Diplomatic text · TLG-E clean (Synesius Hymni, recovered) — PG column chips mark the printed columns.
PG 66:1587ΣΥΝΕΣΙΟΥ ΚΥΡΗΝΑΙΟΥ ΥΜΝΟΙ ΕΜΜΕΤΡΟΙ
PG 66:1590Ἄγε μοι, ψυχά, ἱεροῖς ὕμνοις ἐπιβαλλομένα, ὑληγενέας εὔνασον οἴστρους, θώρησσε δὲ νοῦ ζαμενεῖς ὁρμάς. Βασιλῆϊ θεῶν πλέκομεν στέφανον, θύμ’ ἀναίμακτον, ἐπέων λοιβάς. Σὲ μὲν ἐν πελάγει, σὲ δ’ ὑπὲρ νάσων, σὲ δ’ ἐν ἀπείροις, ἐπί τε πτολίων, κραναῶν τ’ ὀρέων, καὶ κατὰ κλεινῶν ὁπόταν πεδίων στάσω διδύμους γυίων ταρσούς, σέ, μάκαρ, μέλπω, κόσμου γενέτα. Σοὶ νύξ με φέρει τὸν ἀοιδόν, ἄναξ· σοὶ δ’ ἁμερίους, σοὶ δ’ ἀῴους, σοὶ δ’ ἑσπερίους ὕμνους ἀνάγω· ἴστορες αὐγαὶ πολιῶν ἄστρων μάνας τε δρόμοι καὶ μέγας ἴστωρ ἅλιος, ἁγνῶν ἄστρων πρύτανις, ὁσιᾶν ψυχᾶν ἅγιος ταμίας, ἐπὶ σὰς αὐλάς, ἐπὶ σοὺς κόλπους τὸν ἀποστρόφιον ταναᾶς ὕλας ταρσὸν ἐλαφριζουσᾶν, χαίρων ἵνα σου προμολὰν ἱκόμαν. Νῦν ἐπὶ σεμνᾶς τελετηφορίας σηκοὺς ἁγίους ἱκέτας ἔμολον· νῦν ἐπὶ κλεινῶν κορυφὰν ὀρέων ἱκέτας ἔμολον· νῦν ἐς ἐρήμας αὐλῶνα μέγαν Λιβύας ἔμολον, πέζαν νοτίαν, τὰν οὔτ’ ἄθεον πνεῦμα μολύνει, οὔτε χαράσσει ἴχνος ἀνθρώπων ἀστυμερίμνων, ἵνα σοι ψυχὰ καθαρὰ παθέων, λύσασα πόθους, λήξασα πόνων, λήξασα γόων, θυμῶν, ἐρίδων, ὅσα κηριτρεφῆ ἀποσεισαμένα, καθαρᾷ γλώσσᾳ γνώμᾳ θ’ ὁσίᾳ τὸν ὀφειλόμενον ὕμνον ἀποίσει. Εὐφαμείτω αἰθὴρ καὶ γᾶ· στάτω πόντος, στάτω δ’ ἀήρ· λήγετε πνοιαὶ βαλίων ἀνέμων· λήγετε ῥιπαὶ γυρῶν ῥοθίων, ποταμῶν προχοαί, κρανααὶ λιβάδες· ἐχέτω σιγὰ κόσμου λαγόνας, ἱερευομένων ἁγίων ὕμνων. δύτω κατὰ γᾶς ὀφίων συρμός· δύτω κατὰ γᾶς καὶ πτανὸς ὄφις, δαίμων ὕλας, νεφέλα ψυχᾶς, εἰδωλοχαρεῖς εὐχαῖς σκύλακας ἐπιθωύ̈σσων. Σύ, πάτερ, σύ, μάκαρ, σὺ ψυχοβόρους ἀπέρυκε κύνας ψυχᾶς ἀπ’ ἐμᾶς, εὐχᾶς ἀπ’ ἐμᾶς, ζωᾶς ἀπ’ ἐμᾶς, ἔργων ἀπ’ ἐμῶν. ἁ δ’ ἁμετέρα πραπίδων λοιβὰ σοῖς ἐριτίμοις μελέτω προπόλοις, πορθμεῦσι σοφοῖς ἁγίων ὕμνων. Ἤδη φέρομαι ἐπὶ βαλβῖδας ἱερῶν ἐπέων· ἤδη καναχεῖ ὀμφὰ περὶ νοῦν. μάκαρ, ἵλαθί μοι, πάτερ, ἵλαθί μοι, εἰ παρὰ κόσμον, εἰ παρὰ μοῖραν τῶν σῶν ἔθιγον. Τίνος ὄμμα σοφόν, τίνος ὄμμα πολύ, ταῖς σαῖς στεροπαῖς ἀνακοπτόμενον, οὐ καταμύσει; ἀτενὲς δὲ δρακεῖν ἐπὶ σοὺς πυρσοὺς θέμις οὐδὲ θεοῖς· πίπτων δὲ νόος ἀπὸ σᾶς σκοπιᾶς τὰ πέλας σαίνει, ἀκίχητα κιχεῖν ἐπιβαλλόμενος, προσιδεῖν αἴγλαν ἀκάμαντι βυθῷ ἀμαρυσσομέναν. ἀβάτω δ’ ἀποβὰς ἐπὶ πρωτοφαὲς εἶδος ἐρείδει ὄμματος ὁλκάν· ὅθεν αἰνύμενος ἐπὶ σοὺς ὕμνους ἄνθεα φωτός, ἀοριστοῖσαν ἀνέπαυσε βολάν, τὰ σὰ σοὶ πάλι δούς. Τί γὰρ οὐ σόν, ἄναξ; Πατέρων πάντων πάτερ αὐτοπάτωρ, προπάτωρ ἀπάτωρ, υἱὲ σεαυτοῦ, ἓν ἑνὸς πρότερον, ὄντων σπέρμα, πάντων κέντρον, προανούσιε νοῦ, κόσμων ῥίζα τῶν ἀρχεγόνων, ἀμφιφαὲς φῶς, ἀτρέκεια σοφά, παγὰ σοφίας, κεκαλυμμένε νοῦ ἰδίαις αὐγαῖς, ὄμμα σεαυτοῦ, πρηστηροκράτωρ, αἰωνοτόκε, αἰωνόβιε, ἐπέκεινα θεῶν, ἐπέκεινα νόων, θάτερα νωμῶν, νοερητόκε νοῦ, ὀχετηγὲ θεῶν, πνευματοεργὲ καὶ ψυχοτρόφε, παγὰ παγῶν, ἀρχῶν ἀρχά, ῥιζῶν ῥίζα, μονὰς εἶ μονάδων, ἀριθμῶν ἀριθμός, μονὰς ἠδ’ ἀριθμός, νοῦς καὶ νοερός, καὶ τὸ νοητόν, καὶ πρὸ νοητοῦ, ἓν καὶ πάντα, ἓν διὰ πάντων, ἕν τε πρὸ πάντων, σπέρμα τὸ πάντων, ῥίζα καὶ ὄρπαξ, φύσις ἐν νοεροῖς, θῆλυ καὶ ἄρρην. Μύστας δὲ νόος τά τε καὶ τὰ λέγει, βυθὸν ἄρρητον ἀμφιχορεύων. Σὺ τὸ τίκτον ἔφυς, σὺ τὸ τικτόμενον, σὺ τὸ φωτίζον, σὺ τὸ λαμπόμενον, σὺ τὸ φαινόμενον, σὺ τὸ κρυπτόμενον, φῶς κρυπτόμενον ἰδίαις αὐγαῖς, ἓν καὶ πάντα, ἓν καθ’ ἑαυτὸ καὶ διὰ πάντων. σὺ γὰρ ἐξεχύθης, ἀρρητοτόκε, ἵνα παῖδα τέκῃς, κλεινὰν σοφίαν δημιοεργόν· προχυθεὶς δὲ μένεις ἀτόμοισι τομαῖς μαιευόμενος. Ὑμνῶ σε, μονάς, ὑμνῶ σε, τριάς· μονὰς εἶ τριὰς ὤν, τριὰς εἶ μονὰς ὤν. νοερὰ δὲ τομὰ ἄσχιστον ἔτι τὸ μερισθὲν ἔχει· ἐπὶ παιδὶ χύθης ἰότατι σοφᾷ, αὐτὰ δ’ ἰότας βλάστησε, μέσα φύσις ἄφθεγκτος, τὸ προούσιον ὄν. οὐ θέμις εἰπεῖν δεύτερον ἐκ σοῦ· οὐ θέμις εἰπεῖν τρίτον ἐκ πρώτου. Ὠδὶς ἱερά, ἄρρητε γονά, ὅρος εἶ φυσίων, τᾶς τικτοίσας καὶ τικτομένας (σέβομαι νοερῶν κρυφίαν τάξιν· χωρεῖ τι μέσον οὐ καταταχθέν). Ἄφθεγκτε γόνε πατρὸς ἀφθέγκτου, ὠδὶς διὰ σέ, διὰ δ’ ὠδῖνος αὐτὸς ἐφάνθης ἅμα πατρὶ φανεὶς ἰότατι πατρός· ἰότας δ’ ἐσαεὶ παρὰ σεῖο πατρί. Οὐδ’ ὁ βαθύρρους χρόνος οἶδε γονὰς τὰς ἀρρήτους· αἰὼν δ’ ὁ γέρων τὸν ἀμήρυτον τόκον οὐκ ἐδάη· ἅμα πατρὶ φάνη αἰωνογόνος ὁ γενησόμενος. Τίς ἐπ’ ἀφθέγκτοις ἐβράβευσε τομάν; ἀλαῶν μερόπων δαιδαλογλώσσων ἄθεοι τόλμαι. Σὺ δὲ φωτοδότας φωτὸς νοεροῦ, σκολιᾶς δ’ ἀπάτας ἀνέχεις ὁσίων πραπίδας μερόπων, ἐς ζόφον ὕλας μὴ καταδῦναι. Σέ, πάτερ κόσμων, πάτερ αἰώνων, αὐτουργὲ θεῶν, εὐαγὲς αἰνεῖν. σὲ μὲν οἱ νοεροὶ μέλπουσιν, ἄναξ, σὲ δὲ κοσμαγοὶ ὀμματολαμπεῖς νόες ἀστέριοι ὑμνοῦσι, μάκαρ, οὓς πέρι κλεινὸν σῶμα χορεύει. πᾶσά σε μέλπει γενεὰ μακάρων, οἳ περὶ κόσμον, οἳ κατὰ κόσμον, οἳ ζωναῖοι οἵ τ’ ἄζωνοι κόσμου μοίρας ἐφέπουσι σοφοὶ ἀμφιβατῆρες, οἱ περὶ κλεινοὺς οἰηκοφόρους, οὓς ἀγγελικὰ προχέει σειρά, τό τε κυδῆεν γένος ἡρώων ἔργα τὰ θνητῶν κρυφίαισιν ὁδοῖς διανισσόμενον, ἔργα βρότεια· ψυχά τ’ ἀκλινὴς καὶ κλινομένα ἐς μελαναυγεῖς χθονίους ὄγκους· σὲ μάκαιρα φύσις φύσεώς τε γονὰ ὑμνεῖ [σε], μάκαρ, τὰς ζειδώροις ἐφέπεις πνοιαῖς ἀπὸ σῶν ὀχετῶν κατασυρομέναις, προκυλινδομέναις. Σὺ γάρ, ἀχράντων ἡγέτα κόσμων, φύσις εἶ φυσίων· σὺ φύσιν θάλπεις, γένεσιν θνατῶν, τᾶς ἀενάω ἴνδαλμα μονᾶς, ἵνα καὶ πυμάτα μερὶς ἐν κόσμῳ λελάχῃ ζωᾶς [λελάχῃ ζωαῖς] ἐπαμειβομένας. οὐ γὰρ θέμις ἦν τρύγα τὰν κόσμου κορυφαῖς ἐρίσαι· τὸ δὲ ταχθὲν ὅλως ἐς χορὸν ὄντων οὐκέτ’ ὀλεῖται, ἄλλο δ’ ἀπ’ ἄλλου διά τ’ ἀλλήλων πάντ’ ἀπολαύει· ἐξ ὀλλυμένων κύκλος ἀίδιος ταῖς σαῖς πνοιαῖς ἀναθαλπόμενος. Σοὶ διὰ πάντων ἵστησι χοροὺς μάτειρα φύσις, ἰδίαις χροιαῖς, ἰδίοις ἔργοις δαιδαλλομένων· ἐκ δὲ ζωᾶν ἑτεροφθόγγων μίαν ἁρμονίαν ὁμόφωνον ἄγει. σοὶ πάντα φέρει αἶνον ἀγήρων· ἀὼς καὶ νύξ, στεροπαί, νιφάδες, οὐρανὸς ἀκμὴς αἴθων καὶ γᾶς ῥίζαι, ὕδωρ, ἀήρ, σώματα πάντα, πνεύματα πάντα, σπέρματα, καρποί, φυτὰ καὶ ποῖαι, ῥίζαι, βοτάναι, βοτὰ καὶ πτηνά, καὶ νηχομένων νεπόδων ἀγέλαι. Ἴδε καὶ ψυχὰν ὀλιγοδρανέα, ὀλιγηπελέα, ἐπὶ σᾶς Λιβύας, ἐπὶ σᾶς σεπτᾶς ἱερηπολίας ὁσίαις εὐχαῖς ἐπιμελπομέναν, τὰν ἀμφιπολεῖ νέφος ὑλαῖον· σὸν δ’ ὄμμα, πάτερ, κοπτικὸν ὕλας. Νῦν μοι κραδία, τοῖς σοῖς ὕμνοις πιαινομένα, ἐθόωσε νόον πυρίαις ὁρμαῖς· σὺ δὲ λάμψον, ἄναξ, ἀναγωγὰ φάη· νεῦσον δέ, πάτερ, σῶμα φυγοῖσαν μηκέτι δῦναι ἐς χθονὸς ἄταν· ὄφρα δὲ ζωᾶς ὑλοδιαίτου δεσμοῖσι μένω, πραεῖα, μάκαρ, βόσκοι με τύχα· μηδ’ ἐμπόδιον πνεύσειε νόου φροντίσι λυγραῖς δάπτοισα βίον, ἵνα μὴ τὰ θεοῦ ἄσχολος εἴην· μηδ’ ἔτι τοίοις ἐναλινδοίμαν, ὅθεν ἐκπροφυγὼν δώροισι τεοῖς στέφος εὐαγέων ἀπὸ λειμώνων σοὶ τοῦτο πλέκων σοὶ τόνδε φέρω αἶνον, ἀχράντων ἡγέτα κόσμων, καὶ παιδὶ σοφῷ σαυτοῦ σοφίᾳ, τὸν ἀπ’ ἀρρήτων ἔχεας κόλπων. ἐν σοὶ δὲ μένει σέθεν ἐκπροθορών, ἵνα πάντα σοφαῖς ἐφέπῃ πνοιαῖς, διέπῃ πολιῶν βάθος αἰώνων, διέπῃ ταρσοὺς κραναοῦ κόσμου μέχρι καὶ νεάτου πυθμένος ὄντων, χθονίας μοίρας, ὁσίαις πραπίσιν ἐλλαμπόμενος, λύῃ δὲ πόνους ἠδὲ μερίμνας διερῶν μερόπων, ἀγαθῶν κράντωρ, ἐλατὴρ ἀχέων· τί δὲ θαῦμα θεὸν τὸν κοσμοτέχναν ἰδίων ἔργων κῆρας ἐρύκειν; Τόδε σοι, μεγάλου κοίρανε κόσμου, τίσων ἔμολον χρέος ἐκ Θρῄκης, ἵνα τὰν τριέτιν ᾤκησα γύαν παρ’ ἀνακτόριον γαίας μέλαθρον, ἔτλαν δὲ πόνους, ἔτλαν δ’ ὀδύνας πολυδακρύτους ὤμοισι φέρων ματέρα πάτραν. ῥαίνετο μὲν γᾶ ἱδρῶτι μελῶν ἀεθλευόντων ἆμαρ ἐπ’ ἆμαρ· ῥαίνετο δ’ εὐνὰ κανθῶν λιβάσιν ὀλοφυρομένων νύκτ’ ἐπὶ νύκτα. νηοὶ δ’ ὁπόσοι δώμηθεν, ἄναξ, ἐπὶ σαῖς ἁγίαις τελετηφορίαις, ἐπὶ πάντας ἔβαν πρηνὴς ἱκέτας, δάπεδον βλεφάρων δεύων νοτίσι, μή μοι κενεὰν ὁδὸν ἀντᾶσαι· ἱκέτευσα θεοὺς δραστῆρας, ὅσοι γονόεν Θρῄκης κατέχουσι πέδον, οἵ τ’ ἀντιπέρην Χαλκηδονίας ἐφέπουσι γύας, οὓς ἀγγελικαῖς ἔστεψας, ἄναξ, αὐγαῖσι, τεοὺς ἱεροὺς προπόλους· σύν μοι μάκαρες ἐλάβοντο λιτᾶν, σύν μοι πολέων ἐλάβοντο πόνων. οὔ μοι ζωὰ ταμόσδε φίλα, διὰ γᾶν πατρίαν στυφελιζομέναν, τὰν ἐξ ἀχέων ἔστασας, ἄναξ, αὐτός, ἀγήρως κοίρανε κόσμου. Ἤδη ψυχᾶς ἀποτρυομένας, ἤδη μελέων κατερειπομένων, ὑπέρεισας ἐμὰν ἄρθρων δύναμιν, τλᾶμον ψυχᾷ μένος ἔμπνευσας, καμάτων δὲ γλυκὺ εὕρεο τέκμωρ, κατὰ θυμὸν ἐμὸν ἔργοισιν, ἄναξ, ὀπάσας δολιχῶν ἄμπαυμα πόνων. Τὰ σὺ πάντα, μάκαρ, Λιβύεσσι σάου ἐς μηκεδανὸν μήρυμα χρόνου διὰ σᾶς μνάμαν εὐεργεσίας, διά τε ψυχὰν αἰνὰ παθοῖσαν. Ἱκέτᾳ δὲ δίδου βιοτὰν ἀσινῆ· λῦέ με μόχθων, λῦέ με νούσων, λῦε μεριμνᾶν κηριτρεφέων, νεῦσον νοερὰν προπόλῳ ζωάν, μή μοι χθονίους ὄμβρους ἀφένου κρίνειας, ἄναξ, ἵνα μὴ τὰ θεοῦ ἄσχολος εἴην· μηδὲ κατηφὴς πενία μελάθροις ἐγχριμπτομένα περὶ γᾶν ἕλκοι φροντίδα θυμοῦ. ἄμφω ψυχὰν βρίθει περὶ γᾶν, ἄμφω δὲ νόου ἐπίληθα πέλει, ὅτε μὴ σύ, μάκαρ, ὀρέγοις ἀλκάν. Ναί, πάτερ, ἁγνᾶς παγὰ σοφίας, λάμψον πραπίσιν ἀπὸ σῶν κόλπων νοερὸν φέγγος· στράψον κραδίᾳ ἀπὸ σᾶς ἀλκᾶς σοφίας αὐγάν· κἀς τὰν ἐπὶ σὲ ἱερὰν ἀτραπὸν σύνθημα δίδου σφραγῖδα τεάν, κηριτρεφέας δαίμονας ὕλας σεύων ζωᾶς εὐχᾶς τ’ ἀπ’ ἐμᾶς, καὶ σῶμα σάου ἀρτεμές, ἐχθραῖς ἄβατον λώβαις, καὶ πνεῦμα σάου ἀμόλυντον, ἄναξ. Ἦ μὰν ἤδη δνοφερὰν ὕλας κηλῖδα φέρω, ἔχομαι δὲ πόθοις, χθονίοις δεσμοῖς. σὺ δὲ ῥύσιος εἶ, σὺ καθάρσιος εἶ· ἀπόλυε κακῶν, ἀπόλυε νόσων, ἀπόλυε πέδας. σὸν σπέρμα φέρω, εὐηγενέος σπινθῆρα νόου ἐς βάθος ὕλας κατακεκλιμένον. σὺ γὰρ ἐν κόσμῳ κατέθου ψυχάν, διὰ δὲ ψυχᾶς ἐν σώματι νοῦν ἔσπειρας, ἄναξ. Τὰν σὰν κούραν ἐλέαιρε, μάκαρ. Κατέβαν ἀπὸ σοῦ χθονὶ θητεῦσαι, ἀντὶ δὲ θήσσας γενόμαν δούλα· ὕλα με μάγοις ἐπέδησε τέχναις. Ἔνι μάν, ἔνι μοι βαιόν τι μένος κρυφίας γλήνας· οὔπω πᾶσαν ἔσβεσεν ἀλκάν, κέχυται δὲ πολὺς ἐφύπερθε κλύδων, ἀλαῶπα τιθεὶς τὰν θεοδερκῆ. Ἐλέαιρε, πάτερ, κούραν ἱκέτιν, τὰν πολλάκι δή, νοεραῖς ἀνόδοις ἐπιβαλλομέναν, λαμυρᾶς ὕλας ἵμερος ἄγχει. σὺ δὲ λάμψον, ἄναξ, ἀναγωγὰ φάη, ἅψον δὲ σέλας καὶ πυρκαϊάν, σπέρμα τὸ βαιὸν αὔξων ἐν ἐμῷ κρατὸς ἀώτῳ. θρόνισόν με, πάτερ, φωτὸς ἐν ἀλκᾷ ζωηφορίου, ἵνα χεῖρα φύσις οὐκ ἐπιβάλλει, ὅθεν οὐκέτι γᾶ, οὐ μοιραία κλῶσις ἀνάγκας παλίνορσον ἄγει. Λιπέτω, φυγέτω δολερὰ γένεσις θεράποντα τεόν· ἐμέθεν δέ, πάτερ, χθονίου τε κλόνου πῦρ μέσον εἴη. νεῦσον, γενέτα, νεῦσον προπόλῳ ἤδη νοεροὺς πετάσαι ταρσούς. ἤδη φερέτω σφραγῖδα πατρὸς ἱκέτις ψυχά, δεῖμα μὲν ἐχθροῖς δαίμοσιν, οἳ γᾶς ἀπὸ κευθμώνων ἀναπαλλόμενοι πνείουσι βροτοῖς ἀθέους ὁρμάς· σύνθημα δὲ σοῖς ἁγνοῖς προπόλοις, οἳ κατὰ κλεινοῦ βένθεα κόσμου πυρίων ἀνόδων κληϊδοφόροι, ἵνα μοι φάεος πετάσωσι πύλας, ἔτι δ’ ἀλεμάτας ἐπὶ γᾶς ἕρπων, μὴ χθονὸς εἴην. Πυρίων δ’ ἔργων καὶ τῇδε δίδου μάρτυρα καρπόν, ὀμφὰς ἀτρεκεῖς, ὅσα τ’ ἐν ψυχαῖς τὰν ἀμβροσίαν ἐλπίδα θάλπει. Μετά μοι μέλεται χθονίας βιοτᾶς. Ἔρρετε λῆμαι ἀθέων μερόπων πτολίων τε κράτη· ἔρρετε πᾶσαι ἆται γλυκεραὶ ἄχαρίς τε χάρις, οἷσι ψυχὰν θωπευομέναν γᾶ λάτριν ἔχει. ἆ μέγα δειλά [ … ] ἰδίων τ’ ἀγαθῶν ἔπιεν λάθαν, μέχρις ἐγκύρσῃ φθονερᾷ μερίδι· δοιὰς γὰρ ἔχει μαστροπὸς ὕλα· ὃς δὲ τραπέζας ἐπορεξάμενος μελιχρῶν ἔθιγεν, ἦ μέγα κλαύσει πικρὰν μερίδα, τῶν ἀντίξων συνεφελκομένων. ὅδε γὰρ χθονίας θεσμὸς ἀνάγκας διχόθεν θνατοῖς βίον οἰνοχοεῖ· τὸ δ’ ἀκηράσιον ἀμιγές τ’ ἀγαθὸν θεὸς ἢ τὰ θεοῦ. Μεθύοισα γλυκεῖ κρητῆρι, γύας ἔψαυσα κακῶν, ἐνέκυρσα πάγᾳ, ἐδάην ἄταν Ἐπιμηθιάδα. στυγέω δὲ νόμους ἀλλοπροσάλλους· ἐς τὸν ἀκηδῆ λειμῶνα πατρὸς σπεύδω, τανύω φυγάδας ταρσούς, φυγάδας διδύμων ὕλας δώρων. Ἴδε με, ζωᾶς νοερᾶς ταμία, ἴδε σὰν ἱκέτιν ψυχὰν ἐπὶ γᾶς νοεραῖς ἀνόδοις ἐπιβαλλομέναν. σὺ δὲ λάμψον, ἄναξ, ἀναγωγὰ φάη, πτερὰ κοῦφα διδούς· ἅμμα δὲ κόψον, χάλασον περόναν διδύμων παθέων, οἷσι ψυχὰς δολόεσσα φύσις κάμπτει κατὰ γᾶς· δός με, φυγοῖσαν σώματος ἄταν, θοὸν ἅλμα βαλεῖν ἐπὶ σὰς αὐλάς, ἐπὶ σοὺς κόλπους, ὅθεν ἁ ψυχᾶς προρέει παγά. Λιβὰς οὐρανία κέχυμαι κατὰ γᾶς· παγᾷ με δίδου, ὅθεν ἐξεχύθην φοιτὰς ἀλῆτις· νεῦσον προγόνῳ φωτὶ μιγῆναι, νεῦσον δ’ ὑπὸ σοὶ πρυτανευομέναν σὺν ἄνακτι χορῷ ἀνάγειν ὁσίως νοεροὺς ὕμνους, νεῦσον δέ, πάτερ, φωτὶ μιγεῖσαν μηκέτι δῦναι ἐς χθονὸς ἄταν. ὄφρα δὲ ζωᾶς ὑλοδιαίτου δεσμοῖσι μένω, πραεῖα, μάκαρ, βόσκοι με τύχα.
PG 66:1593Σὲ μὲν ἀρχομένας, σὲ δ’ ἀεξομένας, σὲ δὲ μεσσοίσας, σὲ δὲ παυομένας ἀοῦς ἱερᾶς, ζαθέας νυκτός, μέλπω, γενέτα, παιὼν ψυχᾶν, παιὼν γυίων, δῶτορ σοφίας, ἐλατὴρ νούσων, δῶτορ ψυχαῖς ἀπόνου βιοτᾶς, ἃν μὴ στείβει χθονία φροντίς, μάτηρ ἀχέων, μάτηρ παθέων, ὧν μοι ζωὰ καθαρὰ μενέτω, ἵνα τὰν πάντων κρυφίαν ῥίζαν ἀμενὴς ἀλέγω, μηδ’ ἀπαγωγοῖς ἄτῃσι θεοῦ νοσφιζοίμαν. Σέ, μάκαρ, μέλπω, κοίρανε κόσμου. Γᾶ σιγάτω ἐπὶ σοῖς ὕμνοις, ἐπὶ σαῖς εὐχαῖς· εὐφαμείτω ὅσα κόσμος ἔχει· σὰ γὰρ ἔργα, πάτερ. Καππαυέσθω ἀνέμων ῥοῖζος, ἦχος δένδρων, θρόος ὀρνίθων· ἥσυχος αἰθήρ, ἥσυχος ἀὴρ κλυέτω μολπᾶς· ὑδάτων δὲ χύσις ἄψοφος ἤδη στάτω κατὰ γᾶς. οἱ δ’ ἐμπόδιοι ἁγίων ὕμνων κευθμωνοχαρεῖς καὶ τυμβονόμοι δαίμονες ἤδη φυγέτωσαν ἐμὰν ὁσίαν εὐχάν· ἀγαθοὶ δ’ ὁπόσοι μάκαρες νοεροῦ πρόπολοι γενέτου κατέχουσι βάθη ἄκρα τε κόσμου, ὕμνων ἵλεῳ πεύθοιντο πατρός, ἵλεῳ δὲ λιτὰς ἀνάγοιεν ἐμάς. Μονὰς ὦ μονάδων, πάτερ ὦ πατέρων, ἀρχῶν ἀρχά, παγῶν παγά, ῥιζῶν ῥίζα, ἀγαθῶν ἀγαθόν, ἄστρων ἄστρον, κόσμων κόσμε, ἰδεῶν ἰδέα, βύθιον κάλλος, κρύφιον σπέρμα, πάτερ αἰώνων, πάτερ ἀφθέγκτων νοερῶν κόσμων, ὅθεν ἀμβροσία σταλάοισα πνοά, σώματος ὄγκοις ἐπινηξαμένα, δεύτερον ἤδη κόσμον ἀνάπτει. Ὑμνῶ σε, μάκαρ, καὶ διὰ φωνᾶς, ὑμνῶ σε, μάκαρ, καὶ διὰ σιγᾶς· ὅσα γὰρ φωνᾶς, τόσα καὶ σιγᾶς ἀίεις νοερᾶς. Ὑμνῶ δὲ γόνον τὸν πρωτόγονον καὶ πρωτοφαῆ. Γόνε κύδιστε πατρὸς ἀφθέγκτου, σέ, μάκαρ, μεγάλῳ πατρὶ συνυμνῶ, καὶ τὰν ἐπὶ σοὶ ὠδῖνα πατρός, γόνιμον βουλάν, μεσάταν ἀρχάν, ἁγίαν πνοιάν, κέντρον γενέτου, κέντρον δὲ κόρου. αὐτὰ μάτηρ, αὐτὰ γνωτά, αὐτὰ θυγάτηρ, μαιωσαμένα κρυφίαν ῥίζαν. ἵνα γὰρ προχυθῇ ἐπὶ παιδὶ πατήρ, αὐτὰ πρόχυσις εὕρετο βλάσταν, ἔστη δὲ μέσα, θεὸς ἔκ τε θεοῦ διὰ παῖδα θεόν· καὶ διὰ κλεινὰν πατρὸς ἀθανάτου πρόχυσιν πάλι παῖς εὕρετο βλάσταν. Μονὰς ἁ τριττύς, μονὰς ἅ γε μένει καὶ τριὰς ἤδη. Νοερὰ δὲ τομὰ ἄσχιστον ἔτι τὸ μερισθὲν ἔχει· προθορὼν δὲ μένει γόνος ἐς γενέταν, καὶ πάλιν ἔξω τὰ πατρὸς διέπει, κόσμοις κατάγων ὄλβον ζωᾶς ὅθεν αὐτὸς ἔχει λόγος, ὃν μεγάλῳ πατρὶ συνυμνῶ. Νόος ἀρρήτου τίκτει σε πατρός, καὶ σὺ κυηθεὶς λόγος εἶ γενέτου, πρῶτος πρώτας προθορὼν ῥίζας, ῥίζα δὲ πάντων τῶν μετὰ κλεινὰν τὰν σὰν γένναν. Μονὰς ἄρρητος, σπέρμα τὸ πάντων, σπέρμα σε πάντων ἐσπέρμηνεν. σὺ γὰρ ἐν πᾶσιν, διὰ σοῦ δὲ φύσις ὑπάτα, μεσάτα νεάτα τε τεοῦ ἀπέλαυσε πατρὸς ἀγαθῶν δώρων γονίμου ζωᾶς. σοὶ μὲν ἀγήρως ἄπονον τροχιὰν σφαῖρα κυλίνδει· ὑπὸ σὰν τάξιν, κύτεος μεγάλου βριαραῖς δίναις, ἑβδομὰς ἄστρων ἀντιχορεύει· τὰ δὲ πολλὰ μίαν πτύχα καλλύνει φέγγεα κόσμου διὰ σὰν βουλάν, γόνε κύδιστε· σὺ γὰρ ἀμφιθέων κύτος οὐράνιον δρόμον αἰώνων ἄλυτον συνέχεις· ὑπὸ σοῖς δέ, μάκαρ, ἁγίοις θεσμοῖς ἐν ἀπειροβαθοῦς αἴθρας λαγόσιν πολιῶν ἄστρων ἀγέλα νέμεται. Σὺ μὲν οὐρανίοις, σὺ δ’ ἐνηερίοις, σὺ δ’ ἐπιχθονίοις, σὺ δ’ ὑποχθονίοις ἔργα μερίζεις ζωάν τε νέμεις. σὺ νόου πρύτανις ταμίας τε θεοῖς θνατῶν θ’ ὁπόσοι νοερᾶς μοίρας ἔσπασαν ὄμβρους. σὺ ψυχοδότας οἷς ἐκ ψυχᾶς τέταται ζωὰ καὶ φύσις ἀκμής. ἀλαὸν ψυχᾶς βλάστημα τεᾶς κρέμαται σειρᾶς, χὠπόσα πάσας στέρεται πνοιᾶς ἀπὸ σῶν κόλπων δρέπεται συνοχάν, πορθμευομέναν διὰ σᾶς ἀλκᾶς ἐξ ἀρρήτων πατρικῶν κόλπων, κρυφίας μονάδος, ὅθεν ὁ ζωᾶς ὀχετὸς προρέων φέρεται μέχρι γᾶς διὰ σᾶς ἀλκᾶς δι’ ἀτεκμάρτων νοερῶν κόσμων· ἔνθεν δέχεται καταβαίνοισαν ἀγαθῶν κράναν, νοεροῦ μορφὰν κόσμος ὁρατός. ἅλιον οὗτος δεύτερον ἔσχεν, ὑστεροφεγγοῦς φωτὸς γενέταν ὀμματολαμπῆ, τᾶς γινομένας καὶ φθειρομένας ταμίαν ὕλας, υἱοῦ νοεροῦ τύπον αἰσθητόν, ἀγαθῶν παροχὰν ἐγκοσμογενῶν διὰ σὰν βουλάν, γόνε κύδιστε. Πάτερ ἄγνωστε, πάτερ ἄρρητε, ἄγνωστε νόῳ, ἄρρητε λόγῳ, νόος ἐσσὶ νόων, ψυχᾶν ψυχά, φύσις εἶ φυσίων. Γόνυ σοι κάμπτω· ἰδὲ τοῦτο, λάτρις πίπτω κατὰ γᾶς, ἱκέτας ἀλαός. Σὺ δὲ φωτοδότας φωτὸς νοεροῦ· ἐλέαιρε, μάκαρ, ἱκέτιν ψυχάν· σεῦε δὲ νούσους, σεῦε μερίμνας τὰς ψυχοβόρους· σεῦε δ’ ἀναιδῆ κύνα τὸν χθόνιον, δαίμονα γαίας, ψυχᾶς ἀπ’ ἐμᾶς, εὐχᾶς ἀπ’ ἐμᾶς, ζωᾶς ἀπ’ ἐμᾶς, ἔργων ἀπ’ ἐμῶν· σώματος ἔξω, πνεύματος ἔξω, πάντων ἔξω τῶν ἁμετέρων δαίμων μενέτω. Λιπέτω, φυγέτω δαίμων ὕλας, παθέων ἀλκά, ἀναγωγὸν ὁδὸν διατειχίζων, τὰς θεοδιφεῖς βλάπτων ὁρμάς. Ἕταρον δὲ δίδου ξυνωνόν, ἄναξ, ἁγίας ἅγιον ἄγγελον ἀλκᾶς, ἄγγελον εὐχᾶς τᾶς θεολαμποῦς, φίλον ἐσθλοδόταν, φύλακα ψυχᾶς, φύλακα ζωᾶς, εὐχᾶν φρουρόν, ἔργων φρουρόν. σῶμα δὲ σώζοι καθαρὸν νούσων, πνεῦμα δὲ σώζοι καθαρὸν λώβας, ψυχᾷ δ’ ἐπάγοι παθέων λάθαν, ἵνα καὶ ζωὰν τὰν γαιοτραφῆ τοῖς σοῖς ὕμνοις πιαίνηται ταρσὸς ψυχᾶς, ἵνα καὶ ζωὰν τὰν μετὰ μοίρας, τὰν μετὰ δεσμοὺς τοὺς χθονοβριθεῖς, καθαρὰν ὕλας ὁδὸν ἐξανύω ἐπὶ σὰς αὐλάς, ἐπὶ σοὺς κόλπους, ὅθεν ἁ ψυχᾶς προρέει παγά. Σὺ δὲ χεῖρα δίδου, σὺ κάλει, σύ, μάκαρ, ὕλας ἄναγε ἱκέτιν ψυχάν.
PG 66:1596Ὑμνῶμεν κοῦρον νύμφας, νύμφας οὐ νυμφευθείσας ἀνδρῶν μοιραίαις κοίταις. Ἄρρητοι πατρὸς βουλαὶ ἔσπειραν Χριστοῦ γένναν· ἁ σεμνὰ νύμφας ὠδὶς ἀνθρώπου φῆνεν μορφάν, ὃς θνατοῖσιν πορθμευτὰς ἦλθεν φωτὸς παγαίου· ἁ δ’ ἄρρητός σευ βλάστα αἰώνων οἶδεν ῥίζαν. Αὐτὸς φῶς εἶ παγαῖον, συλλάμψας ἀκτὶς πατρί, ῥήξας δ’ ὀρφναίαν ὕλαν ψυχαῖς ἐλλάμπεις ἁγναῖς. αὐτὸς μὲν κόσμου κτίστας, κλεινῶν σφαιρωτὰς ἄστρων, κέντρων γαίας ῥιζωτάς, αὐτὸς δ’ ἀνθρώπων σωτήρ. Σοὶ μὲν Τιτὰν ἱππεύει, ἠοῦς ἄσβεστος παγά· σοὶ δ’ ἁ ταυρῶπις μήνα τὰν νυκτῶν ὄρφναν λύει· σοὶ καὶ τίκτονται καρποί, σοὶ καὶ βόσκονται ποῖμναι· ἐκ σᾶς ἀρρήτου παγᾶς ζείδωρον πέμπων αἴγλαν, πιαίνεις κόσμων ταρσούς· ἐκ σῶν βλάστησεν κόλπων καὶ φῶς καὶ νοῦς καὶ ψυχά. Τὰν σὰν οἴκτειρον κούραν γυίοις εἱρχθεῖσαν θνατοῖς μοίρας θ’ ὑλαίοις μέτροις. νούσων ἐκσώζοις λώβας ἀσκηθῆ γυίων ἀλκάν. νεῦσον μὲν μύθοις πειθώ, νεῦσον δ’ ἔργοισιν κῦδος, ἀρχαίαις πρέψαι φάμαις ταῖς Κυράνας καὶ Σπάρτας. λύπαις δ’ ἄστιπτος ψυχὰ πραεῖαν ζωὰν ἕλκοι, θρέπτειραν, δισσὰς γλήνας ἐς σὸν τείνοισαν φέγγος, ὡς ἐξ ὕλας φοιβαθεὶς ἀστρέπτους οἴμους σπεύσω, φύξηλις γαίας μόχθων, μιχθῆναι ψυχᾶς παγᾷ. Τοίαν ἄχραντον ζωὰν τῷ σῷ κραίνοις φορμικτῇ, εὖτ’ ἄν σοι στέλλων μολπὰν τὰν σὰν κυδαίνω ῥίζαν, μήκιστον πατρὸς κῦδος, καὶ τὰν σύνθωκον πνοιάν, μέσσαν ῥίζας καὶ βλάστας, καὶ πατρὸς μέλπων ἀλκὰν τοῖς σοῖς ὕμνοις ἀμπαύω κλεινὰν ὠδῖνα ψυχᾶς. Χαίροις, ὦ παιδὸς παγά, χαίροις, ὦ πατρὸς μορφά· χαίροις, ὦ παιδὸς κρηπίς, χαίροις, ὦ πατρὸς σφρηγίς· χαίροις, ὦ παιδὸς κάρτος, χαίροις, ὦ πατρὸς κάλλος· χαίροις δ’ ἄχραντος πνοιά, κέντρον κούρου καὶ πατρός· τάν μοι πέμποις σὺν πατρὶ ἄρδοισαν ψυχᾶς ταρσούς, κράντειραν θείων δώρων.
PG 66:1599Μετὰ παγᾶς ἁγίας αὐτολοχεύτου, ἀρρήτων ἑνοτήτων ἐπέκεινα, θεὸν ἄμβροτον, θεοῦ κύδιμον υἷα, μόνον ἐκ μόνου πατρὸς παῖδα θορόντα, στεφανώσομεν σοφοῖς ἄνθεσιν ὕμνων· ὃν βουλᾶς πατρικᾶς ἄφραστος ὠδὶς ἀγνώστων ἀνέδειξε παῖδα κόλπων, ἃ πατρὸς λοχίους ἔφηνε καρπούς, καὶ φήνασα φάνη μεσσοπαγὴς νοῦς· ἐν παγᾷ δὲ μένουσι καὶ χυθέντες. Σοφία νόου πατρός, κάλλεος αὐγά, σοὶ τεχθέντι πατὴρ ἔνευσε τίκτειν. Σὺ τὸ κρυπτὸν εἶ πατρὸς σπέρμα προλάμπον· σὲ γὰρ ἀρχὰν γενέτας ἔδωκε κόσμοις κατάγειν ἐκ νοερῶν σώμασι μορφάς· σὺ μὲν οὐρανοῦ σοφὰν ἄντυγα νωμᾷς, τὰν δ’ ἄστρων ἀγέλαν ἀεὶ νομεύεις· σὺ δὲ τᾶς ἀγγελικᾶς, ἄναξ, χορείας καὶ τᾶς δαιμονίας φάλαγγος ἄρχεις· σὺ δὲ καὶ φύσιν φθιτὰν ἀμφιχορεύεις, ἀμέριστον περὶ γᾶν πνεῦμα μερίζεις, καὶ παγᾷ τὸ δοθὲν πάλιν συνάπτεις, θνατοὺς ἐκ θανάτου λύων ἀνάγκας. Ἱλήκοις ἐπὶ σῶν στέμμασιν ὕμνων, βιοτᾶς ὑμνοπόλῳ νέμων γαλάναν· εὐρίπων προχοὰν στᾶσον ἀλῆτιν, τερσαίνων ὀλοοὺς κλύδωνας ὕλας· ψυχᾶς καὶ μελέων ἔρυκε νούσους, παθέων οὐλομέναν κοίμισον ὁρμάν, πλούτου καὶ πενίας ἄλαλκε κῆρας, ἔργοις κυδαλίμαν ὄπασσον ὀμφάν, ἐν λαοῖς ἀγαθὰν ἄνοιγε φάμαν, πειθοῦς πραϋλόγω στέφων ἀώτῳ, ἵνα μοι νόος δρέπῃ σχολὰν ἀκύμων, μηδ’ ἐν ταῖς χθονίαις στένω μερίμναις, ἀλλ’ ἐκ σῶν ὀχετῶν ὑψιφορήτων ὠδῖσιν σοφίας νόον κατάρδω.
PG 66:1602Πάλι φέγγος, πάλιν ἀώς, πάλιν ἁμέρα προλάμπει μετὰ νυκτίφοιτον ὄρφναν· πάλι μοι λίγαινε, θυμέ, θεὸν ὀρθρίοισιν ὕμνοις, ὃς ἔδωκε φέγγος ἀοῖ, ὃς ἔδωκεν ἄστρα νυκτί, περικοσμίαν χορείαν. Πολυκύμονος μὲν ὕλας ἐκάλυψε νῶτον αἰθὴρ πυρὸς ἐμβεβὼς ἀώτῳ, ἵνα κυδίμα σελάνα πυμάταν ἄντυγα τέμνει· ὑπὲρ ὀγδόαν δὲ δίναν ἑλίκων ἀστροφορήτων ῥόος ἀστέρων ἔρημος, ὑποκολπίους ἐλαύνων πτύχας ἀντίον θεοίσας, μέγαν ἀμφὶ νοῦν χορεύει, ὃς ἄνακτος ἄκρα κόσμου πολιοῖς ἔρεψε ταρσοῖς. τὰ πρόσω μάκαιρα σιγὰ νοερῶν τε καὶ νοητῶν ἄτομον τομὰν καλύπτει. Μία παγά, μία ῥίζα τριφαὴς ἔλαμψε μορφά· ἵνα γὰρ βυθὸς πατρῷος, τόθι καὶ κύδιμος υἱός, κραδιαῖόν τι λόχευμα, σοφία κοσμοτεχνῖτις, ἑνοτήσιόν τε φέγγος ἁγίας ἔλαμψε πνοιᾶς. μία παγά, μία ῥίζα ἀγαθῶν ἀνέσχεν ὄλβον ὑπερούσιόν τε βλάσταν γονίμοις ζέοισαν ὁρμαῖς· τά τ’ ἐνουσίων προλάμπει μακάρων ἀγητὰ φέγγη, ὅθεν ἐγκόσμιος ἤδη χορὸς ἀφθίτων ἀνάκτων γενετήριόν τε κῦδος τό τε πρωτόσπορον εἶδος νοεροῖς ἔμελψεν ὕμνοις. πέλας εὐμενῶν τοκήων στρατὸς ἀγγέλων ἀγήρως τὰ μὲν ἐς νόον δεδορκὼς δρέπεται κάλλεος ἀρχάν, τὰ δ’ ἐς ἄντυγας δεδορκὼς διέπει βένθεα κόσμου, τὸν ὕπερθε κόσμον ἕλκων νεάτας καὶ μέχρις ὕλας, ἵνα δαιμόνων ὅμιλον φύσις ἱζάνοισα τίκτει πολύθρουν καὶ πολυμήταν· ὅθεν ἥρως, ὅθεν ἤδη περὶ γᾶν σπαρεῖσα πνοιὰ χθονὸς ἐζώωσε μοίρας πολυδαιδάλοισι μορφαῖς. Τὰ δὲ πάντα σεῖο βουλᾶς ἔχεται· σὺ δ’ ἐσσὶ ῥίζα παρεόντων πρό τ’ ἐόντων, μετεόντων, ἐνεόντων· σὺ πατήρ, σὺ δ’ ἐσσὶ μάτηρ, σὺ μὲν ἄρρην, σὺ δὲ θῆλυς, σὺ δὲ φωνά, σὺ δὲ σιγά, φύσεως φύσις γονοῦσσα, σὺ δ’ ἄναξ, αἰῶνος αἰών. Τὸ μὲν ᾖ θέμις βοᾶσαι· μέγα χαῖρε, ῥίζα κόσμου, μέγα χαῖρε, κέντρον ὄντων, μονὰς ἀμβρότων ἀριθμῶν, προανουσίων ἀνάκτων· μέγα χαίροις, μέγα χαίροις, ὅτι πὰρ θεῷ τὸ χαίρειν. Ἐπ’ ἐμοῖς ἵλαον οὖας τάνυσον χοροῖσιν ὕμνων· σοφίας ἄνοιγε φέγγος, κατάχει κύδιμον ὄλβον, κατάχει χάριν λιπῶσαν βιοτᾶς γαληνιώσας, πενίαν ἐκτὸς ἐλαύνων χθονίαν τε κῆρα πλούτου· μελέων ἔρυκε νούσους παθέων τ’ ἄκοσμον ὁρμάν, φρενοκηδεῖς τε μερίμνας ἀπό μοι ζωᾶς ἐρύκοις, ἵνα μὴ τὸ νοῦ πτέρωμα ἐπιβρίσῃ χθονὸς ἄτα. Ἄνετον δὲ ταρσὸν αἴρων περὶ σᾶς ὄργια βλάστας τὰ πανάρρητα χορεύσω.
PG 66:1605Πρῶτος νόμον εὑρόμαν ἐπὶ σοί, μάκαρ, ἄμβροτε, γόνε κύδιμε παρθένου, Ἰησοῦ Σολυμήϊε, νεοπαγέσιν ἁρμογαῖς κρέξαι κιθάρας μίτους. Ἀλλ’ εὐμενέοις, ἄναξ, καὶ δέχνυσο μουσικὰν ἐξ εὐαγέων μελῶν. Ὑμνήσομεν ἄφθιτον θεόν, υἷα θεοῦ μέγαν, αἰωνοτόκου πατρὸς τὸν κοσμογόνον κόρον, τὰν παντομιγῆ φύσιν, σοφίαν ἀπερείσιον, τὸν ἐπουρανίοις θεόν, τὸν ὑποχθονίοις νέκυν. Ἐχύθης ὅτ’ ἐπὶ χθονὶ βροτέας ἀπὸ νηδύος, μάγος ἁ πολύφρων τέχνα ἐξ ἀστέρος ἀντολᾶς θάμβησεν ἀμήχανος, τί τὸ τικτόμενον βρέφος, τίς ὁ κρυπτόμενος θεός, βασιλεύς, θεὸς ἢ νέκυς. Ἄγε, δῶρα κομίζετε, σμύρνης ἐναγίσματα, χρυσοῦ τ’ ἀναθήματα, λιβάνου τε θύη καλά. Θεὸς εἶ, λίβανον δέχου· χρυσὸν βασιλεῖ φέρω· σμύρνῃ τάφος ἁρμόσει. Καὶ γᾶν ἐκαθήραο, καὶ πόντια κύματα, καὶ δαιμονίας ὁδούς, ῥαδινὰν χύσιν ἀέρος, καὶ νερτερίους μυχούς, φθιμένοισι βοηθόος, θεὸς εἰς Ἀίδαν σταλείς. Ἀλλ’ εὐμενέοις, ἄναξ, καὶ δέχνυσο μουσικὰν ἐξ εὐαγέων μελῶν.
PG 66:1608Ὑπὸ Δώριον ἁρμογὰν ἐλεφαντοδέτων μίτων στάσω λιγυρὰν ὄπα ἐπὶ σοί, μάκαρ, ἄμβροτε, γόνε κύδιμε παρθένου. Σὺ δέ μου βιοτὰν σάου παναπήμονα, κοίρανε, λύπαις ἄβατον διδοὺς καὶ νύκτα καὶ ἁμέραν· λάμποις πραπίσιν σέλας νοερᾶς ἀπὸ παγᾶς· σθένος ἀρτεμέων μελῶν καὶ κῦδος ἐν ἔργμασιν νεότατι νέμοις ἐμᾷ, λιπαρὸν δὲ φέροις ἔτος ἐς γήραος ἁδονὰν ἐρίτιμον ἀέξων πινυτὰν σὺν ὑγείᾳ. Γνωτὸν δὲ φυλάσσοις, τόν μοι νέον, ἄφθιτε, ἤδη χθονίαν πύλαν παραμειβόμενον ποδὶ ἄψορρον ἀνήγαγες· ἐμὰ κήδεα καὶ γόους, ἐμὰ δάκρυα καὶ φρενῶν σβέσας αἰθομέναν φλόγα· ἐβιώσαο καὶ νέκυν διὰ σόν, πάτερ, οἰκέταν. Γνωτᾶν τε συνωρίδα τεκέων τε φυλάσσοις· ὅλον Ἡσυχιδᾶν δόμον ὑπὸ σᾷ χερὶ κρύπτοις. Καί μοι ζυγίων, ἄναξ, ξυνήονα δεμνίων ἀπόνουσον, ἀπήμονα, ἐρίηρον, ὁμόφρονα, κρυφίων ἀδαήμονα ὀάρων ἄλοχον σάου· ὅσιον δ’ ἐφέποι λέχος πανακήρατον, εὐαγές, ἀδίκοις ἄβατον πόθοις. Ψυχὰν δέ, λυθεῖσαν χθονίου βιότου πέδας, ἐξαίνυσο πημάτων καὶ λευγαλέας ἄλας, σὺν δ’ εὐαγέων χοροῖς ὕμνους ἀνάγειν δίδου. Ἐπὶ κύδεϊ σοῦ πατρὸς καὶ κάρτεϊ σῷ, μάκαρ, πάλιν ὑμνοπολεύσω, πάλι σοι μέλος ᾄσω, τάχα καὶ κιθάραν πάλιν πανακήρατον ἁρμόσω.
PG 66:1611Πολυήρατε, κύδιμε, σέ, μάκαρ, γόνε παρθένου ὑμνῶ Σολυμηί̈δος, ὃς τὰν δολίαν πάγαν, χθόνιον μεγάλων ὄφιν πατρὸς ἤλασας ὀρχάτων, ὃς καρπὸν ἀπώμοτον, τροφὸν ἀργαλέου μόρου, πόρεν ἀρχεγόνῳ κόρᾳ. Στεφανηφόρε, κύδιμε, σέ, πάτερ, πάϊ παρθένου ὑμνῶ Σολυμηί̈δος. Κατέβας μέχρι καὶ χθονὸς ἐπίδημος ἐφαμέροις βρότεόν τε φέρων δέμας κατέβας δ’ ὑπὸ Τάρταρα, ψυχᾶν ὅθι μυρία θάνατος νέμεν ἔθνεα· φρίξεν σε γέρων τότε Ἀίδας ὁ παλαιγενής, καὶ λαοβόρος κύων, [ ] ὁ βαρυσθενής, [δημοβόρος] ἀνεχάσσατο βηλοῦ. λύσας δ’ ἀπὸ πημάτων ψυχᾶν ὁσίους χορούς, θιάσοις σὺν ἀκηράτοις ὕμνους ἀνάγεις πατρί. Στεφανηφόρε, κύδιμε, σε, πάτερ, πάϊ παρθένου ὑμνῶ Σολυμηί̈δος. Ἀνιόντα σε, κοίρανε, τὰ κατ’ ἠέρος ἄσπετα τρέσεν ἔθνεα δαιμόνων· θάμβησε δ’ ἀκηράτων χορὸς ἄμβροτος ἀστέρων· αἰθὴρ δὲ γελάσσας, σοφὸς ἁρμονίας πατήρ, ἐξ ἑπτατόνου λύρας ἐκεράσσατο μουσικὰν ἐπινίκιον ἐς μέλος. μείδησεν Ἑωσφόρος, ὁ διάκτορος ἁμέρας, καὶ χρύσεος Ἕσπερος, Κυθερήϊος ἀστήρ· ἁ μὲν κερόεν σέλας πλήσασα ῥόου πυρὸς ἁγεῖτο σελάνα, ποιμὴν νυχίων θεῶν· τὰν δ’ εὐρυφαῆ κόμαν Τιτὰν ἐπετάσσατο ἄρρητον ὑπ’ ἴχνιον, ἔγνω δὲ γόνον θεοῦ, τὸν ἀριστοτέχναν νόον, ἰδίου πυρὸς ἀρχάν. Σὺ δὲ ταρσὸν ἐλάσσας κυανάντυγος οὐρανοῦ ὑπερήλαο νώτων, σφαίρῃσι δ’ ἐπεστάθης νοεραῖσιν ἀκηράτοις, ἀγαθῶν ὅθι παγά, σιγώμενος οὐρανός. Ἔνθ’ οὔτε βαθύρροος ἀκαμαντοπόδας χρόνος χθονὸς ἔκγονα σύρων, οὐ κῆρες ἀναιδέες βαθυκύμονος ὕλας· ἀλλ’ αὐτὸς ἀγήραος αἰὼν ὁ παλαιγενής, νέος ὢν ἅμα καὶ γέρων, τᾶς ἀενάω μονᾶς ταμίας πέλεται θεοῖς.
PG 66:1614Ἄγε μοι, λίγεια φόρμιγξ, μετὰ Τηί̈αν ἀοιδάν, μετὰ Λεσβίαν τε μολπάν, γεραρωτέροις ἐφ’ ὕμνοις κελάδει Δώριον ᾠδάν, ἁπαλαῖς οὐκ ἐπὶ νύμφαις ἀφροδίσιον γελώσαις, θαλερῶν οὐδ’ ἐπὶ κούρων πολυηράτοισιν ἥβαις· θεοκύμονος γὰρ ἁγνὰ σοφίας ἄχραντος ὠδὶς μέλος ἐς θεῖον ἐπείγει κιθάρας μίτους ἐρέσσειν, μελιχρὰν δ’ ἄνωγεν ἄταν χθονίων φυγεῖν ἐρώτων. τί γὰρ ἀλκά, τί δὲ κάλλος, τί δὲ χρυσός, τί δὲ φᾶμαι βασιλήϊοί τε τιμαὶ παρὰ τὰς θεοῦ μερίμνας; Ὁ μὲν ἵππον εὖ διώκοι, ὁ δὲ τόξον εὖ τιταίνοι, ὁ δὲ θημῶνα φυλάσσοι κτεάνων, χρύσεον ὄλβον· ἑτέρῳ δ’ ἄγαλμα χαίτη καταειμένη τενόντων· πολύυμνος δέ τις εἴη παρὰ κούροις, παρὰ κούραις ἀμαρύγμασιν προσώπων· ἐμὲ δ’ ἀψόφητον εἴη βιοτὰν ἄσημον ἕλκειν, τὰ μὲν εἰς ἄλλους ἄσημον, τὰ δὲ πρὸς θεὸν ἰδυῖαν. σοφία δέ μοι παρείη, ἀγαθὰ μὲν νεότατα, ἀγαθὰ δὲ γῆρας ἕλκειν, ἀγαθὰ δ’ ἄνασσα πλούτου· πενίαν δ’ ἄμοχθος οἴσει σοφία γελῶσα, πικραῖς ἄβατον βίου μερίμναις, μόνον εἰ τόσον παρείη ὅσον ἄρκιον καλιῆς ἀπὸ γειτόνων ἐρύκειν, ἵνα μὴ χρεώ με κάμπτοι ἐπὶ φροντίδας μελαίνας. κλύε καὶ τέττιγος ᾠδὰν δρόσον ὀρθρίαν πιόντος. Ἴδε μοι βοῶσι νευραὶ ἀκέλευστα καί τις ὀμφὰ περί τ’ ἀμφί με ποτᾶται. Τί ποτ’ ἆρα τέξεταί μοι μέλος ἁ θέσκελος ὠδίς; Ὁ μὲν αὐτόσσυτος ἀρχά, ταμίας πατήρ τ’ ἐόντων, ἀλόχευτος, ὑψιθώκων ὑπὲρ οὐρανοῦ καρήνων ἀλύτῳ κύδεϊ γαίων θεὸς ἔμπεδος θαάσσει, ἑνοτήτων ἑνὰς ἁγνά, μονάδων μονάς τε πρώτα, ἁπλότητας ἀκροτήτων ἑνίσασα καὶ τεκοῦσα ὑπερουσίοις λοχείαις· ὅθεν αὐτὴ προθοροῦσα διὰ πρωτόσπορον εἶδος μονὰς ἄρρητα χυθεῖσα τρικόρυμβον ἔσχεν ἀλκάν, ὑπερούσιος δὲ παγὰ στέφεται κάλλεϊ παίδων ἀπὸ κέντρου τε θορόντων, περὶ κέντρον τε ῥυέντων. Μένε μοι, θρασεῖα φόρμιγξ, μένε, μηδὲ φαῖνε δήμοις τελετὰς ἀνοργιάστοις. ἴθι, καὶ τὰ νέρθε φώνει· τὰ δ’ ἄνω σιγὰ καλύπτοι. ὁ δὲ νοῦς οἴοισιν ἤδη μέλεται νοοῖσι κόσμοις· ἀγαθὰ γὰρ ἔνθεν ἤδη βροτέου πνεύματος ἀρχὰ ἀμερίστως ἐμερίσθη, ὁ καταιβάτας ἐς ὕλαν νόος ἄφθιτος, τοκήων θεοκοιράνων ἀπορρώξ, ὀλίγα μέν, ἀλλ’ ἐκείνων. ὅλος οὗτος εἷς τε πάντῃ, ὅλος εἰς ὅλον δεδυκώς, κύτος οὐρανῶν ἑλίσσει· τὸ δ’ ὅλον τοῦτο φυλάσσων νενεμημέναισι μορφαῖς μεμερισμένος παρέστη, ὁ μὲν ἀστέρων διφρείαις, ὁ δ’ ἐς ἀγγέλων χορείας· ὁ δὲ καὶ ῥέποντι δεσμῷ χθονίαν εὕρετο μορφάν· ἀπὸ δ’ ἐστάθη τοκήων, δνοφερὰν ἤρυσε λάθαν, ἀλαωποῖσι μερίμναις χθόνα θαυμάσας ἀτερπῆ, θεὸς ἐς θνητὰ δεδορκώς. Ἔνι μάν, ἔνι τι φέγγος κεκαλυμμέναισι γλήναις· ἔνι καὶ δεῦρο πεσόντων ἀναγώγιός τις ἀλκά, ὅτε κυμάτων φυγόντες βιοτησίων, ἀκηδεῖς ἁγίας ἔστειλαν οἴμους πρὸς ἀνάκτορον τοκῆος. Μάκαρ ὅστις βορὸν ὕλας προφυγὼν ὕλαγμα, καὶ γᾶς ἀναδὺς ἅλματι κούφῳ ἴχνος ἐς θεὸν τιταίνει. μάκαρ ὅστις μετὰ μοίρας, μετὰ μόχθους, μετὰ πικρὰς χθονογηθεῖς μελεδῶνας, ἐπιβὰς νόου κελεύθων βυθὸν εἶδεν θεολαμπῆ. Πόνος εἰς ὅλαν τανύσσαι κραδίαν ὅλοισι ταρσοῖς ἀναγωγίων ἐρώτων. μόνον ἐμπέδωσον ὁρμὰν νοερηφόροισιν οἴμαις· ὁ δέ τοι πέλας φανεῖται γενέτας, χεῖρας ὀρεγνύς· προθέοισα γάρ τις ἀκτὶς καταλάμψει μὲν ἀταρπούς, πετάσει δέ τοι νοητὸν πεδίον, κάλλεος ἀρχάν. Ἄγε μοι, ψυχά, πιοῖσα ἀγαθορρύτοιο παγᾶς, ἱκετεύσασα τοκῆα ἀνάβαινε, μηδὲ μέλλε, χθονὶ τὰ χθονὸς λιποῖσα· τάχα δ’ ἀμμιγεῖσα πατρὶ θεὸς ἐν θεῷ χορεύσεις.
PG 66:1591λυπεῖσθαι. Πάθος εὐθὺς ἐν ψυχῇ, καὶ ποικιλία φρο τίδων, καὶ εἰδωλοποιία πραγμάτων, καὶ μικρὰν 1 Θεός. Εἰ δαιμόνων εἰσὶ προσβολαὶ τὰ γινόμενα κ Ανδρονίκου, πᾶν ἐποίησαν ὅσον ἐβούλοντο. Οὐκέτι τῆς συνήθους ἐν εὐχαῖς γλυκυθυμίας ᾐσθόμην· ἀλλα τὸ μὲν σχῆμα, εὐχῆς· ἐγὼ δὲ καὶ περιηνέχθην ἀπανταχοῦ τῶν πραγμάτων, ὀργῇ, καὶ λύπη, καὶ πᾶσι πάθεσι μεριζόμενος. Καίτοι διὰ τοῦ τῷ θεῷ συγγινόμεθα. Γλώττα δὲ ἀνθρώποις τὰ πρὸς ἀνθρώπους ὑπηρετεῖ. Εἰ τοίνυν ἐν εὐχαῖς ἀπροσεξία, ἠτύχηκα, καὶ παραπόδας ή πεῖρα· τῆς γέ της την βίου μεταβολῆς οὐ ταύτῃ μόνον εἰς κακὸν ἀπως λαυχα, ἐξ ἀπραξίας [γρ. ἀπροσεξία;] εὑράμεν; πράγματα, ἀλλ' ἀπενθής τομέχρι πρώην διαγενόμεν 196 νος, νεκρὸν ἐπεῖδον, οὗ προαποθανεῖν ηὐχόμην. Ούτω πικροῖς ἡμᾶς ἡ πόλις ἐπιβατηρίοις ἐξένισεν. Ὡς ἄμε τοῖς ἀνθρώποις τὰ πράγματα νῦν μὲν ἄνω, νῦν δὲ κάτω χωρεῖ [γρ. περιχωρεῖ], καὶ τοὺς ἤχει φέρων αθρόα πολλά, νῦν μὲν αἴσια, νῦν δὲ ἀπαίσια. Ἀλλ' ἐπειδή μοι συνέπεσεν ἀποβαλεῖν τῶν παιδίων τ φίλτατον, κἂν εἰργασάμην αὐτός τι δεινὸν ἐμαυτόν οὕτως ἑαλώκειν τοῦ πάθους. Εγωγέ τοι τά μέν ἄλλα ἄῤῥην εἰμὶ (λέγω δὲ ἐν εἰδόσι), καὶ τὰ πολλὰ δοῦλος [γρ. καὶ πολλὰ δοῦλα] τοῦ λόγου· συνηθείας δὲ οὕτω τοι ἥττων, ὡς ταύτῃ κρατεῖν τὴν ἀλογίαν τοῦ λόγου. Ούκουν οὐδὲ τοῖς ἐκ φιλοσοφίας δόγμασι τοῦ παρόντος πάθους ἐκράτησα. Αλλ' ᾿Ανδρόνικος ἀντιπεριήγαγε, καὶ πρὸς ταῖς κοιναῖς συμφοραῖς είν νοῦν ἔχειν ἐποίησε. Καὶ γεγόνασί μοι συμφοραὶ παραμυθίας τῶν τυρ φορῶν, πρὸς ἑαυτὰς ἀνθέλκουσαι, καὶ πάθει πάλι; ἐκκρούουσαι. Συνεπιτίθεται δή μοι τῇ πικρή ούν παρόντων αἰσθήσει μνήμη τῶν παρελθόντων απλών, ἐξ οίων ἄρα ἐν οἴοις γεγόναμεν. Καὶ ζῶ πονήρως, ἅμα πάντων ἀφῃρημένος. Τὸ μὲν οὖν μέγιστον τῶν κακῶν, ὅ μοι καὶ δύσελπιν εἶναι τὸν βίον ποιεί, οὐκ εἰωθὼς ἀποτυγχάνειν ἐν ἱκεσίαις Θεοῦ, νῦν πρώτον οἶδα μάτην ευξάμενος. Εἶτα τὴν μὲν οἰκίαν κακό; πράττουσαν ὁρῶ, τὴν δὲ πατρίδα δυστυχούσαν οἰκεῖν ἀναγκάζομαι. Πᾶσι δὲ ἐκκείμενος, ἐφ᾽ ᾧ προσαναείδε σθαι, καὶ τὰ κατ' αὐτὸν ἕκαστον ολοφύρεσθαι, έλεον αὐτοὺς ἀνόνητον ἐλεῶ. Καὶ πρόσεστι τὸ αἰσχύνεσθαι, ὅτι πολίτην ἄνδρα χρησάμενον συμφοραῖς, καὶ τὶς πέντα χρυσίον δημόσιον, ἀπαιτήσες ὑπὲρ στατήρας μυρίους, ἔγνωκεν, ἀναβολὴν μὴ εἰδοὺς, ἀποκτείνει Γ.ι τοίνυν ἐν εὐχαῖς. Εν τοίνυν.
λυπεῖσθαι. Πάθος εὐθὺς ἐν ψυχῇ, καὶ ποικιλία φρο
τίδων, καὶ εἰδωλοποιία πραγμάτων, καὶ μικρὰν 1
Θεός. Εἰ δαιμόνων εἰσὶ προσβολαὶ τὰ γινόμενα κ
Ανδρονίκου, πᾶν ἐποίησαν ὅσον ἐβούλοντο. Οὐκέτι
τῆς συνήθους ἐν εὐχαῖς γλυκυθυμίας ᾐσθόμην· ἀλλα
τὸ μὲν σχῆμα, εὐχῆς· ἐγὼ δὲ καὶ περιηνέχθην
ἀπανταχοῦ τῶν πραγμάτων, ὀργῇ, καὶ λύπη, καὶ
πᾶσι πάθεσι μεριζόμενος. Καίτοι διὰ τοῦ τῷ θεῷ
συγγινόμεθα. Γλώττα δὲ ἀνθρώποις τὰ πρὸς ἀνθρώ
πους ὑπηρετεῖ. Εἰ τοίνυν ἐν εὐχαῖς ἀπροσεξία,
ἠτύχηκα, καὶ παραπόδας ή πεῖρα· τῆς γέ της την
βίου μεταβολῆς οὐ ταύτῃ μόνον εἰς κακὸν ἀπως
λαυχα, ἐξ ἀπραξίας [γρ. ἀπροσεξία;] εὑράμεν;
πράγματα, ἀλλ' ἀπενθής τομέχρι πρώην διαγενόμεν
196 νος, νεκρὸν ἐπεῖδον, οὗ προαποθανεῖν ηὐχόμην. Ούτω
πικροῖς ἡμᾶς ἡ πόλις ἐπιβατηρίοις ἐξένισεν. Ὡς ἄμε
τοῖς ἀνθρώποις τὰ πράγματα νῦν μὲν ἄνω, νῦν δὲ
κάτω χωρεῖ [γρ. περιχωρεῖ], καὶ τοὺς ἤχει φέρων
αθρόα πολλά, νῦν μὲν αἴσια, νῦν δὲ ἀπαίσια. Ἀλλ'
ἐπειδή μοι συνέπεσεν ἀποβαλεῖν τῶν παιδίων τ
φίλτατον, κἂν εἰργασάμην αὐτός τι δεινὸν ἐμαυτόν
οὕτως ἑαλώκειν τοῦ πάθους. Εγωγέ τοι τά μέν
ἄλλα ἄῤῥην εἰμὶ (λέγω δὲ ἐν εἰδόσι), καὶ τὰ πολλὰ
δοῦλος [γρ. καὶ πολλὰ δοῦλα] τοῦ λόγου· συνηθείας
δὲ οὕτω τοι ἥττων, ὡς ταύτῃ κρατεῖν τὴν ἀλογίαν
τοῦ λόγου. Ούκουν οὐδὲ τοῖς ἐκ φιλοσοφίας δόγμασι
τοῦ παρόντος πάθους ἐκράτησα. Αλλ' ᾿Ανδρόνικος
ἀντιπεριήγαγε, καὶ πρὸς ταῖς κοιναῖς συμφοραῖς είν
νοῦν ἔχειν ἐποίησε.
Καὶ γεγόνασί μοι συμφοραὶ παραμυθίας τῶν τυρ
φορῶν, πρὸς ἑαυτὰς ἀνθέλκουσαι, καὶ πάθει πάλι;
ἐκκρούουσαι. Συνεπιτίθεται δή μοι τῇ πικρή ούν
παρόντων αἰσθήσει μνήμη τῶν παρελθόντων απλών,
ἐξ οίων ἄρα ἐν οἴοις γεγόναμεν. Καὶ ζῶ πονήρως,
ἅμα πάντων ἀφῃρημένος. Τὸ μὲν οὖν μέγιστον τῶν
κακῶν, ὅ μοι καὶ δύσελπιν εἶναι τὸν βίον ποιεί, οὐκ
εἰωθὼς ἀποτυγχάνειν ἐν ἱκεσίαις Θεοῦ, νῦν πρώτον
οἶδα μάτην ευξάμενος. Εἶτα τὴν μὲν οἰκίαν κακό;
πράττουσαν ὁρῶ, τὴν δὲ πατρίδα δυστυχούσαν οἰκεῖν
ἀναγκάζομαι. Πᾶσι δὲ ἐκκείμενος, ἐφ᾽ ᾧ προσαναείδε
σθαι, καὶ τὰ κατ' αὐτὸν ἕκαστον ολοφύρεσθαι, έλεον
αὐτοὺς ἀνόνητον ἐλεῶ. Καὶ πρόσεστι τὸ αἰσχύνεσθαι,
ὅτι πολίτην ἄνδρα χρησάμενον συμφοραῖς, καὶ τὶς
πέντα χρυσίον δημόσιον, ἀπαιτήσες ὑπὲρ στατήρας
μυρίους, ἔγνωκεν, ἀναβολὴν μὴ εἰδοὺς, ἀποκτείνει
Γ.ι τοίνυν ἐν εὐχαῖς. Εν τοίνυν.
convivio, lacrymis excepit! Quinan Tauroscytha?
aut qui Lacedæmonii tanto per verbera san
guine unquam suam Dianam coluerunt? Fit om
nium illico concursus ad me: et undique statim
impetebar auditu malorum ac spectaculo; ac, cum
illum admonerem, persuadere non potui: cum in
creparem, irritavi: prasens tempus imbecillitatem
nostram coarguit, quam Deus homines hucusque
celaverat. Nam cum eorum, quæ mea opera ob
tinebantur, honor ad me perveniret, auctoritatis
ac potentiae de me opinionem patriæ præbui. Quod
quidem mihi omnium, qu.e acciderunt, longe est
molestissimum. De me enim ex eorum, qui me
ignorant, spe judicium fertur. Neque quantumvis
nihil posse me dican, illis persuadeo; quin
justa omnia facere posse existimor. Superest itaque
ut pudore ac mœrore suffundar. Hinc repentina in
animo commotio, curarum ac sollicitudinum va
rietas, negotiorum imagines ac species, et longe
Deus abscedit. Quare si dæmonum incursiones
sunt, quæ Andronicus molitur, quantum libuit illi
perfecerunt. Nihil jam de solita in orando suavi
tate percepi: sed species ipsa quidem orationis est.
Ego vero per omnes negotiorum partes cogitatione
circumferor, ira, dolore, omnique affectuum genere
distractus. Atqui mente ipsa cum Deo versamur.
Lingua hominibus eorum, quæ ad homines perti
nent, ministerio fungitur. Si igitur id mihi calami
tatis accidit, ut inter orandum attentus esse ne
queam, in promptu est rei hujus experientia. Verumenimvero ex ea vitæ mutatione non id tan
tum mali cepi, ut ex mentis evagatione negotiis implicarer; sed, cum luctus funebris expers baete
nus fuissem, mortuum vidi, quem morte prævenire cupiebam. Adeo asperis nos, et molestis honorum
initiis civitas excepit. Quandoquidem una cum ipsis hominibus humanæ res susque deque ver.
santur: ac multa confertim modo prospera, modo adversa velut quidam affert aquarum Quor. Sed
posteaquam contigit, ut liberorum mihi charissimum amitterem, parum abfuit, quin mibi malum aliquel
consciscerem: usque eo sum dolore superatus. Etenim cum cæteris in rebus virili animo esse soleanı
quod apud conscios audacter profiteor; et in plerisque rationi obtemperem: ita tamen consuetudme
vincor, ut ex hac parte ratio perturbatione superetur. Proinde nullis philosophiæ præceptis præsen
tem mærorem expugnare potui. Sed contrariam me in partem Andronicus impulit, et ut comm.
nibus in ærumnis mentem occuparem coegit.
Ita mihi calamitates factæ sunt calamitatum re
media, dum me ad sese ex adverso protrahunt,
ac dolore dolorem repellunt. Igitur una cum mo
lesto praesentium malorum sensu, præteritorum
subit bonorum recordatio, reputautem ex quibus
in quæ simus prolapsi. Sic insuavem vitam duco,
omnibus eodem tempore spoliatus. Jam quod ma
Jorum omnium summium est, quodque desperatam
mihi penitus vitam facit; cum hactenus precibus
ad Deum fusis repulsam minime pati solerem,
197 nunc primum frustra orasse me sentio.
Demde infelicem domum video; patriam miseriis
oppressam habitare compellor. Tum omnibus ex
positus, ut in sinum meum ærumnas suas depo
mant, et apud me singuli privata deplorent incom
node, inutili eos commiseratione prosequor. Quin
Forte
PG 66:1597Ἐπὶ Παιδί χυθείς Ἰότατι σοφά. Αὐτὰ δ' ότας Βλάστησε μέσα 220 Φύσις άφθεγκτος, Τὸ προούσιον δν. Οὐ θέμις εἰπεῖν Δεύτερον ἐκ σοῦ Οὐ θέμις εἰπεῖν Τρίτον ἐκ πρώτου. ἅδις ἱερά, Αέβητε γονά. Προς εἰ φυσίων Τᾶς τικτούσας, 230 Καὶ τικτομένας. Σέβομαι νοερών Κρυφίαν τάξιν. Χωρεί τι μέσον Οὐ καταχυθέν. Αφθεγκτα γόνε Πατρὸς ἀφθέγκτου, Οδις διὰ σὲ, Διὰ δ᾽ ὠδῖνος Αὐτὸς ἐφάνθης, 240 Αμπ Πατρὶ φανείς, Πότατε Πατρός Πότας σὺ ἀεὶ Παρὰ σεῖο Πατρί Οὐδ' ὁ βαθύρρους Χρόνος οίδε γονάς Τὰς ἀῤῥήτους Αιών δε γέρων Τὸν ἀμήρυτον Τόκον οὐκ ἐδάη. 250 Αμπ Πατρὶ φάνη, Διων γενόμενος Ο γενησόμενος. Τίς ἐπ' ἀφθέγκτοις Εβράβευσε τόλμαν; Αλαῶν μερόπων Δαιδαλογλώσσων θεοι τόλμαι. Σὺ δὲ φωτοδότας Φωτός νοεροῦ 200 Σχολιᾶς δ' απάτας Ανέχεις ὁσίων Πραπίδας μερόπων, Ἐς ζόφον ύλας Με καταδύναι. Σε, Πάτερ κόσμων, Πάτερ αιώνων, Αὐτουργὰ θεῶν, Εὐαγὲς αἰνεῖν. Σὲ μὲν οἱ νοεροί 270 Μέλπουσιν, "Αναξ, Σε δὲ κοσμαγοὶ Ομματολαμπεῖς Νέες ἀστέριοι Υμνοῦσι, μάκαρ, Ο; περὶ κλεινὸν Σώμα χορεύει. Πασά σε μέλπει Γενεά μακάρων, Οἱ περὶ κόσμον, 280 Οἱ κατὰ κόσμον, Οι ζωναῖοι, οι τ' έξωνοι ο Κόσμου μοίρας Εφέπουσι σοφοί Αμφιβατήρες, Οἱ παρὰ κλεινούς Οἰηκοφόρους Οὓς ἀγγελικὰ Προχέει σειρά 290 Τό τε κυδεν Γένος ηρώων, Έργα τὰ θνητῶν Κρυφίαισιν ὁδοῖς Διανισσόμενον, Εργα βρότεια. Ψυχά τ' ἀκλινής Και κλινομένα Ἐς μελαναυγείς Χθονίους όγκους. 500 Σε μάχαιρα φύσις Φύσεώς τε γονὰ Ὑμνέει, μάκαρ, Τὰς ζειδώροις Εφέπεις πνοιαῖς, Ἀπὸ σῶν ὀχετῶν Κατασυρομέναις Προκυλινδομέναις. Σὺ γὰρ ἀχράντων Ἡγέτα κόσμων, 510 Φύσις εἶ φυσίων Σὺ φύσιν θάλπεις Γένεσιν θνατῶν, Τᾶς ἀενάω Ινδάλμονα, ἵνα καὶ πυμάτα Μερὶς ἐν κόσμῳ Λελάχη ζωής Επαμειβομένας. Οὐ γὰρ θέμις ἦν 520 Τρύγα τὰν κόσμου Κορυφαῖς ἐρίσαι. Τὸ δὲ ταχθὲν ὅλως Ἐς χορὸν ὄντων, Οὐκέτ᾽ ὀλεῖται Αλλο δ' ἀπ' ἄλλου, Διὰ δ' ἀλλήλων, Πάντ' ἀπολαύει. Ἐξ ὀλλυμένων. Κύκλος αΐδιος, 330 Ταῖς σαῖς πνοιαῖς Αναθαλπόμενος, Σοὶ διὰ πάντων Ιστησε χορούς. Μάτειρα φύσις, Ἰδίαις χρόαις, Ιδίοις έργοις Δαιδαλλομένων. Ἐκ δὲ ζώων Ετεροφθόγγων 510 Μίαν ἁρμονίαν Ομόφωνον ἄγει. Σοὶ πάντα φέρει Αἶνον ἀγήρων ᾿Αὼς καὶ νύξ, Στεροπαί, νιφάδες, Οὐρανός, αἰθὴρ, Καὶ γᾶς ρίζαι, Ύδωρ, αήρ, Σώματα πάντα, 550 Πνεύματα πάντα, Σπέρματα, καρποί, Φυτά, καὶ πόαι, 'Ρίζαι, βοτάναι, Βοτὰ καὶ πτηνά, Καὶ νηχομένων Νεπόδων ἀγέλαι. Ἰδὲ καὶ ψυχὰν
Ἐπὶ Παιδί χυθείς
Ἰότατι σοφά.
Αὐτὰ δ' ότας
Βλάστησε μέσα
220 Φύσις άφθεγκτος,
Τὸ προούσιον δν.
Οὐ θέμις εἰπεῖν
Δεύτερον ἐκ σοῦ
Οὐ θέμις εἰπεῖν
Τρίτον ἐκ πρώτου.
ἅδις ἱερά,
Αέβητε γονά.
Προς εἰ φυσίων
Τᾶς τικτούσας,
230 Καὶ τικτομένας.
Σέβομαι νοερών
Κρυφίαν τάξιν.
Χωρεί τι μέσον
Οὐ καταχυθέν.
Αφθεγκτα γόνε
Πατρὸς ἀφθέγκτου,
Οδις διὰ σὲ,
Διὰ δ᾽ ὠδῖνος
Αὐτὸς ἐφάνθης,
240 Αμπ Πατρὶ φανείς,
Πότατε Πατρός
Πότας σὺ ἀεὶ
Παρὰ σεῖο Πατρί
Οὐδ' ὁ βαθύρρους
Χρόνος οίδε γονάς
Τὰς ἀῤῥήτους
Αιών δε γέρων
Τὸν ἀμήρυτον
Τόκον οὐκ ἐδάη.
250 Αμπ Πατρὶ φάνη,
Διων γενόμενος
Ο γενησόμενος.
Τίς ἐπ' ἀφθέγκτοις
Εβράβευσε τόλμαν;
Αλαῶν μερόπων
Δαιδαλογλώσσων
θεοι τόλμαι.
Σὺ δὲ φωτοδότας
Φωτός νοεροῦ
200 Σχολιᾶς δ' απάτας
Ανέχεις ὁσίων
Πραπίδας μερόπων,
Ἐς ζόφον ύλας
Με καταδύναι.
Σε, Πάτερ κόσμων,
Πάτερ αιώνων,
Αὐτουργὰ θεῶν,
Εὐαγὲς αἰνεῖν.
Σὲ μὲν οἱ νοεροί
270 Μέλπουσιν, "Αναξ,
Σε δὲ κοσμαγοὶ
Ομματολαμπεῖς
Νέες ἀστέριοι
Υμνοῦσι, μάκαρ,
Ο; περὶ κλεινὸν
Σώμα χορεύει.
Πασά σε μέλπει
Γενεά μακάρων,
Οἱ περὶ κόσμον,
280 Οἱ κατὰ κόσμον,
Οι ζωναῖοι,
οι τ' έξωνοι
ο
Κόσμου μοίρας
Εφέπουσι σοφοί
Αμφιβατήρες,
Οἱ παρὰ κλεινούς
Οἰηκοφόρους
Οὓς ἀγγελικὰ
Προχέει σειρά
290 Τό τε κυδεν
Γένος ηρώων,
Έργα τὰ θνητῶν
Κρυφίαισιν ὁδοῖς
Διανισσόμενον,
Εργα βρότεια.
Ψυχά τ' ἀκλινής
Και κλινομένα
Ἐς μελαναυγείς
Χθονίους όγκους.
500 Σε μάχαιρα φύσις
Φύσεώς τε γονὰ
Ὑμνέει, μάκαρ,
Τὰς ζειδώροις
Εφέπεις πνοιαῖς,
Ἀπὸ σῶν ὀχετῶν
Κατασυρομέναις
Προκυλινδομέναις.
Σὺ γὰρ ἀχράντων
Ἡγέτα κόσμων,
510 Φύσις εἶ φυσίων
Σὺ φύσιν θάλπεις
Γένεσιν θνατῶν,
Τᾶς ἀενάω
Ινδάλμονα,
ἵνα καὶ πυμάτα
Μερὶς ἐν κόσμῳ
Λελάχη ζωής
Επαμειβομένας.
Οὐ γὰρ θέμις ἦν
520 Τρύγα τὰν κόσμου
Κορυφαῖς ἐρίσαι.
Τὸ δὲ ταχθὲν ὅλως
Ἐς χορὸν ὄντων,
Οὐκέτ᾽ ὀλεῖται
Αλλο δ' ἀπ' ἄλλου,
Διὰ δ' ἀλλήλων,
Πάντ' ἀπολαύει.
Ἐξ ὀλλυμένων.
Κύκλος αΐδιος,
330 Ταῖς σαῖς πνοιαῖς
Αναθαλπόμενος,
Σοὶ διὰ πάντων
Ιστησε χορούς.
Μάτειρα φύσις,
Ἰδίαις χρόαις,
Ιδίοις έργοις
Δαιδαλλομένων.
Ἐκ δὲ ζώων
Ετεροφθόγγων
510 Μίαν ἁρμονίαν
Ομόφωνον ἄγει.
Σοὶ πάντα φέρει
Αἶνον ἀγήρων
᾿Αὼς καὶ νύξ,
Στεροπαί, νιφάδες,
Οὐρανός, αἰθὴρ,
Καὶ γᾶς ρίζαι,
Ύδωρ, αήρ,
Σώματα πάντα,
550 Πνεύματα πάντα,
Σπέρματα, καρποί,
Φυτά, καὶ πόαι,
'Ρίζαι, βοτάναι,
Βοτὰ καὶ πτηνά,
Καὶ νηχομένων
Νεπόδων ἀγέλαι.
Ἰδὲ καὶ ψυχὰν
In Filium effusus
Consilio sapienti.
Ipsum autein consilium
Natum est media
220 Natura ineffabilis,
Quæ est ante naturas om
Nefas (est) dicere
Secundum abs te.
Nefas (est) dicere
Tertium a primo.
Partus sacer,
Ineffabilis fetus.
nes.
Terminus es naturarum
Parientis,
250 Et parte.
Veneror intellectualium
Arcanum ordinem.
Capiunt hae medium quid
dam
Non (extrinsecus) infu
sum.
Ineffabilis proles
Patris ineffabilis,
Partus propter le,
Per partum autem
Tu es in lucem editus,
240 Una cumn Patre editus
Consilio Patris
Consilium autem tu (es)
semper
Apud tuum Patrem.
Ne immensum quidem
Tempus novi orlus
Tuos ineffabiles,
Sæculumque velus,
Nulla temporis serie tex
325 Partum non cogno
vit.
ruit
250 Una cum Paire appa
Semper natus
Qui nasciturus erat.
Quis in rebus inenarrabi
libus
Acuit audaciam, tanquam
proposito
Cæcorum hominum præ
mio?
Varia loquentium
Impiæ audaciæ (sunt).
Tu autem lucis largitor,
Lucis intelligibilis
260 Obliqua et a fraude
Abducis sanctorum
Mentes bominum,
In tenebris hylæ
Ne demnergantur.
Te, Pater mundorum,
Pater sæculorum,
Opifex divorum,
Fas est laudare.
Te quidem intelligentiæ
270 Canunt, Rex;
Te mundi rectores,
Oculi fulgentes,
Mentes sidereæ
Celebrant, a beate,
Quas circum inclytum
Corpus movetur,
Omnis te canit
Cœtus beatorum,
Qui circa mundum,
280 Qui in mundo,
Qui in sonis,
Quique extra zonas
Mundi partes
Gubernant sapientes
Ministri,
Qui ad inclytos
Clavi gubernatores (sland)
Quos angelica
Profundit series.
290 Atque illustre
Genus heroum,
Opera mortalium,
Occultis viis
Quod permeat,
326 Opera mortalia.
Animaque non proclivis
Et prona
In caliginosos
Terrenos globos.
500 Te, beata natura,
Naturaeque proles
Laudat, o beate,
Quas almis
Regis auris,
De tuis canalibus
Deductas
(Et) prevolutas.
Tu namque immensi
Moderator mundi,
310 Natura es naturarum,
Tu naturam foves
Originem mortalium,
Immortalis
Imaginem,
Ut etiam ima
Pars in mundo
Sortiatur vitam
Alternar.
Neque enim fas erat
320 Fecem mundi
In summo vertice statuere,
At quod statutum omnino
In caelu entium,
Nunquam post bac inter
ibit;
Aliud vero ab alio
Mutua vicissitudine
Omnia fruuntur.
Rerum intereuntium
Orbis æternus,
330 Τuo spiritu
Reviviscens,
Tibi per omnia
Statuit choreas.
Mater natura
Snis coloribus,
Suis operibus
Picta variis.
Ex animantibus vero
Diversa voce præditis
340 Unum concentum la
men
327 Concordem tibi mittit.
Tibi omnia ferunt
Laudes perpetuas
Dies et nox,
Fulgura, nives,
Coelum. æther,
Et terræ radices,
Aqua, aer,
Corpora omnia,
350 Spiritus omnes,
Semina, fructus,
Plante et gramina,
Radices, berbæ,
Pecora, et volucres,
Et natantium
Piscium greges.
Respice et animam
PG 66:1603ο Θωπευομέναν Τα λάτριν ἔχει "Α μέγα δειλά, Ἰδίων τ᾿ ἀγαθῶν Επιεν λάθαν, Μέχρις εγκύρση 660 φθονερα μερίδι. Δοιὰς γὰρ ἔχει Μαστρωπὸς ὕλα. "Ος δὲ τραπέζας Ἐπορεξάμενος Μελιχρῶν ἔθιγεν, "Η μέγα κλαύσει Πικρὰν μερίδα, Τῶν ἀντίξων Συνεφελκομένων. 670 Οδε γὰρ χθονίας Θεσμὸς ἀνάγκας Διχόθεν θνατοῖς Βίον οινοχοεῖ. Τὸ δ' ἀκηράσιον ᾿Αμιγές τ᾿ ἀγαθόν, Θεὸς, ἢ τὰ Θεοῦ. Μεθύοισα γλυκεῖ Κρητῆρι, γυίας Εψαυσα κακῶν, 680 Ενέκυρσα πάγξ, Ἐδάην Σταν Επιμηθειάδα. Στυγέω δὲ νόμους ᾿Αλλοπροσάλλους, Ες τὸν ἀκηδῆ Λειμώνα πατρος Σπεύδων, τανύω Φυγάδας ταρσούς, Φυγάδας διδύμων 690 Ὕλας δώρων. Ιδε με, ζωᾶς Νοερᾶς ταμία, Ιδς σὰν ἱκέτιν Ψυχὰν ἐπὶ γᾶς Νοεραῖς ἀνόδοις Επιβαλλομένων. Σὺ δὲ λάμψον, ἄναξ, 'Ανάγωγα φάη, Πτερα κούφα διδούς 700 Αμμα δὲ κόψον, Χάλασον περόναι Διδύμων παθέων, Οἷσι ψυχάς Δολόεσσα φύσις Κάμπτει κατά γᾶς Δός με φυγοῖσαν Σώματος όταν, Θοὸν ἅλμα βαλεῖν Ἐπὶ σὰς αὐλὰς, 710 Ἐπὶ σοὺς κόλπους "Οθεν ὁ ψυχᾶς Προρέει παγά. Λιβὰς οὐρανία Κέχυμαι κατὰ γῆς Παγά με δίδου Οθεν ἐξεχύθην Φυγὰς ἀλῆτις. Νεῦσον προγόνῳ Φωτὶ μιγῆναι 720 Νεῦσον δ' ὑπὸ σοὶ Πατρὶ ταμιευομένην, Σὺν ἄνακτι χορῷ Ανάγειν ὁσίως Νοερούς ύμνους. Νεῦσον δὲ. Πάτερ, Φωτὶ μιγεῖσαν Μηκέτι δύναι Ἐξ χθονὸς ὅταν ο Οφρα δὲ ζωής 730 Υλοδιαίτου Δεσμοῖσι μένω, Πρασία, μάκαρ, Βόσχοι με τύχα, ΥΜΝΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟΣ Σὲ μὲν, ἀρχομένης, Σὲ δ', ἀεξομένας, Σὲ δὲ, μετοίσας, Σὲ δὲ, παυομένας Δους ἱερᾶς, Ζαθέας νυκτὸς Μέλπω, Γενέ Παίων ψυχῶν, Παίων γυίων, 10 Δετορ σοφίας. Ελατὴρ νούσων, Δῶτορ ψυχαῖς Απόνου βιοταῖς, ἂν μὴ στείβει Χθονία φροντίς, Μάτηρ ἀχέων, Μάττα καθέων, αν μας ζωή Καθαρά μεγέθη, 20 Ἵνα εν τάχι Κρυφίαν βάζει Υμνοῖσα λέγω, Με δ' ἀπαγωγείς Ατησι Θεοῦ Νοσφιζούμαν. Σε, μάκαρ, μέλτως, Κοίρανε κόσμου. Για δὲ σιγάτω. Ἐπὶ τοῖς ὕμνος, 30 Ἐπὶ σαῖς εὐχαῖς Εὐφαμείτω "Οσα κόσμο; ἔχει (Σὰ γὰρ Εργ᾽, ὦ Πάτρ Καταπανέσθω Ανέμων φοΐζος, Ηχος δένδρων, Θρόος ὀρνίθων. Ήσυχος αιθήρ, Ήσυχος τήρ 40 Κλυέται μολπής Υδάτων δὲ χύσις Αψοφος ήδη Στήτω κατά γε. Οἱ δ' ἐμπόδιοι Αγίων ύμνων Κρυθμωνοχερός Καὶ συμβονόμα Δαίμονες ήδη Φευγέτωσαν ἐμὲν 50 Οσίαν εὐχαν Αγαθοὶ δ' ὁπότα Μάκαρες νοερού Πρόπολοι γενέτου Κατέχουσι βάθη. 'Ακρά τε κόσμου, Ύμνων ίλεω Πεύθοιντο Πατρός, Ιλειο δὲ λιτές Ανάγοιεν ἐμές. 60 Μονας ὦ μονάδων, Πάτερ ὦ πατέρων, Αργὼν ἀρχα Παγών παγά, Ριζών ρίζα, Αγαθῶν ἀγαθόν, *Άστρων άστρων,
ο
Θωπευομέναν
Τα λάτριν ἔχει
"Α μέγα δειλά,
Ἰδίων τ᾿ ἀγαθῶν
Επιεν λάθαν,
Μέχρις εγκύρση
660 φθονερα μερίδι.
Δοιὰς γὰρ ἔχει
Μαστρωπὸς ὕλα.
"Ος δὲ τραπέζας
Ἐπορεξάμενος
Μελιχρῶν ἔθιγεν,
"Η μέγα κλαύσει
Πικρὰν μερίδα,
Τῶν ἀντίξων
Συνεφελκομένων.
670 Οδε γὰρ χθονίας
Θεσμὸς ἀνάγκας
Διχόθεν θνατοῖς
Βίον οινοχοεῖ.
Τὸ δ' ἀκηράσιον
᾿Αμιγές τ᾿ ἀγαθόν,
Θεὸς, ἢ τὰ Θεοῦ.
Μεθύοισα γλυκεῖ
Κρητῆρι, γυίας
Εψαυσα κακῶν,
680 Ενέκυρσα πάγξ,
Ἐδάην Σταν
Επιμηθειάδα.
Στυγέω δὲ νόμους
᾿Αλλοπροσάλλους,
Ες τὸν ἀκηδῆ
Λειμώνα πατρος
Σπεύδων, τανύω
Φυγάδας ταρσούς,
Φυγάδας διδύμων
690 Ὕλας δώρων.
Ιδε με, ζωᾶς
Νοερᾶς ταμία,
Ιδς σὰν ἱκέτιν
Ψυχὰν ἐπὶ γᾶς
Νοεραῖς ἀνόδοις
Επιβαλλομένων.
Σὺ δὲ λάμψον, ἄναξ,
'Ανάγωγα φάη,
Πτερα κούφα διδούς
700 Αμμα δὲ κόψον,
Χάλασον περόναι
Διδύμων παθέων,
Οἷσι ψυχάς
Δολόεσσα φύσις
Κάμπτει κατά γᾶς
Δός με φυγοῖσαν
Σώματος όταν,
Θοὸν ἅλμα βαλεῖν
Ἐπὶ σὰς αὐλὰς,
710 Ἐπὶ σοὺς κόλπους
"Οθεν ὁ ψυχᾶς
Προρέει παγά.
Λιβὰς οὐρανία
Κέχυμαι κατὰ γῆς
Παγά με δίδου
Οθεν ἐξεχύθην
Φυγὰς ἀλῆτις.
Νεῦσον προγόνῳ
Φωτὶ μιγῆναι
720 Νεῦσον δ' ὑπὸ σοὶ
Πατρὶ ταμιευομένην,
Σὺν ἄνακτι χορῷ
Ανάγειν ὁσίως
Νοερούς ύμνους.
Νεῦσον δὲ. Πάτερ,
Φωτὶ μιγεῖσαν
Μηκέτι δύναι
Ἐξ χθονὸς ὅταν
ο
Οφρα δὲ ζωής
730 Υλοδιαίτου
Δεσμοῖσι μένω,
Πρασία, μάκαρ,
Βόσχοι
με τύχα,
ΥΜΝΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟΣ
Σὲ μὲν, ἀρχομένης,
Σὲ δ', ἀεξομένας,
Σὲ δὲ, μετοίσας,
Σὲ δὲ, παυομένας
Δους ἱερᾶς,
Ζαθέας νυκτὸς
Μέλπω, Γενέ
Παίων ψυχῶν,
Παίων γυίων,
10 Δετορ σοφίας.
Ελατὴρ νούσων,
Δῶτορ ψυχαῖς
Απόνου βιοταῖς,
ἂν μὴ στείβει
Χθονία φροντίς,
Μάτηρ ἀχέων,
Μάττα καθέων,
αν μας ζωή
Καθαρά μεγέθη,
20 Ἵνα εν τάχι
Κρυφίαν βάζει
Υμνοῖσα λέγω,
Με δ' ἀπαγωγείς
Ατησι Θεοῦ
Νοσφιζούμαν.
Σε, μάκαρ, μέλτως,
Κοίρανε κόσμου.
Για δὲ σιγάτω.
Ἐπὶ τοῖς ὕμνος,
30 Ἐπὶ σαῖς εὐχαῖς
Εὐφαμείτω
"Οσα κόσμο; ἔχει
(Σὰ γὰρ Εργ᾽, ὦ Πάτρ
Καταπανέσθω
Ανέμων φοΐζος,
Ηχος δένδρων,
Θρόος ὀρνίθων.
Ήσυχος αιθήρ,
Ήσυχος τήρ
40 Κλυέται μολπής
Υδάτων δὲ χύσις
Αψοφος ήδη
Στήτω κατά γε.
Οἱ δ' ἐμπόδιοι
Αγίων ύμνων
Κρυθμωνοχερός
Καὶ συμβονόμα
Δαίμονες ήδη
Φευγέτωσαν ἐμὲν
50 Οσίαν εὐχαν
Αγαθοὶ δ' ὁπότα
Μάκαρες νοερού
Πρόπολοι γενέτου
Κατέχουσι βάθη.
'Ακρά τε κόσμου,
Ύμνων ίλεω
Πεύθοιντο Πατρός,
Ιλειο δὲ λιτές
Ανάγοιεν ἐμές.
60 Μονας ὦ μονάδων,
Πάτερ ὦ πατέρων,
Αργὼν ἀρχα
Παγών παγά,
Ριζών ρίζα,
Αγαθῶν ἀγαθόν,
*Άστρων άστρων,
Allectam
Terra servam retinet.
Quæ valde misera,
Suorumque bonorum
Ebibit oblivionem,
Donec inciderit
660 luvidam in portionem.
Geminas euim habet
Blanda (portiones) hyle.
334 Qui autem in mensa
Porrecta manu
Epulas dulces attigit,
Lum valde sape pœnitebit
Acerbæ portionis
Contrariis ponderibus
Eum detrahentibus.
670 Hæc enim terrenæ
Lex necessitatis,
Binis ex crateribus, mor
Vitam fundit.
talibus
Purum autem
Impermistumque bonum,
Deus, vel res diving.
Inebriata dulci
Cratere, oras
Attigi malorum,
680 Incidi in cassem,
Sensi damnum
Epimetbeium.
Odi tainen leges
Inconstantes,
Ad curarum expertia
Prata Patris
Properans, intendo
Fugaces pedes,
Fugaces geminorum
690 Hylae munerum.
Respice me, o vitæ
Intellectualis arbiter;
Respice tuam supplicem
Animam in terris
Intellectuales ascensus
Tentantem,
Tu autem illustra, Rex,
Coelum affectantia lumina,
Alas leves præbens
700 Retinacula vero ab
scindito,
Laxato vincula
Geminorum affectuum,
Quibus animas
Fallax natura
Deprimit in terram.
Da mihi ut elapsa
Ex corporis noxa,
Celerem saltum dem
335 Ad tuas aulas
710 Ad tuos sinus
Unde animæ
Profluit fons.
Gutta coelestis
Effusa sum in terram.
Fonti me restitue,
Unde sum effusa
Profusa vagans.
Annue ut progenitrici
Luci miscealur
790 Annue ut sub te
Patre custodita
Cum cœlitum cœtu
Offerat sancte
Celestes lymnos.
Annue, inquam, Pater,
Lt luci nista,
Non posthac mergatur
In terræ sordibus
Sed dum vitæ
730 Corporea
In vinculis maneo,
Placida, o beate,
Alat me fortuna.
Te quidem, oriente,
Te vero, crescente,
Te autem, consistente,
Te vero, decedente
Die sacro,
Ambrosiaque nocte,
Cano, Genitor,
Curator animarum,
Curator artuum,
10 Largitor sapientiæ,
Propulsator morborum,
Largitor animis
336 Placide vilz,
Quam non premunt
Terren curæ
Matres dolorum,
Matres ærumnarum,
Quarum mihi vita
Pura permaneat,
20 Quo rerum omnium
Abstrusam originem
Celebrans memorem,
Neque rebellibus
Peccatis a Deo
Abstrahar.
Te, beate, cano,
Rex mundi
Tellus vero sileat.
Ad tuos bymnos,
30 Ad tuas preces
Faveant linguis
Quæcunque mundus con
tinet
(Tua namque sunt] opera
Pater),
Cesset
Ventorum sibilus,
Susurrus arborum,
Cantusque avium.
Tacitus æther,
Tacitus aer
40 Audiat cantus;
Aquarumque fluxus
Strepitu jam carens,
Cursum in terris sistat.
Qui vero interpellant
Sanctos hymnos,
Latebris gaudentes,
Monumentaque obsidentes
Dæmones jain
Fugiant meas
50 Sanctas preces
Boni autem quotquot
Beati coelestis
Famuli Genitoris
Tenent intimas
Extremnasque plagas mun
di,
Hymnos benigna mente
Audiant Patris,
Benignaque mente preces
337 Referant meas (ad
eum),
60 Unitas o unitatum,
Pater o patrum,
Principiorum principium,
Fontium fons,
Radicum radix,
Bonorum bonum,
Siderum sidus,
PG 66:1613Γνωτάν τε, συνωρίδα 50 Τεκέων τε φυλάσσεις, Ὅλον ἡσυχίαν δόμον Ὑπὸ τὰ χειρὶ κρύπτοις. Καί μοι ζυγίων, "Αναξ, Συνήονα δεμνίων, Ἀπόνουσον, ἀπήμονα, Ερίηρον, ὁμόφρονα, Κρυφίων αδαήμονα Φάρων ἄλογον σάου Οσίον δ' ἐφέποι λέχος 40 Πανακήρατον, εὐαγές, Αδίκοις ἄβατον πόθοις. Ψυχὰν δὲ λυθεῖσαν Χθονίου βιότου πέδας Εξαίνυσο πημάτων, Καὶ λευγαλέας ἄτας Σὺν δ᾽ εὐαγέων χοροῖς Ὕμνους ἀνάγειν δίδου Ἐπὶ κύδει σου Πατρὸς Καὶ κάρτες σῷ, μάκαρ, 50 Πάλιν ὑμνοπολεύσω, Πάλιν σοι μέλος ᾆσω. Τάχα καὶ κιθάραν πάλιν Πάλιν ἀκήρατον ἁρμόσω. ΥΜΝΟΣ ΕΝΝΑΤΟΣ Πολυήρατε κύδιμε, Σε μάκαρ γόνε Παρθένου Υμνῶ Σολυμηΐδος, "Ος τὰν δολίαν πάγον Χθόνιον μεγάλων ὄψιν Πατρός Ελάσας ὀρχάτων Κατανάς μέχρι καὶ χθονός Ἐπίδημος ἐφαμέροις, Κατέβας δ' ὑπὸ τάρταρα, 10 Ψυχῶν ὅθι μυρία Θάνατος νέμεν ἔθνεα. Φρίξει σε γέρων τότε Αΐδας ὁ παλαιγενής, Καὶ λαοβόρος κύων Ανελάσσατο βηλού. Λύσας δ' ἀπὸ πημάτων Ψυχῶν ὁσίους χορούς Θιάσοισιν ἀκηράτοις Ὕμνους ἀνάγεις Πατρί. 20 Ανιόντα σε, Κοίρανε, Τὰ κατ' μέρος άσπετα Τρέσεν ἔθνεα δαιμόνων Βάμβησε δ' ακηράτων Χορὸς ἄμβροτος ἀστέρων Αίθὴρ δὲ γελάσας, Σοφῆς ἁρμονίας πατήρ, Ἐξ ἑπτατόνου λύρας Ἐκεράσσατο μουσικών Ἐπινίκιον ἐς μένος. 50 Μείδησεν ἑωσφόρος, Ο διάκτορος ἀμέρας, Καὶ χρύσεος Εσπερος, Κυβερῆτος ἀστήρ. μὲν κερόεν σέλας Πλήσασα ρόου πυρός Αγεῖτο σελάνα, Ποιμὴν νυχίων θεῶν. Τὰν δ' εὐρυφα, κόμαν Τιτὰν ἐπετάσσατο 40 Αρρητον ὑπ' ίχνιον σ Εγνω δὲ γόνον Θεοῦ Τὸν ἀριστοτέχναν νέον Ιδίου πυρὸς ἀρχάν. Σὺ δὲ ταρσον ἐλάσσας, Κυανάντυγος οὐρανοῦ Υπερήλαο νώτων, Σφαίρῃσι δ' ἐπετάσθης Νοεραῖσιν ἀκηράτοις ᾿Αγαθῶν ὅθι παγά 50 Σιγώμενος οὐρανός,
Γνωτάν τε, συνωρίδα
50 Τεκέων τε φυλάσσεις,
Ὅλον ἡσυχίαν δόμον
Ὑπὸ τὰ χειρὶ κρύπτοις.
Καί μοι ζυγίων, "Αναξ,
Συνήονα δεμνίων,
Ἀπόνουσον, ἀπήμονα,
Ερίηρον, ὁμόφρονα,
Κρυφίων αδαήμονα
Φάρων ἄλογον σάου
Οσίον δ' ἐφέποι λέχος
40 Πανακήρατον, εὐαγές,
Αδίκοις ἄβατον πόθοις.
Ψυχὰν δὲ λυθεῖσαν
Χθονίου βιότου πέδας
Εξαίνυσο πημάτων,
Καὶ λευγαλέας ἄτας
Σὺν δ᾽ εὐαγέων χοροῖς
Ὕμνους ἀνάγειν δίδου
Ἐπὶ κύδει σου Πατρὸς
Καὶ κάρτες σῷ, μάκαρ,
50 Πάλιν ὑμνοπολεύσω,
Πάλιν σοι μέλος ᾆσω.
Τάχα καὶ κιθάραν πάλιν
Πάλιν ἀκήρατον ἁρμόσω.
ΥΜΝΟΣ ΕΝΝΑΤΟΣ
Πολυήρατε κύδιμε,
Σε μάκαρ γόνε Παρθένου
Υμνῶ Σολυμηΐδος,
"Ος τὰν δολίαν πάγον
Χθόνιον μεγάλων ὄψιν
Πατρός Ελάσας ὀρχάτων
Κατανάς μέχρι καὶ χθονός
Ἐπίδημος ἐφαμέροις,
Κατέβας δ' ὑπὸ τάρταρα,
10 Ψυχῶν ὅθι μυρία
Θάνατος νέμεν ἔθνεα.
Φρίξει σε γέρων τότε
Αΐδας ὁ παλαιγενής,
Καὶ λαοβόρος κύων
Ανελάσσατο βηλού.
Λύσας δ' ἀπὸ πημάτων
Ψυχῶν ὁσίους χορούς
Θιάσοισιν ἀκηράτοις
Ὕμνους ἀνάγεις Πατρί.
20 Ανιόντα σε, Κοίρανε,
Τὰ κατ' μέρος άσπετα
Τρέσεν ἔθνεα δαιμόνων
Βάμβησε δ' ακηράτων
Χορὸς ἄμβροτος ἀστέρων
Αίθὴρ δὲ γελάσας,
Σοφῆς ἁρμονίας πατήρ,
Ἐξ ἑπτατόνου λύρας
Ἐκεράσσατο μουσικών
Ἐπινίκιον ἐς μένος.
50 Μείδησεν ἑωσφόρος,
Ο διάκτορος ἀμέρας,
Καὶ χρύσεος Εσπερος,
Κυβερῆτος ἀστήρ.
μὲν κερόεν σέλας
Πλήσασα ρόου πυρός
Αγεῖτο σελάνα,
Ποιμὴν νυχίων θεῶν.
Τὰν δ' εὐρυφα, κόμαν
Τιτὰν ἐπετάσσατο
40 Αρρητον ὑπ' ίχνιον σ
Εγνω δὲ γόνον Θεοῦ
Τὸν ἀριστοτέχναν νέον
Ιδίου πυρὸς ἀρχάν.
Σὺ δὲ ταρσον ἐλάσσας,
Κυανάντυγος οὐρανοῦ
Υπερήλαο νώτων,
Σφαίρῃσι δ' ἐπετάσθης
Νοεραῖσιν ἀκηράτοις
᾿Αγαθῶν ὅθι παγά
50 Σιγώμενος οὐρανός,
Sororemque, et par
30 Liberorum serva,
Totamque tranquillam domum
Tua manu protegas.
Et mihi ejusdem, o Rex,
Consortem tori jugalis
morbis noxisque liberam,
Clarissimam, unanimem,
Furtivi ignaram
Congressus uxorem serva
Sanctumque colat jus connubii
40 Impollutumn, purum,
Non legitimis inaccessum amoribus.
Animam vero solutam
Terrenæ vitæ vinculis
Eximito malis
Et tristi noxa,
Et cum piorum ordinibus
Carmina offerre da
In laudem tui Patris,
Tuæque potentiæ, o beate,
50 lterumn canan lymnos,
Iterum tibi carmina canamɩ
Fortasse et citharam
Iterum integram temperabo.
Majorem in modum expetende, clarissime,
Te, o beate nate Virginis,
Cano, Solymitanæ,
Qui dolosum laqueum,
Terrenum ingentibus anguein
Patris expulisti hørţis
Descendisti usque ad terram,
Advena inter mortales,
Et descendisti sub tartara,
348 10 Animarum ubi plurima
Mors tenebat agmina,
Horruit te senex tunc
Orcus antiquus,
Et voracissimus canis
Recessit a limine.
Tu vero cum solvisses catenis
Animarum sancios cœtus,
Comitatu integerrimo
Laudes referebas Patri.
20 Redeuntem te, o Rex,
Aĕria immensa
Horruit turba d:emonum
Expavit autem purissimarum
Coetus immortalis stellarum.
Æther autem tidens,
Sapiens barmoniæ pater,
Ex septem fidium lyra
Temperavit musicam
Triumphale in carmen.
30 Risit lucifer,
Nuntius diei,
Et aureus hesperus,
Cythereium sidus.
Ipsa quidem cornutum lumeh
Replens ex fluxu ignis,
Præibat luna,
lastor nocturnorum deorum;
Late vero lucentem comam
Titan expandit
40 Ineffabile sub vestigium.
Agnovit autem natum Dei,
Mentem, quæ est optima opifex,
Proprii ignis originem.
Tu vero alas agitans
Cærulei cœli
Scandisti super dorsum,
(In) sphærisque constitisti
Intellectualibus purissimis
Bonorum ubi fons,
80 Silentio suppressum cœlum.
Second witness · khazarzar edition
Hymnus ΓΕΩΡΓΙΟΙΟ ΑΛΙΤΡΟΙΟ ΥΜΝΟΣ Μνώεο, Χριστέ, υἱὲ θεοῖο ὑψιμέδοντος, οἰκέτεω σέο κῆρ' ἀλιτροῖο γράψαντος τάδε· καί μοι ὄπασσον λῦσιν παθέων κηριτρεφέων, τά μοι ἐμφύει ψυχᾷ ῥυπαρᾷ· δὸς δὲ ἰδέσθαι, σῶτερ Ἰησοῦ, ζαθέαν αἴγλαν σάν· ἔνθα φανεὶς μέλψω ἀοιδὰν ψυχᾶν παίονι, παίονι γυίων πατρὶ σὺν μεγάλῳ πνεύματι θ' ἁγνῷ.
Continue reading PG 66: S. Arsenius Eremita →≣ entire volume