col. 197–198page 1 of 6
gant, in inferiora terræ dicuntur ingredi: vel corte
quia gravius delinquunt, qui terrena docent, quam
qui ita vivuɛt, eis futura pœna etiam gravior im
minet iidemque ipsi in manus gladii tradendi
prophetantur, illius fortassis flammei et versa
tilis.
assertio, congregemus ex divinis voluminibus sic- argumenta carnalis et terrenæ sapientiæ confu
ubi animalis hujus mentio facta est. Invenimus
ergo in sexagesimo secundo psalmo de impiis ita
dici: Ipsi vero in vanum quæsierunt animam meam,
introibunt in inferiora terræ, tradentur in manus
gladii, partes vulpium erunt”. Sed et in Evangelio
secundum Matthæum Salvator ad Scribam qui di
cebat ei: Magister, sequar te quocunque ieris, re
spondit: Vulpes foveas habent et volucres cœli ni
dos ubi requiescant, Filius autem hominis non ha
bet ubi caput suum reclinet ". Similiter autem et
in Evangelio sccundum Lucam ad eos qui dixerunt
Domino: Exi, et vade hinc, quia Herodes vult te
occidere, respondit Jesus: Euntes dicite vulpi huic
Ecce ego ejicio dæmonia et sanitates perficio hodie
et crastina, et in die tertia consummabor 18. In libro
quoque Judicum, Samson cum uxor quæ erat ex ge
mere Philistinorum ei fuisset ablata, ait ad patremn
ejus: Innocens sum ego hac vice ab Allophylis, quia
faciam vobiscum malu. Et abiit Samson, et accepit
trecentas vulpes, et accepit lampades, et ligavit cau
dam ad caudam, et posuit lampadem unam inter duas
93 cuudas vulpium, et accendit ignem in lampadi
bus, et emisit eas per messes Allophylorum, et incen
dit omnes messes corum et stipulas eorum, et vineas
eorum 76, et oliveta eorum. Adhuc autem in secundo
libro Esdræ, ubi Tobias Ammonites impedivit ædi
ficationem eorum qui de captivitate redierant, ut
ædificarent templum et murum, ait ad Allophylos
Nunquid isti sacrificabunt aut comedunt immolata
in hoc loco? Nonne ascendunt vulpes, et destruent
murum ipsorum quem ex lapidibus a'dificant "?
Quomodo autem et partes vulpium fiant, videa
mus. Omnis anima aut pars est Dei, aut pars est
cujuscunque qui accepit potestatem super homines.
Nam cum divideret Altissimus gentes, et dispergeret
filios Adam, siatuit fines gentium secundum nume
rum angelorum Dei, et facta est portio Domini Ja
cob 7. Cum ergo constet unamquamque animam
aut in parte Dei, aut in parte esse alterius cujusli
bet, quoniam quidem per arbitrii libertatem possi
bile est unumquemque ex parte alterius transire,
vel ad partem Dei si melius ipso juvante elegerit,
vel si nequius ad dæmonum portionem, hinc horum
mentio habetur in psalmo: Qui in vanum quæsie
runt animam justi, partes erunt vulpium, veluti si
diceret et pessimorum et nequissimorum dæmo
num partes erunt: ut unaquæque maligna virtus
et dolosa, per quam deceptiones et fraudes falsæ
scientiæ introductæ sunt, figuraliter vulpes appel
lentur; et hi qui in hunc errorem deducuntur, et
nolunt acquiescere sanis sermonibus `Domini no
stri Jesu Christi, et doctrinæ quæ secundum pie
tatem est, sed decipi se patiuntur a talibus, isti
talium partes vulpium fient, et introibunt cum eis
in inferiora terræ. Ipsi sunt et illi in quibus secun
dun Evangelium vulpes istæ quas supra memora
vimus, foveas habere dicuntur, in quibus Filius ho
minis non habet ubi caput suum reclinet. Herodem
quoque vulpem nominatum pro fallaci calliditate
credendum est. Nam de Samson qui trecentas vul
pes cepisse, et colligasse per caudas, atque inter
jecisse lampades ardentes in medio caudarum, at
que immisisse per messes Allophylorum, et incen
disse eas cum stipulis et olivetis vineisque memo
ratur, valde mihi difficilis formæ hujus vel figuræ
videtur explanatio. Tentemus tamen aliqua ex his
pulsare pro viribus, et ponamus, sicut expositio
nostra in superioribus continet, vulpes esse falla
Hæc sunt interim quæ ad præsens nobis ex Scri
pturis divinis occurrere potuerunt, in quibus ani
malis hujus memoria facta est, ut ex his sapiens
quisque lector prudenter possit conjicere, si apta
usi sumus expositione in his quæ proposita sunt
nobis, ad explanandum id quod ait: Capite nobis
vulpes pusillas. Et quamvis operosum sit singula
quæ exempli causa assumpsimus explanare, tamen
quæ poterimus, breviter contingemus. Et primo de
sexagesimo secundo psalmo videamus, ubi cum justi
animam persequerentur impii, ille psallebat di
cens: Ipsi autem in vanum quæsierunt animam
meam, introibunt in inferiora terræ, tradentur in ces perversosque doctores. Hos Samson qui veri
manus gladii, partes vulpium erunt 78. In quo u:i
que ostenditur quod vanis et inanibus verbis pravi
doctores decipere volentes animam justi, introire
dicuntur in inferiora terræ, terram utpote sapien
tes, et de terra loquentes, atque in inferiora ejus,
id est in profundum stultitiæ descendentes. Puto
enim quod hi qui carnaliter vivunt, quia sibi
ipsis tantummodo nocent, terra esse et in terra ha
bitare dicuntur. Hi vero qui terrenis et carnalibus
sensibus Scripturas intelligunt, et alios ita docendo
decipiunt, pro eo ipso quod argutias quasdam et
et fidelis imaginem tenet doctoris, capiens verbo
veritatis, caudam ad caudam colliget, id est ad
versantes sibi, et diversa a se invicem sentientes
docentesque confutet, atque ex ipsorum verbis pro
positiones collectionesque accipiens, in Allophylo
rum segetem ignem conclusionis emittat, et ex pro
priis eorum argumentis omnes corum fructus atque
vineas et oliveta pessimæ generationis incendat.
Sed et ipse numerus trecentarum vulpium quæ a
semetipsis diversæ et dissonantes erant, triplicem
formam indicant peccatorum. Omne enim pecca
7 Psal. Lx, 10, 11. " Matth. vi, 19, 20. 78 Luc. XIII, 31, 32. 7ª Judic. xv, 5, 4, 5.
78 Psal. LXII, 20, 11.
79 Deut. xxx11, 8, 9.
TT II Esdr.
col. 199–200page 2 of 6
PG 13:199Αδελφιδός μου ἐμοὶ, κἀγὼ αὐτῷ. Η νύμφη πρὸς τοὺς ἑταίρους του νυμφίου φησίν, ὡς οὐδεμίαν ἔχουσα πρὸς τοὺς ἀλώπεκας κοινωνίαν. Ἐκοινώνησε γὰρ ἡμῖν, φησὶν, αἵματος καὶ σαρκὸς, καὶ ἡμεῖς αὐτῷ τῆς ἀφθαρσίας. Ἀπόστρεψον, ὁμοιώθητι σὺ, ἀδελφιδέ μου, δορκάδι. Τὰ πρότερα πρὸς τὰς νεάνιδας εἶπεν ἡ νύμφη· τὸ δὲ νῦν πρὸς τὸν νυμφίον· ὥστε τῷ παρ όντι καιρῷ ἁρμόττουσαν ἀναλαβεῖν ὁμοιότητα, πρὸς μὲν τὸν δόρκωνα· διὰ τὸ διορατικόν, πρὸς δὲ νεβρόν ἐλάφων δι' ἀφανισμὸν τοῦ τῶν ἔφεων γένους. Ταῦτα δὲ ποιεῖ ἐν τοῖς ὄρεσι τῶν κοιλωμάτων, Απόστρε
col. 201–202page 3 of 6
PG 13:201δὲ ἀποῤῥητότερα εἰς τὰ ταμιεῖα τῆς συλλαβούσης τὴν νύμφην. Ἡ αὐτὴ δὲ μήτηρ καὶ συλλαβοῦσα δηλοῦται, διὰ τὸ ἐν τῇ συλλήψει τὴν ἀρχὴν τῆς συστάσεως εξ και μήτηρ δὲ λεγομένη μετὰ τὴν μόρφωσιν, καὶ τὴν τοῦ συλληφθέντος τελείωσιν. Τις αὕτη ἡ ἀναβαίνουσα; Καλὴ λίαν ἡ ἀναβαί ναυτα βίῳ καὶ λόγῳ ψυχή· φυγοῦσα τὰ παρὰ τοῖς πολλοῖς ἁμαρτήματα, ὥσπερ ἐξ ἐρήμου λέγεται ἀνα δαίνειν. Τὸ δὲ τὸν δίκαιον εἶναι Χριστοῦ εὐωδίαν ἐν παντὶ τόπῳ τοῖς σωζομένοις, τεθυμιαμένη νοεῖται. Παραπλησίως γὰρ ἔχουσι καπνὸν ἡδὺν ἀναπέμπουσιν εὐφραίνοντα τὰς τῶν μακαριζόντων ἀναπνοάς. ΚΕΦ. Δ'. Άπασαι διδυμεύουσαι. Διὰ τὸ διττὸν τῆς νοή σεως, τῆς τε ῥητῆς καὶ τῆς πνευματικῆς. Ὡς σπαρτίον κόκκινον χείλη σου. Ήγουν Έστω διὰ πυρὸς ἡ τοῦ λόγου παρασκευή, ὡς κερ δῆσαι τὸν ἀκροατήν δυναμένη. Η καὶ τὸ ἔναιμον καὶ ζωτικὸν δηλοῖ τῶν διὰ τοῦ χείλους εξιόντων τη μάτων, οἱονεὶ βαπτομένων ἐν τῇ ἀληθινῇ πόσει τοῦ αίματος Χριστοῦ. Ἐκτὸς τῆς σιωπήσεώς σου. Προστίθησι τῷ τῆς σωφροσύνης ἐπαίνῳ τὸν ἀπὸ τῆς σιωπῆς, ἐπισταμέ της τῆς νύμφης καιρούς λαλιᾶς ὡραίας καὶ ἐπαινουμένης σιγῆς. Καὶ ἐπεὶ πιστὸς πνοῇ κρύπτει πράτ γματα, καὶ ἡ νύμφη ἐν τῷ βάθει κρύπτει τὰ θεωρήματα, τοὺς οἱονεὶ κόκκους τῆς ῥοᾶς· ἕκαστον ἐν τῷ ἰδίῳ τάγματι σε σωματοποιημένον ἐν τῷ ἡγεμονικῷ διὰ ἐπήγαγεν· Ἐκτὸς τῆς σιωπήσεώς σου, δηλῶν τὰ σιωπώμενα δόγματα, ὡς κόκκους ῥοᾶς ὑπὸ τὸ λέ πυρον αὐτῆς. Ο ᾠκοδομημένος εἰς θαλπιώθ. ᾿Ακύλας τό, θαλπιώθ, επάλξεις ἐκδέδωκεν· ὁ δὲ Σύμμαχος, ὕψη ᾧ ἀκολουθεῖ τὸν ὑπὲρ τὰς ἐπάλξεις πύργον εἶναι τὴν σοφίαν, ἧς ὁμοίως ήρτηνται θυρεοὶ μὲν τὰ πεπιστευμένα δόγματα, ἅπερ εἶπεν ἑνικῶς ὁ ᾿Από στολος, θυρεόν πίστεως· βολίδες δὲ τῶν δυνατών, οἱ δυνατῶς ἀνατρέποντες λόγοι τῶν ἐναντίων τῆς ἀληθείας τὴν πιθανότητα. Αντὶ δὲ τοῦ ἐπάλξεις, ἐντολὰς ἐκδέδωκεν ἡ πέμπτη ἔκδοσις, τὸν νοῦν μᾶλ λον ἢ τὴν λέξιν ἑρμηνεύουσα. Μὴ προαποκειμένων γὰρ ἐντολῶν, οἰκοδομηθῆναι τὴν ψευδή γνῶσιν ἀεύ Δύο μαστοί σου ὡς δύο νεβροί. Τὸ ἡγεμονικόν ὡς ἐπὶ νύμφης μαστοί· ὅπερ ἐστὶν ὀξυδερκέστατον. Διόπερ είκασε δύο νεβροῖς δορκάδος νεμομένοις ἐν ὡραίοις τόποις καὶ εὐώδεσι, σημαίνων τά τε νοητὰ καὶ αἰσθητά. Νεβροὺς δὲ, ἐπειδὴ νῦν ἐκ μέρους γινώσκομεν, ὅταν δὲ τὸ τέλος ἔλθῃ, καταργοῦμεν τὴν νηπιότητα· ὅταν ὁ καύσων τοῦ παρόντος βίου παύσηται, καὶ καιρὸς τῆς ἀναψύξεως ἐπιστῇ, λυομένης καὶ τῆς σκιᾶς· σκιὰ γάρ ἐστιν ὁ παρών βίος. οι; οι
col. 203–204page 4 of 6
PG 13:203δὲ ἀποῤῥητότερα εἰς τὰ ταμιεῖα τῆς συλλαβούσης τὴν νύμφην. Ἡ αὐτὴ δὲ μήτηρ καὶ συλλαβοῦσα δηλοῦται, διὰ τὸ ἐν τῇ συλλήψει τὴν ἀρχὴν τῆς συστάσεως εξ και μήτηρ δὲ λεγομένη μετὰ τὴν μόρφωσιν, καὶ τὴν τοῦ συλληφθέντος τελείωσιν. Τις αὕτη ἡ ἀναβαίνουσα; Καλὴ λίαν ἡ ἀναβαί ναυτα βίῳ καὶ λόγῳ ψυχή· φυγοῦσα τὰ παρὰ τοῖς πολλοῖς ἁμαρτήματα, ὥσπερ ἐξ ἐρήμου λέγεται ἀνα δαίνειν. Τὸ δὲ τὸν δίκαιον εἶναι Χριστοῦ εὐωδίαν ἐν παντὶ τόπῳ τοῖς σωζομένοις, τεθυμιαμένη νοεῖται. Παραπλησίως γὰρ ἔχουσι καπνὸν ἡδὺν ἀναπέμπουσιν εὐφραίνοντα τὰς τῶν μακαριζόντων ἀναπνοάς. ΚΕΦ. Δ'. Άπασαι διδυμεύουσαι. Διὰ τὸ διττὸν τῆς νοή σεως, τῆς τε ῥητῆς καὶ τῆς πνευματικῆς. Ὡς σπαρτίον κόκκινον χείλη σου. Ήγουν Έστω διὰ πυρὸς ἡ τοῦ λόγου παρασκευή, ὡς κερ δῆσαι τὸν ἀκροατήν δυναμένη. Η καὶ τὸ ἔναιμον καὶ ζωτικὸν δηλοῖ τῶν διὰ τοῦ χείλους εξιόντων τη μάτων, οἱονεὶ βαπτομένων ἐν τῇ ἀληθινῇ πόσει τοῦ αίματος Χριστοῦ. Ἐκτὸς τῆς σιωπήσεώς σου. Προστίθησι τῷ τῆς σωφροσύνης ἐπαίνῳ τὸν ἀπὸ τῆς σιωπῆς, ἐπισταμέ της τῆς νύμφης καιρούς λαλιᾶς ὡραίας καὶ ἐπαινουμένης σιγῆς. Καὶ ἐπεὶ πιστὸς πνοῇ κρύπτει πράτ γματα, καὶ ἡ νύμφη ἐν τῷ βάθει κρύπτει τὰ θεωρήματα, τοὺς οἱονεὶ κόκκους τῆς ῥοᾶς· ἕκαστον ἐν τῷ ἰδίῳ τάγματι σε σωματοποιημένον ἐν τῷ ἡγεμονικῷ διὰ ἐπήγαγεν· Ἐκτὸς τῆς σιωπήσεώς σου, δηλῶν τὰ σιωπώμενα δόγματα, ὡς κόκκους ῥοᾶς ὑπὸ τὸ λέ πυρον αὐτῆς. Ο ᾠκοδομημένος εἰς θαλπιώθ. ᾿Ακύλας τό, θαλπιώθ, επάλξεις ἐκδέδωκεν· ὁ δὲ Σύμμαχος, ὕψη ᾧ ἀκολουθεῖ τὸν ὑπὲρ τὰς ἐπάλξεις πύργον εἶναι τὴν σοφίαν, ἧς ὁμοίως ήρτηνται θυρεοὶ μὲν τὰ πεπιστευμένα δόγματα, ἅπερ εἶπεν ἑνικῶς ὁ ᾿Από στολος, θυρεόν πίστεως· βολίδες δὲ τῶν δυνατών, οἱ δυνατῶς ἀνατρέποντες λόγοι τῶν ἐναντίων τῆς ἀληθείας τὴν πιθανότητα. Αντὶ δὲ τοῦ ἐπάλξεις, ἐντολὰς ἐκδέδωκεν ἡ πέμπτη ἔκδοσις, τὸν νοῦν μᾶλ λον ἢ τὴν λέξιν ἑρμηνεύουσα. Μὴ προαποκειμένων γὰρ ἐντολῶν, οἰκοδομηθῆναι τὴν ψευδή γνῶσιν ἀεύ Δύο μαστοί σου ὡς δύο νεβροί. Τὸ ἡγεμονικόν ὡς ἐπὶ νύμφης μαστοί· ὅπερ ἐστὶν ὀξυδερκέστατον. Διόπερ είκασε δύο νεβροῖς δορκάδος νεμομένοις ἐν ὡραίοις τόποις καὶ εὐώδεσι, σημαίνων τά τε νοητὰ καὶ αἰσθητά. Νεβροὺς δὲ, ἐπειδὴ νῦν ἐκ μέρους γινώσκομεν, ὅταν δὲ τὸ τέλος ἔλθῃ, καταργοῦμεν τὴν νηπιότητα· ὅταν ὁ καύσων τοῦ παρόντος βίου παύσηται, καὶ καιρὸς τῆς ἀναψύξεως ἐπιστῇ, λυομένης καὶ τῆς σκιᾶς· σκιὰ γάρ ἐστιν ὁ παρών βίος. οι; οι
col. 205–206page 5 of 6
PG 13:205σόμεθα. Τότε γὰρ ὡς τέλειοι, ἀλλ' οὐχ ὡς νεβροί νεμηθη Ενθεμα Ἐν μιᾷ ἐνθέματι τραχήλου σου. Τό, ἔνθεμα, εἴρηται παρὰ τὸ ἐντίθεσθαι καὶ ἐνηρμόσθαι τῷ τρα χήλῳ τῆς νύμφης. Εἰ δὲ ὡς δύο νεβροὶ δορκάδος ἔμει ναν οἱ μαστοὶ τῆς νύμφης, το, Τί ἐκαλλιώθησαν! οὐκ ἂν ἐῤῥήθη θαυμαστικῶς περὶ τοῦ, ὡς ἔφην, διανοητικοῦ. Ἀλλὰ καὶ τὸ διπλοῦν τοῦ θαύματος τὴν αὔξησιν τοῦ κάλλους ὑπέδειξεν· ὁποῖον τὸ, Εκαρδίωσας, ἐκ δευτέρου ῥηθέν. Ιμάτια δὲ τῆς νύμφης, οἱ ἐνδεδυμένοι Χριστὸν Ἰησοῦν, σπλάγχνα οικτιρμοῦ, καὶ χρηστότητα καὶ ταπεινοφροσύνην. Χείλη δὲ, οἱ διδάσκαλοι· καὶ κηρία μέλιτος, λόγοι καλοί. Ειργάσαντο δὲ κηρίον καὶ μέλι προφῆται καὶ ἀπόστολοι. Καὶ ὀσμὴ ἱματίων σου ὡς ὀσμὴ λιβάνου. Ήγουν, Κεκόσμησαι θεολογίας πνέουσιν ἱματίοις ἐπείπερ οὐ μονοειδής τίς ἐστιν, οὐδὲ μονότροπος ἡ κατ' ἀρετὴν πολιτεία· ἀλλ᾿ ὥσπερ ἐπὶ τῆς τῶν ὑφασμάτων κατασκευῆς διὰ πολλῶν νημάτων ἡ ὑφαντικὴ τέχνην τὴν ἐσθῆτα ποιεῖ· οὕτω καὶ ἐπὶ τῆς ἐναρέτου ζωῆς πολλὰ χρὴ συνδραμεῖν, δι᾿ ὧν ὁ ἀστεῖος ἐξυφαίνεται βίος· ἅπερ καὶ ἀπαριθμεῖται ὁ θεῖος Απόστολος, χαράν, εἰρήνην, μακροθυμίαν, καὶ τὰ τοιαῦτα. Τούτου χάριν ἀποδέχεται τὸν ἐν ἐσθῆτι κόσμον τῆς νύμφης, ὡς τῷ λιβάνῳ κατὰ τὴν ὀσμὴν ὁμοιούμενον· καὶ φησὶν ὅτι, Σοι, ὦ νύμφη, τῶν ἀρετῶν ἡ περιβολὴ τὴν θείαν μιμεῖται μακαριότητα, διὰ καθαρότητος καὶ ἀπαθείας τῇ ἀπροσίτῳ φύσει ὁμοιουμένη. Τοιαύτη γὰρ ἡ τῶν σῶν ἱματίων ὀσμή, ὡς πρὸς τὸν λίβανον ἐμφερῶς ἔχειν, τὸν ἀνακείμενον εἰς τὴν τοῦ Θεοῦ τιμήν. Κῆπος κεκλεισμένος, ἡ ἀδελφή μου. Δεύτερον τὸν κῆπος κεκλεισμένος, ἐῤῥέθη τὸ μὲν ἐπὶ προ κόπτοντος, τὸ δὲ ἐπὶ τελείου· ὅτε τὸ ἡγεμονικὸν αὐ τοῦ, καθοραθὲν, τῇ τῆς θεολογίας γραφίδι τετύπωται· ἢ καὶ νῦν μὲν ἡ νύμφη κῆπος ἐστι κεκλεισμένος μόνον, ἐν δὲ τῷ μέλλοντι αἰῶνι διὰ τὴν τελειότητα καὶ τὸ βέβαιον καὶ πηγή ἐστιν ἐσφραγισμένη Παντὶ γὰρ τῷ ἔχοντι δοθήσεται, καὶ περισσευθήσεται. Νῦν μὲν οὖν ἡ Γραφὴ κῆπον εἶπεν ἁπλῶς ἀλλαχοῦ δὲ ὡς περὶ ἑτέρου, καὶ τὸ λαχανείας προστίθησιν. οι Εξεγέρθητι, βοῤῥᾶ. Εοικεν ἐπιτιμᾶν ἡ νύμφη τῷ βοῤῥέᾳ, τὴν ἐξουσίαν λαβοῦσα παρὰ τοῦ ἐπιτιμήσαντος τῷ ἀνέμῳ νυμφίου. Διὸ παρὰ τοῖς τρισὶν εὐαγγελισταῖς ἐπιτιμηθῆναι τῷ ἀνέμῳ εἴρηται. Οἱ δὲ ἄνεμοι ἁπλῶς ὑπακούουσιν αὐτῷ. Χριστὸς οὖν, ἐξωθουμένου τοῦ διαβόλου, εἰσοικίζεται ταῖς ψυχαῖς περὶ οὗ τὸ, ὁ Θεὸς ἀπὸ θαιμὰν ἤξει, τουτέστιν ἐκ νότου. ΚΕΦ. Ε'. Καταβήτω ἀδελφιδός μου εἰς κῆπον αὐτοῦ. Πεπαῤῥησιασμένης φωνῆς! Τῷ πᾶσι τοῖς οὖσι τὴν ζωὴν ἐκ τῆς ἰδίας πηγῆς ἐπιῤῥέοντι ἡ νύμφη προσ τίθησι τράπεζαν, κῆπον ἴδια τῶν ἐμψύχων δένδρων
col. 207–208page 6 of 6
PG 13:207πεφυτευμένον. Ημεῖς δὲ δένδρα, εἴπερ δὴ καὶ ἡμεῖς οἱ τὴν τροφὴν αὐτῷ προτιθέντες, τὴν τῶν ψυ χῶν ἡμῶν σωτηρίαν, κατὰ τό· Ἐμὸν βρῶμά ἐστιν, ἵνα ποιῶ τὸ θέλημα τοῦ Πατρός μου. Καρπὸς δὲ ἡμῶν ἡ προαίρεσις. Ἐπεὶ δὲ οὐκ ἔστιν ἡμᾶς ἄλλως ἀναληφθῆναι πρὸς τὸν Ὕψιστον, εἰ μὴ πρὸς τὸ χθαμαλώτερον ἐπικλιθείη ὁ ἀναλαμβάνων πραεῖς Κύ ριος, εὐκτικῶς τό· Καταβήτω, φησὶν, ἐπιδεικνυμένη τῷ Θεῷ τῶν τῆς ἀρετῆς ἀκροδρύων τὴν εὐφορίαν. *Ανοιξόν μοι, ἀδελφή μου. Αναγκαίως ἡ τοῦ μοι προσθήκη τοῦ ἄνοιξον. Ἔστι γὰρ καὶ ἀντικειμέναις δυνάμεσιν ἀνοίξαι. Ως περὶ ὀχληρᾶς δὲ τῆς δρόσου λέγειν δοκεῖ, ὡς καὶ περὶ τῶν τῆς νυκτὸς ψε κάδων· ἀνάπαυλαν γὰρ ἔοικεν ἀπὸ τούτων ἐπιζητεῖν. Ακόλουθα ταῦτα τοῖς πρώτοις. Μετὰ γὰρ τὴν ἀνά στασιν εἰσῆλθε τῶν θυρῶν κεκλεισμένων, καὶ καλεί τὴν Θωμᾶν, καὶ δι' αὐτοῦ πᾶσαν ἄπιστον ψυχὴν, ἀνοῖξαι τὴν ἰδίαν καρδίαν καὶ τὴν τῆς ἀναστάσεως χωρῆσαι πληροφορίαν· καλεῖ δὲ αὐτὸν τελείαν εἰ τόντα· ῾Ο Κύριός μου καὶ ὁ Θεός μου! Η δρόσος δὲ δηλοῖ τὴν κατὰ τὸν ὄρθρον ἀνάστασιν, ὅτε κάτεισι δρόσος. Ἐπὶ χεῖρας τοῦ κλείθρου ἤνοιξα ἐγώ. Ηνίκα ἔφθασεν ἡ νύμφη τὸ κλείθρον, ὥστε τὴν ψυχὴν ἀνα πετάσαι τῷ λόγῳ, τότε μόνην τὴν χεῖρα, καὶ τινὰς ἑαυτοῦ δείξας πράξεις παρελήλυθεν, ὡς μηδέπω τὸ πλέον εἰς θέαν χωρούσης τῆς νύμφης, ἅμα δὲ καὶ ᾠκονόμει πλέον αὐτῆς ἐπιτεῖναι τὸν ἔρωτα. Ἐξέρ χεται καὶ ἐκδημεῖ τοῦ σώματος ἡ ψυχὴ, διὰ τὸν τοῦ νυμφίου λόγον ἔχουσα ἐν οὐρανῷ πολίτευμα. Εζήτησα αὐτὸν, καὶ οὐχ εὗρον. Συνεχῶς ἡ ψυ χὴ τὸν νυμφίον Λόγον ἐπιζητεῖ· καὶ εὑροῦσα, πάλιν ἑτέροις ἀποροῦσα ζητεῖ· κἀκεῖνο θεωρήσασα ποθεῖ τὴν ἑτέρων ἀποκάλυψιν· καὶ τυχοῦσα τούτων, ἐπ' ἄλλοις εύχεται τὸν νυμφίον ἐπιδημεῖν. Αδελφιδός μου λευκὸς καὶ πυρρός. Λευκός, ἐπειδὴ ὁ Θεὸς ἀληθινός· πυῤῥὸς δὲ διὰ τὸ αἷμα τὸ ὑπὲρ τῆς Ἐκκλησίας χυθέν. Βόστρυχοι αὐτοῦ ἐλάται. Οἱ βόστρυχοι διὰ τὴν Ευχνότητα παραβάλλονται ταῖς τῶν φοινίκων ἐλάταις, ἃς φασὶν ἀντὶ σπέρματος εἶναι ταῖς θηλείαις φοίνιξιν, ὦπε καρπὸν φέρειν ἐδώδιμον· διὰ δὲ τὴν βαθύτητα τῶν ὥσπερ ἐκφυέντων ἀντὶ τριχῶν λογισμών μέ λανες ἐπαινετῶς ὀνομάζονται, τῷ τοῦ νυμφίου συμ βαλλόμεναι κάλλει· Τὸ δὲ ὡς κόραξ οὐχ ἁπλῶς είμαι διὰ τὸ χρῶμα, σύμβολον δὲ τῶν βαθυτάτων εἶναι καὶ πεπληρωμένων σκοτεινοῦ ὕδατος ἐν νε φέλαις ἀέρων· περὶ ὧν εἶπεν ὁ Ἰώβ· Τίς δὲ ἡτοι μασε κόρακι βοράν; Νεοσσοὶ δὲ αὐτοῦ πρὸς Κύ ριον κεκράξονται. Ητοίμασε γὰρ τοῖς βαθυτέροις τὸν νοῦν πολλὴν τροφὴν ὁ Θεός· ὧν οἱ μαθηταὶ νεοσ σολ, εὐχαῖς σχολάζοντες, πρὸς Κύριον κεκράγασι, πλα νώμενοι καὶ ζητοῦντες τὰ τοῖς ἐπαπορουμένοις ὑπ' αὐτῶν σίτα.