PG 70:1453ζητοῦντα δ’ οὖν ὅμως τὸ κατοικτείρειν τὰς ἁμαρτίας, καὶ ἐφ’ ἑνὶ θέλοντα καταλύειν τὰ ἐξ ὀργῆς; Ἕνα γὰρ ἄνδρα τοὺς περιθέοντας ἐπιδεικνύναι πιστὸν ἐν αὐτῇ διετάττετο. Καὶ ἐγὼ εἶπα· Ἴσως πτωχοί εἰσι, διότι οὐκ ἐδυνήθησαν, κ.τ.λ. Τὸ προὖχον καὶ ἱερώτερον ἐν τοῖς Ἰουδαίοις ταλανίζεται μὲν εἰκότως, ῥαγδαιοτέραν δὲ τὴν ὀργὴν ἐπήντλησεν αὐτῷ. Καὶ τοῦτο σαφηνιεῖ λέγων αὐτὸς ὁ Χριστὸς, Οὐαὶ ὑμῖν, Γραμματεῖς καὶ Φαρισαῖοι ὑποκριταὶ, ὅτι περιάγετε τὴν θάλασσαν καὶ τὴν ξηρὰν, ποιῆσαι ἕνα προσήλυτον, κ.τ.λ. Πρὸς τίνα λαλήσω καὶ διαμαρτύρομαι; Κατωνείδιζον γὰρ τὸ ῥῆμα Χριστοῦ, τοῖς ἀκροωμένοις περὶ αὐτοῦ λέγοντες· Δαιμόνιον ἔχει καὶ μαίνεται· τί αὐτοῦ ἀκούετε; Οὐχὶ ὁρᾷς τί αὐτοὶ ποιοῦσι ἐν ταῖς πόλεσιν Ἰούδα; Ὁσίᾳ δὴ οὖν τετιμώρηνται ψήφῳ. Ἀναθέντες γὰρ κτίσει τὸ σέβας, καὶ τοῖς ἔργοις τῶν ἰδίων χειρῶν λατρεύσαντες, αὐτοὶ ταῖς ἰδίαις ἐπήντλησαν κεφαλαῖς τὰ ἐκ θείας. ὀργῆς. Οὐ γὰρ ἀδίκως ἐκτείνεται δίκτυα πτερωτοῖς, κατὰ τὸ γεγραμμένον. Ἠσχύνθησαν σοφοί. Σοφοὺς ἔοικεν ἐν τούτοις ὑποδηλοῦν τοὺς τῶν Ἑλλήνων λογάδας, ποιητάς τε καὶ συγγραφέας·Οσίᾳ δὴ οὖν τετιμώρηνται ψήφῳ. Αναθέντες γὰρ Α κτίσει τὸ σέβας, καὶ τοῖς ἔργοις τῶν ἰδίων χειρῶν λατρεύσαντες, αὐτοὶ ταῖς ἰδίαις ἐπήντλησαν κεφαλαῖς τὰ ἐκ θείας ὀργῆς. Οὐ γὰρ ἀδίκως εκτείνεται δίκτυα πτερωτοῖς, κατὰ τὸ γεγραμμένον. Ησχύνθησαν σοφοί. Σοφοὺς ἔοικεν ἐν τούτοις ὑποδηλοῦν τοὺς τῶν Ἑλ λήνων λογάδας, ποιητάς τε καὶ συγγραφέας· οι γλῶτταν μὲν ἔχουσιν εὐφυᾶ καὶ περιειργασμένην, καὶ ταῖς τῶν λόγων κομψείαις ἐξησκημένην εἰς τὸ ἐπίχαρι, φρονήσεως δὲ τῆς ἀληθοῦς ἀμέτοχοι τὴν καρδίαν. ὡς γὰρ ὁ πάνσοφος γράφει Παῦλος, ο Εμα ταιώθησαν ἐν τοῖς διαλογισμοῖς αὐτῶν, καὶ ἐσκοτίσθη ἡ ἀσύνετος αὐτῶν καρδία. Φάσκοντες εἶναι σοφοί, ἐμωράνθησαν, » καὶ ἑξῆς. Οὐκοῦν σοφοὶ μὲν, τό γε ἧκον εἰς φωνὴν καὶ γλώτταν, ἄσοφοι δὲ εἰς τὴν καρδίαν. Ἡ δὲ σοφία τοῦ κόσμου τούτου μωρία παρὰ τῷ Θεῷ ἐστι, κατὰ τὸ γεγραμμένον. Ελαίαν ὡραίαν εὔσκιον τῷ εἴδει. Αχρειοῖ γὰρ ὁλοτρόπως τὴν τοῦ ἀνθρώπου ψυχὴν τὸ ἀποφοιτῆσαι Θεοῦ καὶ ἀμοιρῆσαι παντελῶς τῆς παρ' αὐτοῦ χάριτος καὶ ἐπικουρίας. Φοβερὸν γὰρ τὸ ἐμπεσεῖν εἰς χεῖρας Θεοῦ ζωντος. Πρὸς σὲ ἔθνη. Εἰ γὰρ καὶ γεγόνασιν ὑβρισταὶ καὶ ἀπειθεῖς, καὶ ἀσυνεσίας Εμπλεω τὴν διάνοιαν ἔχοντες, ἀλλ᾽ οὖν σώζονται καὶ δοξάζονται παρὰ Χριστοῦ. Απαρχὴ δὲ τούτων γεγόνασιν οἱ ἀθλοφόροι μάρτυρες, ὧν τῆς εὐκλείας ἡ φαιδρότης ὅλην ἀστράπτει τὴν ὑπ᾽ οὐ ρανόν. Καὶ ἔσται ὡς τὸ ξύλον. Οὐ γὰρ ἐπὶ πλούτῳ μέγα φρονεῖ, οὔτε μὴν δια- κένων δοξαρίων ἐκτὸς γεγονὼς τὴν ὀσφὺν ὑψηλήν εἰκαιότητος γὰρ ταῦτα, καὶ ἕτερον οὐδέν. Καὶ γάρ ἐστιν ἀσφαλὲς ἐνέχυρον εἰς σωτηρίαν, τὸ ἐπὶ Θεῷ πεποιθέναι τῷ πάντα ἰσχύοντι· τὸ δὲ ἐφ' ἑτέροις τισὶ ποιεῖσθαι τὴν ἐλπίδα, μάταιον καὶ ἀνωφελές. Ιδού ὡς ὁ πηλός. Μεταπλάττει γὰρ εὐκόλως ἐφ᾽ ᾧπερ ἂν ἕλοιτο τὸ παρ' αὐτοῦ γεγονός. Οὐκ ἰδοὺ οἱ λόγοι; κ. τ. λ. Πῦρ ὀνομάζει τὸ εὐαγγελικὸν καὶ σωτήριον κή- ρυγμα, ἢ καὶ αὐτὴν τὴν τοῦ ἁγίου Πνεύματος μέθεξιν, ὃ καὶ πυρὶ παρεικάζεται. Καὶ γοῦν ὁ πάν. σοφος Ἰωάννης ὁ Βαπτιστής περὶ αὐτοῦ τε καὶ τοῦ πάντων ἡμῶν Σωτῆρος Ἰησοῦ Χριστοῦ οὕτω φησίν· Ἐγὼ ὑμᾶς ὑδατι βαπτίζω εἰς μετάνοιαν, κ. τ. λ. Ορθῶς οὖν ἔφη ὁ Χριστός· Πῦρ ἦλθον βαλεῖν ἐπὶ τὴν γῆν, καὶ τί θέλω εἰ ἤδη ἀνήφθη ; Καὶ ὑπεστρέψατε. • Ορᾷς ὅπως οὐκ ἀνέχεται τῶν τύπων ἀθετουμέν νων, μᾶλλον δὲ αὐτῆς τῆς ἀληθείας ἐξυβρισμένης ὡς ἐν σκιαῖς ἔτι; Αμεταμέλητα γὰρ τὰ χαρίσματα καὶ ἡ κλῆσις τοῦ Θεοῦ, κατὰ τὸ γεγραμμένον. Τοὺς δὲ ἀνεθέντας ἅπαξ ἀνόπιν έλκοντες Ἰουδαῖοι, καὶ τοῖς τῆς δουλείας αὖθις υποφέροντες ζυγοῖς, τὸ Ει FRAGMENTA IN JEREMIAM. (sic)· B Justa poena mulctati sunt. Cum enim rebus crea- tis cultum exhibuissent, suarumque manuum opera ut Deum adorassent, in sua capita divinam conci- tarunt iram. Non enim injuste retia volatilibus extenduntur, juxta id quod scriptum est ³. VIII, 9. Confusi sunt sapientes, Sapientes videtur significare in bis præstantis- simos Græcorum poetas et scriptores, linguæ qui- dem aptitudine et ad proferendum versatilis et ad lepidam sermonis elegantiam accommodate pollen- tes, sed cor habentes vere prudentia expers. Sicut enim omni scientia præditus Paulus sit³, Evanue- runt in cogitationibus suis, et insipiens eorum cor obtenebratum est ; asserentes se esse sapientes, stulti efecti sunt, et reliqua. Sapientes igitur quod attinet ad linguam el vocem, corde vero insipien- tes. Sapientia enim hujus mundi stultitia, ut ex Scri- pluris habemus ', apud Deum est. XI, 16. Olivam pulchram, bene opacam. Omnino enim hominis animum inutilem reddit a Deo recedere ejusque penitus gratia suffragioque privari. Horrendum enim incidere in manus Dei viventis ". XVII, 49. Ad te gentes. Quanquam enim injuriosæ factæ sint et inobe- dientes plenamque insipientiæ mentem habentes, salvantur tamen et glorificantur a Christo. Primi - tiæ autem earum fuerunt victoriæ præmia ɔssecuti martyres, quorum gloriæ claritas universum illu- C strat orbem. D XVII, 8. Et erit tanquam lignum. Non enim superbit in divitiis, neque inanium quarumdam gloriarum compos factus attollit super- cilium; plena sunt enim hæc futilitatis, et nihil aliud. Etenim tutum pignus ad salutem est, in Deo, qui omnia potest, confidere; et in aliis quibusdam spem ponere, futile et inutile. XVIII, 6. Ecce sicut lutum kguli. Transformat enim absque ulla difficultate in quodcunque sibi collubitum fuerit rem a se fa- clam. XXIII, 29. Nonne ecce verba ? etc. Ignem appellat evangelicam salutaremque prædi- cationem, vel et ipsam Spiritus sancti participa- tionem qui et igni assimilatur. Quare et sapien- tissimus Joannes Baptista de se ipso et omnium nostrum Salvatore Jesu Christo sic ait: Ego ros baptizo in aqua ad pœnitentiam, etc. Recte igitur dixit Christus : Ignem veni millere super terram, el quid volo nisi ut accendatur *? XXXIV, 16. reversi estis. Vides ut ægre patiatur figuras contemni, imo veritatem ipsam alluc sub umbra contumeliis allici. Sine penitentia enim sunt dona et vocatio Dei, secundum quod scriptum est 7. Semel vero dimissos ·retrabentes Judæi subque servitutis jugo mittentes, to Sine vœnitentia non observarunt; • Prov. 1, 17. Rom. 1, 21. Cor. 111, 19. * Hebr. s. 31. * Marc.l. 7. * Luc. xi. 49. * Rom. x1, 29.
οἳ γλῶτταν μὲν ἔχουσιν εὐφυᾶ καὶ περιειργασμένην, καὶ ταῖς τῶν λόγων κομψείαις ἐξησκημένην εἰς τὸ ἐπίχαρι, φρονήσεως δὲ τῆς ἀληθοῦς ἀμέτοχοι τὴν καρδίαν. Ὡς γὰρ ὁ πάνσοφος γράφει Παῦλος, Ἐματαιώθησαν ἐν τοῖς διαλογισμοῖς αὐτῶν, καὶ ἐσκοτίσθη ἡ ἀσύνετος αὐτῶν καρδία. Φάσκοντες εἶναι σοφοὶ, ἐμωράνθησαν, καὶ ἑξῆς. Οὐκοῦν σοφοὶ μὲν, τό γε ἧκον εἰς φωνὴν καὶ γλῶτταν, ἄσοφοι δὲ εἰς τὴν καρδίαν. Ἡ δὲ σοφία τοῦ κόσμου τούτου μωρία παρὰ τῷ Θεῷ ἐστι, κατὰ τὸ γεγραμμένον. Ἐλαίαν ὡραίαν εὔσκιον τῷ εἴδει. Ἀχρειοῖ γὰρ ὁλοτρόπως τὴν τοῦ ἀνθρώπου ψυχὴν τὸ ἀποφοιτῆσαι Θεοῦ καὶ ἀμοιρῆσαι παντελῶς τῆς παρ’ αὐτοῦ χάριτος καὶ ἐπικουρίας. Φοβερὸν γὰρ τὸ ἐμπεσεῖν εἰς χεῖρας Θεοῦ ζῶντος. Πρὸς σὲ ἔθνη. Εἰ γὰρ καὶ γεγόνασιν ὑβρισταὶ καὶ ἀπειθεῖς, καὶ ἀσυνεσίας ἔμπλεω τὴν διάνοιαν ἔχοντες, ἀλλ’ οὖν σώζονται καὶ δοξάζονται παρὰ Χριστοῦ. Ἀπαρχὴ δὲ τούτων γεγόνασιν οἱ ἀθλοφόροι μάρτυρες, ὧν τῆς εὐκλείας ἡ φαιδρότης ὅλην ἀστράπτει τὴν ὑπ’ οὐρανόν. Καὶ ἔσται ὡς τὸ ξύλον. Οὐ γὰρ ἐπὶ πλούτῳ μέγα φρονεῖ, οὔτε μὴν διακένων δοξαρίων ἐκτὸς γεγονὼς τὴν ὀσφὺν ὑψηλήν ( σιξ )·Οσίᾳ δὴ οὖν τετιμώρηνται ψήφῳ. Αναθέντες γὰρ Α κτίσει τὸ σέβας, καὶ τοῖς ἔργοις τῶν ἰδίων χειρῶν λατρεύσαντες, αὐτοὶ ταῖς ἰδίαις ἐπήντλησαν κεφαλαῖς τὰ ἐκ θείας ὀργῆς. Οὐ γὰρ ἀδίκως εκτείνεται δίκτυα πτερωτοῖς, κατὰ τὸ γεγραμμένον. Ησχύνθησαν σοφοί. Σοφοὺς ἔοικεν ἐν τούτοις ὑποδηλοῦν τοὺς τῶν Ἑλ λήνων λογάδας, ποιητάς τε καὶ συγγραφέας· οι γλῶτταν μὲν ἔχουσιν εὐφυᾶ καὶ περιειργασμένην, καὶ ταῖς τῶν λόγων κομψείαις ἐξησκημένην εἰς τὸ ἐπίχαρι, φρονήσεως δὲ τῆς ἀληθοῦς ἀμέτοχοι τὴν καρδίαν. ὡς γὰρ ὁ πάνσοφος γράφει Παῦλος, ο Εμα ταιώθησαν ἐν τοῖς διαλογισμοῖς αὐτῶν, καὶ ἐσκοτίσθη ἡ ἀσύνετος αὐτῶν καρδία. Φάσκοντες εἶναι σοφοί, ἐμωράνθησαν, » καὶ ἑξῆς. Οὐκοῦν σοφοὶ μὲν, τό γε ἧκον εἰς φωνὴν καὶ γλώτταν, ἄσοφοι δὲ εἰς τὴν καρδίαν. Ἡ δὲ σοφία τοῦ κόσμου τούτου μωρία παρὰ τῷ Θεῷ ἐστι, κατὰ τὸ γεγραμμένον. Ελαίαν ὡραίαν εὔσκιον τῷ εἴδει. Αχρειοῖ γὰρ ὁλοτρόπως τὴν τοῦ ἀνθρώπου ψυχὴν τὸ ἀποφοιτῆσαι Θεοῦ καὶ ἀμοιρῆσαι παντελῶς τῆς παρ' αὐτοῦ χάριτος καὶ ἐπικουρίας. Φοβερὸν γὰρ τὸ ἐμπεσεῖν εἰς χεῖρας Θεοῦ ζωντος. Πρὸς σὲ ἔθνη. Εἰ γὰρ καὶ γεγόνασιν ὑβρισταὶ καὶ ἀπειθεῖς, καὶ ἀσυνεσίας Εμπλεω τὴν διάνοιαν ἔχοντες, ἀλλ᾽ οὖν σώζονται καὶ δοξάζονται παρὰ Χριστοῦ. Απαρχὴ δὲ τούτων γεγόνασιν οἱ ἀθλοφόροι μάρτυρες, ὧν τῆς εὐκλείας ἡ φαιδρότης ὅλην ἀστράπτει τὴν ὑπ᾽ οὐ ρανόν. Καὶ ἔσται ὡς τὸ ξύλον. Οὐ γὰρ ἐπὶ πλούτῳ μέγα φρονεῖ, οὔτε μὴν δια- κένων δοξαρίων ἐκτὸς γεγονὼς τὴν ὀσφὺν ὑψηλήν εἰκαιότητος γὰρ ταῦτα, καὶ ἕτερον οὐδέν. Καὶ γάρ ἐστιν ἀσφαλὲς ἐνέχυρον εἰς σωτηρίαν, τὸ ἐπὶ Θεῷ πεποιθέναι τῷ πάντα ἰσχύοντι· τὸ δὲ ἐφ' ἑτέροις τισὶ ποιεῖσθαι τὴν ἐλπίδα, μάταιον καὶ ἀνωφελές. Ιδού ὡς ὁ πηλός. Μεταπλάττει γὰρ εὐκόλως ἐφ᾽ ᾧπερ ἂν ἕλοιτο τὸ παρ' αὐτοῦ γεγονός. Οὐκ ἰδοὺ οἱ λόγοι; κ. τ. λ. Πῦρ ὀνομάζει τὸ εὐαγγελικὸν καὶ σωτήριον κή- ρυγμα, ἢ καὶ αὐτὴν τὴν τοῦ ἁγίου Πνεύματος μέθεξιν, ὃ καὶ πυρὶ παρεικάζεται. Καὶ γοῦν ὁ πάν. σοφος Ἰωάννης ὁ Βαπτιστής περὶ αὐτοῦ τε καὶ τοῦ πάντων ἡμῶν Σωτῆρος Ἰησοῦ Χριστοῦ οὕτω φησίν· Ἐγὼ ὑμᾶς ὑδατι βαπτίζω εἰς μετάνοιαν, κ. τ. λ. Ορθῶς οὖν ἔφη ὁ Χριστός· Πῦρ ἦλθον βαλεῖν ἐπὶ τὴν γῆν, καὶ τί θέλω εἰ ἤδη ἀνήφθη ; Καὶ ὑπεστρέψατε. • Ορᾷς ὅπως οὐκ ἀνέχεται τῶν τύπων ἀθετουμέν νων, μᾶλλον δὲ αὐτῆς τῆς ἀληθείας ἐξυβρισμένης ὡς ἐν σκιαῖς ἔτι; Αμεταμέλητα γὰρ τὰ χαρίσματα καὶ ἡ κλῆσις τοῦ Θεοῦ, κατὰ τὸ γεγραμμένον. Τοὺς δὲ ἀνεθέντας ἅπαξ ἀνόπιν έλκοντες Ἰουδαῖοι, καὶ τοῖς τῆς δουλείας αὖθις υποφέροντες ζυγοῖς, τὸ Ει FRAGMENTA IN JEREMIAM. (sic)· B Justa poena mulctati sunt. Cum enim rebus crea- tis cultum exhibuissent, suarumque manuum opera ut Deum adorassent, in sua capita divinam conci- tarunt iram. Non enim injuste retia volatilibus extenduntur, juxta id quod scriptum est ³. VIII, 9. Confusi sunt sapientes, Sapientes videtur significare in bis præstantis- simos Græcorum poetas et scriptores, linguæ qui- dem aptitudine et ad proferendum versatilis et ad lepidam sermonis elegantiam accommodate pollen- tes, sed cor habentes vere prudentia expers. Sicut enim omni scientia præditus Paulus sit³, Evanue- runt in cogitationibus suis, et insipiens eorum cor obtenebratum est ; asserentes se esse sapientes, stulti efecti sunt, et reliqua. Sapientes igitur quod attinet ad linguam el vocem, corde vero insipien- tes. Sapientia enim hujus mundi stultitia, ut ex Scri- pluris habemus ', apud Deum est. XI, 16. Olivam pulchram, bene opacam. Omnino enim hominis animum inutilem reddit a Deo recedere ejusque penitus gratia suffragioque privari. Horrendum enim incidere in manus Dei viventis ". XVII, 49. Ad te gentes. Quanquam enim injuriosæ factæ sint et inobe- dientes plenamque insipientiæ mentem habentes, salvantur tamen et glorificantur a Christo. Primi - tiæ autem earum fuerunt victoriæ præmia ɔssecuti martyres, quorum gloriæ claritas universum illu- C strat orbem. D XVII, 8. Et erit tanquam lignum. Non enim superbit in divitiis, neque inanium quarumdam gloriarum compos factus attollit super- cilium; plena sunt enim hæc futilitatis, et nihil aliud. Etenim tutum pignus ad salutem est, in Deo, qui omnia potest, confidere; et in aliis quibusdam spem ponere, futile et inutile. XVIII, 6. Ecce sicut lutum kguli. Transformat enim absque ulla difficultate in quodcunque sibi collubitum fuerit rem a se fa- clam. XXIII, 29. Nonne ecce verba ? etc. Ignem appellat evangelicam salutaremque prædi- cationem, vel et ipsam Spiritus sancti participa- tionem qui et igni assimilatur. Quare et sapien- tissimus Joannes Baptista de se ipso et omnium nostrum Salvatore Jesu Christo sic ait: Ego ros baptizo in aqua ad pœnitentiam, etc. Recte igitur dixit Christus : Ignem veni millere super terram, el quid volo nisi ut accendatur *? XXXIV, 16. reversi estis. Vides ut ægre patiatur figuras contemni, imo veritatem ipsam alluc sub umbra contumeliis allici. Sine penitentia enim sunt dona et vocatio Dei, secundum quod scriptum est 7. Semel vero dimissos ·retrabentes Judæi subque servitutis jugo mittentes, to Sine vœnitentia non observarunt; • Prov. 1, 17. Rom. 1, 21. Cor. 111, 19. * Hebr. s. 31. * Marc.l. 7. * Luc. xi. 49. * Rom. x1, 29.
εἰκαιότητος γὰρ ταῦτα, καὶ ἕτερον οὐδέν. Καὶ γάρ ἐστιν ἀσφαλὲς ἐνέχυρον εἰς σωτηρίαν, τὸ ἐπὶ Θεῷ πεποιθέναι τῷ πάντα ἰσχύοντι· τὸ δὲ ἐφ’ ἑτέροις τισι ποιεῖσθαι τὴν ἐλπίδα, μάταιον καὶ ἀνωφελές. Ἰδοὺ ὡς ὁ πηλός. Μεταπλάττει γὰρ εὐκόλως ἐφ’ ᾧπερ ἂν ἕλοιτο τὸ παρ’ αὐτοῦ γεγονός. Οὐκ ἰδοὺ οἱ λόγοι; κ.τ.λ. Πῦρ ὀνομάζει τὸ εὐαγγελικὸν καὶ σωτήριον κήρυγμα, ἢ καὶ αὐτὴν τὴν τοῦ ἁγίου Πνεύματος μέθεξιν, ὃ καὶ πυρὶ παρεικάζεται. Καὶ γοῦν ὁ πάνσοφος Ἰωάννης ὁ Βαπτιστὴς περὶ αὐτοῦ τε καὶ τοῦ πάντων ἡμῶν Σωτῆρος Ἰησοῦ Χριστοῦ οὕτω φησίν· Ἐγὼ ὑμᾶς ὕδατι βαπτίζω εἰς μετανοίαν, κ.τ.λ. Ὀρθῶς οὖν ἔφη ὁ Χριστός· Πῦρ ἦλθον βαλεῖν ἐπὶ τὴν γῆν, καὶ τί θέλω εἰ ἤδη ἀνήφθη; Καὶ ὑπεστρέψατε Ὁρᾷς ὅπως οὐκ ἀνέχεται τῶν τύπων ἀθετουμένων, μᾶλλον δὲ αὐτῆς τῆς ἀληθείας ἐξυβρισμένης ὡς ἐν σκιαῖς ἔτι; Ἀμεταμέλητα γὰρ τὰ χαρίσματα καὶ ἡ κλῆσις τοῦ Θεοῦ, κατὰ τὸ γεγραμμένον. Τοὺς δὲ ἀνεθέντας ἅπαξ ἀνόπιν ἕλκοντες Ἰουδαῖοι, καὶ τοῖς τῆς δουλείας αὖθις ὑποφέροντες ζυγοῖς, τὸ ἀμεταμέλητον οὐ τετηρήκασι· προσκεκρούκασί τε διὰ τοῦτο, τοῦ μυστηρίου τὴν δύναμιν ἀτιμάζοντες, εἰ καὶ ἦν ἐν τύποις ἔτι.Οσίᾳ δὴ οὖν τετιμώρηνται ψήφῳ. Αναθέντες γὰρ Α κτίσει τὸ σέβας, καὶ τοῖς ἔργοις τῶν ἰδίων χειρῶν λατρεύσαντες, αὐτοὶ ταῖς ἰδίαις ἐπήντλησαν κεφαλαῖς τὰ ἐκ θείας ὀργῆς. Οὐ γὰρ ἀδίκως εκτείνεται δίκτυα πτερωτοῖς, κατὰ τὸ γεγραμμένον. Ησχύνθησαν σοφοί. Σοφοὺς ἔοικεν ἐν τούτοις ὑποδηλοῦν τοὺς τῶν Ἑλ λήνων λογάδας, ποιητάς τε καὶ συγγραφέας· οι γλῶτταν μὲν ἔχουσιν εὐφυᾶ καὶ περιειργασμένην, καὶ ταῖς τῶν λόγων κομψείαις ἐξησκημένην εἰς τὸ ἐπίχαρι, φρονήσεως δὲ τῆς ἀληθοῦς ἀμέτοχοι τὴν καρδίαν. ὡς γὰρ ὁ πάνσοφος γράφει Παῦλος, ο Εμα ταιώθησαν ἐν τοῖς διαλογισμοῖς αὐτῶν, καὶ ἐσκοτίσθη ἡ ἀσύνετος αὐτῶν καρδία. Φάσκοντες εἶναι σοφοί, ἐμωράνθησαν, » καὶ ἑξῆς. Οὐκοῦν σοφοὶ μὲν, τό γε ἧκον εἰς φωνὴν καὶ γλώτταν, ἄσοφοι δὲ εἰς τὴν καρδίαν. Ἡ δὲ σοφία τοῦ κόσμου τούτου μωρία παρὰ τῷ Θεῷ ἐστι, κατὰ τὸ γεγραμμένον. Ελαίαν ὡραίαν εὔσκιον τῷ εἴδει. Αχρειοῖ γὰρ ὁλοτρόπως τὴν τοῦ ἀνθρώπου ψυχὴν τὸ ἀποφοιτῆσαι Θεοῦ καὶ ἀμοιρῆσαι παντελῶς τῆς παρ' αὐτοῦ χάριτος καὶ ἐπικουρίας. Φοβερὸν γὰρ τὸ ἐμπεσεῖν εἰς χεῖρας Θεοῦ ζωντος. Πρὸς σὲ ἔθνη. Εἰ γὰρ καὶ γεγόνασιν ὑβρισταὶ καὶ ἀπειθεῖς, καὶ ἀσυνεσίας Εμπλεω τὴν διάνοιαν ἔχοντες, ἀλλ᾽ οὖν σώζονται καὶ δοξάζονται παρὰ Χριστοῦ. Απαρχὴ δὲ τούτων γεγόνασιν οἱ ἀθλοφόροι μάρτυρες, ὧν τῆς εὐκλείας ἡ φαιδρότης ὅλην ἀστράπτει τὴν ὑπ᾽ οὐ ρανόν. Καὶ ἔσται ὡς τὸ ξύλον. Οὐ γὰρ ἐπὶ πλούτῳ μέγα φρονεῖ, οὔτε μὴν δια- κένων δοξαρίων ἐκτὸς γεγονὼς τὴν ὀσφὺν ὑψηλήν εἰκαιότητος γὰρ ταῦτα, καὶ ἕτερον οὐδέν. Καὶ γάρ ἐστιν ἀσφαλὲς ἐνέχυρον εἰς σωτηρίαν, τὸ ἐπὶ Θεῷ πεποιθέναι τῷ πάντα ἰσχύοντι· τὸ δὲ ἐφ' ἑτέροις τισὶ ποιεῖσθαι τὴν ἐλπίδα, μάταιον καὶ ἀνωφελές. Ιδού ὡς ὁ πηλός. Μεταπλάττει γὰρ εὐκόλως ἐφ᾽ ᾧπερ ἂν ἕλοιτο τὸ παρ' αὐτοῦ γεγονός. Οὐκ ἰδοὺ οἱ λόγοι; κ. τ. λ. Πῦρ ὀνομάζει τὸ εὐαγγελικὸν καὶ σωτήριον κή- ρυγμα, ἢ καὶ αὐτὴν τὴν τοῦ ἁγίου Πνεύματος μέθεξιν, ὃ καὶ πυρὶ παρεικάζεται. Καὶ γοῦν ὁ πάν. σοφος Ἰωάννης ὁ Βαπτιστής περὶ αὐτοῦ τε καὶ τοῦ πάντων ἡμῶν Σωτῆρος Ἰησοῦ Χριστοῦ οὕτω φησίν· Ἐγὼ ὑμᾶς ὑδατι βαπτίζω εἰς μετάνοιαν, κ. τ. λ. Ορθῶς οὖν ἔφη ὁ Χριστός· Πῦρ ἦλθον βαλεῖν ἐπὶ τὴν γῆν, καὶ τί θέλω εἰ ἤδη ἀνήφθη ; Καὶ ὑπεστρέψατε. • Ορᾷς ὅπως οὐκ ἀνέχεται τῶν τύπων ἀθετουμέν νων, μᾶλλον δὲ αὐτῆς τῆς ἀληθείας ἐξυβρισμένης ὡς ἐν σκιαῖς ἔτι; Αμεταμέλητα γὰρ τὰ χαρίσματα καὶ ἡ κλῆσις τοῦ Θεοῦ, κατὰ τὸ γεγραμμένον. Τοὺς δὲ ἀνεθέντας ἅπαξ ἀνόπιν έλκοντες Ἰουδαῖοι, καὶ τοῖς τῆς δουλείας αὖθις υποφέροντες ζυγοῖς, τὸ Ει FRAGMENTA IN JEREMIAM. (sic)· B Justa poena mulctati sunt. Cum enim rebus crea- tis cultum exhibuissent, suarumque manuum opera ut Deum adorassent, in sua capita divinam conci- tarunt iram. Non enim injuste retia volatilibus extenduntur, juxta id quod scriptum est ³. VIII, 9. Confusi sunt sapientes, Sapientes videtur significare in bis præstantis- simos Græcorum poetas et scriptores, linguæ qui- dem aptitudine et ad proferendum versatilis et ad lepidam sermonis elegantiam accommodate pollen- tes, sed cor habentes vere prudentia expers. Sicut enim omni scientia præditus Paulus sit³, Evanue- runt in cogitationibus suis, et insipiens eorum cor obtenebratum est ; asserentes se esse sapientes, stulti efecti sunt, et reliqua. Sapientes igitur quod attinet ad linguam el vocem, corde vero insipien- tes. Sapientia enim hujus mundi stultitia, ut ex Scri- pluris habemus ', apud Deum est. XI, 16. Olivam pulchram, bene opacam. Omnino enim hominis animum inutilem reddit a Deo recedere ejusque penitus gratia suffragioque privari. Horrendum enim incidere in manus Dei viventis ". XVII, 49. Ad te gentes. Quanquam enim injuriosæ factæ sint et inobe- dientes plenamque insipientiæ mentem habentes, salvantur tamen et glorificantur a Christo. Primi - tiæ autem earum fuerunt victoriæ præmia ɔssecuti martyres, quorum gloriæ claritas universum illu- C strat orbem. D XVII, 8. Et erit tanquam lignum. Non enim superbit in divitiis, neque inanium quarumdam gloriarum compos factus attollit super- cilium; plena sunt enim hæc futilitatis, et nihil aliud. Etenim tutum pignus ad salutem est, in Deo, qui omnia potest, confidere; et in aliis quibusdam spem ponere, futile et inutile. XVIII, 6. Ecce sicut lutum kguli. Transformat enim absque ulla difficultate in quodcunque sibi collubitum fuerit rem a se fa- clam. XXIII, 29. Nonne ecce verba ? etc. Ignem appellat evangelicam salutaremque prædi- cationem, vel et ipsam Spiritus sancti participa- tionem qui et igni assimilatur. Quare et sapien- tissimus Joannes Baptista de se ipso et omnium nostrum Salvatore Jesu Christo sic ait: Ego ros baptizo in aqua ad pœnitentiam, etc. Recte igitur dixit Christus : Ignem veni millere super terram, el quid volo nisi ut accendatur *? XXXIV, 16. reversi estis. Vides ut ægre patiatur figuras contemni, imo veritatem ipsam alluc sub umbra contumeliis allici. Sine penitentia enim sunt dona et vocatio Dei, secundum quod scriptum est 7. Semel vero dimissos ·retrabentes Judæi subque servitutis jugo mittentes, to Sine vœnitentia non observarunt; • Prov. 1, 17. Rom. 1, 21. Cor. 111, 19. * Hebr. s. 31. * Marc.l. 7. * Luc. xi. 49. * Rom. x1, 29.
PG 70:1455Δικαιούμεθα δὲ ὅτι δωρεὰν διὰ χάριτος τῆς ἐν Χριστῷ ζωῆς ἀντάλλαγμα προςενεγκόντες οὐδὲν, ἀλλ’ οὐδὲ τὴν τῆς ἐλευθερίας ἐκπριάμενοι δόξαν, ἡμερότητι δὲ καὶ φιλανθρωπίᾳ Δεσποτικῇ τὸ χρῆμα κερδαίνοντες. Ἐὰν ὑμεῖς δῶτε, κ.τ.λ. Ἐπειδὴ γὰρ ταῖς Αἰγυπτίων ἐπικουρίαις ἐπιθαρσήσαντες ἀντεφέροντο τοῖς Βαβυλωνίοις, ταύτῃ τοι λελυπημένοι μετὰ τὴν τῶν Ἱεροσολύμων καὶ τῆς Σαμαρείας ἅλωσιν, ἐτράποντο κατ’ αὐτῶν, καὶ ἀμογητὶ νενικήκασιν. Τοῦ ἐπιστρέψαι, κ.τ.λ. Ὅταν διώκῃ Θεὸς, οὐδεὶς ἀνασώσει τὸν κινδυνεύοντα· ἀλλ’ ἐνθάπερ ἂν εἴη τις, ἐκεῖ περιτεύξεται τῷ θυμῷ. Ἰδοὺ ἐγὼ ἐκδικῶ τὸν Ἀμμών. Κυρίλλου τὸ αὐτὸ καὶ Ἀπολιναρίου. Ἀμμὼν δὲ οἱ μὲν τὴν Ἀλεξάνδρειαν λέγουσιν, οὕτω πάλαι καλουμένην, ὡς καὶ ἐν τῷ Ναούμ φησι· Μὴ κρείττων εἶ σὺ τῆς Ἀμμὼν, τῆς κατοικούσης ἐν ποταμοῖς; Ὕδωρ κύκλῳ αὐτῆς ἧς ἡ εὐπορία θάλασσα, καὶ ὕδωρ τὰ τείχη αὐτῆς· Αἰθιοπία ἰσχὺς αὐτῆς καὶ Αἴγυπτος, καὶ οὐκ ἔστη πέρας τῆς φυγῆς· καὶ Λίβυες ἐγένοντο βοηθοὶ αὐτῆς, καὶ αὐτὴ εἰς μετοικίαν πορεύσεται. Ἀλλ’ οἱ παρόντες καιροὶ τῆς Ἀλεξάνδρου πρεσβύτεροι κτίσεως.Α ἀμεταμέλητον οἱ τετηρήκασι· προσκεκρουκασί τε διὰ τοῦτο, τοῦ μυστηρίου τὴν δύναμιν ἀτιμάζοντες, εἰ καὶ ἦν ἐν τύποις ἔτι. Δικαιούμεθα δὲ ὅτι δωρεάν διὰ χάριτος τῆς ἐν Χριστῷ ζωῆς ἀντάλλαγμα προς ενεγκόντες οὐδὲν, ἀλλ' οὐδὲ τὴν τῆς ἐλευθερίας ἐκπριάμενοι δόξαν, ἡμερότητι δὲ καὶ φιλανθρωπία Δεσποτικῇ τὸ χρῆμα κερδαίνοντες. ᾿Εὰν ὑμεῖς δῶτε, κ. τ. λ. Ἐπειδὴ γὰρ ταῖς Αἰγυπτίων ἐπικουρίαις ἐπι θαρσήσαντες ἀντεφέροντο τοῖς Βαβυλωνίοις, ταύτη το λελυπημένοι μετὰ τὴν τῶν Ἱεροσολύμων καὶ τῆς Σαμαρείας ἅλωσιν, ἐτράποντο κατ' αὐτῶν, καὶ ἀμοι γητὶ νενικήκασιν. Τοῦ ἐπιστρέψαι, κ. τ. λ. Οταν διώχῃ Θεὸς, οὐδεὶς ἀνασώσει τὸν κινδυ- νεύοντα· ἀλλ' ἐνθάπερ ἂν εἴη τις, ἐκεῖ περιτεύξεται τῷ θυμῷ. Ἰδοὺ ἐγὼ ἐκδικῶ τὸν Ἀμμών. Κυρίλλου τὸ αὐτὸ καὶ Ἀπολιναρίου. Αμμών δὲ οἱ μὲν τὴν ᾿Αλεξάνδρειαν λέγουσιν, οὕτω πάλαι καλουμένην, ὡς καὶ ἐν τῷ Ναούμ φησι· Μὴ κρείτ των εἶ σὺ τῆς Ἀμμών, τῆς κατοικούσης ἐν που ταμοῖς; ὕδωρ κύκλῳ αὐτῆς ἧς ἡ εὐπορία θά λασσα, καὶ ὕδωρ τὰ τείχη αὐτῆς Αἰθιοπία ἰσχὺς αὐτῆς καὶ Αἰγυπτος, καὶ οὐκ ἔστη πέρας τῆς φυ γῆς· καὶ Λίβυες ἐγένοντο βοηθοὶ αὐτῆς, καὶ αὐτὴ εἰς μετοικίαν πορεύσεται. 'Αλλ' οἱ παρόντες καιροί τῆς ᾿Αλεξάνδρου πρεσβύτεροι κτίσεως. Ἴσως οὖν πρὸ Ἀλεξάνδρου πόλις ὑπῆρχεν ἐκεῖ, καὶ παυσαμέ νην ἀνέκτισε. Τινὲς δέ φασιν ὡς Αμμωνᾶν τὸν Δία καλοῦσιν Αἰγύπτιοι, ἀφ' οὗ καὶ Ἀμμωνιακή προσο αγορεύεται χώρα· ὃν αὐτῆς υἱὸν καλεῖ ὡς παρ' αὐτ τῆς θεοποιηθέντα· χειροποίητον γὰρ τὸ ἄγαλμα, ὁ δή, φησίν, οἱ Βαβυλώνιοι παραλήψονται, καὶ τοὺ; ἄλλους αὐτῶν οὓς ἐπάγει θεούς. Τὸ δὲ ἐπὶ Φαραὼ καὶ Αίγυπτον, κατὰ κοινοῦ ἔχει τὸ ἐκδικώ. Καὶ ἀγγέλους εἰς ἔθνη απέστειλε. Περιοχὴν δὲ εἶπεν οὓς Ἱερεμίας ἀγγέλους, καὶ Σύμμαχος ἀγγελίαν ἐξέδωκεν· νοοῖτο δ᾽ ἂν καὶ πολιορκία. Καλεῖ δὲ κατὰ τῆς Ἰδουμαίας ἔθνη πολλὰ τὸ θεῖον νεῦμα, καὶ τὴν ἐξ αὐτοῦ κίνησιν ἀγγέλους εἶπε. Κινηθέντες γὰρ ἐκ Θεοῦ πρὸς πόλε- μον, ἀλλήλους ἠρέθιζον, ὥς φησιν ᾿Αβδιού συνο εισέβαλον γὰρ τοῖς ἐξ Ἰσραὴλ εἰς Ἰδουμαίαν καὶ τὰ περίοικα τῶν ἐθνῶν. Πρὸς Ιδουμαίαν δὲ μεταστρέ ψας, φησίν· Ἰδοὺ μικρὸν ἔδωκά σε ἐν ἔθνεσιν, ἀλλ' ὅμως εὐκαταφρόνητος γενόμενος εφρόνεις εἰς μέγα ἐπὶ ταῖς δυσχερείαις, ἀγνοῶν ὡς ἁλώση κἂν ὑψώσῃς ὡς ἀετὸς τὴν κατοίκησιν. Τῷ δὲ, καὶ ἔσται 'Ιδουμαία εἰς ἄβατον, καὶ τοῖς ἐφεξῆς, συν ῳδὰ πάλιν ἔφησεν Αβδιού · Καὶ ἔσται ὁ οἶκος Ἡσαν εἰς καλάμην, καὶ ἐκκαυθήσεται εἰς αὐτοὺς, καὶ οὐκ ἔσται πυρφόρος ἐν τῷ οἴκῳ Ἡσαῦ. Ἡ δὲ παρ· οιμία καὶ παρὰ τοῖς ἔξω κρατεῖ· Οὐδὲ πυρφόρος ἐλείφθη, ἐπὶ τῶν ἄρδην ἀπολλυμένων. Προηγείτο γάρ τις πῦρ ἔχων, καὶ περικαθαίρων πρὸ τῆς συμ βολῆς τὰ στρατεύματα, καὶ νόμος ἦν μηδένα κατά τούτου χεῖρα φέρειν πολέμιον. .10. S. CYRILLI ALEXANDRINI ARCHIEP. quapropter ofenderunt, mysterii vim inhonorantes, et si adhuc in figuris erat. Justificamur autem quia gratis per gratiam nihil offerentes pro vita quæ in Christo est, nec empla libertatis gloria, huma- nitate Domini et benevolentia in homines rem hanc lucratur. XLII, 15. Si vos dederitis, etc. Nam quia Ægyptiorum copiis auxiliisque freti se opponebant Babyloniis, idcirco dolentes post Hierosolymam et Samariam expugnatas, bellum illis intulerunt, et facile victoriam reportarunt. XLIV, 14. Ut revertantur, elc. Cum Deus insequitur, nullus periclitanti salutem ferre potest ; sed ubicunque quis fuerit, ibi ire obvius B erit. XLVI, 25. Ecce ulciscar Ammon. Cyrilli simul et Apolinarii. Per Ammon autem sunt qui Alexandriam intelligant, ita olim vocatam, ut et in Nahum habetur : Num melior es tu Ammone quæ habitat in fluminibus? Aquæ circa ipsam, cujus abundantia mare, et aqua muri ejus; Ethiopia fortitudo ejus, et Ægypius, et non con- stitutus est fugæ terminus; et Libes venerunt in nuxilium cjus, et ipsa in transmigrationem profici- scetur *. Verum hæc tempora priora sunt ædifica- tione Alexandri. Fortasse ergo ante Alexandrum urbs ibi erat, et destructam restauravit. Quidam vero aiunt Jovem ab Ægyptiis Ammonam vocari, unde et Ammoniaca regio nuncupatur, quem filium C illius vocat, tanquam ab ipsa diis ascriptum; sta- tua cnim est manu artificis confecta, quam, ait, Babylonii capient cæterosque illorum quos memo- rat deos.lllud vero super Pharaonen et Ægyptum commune verbum habet ulciscar. XLIX, 10. Et angelos ad gentes misit. Munitionem autem dixit quos Jeremias angelos, et Symmachus nantium exposuit; intelligi autem potest obsidio. Convocat vero adversus Idumæram Dei nutus gentes multas, et motos a se angelos socal. Moli quippe a Deo ad bellum, mutuo se sol- licitabant, ut Abdias ait; aggressæ enim sunt cum Israele Idumæam et circumpositæ gentes. Ad Idumæam porro conversus ait: Ecce parvulum dedi te in gentibus, et lamen factus contemptibilis, in ipsis D calamitatibus insolescebas, ignorans quod capieris, licet exaltes tanquam aquila habitationem. Illi vero, Et erit Idumæa deserta et quæ sequuntur, similia dixit Abdias 9.10 : Et erit domus Esuu in stipulam, et accendetur in eos, et non erit ignifer in domo Esau. Quod etiam profanis scriptoribus adagii loco est, Ne ignifero quidem parcitum, de his qui ad inter- necionen casi sunt. Praeibat enim quidam ferens ignem et lustrans ante pugnam acies ; lesque erat neminem illi hostilem injicere manum. Nahum 11, 8. ..10 Abdiæ, 18.
Ἴσως οὖν πρὸ Ἀλεξάνδρου πόλις ὑπῆρχεν ἐκεῖ, καὶ παυσαμένην ἀνέκτισε. Τινὲς δέ φασιν ὡς Ἀμμωνᾶν τὸν Δία καλοῦσιν Αἰγύπτιοι, ἀφ’ οὗ καὶ Ἀμμωνιακὴ προςαγορεύεται χώρα· ὃν αὐτῆς υἱὸν καλεῖ ὡς παρ’ αὐτῆς θεοποιηθέντα· χειροποίητον γὰρ τὸ ἄγαλμα, ὃ δὴ, φησὶν, οἱ Βαβυλώνιοι παραλήψονται, καὶ τοὺς ἄλλους αὐτῶν οὓς ἐπάγει θεούς. Τὸ δὲ ἐπὶ Φαραὼ καὶ Αἴγυπτον , κατὰ κοινοῦ ἔχει τὸ ἐκδικῶ. Καὶ ἀγγέλους εἰς ἔθνη ἀπέστειλε. Περιοχὴν δὲ εἶπεν οὓς Ἱερεμίας ἀγγέλους , καὶ Σύμμαχος ἀγγελίαν ἐξέδωκεν· νοοῖτο δ’ ἂν καὶ πολιορκία . Καλεῖ δὲ κατὰ τῆς Ἰδουμαίας ἔθνη πολλὰ τὸ θεῖον νεῦμα, καὶ τὴν ἐξ αὐτοῦ κίνησιν ἀγγέλους εἶπε. Κινηθέντες γὰρ ἐκ Θεοῦ πρὸς πόλεμον, ἀλλήλους ἠρέθιζον, ὥς φησιν Ἀβδιού· συνεισέβαλον γὰρ τοῖς ἐξ Ἰσραὴλ εἰς Ἰδουμαίαν καὶ τὰ περίοικα τῶν ἐθνῶν. Πρὸς Ἰδουμαίαν δὲ μεταστρέψας, φησίν· Ἰδοὺ μικρὸν ἔδωκά σε ἐν ἔθνεσιν, ἀλλ’ ὅμως εὐκαταφρόνητος γενόμενος ἐφρόνεις εἰς μέγα ἐπὶ ταῖς δυσχερείαις, ἀγνοῶν ὡς ἁλώσῃ κἂν ὑψώσῃς ὡς ἀετὸς τὴν κατοίκησιν . Τῷ δὲ, καὶ ἔσται Ἰδουμαία εἰς ἄβατον , καὶ τοῖς ἐφεξῆς, συνῳδὰ πάλιν ἔφησεν Ἀβδιού·Α ἀμεταμέλητον οἱ τετηρήκασι· προσκεκρουκασί τε διὰ τοῦτο, τοῦ μυστηρίου τὴν δύναμιν ἀτιμάζοντες, εἰ καὶ ἦν ἐν τύποις ἔτι. Δικαιούμεθα δὲ ὅτι δωρεάν διὰ χάριτος τῆς ἐν Χριστῷ ζωῆς ἀντάλλαγμα προς ενεγκόντες οὐδὲν, ἀλλ' οὐδὲ τὴν τῆς ἐλευθερίας ἐκπριάμενοι δόξαν, ἡμερότητι δὲ καὶ φιλανθρωπία Δεσποτικῇ τὸ χρῆμα κερδαίνοντες. ᾿Εὰν ὑμεῖς δῶτε, κ. τ. λ. Ἐπειδὴ γὰρ ταῖς Αἰγυπτίων ἐπικουρίαις ἐπι θαρσήσαντες ἀντεφέροντο τοῖς Βαβυλωνίοις, ταύτη το λελυπημένοι μετὰ τὴν τῶν Ἱεροσολύμων καὶ τῆς Σαμαρείας ἅλωσιν, ἐτράποντο κατ' αὐτῶν, καὶ ἀμοι γητὶ νενικήκασιν. Τοῦ ἐπιστρέψαι, κ. τ. λ. Οταν διώχῃ Θεὸς, οὐδεὶς ἀνασώσει τὸν κινδυ- νεύοντα· ἀλλ' ἐνθάπερ ἂν εἴη τις, ἐκεῖ περιτεύξεται τῷ θυμῷ. Ἰδοὺ ἐγὼ ἐκδικῶ τὸν Ἀμμών. Κυρίλλου τὸ αὐτὸ καὶ Ἀπολιναρίου. Αμμών δὲ οἱ μὲν τὴν ᾿Αλεξάνδρειαν λέγουσιν, οὕτω πάλαι καλουμένην, ὡς καὶ ἐν τῷ Ναούμ φησι· Μὴ κρείτ των εἶ σὺ τῆς Ἀμμών, τῆς κατοικούσης ἐν που ταμοῖς; ὕδωρ κύκλῳ αὐτῆς ἧς ἡ εὐπορία θά λασσα, καὶ ὕδωρ τὰ τείχη αὐτῆς Αἰθιοπία ἰσχὺς αὐτῆς καὶ Αἰγυπτος, καὶ οὐκ ἔστη πέρας τῆς φυ γῆς· καὶ Λίβυες ἐγένοντο βοηθοὶ αὐτῆς, καὶ αὐτὴ εἰς μετοικίαν πορεύσεται. 'Αλλ' οἱ παρόντες καιροί τῆς ᾿Αλεξάνδρου πρεσβύτεροι κτίσεως. Ἴσως οὖν πρὸ Ἀλεξάνδρου πόλις ὑπῆρχεν ἐκεῖ, καὶ παυσαμέ νην ἀνέκτισε. Τινὲς δέ φασιν ὡς Αμμωνᾶν τὸν Δία καλοῦσιν Αἰγύπτιοι, ἀφ' οὗ καὶ Ἀμμωνιακή προσο αγορεύεται χώρα· ὃν αὐτῆς υἱὸν καλεῖ ὡς παρ' αὐτ τῆς θεοποιηθέντα· χειροποίητον γὰρ τὸ ἄγαλμα, ὁ δή, φησίν, οἱ Βαβυλώνιοι παραλήψονται, καὶ τοὺ; ἄλλους αὐτῶν οὓς ἐπάγει θεούς. Τὸ δὲ ἐπὶ Φαραὼ καὶ Αίγυπτον, κατὰ κοινοῦ ἔχει τὸ ἐκδικώ. Καὶ ἀγγέλους εἰς ἔθνη απέστειλε. Περιοχὴν δὲ εἶπεν οὓς Ἱερεμίας ἀγγέλους, καὶ Σύμμαχος ἀγγελίαν ἐξέδωκεν· νοοῖτο δ᾽ ἂν καὶ πολιορκία. Καλεῖ δὲ κατὰ τῆς Ἰδουμαίας ἔθνη πολλὰ τὸ θεῖον νεῦμα, καὶ τὴν ἐξ αὐτοῦ κίνησιν ἀγγέλους εἶπε. Κινηθέντες γὰρ ἐκ Θεοῦ πρὸς πόλε- μον, ἀλλήλους ἠρέθιζον, ὥς φησιν ᾿Αβδιού συνο εισέβαλον γὰρ τοῖς ἐξ Ἰσραὴλ εἰς Ἰδουμαίαν καὶ τὰ περίοικα τῶν ἐθνῶν. Πρὸς Ιδουμαίαν δὲ μεταστρέ ψας, φησίν· Ἰδοὺ μικρὸν ἔδωκά σε ἐν ἔθνεσιν, ἀλλ' ὅμως εὐκαταφρόνητος γενόμενος εφρόνεις εἰς μέγα ἐπὶ ταῖς δυσχερείαις, ἀγνοῶν ὡς ἁλώση κἂν ὑψώσῃς ὡς ἀετὸς τὴν κατοίκησιν. Τῷ δὲ, καὶ ἔσται 'Ιδουμαία εἰς ἄβατον, καὶ τοῖς ἐφεξῆς, συν ῳδὰ πάλιν ἔφησεν Αβδιού · Καὶ ἔσται ὁ οἶκος Ἡσαν εἰς καλάμην, καὶ ἐκκαυθήσεται εἰς αὐτοὺς, καὶ οὐκ ἔσται πυρφόρος ἐν τῷ οἴκῳ Ἡσαῦ. Ἡ δὲ παρ· οιμία καὶ παρὰ τοῖς ἔξω κρατεῖ· Οὐδὲ πυρφόρος ἐλείφθη, ἐπὶ τῶν ἄρδην ἀπολλυμένων. Προηγείτο γάρ τις πῦρ ἔχων, καὶ περικαθαίρων πρὸ τῆς συμ βολῆς τὰ στρατεύματα, καὶ νόμος ἦν μηδένα κατά τούτου χεῖρα φέρειν πολέμιον. .10. S. CYRILLI ALEXANDRINI ARCHIEP. quapropter ofenderunt, mysterii vim inhonorantes, et si adhuc in figuris erat. Justificamur autem quia gratis per gratiam nihil offerentes pro vita quæ in Christo est, nec empla libertatis gloria, huma- nitate Domini et benevolentia in homines rem hanc lucratur. XLII, 15. Si vos dederitis, etc. Nam quia Ægyptiorum copiis auxiliisque freti se opponebant Babyloniis, idcirco dolentes post Hierosolymam et Samariam expugnatas, bellum illis intulerunt, et facile victoriam reportarunt. XLIV, 14. Ut revertantur, elc. Cum Deus insequitur, nullus periclitanti salutem ferre potest ; sed ubicunque quis fuerit, ibi ire obvius B erit. XLVI, 25. Ecce ulciscar Ammon. Cyrilli simul et Apolinarii. Per Ammon autem sunt qui Alexandriam intelligant, ita olim vocatam, ut et in Nahum habetur : Num melior es tu Ammone quæ habitat in fluminibus? Aquæ circa ipsam, cujus abundantia mare, et aqua muri ejus; Ethiopia fortitudo ejus, et Ægypius, et non con- stitutus est fugæ terminus; et Libes venerunt in nuxilium cjus, et ipsa in transmigrationem profici- scetur *. Verum hæc tempora priora sunt ædifica- tione Alexandri. Fortasse ergo ante Alexandrum urbs ibi erat, et destructam restauravit. Quidam vero aiunt Jovem ab Ægyptiis Ammonam vocari, unde et Ammoniaca regio nuncupatur, quem filium C illius vocat, tanquam ab ipsa diis ascriptum; sta- tua cnim est manu artificis confecta, quam, ait, Babylonii capient cæterosque illorum quos memo- rat deos.lllud vero super Pharaonen et Ægyptum commune verbum habet ulciscar. XLIX, 10. Et angelos ad gentes misit. Munitionem autem dixit quos Jeremias angelos, et Symmachus nantium exposuit; intelligi autem potest obsidio. Convocat vero adversus Idumæram Dei nutus gentes multas, et motos a se angelos socal. Moli quippe a Deo ad bellum, mutuo se sol- licitabant, ut Abdias ait; aggressæ enim sunt cum Israele Idumæam et circumpositæ gentes. Ad Idumæam porro conversus ait: Ecce parvulum dedi te in gentibus, et lamen factus contemptibilis, in ipsis D calamitatibus insolescebas, ignorans quod capieris, licet exaltes tanquam aquila habitationem. Illi vero, Et erit Idumæa deserta et quæ sequuntur, similia dixit Abdias 9.10 : Et erit domus Esuu in stipulam, et accendetur in eos, et non erit ignifer in domo Esau. Quod etiam profanis scriptoribus adagii loco est, Ne ignifero quidem parcitum, de his qui ad inter- necionen casi sunt. Praeibat enim quidam ferens ignem et lustrans ante pugnam acies ; lesque erat neminem illi hostilem injicere manum. Nahum 11, 8. ..10 Abdiæ, 18.
PG 70:1456Καὶ ἔσται ὁ οἶκος Ἡσαῦ εἰς καλάμην, καὶ ἐκκαυθήσεται εἰς αὐτοὺς, καὶ οὐκ ἔσται πυρφόρος ἐν τῷ οἴκῳ Ἡσαῦ . Ἡ δὲ παροιμία καὶ παρὰ τοῖς ἔξω κρατεῖ· Οὐδὲ πυρφόρος ἐλείφθη , ἐπὶ τῶν ἄρδην ἀπολλυμένων. Προηγεῖτο γάρ τις πῦρ ἔχων, καὶ περικαθαίρων πρὸ τῆς συμβολῆς τὰ στρατεύματα, καὶ νόμος ἦν μηδένα κατὰ τούτου χεῖρα φέρειν πολέμιον. Ἰατρεύσαμεν τὴν Βαβυλῶνα. Βαβυλῶνα τὴν Ἱερουσαλὴμ ἐν τούτοις κατονομάζουσιν, ὡς τὰ ἐκείνης μιμεῖσθαι σπουδάζουσαν, καὶ οὐδὲν ἀποδέουσαν τῆς τῶν ἐθνῶν χώρας, τό γε ἧκον εἰς ἕξιν τελείαν, καὶ τὸ μὴ ἀνέχεσθαι τιμᾷν τὸν νόμον, ἤτοι τῆς προφητικῆς παιδαγωγίας τὸ ἐπωφελές.Α ἀμεταμέλητον οἱ τετηρήκασι· προσκεκρουκασί τε διὰ τοῦτο, τοῦ μυστηρίου τὴν δύναμιν ἀτιμάζοντες, εἰ καὶ ἦν ἐν τύποις ἔτι. Δικαιούμεθα δὲ ὅτι δωρεάν διὰ χάριτος τῆς ἐν Χριστῷ ζωῆς ἀντάλλαγμα προς ενεγκόντες οὐδὲν, ἀλλ' οὐδὲ τὴν τῆς ἐλευθερίας ἐκπριάμενοι δόξαν, ἡμερότητι δὲ καὶ φιλανθρωπία Δεσποτικῇ τὸ χρῆμα κερδαίνοντες. ᾿Εὰν ὑμεῖς δῶτε, κ. τ. λ. Ἐπειδὴ γὰρ ταῖς Αἰγυπτίων ἐπικουρίαις ἐπι θαρσήσαντες ἀντεφέροντο τοῖς Βαβυλωνίοις, ταύτη το λελυπημένοι μετὰ τὴν τῶν Ἱεροσολύμων καὶ τῆς Σαμαρείας ἅλωσιν, ἐτράποντο κατ' αὐτῶν, καὶ ἀμοι γητὶ νενικήκασιν. Τοῦ ἐπιστρέψαι, κ. τ. λ. Οταν διώχῃ Θεὸς, οὐδεὶς ἀνασώσει τὸν κινδυ- νεύοντα· ἀλλ' ἐνθάπερ ἂν εἴη τις, ἐκεῖ περιτεύξεται τῷ θυμῷ. Ἰδοὺ ἐγὼ ἐκδικῶ τὸν Ἀμμών. Κυρίλλου τὸ αὐτὸ καὶ Ἀπολιναρίου. Αμμών δὲ οἱ μὲν τὴν ᾿Αλεξάνδρειαν λέγουσιν, οὕτω πάλαι καλουμένην, ὡς καὶ ἐν τῷ Ναούμ φησι· Μὴ κρείτ των εἶ σὺ τῆς Ἀμμών, τῆς κατοικούσης ἐν που ταμοῖς; ὕδωρ κύκλῳ αὐτῆς ἧς ἡ εὐπορία θά λασσα, καὶ ὕδωρ τὰ τείχη αὐτῆς Αἰθιοπία ἰσχὺς αὐτῆς καὶ Αἰγυπτος, καὶ οὐκ ἔστη πέρας τῆς φυ γῆς· καὶ Λίβυες ἐγένοντο βοηθοὶ αὐτῆς, καὶ αὐτὴ εἰς μετοικίαν πορεύσεται. 'Αλλ' οἱ παρόντες καιροί τῆς ᾿Αλεξάνδρου πρεσβύτεροι κτίσεως. Ἴσως οὖν πρὸ Ἀλεξάνδρου πόλις ὑπῆρχεν ἐκεῖ, καὶ παυσαμέ νην ἀνέκτισε. Τινὲς δέ φασιν ὡς Αμμωνᾶν τὸν Δία καλοῦσιν Αἰγύπτιοι, ἀφ' οὗ καὶ Ἀμμωνιακή προσο αγορεύεται χώρα· ὃν αὐτῆς υἱὸν καλεῖ ὡς παρ' αὐτ τῆς θεοποιηθέντα· χειροποίητον γὰρ τὸ ἄγαλμα, ὁ δή, φησίν, οἱ Βαβυλώνιοι παραλήψονται, καὶ τοὺ; ἄλλους αὐτῶν οὓς ἐπάγει θεούς. Τὸ δὲ ἐπὶ Φαραὼ καὶ Αίγυπτον, κατὰ κοινοῦ ἔχει τὸ ἐκδικώ. Καὶ ἀγγέλους εἰς ἔθνη απέστειλε. Περιοχὴν δὲ εἶπεν οὓς Ἱερεμίας ἀγγέλους, καὶ Σύμμαχος ἀγγελίαν ἐξέδωκεν· νοοῖτο δ᾽ ἂν καὶ πολιορκία. Καλεῖ δὲ κατὰ τῆς Ἰδουμαίας ἔθνη πολλὰ τὸ θεῖον νεῦμα, καὶ τὴν ἐξ αὐτοῦ κίνησιν ἀγγέλους εἶπε. Κινηθέντες γὰρ ἐκ Θεοῦ πρὸς πόλε- μον, ἀλλήλους ἠρέθιζον, ὥς φησιν ᾿Αβδιού συνο εισέβαλον γὰρ τοῖς ἐξ Ἰσραὴλ εἰς Ἰδουμαίαν καὶ τὰ περίοικα τῶν ἐθνῶν. Πρὸς Ιδουμαίαν δὲ μεταστρέ ψας, φησίν· Ἰδοὺ μικρὸν ἔδωκά σε ἐν ἔθνεσιν, ἀλλ' ὅμως εὐκαταφρόνητος γενόμενος εφρόνεις εἰς μέγα ἐπὶ ταῖς δυσχερείαις, ἀγνοῶν ὡς ἁλώση κἂν ὑψώσῃς ὡς ἀετὸς τὴν κατοίκησιν. Τῷ δὲ, καὶ ἔσται 'Ιδουμαία εἰς ἄβατον, καὶ τοῖς ἐφεξῆς, συν ῳδὰ πάλιν ἔφησεν Αβδιού · Καὶ ἔσται ὁ οἶκος Ἡσαν εἰς καλάμην, καὶ ἐκκαυθήσεται εἰς αὐτοὺς, καὶ οὐκ ἔσται πυρφόρος ἐν τῷ οἴκῳ Ἡσαῦ. Ἡ δὲ παρ· οιμία καὶ παρὰ τοῖς ἔξω κρατεῖ· Οὐδὲ πυρφόρος ἐλείφθη, ἐπὶ τῶν ἄρδην ἀπολλυμένων. Προηγείτο γάρ τις πῦρ ἔχων, καὶ περικαθαίρων πρὸ τῆς συμ βολῆς τὰ στρατεύματα, καὶ νόμος ἦν μηδένα κατά τούτου χεῖρα φέρειν πολέμιον. .10. S. CYRILLI ALEXANDRINI ARCHIEP. quapropter ofenderunt, mysterii vim inhonorantes, et si adhuc in figuris erat. Justificamur autem quia gratis per gratiam nihil offerentes pro vita quæ in Christo est, nec empla libertatis gloria, huma- nitate Domini et benevolentia in homines rem hanc lucratur. XLII, 15. Si vos dederitis, etc. Nam quia Ægyptiorum copiis auxiliisque freti se opponebant Babyloniis, idcirco dolentes post Hierosolymam et Samariam expugnatas, bellum illis intulerunt, et facile victoriam reportarunt. XLIV, 14. Ut revertantur, elc. Cum Deus insequitur, nullus periclitanti salutem ferre potest ; sed ubicunque quis fuerit, ibi ire obvius B erit. XLVI, 25. Ecce ulciscar Ammon. Cyrilli simul et Apolinarii. Per Ammon autem sunt qui Alexandriam intelligant, ita olim vocatam, ut et in Nahum habetur : Num melior es tu Ammone quæ habitat in fluminibus? Aquæ circa ipsam, cujus abundantia mare, et aqua muri ejus; Ethiopia fortitudo ejus, et Ægypius, et non con- stitutus est fugæ terminus; et Libes venerunt in nuxilium cjus, et ipsa in transmigrationem profici- scetur *. Verum hæc tempora priora sunt ædifica- tione Alexandri. Fortasse ergo ante Alexandrum urbs ibi erat, et destructam restauravit. Quidam vero aiunt Jovem ab Ægyptiis Ammonam vocari, unde et Ammoniaca regio nuncupatur, quem filium C illius vocat, tanquam ab ipsa diis ascriptum; sta- tua cnim est manu artificis confecta, quam, ait, Babylonii capient cæterosque illorum quos memo- rat deos.lllud vero super Pharaonen et Ægyptum commune verbum habet ulciscar. XLIX, 10. Et angelos ad gentes misit. Munitionem autem dixit quos Jeremias angelos, et Symmachus nantium exposuit; intelligi autem potest obsidio. Convocat vero adversus Idumæram Dei nutus gentes multas, et motos a se angelos socal. Moli quippe a Deo ad bellum, mutuo se sol- licitabant, ut Abdias ait; aggressæ enim sunt cum Israele Idumæam et circumpositæ gentes. Ad Idumæam porro conversus ait: Ecce parvulum dedi te in gentibus, et lamen factus contemptibilis, in ipsis D calamitatibus insolescebas, ignorans quod capieris, licet exaltes tanquam aquila habitationem. Illi vero, Et erit Idumæa deserta et quæ sequuntur, similia dixit Abdias 9.10 : Et erit domus Esuu in stipulam, et accendetur in eos, et non erit ignifer in domo Esau. Quod etiam profanis scriptoribus adagii loco est, Ne ignifero quidem parcitum, de his qui ad inter- necionen casi sunt. Praeibat enim quidam ferens ignem et lustrans ante pugnam acies ; lesque erat neminem illi hostilem injicere manum. Nahum 11, 8. ..10 Abdiæ, 18.
Second witness · khazarzar edition
Fragmenta in Jeremiam FRAGMENTA EX CATENIS IN IEREMIAM. 70.1452 Ὄντως εἰς ψεῦδος ἦσαν οἱ βουνοὶ καὶ δύναμις τῶν ὀρέων, κ.τ.λ. Διαμέμνηται ὀρῶν καὶ βουνῶν, ἐπείπερ ἐν αὐτοῖς κατὰ τοὺς ἀρχαίους ἐκείνους καιροὺς ἱερά τε καὶ τεμένη δειμάμενοι καὶ βωμοὺς ἀναστήσαντες, τοῖς δαιμονίοις χαριεστάτας προσεκόμιζον θυσίας. Ἡ δὲ αἰσχύνη κατανάλωσε τοὺς μόχθους τῶν πατέρων ἡμῶν ἀπὸ νεότητος αὐτῶν. Αἰσχύνην λέγουσι τὴν ἀληθῶς ἀκλεᾶ καὶ ἀδοξοτάτην εἰδωλολατρείαν, καὶ τὴν ἐπὶ τούτῳ πλάνησιν, ἣ καὶ τοὺς μόχθους τῶν πατέρων αὐτῶν κατανάλωσε· δεδαπανήκασι γὰρ ἱερουργοῦντες τοῖς δαίμοσι τὰ πρόβατα αὐτῶν, καὶ τοὺς μόσχους αὐτῶν, καὶ φρονήσεως ζημίαν ὁμοῦ τοῖς οὖσιν ὑπέμειναν. Οἴ μοι! ὅτι ἐκλείπει ἡ ψυχή μου ἐπὶ τοῖς ἀνηρημένοις. Περιδράμετε ἐν ταῖς ὁδοῖς Ἱερουσαλήμ. Ὁρᾷς ἐν τούτοις ὠδίνοντα μὲν ἐπὶ τοῖς ἀνῃρημένοις, καὶ προχείρως μὲν ἐλεεῖν ἐθέλοντα τὴν Ἱερουσαλὴμ, εἰργόμενον δέ πως ὑφ' ἑαυτοῦ, μονονουχὶ δὲ καὶ ἀνασειράζοντα τὴν θεοπρεπῆ γαληνότητα διὰ τὸ τῆς ἁμαρτίας ὑπέρογκον· ζητοῦντα δ' οὖν ὅμως τὸ κατοικτείρειν τὰς ἁμαρτίας, καὶ ἐφ' ἑνὶ θέλοντα καταλύειν τὰ ἐξ ὀργῆς; Ἕνα γὰρ ἄνδρα τοὺς περιθέοντας ἐπιδεικνύναι πιστὸν ἐν αὐτῇ διετάττετο. Καὶ ἐγὼ εἶπα· Ἴσως πτωχοί εἰσι, διότι οὐκ ἐδυνήθησαν, κ.τ.λ. Τὸ προὖχον καὶ ἱερώτερον ἐν τοῖς Ἰουδαίοις ταλανίζεται μὲν εἰκότως, ῥαγδαιοτέραν δὲ τὴν ὀργὴν ἐπήντλησεν αὐτῷ. Καὶ τοῦτο σαφηνιεῖ λέγων αὐτὸς ὁ Χριστὸς, Οὐαὶ ὑμῖν, Γραμματεῖς καὶ Φαρισαῖοι ὑποκριταὶ, ὅτι περιάγετε τὴν θάλασσαν καὶ τὴν ξηρὰν, ποιῆσαι ἕνα προσήλυτον, κ.τ.λ. Πρὸς τίνα λαλήσω καὶ διαμαρτύρομαι; Κατωνείδιζον γὰρ τὸ ῥῆμα Χριστοῦ, τοῖς ἀκροωμένοις περὶ αὐτοῦ λέγοντες· Δαιμόνιον ἔχει καὶ μαίνεται· τί αὐτοῦ ἀκούετε; Οὐχὶ ὁρᾷς τί αὐτοὶ ποιοῦσι ἐν ταῖς πόλεσιν Ἰούδα; 70.1453 Ὁσίᾳ δὴ οὖν τετιμώρηνται ψήφῳ. Ἀναθέντες γὰρ κτίσει τὸ σέβας, καὶ τοῖς ἔργοις τῶν ἰδίων χειρῶν λατρεύσαντες, αὐτοὶ ταῖς ἰδίαις ἐπήντλησαν κεφαλαῖς τὰ ἐκ θείας. ὀργῆς. Οὐ γὰρ ἀδίκως ἐκτείνεται δίκτυα πτερωτοῖς, κατὰ τὸ γεγραμμένον. Ἠσχύνθησαν σοφοί. Σοφοὺς ἔοικεν ἐν τούτοις ὑποδηλοῦν τοὺς τῶν Ἑλλήνων λογάδας, ποιητάς τε καὶ συγγραφέας· οἳ γλῶτταν μὲν ἔχουσιν εὐφυᾶ καὶ περιειργασμένην, καὶ ταῖς τῶν λόγων κομψείαις ἐξησκημένην εἰς τὸ ἐπίχαρι, φρονήσεως δὲ τῆς ἀληθοῦς ἀμέτοχοι τὴν καρδίαν. Ὡς γὰρ ὁ πάνσοφος γράφει Παῦλος, Ἐματαιώθησαν ἐν τοῖς διαλογισμοῖς αὐτῶν, καὶ ἐσκοτίσθη ἡ ἀσύνετος αὐτῶν καρδία. Φάσκοντες εἶναι σοφοὶ, ἐμωράνθησαν, καὶ ἑξῆς. Οὐκοῦν σοφοὶ μὲν, τό γε ἧκον εἰς φωνὴν καὶ γλῶτταν, ἄσοφοι δὲ εἰς τὴν καρδίαν. Ἡ δὲ σοφία τοῦ κόσμου τούτου μωρία παρὰ τῷ Θεῷ ἐστι, κατὰ τὸ γεγραμμένον. Ἐλαίανὡραίαν εὔσκιον τῷ εἴδει. Ἀχρειοῖ γὰρ ὁλοτρόπως τὴν τοῦ ἀνθρώπου ψυχὴν τὸ ἀποφοιτῆσαι Θεοῦ καὶ ἀμοιρῆσαι παντελῶς τῆς παρ' αὐτοῦ χάριτος καὶ ἐπικουρίας. Φοβερὸν γὰρ τὸ ἐμπεσεῖν εἰς χεῖρας Θεοῦ ζῶντος. Πρὸς σὲ ἔθνη. Εἰ γὰρ καὶ γεγόνασιν ὑβρισταὶ καὶ ἀπειθεῖς, καὶ ἀσυνεσίας ἔμπλεω τὴν διάνοιαν ἔχοντες, ἀλλ' οὖν σώζονται καὶ δοξάζονται παρὰ Χριστοῦ. Ἀπαρχὴ δὲ τούτων γεγόνασιν οἱ ἀθλοφόροι μάρτυρες, ὧν τῆς εὐκλείας ἡ φαιδρότης ὅλην ἀστράπτει τὴν ὑπ' οὐρανόν. Καὶ ἔσται ὡς τὸ ξύλον. Οὐ γὰρ ἐπὶ πλούτῳ μέγα φρονεῖ, οὔτε μὴν διακένων δοξαρίων ἐκτὸς γεγονὼς τὴν ὀσφὺν ὑψηλήν (σιξ)· εἰκαιότητος γὰρ ταῦτα, καὶ ἕτερον οὐδέν. Καὶ γάρ ἐστιν ἀσφαλὲς ἐνέχυρον εἰς σωτηρίαν, τὸ ἐπὶ Θεῷ πεποιθέναι τῷ πάντα ἰσχύοντι· τὸ δὲ ἐφ' ἑτέροις τισι ποιεῖσθαι τὴν ἐλπίδα, μάταιον καὶ ἀνωφελές. Ἰδοὺ ὡς ὁ πηλός. Μεταπλάττει
1
γὰρ εὐκόλως ἐφ' ᾧπερ ἂν ἕλοιτο τὸ παρ' αὐτοῦ γεγονός. Οὐκ ἰδοὺ οἱ λόγοι; κ.τ.λ. Πῦρ ὀνομάζει τὸ εὐαγγελικὸν καὶ σωτήριον κήρυγμα, ἢ καὶ αὐτὴν τὴν τοῦ ἁγίου Πνεύματος μέθεξιν, ὃ καὶ πυρὶ παρεικάζεται. Καὶ γοῦν ὁ πάνσοφος Ἰωάννης ὁ Βαπτιστὴς περὶ αὐτοῦ τε καὶ τοῦ πάντων ἡμῶν Σωτῆρος Ἰησοῦ Χριστοῦ οὕτω φησίν· Ἐγὼ ὑμᾶς ὕδατι βαπτίζω εἰς μετανοίαν, κ.τ.λ. Ὀρθῶς οὖν ἔφη ὁ Χριστός· Πῦρ ἦλθον βαλεῖν ἐπὶ τὴν γῆν, καὶ τί θέλω εἰ ἤδη ἀνήφθη; Καὶ ὑπεστρέψατε Ὁρᾷς ὅπως οὐκ ἀνέχεται τῶν τύπων ἀθετουμένων, μᾶλλον δὲ αὐτῆς τῆς ἀληθείας ἐξυβρισμένης ὡς ἐν σκιαῖς ἔτι; Ἀμεταμέλητα γὰρ τὰ χαρίσματα καὶ ἡ κλῆσις τοῦ Θεοῦ, κατὰ τὸ γεγραμμένον. Τοὺς δὲ ἀνεθέντας ἅπαξ ἀνόπιν ἕλκοντες Ἰουδαῖοι, καὶ τοῖς τῆς δουλείας αὖθις ὑποφέροντες ζυγοῖς, τὸ 70.1456 ἀμεταμέλητον οὐ τετηρήκασι· προσκεκρούκασί τε διὰ τοῦτο, τοῦ μυστηρίου τὴν δύναμιν ἀτιμάζοντες , εἰ καὶ ἦν ἐν τύποις ἔτι. Δικαιούμεθα δὲ ὅτι δωρεὰν διὰ χάριτος τῆς ἐν Χριστῷ ζωῆς ἀντάλλαγμα προσενεγκόντες οὐδὲν, ἀλλ' οὐδὲ τὴν τῆς ἐλευθερίας ἐκπριάμενοι δόξαν, ἡμερότητι δὲ καὶ φιλανθρωπίᾳ Δεσποτικῇ τὸ χρῆμα κερδαίνοντες. Ἐὰν ὑμεῖς δῶτε, κ.τ.λ. Ἐπειδὴ γὰρ ταῖς Αἰγυπτίων ἐπικουρίαις ἐπιθαρσήσαντες ἀντεφέροντο τοῖς Βαβυλωνίοις, ταύτῃ τοι λελυπημένοι μετὰ τὴν τῶν Ἱεροσολύμων καὶ τῆς Σαμαρείας ἅλωσιν, ἐτράποντο κατ' αὐτῶν, καὶ ἀμογητὶ νενικήκασιν. Τοῦ ἐπιστρέψαι, κ.τ.λ. Ὅταν διώκῃ Θεὸς, οὐδεὶς ἀνασώσει τὸν κινδυνεύοντα· ἀλλ' ἐνθάπερ ἂν εἴη τις, ἐκεῖ περιτεύξεται τῷ θυμῷ. Ἰδοὺ ἐγὼ ἐκδικῶ τὸν Ἀμμών. Κυρίλλου τὸ αὐτὸ καὶ Ἀπολιναρίου. Ἀμμὼν δὲ οἱ μὲν τὴν Ἀλεξάνδρειαν λέγουσιν, οὕτω πάλαι καλουμένην, ὡς καὶ ἐν τῷ Ναούμ φησι· Μὴ κρείττων εἶ σὺ τῆς Ἀμμὼν , τῆς κατοικούσης ἐν ποταμοῖς; Ὕδωρ κύκλῳ αὐτῆς ἧς ἡ εὐπορία θάλασσα, καὶ ὕδωρ τὰ τείχη αὐτῆς· Αἰθιοπία ἰσχὺς αὐτῆς καὶ Αἴγυπτος, καὶ οὐκ ἔστη πέρας τῆς φυγῆς· καὶ Λίβυες ἐγένοντο βοηθοὶ αὐτῆς, καὶ αὐτὴ εἰς μετοικίαν πορεύσεται. Ἀλλ' οἱ παρόντες καιροὶ τῆς Ἀλεξάνδρου πρεσβύτεροι κτίσεως. Ἴσως οὖν πρὸ Ἀλεξάνδρου πόλις ὑπῆρχεν ἐκεῖ, καὶ παυσαμένην ἀνέκτισε. Τινὲς δέ φασιν ὡς Ἀμμωνᾶν τὸν Δία καλοῦσιν Αἰγύπτιοι, ἀφ' οὗ καὶ Ἀμμωνιακὴ προσαγορεύεται χώρα· ὃν αὐτῆς υἱὸν καλεῖ ὡς παρ' αὐτῆς θεοποιηθέντα· χειροποίητον γὰρ τὸ ἄγαλμα, ὃ δὴ, φησὶν, οἱ Βαβυλώνιοι παραλήψονται, καὶ τοὺς ἄλλους αὐτῶν οὓς ἐπάγει θεούς. Τὸ δὲ ἐπὶ Φαραὼ καὶ Αἴγυπτον, κατὰ κοινοῦ ἔχει τὸ ἐκδικῶ. Καὶ ἀγγέλους εἰς ἔθνη ἀπέστειλε. Περιοχὴν δὲ εἶπεν οὓς Ἱερεμίας ἀγγέλους, καὶ Σύμμαχος ἀγγελίαν ἐξέδωκεν· νοοῖτο δ' ἂν καὶ πολιορκία. Καλεῖ δὲ κατὰ τῆς Ἰδουμαίας ἔθνη πολλὰ τὸ θεῖον νεῦμα, καὶ τὴν ἐξ αὐτοῦ κίνησιν ἀγγέλους εἶπε. Κινηθέντες γὰρ ἐκ Θεοῦ πρὸς πόλεμον, ἀλλήλους ἠρέθιζον, ὥς φησιν Ἀβδιού· συνεισέβαλον γὰρ τοῖς ἐξ Ἰσραὴλ εἰς Ἰδουμαίαν καὶ τὰ περίοικα τῶν ἐθνῶν. Πρὸς Ἰδουμαίαν δὲ μεταστρέψας, φησίν· Ἰδοὺ μικρὸν ἔδωκά σε ἐν ἔθνεσιν, ἀλλ' ὅμως εὐκαταφρόνητος γενόμενος ἐφρόνεις εἰς μέγα ἐπὶ ταῖς δυσχερείαις, ἀγνοῶν ὡς ἁλώσῃ κἂν ὑψώσῃς ὡς ἀετὸς τὴν κατοίκησιν. Τῷ δὲ, καὶ ἔσται Ἰδουμαία εἰς ἄβατον, καὶ τοῖς ἐφεξῆς, συνωδὰ πάλιν ἔφησεν Ἀβδιού· Καὶ ἔσται ὁ οἶκος Ἡσαῦ εἰς καλάμην, καὶ ἐκκαυθήσεται εἰς αὐτοὺς , καὶ οὐκ ἔσται πυρφόρος ἐν τῷ οἴκῳ Ἡσαῦ. Ἡ δὲ παροιμία καὶ παρὰ τοῖς ἔξω κρατεῖ· Οὐδὲ πυρφόρος ἐλείφθη, ἐπὶ τῶν ἄρδην ἀπολλυμένων. Προηγεῖτο γάρ τις πῦρ ἔχων, καὶ περικαθαίρων πρὸ τῆς συμβολῆς τὰ στρατεύματα, καὶ νόμος ἦν μηδένα κατὰ τούτου χεῖρα φέρειν πολέμιον. 70.1457 Ἰατρεύσαμεν τὴν Βαβυλῶνα. Βαβυλῶνα τὴν Ἱερουσαλὴμ ἐν τούτοις κατονομάζουσιν, ὡς τὰ ἐκείνης μιμεῖσθαι σπουδάζουσαν, καὶ οὐδὲν ἀποδέουσαν τῆς τῶν ἐθνῶν χώρας, τό γε ἧκον εἰς ἕξιν τελείαν, καὶ τὸ μὴ ἀνέχεσθαι τιμᾷν τὸν νόμον, ἤτοι τῆς προφητικῆς παιδαγωγίας τὸ ἐπωφελές.