Goari illustratus. Interfuit 7 œcumenica synodo, Nicæ habita, Hypatius Nicæ Bithyniensium epi scopus, cui num Ignatius proxime successerit, non liquet. Testatur ipse infra u. 56 se in flore juven tutis ab sancto Tarasio exercitatum fuisse in tri metris, tetran etris, frochaicis ac anapæsticis ac heroicis; et sacras ejus conciones celeri se calamo excepisse, easque optimis traditas scriptoribus in codicom retulisse; et n. 48, se morienti adfuisse Tarasio indicat; et n. 4, præfatur se cum pura et sincera veritate in lucem edere, quæ viderit ocutis, auribus hauserit, et ipsa noverit experientia. Hanc sancti Tarusii Vitum ab Ignatio scriptam ad 25 Febr. suis operibus, inseruit Metaphr, quam Latine factam a Gentiano Herveto ediderunt Aloysius Li poni, et Laurent. Sur. ad eumdem 25 Febr, cum bac inscriptione; ‹ Ignatii monachi, quæ fit sin gulaíîm expositio vitæ et miraculorum S. P. N. Ta rasii archiepiscopi Constantinopolitani, Verum si Suide fides adhibenda, a vita monastica evocatus, tum erat diaconus et vasorum custos, aut potius metropolitanus Nicænus. Vitam camidem damus more nostro in capita et numeros distinctam, n10 tisque illustratam. Nam et Theophanes, in tabulis præpositis annos lario, cedebat, consulendus est Georgius Curop. de sedis 24 numeral, et ad aun. 4 imperii Nicephori officiis Magnæ ecclesiæ, Notatiombus Gretseri et ista tradit: Hoc anno, mense Febr. die 25, indict. 14, Tarasius sanctissimus Patriarcha Constantino politanus gloriose diem clausit extremum, et ela tum est corpus ejus ad Fanċes Ponti, et in mona sterio, quod ipse construxerat, quarta feria primæ jejuniorum hebdomadis sepultum. Et mense Aprili, die duodecima, magua sancti Paschæ Dominica consecratus est ganctissimus patriarcha Nicepho rus. › H:ec ibi, quæ omnia præclare conveniunt in anno Christi 806 quo anni patriarchatus ejus 22 alter solum mensis fluebat: idemque erat imperii Nicephori annus quartus, qui nimirum eodem teste Theophane, ‹ tyrannidem adversus Irenem piissi mam concitavit die 31 Octobr., indict. undecim:e, › tum scilicet cœpta, anno Christi 802. Jam vero dicto anno 806 cyclo solis 3, lunæ 9, littera Domi nicali D, Pascha celebratum fuit 12 Aprilis, quo die sanctus Nicephorus, de quo 13 Martii agemus, con secratus fuit patriarchæ Tarasii successor, et dies Cinerum, seu, ut supra dicitur, quarta feria primæ jejuniorum hebdomadæ, › incidit in 25 Febr. cum, ut Acta infra 11. 52 habent, mensis Februa rius quintum teneret diem cum quintuplo quater nione > seu viginti diebus: qui dies sacro ejus cultu permansit illustris. Anastasius in histor, scri bit, xn Kalendas Martias obiisse,» quo die nullis prorsus fastís reperimus nomen ejus inscriptum. Ex al'ato Theoph. loco facilius intelligitur Cedre nus, interpunctione aliqua, quæ in typos omnes, eliain regios, irrepserat, hac ratione emendata ‹ Anno 4 Tarasius sanctissimus Constantinopolis patriarcha, honeste vitam clausit: sepultusque est in monasterio, quod ipse exstruxerat in augustiis, quaita die prinse septimanæ jejuniorumi. Et magna Dominica Nicephorus secretarius creatur sanctissi mus patriarcha, etc. Est autem quarta dies primæ septimanæ jejuniorum, nobis dies Cine rum; et «magna Dominica in qua solemnitas Paschalis peragitur. Hæc ad Nicephor. 4 dies að Tarasium spectat: utraque inconcinne hactenus erat ad Nicephor. relata. Zonar. diem obitus ita consignat Patriarcha, inquit, Tarasio prima je juniorum hebdomade defuncto, Græce tov ßlov Helaxóto;, et inclytus Nicephorus a secretis Do minica Paschatis communi suffragio patriarcha est electus. > 3. Ignatium discipulum, adeoque temporibus suis æqualem, nactus est a morte Tarasius vitæ suæ scriptorem. Quantus vir ille fuerit, suggerit Suidas his verbis: «Ignatius diaconus et vasorum custos Magnæ ecclesiæ Constantinopolitanæ, dein factus Nicænæ metropolitanus, grammaticus, scri psit Vitas Tarasii et Nicephori sanctorum et beato rum patriarcharum, Epitymbios, Elegos, Epistolas, lambos in Thomam Antarten, et alia multa. › De dignitate Scevophylacis seu custodis vasorum qui tantum œconomo, et magno sacellario, seu sacel 4. Colitur dicto 25 Febr. in Græcor. Menol, a Genebrardo edito, alioque Horolog. Tarasius ar-, chiepiscopus Co: stantinopolitanus.» In altero Me nol, a Canisio vulgato hæcleg. ntur; «Sazeti Tarasii archiepiscopi Constantinopo itae urbis, qui au ctore Adriano Romano pontifice în secunda Nicæna synodo egregiam navavit operam, ad condemuan dam illorum hæresim, qui sanetarum imaginum cultum impugnabant. Synaxarium ms. Menai Tiliani apud Franciscum Combefis pro Actis sextæ Synodi c. 1, § 6, hoc cum ercomio celebrat: ‹ Mc moria sanctissimi Patris nostri Tarasii archiepi scopi Constantinopolitani. Docuit is adorandas esse venerabiles imagines, ejusque opeia regale impe rium ac Romanorum potestas ad apostolorum atque œcumenicorum conciliorum venerandas traditiones postliminio redit: sanciaque Ecclesia patriar chiis omnibus unita est. Eadem referuntur in. excusis Menæis; additurque: ´‹ Cum ergo et reli giose vixisset, et apud imperatorem in magna vence ratione esset, et cœnobium trans fretum ædificas set, multitudinemque monachorum in eo consti tnisset, pauperibus quoque subvenisset, Ecclesiam que duos et viginti annos et menses dues praeclare administrasset, in pace vitam finivit, in suo, quod fundarat, monasterio sepultus. Quod ad corporis habitum attinet, simillimus erat Gregorio Theologo, præter canitiem (neque enim adeo totus inca nuerat) et oculum minus serenum, quem magis latentem habebat. Dies illius festus peragitur in magna et sanctissima Ecclesia, › quæ scilicet So phiæ cognominatur. Eadem leguntur apud Maxi mum Cytheræum in Vitis Sanctorum et in novo

magna providentia Dominus Deus hominum vitas regens, et protrahens, atque proventum vitæ unius cujusque consulte deducens (sine ipso namque fa ctum est nihil, quia et capilli capitis nostri nume rati sunt ei), et me in laicorum ordine usque nunc connumeratum, et imperialibus ministeriis deputa tum, nescio, quibus judiciis ipse fecit, in cathe dram pontificalem evexit, hortatu valido a veritatis propugnatoribus, piissimis videlicet ac orthodoxis in peratoribus nostris atque sanctissimis episcopis seu elericis în me violenter effecto, cui succumbens anuui, et obedientiæ fructuin his carpendum commisi. Et rogo vos sanctissimos, ut tanquam patres me pusillanimem baculo potentiæ, id est, paternis vestris magisteriis fulciatis: et veluti fra tres puris orationibus vestris nos cum armatura Dei contra versutias antiqui hostis adjuv‹tis, atque fluctibus invicem surgentibus vacillanteni guber netis, quatenus pertingam ad portum voluntatis Christi Dei nostri.... Nunc autem ad aliam inten tionem dicendi progredior. Quia enim prisca quæ dam, et, ut verius fateamur, apostolica traditio in omnibus Ecclesiis inolevit, ut hi, qui ad pontifi cium provehuntur, præcedentibus se in eodem ordine qualiter se habeant, quæ suæ fidei sunt, exponendo commendent; visum est et mibi hoc sectanti me vobis inclinare, et liquido confessio nem pronuntiare, quemadmodum a tubis sancti Spiritus, quarum sonus in omnem terram exivit, et in fines terræ verba, et ab earum alumnis atque asseclis, sacratissimis videlicet Patribus nostris educatus, ex ipsis mollibus ungulis didici. Credo in unum Deum……... Expetens etiam intercessiones sanctissimæ et intemeratæ Dominæ nostræ Dei Genitricis et semper Virginis Mariæ, sanctorum que angelorum, et sanctorum et gloriosissimorum apostoloruin, prophetarum, martyrum, confesso rum et doctorum; salutans et venerabiles iconas eorum, et oninem hæreticam abominans conten tionem..... Recipio etiani saucias et universales sex synodos, et earum divina dogmata pariter et doctrinas tanquam quæ divina inspiratione nobis tradita fuerunt. › Omitto reliqua cum eorumdem Patriarcharum ad sanctum Tarasium responso. Sufficiat pars aliqua epistolæ Adriani papæ, qua illi respondet, quam citat etiam Nicolaus | pape epist. 6 ad Photium. Exstat ea actione 2 synodi v11, etiam Græce translata cum hoc titulo probus efficiar (I Cor. vII, 27); quomedo ego, qui beatissimo patriarcha Constantinopolees. Multa et in mundo conversatus, et cum laicis connumeratus, in imperatoriis administrationibus militavi, sic abs que judicatione atque circumspectione possum insilire ad sacerdotii magnitudinem? Horrendum conamen ad exiguitatem meam et temerarium stu dium. Causa vero timoris et refutationis meæ hæc est. Aspicio et video Ecclesiam, quæ supra petram, Christum Dominum nostrum, fundata est, scissam nunc et divisam, et nos alia atque aliter loquentes, et aliter eos Christianos, qui in Oriente unius no biscum fidei sunt, sed et his concordantes Occiden tales: nos ab omnibus illis alienatos, et a se per singulos dies anathematizatos. Dira pœna est ana thema, procul a Deo emittit, et a regno cœloruin expellit, ducens in tenebras exteriores. Nescit Ec clesiæ lex vel terminus sectam sive contentionem, sed sicut novit confiteri unum Deum, unum bapti sma, unam lidem, ita et concordiam unam in oui ecclesiastico negotio. Nihil enim est in conspectu Dei tam acceptum atque placabile, quam ut unum simus, et una efficiatur catholica Ecclesia, quemad modum in sinceræ nostræ fidei symbolo confitemur. Et petimus nos, fratres, ut reor, et vos, quoniam £cio timorem vos Dei habere, a piissimis et ortho doxis imperatoribus nostris synodum universaleın colligi, ut efficiamur et nos, qui unius Dei sumus, unum et qui Trinitatis cultores exsistimus uniti, et unanimes et collegæ: et qui capitis nostri Christi sumus, efficiamur corpus unum compactum atque connexum et qui sancti Spiritus sumus, eflicia mur non contra invicem, sed pro invicem: et qui veritatis exsistimus, efficiamur idipsum sapientes atque dicentes, et non sit in nobis certamen sive dissensio, ut pax Dei, quæ exsuperat oninem sen sum, muniat nos. Et si quidem jusserint ortho doxiæ propugnatores, imperatores videlicet nostri, postulationi meæ annuere, consentio et ego. Sin autem, impossibile est mihi hoc facere, ne subji ciar anathemati, et inveniar condemnatus in die Domini nostri et justissimi Judicis, ubi neque im perator, neque sacerdos, neque principes, neque hominum multitudo poterit cripcre me. Et quid quid placuerit vobis, fratres, date apologiæ meæ uno verbo assertionis vestræ redditæ petitioni meæ responsum.› Et libenter audierunt omnes, quæ dieta sunt, consensum præbentes, ut fieret synodus... Itaque vi Kalend. Januar. octave indict. conse cratus est almus Pater noster Tarasius patriarelia Constantinopolitanus qui missis Romam synodicis suis et libello fidei suæ receptus est ab Adriano papa. Hæc apud Anastasium Theophanes. Verum eæ ad pontificem Romanum litteræ perierunt, quas ex ejusdem pontificis responso arbitramur, paucis sub finem mutatis, similes aliis litteris, quæ ex stant Actione 3 synodi 7 cum hac inscriptione 7. Exemplar litterarum, quæ missæ sunt ad summos sacerdotes et sacerdotes Antiochiæ, Alexan driæ, et sanctæ civitatis a Tarasio sanctissimo et 8. Dilecto Fratri Tarasio patriarchæ Adrianus episcopus servus servorum Dei. Pastorali cura... consideravimus vestræ dilectæ sanctitati sacra affari concordia, et subtiliter verbum manifestare. In sy nodicis confessionis vestræ fidei, quæ apostolicæ sedi nostræ directa sunt super Leonem reverendum presbyterum vestrum, invenimus in eis initio primæ paginæ reverentiam vestram ex laico ordine et imperatoria administratione ad sacrati gradus su blimatam esse fastigium, et vehementer in his

anima nostra mirata est. Et nisi vestram sinceram sane, inquit, quo frequenter Universalem Græcl et orthodoxam Adem in prædictis synodicis sacri Symboli secundum ritum sanclarum sex universa lium synodorum, et de venerabilibus imaginibus bene se invenissemus habere, nullatenus auitere mus hujusmodi obaudire synodica. Sed quantum cor nostrum tristabatur de inepta veteri ex nobis distantia, tanto confessionem et rectam fidem vestram anima nostra inveniens lætata est. Inve nimus autem in prædicta synodica epistola sancti tatis vestræ post plenitudinem fidei, et confessio nem sacri Symboli, et de sacris ac venerabilibus characteribus miraculum laude ac veneratione digmssimum contineri.» Ac pluribus interpositis addit: ‹ Porro post confessionem fidei vestræ no tum factum est nobis, quod vestra venerabilis san ctitas postulaverit ab orthodoxis ac zelatoribus ac propugnatoribus veritatis, piissimis videlicet im pera oribus nostris, qui ad gloriam Dei facti sunt, quo fieret universalis synodus, et repromiserint coram omni Christiano populo suo, supplicationi pie annuentes, synodumque in regia urbe fieri de finientes. Nos autem quemadmodum et in ipsorumi divina continebatur jussione, dilectos nobis et ap probatos atque prudentes sacerdotes pro statu sa crarum imaginum, ut prisco illis in partibus or dine constituantur, cum magno desiderio et maximo gaudio destinavimus. Sed vestra sanctitas eisdem piissimis imperatoribus et triumphatoribus ala criter suggerat, ut in primis pseudosyllogus ille, qui sine apostolica sede inordinate et insyllogistice factus est adversus venerabilium Patrum traditio пет contra divinas imagines, anathemat zetur præsentibus apocrisiariis nostris. ▸ Demum sic concludit: Dilectos nostros Petrum scilicet ar chipresbyterum sanctæ nostræ Romanæ Ecclesiæ et Petrum nionachum et presbyterum atque abba tem, qui missi sunt a nobis ad vestigia tranquil lissimorum et piorum imperatorum, rogamus pro pier amorem sancti Petri apostolorum principis et propter nos, omni benigna susceptione ac hu manitare dignos apud vos judicandos pariter et habendos; quatenus et in hoc maguas referre gratias valeamus. Deus omnipotens dilectionem ve stram, si stabiliter permanserit, conservare annuet; et fructum, qui tibi creditus est, super mensuram alnındantiæ faciat abundare, atque in sempiterna transire gandia faciat. Deus te incolumem servet, dilectissime Frater. › 9. Ilæc Adrianus Papa secundum ca, quæ ha bentur in synodo vit, ab Anastasio Latine versa, et majorem fidem merentur, quam quæ in alia ante vulgata editione legebantur, ubi titulus talis est Dilecto Fratri Tarasio generati patriarchæ: ubi a Græculo quopiam apposituni verbum generali. Ita universalis patriarchæ nomen eidem a nonnullis episcopis actioni secundæ synodi septimæ subscri bentibus attributum est: uti Anast. ante hane synodum ad Joannem VIII papam præfatur. ‹In có patriarcbam suum inconvenienter appellant, apo stolatus vester adulationi veniam det, sæpe prælatis suis non sine reprehensione placere studentiin. Verum cum apud Constantinopolim positus, fre quenter Græcos super hoc vocabulo reprehende rem, et fastus vel arrogantiae redargueren; asse rebant, quod non ideo œcumenicum, quem multi universalem interpretati sunt, dicerent patriarcham, quod universi orbis teneat præsulatum, sed quod cuidam parti præsit orbis, quæ a Christianis in habitatur. Nam quod Græci œcumenen vocant, a Latinis non solum orbis, a cujus universitate uni versalis appellatur, verum etiam habitatio vel locus habitabilis nuncupatur. › Hæc Anastasius. Verum cum Adrianus papa in sua ad imperatorem Con stantinum et frenem matrem epistola, queratur male ab eis nomen universalis patriarchæ sancio Tarasio attributum; optime colligimus cum tunc ejusmodi titulum honoris Tarasio nen contulisse, Exstat ca epistola Actione secunda ejusdem synodi septimæ, in cujus posteriore parte ita scribit ‹ Mirati sumus, quod in vestris imperialibus jussis pro patriarcha regiæ urbis, scilicet Tarasio, dtire ctis universalem ibidem eum reperimus exaratum, sed utrum per imperitiam, aut schisma vel hæresim iniquorum scriptum est, ignoramus. Sed deinceps suademus vestræ clementissimæ imperialique po tentiæ, ut minime in suarum exarationum serie universalis describatur: quia contra sanctorum Patrum traditionem decreta esse videtur. In st cundo enim ordine, si non per sanctæ nostræ ca tholicæ et apostolicæ Ecclesiæ anctoritatem (sicut in omnibus palet) nunquam valuit nomen habere, quod nimirum, si universalis super prælatam sibi sanctam Romanam Ecclesiam, quæ est caput om niam Dei ecclesiarum, describatur, tanquam san ctarum synodorum rebellem atque hæreticum appellare se certum est. Quia, si universalis eɔl, etiam Ecclesiæ nostræ sedis primatum habere dignoscitur, quod ridiculum omnibus fidelibus Christianis apparet, quia in toto orbe terrarum ab ipso redemptore mundi beato Petro apostolo p:in cipatus ac potestas data est, et per eumdem apo stolum (cujus vel immeriti vices gerimus) sanela, catholica et apostolica Romana Ecclesia usque hactenus et in ævum tenet principatum ac potesta tis auctoritatem: quatenus, quod non credimus, si quispiam cum universalem nuncupaverit, vel as sensum præbuerit, sciat se orthodoxæ fidei esse alienum, et nostræ sanctæ catholicæ et apostolicæ Ecclesiæ rebellem. Ipse enim Tarasius regiæ urbis patriarcha misit nobis synodicam, priscam adim. plens consuetudinem, quam suscipientes et liqui dius indagantes, et de confessione tam rectæ fidel ejus, quam dogmatum sanctarum sex synodorum et venerandarum imaginum ovantes, nimis iterum turbati ac conturbati sumus, quia ex laicorum orð dine et imperialibus obsequis deputatos, repeate

tholicæ Ecclesia: definiens subscripsi. › lu epistolis vero ad imperatores, Adrianum Papam, aliosque se indignum episcopum appellat. Habentur eæ epi stolæ sub finem ejusdem synodi Nicænæ patriarchatus culmen adeptus est, et apocaligus Rome, paterna dogmata sequens et traditionem ca contra sanctorum canonuin censuram factus est, patriarcha………….. Et nisi per ejus fidelem concursum pro sanctarum imaginum erectione, in ejus conse cratione assensum omnimodo tribuere nequivi mus. › Subscribitur data v Kal. Novembr., in dict. 9, scilicet anno 785. 10. Quam procul ab omni fastu et titulorum am bitione abfuerit sanctus Tarasius, modesta ejus subscriptio synodi semper post vicarios Adriani Papæ, licet episcopi non essent, facta, satis docet. Ita Actioni quartæ ita subscripsit: Tarasius mi sericordia Dei episc. Constantinopoleos novæ Romæ, confirmans sic se habere veritatem, omnia, quæ superius efferuntur, libenter admittens, his sub scripsi. Iterum Actione septima: Tarasius mi sericordia Dei episcop. Constantinopoleos novæ 11. Exstat illustre testimonium sancti Tarasii in Prologo ad sancti Dorothei Archimandritæ Institu tiones asceticas ab orthodoxo ac religioso scriptore, forsan Studita monacho, scripto his verbis: ‹ San ctos illos viros Marcum, Isaiam, Barsanuphium, Dorotheum et Hesychium... per examen sanctissimi patriarchæ Tarasii, jam pridem summo sacerdotio fungentis, nec non aliorum fide dignorum homi num, tam indigenarum quam orientalium, testimo nio probatos, ex paterna traditione amplector. › Reliqua hujus testimonii edidimus supra ad Vilam sancti Dosithei 25 Febr. pag. 381, n. 1. (E Græco Latine reddita a Gentiano Herveto. Act. Sanct., Febr. t. III, p. 576.) 1. Nataturus per ingentem maris magnitudinem inclyti Patris et vita inaccessa præstantis, vereor ne adversos ventorum flatus linguæ agrestis et va storum fluctuum obscuritatis excitem, salumque et tempestatem mihi procurem animæ naufragii. Talis enim est inscitiæ temeritas, quæ orationem effun dit tanquam paleam, ad nihil quod sit opportunum conducibilem, et affert damnum ei, quod oportet fieri et est utile, et in naufragium incidit multilo quii, quod fieri non potest, ut omnino effugiat pec catum, ut est Salomonis et divina admonitio (Prov. x, 19). Hoc meum reprimit ingenium et terret co gitationem, et refrenat orationem, et divinarum viri dotum profundum intueri properantem retar dat. Sed cum altum longi temporis silentium res ejus tegens esset multorum auribus damnum alla turum, ut quæ teneantur desiderio audiendi res optimas et præstantissimas, quæ ab illo in vita gestæ sunt, ut quæ sint plenæ utilitate animæ; age. valere jubens omnem dubitationem, pauca quædam de ipso, quæ dignatus sum videre oculis, et quæ accepi auribus, et quæ ipsa novi experientia, et in mea humili et egena scio manere memoria, cum pura et sincera veritate in lucem edere, si Deus concedat, jam conabor. Nam etsi non possim di cere pro dignitate, non ideo universum deseram sed quia nolo abscondere talentum, sicut ille malus et piger servus, ideo quod Deo gratum est prom Aliis Encratea, Græce 'Eyxpátsta, continentia, ut infra dicitur. pto et alacri animo offerre pro viribus, etsi non po tero debitum solvere cum fenore, in eo quidem certe, quod sortem exerceam, et procurem, ut ei nihil detrahatur, ero aliqua ex parte accipiendi (Matth. xx111, 25). Probitas parentum sancti Tarasii. Hujus pia educa tio, consularis dignitas. 2. Hic ergo sacrosanctus et magnus Tarasius, qui Christi mansuetudinem et humilitatem ab in fantia usque ad senectutem imitatus pulchre expres sit, in cujus, sicut prius dixi, virtutum mare me, ut natarem, demisi, quisnam esset et unde, et ex qua patria et parentibus ortus sit, arduum fuerit, ils etiam qui ex scientia sciunt ample et ma gnifice dicere, non solum mihi, cujus est plane humilis et abjecta oratio, tantam præclari generis ab alto repetere magnitudinem, et a majoribus de ductam ejus stirpem recensere, qui gloriari non vult ejusmodi laudibus, neque fluentibus divitiis cor apponere, convenienter divino Psalmographo, un quam est meditatus (Psal. LX1, 1 seqq.). Hoc unum autem possumus dicere, quod omni auctoritate et maxima excellentia apud eos, qui per id tempus imperabant, Georgius ejus pater et rei nomen con veniens sortita mater ejus Encratia propter summam justitiam primas partes obtinuerunt, ex Patriciorum serie derivati, appellari Patricii Quorum pater quidem cum ascendisset ad altitudi Nomen Patriciorum illo ævo in utroque im perio Orientis et Occidentis summæ erat et digni

Sancti Tarasii electio et consecratio patriarchalis. prehendatur quod desideratur. Tempus est ergo, ut contexatur præclara et valde optanda Ecclesiæ tu nica, quam scidit pestis hæresis. Nunc appropin quat dies insignis et salutaris, in quo Christus ces sare faciens fremitum erroris simulacrorum, an nuit copiosis suis miserationibus, ut ejus vene randa erigeretur statua, quod attinet ad humani tatem. Transiens ergo ad septum sacerdotii, cum adversus hæresim decertaveris, cane victoriæ can ticum adversus inimicos. Deo præmium et co ronam accepturus, egredere. 7. Et sic quidem se gessit Paulus: imperatores #utem in pastoris electione mentem habentes oc cupatam, et Pauli sermone stimulati, in Tarasium aperte defigunt oculos: et eum, Deo volente, ut viduato gregi præesset, communi consensu sapien ter eligunt. Eis assentiebatur, quidquid erat opti mum et præstantissimum e sacro senatu, divious plane cœtus: ut qui omnino scirent virum in om »ibus præfulgere, et dignum, cui demandaretur dignitas pastoralis. Quidquid autem erat promi scuum circumforaneum, et lucernam redolebat hæ reticam, Patris sanctitatem, etiam ante sacram ab eo acceptam vesten, ut ad arguendum vehemen tissimam et acutissimam, suspectam habens se curim, nolebat assentiri communibus suffragiis, non volens ab antiqua sua resipiscere sententia et malebat involvi cœno limi hæreseos, quam po tari vivifico fluento puri et imperturbati fontis do ctrinæ Tarasii. Sed vicit id, quod justum erat: et admissum est, quod pro pietate ferebatur, decre tum. Jubent itaque imperatores statim coram sisti Tarasium, ut, quæ Deo videbantur et legibus cc clesiasticis, jura in eo confirmarent. Ille vero ad erat cum pia et honesta specie, et quas a Deo ha bebat, gratiis circumdatus: apud quem bonestis et egregiis agentes sermonibus, et tanquam jam cum Patre, de eo quod erat postea constituendum, Coll silium ineuntes, usi sunt verbis ejusmodi 9. Tarasius autem imperatoris allocutione ob stupefactus, et tanquam a cœlesti aliquo sono al tonitus, respondit in hanc sententiam ad ea, quæ dicta fuerant: Tempestatem quidem, quæ in fidem et universum commune vehementer irruit, et usque ad fundamenta Ecclesiam periculosis agitavit Auti bus, et animæ naufragium multis conciliavit, nulla est auris, quæ non acceperit, etiamsi pauci efu gerint vim procellæ. Hunc vero sedare turbinem, nocturnæ pugnæ luna non lucente hanc pacare pro cellam, majus est, quam ut ullæ vires id queans præstare. Quis enim, quæ tam nefarie invaluit, con suetudinem, et naturæ vim accepit, et mundum propemodum jurejurando adegit adversus divisam potestatem, converterit, et fecerit discere quod est melius, nisi Deus aspexerit et defenderit vestræ divinam potestatem? Ecclesia, quæ impietatis ty rannide olim fuit exuta veteris decoris pulchritu dine, lacerisque pannis diu esse induta sustinuk propter putria et imbecilla dogmata hæresis, nunc a Deo vobis ornetur piis varietatibus. Per vos ergo renoventur mandata apostolorum, per quæ refulsit splendor veræ fidei. Respirent sacrarum synodo rum pura decreta, quæ evangelicis servantur tra ditionibus, nec sustinent in æternum ullo modo posse surripi. Aperiantur vestibula paternorum dogmatum, et Christi pecudum in eis greges traus eant, et tanquam ex divino paradiso confiteantur doctrinam rectæ confessionis. Per Caiphaicum enim concilium facta est abortio fetus hæresis. Per œcumenicam synodum nascantur filii Ecclesiæ, et ad mensurain ætatis Christi incrementum accipiaul Nam si hoc factum fuerit, et antiqua ac prima ami 8. Non putamus latere tuam prudentiam, quod præteritis temporibus Ecclesiam invasit vertigo hæreticæ caliginis, quæ nibilo tolerabilius eam ope ruit, quam nova plaga Ægyptiaca, tenebræ, in quam, palpabiles, et usque in hodiernum diem caneri more serpit per gregem: et per universum fere mundum in animam commovit tempestatem. Sed, quoniam Deus ineffabili nutu cam produxit, ejus ductores, qui non juste justum persequi sta tuerant, justo judicio ab imperio exemit et a vita, et tanquam Jampadem prælucentem nostram accen dit potentiam, ut malæ opinionis abigainus tene bras, et faciamus exoriri solem cognitionis; ecce te evocamus defensorem et propugnatorem, et ad ctus dignitate fuerit decorata, et veræ opinionis hoc certamen adjutorem, ut qui sciamus te pulchre posse armari ad rectam tuendam sententiam, et structa ex divinitus inspiratis Scripturis acie, pro ca confligere et te præclare gerere. Ne ergo terga vertas ob ea, quæ pie a nobis proponuntur, qui mundanis opibus et copiis studemus procurare pa cis utilitatem: quin etiam pedibus et manibus opem ferre, et omnem movere lapidem, ut dicitur in Proverbiis, ut inveniatur quod quæritur, et ap Ilæc est pseudosynodus Constantinopoli in palatio Hieriæ ab imperatore Constantino Copro nymo congregata, anno imperii 43, Indictione 7, Christi 754, habitaque a quarto Idus Februarias, ad sextum Idus Augustas: nullo præsente ex ca pius dogmatum Lucifer vestro studio eam illustra verit, babebit omnes fideles in eadem sententia convenientes, et suas animas profundentes, ut ea stabiliter fundata, conservetur supra firmam per tram fidei. 10. Cum hæc coram imperatore animæ utilia declarasset mysteria, ipse eum rogat, ut eum quo que de his disserentem audiat communis cœlus populi. Nam hoc caput rectæ fidei ferebat turbo tholicis sedibus, Romana scilicet, Antiochena, Alexandrina, Hierosolymitana: in ea cultus sacra rum imaginum damnatus est. Legendi Theophaves, Nicephorus in Breviario historiæ, aliique.

militaris, ut cui non videretur esse admittendas et adorandas venerandas imagines. Nutu ergo Eccle siæ hoc facere incitatus, cum fuisset in inclyto Ma gnauræ palatio, universa confluente civitate et sacerdotali multitudine, se quidem excusavit, va lidis demonstrans rationibus, qualis esset sacer dotii professio et dignitas, et ad quantam altitudi nem et magnitudineın evehat eum, qui vult ad hoc procedere seque non esse idoneum ad id susci piendum, ut qui jam olim fuerit implicatus in mundi dignitatibus, et in hujus vitæ turbis et solli citudinibus plurimum involutus, et mysticum hunc statum nondum gustaverit. Eum enim, qui ad banc vocationem et hunc gradum properat, illotis, ut dicitur, manibus cito ad id insilire, et quæ non tangi possunt, tangere non est tutum: sed eum, qui est educatus in iis, quæ ad hoc ferunt, justifi cationibus, et directus evangelicis et apostolicis, ut par est, vivificis doctrinis, ad discernendum viam rectam et incurvam: ut illa quidein pastora liter deducat ad meliora; hanc autem declinet et viꞌet, convenienter divinæ admonitioni, ut quæ procul ferat a Deo et ejus constitutionibus. His fretum, traduci oportet ad magnitudinem. Me au tem, ut scit Deus, ad hoc suscipiendum mona sterium invitum coegerunt imperatores, cum hoc mihi nunquam venisset in mentem, neque de hac unquam rectione cogitassem. Tanquam electo ergo Dei populo et gregi meam communico conscien tiam, ut, si me buic maximo muneri volueritis alligare, et me hujus jugum subire statueritis, traditioni œcumenicæ fidei vos quoque ipsos incli netis, et ne vos sequi pigeat Patres, qui hac via sunt ingressi, et sex sanctis œcumenicis sy nodis, et iis, quæ pie ab ipsis sunt decreta, con sentire ne recusetis. Ad supernam enim hæredita tem transmittunt eos, qui ipsis parent, el funt auctores magnæ et immortalis remunerationis. 11. Ejus itaque admonitiones tanquam angeli voces admittit populus, et polliciti se instar ovium secuturos ducentem pastoraliter, se, ut Deo et ei vi detur, in omnibus parituros affirmabant. Tunc de cætero inspiratione principalis et divini Spi ritus, conspirante etiam consilio imperatoris, limi mundani mutata dignitate, et tonsa coma ritu cle rici, honestoque et venerando alio sumpto amictu, divinis et spiritalibus invocationibus, sicut Aaron et Phinees, suscipit unctionem honoris sacerdota lis, et ascendit ad altitudinem cathedræ pastoralis, luci lucem adjungens, et virtutem augens virtuti bus, et modun superantibus profectibus datum, sacratissimum talentum multiplicans. Luitprandus lib. VI, De rebus imperatorum et regum, cap. 2, ait dici quasi magnam aulam p loco à posita, esseque miræ magnitudinis ac pul chritudinis et pluribus situm ornatumque de scribit. Fuisse in Hebdomio suburbio olim a Theo dosio juniore urbi incluso, docet Gillius lib. IV Topographia Constantinopolcos cap. 4, additquc ab Sancti Tarasii exercitatio virtutum erga se, clerum, pauperes, monachos. 12. Continentiam enim tanquam Encrateæ filius, et qui eam jam pridem abunde exercuerat, usque adeo sibi paravit ex eo, quod esset paucis conten tus, ut esset ejus victus a rebus supervacaneis omnino alienus, et non luxurians usque ad satie tatem. Vitæ autem suæ habenas ita moderabatur, et animi perturbationum tumultus ita reprimebat, ut esset omnibus divinissimum exemplar propˆsi. tum, cui nunquam persuaderi poterat, ut move retur ad appetitum voluptatis. Cum autem ad divi narum Scripturarum meditationem sibi domesticam ascivisset vigiliam, somnum ut membra solvens et inutile amandabat mancipium: et cum usus exi geret, rursus jubebat adesse. Quis enim eum in lecto recumbentem, aut mollibus stragulis unquam vidit involutum? Quis tunicam et zonam super cubile dimittentem unquam accepit et præparavit, ut esset elegantior et concinnior? Quis ex ejus po dibus unquam detraxit calceos, et alligata spongia, ut mos est, lævigavit et poliit? Sed ipse erat sibi, ut dicitur, balneator, et inserviebat sibi ad usum corporis in hoc quoque Christum magistruın di vino zelo imitans, dixit: «Non veni ut mihi mini. straretur, sed ut ministrarem (Matth. xx, 28): " exemplum humilitatis præbens suis discipulis. 13. Habebat autem precationem, quæ mentem. sublime ad cœlos evehebat, et soli Deo reddebat familiarem, et conjungebat incorporeis, et expel lebat omnem tentationem, convenienter Domini eloquio. Nullum eniin erat tempus, quo non habebat solum eum genu flectentem et surgentem, et manus ad cœlos extollentem, et superne accipientem a Deo illuminationem. Humilitatem vero, ut quæ ei a puero fuerat familiaris, ita est complexus, ut non solum ea in ipso conspiceretur, et ex ea laudem assequeretur: sed etiam transiret ad alios, qui exemplo suo informabantur. Multis enim ex iis, qui erant relati in numerum clericorum), qui suos lumbos zonis cingebant aureis, et ornati erant va riis et pretiosis vestibus sericeis, aurum quidem ademit; fecit autem succingere lumbos cingulis contextis ex pilis caprarum. Jis vero, qui toti cor pori ex iisdem filis purpureas vestes habebant con textas, excogitat tunicas remotas a curiositate nimia et deliciis, ut quæ essent vestitus honestus, et convenirent iis, qui Deo servire statuerunt, et profitentur humilitatem. Ex quo quid evenit? Ut tolleretur quidem, quidquid damni ex eo nasce batur; honoraretur autem frugalitas, ut thesaurus. aliquibus ita dici, quod Anastasius istic perierit magna aura tempestatum exstinctus. Hæc sunt Nicæna I, Constantinopolitana I, Ephesina, Chalcedonensis, Constantinopolita na II et III. Hanc indicant, quæ in co eluxerunt signa. viri apostolici.

quispiam pretiosissimus. Castitatem vero, et quæ vocabatur Estia veniebat. Illic enim parakat cum ea simul degit, temperantiam, ut quæ sancti ficationem conciliarent, appellavit sorores: per quas, quæ carnem invadit, sordidam et adulteri nam exterminans cogitationem et ignominiæ affe ctiones depopulans, a Deo fuit redimitus victrice corona impatibilitatis. 14. Commiserationem autem et ditissimam in pauperes misericordiam tamn hilariter, ut ille dixit, impertiit, ut superaret omnes, qui suppeditabant pauperibus, et fieret novus Joseph, dans frumen tum egentibus. Suæ enim mensæ obsonia in frusta comminuens, ad accipiendos eos, qui esuriebant, in dies eis parabat convivium. Abunde autem hu jus rei sunt testes usque in hodiernum diem, de finita receptacula eorum causa, qui hospitio acci piebantur, et pauperum nostrorum fratrum. Quin etiam mansuram pecuniæ dationem aliis pie attri buit, in pugillaribus nomen uniuscujusque signifi cans. Quotidianam autem distributionem, quam manu sua propria in manus pauperum immittebat, quis ratiocinator dimensus fuerit Diophantus aut multiplicans numerarit Nicomachus quæ eral arena copiosior, et egenorum ventres reficie þat? Jejunio vero, quod est ante Christi passionem, magnam erogare largitionem in diversis locis et cœ naculis, ñïs, qui magna premebantur inopia, ipse ex cogitavit usque ad Christi lucem afferentis festum festorum Resurrectionem. Et otio et tempore longo mihi opus fuerit, ut per ordinem collocem accubi tus invitatorum hospitum et proselytorum, claudo rumque et cæcorum et mutilorum ordinatam se quens consequentiam, et posteris dem exemplum munifici ac liberalis instituti. 15. Tempus autem hyemis, quod erat acerri mum, piveque et gelu et glacie terræ vinciebat intestina, et iis, qui in ipsa erant, imponebat in star collaris, frigefacientem eamque gravissimam molestiam, quomodo in eos, qui horrebant, et la ceris pannis erant obsiti, et solum pudenda conte gebant, usus machinationibus foventis recreationis, propulsavit? Tunicas enim, penulas, et præterea Tegumenta ex crassissimis lanæ filis et staminibus confecta, et vellere denso gravia, magno auri pon dere emeus, et iis, qui sub dio misere affligebantur, distribuens, arcebat gravem molestiam frigoris. In salutari autem prius dicto die reverendæ Christi Resurrectionis, post divinæ synaxis et communionis peractum mysterium, adhuc sacris vestibus candi datus, ad veteris basilicæ jam dirutum locum, qui Hujus exstat Arithmetica et Algebra. Nicomachus Gerasenus scripsit de arithme țica, geometria, harmonia, etc. Scribit Sozomenus lib. 11, cap. 2, 'Eottay a tempore Constantini in maximo honore a peregrinis et civibus habitam fuisse; et Michaelium etiam lici ob sancti archangeli apparitiones. Sed is locus in Bosporo Thraciço situs, navigantibus ex Ponto Constantinopolim ad dextram apparet, et abest ab egentibus maximum, quo acciperentur, epulum. Quos cum fecisset recumbere, incipiebat ipse mi nistrare, vinum effundens ex cratere, et potum eis distribuens. Deinde cum hoc munus obiisset, ibat in domum suam patriarchicam, non aliquorum binnulorum, ut dicit fabula, medullis se nutriens, neque mensa Sybaritica excipiens, nec qua ventrem titillant et impinguant bellariis, sed fru galibus obsoniis, et quæ non spectabant ad delicias, se reficiens. Quis ad tantam humilitatis altitudi nem memoratur fuisse erectus ex iis, qui unquam fuerunt? Quis demissionem Christi sic est imitatus (Philipp. 11, 7), qui paterni sinus non exinanita magnitudine, nostræ paupertatis subiit speciem, et ministrando docens ad cœlum evolare, fecit con sidere cum paterna majestate? 16. Hic ipse, qui nunc laudatur, etiamsi in me diis jactaretur tumultibus, non solum amavit quio tem et silentium, sed aliis quoque ea affatim sup peditavit, eos a mundo abducens et Deo reddens familiares, et virtutis efficiens filios, ut hujus san ctæ vitæ et operationis genitor et productor. Hujus autein rei fidem facit omnino, ex hæreditate co rum, quæ ad ipsum lege dotis ex bonis paternio redibant ædificatum monasterium) in sinistra parte Bospori Thracii. In quo cum arbarum ra tionis participum plantasset generosa germina, que pinguescebant fluentis exercitationis, et augelan tur copiosis condimentis abstinentiæ, ea fecit Chri sti agriculturam, tricesimum et sexagesimum et centesimum virtutum fructum fideliter producentia in sanctitate et justitia. Ex quibus multi ab ipso sunt vocati ad dignitatem pastoralem, et, ut par erat, ornarunt possessionem sacerdotii: fueruntque columnæ immobiles fidei catholicæ. Quod quidem ostendit tenebrosa inundatio hæresis, adversus quam fortiter pugnantes, et nubem subeuntes mul torum periculorum in persecutionibus et afflictio nibus, et sub dio perpessionibus, ad splendorem superni luminis, eam fuderunt ac dissolverunt: in qua etiam suum cognitum reddidere magistrum, tanquam semper lucentem Luciferum. Et hæc qui dem postea. Synodus vII Ecumenica Nicææ habita. Imagines restitulæ. 17. Ipse autem perfectis virtutibus usus est ad satietatem, cum mentem suam actione prius exer cuisset, ut ascenderet ad contemplationem, et ejus urbe, si naviſtrajiciatur, circiter 35 stadiis; si sinus interjectus pedibus aut equo circumeatur, septua ginta. Forsan ob bella frequentiora, ut populi reli gioni obsecundaretur, ea statio in urbe constitula fuit. Sybaritæ in magna Græcia luxui habebantur pimium dediti. In co sepultus fuit, ut infra dicitur num. 52.

fide haberet sententiam et voluntatem aperiret, Mystæ eximii, cum ad sacrosanctæ Ecclesiæ venis adhortantes. Acclamavit sacrosanctus cœtus, ita esse, et se ita sentire de venerandarum imagi num antiqua effictione et adoratione, multis libris Patrum allatis et synodalibus decretis, verisque adductis sententiis et demonstrationibus, et dili genti persecutione impressis in auribus omnium. Id autem non semel nec bis, sed ad septimam us que sessionem et auditionem toto die conspectum est fieri: quomodo etiam Acta scriptis mandata, per divinam consequentiam et ordinem indicant. Tandem cum Tarasius, et pius qui cum eo erat coetus collectus Patrum, venerandum decretum litterarum tutis monumentis mandasset, et ut id salvum et integrum maneret, precatus esset, et ut Patres, qui primam adversus furiosum Arium victo riam erant consecuti, adjutores haberent, et corum, quæ recta decreta fuerant, custodes, Deum invo cassent, et vane inanisque bujus sententiæ auctores, et omnis hæresis inventores, ab atrio ec clesiastico per anathema separassent, in urbem regiam delata orthodoxa dogmata conservarunt. Quos summa benevolentia exceperunt imperatores. 21. Erecta itaque cathedra ipsorum impe ratorum, el totius a Deo electæ synodi, in jam dictæ Magnauræ insigni æde, et novo decreto re citato, cum aures imperatorias divinus implesset Spiritus (audiebant enim eos in unum convenisse concentum auxilio ejus, qui omnia continet, et in unam consensisse sententiam), admirati sunt accu rationem et esse doctrinam divinæ inspirationis, quæ ab eis decreta fuerant, sapienter judicantes, et penna et manu imperatoria ea optime compro bant et confirmant: et non vilibus donis synodum prosecuti, unumquemque mittunt in suam civita tem et ad greges rationis participes. Profligata a sancto Tarasio hæresis et simonia immunitas Ecclesiæ propugnala. 22. Tarasius autem et apostolicarum sedium epistola sancti Tarasii ad patriarchas sedium orien talium, et corum responsum. llæc gesta. sent præfecturas, et divinis doctrinis populum in struxissent ac corroborassent, iis, qui in clerum cooptati fuerant aut episcopatum tenebant, nullum ante synodum, aut in synodo, aut post synodum crimen intendunt de priori mala opinione, neque eos, qui ordinati fuerant ab hæreticis, a pascuis se gregant Ecclesiasticis. Sed synodalem et paternam sequentes dispensationem, eos quidem, qui ad piam transfugerant sententiam, manibus suis complexi sunt tanquam fratres et collegas in munere pontifi catus: eos vero, qui in re aliqua claudicaverant, et in iis, quæ ad fidem pertinent, perversis aspexe rant oculis, et deinde a lapsu resipuerant, et libel lis comprehendendam abrogarant opinionem, iisdem amplectentes visceribus, collocabant in suis sedi bus: et in pacifico statu et tranquillitate nullis agi tata fluctibus, conservarunt Ecclesiam orbis terræ. 23. Et in iis quidem, quæ ad gloriosam fidem pertinent, sic magnus affectus Tarasius, ad eam recte et aperte explicandam, et ad eos, qui vacilla bant et utrisque pedibus claudicabant, ut recto pede incederent, persuadendos, magnum suscepit certa men et immensum laborem: quotidie quidem eos, qui accedebant, honestis monitis inducens: et s quos videbat corde perversos, eos dirigebat verbo rum congressionibus, eosque legibus colligans veri tatis, adducebat Ecclesiæ sacras hostias. Osten debat autem nullam omnino habere consensionem aut convenientiam, prout videbatur fidei accusato ribus, idolorum abominationes cum piis et divinis figuris venerandarum imaginum. Nam illorum qui dem, aiebat ille, productio simul inquinata cum primis exemplaribus, efficitur plena omni turpitu dine, harum vero cum sint veneranda prima exen plaria, necessario etiam simul veneranda apparent, quæ ex illis producuntur. Et sunt illa quidem in venta gentilis falsæ religionis, efficta ex eo, quod nusquain est: hæ autem, quæ a Christiana recte fiunt sanctitate, ex eo quod est, ad id quod est, efformatæ, habent consequentem exemplaris arche typi sanctitatem. omnia potissimum actione 4 sunt Actione 5, qua et tres patriarchæ Constanti nopolitani Anastasius, Constantinus et Nicetas ana themati subjecti sunt. Mense Novembri, ait Theophanes. Hic zelus magnam Tarasio peperit invidiam, qua calumniam passus est, quasi pecuniariam cum labe Simoniaca fecisset ordinationem; quod verum non fuisse tradit Theo torus Studita in epistola ad Stephanum lectorem apud Baronium, ad an. 787 num. 59, licet fateatur in suspicionem ea de re fuisse adductum apud Monachos. Ut ergo ad rem veniam, inquit, quidnam fuit, quod dissentire nos fecit a Tarasio? Fides? Atqui palam quidem orthodoxus erat, sacras synodos sequebatur, et cum aliis pa triarchis consentiebat, et maximum antea pro fide certamen sustinuerat. Eorumne causa, qui ab hæresi redierant, susceptio? At non ab illo hæc primum inventa, cum à sanctis Patribus triolici modo suscepti fuerint... An ordinatio per pecunias, quæ in depositionem necessario incurrit? Nec id prorsus verum est.» Interim, ut post alia addit, zelotæ, qui tum erant, et exacti, et Tarasio se conjunxerant, et cum eo consentiebant, et subito post synodum discessionem fecerunt ob susceptam, ut ipsis visum est, pecuniariam ordinationem el alias quasdam quæstiones. Verum, ut præmiserat, coperæ duximus pretium pacis studio cum eo con cordiam retinere... Et ubi quod offendit suspicio est, melius est assentiri, quam pertinacem esse. Nec vero ipsi vos de conscientia vestra deducimus nec vos rorsum id exigite, ut nos de non manife stata nobis cognitione; quandoquidem et persona el tempas et experientia conciliare solet eos, qui de eisdem rebus non eadem sentiunt. › Demum sub finem testatur perseverasse Tarasii cum Romana Ecclesia communionem. ‹ Manifestum est, inquit, cum Romanorum Antistite Tarasii temporibus sa crificasse Apocrisiarios hine missos ct illius for tasse cum Orientalibus. ›

tribunali. Idque non semel et bis in die faciebat, personæ divitis gratificans: sed in omnibus juris sed quoties evocatus erat ad hoc ministerium ab eo, qui graviter periclitabatur. 27. Hanc insatiabilem divini viri demissionem admirantes milites, et fieri non posse cogitantes, ut qui supplex erat, caperetur, quandiu justi manus eum regeret, improbum in eum struunt consilium, quod superabat omnem fraudem et astutiam. Clam cnim per alium adytum collocant insidias, ut quando ex sacris adytis ovem pastor traheret na turæ servientem, eam instar luporum raperent quod etiam factum est. Nam cum sanctus viri, ut solebat, curam gereret, et ad requisita naturæ eum duceret, ii, qui secure latebant in insidiis, per a!iam portam irrumpentes, eum rapiunt, et ad re giam per vim trahunt. Postquam autem sceleratam infelicium machinationem in eum adornatam cogno vit pastor sanctissimus, ira et dolore arreptus, nulla utens dilatione, ad Eleutherii aulam re giam (illic enim tunc forte contigit degere impe ratricem accedit. Cum ii vero Patris adventum sensissent, et ejus præsentiam in ipsos futuram zelo plenam et instar acuti gladii suspicarentur, eum siverunt extra regiam, ne sermone quidem dignati. Ille autem videns suum adventum nihil sibi profuisse, ecclesiasticæ pœnæ vinculis omnes communiter alligat, pronuntians indignos commu nione Christi sacramentorum, si ullo gravi damno afficerent eum, qui confugerat supplex ad Eccle siam. Cum hæc ergo tanquam ex apostolica aucto ritate libere dixisset, est reversus. Illi autem ma gistri linis astricti, cum non possent effugere sacra retia pœnæ ecclesiasticæ, de reo quidem non am plius habuere quæstionem tormentis, sed verborum solis examinationibus, de quibus agebatur pecuniis, trutinam exinanientes, tanquam innocentem eum absolvunt. Talis erat in omnes vir divinus, divina vindicans ac defendens, et pro gregis ovibus peri culum adiens. Sanctus Tarasius fortiter Imperatori resistit, legiti mam conjugem repudiare, et cubiculariam ducere volenti. indeclinabilem servans distributionem, non dabat locum iis, qui volebant proximo facere injuriam). Sed forte legum quidem rectam et nusquam pro pendentem conservavit trutinam, despexit autem jura, quæ præclare statuuntur a canonibus? Mi nime: sed cum sciret legum severitatem canonica auctoritatis in multis esse sororem et consortem, ut prudens judex hanc cum illa contemperat, et ostendit esse legitimam canonum accurationem in iis, quæ canonice corriguntur; legum vero rectitu dinem in iis, quæ legitime aguntur, canonicam ob signationem. Quod autem non prodiderit hoc Dei et divinum præceptum, sed ex æquo canonem ser vaverit et legem, non est obscurus testis, quem est consequenter adductura oratio. 29. Dictus fuit imperator Constantinus ju venis, desistente matre Irene a conjuncta cum illo rectione imperii, et solus tenebat clavum admini strationis. Qui cum esset alioqui bonus, non omnino autem firmiter tenebat, quæ ad puram et sinceram fidem pertinent, et quod juniorum mentibus sæpe solet usuvenire, elatus vana persuasione, quod sibi videbatur, existimabat justius scriptis legibus. Is aggreditur infirmare leges, et quod a Domino di ctum est in Evangeliis, patrocinio utens suæ poten tiæ: et cum statuisset a sua conjuge facere di vortium, et aliam in animo haberet extollere ad imperii altitudinem, juvenis adornat facinus in dignum sua potestate. Id autem fuit mortiferæ insi diæ, a conjuge imperatrice ei paratæ. Affirmabat autem id esse venenum, quod cum potu haustum, mortem simul attrahebat. Quod quidem conabatur probare et cuilibet persuadere, ut putabat. Putabat enim fieri non posse, ut fides sibi non haberetur, cum esset imperator, et verba faceret apud eos, qui subjecti erant ejus imperio. Nullus vero persuade batur, nisi qui gratificans imperatori, propter glo riam in animum inducebat justo jus adimere. 30. Postquam autem excitata fama hoc transmisit usque ad atria Ecclesiæ, et nefaria actio pervenit usque ad aures pontificis, id eum reddidit valde du bium et perplexum; dum apud se cogitat, quomodo se armaret adversus hanc decertationem, et in 28. Cum autem et leges accurate teneret, et in ipsum imperatorem, rei bellicæ peritissimum et for omni genere canonicæ rectitudinis esset exerci tatus, quæ universo communi incidebant lites, ju dicabat, et acutissima cogebat prolata sententia eos inter se convenire: non pauperis, qui in jus vocabatur, flexus misericordia: neque quidquam Palatium Eleutherii Irenem Augustam ædi firasse, in eaque et multas pecunias abscondisse, et a filio Constantino solo regnante collocatam esse mense Decembri, Indict. 14, anno Christi 790 tradit Theophanes. Eamdem imperatricem iterum declaratamı Indict. 15, die 15 Januarii, anni Chr. 793, idem asserit Theophanes. Indictione 44, mense Septembri annus Con stantini solius regnantis cœpit numerari, ergo anno Chr. 790. Legendus de ca rerum apud Constantino tissimum pugnatorem, ex pharetra et arcu telum jacularetur, jam olim honoratus sacerdotali horum omnium nuditate. Cum hæc apud se magnus mente versaret Tarasius, et pararet se ad congrediendum cum imperatore, et decertandum armis sacerdotali politanos perturbatione Theophanes. Primo desponderat Rotrudim filiam Caroli Magni ex Hildegarde prima ejus uxore, ut dictum in hujus Vita 28 Januar. cap. 6. Ea tamen minime ducta, sibi junxerat puellam ex Armeniacis, no mine Mariam ab Amnia, et consummaverunt nup tias mense Novembri, indictione 12, id est anno 788. la fere Theophanes. Hane cœpit paulatim odio ha bere ac velle repudiare. Theodoten cubiculariam.

dentia, his verbis usus est ad pontificem bus, ecce quidam ex iis, qui gerebant magistratus, lutabatur in fornicatione. Impulsus enim ab impu ab imperatore instructus, renuntians quod factum ac comparatum inaniter dicebatur veneficium, ac ressit ad gnomonem castitatis: cumque id quam potuisset accuratissime et subtilissime contexuisset, omnia esse verissima, et quæ nullam admittant ca lumniam, affirmabat: et ut consentiret, ut impera for posset venire ad secundum contractum matri monii, instabat. Hæc cum dixisset, exspectabat ut de iis responsum acciperet. Cui, cum ex imo suspi rasset et lacrymabiliter subrisisset, sanctus respon dit Si hæc, ut tu dixisti, cogitavit imperator, et carnem divina lege conglutinatam, et quæ una cum ipso facta est, statuit exscindere, nescio, quemad modum feret gravissimum, quod in eum a gentibus inferendum est, probrum, aut quemadmodum ejas potestas gregem coget ad temperantiamn, et fornica tionem puniet et adulterium, cum ipse sit tam tur pium convictus flagitiorum. Nam etiamsi dederi mus fide digna esse, quæ a te adducuntur, et esset mulieris evidens maleficium, sic etiam oporteret id cavere propter reverentiam vocis Domini, quæ di cit: Qui dimittit uxorem suam, præterquam pro pter fornicationem, moechatur (Matth. v, 32). Quem nam autem imperio excellentiorem sibi societate matrimonii voluit conjungere, quæ ad tantum pro cessit flagitium? Sed hoc ideo prætexitur, ut ho norabiles nuptiæ et torus immaculatus violetur introducatur vero dedecus fornicationis, et germa num semen fiat adulterinum, et alienet id, quod est cognatum, introducto furtivo et turpi concubitu. lanc ergo a nobis et iis, qui sunt nostri similes, accipe responsionem, et aperi iis, qui miserunt. Non enim cedemus iis, quæ a te jactantur. Mortem po tius et gravia subibimus supplicia, quam in rebus ejusmodi ei ullo modo velimus inservire. Audiat imperator nos huic improbabili consilio non esse parituros. c 31. His verbis cœlestibus attonitus is, qui impe ratoriis serviebat responsis, vultu tegens tristitiam, venit quam citissime ad eum, qui miserat, eorum, quæ ille sperabat, nihil quod ei esset cordi, om nino afferens. Postquam autem sacrosancti pasto ris constantiam vidit imperator quercu esse firmio rem, quæ ab impetu ventorum non concutitur, in admiratione habuit, quod factum fuerat, timens, ne inclyti Patris mens inflexibilis nullo strepitu terre retur. Rursus ergo mittens, jubet adesse sanctum, credens, si coram adfuisset, fore ut se submitteret potestatis austeritati. Cum ergo venisset in regiam et ad ipsum imperatorem, et cum eo de more con sedisset, babens secum senem illum Joannem, quem, cum in synodali versaretur expositione, ad monuit oratio fuisse legatum dioecesis orientalis; multisque salutaribus admonitionibus apud impera torem esset usus princeps pastorum, et non persua sisset erat enim, ut est in proverbio, hydram scin dere, eum a lapsu liberare, qui jam suis instar vo Num. 19 dicitur syncellus. 32. Ego quidem id, quod jam pridem mihi acci dit, ad vestram retuli sanctitatem. Nihil enim te volui celare, affectionem ac benevolentiam patris in te indicans. Porro autem nunc quoque per eam linguam imperatoriam, statui clarius agere meam! causam. Meo enim imperio insidiantem, quæ non ex Deo mihi unita fuerat, adjutricem, cum lex aperte jubeat; quin ab ea possim divertere, nemo contradicet. Nam cum sint manifesta crimina, aut mors eam excipiet, aut, quod est benignius, per totam vitam aget pœnitentiam. Non enim ad quem piam ex vulgo erat transiturum, quod ab ea ador natum erat, scelus: sed ad germanum conjugem, et fidelissimum imperatorem, et gentibus terribi lem, et ad universum orbem terræ pervasurum erat maleficium. Quo quid esse potuerit periculo sius et magis horribile? adeo ut ipsa deinceps possit ad nullam confugere defensionem. Est enim privata omni oratione, et quæ ipsam commendare possint, probationibus, ut quæ argumentorum, quæ evitari non possunt, habeat contra se verita tem ad perfectam condemnationem. De cætero autem vocat tempus, ut ipsa letiferæ potionis ve nena aperiam: ut cum vestra sancta viderit pater nitas sceleris magnitudinem, id certum habens et exploratum, non amplius dubitet, neque ullamı exspectet moram aut temporis dilationem, sed quamprimum eam jugis subjiciat canonicis, et per suadeat ei vitam eligere quietam ac monasticam, si velit eam manere inter vivos. Nam cum hoc male ficium sit mihi positum ante oculos, fieri non po test, ut cum ea amplius servem jura conjugii, aut amice amplius cum ea conjungar et fœdus ineam. Nocentem enim, ut dicit proverbium, Deus quoque persequitur. Innuit ergo, et allata sunt vasa vitrea cum liquore turbido curiose composito ad falsam accusationem: quæ ante faciem ejus et magni Patris statuerunt, qui afferebant, quibus dicebat, conju gem vel mortem ei esse machinatam, vel mentis emotionem. 33. Videns ergo magnus Tarasius iis, qui nequa quam conveniebant, nexibus captum imperatorem, et falsi labyrinthis involutum, ut evadere non pos sit, labi in peccati periculum, sacerrimum telunı infigit in ejus corde, sic dicens: Ne moveas, o im perator, arma surda adversus Dei leges, neque propter harum transgressionem, clanculum contra inilites. Est enim imperatoriæ potestatis indicium, omnia cum libera facere conscientia, et nihil tectum ac dissimulatum mente agitare adversus eum, qui dedit coronam, et maxime evertendo divinum ejus mandatum et voluntatem. Neminem enim latet nullum intercessisse scelus ad ea, quæ nunc neſarie struuntur adversus imperatricem, et quæ cam vo lunt subjicere maleficorum veneficiis, et affirmant eam machinatam esse mortem majestati tuæ incom

amore tenebatur, arguit (Matth. xiv, 3); hic au tem, cum adhuc esset superstes uxor imperatoris, et cum ea ornata esset imperii diademate, et deinde expulsa esset, non ferendum esse ratus quod factum fuerat, fuit convenienter Psalmographo, ad matu tinum acutissima reprehensio, etiamsi cribro, nt' dicitur, hauserit, et acinum inflarit, cum saucia essel et perflueret mens imperatoris (Psul. c, 8). 35. Etenim cumn statim eam, quæ sibi matrimonii jure conjuncta erat, a se amandasset, et ab impe ratoria aula alienasset, et privato babitu et loco eam circumscripsisset, a tempestate et caligi noso illo salo, quod subierat animo, destitit, per separationem a germano suo inembro. Cum vero volutaretur in cœno introducti illius concubitus, et maxima vi ei allata, crebro pontificem incitasset, ut ejus vertici contexeret coronam tenebrosi illius et occulti contractus, non fuit quod volebat asse cutus. De cætero autem huc obibat, quærens sacerdotem, qui coronam contexeret, ut turpem illum celebraret hymenæum. parabilem. Quis enim, ut prius dixi, glorians specie rodem, qui post mortem fratris ejus sponse insane juventutis comparari potuerit cum tua pulchritu dine, ut a fraude inescata tibi venenum præberet muliercula, et se ab ea, quæ est in te, abduceret amicitia et germano ardore? Quisnam apparet ma jori glorians excellentia, quam vestri imperii quadruplici purpura? Quem oculis et nutibus pel lectum summæ vestræ prætulit dignitati? Quis contra adversarios in tot præliis se tam præclare gessit supra vestram plus quam Davidicam fortitudi nem, ut ab ipsa amaretur plus quam tua imperatoria dominatio? Non est, non est ita. Fuerunt hæc in venta et excogitata, ut prætenderentur ad omne vitium proposita, ut labem inurant sceptro im perii, parabolam in gentibus, et motionem capitis in populis vos ponere graviter urgentia. Propterea legitima jura vestræ conjugalis et imperatoriæ unio. nis non audemus dissolvere, Dei legislatoris timen tes sententiam: neque verbis, quæ spectant ad accusandum tuam conjugem, credere sustinemus, etiamsi mille mortibus et tormentis subjecti fueri mus, ut qui sciamus diuturna inflammatione teneri tuam affectionem in mulierculam illam fornicatri cem. Quin etiam hoc quoque notum facimus coram Deo in primis honorandæ tuæ purpuræ, quod intra cancellos incruentæ mensæ, in qua sacrificium magnæ hostiæ Christi venerabiliter peragitur, non sinemus amplius nobiscum vestram ingredi poten tiam, ne nos quoque audiamus, quod in exsecratio nibus jam olim dicitur ad sacerdotes: Calcare atrium meum non adjicietis. Hæc Tarasius, qui primi Pastoris Christi oves regebat spiritaliter, cum coram imperatore pronuntiasset cum cordis con tritione, orationem conclusit silentio. Sancti Tarasii patientia in adversis: aamonitio ad clerum de frenando illicito sensuum appetitu. 36. Et de imperatoris quidem in infirmando præcepto recusatione, et divini Patris forti ac ge nerosa constantia hactenus. Neque enim fas est res illius ulterius mandare monumentis litterarum quæ iis, qui audiunt, nullam afferunt utilitatem. Hoc autem oportet commemorare, quod a tempore illius lapsus imperator magnum oppressit Tarasium multis tentationibus, ei adhibens custodes, qui no mine quidem usi sunt syncellorum, moribus vero longe aberant a pietate. Quos nisi assumpsis set, et nisi per eorum oculos transiisset, non li cebat cuiquam ad divinum et sapientem pastorum principem accedere, et ea quæ videbantur eloqui. Taceo, quantam imperator ostenderet crudelitatem in eos, qui illi appropinquabant, et eum observa bant germana servitute, plagis afficiens et con demnans exsiliis nulla justa de causa, studens eum dejicere a cura rerum divinarum, et tentans eum 34. Prædictus autem Joannes, cum ipse quoque ad imperatorem multis esset usus admonitionibus, sustinuit maximos fluctus ignominiæ ab iis, qui præturæ dignitate gloriabantur et honore patri ciatus qui etiam minabantur se ensem adacturos per intestina senis, ut qui imperatoriæ potestati verba exspueret contraria, et non cito acquiesceret voluntati imperatoris. Cum autem firmam et stabi lem manere utriusque sententiam, imperator his verbis sensisset et minis, fervente ira incensus, et sciens se non posse contra hæc dicere, jussit eos a afficere tristitia. Ille autem forti ac constanti excel se expelli, victores sine vibicibus, et martyres, quod ad se attinet, proclamans corona redimitos. Quid hoc abest a Joannis miraculo? Ille enim He Quartus in sua familia consequenter impe rabat, post patrem Leonem, avum Constantinum Copronymum et proavum Leonem Isauricum. Coegit eam, inquit Theophanes, ut monacha fieret: quain cum inflexit, totondit, indict. 3, mense Januario, anno imperii 5, Christi 795. Michael monachus in Vita sancti Theodori Studitæ, ait repertum esse presbyterum quemdanı, Joseph nomine, gradu vero œconomum Ecclesiæ, qui plus illo (Tarasio) sapiens, divinaque omnia contemnens, illicitarum nuptiarum, quod minime debuit, lenonem se præstitit initiatoremque et con ciliatorem conjugii, obsequentein se per omnia im peratori præbens, vir fide servus æque ac voluntate.› soque et infracto animo ea, quæ accidebant tan quam quæ erant utilia reputans, graves illos præ fectos, tanquam Ægyptiacos operum exactores, Et sic secundum Theophanem Augusto mense coronavit imperator Theodoten cubiculariam in Augustan, et desponsavit eam inique. Dein anno imperii sui sexto, mense Septembri, in perator Con stantinus cum Theodote nuptias in palatio Sancti Mamantis celebravit. › Is erat annus Christi 795, Indict. 4 cœpta. Quo non animadverso tertiam in dictionem hic legi debere ratus est Baronius num. 41. Ita idem Theophanes ad annum imperii Constantini et Irenes septimum mense Septembri aððjungit initium indictionis decimæ, et primo anno imperii Constantini solius mensem Septembrem cum indictione decima quarta statuit. Syncelli proprie domus cellæque patriarcha

mas propter Deum prodegit, non ad tribunal se tor? Quis eum videns, cui caput tyrannica propter sistens tyrannicum, in stadiumque et arenam decer taturus prodiens est imitatus, et erexit trophæum veritatis sed eos, qui hæc et his majora sustinue runt, desiderans, et miris extollens laudibus, et coronans veluti quibusdam victoriam significantibus verborum diadematibus, et eorum salutares ad Deum reverens intercessiones, et vocans ad auxi lium paratam scripturam et librum, se sua sponte offerentem in sacris templis, honorifice de scriptis eorum certaminibus, posuit: ut iis, qui viderent, aperiret vestibula compunctionis, et athletas indu ceret, eorum zelo accensos, ut similem, si tempus vocaret, beatam arriperent decertationem. Res enim ejusmodi scit conciliare oculus, qui est bo num argumentum consecutus, et auditum præce dere. Ipse enim secundum honorem post visum est adeptus, et cum oculus absque expositione eorum, quæ sunt subjecta, figuras accipiat eviden tes, auditus semper secundum locum tenet, ut dixit quidam sapiens. 40. Quis enim coloribus expressum videns eum, qui decertat, et ignem despicientem, et nube fla gellorum circumdatum, et in his Creatori confi denter spiritum emittentem, non calidis circum funditur lacrymis, et suspiriis ac gemitibus com pungitur? Quis eum, qui se exuit ad gravia crucia tuum et suppliciorum genera, et postremo tortus fuit, aspiciens, non cordis contritione pectus lun dens recedit? Quis eum videns, qui pro Christo se tradidit lictoribus, compedibus manicisque et fidibus constringi, et deinde fortiter exspirare in suppliciis Intolerandis, non admiratur patientiam, invictam que excelsi animi virtutem et fidem? Quis eum spectans, qui, ne aliquod verbum emitteret indi gnum pietate, et in lateribus et in dorso laniatur, non emollescit commiseratione? Quis non impletur admiratione, et quatitur timore, quando videt eum, qui pro fide patitur, omnia membra sua distribuen tem; dum scinditur, et ad Dei sacrificium et abla tionem ea secrevit, quæ usque ad musculos feino raque et talos et tarsos dividuntur immisericordi ter, non admiratur laboriosissimam in decertando patientiam? Quis eum aspiciens, qui leonibus objicitur devorandus, et dentibus eorum molendus, et veluti cœlestis panis mensæ cœlesti conspergi tur, non est intelligentia particeps illius martyrici spiritalis convivii? Quis eum contemplans, qui acerba catena propter Deum exagitatus, et in altum sublatus, et loris ac stutinis vibices habet extensas, et tandem gladio mortem subit, non seipsum om nino cordis contrahens contritionibus, convertitur ad gratam Dei glorificationem? Quis eum videns, qui rectus in ligno vincitur, et cujus exinaniuntur intestina frequentibus ictibus flagellorum, et qui diuturnam illam sustinet in ligno perpessionem, et sine visceribus ingrediens, funebrem quamdam saltat saltationem, non divino telo in corde sau ciatur, tabernaculumque et temptum pietatis effici Christum fuit amputatum sententia, et qui omne genus fluctibus seorsum fertur a reliqua cymba corporis, et nutu divini auxilii ea unita et per mare tanquam per aridam recto itinere ingredientia, etiamsi duritie cor habeat fluctuans, non statim venit ad portum tranquillitatis spiritalis? Quis eum, cujus ungues arundinibus acutis perforantur, et qui in bullientem picis lebetem præceps immergi tur et rursus emergit, et gladio hostiliter consum matur, aspiciens, non manus ad Deum sustulit, et non optavit deinde talem experiri cruciatum? Quis eos, qui gelu hiberno et aeris algore concrescunt, et nudi decertant, attente considerans; et qui cru rum suștinent fractiones, et cum ardentes carbones naturæ robore effugerint, in fluviorum fluenta mit tuntur eorum reliquiæ, non desideravit eos habere patronos, et precibus attrabere eorum acrem et dignam defensionem? 41. Hæc autem videris fieri non solum in mascu lis, sed etiam in feminis, quæ paribus decertant certaminibus, et equuleorum et rotarum et cæle rorum tormentoruın nullam ducunt rationem. Quis enim hæc fieri aspiciens in mollissima natura, si veluti litteras attendens, legat colores, non mulie brem abjiciat timiditatem, et fiducia indutus, non autem temeraria audacia, et ad Deum funebrem canat laudationem, et aperte pronuntiet beatam hanc invictam fortitudinem? Quis videns imma turorum puerorum ætatem in asperrimis doloribus tanquam in aquis innatantem, et tanquam lac con gulatum, emulsum ex uberibus fidei, et omne genus tormenti et supplicii simul ferentem propter Christum, non conjecerit boc esse opus divini auxilii, quod et muliebrem imbecillitatem virtute virili fecit robustiorem, et impuberem ac puerilem imperfectionem ostendit spiritu ac sensu esse mu-. tatam in senilem vetustatem? Quis Theclam et Stephanum, qui primi post Christum athleticanı portam aperuerunt martyribus, hunc quidem videns lapidibus appetitur, et occisorum per precum in tercessionem apud Deum curam gerentem; illam vero et ferarum sævitiam despicientem, propter suam non fictam in Christum, quem desiderabat, charitatem, non statim discit non male precari in imicis, sed tanquam benefactoribus eis gratiam re ferre, et adversus omnem belluinam et amentem decertare hæresim? 42. Sed transeo ad Deum meum et Dominum, qui martyr est appellatus, et fuit posteris dispen sator victoriæ: quem in ligno cernens clavis af fixum, et spongia aceto et felle potatum, et latere lancea punctum, et ex eo vivifica fluenta emitten tem, horreo et a me discedo, honoroque ejus in vestigabilem et stupendam sui demissionem, ejus que admiror summæ malorum tolerantiæ pelagus. Etenim propter clementiæ magnitudinem, et ineffa bilem misericordiæ bonitatem, cum accepisset carnem ejusdem, cujus nostra, essentiæ, nequa

sit ejús exemplar venerandum, et Jovem abomi naris, propter exsecrandam ejus libidinem atque petulantiam? Non Christum Deum pronuntias, ob sanctitatem ejus incomparabilem, et quæ expressa est per materiam ab antiquis honoratam, Deum et hominem referentis imaginis admittis similitudi nem; fabulosum autem illum parricidam, et ejus, quæ a divinitate excidit, effigiem transmittis in profundum, in qua ipse patris sui, quæ absciderat, verenda est jaculatus? Næ tu Christum Servatorem habeas propitium, qui materiali sanctorum ex pressa delectatur effigie, odio autem habet Satan et improborum ejus satellitum abominationes: qui cum vident Christi et ejus servorum erectas ima gines, evertuntur, ingemiscunt et deffent, et ad versus eos, qui hæc lubenter faciunt, strident den tibus, et pulverem excitant calamitatum. His enco miorum verbis excitans Tarasius, et in tabulis honorifice insculpens ab eis pro Christo suscepta certamina et pericula, eorum insistebat vestigiis, etiamsi manserit sine vibicibus, non autem eos a tergo sequebatur. quam se esse Deum inficiatus, verbo quidem veri tatis, a verbi ministris atramento colorato, ut licet, annuntiatur: re vera autem coloribus ab ipsis et eorum asseclis circumscribitur et depingitur, non crassæ materiæ commiscentibus simplicitatem et formæ vacuitatem: neque enim circumciditur, nec subit affectionem: sed quod sua natura cerni po‐ test et contrectari, quamoptime depingentibus et circumscribentibus. Quamobrem tota anima, corde et cogitatione, quæ sunt ab eis decreta, tuentes et amplectentes, et qui ex Deo sunt mentis nostræ gressus ab eo apertissime babentes dilatatos, magno studio contendimus ad excipiendam, et ut fas est, adorandam Christi imaginem et ejus per pessionen, et ad nos exhibendos dignos sanctis, qui fuerunt a sæculo. Quomodo ergo non ex his bonus efficitur aliquis, etiamsi cor habeat sententia lapideum? Quis non reveretur coloratam picturam, quæ fert exempla pietatis, per quæ doceri possunt veteres res gestæ, mundi ortus, legisque et pro phetarum, senemque et antiquam efficere cogitatio nem? Per quam accedit meditari divina et magna gratiæ miracula, quæ ad Dei gloriam inducunt spe ctatores, qui omnia fecit in sapientia, et suos servos per suam in ipsos benevolentiam, maximis extulit honoribus (Psal. cur, 24): et propterea aperte voluit eos depingi ac describi, et eorum memoriam esse perpetuam in nostris cordibus. Quodnam ex his unquam damnum ad animam redierit? Quisnam autem non potius ex iis accepit utilitatem? Quis ex crebra ac diligenti eorum consideratione non perpetuam comparavit memoriam salutis concilia tricem? 43. Dic mihi enim, qui infamis et ignominiosæ partis ordinem laudas, o hæretice; neque enim di 'dicisti honorare quod est dignum honore; qui idolis et venerandis imaginibus lubenter eamdem tribuis ignominiam, quando profani et sancti scies differentiam, et iis, quæ ex illis deducuntur, tri bues id quod convenit? Est enim proprium legis et eruditionis, sancta discernere a profanis, et im munda a mundis: quomodo rursus est iniquitatis et inscitiæ, quæ inter se pugnant, simul cogere, permiscendo et confundendo omnia. Si enim Jovem cum Servatore comparans, in eo quod venerabiliter exprimatur effigies, hoc affirmas sine omni distin ctione: numquid contumeliam et dedecus, quod Jovi, qui falso dicitur, tribuis, sanctæ quoque Christi formæ inures? Audivi enim te inania quæ dam hujusmodi adducere ac blaterare, et iis, qui a Christi vocantur nomine, et Trinitatis gloriæ cul tum, honorem et solam latriæ adorationem invisi biliter et canunt et tribuunt, intentare crimen idolo latriæ, et maligne miscere quæ non possunt inter se convenire. Non das differentiam imaginis Christi et simulacri Jovis? Non honoras Christum, quod Ita apud Nicephorum sancti Tarasii succes Sorem in Catalogo episcoporum Byzantii, primus Andreas apostolus præco Byzantii fuit Evangelii; exstruxit ædem, in qua precibus piis imploraretur Comparatio sancti Tarasii cum apostolis et pa triarchis. 44. Videamus vero, an etiam contenderit com iis qui erant in gratia. Nam cum Verbi discipuli, mentis in Magistrum imınutabilitatem, per divinam ostenderent confessionem, ipse quoque eam serva vit integram et inviolabilem a materno,utero, et factis ipsum verum Deum prædicans, qui ex Maria in ultimis temporibus, et ex Patre ante sæcula est genitus, æqualem Patri, quod attinet ad ejusdem gloriæ virtutem divinitatis. Sic cum Philippo et Thoma decretum protulit, Dominum et Deum Christum dicens, non palpatis quæ clavis confisæ fuerant, manibus, neque quæsitis, qua per lanceam factæ erant, punctionibus (Joan. xx, 27). Quam obrem beatum quoque finem aperte accepit per fidelem et ferventem confessionem. Sic Zebedzi filium secutus est, qui appellatus fuit filius toni tru (Marc. 111, 17): propterea quod aperte memi nit in principio Verbum esse, et apud Deum esse et erudiens effecit alios spiritu apostolicos, pro pterea quod evangelistarum divinitus inspiratum instrumentum, ut quorum voce mundi salus re sonet, in Ecclesiis, quæ erant ubique terrarum, coloribus expressum materialibus, convenienter di vinæ et paternæ traditioni jusserit: ut mens com puncta per evangelicam sacramque effigiem et san ctitatem ad Deum, qui hæc eis inspiravit, multifa riam honorem transmitteret, et efficeretur recepta culum venerandarum auditionum. Andreæ vero, qui fuit vocatus primus ex apostolis (Joan. 1, 40), adeo fuit propinquus et conjunctus germano vitæ instituto, ut habenas ejusdem pastoralis cathe Deus, ultra regionem Argyropoli, et ordinavit epi scopum urbis illius Stachyn, cujus meminit Apo stolus in epistola ad Romanos, cap. xvi, 9.

dræ, post tot sæcula, sed numero valde multiplicatæ pretioso illo sanguine, quem ostendens, dabat ad acceperit, et ad metam cœlestis cursus gregem per debitorum animæ solutionem. virtutem deduxerit, et victoriæ eis causa fuerit con tra adversarios. Panlo autem fuit colligatus in eo, quod in docendo primas partes obtinuerit. Totum enim mundum verbi nexibus inclusum intra decreta ecclesiastica, sapienter effecit populum Deo acquisi tum et regale sacerdotium. Petrum vero, quod multorum patrum summus sit appellatus, et quod ei creditum fuerit ligare et solvere, quæcunque sunt vinculo digna et solutione, abunde expressit. Cum Præcursore convenienter quidem ei, qui ab ipso fuit prædictus, et dixit majorem Joanne non sur rexisse inter natos mulierum (Matth. x1, 11), non audendum est eum in multis conferre, nisi solum in acri et præfracta libertate reprehendendi, zeloque qui reprimi non poterat, affirmandum est non pro cul abfuisse Tarasium. 46. Mosem autem expressit in eo, quod esset mi tis, et in nullum ostenderit vestigium odii et male volentiæ, etiamsi furiosi et malevoli, Patris Tarasii dicendi libertatem, quæ ad insipientium spectabat correctionem, iram et odium esse male conjecerint. Gustavit Jobi tentationes, etiamsi non in rebus si mitibus. Cum Jacob ut gratiæ Israelita, et appellatus mens, quæ Deum videbat, simul purgatus sanctifi catur anima et cogitatione. Simul cum Isaac ſuit fide sanctificatus, etiamsi non a patre, sed ipse cor suum in holocaustum offerens: cumque fuisset vi ctima et sacrificus, in odorem suavitatis obtulit pulcherrimum Deo sacrificium. Cum Abraham, eo quod fuerit pater spiritalis multarum tribuum et populorum, et crediderit, et ei, qui eum fecerat, pure servierit, divinarum promissionum fructum est consecutus. Sed quid ejus virtutum transiitto mare Atlanticum? Imponanius ergo rebus conclusionem, et ex proœmio finem efficiamus, et ne promisso non sțare arguamur, plus quam par sit producen tes orationem. 45. Ut autem eum quoque videas merito sequi eos, qui floruerunt ante gratiam, hinc scies. Cum divinitus moto cœtu prophetaruin conspirayil divino spiritu inspiratus: quandoquidem illi quidem po pulo, qui duce Mose per mare Rubrum nuper ſue rat a dura servitute liberatus, et ab insano cultu idolorum admirabiliter transierat, post diviņum ib lum Dei contemplatorem, salutares portus divini tus adfuerunt, prophetiæ ancoras relaxantes, et va lidis pietatis alligantes rudentibus, et citra errorem deducentes ad terram Dei cognitionis. Hic autem Ecclesiam, quæ non secus ac cymba in mari agita batur fluctibus, et veniebat in periculum, ne face ret jacturam eorum, quos vehebat, propterea quod deesset peritus gubernator, qui resisteret fluctibus, sanæ fidei clavo regens, in portu collocat: et eos, qui erant in ea, conservatos, idolica et vana, quam in lingua habebant adversus sacras imagines, ablata opinione, synodalibus paternisque et rectis circum vallavit decrelis. Cum sacrosancto autem psalte David concurrit in innocentia, et cum eo diligens decorem domus Domini, non dedit somnum oculis et palpebris dormitationem, et requiem temporibus, donec seipsum exemplar Domino et tabernaculum Deo Jacob, sicut ille, exbibuit. Zelo motus cum Phinees, hæresim et ejus amatores tanquam veræ fornicationis introductores et dogmatum adulteri- divina interrumperet, sed laboribus corroboratus, norum gepitores, confodit. Aaronis superavit sacer dotium. Non enim tintinnabula et mala punica, et lapides pectoris et superhumeralis, neque mitra, et cidaris, et talaris, et auri lamina, hunc sicut illum amiciebat ritu sacerdotis, neque sacrificium per sanguinem taurorum et hircorum, ejus et populi expiabat ignorantias: sed moderatus amictus cum spiritu paupertatis, eum reddebat splendidum, et legali holocausto erant sacratiora, quæ ab eo offe ´rebantur: ut qui agnum, qui follit mundi pecca tum, Christum sacrificaret sacris invocationibus et fideliuꞌn distribueret manibus, et omnes aspergeret Non completos, et supra dictum. Sancti Tarasii senectus, morbus, abitus, sepultura. 47. Post plurima enim certamina, et profundum doctrinæ infinitum, et vitæ honestæ puritatem, el veræ fidei confessionem, et ratione præditi gregis ad ea, quæ sunt præstantiora et divina, ejus mo nitis deductionem, et in alendis pauperibus copio sam suppeditationem, et assiduam sanctis rebus da tam operam, et in pastorali munere diuturnam mo ram (viginti enim et duos annos pontificalem decoravit cathedram), ingruens morbus et valde gravem ei dolorem afferens, non persuasit, ut obli visceretur perpetui et divini officii. Nam et morbo et senio laborans, nequaquain satiabatur sacrosancti mysterii celebratione, sed intenso ad Deum amore ardens, et morbi nullam ducens rationem, pectore innitens mensæ ligneæ, quæ ponebatur ante aram divinamı, sancta peragebat. O fidem et sapientem in rebus divinis diligentiam! o interminatumn in Deum amorem! Non enim curam gerebat corporis, ut cum rerum diviuarum eum cepisset satietas, mysteria et cum Paulo clamans: Cum infirmor, tunc potens sum (11 Cor. x11, 10), acriter vacabat divino cultui. 48. Invaluit ergo morbus, et eum de cætero ces sare faciens a divinorum operatione, ei paravit lectum infirmitatis, quod utinam non fecisset ante oculos çorum, qui eum nunquam in lecto conspexe rant. Tunc, tune fit miraculum novum et terribilc, quod nos, qui aderamus, admiratione implevit et timore, videntes eum veluti in extasi, et luctantem cum adversariis, qui non cadunt sub aspectum. Non enim adversus carnem et sanguinem erat ei certamen, sed adversus principatus, adversus

cupiens prohibere decessum, lacryınis fœdata, acerbeque eum revocans et amplectens, et tanquam quæ multorum bonorum pateretur amissionem, perinde atque rivis, rigabatur lacrymis. potestates, adversus spiritalia nequitiæ. (Ephes. vt, ▲ obtinebat, Patris, tanquam qui contineri posset, 12.) Tanquam enim, verba faciens cum aliquibus, qui eum examinabant, et actæ vitæ rationem ab eo exigebant, ita causam suam agebat. Quamobrem multis videbatur esse reus dehendi, et rationem red dere exactionis, erat vero justum judicium superni auxilii omnem vitæ maculam eluere, et nullom iHinc ſerre delictum: appellari autem lucis parti. cipem, et simul obire cœlestibus materiæ experti bus potestatibus. Nam quandiu quidem habuit lin guam iis, qui audiebant, sensa aperte explicantem, verbis resistebat, et prompta dabat responsa ad ea que objiciebantur, dicens se wullius eorum esse sibi ∙conscium, quorum eum accusare voluerant. O nulli culpæ affinem euin Deo conjunctionem! Non potue runt maligni inimici euin vel parva in re deprehen dere obnoxium, vel abominandis suis sceleribus ei ‘aliquid affingere, sed eos redegit ad omnem consi dii inopiam, per generalem et terribilem inficiatio nem, ut nec in eum quidem possent ullam causam ‘in speciem dicere probabilem. Quando autem lin guæ obtorpuit instrumentum, nec se verbis poterat defendere, labro, et manu, et nutu eos evertebat, et non cessabat eos expellere. Videbatur enim no bis tanquam in inimicos ferociter fremere, et eos *cum ira repellere, donec sensus cœperunt conni vere. 49. Tunc enim tranquillissimo habito, vespertinas laudes celebrante Ecclesia, et clamante: Inclina, Domine, et exaudi me, ipse pelliceum hunc exuit amictum: et relictis vinculis carneis, venit ad lu minosa atria cœlestium, et habitat in ineffabili Letitia, quæ percipitur intelligentia, ex ea, quæ hic 'est, improbitate in anima nullum signum inferens. Nam cum hic ageret, virtutibus morte affecerat mortale hoc tabernaculum, érúbescebat enim di midia ex parte naturam habere immortalem Mortuus tamen est, existimo autem simul quoque cum eo virtutes esse mortuas, nisi forte fallor, insigni audacia magnum quid et terribile eloquens. 51. Ecclesie autem lætitia deflebat utilissimum suum procuratorem, agricolam, plantatorem, eum, qui omui ætati incrementum dederat ad virtutem, qui nulli maculæ obnoxium conservarat sacerdo tium, qui omnem rugam malæ opinionis a divinis atriis absterserat, qui pro veritate sermones, tan quam pretiosos lapides, in Ecclesiæ inflixerat dia demate, qui erat incorruptus antistes, qui ad ma nuum impositionem donis allici non poterat, qui Simoniacæ magiæ aurum adulterinam esse osten derat, qui erat apostolorum successor in virtute, qui considebat et conversabatur cum patriarchis et Patribus, qui̇cum electis consentiebat synodis, qui omnia factus est omnibus, ut aliquos omnino salvos fa ceret (I Cor. ix, 22), convenienter magno et divino apostolo. Monachorum autem cœtus religiosissimus in eum, ut probum suum excitatorem, et summua ducem ad abstinentiam, ostendens tristitiam, et hymnos contexens lacrymis, prosequebatur ad pa tres, qui prius refulserant in exercitatione, patrem qui erat continentiæ propugnaculum inexpugnabile, Qui erant egeni, suum suppeditatorem: qui orbi, oculum: qui claudi, pedem: qui nudi, vestem:: qui hospites, exceptorem: qui in vinculis, visitatio nem: viduæ, defensorem: orphani, adjutorem. Omnis conditio et omnis ætas confluebat instar flu minis, lectum tangens, et sacro illo spectaculo frai pie contendens. Et nisi imperator populi tumultam et impétum mihtari manu cito repressisset, muki venissent in mortis periculum, dum trudunt et vicissim truduntur, et laudabile ostendunt deside ¯rium in eum, qui desiderabatur. Sepelitur ergo gloriæ plenum inclytum cor pus sanctorum virorum manibus, qui lembis et lintribus latum mare terram solidam effecerant, dum transirént ad monasterium ab eo ædificatum in Bosporo Byzantino, in venerando templo om nium martyrum, qui pro Christo sanguinem efu derunt, cum mensis Februar. quintum teneret gum tempus celare non poterit, est enim omni tempore excelsior. Natura enim virtutis non susti net oblivionem: non tabe enim invidiæ habebatur sui enim memoriam facit immortalem nostris ani mis, et non sinit dispergi et tegi silentio. 50. Universa vero civitas, inconsolabili ductu et lacrymis eum non cessabat deflere, tanquam suum ]atronum et defensorem. Qui autem fideliter tunc sceptra administrabat (is vero erat Nicepho rus), non cessabat dolore cruciari. Procidens enim diem cum quintuplo quaternione. Eum autem lon supra pectus gloriosi corporis, et ipsum tegens purpura, ſunebrem faciebat lamentationem, eum vocans pastorem, Patrem, imperii adjutorem, ciferum, qui nunquam occidit, reip. ducem ad ea, quæ sunt meliora, et divinum magistrum, exercitus inexpugnabile propugnaculum, inimicorum sua ad Deum intercessione strenuun profligatorem. Quid denique non faciens, quid non dicens, orbis terræ damnum reputans pastoris jacturam? Quæ autem in potestatibus et honoribus maximum splendorem Mortuus est anno Ɛ06. Lu Irene fortunis omnibus exuta, imperium adeptus est anno 802, 31 Octob., indict. 2. Miracula ad sepulcrum sancti Tarasii patrela. 53. Tempus est autem, vobis, qui estis virtutis studiosi, exponendi res a Patre præclare gestas in sepulcro, quas non poterit prohibere monumea Is dies eo anno incidit in feriam qua:tam Cinerum.

55. Jam vero etiam adversus hæreticos, postquam hinc excessisset, divinum zelum ardenter ostendit. Leo onim adhuc imperatoriæ gloriæ sceptra administrans, et Iconomachorum hæresim nefarie amplectens, cum ei appropinquaret vitæ finis, quo erat gladio feriendus, ut ipse adhuc su perstes sua voce declaravit, vidit beatum Tarasium in somnis ad eum accedere, et cum gravi ira jubere cuidam, Michaeli nomine, ut ensem in eum adigeret. Ille vero jussui morem gerens, gladio transegit imperatorem. Hinc autem Leo multus in hoc fuit, eum qui in somnis ipsum sau ciaverat, Michaelem omnino conans invenire in sancti monasterio. Quamobrem cum quosdam ex iis, qui in ipso erant, monachis ad se jussisset adduci, carceribus et tormentis eos subjecit, no cturnum ejus interfectorem per eos sibi esse indi candum fremens: quem etiam, ut eversorem im perii, esse extrema passurum. Hoc enim ei persuasit vel invito, quod factum erat, narrare monachis a quibus cum nos quoque miraculum, tanquam maturum fructum decerpserimus, venimus ad vos fideles, afferentes craterem lætitiæ. Non enim præterierat tempus sex dierum, cum Michael susei pit sceptra imperii, et eum interficit. Ita Deus etiam post mortem clarificat suos famulos, et eos delet, qui, nolunt ipsum pie colere. tun. Non est enim illius monumentum: sed est ille monumentum monumenti. Multi enim ad eum accedunt, et liberantur ab iis, quæ ipsos vexabant, affectionibus. O miraculum! etiam postquam hine excessit, eorum, qui hic sunt, curam gerit, et ab jis, qui quærunt, invenitur, et iis, qui pulsant, aperit ostium medicantis suæ visitationis. diu turno enim sanguinis profluvio graviter quondam agitate quædam inulierculæ, et magnos subeuntes fluctus et tempestates, cum in medicamenta maxi mam partem suarum facultatum consumpsissent, et non potuissent invenire, mali tranquillitatem, evangelicamillam profluvio sanguinis laborantem imi tatæ mulierem (Marc. v, 25) præ laudabili impruden tia (non licebat enim mulieri tangere monasterium, cum id inclytus Pater olim constituisset), muliebri astu optime usæ; virili veste tegentes pudorem femi neum, et præ se ferentes speciem eunuchorum, clam confugiunt ad egregii hujus gubernatoris capsam, quæ nullis agitatur fluctibus: et cum ex lampade, quæ in ea lucet, oleum hausissent, citis sime appellunt in portum curationis. Quin etiam vir quidam, cui alter ex oculis lema cæcutiebat, cum fuisset prope divinam thecam, et salutaris unctionis auxilio esset usus, lemam non ita multo post eluit, et a Deo visum aperte recepit. Alterius quoque manus, quæ allatrabat corpori, et longo tempore manserat in assiduo moth operatione mali dæmonis, sola invocatione sacrosancti corporis, et unctione olei illius thecae, quæ facit miracula, etiamsi procul abesset, repressa est manus ab illa rabie, et reddita fuit sana sicut altera. 54. Multis quoque aliis, qui vexabantur a malis spiritibus, inventus fuit pater medicus. Et dæmo num quidem expulit operationes: eos autem, qui tormenta sustinebant, allevavit voluntate et ope Omnipotentis. Qui etiam quosdam, qui ab adversa potestate spectris fuerant obstupefacti, et qui sur dos et mutos eos reddebat, torporem sustinuerant et deinde ad divini viri sepulcrum fide manserant, per utilem et salutarem lucentis olei unctionem, Deus visitavit, et liberatis a spectri vertigine, dedit ut auditu rursus et lingua sane agerent, quæ ad ea pertinent. Quin etiam quæ ab inflammatione gra viter cruciabantur, et laborantibus dolores affere bant intolerabiles, divina invocatione olei thecæ, quod purgat ac mundat, assecuta sunt doloris relaxationem. Nicephoro imperatore anno 811, Julii 25, In dict. 4 exstincto, post regimen Stauracii paucorum mensium, successit Michael Curopalates, 2 Octob. imperator salutatus, quo imperium relinquente ca pessivit Leo Armenus anno 813, Ind. 6, fer. 2, die 11 Jul. Sancto Nicephoro patriarcha pulso, Con stantinopolitanum creavit antistitem Theodotum, quo usus hortatore in sacras imagines et monachos atrociter bacchatus est. Cedrenus: ‹ Perturbabat et alia haud modice visio, Tarasium patriarcham nobilem illum jam 56. Sed me tempus deficiet narrantem præclari et divini Patris magna miracula, quæ tanquam in prato rosæ, ubique nascuntur, et hortantur, nt ſeramur ad uniuscujusque electionem. Nos autem cum non habeamus linguam, quæ possit metiri ae referre, quæcunque a Beato facta sunt miracula, Imactenus cœptum orationis cursum perficientes, malumus ad silentium transire, statuentes a peri culo remotam requiem plus lucri afferre, quam si vincamur cum periculo. Prompti enim et alacris animi insatiabilitas sæpe arrogantiam solet conci liare. Tu vero veneranda basis sacerdotii, ne meæ temeritatis reprehendas vomitum, qui audacissime, sed rudi et incondito sermone, tam magnas referam narrationes: sed intensam meam benevolentiam ac fidem tanquam parvum munus oblatum reputans, concede verbis locum, ut accipiantur et quiescant. Non enim obliviscar utilitatis tuæ in me doctrinæ, nec ferventis mei in te ministerii mediocritatis cum illius quidem deliciis me expleverim in flore juventutis, et a te fuerim initiatus in iis, quæ sunt dudum mortuum, Michaelem quemdam nominatim exhortari, ut in Leonem impetum faceret, Jetalique ictus terneret.» Zonaras. Est et divus Tarasius, ex bac ærumnosa vita nuper translatus, cuidam in somnis visus, qui Michaelem quemdam inclama ret, eumque ad invadendum et occidendum Leonem hortaretur. › Michael Balbus, quem læsæ majestatis reum in carcere detinebat Leo Armenus, ipsum noete Natalis Domini inter sacra ipsa trucidavit anno Chr. 820.

ica Javacrum aquæ et ignis sancti Spiritus ad purgationem Borium peccati, 386, d. Ariani male, ob suain credendi rationem, nonnullas sacræ Scripturæ voces interpretantes, conati sunt sa nam sanctissimæ Trinitatis fidem corrumpere, 140, b. Arius, presbyter Alexandrinus, qui Martis rabiem ipso nomine innuit, 55, c; adversus Ecclesiam assurgit; illius circa Dei Filium errores, 47, b, c, d. Cum ecclesiam ingredi conaretur ut communionis particeps fieret, mi serrime moritur, 55, c, d. Athanasius Alexandriæ patriarcha religionis columen et Trinitatis propugnaculum, 98, d; ab Arianis impu guatur et omni modo vexatur, 54 et seqq. Baptisma quid, et qui illius effectus, 386, 387. Basileus, Amasie episcopus et martyr, Arianam re fellit insaniam. 50, a, b. Basilides et illius errores; ab apostolis eorumque disci pulis profligatur, 42, b. Basilius magnus Montanum et Montanistas refellit,43,b. Eunomium impugnat et de Ecclesia buncicanem expellit, 59, b. Bonitas Dei per crucem in nobis diffusa, 227, a. Cainus homicidium a diabolo edoctus, injustam invi diam parturiit, atque ob id a divina objurgatione cou dignam retulit damnationem, 130, b, c. Calix, cratera et.poculum quid in Missæ sacrificio de notent, 399, b. Calvarie locus in Abraham #guratus, 395, c, d. Cancelli in templo locum orationis designant, 391, a. Carpocrates et illius errores; ab apostulis eorumque discipulis refutatur, 42, b. Casula sacerdotis quid denotet, 394, d. Catechumeni, scilicet non initiati, non baptizati, ad sacrificium non admittebantur, 418, b, c, d. Cerinthus et illius errores; ab apostolis et eorum discipulis profligatur, 42, b. Chalcedonensis synodus a Marcione imperatore con vocatur; quid in ea fuerit statutum, 66. c. d; 67, a. Quomodo, imperante Leone, robur suum obtinuerit, 70, a, b. Cherubicus hymnus in Missæ sacrificio quid demon stret, 415, a, b. Christiani unum Deum inaccessibili claritate et virtute adoraudum colunt, 171, a. Christiani Israelitis in Ægypto degentibus comparantur, 235, c, d. Christianorum fides et cultus et adoratio in unum est et solum Deum, 155, d. Christianorum omnium, per totum orbem sub uno jugo Evangelii servientium Deo, forma peculiarissima est fides et confessio, 167, d; 170, a, b. Christicidæ non solum brutis animantibus irrationa biliores, sed et rebus insensatis insensibiliores fuere, 151, c. Christus exemplar se fidelibus suis proponit, ut eum imitantes, eodem pacis tenore copulentur, 133, b. In Christo duæ naturæ confitendæ, 137 et seqq.; duæ pariter operationes, 141, c. Christus cum homo esset, tanquam Deus simul operabatur cum naturæ divinæ viribus, 142, b, c. Christus impassibilis simul et passibilis; passus est enim carne quam de Virginis utero sumpsit; non passus autem quatenus nihil divina natura patiebatur, 145, a. Christi humanitatis imagines efformari licet, et quare, 158, c, d. Christus in cruce moriens vitam lar gitus est illis qui stimulo mortis percussi fuerant, 23i, b, c. Christi nativitas ex Virgine non per omnia similis nostræ habuit, nec omnino humanæ nativitatis leges subsecuta est, 2:59, c. Christus, duplici compositus na tura, mortali et immortali: altera quidem mansit'a pas sionibus immunis, id conservans quod per naturam erat; altera autem passionem ac mortem humano more susti nuit, 267, d; 270, a. In morte Christi naturalia com mista fuerunt iis quæ naturæ rationem excedunt, 239, d. Christi descensus ad inferos, 278 et seqq. Ciborium quid, et quid significet, 390, a. Columellæ sive thoraces separantes gradum a reliquo templo, quid demonstrent, 390, d; 591, a. Communio corporis Domini in sacrificio Missæ inter fideles quid significet, 450, c, d. Concha baptismatis repræsentat speluncam ubi Christus natus est, et speluncam ubi sepultus, 587, b. Concha altaris, translatio crucis. ibid., c. Constantinus imperator, vir insigni præditus virtute, adversus Arium Nicære synodum congregat, 50, c. Quid in hac synodo actum fuerit et concitum. 51 et seqq. Constantinus ab Aria to presbytero b.pt.zatus obrit, 54, b, c. Constantinus Nacolia episcopus; de cultu imaginum ad eum scribit Germanus, 162, 163. Constantinus, Constantini filius et imperator, Arianis fovet et catholicos insequitur, 54, 55. Contumacia usquequaque damnatur, ignoscitur vero infirmitati, 94, a. Corporale significat sindonem in qua involutum est Christi corpus cum e cruce desumptum est, 399, c; 414, d. Corporis valetudo et firmitas arti medicæ non absur de concedi potest, sed vita hominibus a Deo dimetitur, 95, c, d. Corpus Virginis Mariæ a corruptione liberum, in carlos assumipium, 359 el seqq.; 517 et seqy.; 359 et seqq.; 370, c, d. Cosmites quid indicet, 390, d. Crux Christi magnum contra mortem magnitudinis suæ tropæum, in quo mundi quadrifarie terminos circumseri psit, 150, b. Crux Christi, gloria Domini, 222. d; 231, a. In crucem ascendit communis Dominus non ut qudicet mundum, sed ut clavis afligat ligno eorum qui cecide rant chirographum, 223, c, d. Crux Egnum obedientia effecta est, et nos participes facit fructus vitæ perpe Luæ, 226, b. Crucis beneficia, 230, c, d. Crux, fons et origo vitæ et immortalitatis, ibid. Crux benedictionis, non maledictionis instrumentum, 258, c; humilitatis symbolum, religionis erga Deum erectio; argumentum fortitudinis et gloriationis, non confusionis, 239, a. Crux regalis lectulus nostri Salomonis, in quo Rex gloriæ requievit, 239, d; 242, a. Crux arbor cujus fructus man sura in æternum vita, 255, c. Crux lignum vitæ, propter suspensum in ea immortalitatis fructum, 258, a. Cyrillus Alexandrinus Nestorii errores impugnat et refellit, 62, d; 63, a. Duas in Christo asserit naturas, divinam et humanam, 138, b. Cyrillus Hierosolymitanus impiam Manetis mentem patefecit, et illius doctrinam refutavit, 42, d. Dæmones peccatis hominum aluntur, 250, d. David tragice decantal carmen plenum affectibus, pri misque generis humani parentibus quasi funebria ac cinit, 235, b. David Mariæ simul et Dei progenitor, 298, c. Debitor continuis canticis beneficum celebrat, 339, a. Deus futurum præsentis instar spectat, et illius præ sensio errori non est obnoxia, 106, c. Deus minatur formidolosa, itemque jucunda pollicetur, ut illa a peccatis deterreant, hæc docilibus virtutem suadeant, 106, c. Dei magnitudo nequaquam vilitate curatarum rerum gloriam sibi deteri sentit, 110, c. Deus solus judiciorum suorum æquitatem noscit, 130, b. Deo nostri omnes actus et cogitationes patent, 136, a. Deus sine initio et infinitus, in manu omnia continens, et omnis creaturæ factor, 162 a. Deus ubi est, hic omnis bonitas, omnis objectatio, omnis jucunditas, 362, a. Diabolus Ecclesiam Dei lacessere semper conatur, 39, b; versutis fraudibus homineni supplantare et ec clesiastici ordinis statum perturbare gaudet, 78, a. Dia bolus accedit ut amicus, et deprehenditur inprobus; benevolentiam simulat externa facie, et interius furem agit, 227, c. Diaconi, ad typum angelicarum potestatum, ut ad ministratorii spiritus, in ministerium missi præcurrunt, 394, c. Dierum pleni non illi dicuntur qui prolixam vitam spatiosumque ævum peregerunt, sed qui religione per fecta congruenter ælati suæ splenduerunt, 119, a, b. Dierum suorum dimidium non exæquaturi cur dicuntur viri sanguinarii et dolosi, ibid. d. Dionysius Alexandrinus Sabellii errores circa Trinita tem refellit, sed argumenta urgendo, ut asserunt. Basi lius et Athanasius, quædami jecit semina, unde falsam personarum differentiam impius suscitaret Arius, 46, b, c. Dioscorus hæreticus in concilio Chalcedonensi damna tus, in exsilium pellitur, 66, c. Divitiæ, luxus et gloriæ mundanæ pompa homines plerosque seducunt; illorum instabilitas et vanitas, 90, a. Dormitio vel assumptio beatæ Mariæ Virginis, 359 et seqq.; 347 et seqq.; 359 et seqq. Ecclesia a Domino Jesu Christo plantata, et vi salis divini a diabolici erroris fetore purgata, 39, a, b. Es clesiam hæresibus impugnari cur Deus periniserit, 75, c. d. Ham Christus nunquam destituit, 73, c, d. becle sta non erravit imaginum cultum comprobando, 130, c. Ecclesia est columina et firmamentua veritatis, 178, d. Ecclesia est templum Dei, domus orationis; terremum

Idolorum vanitas et brevis finis; illorum adinventio, vitæ corruptio, 179, a, b, c, d. crium, in quo supercalstis Deus inhabitat et deam bulat, 385, b; doinas divina, ubi mysticum vitæ sacri ficiun clebratur, 386, a. Encænia quomodo celebranda, 374, 375. Ephesina synodus tertia; quid in ea fuerit statutum, 63, a, b. Ephesium latrocinium; quid in eo tune acci derit, 66, a, b. Ephræmius Antiochiæ episcopus, vir magnus, qui dogmaticos commentarios theologia refertos nobis reli quit, 71, d. Epiphanius Cyprius Montanum et Montanistas, in suo Tractatu contra hæreses, refellit, 43, b. Epistolæ lectio in sacriticio missæ quid indicet, 411, a, b. Eudocia imperatrix, Theodosii errores primo amplexa est, sed brevi ad communionem Ecclesie rediit, 67, c, d; 70, a. Eunomius, Cyrici episcopus, Patri dissimilem Filium docebat; unde consectanei illius Anotœei vocati. 59, a, b. Eusebius Pamphili patronus, nugas Origenis confir mans, alios quoque errores defendit, 47, a. Arium in Nicæna synodo protegit, 51, a, b, c. Euthymius monachus, omnium ore celebratus, Eudo ciæ imperatricis conversionem futuram indicat, 67, c, d. Eutyches, monachus et archimand ita, Nestorianum dogma confirmavit et alia finxit inepta; ejus hæresim Eusebius Dorylæi impugnavit, 63, d; 66, a. synodo Chalcedonensi damnatur, 66, 1; 143, a, b. Evangelium est adventus Filii Dei quo apparuit nobis, 411, d; 414, a. Evangelia quatuor sunt et quatuor uni versales venti, 414, b; quatuor facies habent, ac facies corum imaginem referunt administrationis Filii Dei, ibid. c, d; 415, a, b. Evangelistarum nomina quomodo interpretentur, 4!4, b. Ezechiel altiloquus, 298, d. Fascia quæ liberatorem Dominum involverunt, ma xime venerandæ, 378, a, b. Fide, non curiositate, divina Scripturarum, nobis acci pien:la, 99, b. Fixum quod est, id immobile maneat necesse est, alioquin quomodo esset fixum? 106, b. Genu non fectere a die Paschali usque ad Pentecosten, quid significet, 391, c. Germanus ad Joannem episcopum Synadensem scribit de imaginum culty, 135 et segg. De eodem ad Constaui tinum Nacolie episcopum, 155 et seqq. De eodem ad Thomam episcopum Claudiopolees, 163 cl segg. Gradus altaris quid, et quid significent. 390, c. Gratia et veritas umbræ præferenda, 150, d. Gregorius Nyssenus Basi ii et fide et moribus frater, Eunomium supremo anathemate confodit, 59, b. Gregorius papa ad Germanum scribit, præsertim de imaginum cultu, 147 et seqq. Gregorius Thaumaturgus per visum a beata Virgine et Joanne evangelista de Trinitate edoctus, 47, d; 50, a. Gregorius Theologus, religionis columen et Trinita is propugnaculum, 163 et seqq. Hæmorrhoissa pie mota in recordatione farti in se mirac ili, in nomine Christi statuam æream crexit, 150, c; 186, d. Ad illins statuæ pedes, herba quædam specie nova crescebat, variorum languorum medicamentum, 187, a. Hæretici affines quodam modo et proximi invicem sunt, et quomodo, 86, a, b. Heraclius imperator et Sergins episcopus inter se ad Ecclesiam Dei labefactandam conspirant; illorum errores damnantur, 74, 75. Homicidæ malum sibi thesaurizant; Dei vero sapien tia et bonitas ad patientium utilitatem iliorum fraudes convertit, 131, c. Homo primus quamvis luteus, igneorum convictor erat ministrorum; illi diversorium paradisus; illius lapsus, 217, b, c. llumerale pontificis quid repræsentel, 334, 593. Icones Cherubim olim in tabernaculo virtutum ce lestium typum gerebant, 78, d. Iconoclast facinora omni impietate referta non ex herruerunt; illorum persecutiones, 79, a, b, c. Jeono claste anathematizantur, 190, a, b. Idolica pietura nominatur formatio eorum quæ non sunt, 151, c. Imaginum cultus semper in Ecclesia catholica viguit, et quare, 78, 79, 130, 131 et seqg.; 138 et seqq.; 194, a, b, c. Imaginis honor ad principalem transit; imagi num venerabilium causa, pietate plena est, 150, b. lua ginum factura, quæ per ceram et colores formatur, non admittitur in subversionem perfectionis quæ circa divi num efficitur cultum, 158, c; sed ad amorem nostrum, quem circa sanctos habemus, demonstrandum, 139, b. Imaginum faciendarum modus in Ecclesia Christi vērus quis, 159, c, d. Imaginum contemplatio ad imitanda, quæ per viros sanctos gesta sunt, nos impellit, 174, a. In imaginum cultu non lignorum et colorum adoratur mistura, sed invisibilis Deus, qui in sinu Patris ipse adorationem assumit in spiritu et veritate, 174, d. Con cinnatio luminariorum et odoris thymiamata quæ aste imagines sanctorum fiunt, symbolice excogitata sunt ad illorum honorem quorum cum Christo requies est. et quorum honor in eum recurrit, 183, b. Per imagines varia Deus operatus est miracula, 186, a, b, c. Imag beatæ Mariæ Virginis quæ Sozopoli Pisidiæ erat, ex depicu palma sua unguenti profundebat emanationem 186, h. Improbitas malorum nunquam adeo convalescet, ut justorum virtuti prævaleat, 79, c. Incensum repræsentat aromata illa quæ offerebaut se peliendo Domino, 399, d. Infirmitati promptissime ignoscitur, contumacia usque quaque damnatur, 94, a. Injuria affici non malum est simpliciter, sed juste et merito, 239, c. Introitus Missæ quid repræsentet, 406 et seqq. Jahel nova, id est Ecclesia, novum adorat clavum qui infestum naturæ nostræ hostem peremit, 238, b. Joachim, deterso infecunditatis opprobrio, palam per vias prolen suam ostendens gloriabundus Mariam in fantem ad templum ducit consecrandam, 294 el segg. Joannes Baptista, in superioribus pariter ac in infe rioribus præcursor Christi, 282, a. Joannes evangelista, tonitrui filias, 42, b. Joannes Antiochenus cum Cyrillo Alexandrino alter catur circa Nestorii errores, 63, b, c. Joannes Coloneus presbyter hæreseos vires auxit, et sanum Ecclesiæ dogma vitiavit. 75, a, b. Joannes Synadensis episcopus; ad eum scribit Ger manus de imaginum cultu, 155 et segg. Jonas tribus diebus visceribus natantis monstri per'a tus, Deiqui magnum celos direxit symbolum gerit, 295, b. Jordanis ad aquas divinæ suæ apparitionis radios cœpit diffundere Christus, 250, c. Joseph vir justus Mariam Virginem divina dispensa tione a Dei templo, ipsiusque sacerdotibus accipit, ad serpentem malorum auctorem decipiendum, 315. d. Josephum patriarcham inter et Christum similitado, 235, c, d; 233, a. Josephus spectantia ad Christum ex pressiori figura edidit, 279, a, b. Jovianus imperator, vir sapientia et recta fide prædi tus, 58, b. Judæi soli oculos habentes non vident; aures et non audiunt, 251, a. Judæi, serpentes et genimina vipera rum, 232, d; 231, a. Judæi tanquam cadaverum amantes corvi, circa sepulcrum gyrantes, adversus Christum qui jacet sepulcro positus clamant, 266, a. Judæorum ido Jolatria, 154, b, c; 167, 3. Judæorum multæ myriades, veneno malitiæ ejecto, transtulerunt sese ad vitam virtuti consentaneam, 234, c. Judaicum concitium delirans, contra venerabiles infre muit imagines, 191, c. Judas, vim vocalem gutturis perstringens argenteis vinculis, miserabili laqueo præfocatur, 267, a. Julianus imperator contra Christianos impie desærit, 58, b. Justinianus Magnus imperator; sub ejus imperio pax Ecclesiæ redditur, 71, b. Labor voluntarius et vitæ rationibus utilis fatigatio, quam morbi causa recubitus, præoptari dignior, 216, d. Lazarus Christi amicus, jam quatriduanus a Domino vocatus surgit, æreas mortis portas et insoporabiles ja nitores, velut aranearum tela, effringens, 282, c, d. 1.contius eremi monachus, jucundissimum lectu librum, cui titulus Leontia, composuit ad dualitatem Christi na turæ asserendam, 71, a. Lignum in paradiso lignique fructus decerptus et co mesus acerbiores felle cruc'ationes effecit. 226, a. Litteræ pro'anæ, quarum fabulæ et figmenta despl

cienda, venustatem elocutionis et artificium nos edocent, nam, discerpere temere conatus est, 137, b. Damnatus 91, a. est in synodo Ephesi indicta, 63, a, b. Lucerna hominis lex divina, 227, c. Macedonius hæreticus; illius facinora, 53, b. Ejusdem ci ca sanctum Spiritum errores, 58, c, d. Manes i liusque insania, Iraus et turpitudo; doctrina rum diguam mercedem retuit a rege ethnico qui ibi viventi cutem detrahi et illum ita necari jussit, 42, b. c, d. Illius scripia, 45, a. Manna panem eucharisticum præfigurabat 263, a. Panis coelestis sepulturæ mysterium designabat, et incorru ptionis delineabat figuras, ibid. b, c. Marcellus et ejus impietates; in synodo Autiochensi refellitur, 46, a. In Sabellii dogma consensisse videtur, ibid. d. Marcianus imperator, vir afflatus numine et ordini te nendo idoneus, Chalcedonensem synodum congregat, et pacem Ecclesiæ res ituit, 66, 67. Marcion et illius circa Christi incarnationem errores, 43, c; in synodo Antiochensi damnatur, 46, a. Maria trienn s, certa et definita ratione hæc omni dis ponente ejusdem conditore pariter ac filio, in templum adducitur, 295 et seqq., 510 et seqq. parentibus Deo consecratur, 299, c, d. Angeli ei cum tremore deservie bant, 505, b. Maria, lucida nubes, quæ spiritualem divi nun rorem nobis superinstillat, 306, b. Dei paradisus amenissimus et rationalis, ibid. Immaculatum et purissi mum summi Regis palatium, ibid. c. Sanctus Dei thronus et divinum donarium, 307, a; omai laude et obsequio dignissima; Virgo generans et Mater viri nescia, ibid. c. Afflictorum janua et Christianorum refugium, 322, a, b, c. Maria Virgo et Dei Mater, infecundæ nem imposuit sterilitati, ac legalis littere umbram gratia sai partus abegit, 294, a. Nullus locus est ubi non honori habeatur, 531, d. Mariæ Deiparæ imagines efformantur, et quare, 158, d; 159, a. Mariæ virginitas sicut post partum, ita et ante partum servata, 259, d. Mariæ Deiparæ lacrymæ et gemitus, moriente Christo, 270, 271 et seqq. Mariam ut proprie et veraciter matrein Dei veri colimus et magni ticamus, et omni visibili et invisibili creatura superiorein arbitramur, 159, a. Mariam præfigurabat rubus incon sumptus et sua vi illesus in igne perdurans, 231, a. Maronitæ hæretici, quorum exstat monasterium iu Sy riæ montibus ædificatum, 82, b. Martyres omui honore digni sunt, et invocandi, 183, d. Martyrum reliquiæ flammis ab hæreticis tradita, 79, c. Medici valetudinem corporis vel presentem retinere, vel absentem revocare non semper valent, 93, c. Mendacium ex diabolo est; qui autem prudenti consilio orationem suam conformat, id non sine Dei placito facit, 111, b. Meusa sancta altaris est vice loci sepulturæ, in quo positus est Christus, in qua proponitur verus et colestis panis, quod est mysticum et incruentum sacrificium, 387, e; 415, c, d. Methodius adversus Origenem, cujus impugnat errores, librum elaboravit, 47, a. Monachalis habitus est ad imitationem cultoris et quasi civis deserti Joannis Baptistæ, 395, a, b. Montani et Montanistarum varia ac multiformis doctrina et errores, a Basilio Magno et Epiphanio Cyprio refel luntur, 43, a, b. Morbi cur a Deo nobis infligantur, 98, a. Mors non una causa, sed multis morbis hominibus creari videtur, 95, a. Mors non aliud est quam animæ se paratio a corpore, 259, c. Mors quæ non ex naturali in firmitate oritur, sed cum violentia quadam et ante diem advenit, omnibus deprecanda et aversanda mortalibus, 231, b, c. Moyses Amalecitarum excidio demonstravit invisibi lium generis humani hostium debilitatas a cruce vires, 126, a. Moysis serpens æneus, Christi typus el figura, 230, c, d. Moyses Christi figura, 279, c, d. Nacolia, Phrygiæ provinciæ urbecula; illius urbis epi scopus imaginum cultum malitiosissime impugnavit, 78, a, b. Natura ex actibus dignoscitur, 143, b. Natura divina sempiterna est et incomprehensibilis, et nulli similis estimanda eorum que cernuntur, 178, a. Naturas in Christo Jesu Dei Filio duas esse confitendum, 137, c el seqq. Nestorius, vir irreligiosus et male moratus, Antiochiæ episcopus; illius circa Verbum Dei errores, 62, c, d. In consutilem Christi vestem, id est sanam fidei ejus doctri Nicæna synodus a Constantino congregata, 50, c. d; Arii errores damnat, 51, a, b. Nicæni concilii Patrum fidei professio, 190 et seqq.; i.lorum variæ subscriptiones, 191 et seqq. Nicodemus et Joseph, præclari Christi hospites, ipso Abraham illustriores, 287, b. Christum videntes nudum, misericordia moti, sindomibus alligant, ac in stabulum in ducunt, communi humana lege mandantes humo ac te gentes sepulcro, 270, a. Nicolaite et illorum errores; ab apostolis et eorum discipulis profligantur, 42, b. Nicolaus sophista, hæreticus, 75, b. Novatus, Romanus presbyter, poenitentiam ab Eccle sia proscripsit; a sancto Gregorio refellitur, 50, b. c. Novitas rerum omnino cavenda, 166, d. Numerus denarius, numerus perfectus, 212, b. Obedientiæ fructu fructus inobedientie tollitur, 226, b. Oblatio quæ fit in armario denotat Calvariæ locum in quo aiunt sitam esse calvariam print parentis Adam, 395, b, c. Oleum in baptismate, instar olei quo reges et sacerdo tes ungebantur; illius effectus, 586, c. d. Operationes in Christo Dei Filio duas fuisse confiten dum, 141, c et seqq. Opus quod in nomine Domini fit pretiosum et sanelum est, 151, c. Oratio Dominica explicatur, 442 et seqq. Ordo optimus est a Deo inchoare, et in Deo finire, 410, d. Orientem versus precari, quid, 391, b, c. Origenes et errores ilius varii; a Methodio, Petro Alexandriæ et aliis refellitur, 46, d; 47, a. Originalis peccati effectus, quos crucis lignum feliciter reparavit, 227, d; 230, a, b, c. Ovium pelles testes sunt insipientiæ primi hominis, 230, b. Paneas urbs, hæmorrhoissæ patria, statuam æneam Christi possidet, 186, d; herba quaedam ad i lius pedes orta, variorum languorum medicamentum est, 186, d; 187 a. Panis propositionis sanctificatus et oblatus quid repræ sentet, 395, d; 396, a. Panis animi, sermo Dei, 445, d. Paradisum quem occlusit Eva, Maria aperuit, 362, d. Patribus divinitus afflatis obsequium tribuendum, 99, c. Paulus apostolus, qui serpens erat et genimen vipe rarum, Christum induit per baptisma, 231, c, d. Paulus Samosatensis, et illius circa Christi incarnatio nem errores, 43, d; 46, a. In synodo Antiochensi camua tur, ibid. Pax omnibus æstimanda; pacis bono nihil antefereu dum, 135. a, b. Peccatum palea est, ſomes et nutrimentum ignis inex stincti, 233, d. Peccato qui tenetur, haud quidquam laxamenti rationem novit, quanquam lecto impositus ut recumbat, quanquam manus pectori admotas ad quietem componat, 216, d. Peccati symbolum, spinæ, 254, d; 266, b; peccatum vero præsentissimum mortis organum, 251, d. Petra monumenti super quam Christus ponitur, aquam scaturit immortalitatis, 262, c. Petrus Alexandriae episcopus, Origenis errores impu gnat, 47, a; anathematizat Arium quem recipere ad com munionem negavit vel in ipso martyrii procinctu, et quare, ibid., b. c. Philippicus sen Bardanes imperator (nam duplex no men huic infausti nomínis reguatori fuit); illius errores, 75. a, b. Philoponus, vel potius Mateoponus, Alexandrinus grammaticus, hæreticus; illius errores, 70, d. Photinus; illius impietates in synodo Antiochensi dam nantur, 46, a. Pictura tacens per imitationem ostendit, quæ sermo historiæ per auditum commendat, 171, d. Pleni dierum non i.i dicuntur qui prolixam vitam spa tiosumque ævum peregerunt, sed qui religione perfecta congruenter ætati suæ splenduerunt, 119, a, b. Pomeridianum tempus, quando, malo dæmone sup plantante, pari cum conjuge ruina dejectus est Adam, 259, a. Præscientia, præcipua divinitatis præ ogativa, et veris simum supreme potentiæ indicium, 110, a. Præsentatio beatæ Mariæ ad templuin Lomini, præ cætc

ris solemnitatibus præconiis celebranda, 291 et seqq.; 310 el seqq. Presbyteri ad imitationem sunt seraphicarum potesta tum, stolis vice alarum contecti, 594, b. Proles propriam quærit ac desiderat parentem, atque parens vicissim cum prole amat versari, 317, a, b. Providentia Dei demonstratur in eo quod alius alio citius moriatur, 102, a, b; 110, c, d. Providentiæ divinæ vires nulli labori obnoxiæ, 127, c. Ab inscrutabili Provi dentia omnia nostra reguntur, 131, d. Pythagoræ discipulorum reverentia erga magistrum et illius dicta, 99, b. Sabbatum sex dierum fatigationis liberationem promit tit, estque illud laborum solutio, ac corporum jam fesso rum quies, 246, b, c. Sabbatum propter homines, ibių., a. Sabbatum quo Christus sepultus est, venerationi ha bendum, tanquam nostra reformationis dies, 217, b. Sabellius et illius circa Trinitatem errores, a Dionysio Alexandrino confutatur, 46, b, c. Sa erdotes exuti zobis deambulantes cum easulis, quid significent, 394, b. Sacerdoti mystagogiam divinam in choaturo a pontifice concessum tempus quid indicet, 399, Sanctorum figuratæ imagines, amoris potius seu desi derii significandi gratia quam aliam ob causam adinventæ, 78, d. Sanctorum imagines venerandæ, et quare, 159, a, b, c; ad rememorationem illorum virtutis perutiles, 182, a. Sanctorum invocatio ad quid utilis, 162, a, b. Sapientia vera quæ, et quæ illius studiosis commoda parit, 90, b, c; 91, a. Scriptura sacra, vera scientia et in paradisi medio a Deo plantata, 136. b. Seinanterium quid significet, 386, b. Semipelagiani adversus Catholicos debacchantur, 58, d. Sermo bonorum virorum actus edocens, juvat audien tes, et ad zelum imitationis invitat. 171, c. Serpens æneus in deserto, Christi mysteria denotabat, 123, c, d. Severus Acephalus, imo vero polycephalus draco, unam et Verbi et carnis naturam allirmabat, 71, c, d. Simeon grandi annorum numerositate venerabilis, Christum in ulnis portavit, 279, d; 280, a. Simon Magus contra Ecclesiain pugnat, sed sancti Petri lingua in abyssum projicitur, 42, a. Sol diei exsistit oculus, nihilominus tamen excæca tur, Christo moriente, 250, b. In obscurum cedit magne hujus domus lucerna, tumique paterfamilias dormit, ibid. Solemnitates sanctæ, quotiescunque celebrantur, eos qui ad sacra conveniunt, spiritali perfundunt voluptate, 291, c. Sophronius sapientissimus Sergii et Heraclii bæresim circa Christi voluntates impugnat et refellit, 74, a, b, c. Spiritus sanctus non est alienus a Patre 342, c. Stephanus Heracleæ Ponti episcopus, universa pene Biblia edidicerat et ore recitabai, 74, c. Stephanus Siuniensis episcopus, ante suam ad episco patum assumptionem, Constantinopoli detulit Græcorum ad Armenios epistolam, 133, a. Stola sacerdotis quid repræsentel, 394, a, b. Stulto interroganti sapientiam sapientiæ reputabitur, 39, a. Synodi auctoritate proprie oecumenica apud Catholicos pollentes, quot et quæ sint, 83, b, c; quid præsertim de ide circa Christum statuerint, 85, c, d; 86, 3. Tarasius, laudabilissimus, patricius et patriarcha, 155, b c; 162, c; 187, c. Terminus res per se definita est, quæ neque addita mentum patitur neque defectum, 103, c. Terminos a Deo singulorum vitæ esse statutos, quos intra ut cujusque vita finiatur utrum futurum sit, credendum, 91, b. Ternarius numerus quam eximius, quam ingenti bo nore dignus, et prorsus ad quamlibet veritatem confir mandam efficax, 295, b, c. Theodoretus episcopus cum Cyrillo Alexandrino alter catur circa Nestoril errores, 63, b, c; in synodo Chalce donensi recipitur ad pœnitentiam, et in numero Patrum, 66, d. Theodosius hæreticus et illius errores, 67, h, c. Theodosius imperator, regalem adeptus potestatem, episcoporum synodum congregat, et pacem Ecclesiæ red dit, 59, c, d. Adversus Cyrillum iratus, ab Acacio Meliti nensi compescitur, 63, c. Thomas, Claudiopoleos episcopus, ad eum scribit Ger manus de cultu imaginum, 163 et seqq. Thuribulum subindicat humanitatem Christi, iguis divinitatem, et fumus fragrans indicat illum bonum odo rem sancti Spiritus præcedentem, 599, c; 411 d. Tonsura capitis sacerdotis et rotunda ejus pilorum media sectio quid referant, 391, d. Traditiones veterum ad tirmandam veritatis consensio nem necessariæ, 91, a. Trinitas quæ una deitas et virtus est, sola a fidelibus cunctis adoranda, 78, c, d; 86, c, d; 87, a, b. Tunica que alba est, divinitatis splendorem indicat, et sacerdotis splendidam conversationem, 394, c. Valens imperator, vir impius et exsecrabilis, duobus morbis maxime implicitus, scilicet insatiabili cupiditate atque blasphemia, 58, b, e. Valentinus et illius circa Deum varii errores, 13, c, d. Valetudinis ab apice ut defluat, qui in hac vitæ de clivitate versatur, naturæ maxime consentaneum est, 94, d. Velum quo calix operitur, est et dicitur esse vice lapi dis, quo munivit Joseph monumentum quod obsignavit tabella custodiæ, 399, c, 423, b. Vinum et aqua, in Missæ sacrificio, quid indicent, 398, b, c, d. Vitæ termini cujusque an a Deo fuerint statuti, 91 et seqy. Vitæ conservatio non omnino medicis curationibus imputanda, nec solis morbis mors tribuenda, 95, c. Voluntas propositumque mentis spectatur, et agentis finis vel coronam vel pœnam promeretur, 151, c. Voluntas in Christo divina uunquam abs naturali aberat, 144 a. Voluptatis affectio suos amatores honorare quomodo soleat, 230, a. Zacharias excipiendæ in templo Dei Genitricis bonore dignatus gaudet, 299, b. Illam alloquitur, 502, 503. Zeno episcopus fortiter stetit et decertavit pro Ecclesia adversus hæreses, 75, b. Zona quæ incorruptæ Dei Matris castissino corpori ad besit, maxime veueranda, 373 et seqq. Zona qua sacer dos præcingitur quid significet,594, d. Numeri Romani numeris Romanis inter uncos inclusis respondent ac Prolegomena designant, Arabici vero ad Arabicos grandioribus lypis expressos in explanatione super Ecclesiasten lectorem revocant. Abbates Græci Monasterii S. Sabæ in urbe, XIII. Acoluthia Græcorum, XXXI. Adam secundus Christus, 124, 126. Adam novum in duere, 271. Adolescens, id est fide vigens, 270, 271. Voluptates de spiciat, 272. Beneficiorum Christi recordetur, 279. Adulterarum pœna apud Hebræos, 76. Ægyptii et Græci ab Ecclesiaste notati, 216. Egyptio rum monachorum psalmodia, 80. Era templorum quo ævo inventa, I.XXI. Aetius notatus, 216, 247. Agathonis P. M. querelæ de exiguo doctorum numero, Agathosyne quid sonet, 149. Agrigentinæ Ecclesiæ post Gregorium nostrum vices,

Agrigentinum monasterium, XXXVI. Agrigentum in quinque provinciis cietur, XIX. Alfaranus, Tiberius, de vestibulo Vaticano, XCII. Alimentorum usus bonus, 90. Allegoriæ usus Patribus jure probatus, 8. Ambones Latinorum et Græcorum, XXXII. Ammas feminæ appellatio bonorifica, 1.XXXV. Amygdalus florescens est justorum anima, 279, 280. Analepseos templum et monasterium Hierosoĺ., XLIII. Ananie et Sapphiræ pœns, 135. Andres Ap, monasterium ad clivum Scauri, VII. Cultus Constantinopoli, Cll seg. Angelus et Palumbus Diaconi Agrigentum missi, CV. Anima pro cupiditus, 158. Anima sub urbis obsessæ imagine, 229, 230. Et sibi et corpori imperans, 118. Animæ humanæ origo, 101. Animæ defunctorum allevari viventium recte factis di cuntur, 58. Animal liberum suique juris homo solus, 136. Annalis Gregorii nostri, CXI. Annus maximus ex Aristotele, 23. Aunus tempestatibus quatuor coronatus, 176. Anonymi versus de Gregorio nostro, CXX. Anthemium herbæ genus, 282. Antirrhesis pro Interdicto, 209. Antitypa mysteria, CVII. Antonius Magnus, 108. Apis et formica exemplum, 15. Apocalypseos titulus, 78. Apollinaris de Ecclesiasta loco, 121. Apophasis quid sit, 209. Apostoli regula in secundis adversisque aliorum re bus, 75. Aqua Salvia monasterium suburbanum, XI, XXXIII. Aquarum ad nubes reditus, 25. Aquila interpres vel inutilia reddit, 57. Aquile appellati homines ingeniosi, 247. Arbitrium homini datum, 66. Homini relictum ad bene et male vivendum, 32. Archidiaconi cura præcipua, CVIII. Archontes Agrigentini, LXV. Argenti funiculus el auri flosculus, est præsens vita, 281. Vuaseri de boc et Gregorii Neocæsariensis senten Lia, 282. Argenti cupiditas nunquam expletur, 141. Argentum, cui omnes fere obediunt, 255. Spiritale, ibid. Aristotelis definitio de tempore, 69. Asterii Amaseæ episcopi locus, 17 seq. Asterius de Anania et Sapphira, 135. Astrologia feminæ improbæ comparata, 197. Astrologorum ars vana, 193, 196, etc. Aures servis perforatæ apud Hebræos, 129. Auxilia Dei diligentiam nostram requirunt, 192. Auxilio divino opus homini ne peccet, 33. Avarorum curæ et damna, tit. Avarus divitiis perditur, 106. Avarus instar inferorum, 113. Aves efferent vocem, proverbium secundum Drusium, 256. Diabolum ejusque socios interpretatur Gregorius noster, 257. Avis laqueum vitantis similitudo, 187. Bachiarii opinio de Salomonis pœnitentia, 61. Balthei exilitas indicium monachi Benedictini, VIII. Basilianorum monachorum Bibliotheca apud Messa Dam, 11. Basilii Seleuciensis sententia ex Proverb. libro II. Basili Magni vita Amphilochio recentior, XXIII. Locus de libertate homini ad peccandum relicta, 32. Homiliæ in Hexaemeron, XLV. Quæstiones de formica, 247. Locus de Trinitate, 120. Basilius auctor Commentarit in Isaiam non videtur Basilius Raphaneæ episc. Chrysostomi æqualis, XLV. Beatus a Davide quis dicatur, 88. Behemot creditus Nabuchodonosor, 122. Biblia sacra sero in capita, quæ hodie numerantur, dis pertita sunt, 38. Bibliorum exemplaria diversa, CXXIII. Brancinfortis card. episc. Agrigentinus, I. Brotierus, Gabriel, de codice Gregorii nostri, CXXII. Bugatti, Cajetani, de lectione cod. Bobiens. testimo nium, XIX. Cælibatus præconium, 108. Cajetanus, Octavius, IV. Calculatores quid pueros docerent, XXI et XXII. Calumnia risum stultorum subsequitur, 172. Calvinianorum error rejectus, 191. Canticum et Cantica canticorum, X. Capitulare Gregorii Magni Petro Subd. datum, LXXVI. Capparis nomine quid significetur, 279. Varii capparis parandi modi ex Plinio, ibid. Cappelli, Ludov., explicatio de pariete intermedio, 73. Carmen insipientium malum, 170. Cassianus de psalmodia monachorum, 80. Castimoniæ laus, 41. Cedar regio Saracenorum, 11. Cella nova monasterium urbis, VI. Censorinus de anno maximo, 23. Centesima quid sit, 264. Centies idem ac plurimum, 210. Charito pater Gregorii nostri, XX. Christi adventus secundus, 273, 274. Christus caput nostrum, 52. Chrysostomi appellatio satis antiqua, XLIV. Chrysostomi de Jobo homilia, XLVIII. Locus de viven. tis operibus defuncto utilibus, 58. Locus de precibus, quæ opus quodlibet præcedere debent, 237. Cisterna mortem designat, 282. Civitas infelix, quæ regem nacta sit consilio et pruden tia juvenem, 252. Clausulæ homiliarum apud Patres, 42. Cluniacenses monachi in monast. S. Sabæ, VIII. Codex Coislinianus OEcumenii, 84. Codex Barberinus Olympiodori, 84. Codex Gregorii nostri apographus in Bibliotheca Al bana Romæ, CXX11. Sangermanensis, CXXII. Codices duo Bibliothecæ urbane Basilianorum, XVII. Codices Bibliorum insignes duo, CXXIV seq. Coelorum et terræ vices futuræ, 248. Colloquiorum quam cauta ratio esse debeat, 79. Columba in Gregorii nostri imaginibus, LX. Columnæ septem in sacris litteris quid sint, 46. Comedendi et bibendi modus qualis esse debeat, 62. Comites Gregorii Magni ævo, 1.XXXIII. Complecti manus suas quis dicatur, 110. Concilium CP. 11 et ш ubi actum, LI. Concilium Lateranense sub Martino I, IX. Confessionis mentio iterala, 165, 166. Conjugalis societatis regulæ, 77. Consecrationis formula in liturgiis, 64. Constantia Cypri unde nomen habuerit, LII. Constantini Magni donatio, C. Constantinus Chartophylax, XLVII. Constitutionum Apostolicarum locus a Gregorio nostro delibatus, 62. Contentiones vehementiores inutiles, 186. Contiguatio domus reficienda, 252. Contradictio vetandi verbum, 210. Convivia solemnia Hebræorum, 260. Corinthi episcopus sub patriarcha Romano, LXXXIV. Coryphæus apostolorum Petrus quo sensu dictus, 135. Cosma Indicopleustæ de solis cursu opinio, 21. Crescentinus diaconus Agrig., LV seq. Crucis exaltata solemnia antiquæ originis, LXVII. Crucis signum duplici modo usurpatum, XLIV. Crux in fronte designata, 237. Curiositas in rebus divinis reprehensa, 133. Custodes domus Gregorio Neocæsariensi angeli sunt celestes, in quorum tutela orbis est, 276. Gregorio no stro rationales animæ facultates, 276, 277. Cypriani de Petri cathedra sententia, 249. Cyrilli Alex. locus de fato, 193. Locus de vestimentis candidis, $22. Dæmones muscis comparati, 234, 233. Damianus custos pueritiæ Gregorii nostri, XXI. Danalzanus magister admissiouis, LXXI. Danielis prophetæ liber a Septuaginta interpr. etiam totus Græce redditus, 122. Dedit idem aliquando ac permisit, 33. Defectus cur numerari non posse dicatur, 35. Dei nomen nunquam temere ciendum, 202. Bonitas et potentia cuique ineffabilis, 27 Desultorum certamina, 233. Deus hominem perditum requirit, 92. theologis patiens appellatus, 174. Dextera virtutis via, 256. Diabolum nescire quod cogitat homo, doctrina est Pa trum Græcorum et Latinorum, 257. Diaconi Gregorio nostro fidi, LXX seq. Diaconissa Agrigentinæ, LXV.

Didymi lepida explicatio de Ecclesiastæ loco, 77. Dierum priorum et posteriorum par ratio, 176. Dies mortis cur sit natali potior, 161. Dies bonitatis et dies mali, 181. Dionysii Alexandrini interpretatio quædam a Gregorio Dostro rejecta, 15. Disserere de Divinitate periculosum, 133. Dissolvi verbum nauticum, 151. Divinatio damnatur, 264. Divites servis miseriores, 143. Divites et principes quinam sint, 240. Divitiarum studium nemini utile, 60 et 63. Incertus post mortem usus, 105. Divitum infelicitas magna, 87. Domus appellatur corpus hominis in Scripturis, 276. Domus æternitatis, id est sepulcrum, 280. Domus luctus celebratur utilius, quam domus convivii, Donata a Constantino Magno Ecclesiæ Romanæ, C. Donatus archidiaconus Eccles. Agrigentinæ, XXII. Eber Deus Siculus, CVII. Ecclesiarum Sicularum vices post Gregorium nostrum, Ecclesiastæ interpretes vetusti e Græcis, 6 seq. Ecclesiasta et Evangelii par doctrina, 193. Ecclesiastes cur dictus Salomon, 3 et 30. Quis ex Gre gorio Nysseno, 4. Auctor vitæ bene instituendæ, 225. Landen animam hominis et jumenti negat esse, 284. Perfecte sapiens, 285. Pra clare delato sini munere do cendi functus est, 286. Editionis ratio, CXXIII. Embolum tempi vestibulum, XCII. Epiphanii libellus nec editus de testimoniis divinæ in humanationis, 5. Episcopi aliquot Siculi apud Gregorium Magnum ante Gregoriuin nostrum accusati, LXXIX. Episcopi ædes prope templum, CVII. Episcoporum opera in primis vulgari præstat, I. Episcoporum creandorum ætas legitima, LXVII. Cause in conciliis actæ, LXXXVIII. Episcopus Gregorio nostro comes datus, LXII seq. Epoche mathematicorum, 23. Erasmi monasterium in urbe, LVII. Erratum quid sit, 2.)ż. Ethnicus quoque bonum agit, 191. Eucharistia ab Ecclesiaste designata, 223. Euche et Proseuche quid sint, 134. Eunomius notatus, 216, 217. Eunuchi evangelici, 241. Eupii martyris Acta, LVI. Euplus archidiac. Agrig., LV et LVI. Eusanius episc. Agrigent., LVI. Eusebii Cæsariensis locus de hominis libertate, 66. Interpretatio de boni et mali discretione, 203. Eustathii Antiocheni episc. ætas, XLV. Euthalius episc. Sulcens. Pauli Epistolas in versus pluimos dispertivit, 38. Evangelia vita piorum dicta, 8. Evangelii futuri designatio, 169. Eventus justi et impii quomodo unus dicatur, 218. Evodia Agrigentina meretrix, LXX, XC, XCVI. Exarchus Siciliæ, LXXIV. Exsilium pena calumniatorum, XCIII. Facta morientem sequuntur, 104. Fantinus in Sicilia defensor, CVII. Felix episcopus sine ecclesia, LXVII. Feminarum colloquia vitanda, 156. Fidem ut serves, omnia condonanda, 83. Filii dicuntur qui Ecclesiasten audiunt, 289. Formica descriptio, 247. Formica et apis exemplum, 15. Formula fidei nostræ sancte servanda, 133. Formula consecrationis in liturgiis, 61. Fraus auctori perniciem infert, 241. Funicui triplicis mystica significatio, 120. Funiculus apud Hebræos est portio hæreditaria, et ager fune metatus, 282. Gelasii P. M. census librorum divinorum, 4. Georgius episc. Agrigentinus, XIX. Græca lingua apud Siculos, CXXVI, CXXVII. Graci monachi Agrigentini, LXIII. Græci clerici apud Latinos ad majorem ordinem pro moti et contra, XÌ.III. Græcorum Acoluthia de Gregorio nostro, XXIX. Græcorum interpretum usus Roma, IX. Græcorum in theatris deliberationes, 233. Grammatica a Didymo mulier aliena dicta, 77 Gratiæ divinæ auxilium homini necessariumi, 33. Gregoriani monachi in varias regiones Dissi, VII. Gregorianum monasterium Græcum, dein Latinum, Gregorii nostri vita, XIX Institutio, XXI. Iter Hieroso lymitanum, XXIV. Mora Carthagine, XXV. Navigatio Tripolim usque, XXVII. Commoratio Tripoli, XXVIII. Adventus Hierosolyma, XXVIII et seq. Acta inter mona chos vita, ibidem. Cooptatio inter diaconos, XLII. Disces sio Hierosolymis, XLV. Accessio Antiochiam et CP., XLV. Doctrina Constantinopoli perspecta, XLVIII seq. Profe ctio ad urbem, LV. Promotio ad pontificatum Agrigent., LIX et LX. Reditus in Siciliam, LXII. Accessio Agrigen tum, LXIII. Ingressus in patriam et miracula, LXV seq. Liberalitas et vitæ ratio, LXIX. Vices a calumniatoribus, LXIX seq. Revocatio in Urbem, LXXVI. Traditio in custo dian, LXXX. Miracula in carcere, LXXX seg Defensio a Marco abbate, LXXXII. Absolutio in synodo, LXXXIX seq. Sacrum solemine in basilica Vaticana, XCVI. Mira cula ad Tiberim, XCVII. Reditus Constantinopolim, Cl Honores ab Augustis, CII. Reversio Romam et Agrigen tum, CV. Opera Agrigenti, CVII. Scripta, CVIII, CXXI, Administratio Ecclesiæ, CVIII. Mors et elogium, CVill seq. Annalis totius vitæ, CXI. Gregorii nostri consilium in Ecclesiaste exponendo, 2. De gratia et libertate sententia, 32. Adolescentis laus, XIII. Dies anniversarius, CXVIII Stylus, CXXIV. Gregorii Nazianzeni Arcana quale opus, XLVII. Locus de Juano Apostata, 171. Locus de excessu et defectu virtutis, 185. Gregorii Nysseni de Ecclesiastæ appellatione, 4. In terpretatio quædam a Gregorio nostro rejecta. 14. Alia interpretatio improbata, 26. Explanatio integra in Eccie siastem a Poss:no inventa, 116. Locus contra Apollina rem, 131. De contignatione domus interpretatio, 253. Gregorius Neocæsariensis quid de Ecclesiastæ titulo sential, 3. Auctor Metaphrasis Ecclesiasta, 121. Quid panis nomine intelligat, 253. Nullam allegoriam in Eccle siastis semine aguo cit, 266. Hominum voluptariorum pessima documenta explicat ex Ecclesiaste, 271, 272. Molentes explicat molitrices, 277, 278. Quomodo expli cet panem mittere super faciem aquæ, 259. Et nubes pluvia repletas et super terram effusas, 261. Gregorius Magnus a nonnullis Græcus monachus habi tus, Vill. Gregorium nostrum episcopum creat, LIX. Ejus erga Gregorium nostrum liberalitas, C. Ejus adnotatio de quibusdam Ecclesiastæ dictis, 55. Gregorius Agrigentinus quo ævo vixerit, XIX. Gregorius episc. Antioch. in synodo CP. L. Gregorius episc. et M. Lilybætanus, LXXII. Grotius de auctore libri Ecclesiastæ, 3. Harduini explicatio de formula consecrationis, 63. Hegumeni monasterii Romani S. Sabæ, XIII. Helepolis machina militaris, 190. Herculis delubrum Agrigenti, CVI. Hexaplorum Origenis vices scribarum incuria, 108. Hieronymus quid sentiat de vaticinio Zachariæ in tran gelio Matthæi relato, Percutiam pastorèm, etc., 289. Et de multitudine librorum, quam dan nat Ecclesiastes, 290, Et de extrema Ecclesiasta sententia, 292. Hierusalem cur Petri et Pauli parens, 219. Hilarii locus ex Ecclesiastæ regula, 83. Hippolyti martyris ædes, 89. llomeri locus in Odyssea de pistriuensi muliere con sentit cum Ecclesiaste, 278. Homiliarum conclusiones quales a Patribus usurpatæ, 42. Hominum in numero quis haberi dignus, 48. Homo quando pecudi similis, 100. Civitati comparatus, 190. Ab auctore Deo rectus est conditus, 200. Honores coelestes S. Gregorii nostri, CXIV. Horæ hymnorum et psainiorum, 80. Hydriæ contritione designatur ficti¡is humani corporis natura, 282. Immortalitas animorum qualis sit, 102, 103. Impiorum exitus, qualis jumentorum, 99, mors, 208. Impius aut justus homo tantum, 97. Impius aliquando felix ac potens, 239. Improbi futuram vitam contemnunt, 155. Infantium puerorum in ortu mors, 155. Ingenio minus, quam doctrinæ fidendum, 212. Inhumanatio Dei Filii, 93.

Initium omnium recte factorum a Deo est, 33 seq. Injuste læso Deus auxiliatur, 92. Inscriptio Gregor Magni ad S. Sabam, VIII. Insipientes a se ipsis damnantur. 215. Instrumenta vocis appellantur filiæ carminis, 279. Intellectus rex junior anagogice, 250. Filius liberi, Ira potior, quam risus, 167. Ira et patientiæ modus qui esse debeat, 175. Irenæi locus de Adam secundo, 125. Irenes templum CP. geminum, Ll. Isidori Clarii interpretatio, 162. Jacobi tres, duo apostoli, unus episcopus tantum, 98. Jejunia Græcorum, XLIX. Joannes evang. cur Theologus dictus, 78, 247. Joannes v archiep. Hierosolym., XXX. Joannes diaconus de mona-terio Gregoriano, VII. Joannes Jejunator episc. CP., XLVI. Ejus decessus, Joannis Niciotæ archiep. Alex. ævum, 81. Jobi libri auctor, 146. Jobi ævum, 122, 146. Josephi in Egypto prudentia, 121. Josephus Hymnograpbus de Gregorio nostro, XCXVII, Judæi veteres cur de libri Ecclesiastæ auctoritate`du bitarent, 284. Judæi durum el pertinax genus, 286. Judai agri Agrigentini Christiani facti, CVII. Judæorum et genti.ium vices, 240. Judæorum conspiratio adversus Christum prænuntiata, Judex omnium ultimus Deus, 137, Judicia hominum absurda, 212. Judicii locus terra universa, 94. In adventu (hristi, 95. Judicium a Deo in futurum tempus reservatur, 97. Juliani martyris sacrarium Carthagine, XXVI. Julianus apostata ex habitu adspectuque cognitus, qualis futurus esset, 171. Jusjurandum ne cui familiare sit, 20?. Justi locus varia lectione designatus, 95. Justini locus de lectione et humiliis in Ecclesia, 128. Locus de Hebræis, 287. Justinianus Rhinotmetus, L.III. Justinus Siciliæ prætor, 1.XXVIII. Justitia cultores beati, 101. Kyris et Kyrios appellationes usu diverse, XXXII. Lærum et dextrum, 276. Lancia, Joannis, opinio de Macario archiep. Hieros., XXXI. Opinio de ure Sard.censis episc., LI. Opinio de donatione Constantiniana, C. De Justiniano Rbinotmeto, CV. De a ate Gr. gorii nostri dissertatio, 296 et seq. Langhtonus, Steph. card., libros divinos primus, ut und habemus, in capita divisit, 58. Lang or animi morbus, 145, 147, 153. Latini, qui Græce scripsere, CXXVII. Iatinin monasterium CP., XLVI. Laura Sabaitarum in Africa, VI. Lectio divinorum librorum in Ecclesia, 128. Lectores a baptismo quidam facti, XXXVIII. Leo mortuus cani vivo posthabetur, 221. Leo episc. Catanensis in judicio purgatus, sacrum in basilica Vaticana facere jubetur, XCVI, XCVIL. Leonis Magni interpretatio de Geneseos loco, 244. Leonti scriptores plures, V. Leontii scriptoris vitæ Gregorii Agrig. ætas, XII, CIX. Patria, XVI. Scriptio ejus et eruditio, ivid. Leontii M. templum Tripolitanum, XXVII. Leucius hæreticus in Sicilia, LXX, LXXIX, XCIX, Liberalitas erga egenos neminem pauperat, 142. Libertas hominis quæ sit, 32. Ad bonum et malum bo mini data, 182. Libertatis abusio, 66. Libertmus domus episc. Agrig. apud Panormum, L.XIII. Libri multi ne scribantur, 289, 290. Librorum divinorum sectiones olim aliæ, quam quæ hodie in usu sunt, 38. Loca Gregorii nostri insignia, CXXV. Locus e sacris literis ignotus citatur, 49. Locustæ victus Joannis Baptistæ, 279. An herba, ibid. ▲n femoris caput, 280. Locustis assimilantor justorum animæ, 279, 200. Longævi quinam habendi sint, 212. Lorice tempi Hierosolymitani, 75. Lucius P. M. monasterium S. Sabæ iuniacensils dal, VIII Lumen, quod illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum, 267. Macarius, archiep. Hierosolym., XXX. Macarius Monotheleta, episc. Antioch., XLV. Machabæorum laudationes variæ, XXV. Macedonii hæresis detestata, 42. Ma edicus serpentis similis, 243. Mamaneis monasterium Constantinopoli, 154. Mandatum custodiendum, 203, 204. Marianus sub Justino jun. dux, LIV et LXXXIV. Marcionis falsatio in contextu Ecclesiastæ, 125. Mare a Deo certis finibus coercitum, 21. Martini 1, P. M. legatio, XI. De Petro coryphæo apo stolorum opinio, 135. Martyres ab Ecclesiaste adumbrati, 115, 116, e'c. Martyrologium universale Parisiis editum, CXVII. Martyrologium romanum, CXIV. Martyrum certamina suflimentum fragrantissimum, 217. Mauritii Aug. ævum hæreticis adversum, LII. Liberi, LIII. Leges. Cit. Tristis exitus. 154. Sepulcrum, ibid. Maurus abbas S. Pancratii, IX. Ma imianus episc. Syracus. legatus P. M., LXXVIII, Mazochius quid censeat de contignatione Ecclesiastin non refecta, 253. Molentes explicat molitrices, 277. Et ex molitricis voce omen inquit captasse antiquos, 278. Medicorum in curandis vulneribus ratio, 176. Memoria supremi dief utilis est homini, 269. Meno ogiorum et Kalendariorum testimonia de cultu Gregorii nostri, CXVII et CXVIII. Metaphrasta Vite quando primum prodierint, XVII. Mo'entes explicantur dentes, 277. Mazochio vero (1 Gregorio Neocæsariensi molitrices, ibid. Monachi a Gregorio Magno episcopi facti, VII. Monachi in concilio veteri lateranensi, IX. Monachi comites Gregorio nostro Hierosolyma petent divinitus dati, XXVI Monachorum psalmodia, 80. 1 aus, 152. Monasteria prope Hierosolyma, XXVIII. Monasterii S. Saba in urbe conditor, VI. Monasterium S. Cæciliæ in urbe, XCÂVI. Montchalius, Ca o.us, arci iep. Tolos., CXXI. Monta.com:us de biblioth ca Basiliana Messanæ, IV. Mortis imminentis conditio, 207. Mortis dies uti iter ignotus, 228. Mor.ui quinam mystice appel ati, 107. Mortui aspectus perutilis, 165. Moyses theologus, 185. Bulgere lac quid in Proverbiis significet, 1. Mundus quasi viridarium a Deo factus, 140. Muscarum similitudo, 254. Mysterium fidei voces in calicis consecratione ex tr…. ditione receptæ, 65. Naniorum codex Venetiis, CXVIII. Nataris dies pro morte us rpatus, 164. Natura homini immutabilis, 180. Nicephori Callisti testimonium de Gregorio nostro, I.II. Nicetæ monachi testimonium de Gregorio nostro, LIII. Nili s ntentia quædam repudiata, 47. Locus de avari tia eorum, qui liberes et successorem non habent, 112. Interpretatio de ira, 168. Nimium nihil esse debet, 183. Nomina primitus cuique rei indita, 189. Rerum immu tabilia, 161. Novum nihil quomodo dicatur, 28. Nubes aquam e mari haurientes, 25. Replete pluvia et super terram effusæ Spiritus sancti indicant adventum Pentecostes die, 261. Nubes, id est, doctores Ecclesiæ qui imbrem dimittunt virtutis, 275. Nubes post pluviam, alii de defunctis, a'li de senectutix incommodis explicantur, 275. Drusius et Grotius tropim esse putant, ibid. Odericii sententia de conditore monasterii S. Sabe, Olei usus et significatio, 162, 163. Oleum in capite quid designet, 222. Olympiodori d'aconi ævum, 81. Olympiodori sententia repudiata, 118. Dein rece

pla, 119. Locus de Adam secundo, 126. De rege juniore, Omne veniens quid sit, 269. Opera, quæ ad terram pertinent, non sunt vanitas, 15. Operum divinorum magnitudo ineffabilis, 27. Orcus sapientiæ et sensus expers. 228. Ordo rerum a Gregorio nostro gestarum, CXI. Ordo rerum conditarum utilis contemplanti, XCXI. Origenes de titulo Cantici canticorum, 5. Locum Ec clesiastæ de sermonibus sapientum aliter ac noster Gre gorius legit, non aliter interpretatur, 288, 289. Nec ali ter locum de scribendis libris, 290. Originis peccatum expositum, 123. Oris custodia qualis esse debeat, CXXXI. Palæstra Græcorum, 235. Palumbus et Angelus diaconi Agrigentum missi, CV. Panem mittere super faciem aquæ sobrietatem siguiß cat, et eleemosynam anagogice, 238, 259. Panis iis qui fingunt est gaudio, 234. Mysticus, 235. Idem ac convivium, ibid. Panormitana nionasteria, LXII. Papebrochius, Daniel, de Leontio, IV. Paradisi quid essent, 44. Paries intermedius a Paulo ap. memoratus, 73. Parlem dare septem et octo, id est præsenti atque ven turo sæculo consulere, 259, 260. Passararia Siciliæ vicus, XXXVI. Pastor est Christus, 288, 289. Zorobabel secundum Grotium, 290. Patientiæ laus, 174 Patres Græci, qui Ecclesiasten illustrarunt, 6 seq. Patrimonia Ecclesiæ Romanæ in Sicilia, C. Paulus apost. os aureum, 15. Cum ait Cupio dissolvi, quid designarit, 151. Paulus Thebanus et magnus Antonius, 108. Paulus Scholasticus a Gregorio Magno laudatus, Pauperis conditio potior, quam divitis, 137. Peccatum originale explicatum, 123. Pelagius II. P. M. S. Andreæ reliquias dedit abbati S. Sabæ, VI. Peregrinationes Hierosolymitanæ a PP. laudatæ, Petri et Pauli templum Agrigenti, CVII. Petrus legatus in synodo septima, XII. Petrus subdiaconus legati potestate in Sicilia, LXX]V. Philosophiane regio Sicilia, LXXIV. Phinthias Siciliæ oppidum, XXXVI. Piscium et avium captarum similitudo, 228. Plangentes per fora, 281. Pena impiorum sæpe sera, 184. Poenæ clericorum in Ecclesia, LXXIX. Pœnitentia, quæ emendationem excludit, mala res, Possinus, Petrus, de Gregorio nostro, CXXI, CXXII. Potamio episc. Agrigentinus, XXI, XXXVI. Polestatem habens diabolus dicitur, 257. Præsumptio spiritus quid sit, 34. Prætoria vicus in agro Agrigentino, XX. Precationis formula in Gregorii nostri reditu cum cantu usurpata, CVI. Preces Christianorum opus inchoantium, 237. Presbyteræ et presbytides. LXV. Principes et divites qui sint, 240. Procopii Historia arcana, 106. Proditionis in bello damna, 234. Prophetarum laus ex Cyrillo Alex., 199. Protus episcopus Ancyranus,. XC. Providentiæ divinæ ratio libera, 153. Providentiæ Dei acquiescendum, 173. Prudentia virtutum regiua, 176. Ejus laus, 49. Ejus magnus usus, 121. Psalmodia Græcorum nocturna et matutina, XXXI. Psalmodiæ ritus, 80. Psalterium pueri ediscere soliti, XXII. Puer pauper et sapiens felicior rege sene et stulto, Puerorum in ludo remisse discentium similitudo, 168. Pulvis appellatur corpus hominis, 283. Pupillæ oculorum, que vident in foraminibus, 278 Pythagoreorum disciplina de silentio, 82. Quæstiones de Deo vitandæ, 186. Quies potior, quam copia rerum, 111. Rajatus, Franciscus, interpres vitæ Græcæ Gregorii, Raps Deus Siculus, CVII. Regi ne maledixeris, 256. Id est Christo, 257. Regis dicta haud vulganda, 202. Regum et dynastarum animi a sapientibus alieni, 227. Renaudotii testimonium de liturgiis, 65. Reprehensio omissa multis nocet, 209. Rerum conditarum stabilis ordo, 28. Resurrectio mortuorum a quibus hæreticis negata, 295. Ab Ecclesiaste asseria, 292, 291. Et in Scripturis præ nuntiata, 294, 295. Resurrectionis templum Hierosolymitanum, XXX. Rex junior quomodo interpretandus, 250. Risus notatus, 40. Stultorum index desidiæ, 170. Ritus Latinus in Sicilia relictus, CXXVI. Roma nova CP., V. Romanorum monasterium CP. XLVI. Rossius, Joannes, Gregorium nostrum Latine reddere aggressus, CXXII. Rotæ nomine vitæ spatium indicatur, 282. Sabaitæ monachi Romæ, VI. Sabaitarum nullum Constantinopoli monasterium, VI. Sabbatum quidam profestum non habuera, XLIX. Sabinus presbyter Agrig., LV seq. Saculum pro cupiditate, 89. Sæculum Hebræis quinquaginta annorum, 129. Salamis deinde Constantia Cypri, LII. Salernus, Petrus, IV. Salomon et-Solomon, 3. Salomon a Gregorio nostro resipuisse creditus, 45. Salomonis lingua tanquam Dei calamus, 2. Secum dis serentis prosopopeia, 56. Feininæ contubernales, 200. Reguantis curæ, 226. Samue is instar Gregorius noster, XXIII, XL. Sapiens vel unus magnum urbis præsidium, 229. Sapientes quandoque Inopia laborant, 227. Sapientes qui mysterium divinæ inhumanationis præ nuntiaverunt, 288. Sapientia aliis utilis esse debet, 178. Sapientia Dei incomprehensibilis, 194. Sapientiæ laudes et commoda, 189. Sapientiæ liber Salomoni attributus, 4. Sapientis oculi in capite ejus cur esse dicuntur, 50. Sapientis increpatio bona, 170. Sapientium exquirenda consilia, 201. Sarai Abrahami uxor in Saram immutata, Sardanius episc. quis, I.I. Satanæ damnatio, 93, 96. Scheffmacheri Epistolæ Theologicæ, 166. Scientiæ comes dolor, 37. Scripta Gregorii nostri, CXXI. Scriptores qui de Gregorio nostro meminere, CXII. Sectarum duces ab Ecclesiaste refutati, 216, etc. Seleucia multarum urbium nomen, CIV. Semanterium Græcorum, LXXI. Semen spiritale, 263, 266. Seminandi et metendi tempus, 262, 263, 264. Parabo lice, 263, 264. Septa duo templi Hierosolymitani, 73. Septenariæ vitæ finis, 273, 274. Septuaginta interpretum exemplar, CXXIII. Sergii et Bacchi MM. monasterium CP., XLVI. Sermo de Dei judiciis decretisque fugiendus, 132. Sermones caute, nec cum omnibus de re quacunque instituendi, 79. Sermones sapientis gratia, 244. Serpens diabolus, 213. Serpentis caput a quo conterendum, 244. Servitus cur morte deterior, 146. Servus, cui dulcis somnus, quinam dicatur, 144. Severitas sæpe utilis, 168. Siculæ Ecclesiæ metropolitam habebant P. M., I.VI. Siculorum ritus Gregorii nostri ævo Latinus, XXII. Sido cantionum inventrix, 45. Siientium in adversarii furore servandum, 82. Silvia Gregorii Magni mater ubi habitarit, VI. Silviæ testamentum et mors, VII. Silvie, Gordiani et Gregorij effigies, VII. Simeon Metaphrastes Leontiuni fere secutus, XVI et Simocattæ testimonium de Mauritii Aug. cæde, 154. Simplicitas rectæ rationis ab hominibus confusi, 201. Smithi, Joannis, opinio de quodam loco Ecclesiastæ,

ORDO RERUM QU.E IN HOC TOMO CONTINENTUR. Sol sensibilis solem spiritalem, id est Christum, signi 1 cat, 267, 268. Solis decursus quid nos doceat, 11. Solonis g'oria ob datas leges, 233. Sophroni locus de immortalitate animorum, 102. Spatharius in aula Aug, LV. Spiritus snctus intellecturn effingit sapientem ac pu Tum. 232. Spiritus non unɔ sensu, 99. Aliquando idem ac volun tas. 206. Spiritus redit ad Deum, corpore in terram converso, Stare terra quo sensu dicatur, 18. Stichometria Biblica, 38. Struthio sæpe avis quælibet, 187. Struthiocamel as hellua, 188. Stulti et prudentis comparatio, 54. Suidas de epocha ca:lesti, 23. Superbia Deo invisa, 183. Suppliciorum apud Hebræos quatuor genera, 76. Susauna historia a LXX interp. etiam Græce reddita, Sybariticæ vel Symbariticæ mensæ ferculis omnis ge neris infames, 251. Symmachi locus, qui in Hexaplis variat, 108. Interpre tatio ascita, 163. Synapte in liturgia Græcorum, LX. Syneleticæ virginis documentum, 258. Synodi CP. sub Joanne IV annus ex Evagrio, Ll. Synodus CP. ob Gregorium Antioch. coacta, L. Synopsis totius editionis, II. Tacere præstat adversario furente, 82. Talentum Gregorio nostro datum ab Aug., CIV. Tatius de solis orbitis, XXIII. Tempestivitas sua est rebus omnibus, 69 seq. Templi Hierosolymitani partes, 75. Templum Gregorio nostro dicatum Agrigenti, CXVI. Temporum varorum explicatio ex Hebræorum intelli gentia, 70. Terra stare quo sensu dicatur, 18. Tertullianus de Marcione, 125. Testudo ab Ammiano descripta, 190. Theatri apud Græcos consessus, 253. Themistocles infra Solonem habendus, 253. Theodori Mopsuesteni judicium de Salomonis libris, 3. Theodorus Trimithuntorum episc., LII. Theodorus a Vitaliano P. M. episcopus factus, XI, XII, Theodorus legatus in synodo sexta, XII. Theodote mater Gregorii nostri, XX. Theologus cur appellatus Joaunes evang., LXXVIIL Theopolis Antiochia, XLV. Thuris adolendi consuetudo in sacris, LXXXV. Timor Dei adversus omnia pericula salutaris, 187. Om nem hominem constituit, 291, 292. Trabes ab Aroge duce Benevent. et Gregorio expræ fecto Romam missæ Basilicis integendis, 87, 97 Tradidit pro permisit ab Ecclesiaste usurpatum, 89. Tribunal locus urbis, LXXXIX. Tribuni Agrigentini, LXV. Tricces episcopus OEcumenius, 84. Triorae episcopus Agrigentinis pro Gregorio nostro præesse jussus, LXXVII et XCXIX. Tripolitanum monasterium, XXVI. Tyrcanus tyrannus, LXXII, LXXIII. Unctio orientalibus familiaris, 222. Urbes autonomæ, 233. Valesius de LXX interpretum editione Origeniana, Vanitatis definitio, 8. Varus navicularius hospes Gregorii nostri, XLI. Vascones in Aquitaniam usque fusi, XCXIII. Vaticinia de sacrificio incruento, 129 Ventorum circulus, 22. Ver anni maximi, 23. Verba veritatis, id est divinæ voluntatis cognitio, 287. Verbum quan loque usurpatum pro facto, 203. Vestimenta candida quid designent, 222. Victus et vestimenta homini ad vitam satis, 157. Videre pro frui, 224. Vineæ ac turres militares, 190. Vinum exhilarat viventes, 254. Mysticum, 255. Virgines sanctimoniales obviam episcopis, I.XH. Viri fortitudinis sunt crura pedesque nominis, 276, vel facultates animæ intelligentis, 277. Virtutis fructus bona memoria, 29. Via media est inter vitia, 183. Virtus in medio stat, 75. Vita longa nihil male viventi proderit, 155. Vita hominum umbra, 212. Ex contrariis constat, 74. Vitæ pravæ nullum a morte remedium, 223. Viventis qualiscunque conditio potior, quam mortui, Vocabuli iteratio in sacris Litteris, 10. Volucris vox explicatur gallicinium, 280. Et archangeli tuba resurrectionem prænuntians, ibid. Voluntatis momentum in peccando, 208. Votum in sacris Litteris quid dicatur, 134. Vox contendenda, cum adversarius detumuerit, 83. Vulgata Biblia apud Hieronymum, CXXIII. Monitum de Epistola ad Armenios. Notitia. Notitia altera. Cap. II. Res gestæ usque ad annum 720. Archiepis copatus Cyzicenus. Patriarchatus Constantinopolita Vita S. Germani auctore Godefrido Henschenio. 19 Caput primum. - Cultus sacer. Studia et virtutes in juventute. I. Epistola Gregorii papæ Romani ad Germanum. Jit. nus. Cap. III. num. Cap. IV. S. Germanus a sancio Gregorio papa II laudatur. Nomen diptychis inscriptum. Varii libri ab eo editi. Ex anonymo de imagine dicta Romana Monitum Ang. Mai de sequenti opusculo. Monitum in tractatum. De vitæ termino. Acta cum Leone Isaurico pro cultu imagi II. Epistola Germani ad Joannem episcopum Syna densem. Epistola Germani ad Constantinum Nacoliæ. 162 IV. - Epistola ejusdem ad Thomam episcopum Clau diopoleos. 1. Oratio in adorationem venerandæ et vivificæ crn cis tempre medii jejunii. Oratio in Dominici corporis sepulturam. Oratio in Præsentationem Deiparæ 1. Oratio in Præsentationem Deiparæ I. V. – Oratio in Dei Genitricis Annuntiationem. VI. Orati in B. Mariæ Dormitionem 1.

ORDO RERUM QUE IN HOC TOMO CONTINENTUR. Oratio in B. Mariæ Dormitionem II. Oratio in B. Mariæ Dormitionem III. Oratio in Zonam S. Mariæ Virginis. V. Sermo de exaltatione sanctæ crucis Notitia. Epistola nuncupatoria. Notitiæ. Notitia. SERMO LAUDATORIUS IN SYNODO RIGUENA II BABI In Pentecosten. iv.. In Natale Domini. In Domini apparitionem. Pro magna secunda Feria. Pro magna tertia Feria. Pro magna quarta Feria. Pro magna quinta Feria. Pro magna Para ceve. Pro magno Sabbato. XI. - lu Dominicam Pa'marum. In Exaltationem crucis. In Occursum Domini. SCHOLIA IN S. GREGORIUM Nazianzenum. In Transfigurationem Domini. Notitia. Notitia altera. Commentarius prævius. Præfatio Antonii Morcelli de consilio et ordine editio Dis. Vita S. Tarasii auctore Ignatio episcopo. Prologus. Caput primum. Probitas parentum S. Tarasii. Hojās pia educatio. Consularis dignitas. Investigatio ejusdem de Leontio scriptore Vitæ S. Gre Cap. I.S Tarasius ad patriarchatum Constantino politanum destinatur a Paulo decessore. gorii Agrigentini. Cap. III. S. Tarasii electio et consecratio patriar Vita S. Gregorii Agrigentini, auctore Leontio mona chalis. cho. S. Gregorii Annalis. 8. Gregorii Honores cœlestes. Auctoritates veterum scriptorum. Cap. V.. gines restitutæ. Scripta. Liber I. Cap. VII. Liber II. Liber III. volenti. Liber IV. Cap. VIII. Liber V. Liber VI. Liber VII. Liber VIII. Liber IX. Liber X. Dissertatio Joannis Lances de ætate Gregorii Agri gentini. triarchis. Cap. XI. tura. Notitia. DOGMATA CATHOLICA ss. APOSTOLORUM. Cap. IV. — S. Tarasii exercitatio virtutum erga se.cle rum, pauperes, monachos. Synodus VII oecumenica Nicææ habita. Ima Cap. VI. - Profligate a S. Tarasio hæresis et simo nia immunitas Ecclesiæ propugnata. S. Tarasius fortiter imperatori resistit legitimam conjugem repudiare, et cubiculariam ducere S. Tarasli patientia in adversis· adme nitio ad clerum de frenando illicito sensuum appetitu. Cap IX. Comparatio S. Tarasii cum confessoribus et martyribus. Utilitas imaginum contra Iconoclastas. Cap. X. Comparatio S. Tarasii cum apostolis et pa S. Tarasii senectus, morbus, obitus, sepal Cap. XII. — Miracula ad sepulcrum S. Tarasii patrala. I. - Ad imperatorem Constantinum et Irenem matrem 11. Ad Adrianum papam. Notitia Fabricii. Ad eumdem Adrianum. Notitia alera Combefis. Ad Joannem presbyterum et anachoretam. 1451 1.- Sermo de Luminibus sanctis. Ad sacerdotes Antiochiæ et Alexandriæ. 1459 Summi sacerdotes Orientis ad Tarasiumi. 1467 II. Sermo I in Transligurationem D.N. Jesu Christi. Ad episcopos Siculorum. Monitum in homilium sequentem. Sermo II in Transfigurationem D. N. Jesu Christi. Index analyticus ad opera S. Germani. IV. Sermo in festo S. Michaelis archangeli. Index analyticus ad opera S. Gregorii Agrigentini 1505 Parisiis. Ex typis MIGNE.