Anysii. Fed. Morello interprete,
305. Cum studium sapientiæ non alienum
civili conversatione elegerim, et cultus omnium
humanissimus invitet atque inducat ad mores so
τί γὰρ Αὐσουριανῷ κάλλιον κτῆμα γυναίου καὶ βρέφους, ἵν’ αἱ μὲν αὐτοῖς τίκτοιεν, οἱ δὲ ἵνα αὐξηθέντες στρατεύοιντο; εὖνοι γὰρ ἀντὶ τῶν τεκόντων τοῖς θρέψασι γίνονται. ὢ πονηρᾶς ἀποικίας, ἣν ἀποικίζομεν. ἄγεται νεότης αἰχμάλωτος, τὰ τάγματα τῶν πολεμίων αὐξήσουσα· ἥξει δῆμος ἐπὶ τὴν ἐνεγκοῦσαν πολέμιος· κερεῖ νεανίας τὴν γῆν, ἣν μειράκιον ἔτι μετὰ τοῦ πατρὸς ἐξειργάσατο. νῦν ἐν ὁδῷ· νῦν ἀπάγεται· νῦν ἔτι δεσμῶτις ἡ Πενταπόλεως ἐφηβεία· ἀμύνει δὲ οὐδείς, οὐδὲ δύναται. καίτοι φασὶ προθυμεῖσθαι τὸν στρατηγόν· ἀλλ’ οὐ γὰρ ἐῶσιν Ἀλεξανδρέων οἱ κακῇ μοίρᾳ Πενταπόλεως ἐν αὐτῇ στρατευσάμενοι. τί γὰρ ἄν τις αἰτιάσαιτο τὸν ἀναίτιον, ᾧ καὶ γῆρας βαθὺ καὶ νόσου καταβολὴ πολυχρόνιος τὴν συγγνώμην ἐμνήστευσε; καίτοι ῥᾷστον ἦν, εἰ στρατηγῶν ηὐτυχήσαμεν, ὑπερήφανον στράτευμα καὶ προσκεκοφὸς τῷ θεῷ δίκην ἀσεβείας εἰσπράξασθαι. ποίων ἱερῶν οὗτοι, ποίων ὁσίων ἐφείσαντο; οὐ πολλαχοῦ τοῦ τῶν Βαρκαίων πεδίου τὰ νεοσκαφῆ τῶν μνημάτων ἀνέχωσαν; οὐ παρὰ τούτων αἱ πανταχοῦ τῆς ὑφ’ ἡμᾶς Ἀμπελίτιδος ἐκκλησίαι πυρίκαυστοι, καὶ ἐρείπια;
PG 66:1571οὐ τὰς μὲν τραπέζας τὰς ἱερὰς ὡς βεβήλους ἐπὶ κρεανομίᾳ παρέθεντο, τὰ δὲ μυστικὰ σκεύη τὰ λελειτουργηκότα τῇ δημιουργικῇ σπονδείᾳ τελετὴ δαίμοσιν εἰς τὴν πολεμίαν κομίζεται; τί τούτων ἀνεκτὸν εἰς ἀκοὴν ἐλθεῖν εὐσεβῆ; ὅστις γὰρ ἀξιοῖ μνήμης ἃ κατέσεισαν φρούρια, τὴν σκευαγωγίαν, τὰ ἔπιπλα, τὰς βοῦς, τὰς ὄις, ὅσαι τῶν βαρβαρικῶν λῃστηρίων ἦσαν ἐγκαταλείμματα ταῖς φάραγξιν ἐγκρυπτόμεναι, ἐν τηλικούτοις κακοῖς μικρολογίας αἰτίαν οὐ διαπέφευγε. καίτοι πεντακισχιλίαις που καμήλοις ἐσκευαγώγησαν. ἀριθμῷ δὲ ἀναλύουσι τριπλασίονι, τῇ τῶν αἰχμαλώτων προσθήκῃ τοσούτῳ πλείους γινόμενοι. Τέθνηκεν, ἀπέσβη τὰ Πενταπόλεως, τέλος ἔχει, διακεχείρισται, ἀπόλωλεν, οὐκέτ’ ἐστὶ παντελῶς, οὔθ’ ἡμῖν, οὔτε βασιλεῖ· οὔτε γὰρ βασιλεῖ κτῆμα γένοιτ’ ἄν, ὅθεν οὐδὲν ἀποίσεται. τίς δ’ ἂν οἴσεται παρὰ τῆς ἐρήμου καρπούς; οὔτ’ ἐμοὶ πατρίς, ἣν ἀπολείψω· παρὰ γὰρ ναῦν ἐστί μοι τὸ μὴ οὐκ ἤδη πελάγιον εἶναι καὶ νῆσον περισκοπεῖν. Αἰγύπτῳ γὰρ ἀπιστῶ· κἀκεῖ δύναται διαβῆναι κάμηλος Αὐσουριανὸν ὁπλίτην βαστάσασα. νησιώτης οἰκήσω, πήνης ἀπὸ κτηματικοῦ, μέτοικος, ἀτιμότερος ἀστοῦ Κυθηρίου·quibus religiosis locis pepercerunt? Nonne in mul- Τίς δ' ἂν οἴσεται παρὰ τῆς ἐρήμου καρπούς; Με'
tis agri Barcæi locis sepulcra recentia effoderunt? ἐμοὶ πατρὶς, ἣν ἀπολείψω· παρὰ γὰρ ναῦν ἔστι μια,
Nonne ab iisdem ipsis per universam Ampelitidem, τὸ μὴ οὐκ ἤδη πελάγιον εἶναι, καὶ νήσῳ περίπου
quæ quidem sub nostra potestate est, ecclesiæ πεῖν Αἰγύπτῳ γὰρ ἀπιστῷ· κἀκεῖ δύναται δια
omnes succensæ sunt, atque in rudera et ruinas βῆναι κάμηλος Αυσουριανὸν ὁπλίτην βαστάσασα. Μην
redacta? Non sacras mensas perinde ac profanas σιώτης οἰκήσω, πένης ἀπὸ κτηματικού μέτοχος
ad dividendas carnes apposuerunt? Mystica porro ἀτιμότερος ἀστοῦ Κυθηρίου. Πολυπραγμονών γὰρ
vasa, quibus ad publicas sacrasque libationes ute- ἤδη μανθάνω Κύθηρα τὸ πέραν εἶναι τῆς Πενταπό
bantur, nonne ad obeundas dæmonum cæremonias λεως. Ἐκεῖ με τυχόν οἴσουσιν ἄνεμο νότοι· παρ'
in hostilem regionem translata sunt? Quidnam ἐκείνοις βιώσομαι, ξένος, ἀλήτης. Καὶ ἂν ἐπὶ
horum religiosis auribus tolerabile est? Nam qui χειρήσω τι περὶ εὐγενείας εἰπεῖν, ἀπιστήσουσιν.
commemorare velit quot castella demoliti sint, quantum utensilium, ac supellectilis avexerint
boves item ovesque omnes, quæ quidem e barbarorum præda servatæ reliquiæ in præruptis montium
et cavernis abditæ fuerant: is in tantis malis non sine vitio aliquo minutis persequendis nimiura
anxius videatur. Quanquam quinque camelorum millibus prædam avexisse dicuntur. Numero aplein
triplo majore redeunt, accessione captivorum tanto plures effecti. Periere, exstinctæ sunt Pentapolitanæ
ad exitum venerunt, confectæ sunt, occiderunt: neque nobis omnino amplius, neque impera
tori supersunt. Neque enim imperatoris ea possessio dici potest, e qua nihil utilitatis reportet.
Ecquis vero fructus ex deserto colligere ullus possit? Neque mihi patria superest, quam deseram:
sola enim navis inopia facit, ut nondum in alto navigem, et ad insulam aliquam appellam. Nam
Ægypto diffido, propterea quod eo quoque camelus pervenire potest Ausurianum militem gestans. In
insulis itaque degam, inops ex divite, inquilinus, Cytherio cive ignobilior. Nunc eniun demum cu
riosius inquirens audio Cythera ultra Pentapolim esse sita. Illuc me fortassis austri deferent, apud
illos degam hospes profugus. Quod si quid de generis mei nobilitate jactare audeam, fidem nullam adhibebunt.
res,
303 Heu Cyrenem, cujus publicæ tabulae ad me
usque stirpis Herculeæ successionem deducunt!
Non enim ineptus videar, cum inter scientes propagatam inde nobilitatem deploro. Prol sepulcra
illa Dorica, quorum particeps non ero! Heu infelicem Ptolemaidem, cujus ego postremus omnium
sacerdos fui! Verum ea calamitas animo meo adbarescit. Nihil dicere amplius possum, lacrymæ linguam meam impediunt: totus sum in ea cogitatione defixus, quod mihi sacra derelinquenda sint.
Navigatione quidem hinc me subducere oporteret:
sed cum ad navem conscendendam quispiam vocabit,
paulisper ut exspectet ab illo petam. Prinum
enim ad Dei templum accedam: tum altare circumibo pretiosissimum pavimentum lacrymis perfundam. Non prius abscedam, quam januam illam
thronumque illum osculatus fuero. Ο quoties Dei
fidem appellabo, ac vultum convertam! 0 quoties
cancellis manus injiciam! Sed vehemens quædam
res est ac violenta, necessitas. Cupio somnum
oculis meis nullo tubarum strepitu interruptum
concedere. Quo tandem usque ad murorum propugnaculum stabo? Quousque turrium intervalla custodian Defessus sum nocturnas excubias disponens, ac vicissim et custodiens ipse alios, et ab
aliis custoditus. Et qui sæpenumero in contem-.
plando siderum exortu pervigilem noctem duxi,
eumdem me modo tædet observandis hostium incursionibus invigilare. Ad aquam demensam dormimus: atque ea somni pars, quæ mihi sorte
"αμοι Κυρήνης, ἧς αἱ δημόσιαι κύρβεις μέχρις
ἐμοῦ κατάγουσι τὰς ἀφ' Ηρακλέους διαδοχάς! 0:
γὰρ ἂν εἴην ἀρχαῖος, ἐν εἰδόσιν ολοφυρόμενος την
καταβεβλημένην εὐγένειαν. Ὅμοι τῶν τάφων, ὧν οἱ
μεθέξω τῶν Δωρικών! Ὅμοι Πτολεμαΐδας, της ἀνα
εδείχθην ὕστατος ἱερεύς! ᾿Αλλὰ πρόσεστι μοι τὸ δει
νόν· οὐκέτι δύναμαι λέγειν· ἐπιλαμβάνεται μου την
γλώττης τὰ δάκρυα. Γέγονα πρὸς τὴν φαντασίαν τῆς
τῶν ἱερῶν ἀπολείψεως. Εδει μὲν οἶχεσθαι πλέον
τας· ἀλλ' ὅταν ἐπὶ ναῦν τις καλῇ, μικρὸν ἀναμεῖναι
δεήσομαι. Βαδιοῦμαι γὰρ πρῶτον ἐπὶ τὸν νεῶν τοῦ
Θεοῦ· κυκλώσομαι τὸ θυσιαστήριον· δάκρυσι βρέξει
τὸ τιμαλφέστατον ἔδαφος. Οὐκ ἀποδραμοῦμαι πριν
θύραν ἐκείνην καὶ θρόνον ἐκεῖνον ἀσπάσασθαι. Τ
ποσάκις θεοκλυτήσω τε, καὶ μεταστραφήσομαι ὁ
ποσάκις ταῖς κιγκλίσι τὰ χεῖρε προσμάζομαι!
ἰσχυρὸν ἀνάγκη πρᾶγμα, καὶ βίαιον. Ἐπιθυμῷ δοῦ
ναι ὀφθαλμοῖς ὕπνον ἀπερισάλπιστον. Μέχρι τότε
παρὰ ἔπαλξιν στήσομαι; Μέχρι πότε τηρήσω το μετ
ταπύργιον; Απαγορεύω φυλακὰς ἐπιτάττων νυχτ
ρινὰς, καὶ φυλάττων ἐν τῷ μέρει, καὶ φυλαττόμενος,
ὁ πολλὰ πρότερον ἀγρυπνήσας ἐπὶ ταῖς ἄστρων ἐπι
στολαῖς. Αποκναίομαι νῦν ἐγρηγορῶν ἐπὶ ταῖς τῶν
πολεμίων ἐπιβολαίς. Προς διαμεμετρημένον ὕδωρ
καθεύδομεν· καὶ τὸ λαχόν μοι μέρος εἰς ὕπνον άφαι·
ρεῖται πολλάκις ὁ κώδων ὁ φυλακτήριος "Αν
δὲ καταμύσω μικρὸν, ὦ τῶν ἐνυπνίων τῶν σκυ
θρωπῶν! εἰς οἷα παραπέμπουσιν ἡμᾶς εἰ μεθ' ἡμέσ
ραν φροντίδες. Τὸ λῆξαι πόνων, ἄρξασθαι πόνων
ἐστί. Φεύγομεν, άλισκόμεθα, τιτρωσκομεθα, δεδί
DION. PETA VII NOTÆ.
Καὶ νήσῳ περισκοπεῖν. Forte προσκωπεῖν,
quod est appellere. Γρ. νῆσον.
Ο κώδων ὁ φυλακτήριος. Istiusmodi χώ
છે
δωνος, quo vigiles utebantur, meminit Plutarch. in
Aralo: Αναβαινόντων δὲ τῶν πρώτων, ὁ τὴν ἑωθινὴν
φυλακὴν παραδιδοὺς ἐφώδευε τῷ κώδωνι, etc.
πολυπραγμονῶν γὰρ ἤδη μανθάνω Κύθηρα τὸ πέραν εἶναι τῆς Πενταπόλεως· ἐκεῖ με τυχὸν οἴσουσιν ἄνεμοι νότιοι· παρ’ ἐκείνοις βιώσομαι ξένος, ἀλήτης. κἂν ἐπιχειρήσω τι περὶ εὐγενείας εἰπεῖν, ἀπιστήσουσιν. Ὤ μοι Κυρήνης, ἧς αἱ δημόσιαι κύρβεις μέχρις ἐμοῦ κατάγουσι τὰς ἀφ’ Ἡρακλέους διαδοχάς. οὐ γὰρ ἂν εἴην ἀρχαῖος, ἐν εἰδόσιν ὀλοφυρόμενος τὴν καταβεβλημένην εὐγένειαν. ὤ μοι τῶν τάφων, ὧν οὐ μεθέξω, τῶν Δωρικῶν. ὤ μοι Πτολεμαί̈δος, ἧς ἀνεδείχθην ὕστατος ἱερεύς. ἀλλὰ προσέστη μοι τὸ δεινόν· οὐκέτι δύναμαι λέγειν· ἐπιλαμβάνεταί μου τῆς γλώττης τὰ δάκρυα· γέγονα πρὸς τὴν φαντασίαν τῆς τῶν ἱερῶν ἀπολείψεως. ἔδει μὲν οἴχεσθαι πλέοντας· ἀλλ’ ὅταν ἐπὶ ναῦν τις καλῇ, μικρὸν ἀναμεῖναι δεήσομαι· βαδιοῦμαι γὰρ πρῶτον ἐπὶ τὸν νεὼν τοῦ θεοῦ· κυκλώσομαι τὸ θυσιαστήριον· δάκρυσι βρέξω τὸ τιμαλφέστατον ἔδαφος· οὐκ ἀποδραμοῦμαι πρὶν θύραν ἐκείνην καὶ θρόνον ἐκεῖνον ἀσπάσασθαι. ὢ ποσάκις θεοκλυτήσω τε καὶ μεταστραφήσομαι· ὢ ποσάκις ταῖς κιγκλίσι τὼ χεῖρε προσμάξομαι. ἀλλ’ ἰσχυρὸν ἀνάγκη πρᾶγμα καὶ βίαιον. ἐπιθυμῶ δοῦναι τοῖς ὀφθαλμοῖς ὕπνον ἀπερισάλπιστον. μέχρι πότε παρὰ ἔπαλξιν στήσομαι;quibus religiosis locis pepercerunt? Nonne in mul- Τίς δ' ἂν οἴσεται παρὰ τῆς ἐρήμου καρπούς; Με'
tis agri Barcæi locis sepulcra recentia effoderunt? ἐμοὶ πατρὶς, ἣν ἀπολείψω· παρὰ γὰρ ναῦν ἔστι μια,
Nonne ab iisdem ipsis per universam Ampelitidem, τὸ μὴ οὐκ ἤδη πελάγιον εἶναι, καὶ νήσῳ περίπου
quæ quidem sub nostra potestate est, ecclesiæ πεῖν Αἰγύπτῳ γὰρ ἀπιστῷ· κἀκεῖ δύναται δια
omnes succensæ sunt, atque in rudera et ruinas βῆναι κάμηλος Αυσουριανὸν ὁπλίτην βαστάσασα. Μην
redacta? Non sacras mensas perinde ac profanas σιώτης οἰκήσω, πένης ἀπὸ κτηματικού μέτοχος
ad dividendas carnes apposuerunt? Mystica porro ἀτιμότερος ἀστοῦ Κυθηρίου. Πολυπραγμονών γὰρ
vasa, quibus ad publicas sacrasque libationes ute- ἤδη μανθάνω Κύθηρα τὸ πέραν εἶναι τῆς Πενταπό
bantur, nonne ad obeundas dæmonum cæremonias λεως. Ἐκεῖ με τυχόν οἴσουσιν ἄνεμο νότοι· παρ'
in hostilem regionem translata sunt? Quidnam ἐκείνοις βιώσομαι, ξένος, ἀλήτης. Καὶ ἂν ἐπὶ
horum religiosis auribus tolerabile est? Nam qui χειρήσω τι περὶ εὐγενείας εἰπεῖν, ἀπιστήσουσιν.
commemorare velit quot castella demoliti sint, quantum utensilium, ac supellectilis avexerint
boves item ovesque omnes, quæ quidem e barbarorum præda servatæ reliquiæ in præruptis montium
et cavernis abditæ fuerant: is in tantis malis non sine vitio aliquo minutis persequendis nimiura
anxius videatur. Quanquam quinque camelorum millibus prædam avexisse dicuntur. Numero aplein
triplo majore redeunt, accessione captivorum tanto plures effecti. Periere, exstinctæ sunt Pentapolitanæ
ad exitum venerunt, confectæ sunt, occiderunt: neque nobis omnino amplius, neque impera
tori supersunt. Neque enim imperatoris ea possessio dici potest, e qua nihil utilitatis reportet.
Ecquis vero fructus ex deserto colligere ullus possit? Neque mihi patria superest, quam deseram:
sola enim navis inopia facit, ut nondum in alto navigem, et ad insulam aliquam appellam. Nam
Ægypto diffido, propterea quod eo quoque camelus pervenire potest Ausurianum militem gestans. In
insulis itaque degam, inops ex divite, inquilinus, Cytherio cive ignobilior. Nunc eniun demum cu
riosius inquirens audio Cythera ultra Pentapolim esse sita. Illuc me fortassis austri deferent, apud
illos degam hospes profugus. Quod si quid de generis mei nobilitate jactare audeam, fidem nullam adhibebunt.
res,
303 Heu Cyrenem, cujus publicæ tabulae ad me
usque stirpis Herculeæ successionem deducunt!
Non enim ineptus videar, cum inter scientes propagatam inde nobilitatem deploro. Prol sepulcra
illa Dorica, quorum particeps non ero! Heu infelicem Ptolemaidem, cujus ego postremus omnium
sacerdos fui! Verum ea calamitas animo meo adbarescit. Nihil dicere amplius possum, lacrymæ linguam meam impediunt: totus sum in ea cogitatione defixus, quod mihi sacra derelinquenda sint.
Navigatione quidem hinc me subducere oporteret:
sed cum ad navem conscendendam quispiam vocabit,
paulisper ut exspectet ab illo petam. Prinum
enim ad Dei templum accedam: tum altare circumibo pretiosissimum pavimentum lacrymis perfundam. Non prius abscedam, quam januam illam
thronumque illum osculatus fuero. Ο quoties Dei
fidem appellabo, ac vultum convertam! 0 quoties
cancellis manus injiciam! Sed vehemens quædam
res est ac violenta, necessitas. Cupio somnum
oculis meis nullo tubarum strepitu interruptum
concedere. Quo tandem usque ad murorum propugnaculum stabo? Quousque turrium intervalla custodian Defessus sum nocturnas excubias disponens, ac vicissim et custodiens ipse alios, et ab
aliis custoditus. Et qui sæpenumero in contem-.
plando siderum exortu pervigilem noctem duxi,
eumdem me modo tædet observandis hostium incursionibus invigilare. Ad aquam demensam dormimus: atque ea somni pars, quæ mihi sorte
"αμοι Κυρήνης, ἧς αἱ δημόσιαι κύρβεις μέχρις
ἐμοῦ κατάγουσι τὰς ἀφ' Ηρακλέους διαδοχάς! 0:
γὰρ ἂν εἴην ἀρχαῖος, ἐν εἰδόσιν ολοφυρόμενος την
καταβεβλημένην εὐγένειαν. Ὅμοι τῶν τάφων, ὧν οἱ
μεθέξω τῶν Δωρικών! Ὅμοι Πτολεμαΐδας, της ἀνα
εδείχθην ὕστατος ἱερεύς! ᾿Αλλὰ πρόσεστι μοι τὸ δει
νόν· οὐκέτι δύναμαι λέγειν· ἐπιλαμβάνεται μου την
γλώττης τὰ δάκρυα. Γέγονα πρὸς τὴν φαντασίαν τῆς
τῶν ἱερῶν ἀπολείψεως. Εδει μὲν οἶχεσθαι πλέον
τας· ἀλλ' ὅταν ἐπὶ ναῦν τις καλῇ, μικρὸν ἀναμεῖναι
δεήσομαι. Βαδιοῦμαι γὰρ πρῶτον ἐπὶ τὸν νεῶν τοῦ
Θεοῦ· κυκλώσομαι τὸ θυσιαστήριον· δάκρυσι βρέξει
τὸ τιμαλφέστατον ἔδαφος. Οὐκ ἀποδραμοῦμαι πριν
θύραν ἐκείνην καὶ θρόνον ἐκεῖνον ἀσπάσασθαι. Τ
ποσάκις θεοκλυτήσω τε, καὶ μεταστραφήσομαι ὁ
ποσάκις ταῖς κιγκλίσι τὰ χεῖρε προσμάζομαι!
ἰσχυρὸν ἀνάγκη πρᾶγμα, καὶ βίαιον. Ἐπιθυμῷ δοῦ
ναι ὀφθαλμοῖς ὕπνον ἀπερισάλπιστον. Μέχρι τότε
παρὰ ἔπαλξιν στήσομαι; Μέχρι πότε τηρήσω το μετ
ταπύργιον; Απαγορεύω φυλακὰς ἐπιτάττων νυχτ
ρινὰς, καὶ φυλάττων ἐν τῷ μέρει, καὶ φυλαττόμενος,
ὁ πολλὰ πρότερον ἀγρυπνήσας ἐπὶ ταῖς ἄστρων ἐπι
στολαῖς. Αποκναίομαι νῦν ἐγρηγορῶν ἐπὶ ταῖς τῶν
πολεμίων ἐπιβολαίς. Προς διαμεμετρημένον ὕδωρ
καθεύδομεν· καὶ τὸ λαχόν μοι μέρος εἰς ὕπνον άφαι·
ρεῖται πολλάκις ὁ κώδων ὁ φυλακτήριος "Αν
δὲ καταμύσω μικρὸν, ὦ τῶν ἐνυπνίων τῶν σκυ
θρωπῶν! εἰς οἷα παραπέμπουσιν ἡμᾶς εἰ μεθ' ἡμέσ
ραν φροντίδες. Τὸ λῆξαι πόνων, ἄρξασθαι πόνων
ἐστί. Φεύγομεν, άλισκόμεθα, τιτρωσκομεθα, δεδί
DION. PETA VII NOTÆ.
Καὶ νήσῳ περισκοπεῖν. Forte προσκωπεῖν,
quod est appellere. Γρ. νῆσον.
Ο κώδων ὁ φυλακτήριος. Istiusmodi χώ
છે
δωνος, quo vigiles utebantur, meminit Plutarch. in
Aralo: Αναβαινόντων δὲ τῶν πρώτων, ὁ τὴν ἑωθινὴν
φυλακὴν παραδιδοὺς ἐφώδευε τῷ κώδωνι, etc.
PG 66:1572μέχρι πότε τηρήσω τὸ μεσοπύργιον; ἀπαγορεύω φυλακὰς ἐπιτάττων νυκτερινάς, καὶ φυλάττων ἐν τῷ μέρει καὶ φυλαττόμενος. ὁ πολλὰ πρότερον ἀγρυπνήσας ἐπὶ ταῖς τῶν ἄστρων ἐπιτολαῖς, ἀποκναίομαι νῦν ἐγρηγορῶν ἐπὶ ταῖς τῶν πολεμίων ἐπιδρομαῖς. πρὸς διαμεμετρημένον ὕδωρ καθεύδομεν, καὶ τὸ λαχόν μοι μέρος εἰς ὕπνον ἀφαιρεῖται πολλάκις ὁ κώδων ὁ φυλακτήριος. ἂν δὲ καταμύσω μικρόν, ὢ καὶ τῶν ἐνυπνίων τῶν σκυθρωπῶν, εἰς οἷα παραπέμπουσιν ἡμᾶς αἱ μεθ’ ἡμέραν φροντίδες. τὸ λῆξαι πόνων, ἄρξασθαι πόνων ἐστί. φεύγομεν, ἁλισκόμεθα, τιτρωσκόμεθα, δεδέμεθα, πιπρασκόμεθα. ποσάκις ἐξανέστην ἄσμενος, ὅτι δεσπότην ἀπέλιπον· ποσάκις ἐξανέστην ὑπέρασθμος, ἱδρῶτι ῥαινόμενος, ὁμοῦ τὸν ὕπνον καὶ τὸν δρόμον ἀπολιπών, ὃν κατατείνας ἔφευγον ὁπλίτην πολέμιον· μόνοις ἡμῖν Ἡσίοδος οὐδὲν λέγει, τὴν ἐλπίδα τηρήσας εἴσω τοῦ πίθου· πάντες ἀθαρσεῖς καὶ δυσέλπιδες. Ὁ πεπαροιμιασμένος βίος ἀβίωτος οὐχ ἕτερός ἐστιν, ὦ ἄνδρες, ἀλλ’ ὃν ζῶμεν ἡμεῖς. τίς ἡ διατριβή; τί μέλλομεν; ἀπήχθηται Πεντάπολις τῷ θεῷ· ποιναῖς ἐκδεδόμεθα.
ἡ γὰρ ἀκρὶς οὐκ ἔστι κακὸν ἀκριβέστερον, τὸ δὲ πῦρ, ὃ πρὸ τῶν πολεμίων τριῶν πόλεων ἐπενείματο λήια. τί πέρας κακῶν; εἰ τούτων ἄγουσιν ἐλευθερίαν αἱ νῆσοι, ἐγὼ μέν, ὅταν ἀφυβρίσῃ τὸ πέλαγος, πλευσοῦμαι. ἀλλὰ φοβοῦμαι, μὴ προλάβῃ με τὸ δεινόν· πελάζει γὰρ ἡ κυρία τῆς προςβολῆς, ἣν τῇ πόλει, φασίν, ὁ πτεροφόρος ἠπείλησεν, ὁ τοῦ πολεμίου στρατεύματος ἐξηγούμενος. μάλιστα δὴ καιρῶν ἐκεῖνος ἱερεῦσι τὸν ἐπὶ τὰς αὐλὰς τοῦ θεοῦ δρόμον ἀναγκαῖον ἀποφανεῖ, ἂν ἐν χρῷ τῆς πόλεως ὁ κίνδυνος γένηται. ἐγὼ κατὰ χώραν ἐπ’ ἐκκλησίας μενῶ· τὰς παναγεῖς προστήσομαι χέρνιβας, προσφύσομαι τῶν κιόνων τῶν ἱερῶν, αἳ τὴν ἄσυλον ἀπὸ γῆς ἀνέχουσι τράπεζαν· ἐκεῖ καὶ ζῶν καθεδοῦμαι, καὶ ἀποθανὼν κείσομαι. λειτουργός εἰμι τοῦ θεοῦ, καὶ τὴν ψυχὴν ἴσως ἀπολειτουργῆσαί με δεῖ. οὐ μὴν ὅ γε θεὸς περιόψεται τὸν βωμὸν τὸν ἀναίμακτον ἱερέως αἵματι μιαινόμενον. [Εἴης κράτιστος ἐν λόγοις καὶ πράγμασιν, ᾧ πᾶσα, Θαλέλαιε, παιδεία πρέπει].