825 SPURIA.' οὐκ ἤρκεσεν ὑπὸ τοῦ πρὸ τοῦ Ἡρώδου ἡ τῶν νεαρῶν τέ κνων ἐν Βηθλεὲμ γεγονυία σφαγὴ, ὅτε πατέρων καὶ μη- τέρων ὀλολυγμοί ὁμόθρηνοι ζιβύνων ὑπῆρχον ὀξύτεροι ; ὅτε δακρύων πολυχύτων σταγόνες ἐκ σπλάγχνων ἀνα- βρύουσαι ενίκων πηγάς ; ὅτε πατέρων στήθη ἐτύπτοντο, καὶ συνεχῆ ἄσθματα μετὰ πόνων ἐκ καρδίας ἐπὶ μυκτή- ρων ἐπέμπετο ; ὅτε μητέρες τῶν οἰκείων λαγόνων τὴν χλόην τῶν νηπίων παρὰ καιρὸν μαρανθεῖσαν ἐπένθουν; ὅτε καὶ μαζοὶ ῥέοντες γάλα τὴν γῆν ἐλεύκαινον, τῶν ὑφελκόντων νηπίων ἄφνω σφαγέντων; ὅτε πατέρων ἀγ- κάλαι τῶν οἰκείων γόνων κεναὶ ἐγίνοντο, καὶ μητέρων μαζοὶ τοὺς ἀπὸ τῶν τρυφερῶν ὀδόντων κνησμώδεις τιτ θισμοὺς ἐπεζήτουν; Ποῖος γὰρ θὴρ τότε οὐκ ἐπεδάκρυ- σεν, ὁρῶν φονευόμενα τὰ ἄκακα νήπια ἀδίκως, ἀδόλους ψυχάς κεκτημένα; ὧν αἱ ψυχαὶ τοσοῦτον ἦσαν ἄκακοι, ὅσον καὶ τὰ μέλη αὐτῶν τρυφερὰ ἅτε νηπίων ἐτύγχανε ; Μὴ γὰρ κἀκεῖνα τὸν πρὸ σοῦ Ἡρώδην ἤλεγξαν, οἷς οὔτε γλώσσα τρανὴ ὑπῆρχεν, οὔτε ὁδόντες ἐν τῷ στόματι, ἵνα * Forte ἐκείνου, inquit Savil. 526 τὴν γλῶσσαν τορνεύσαντες, λόγον διὰ χειλέων ἐκπέμψα σιν; Οὐκ ήρκεσεν ἐκείνων · ἡ τοσαύτη ὠμότης. Α καὶ σὺ τὸ ἀσπλαγχνον ἐκείνου μιμησάμενος, Ιωάννην ἀπέτεμες, οὗ μιας τριχὸς οὐκ ἦσθα ἀντάξιος. Τοὺς γόν νους τῆς Ῥαχὴλ ἀπέσφαξεν ἐκεῖνος, καὶ σὺ τῆς Ἐκκλη- σίας τὸν παιδευτὴν Ἰωάννην ἀπέτεμες. Ποίοις τούτων ἵλεως ἔσομαί σοι ; λέγει Κύριος. Ὦ πόλις αἱμάτων, ἐν ᾗ Ηρώδης ἐβασίλευσε, καὶ ὁ τούτου ἔκγονος ὁμώνυμος, εὐταξίας, οὗτοι ἡγεμόνες τῆς ἀταξίας γεγένηνται. Υπὸ καὶ τοῖς τρόποις ὅμοιος. Οίμοι, οἱ δοκοῦντες εἶναι τῆς τῶν τοιούτων ἀρχόμενοι οἱ Ἰουδαῖοι, τὸν φόνον ὑπ' αὐτῶν ἐνέπρισαν, τὸν Ιερεμίαν ἀπέκτειναν, τὸν Ναβουθαί διδαχθέντες εἰς χριστοκτονίαν συνηλάθησαν, τὸν Ἡσαΐαν ἐλιθοβόλησαν, τὸν Ζαχαρίαν ἐφόνευσαν, τὸν Χριστὸν ἐσταύρωσαν. Αλλ' ἐκείνοις τὸ ἐπὶ τοῖς κακοῖς πένθος καταλείψαντες, ἐπὶ τὸ τῆς μυσταγωγίας φέγγος αναδρά μωμεν [43] ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ Κυρίῳ ἡμῶν, ᾧ ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. MONITUM Hanc quoque orationem spuriam esse omnia prædicant, utpote flosculis, exclamationibus, inter- rogationibus inepte redundantem. Adsunt item voces non paucæ in tam brevi opusculo, Chrysostomo inusitatæ. Hanc quoque concionem Severiano adscripsit, idque ex conjectura tantum, nuperus ille scriptor. Ego hic Severianum non agnosco. Puto autem hanc et duas sequentes ejusdem esse scriptoris, tum ob styli similitudinem, tum quia, ut dicitur in titulo, prima habita fuit in sancta et magna feria se- • Εἰς τὸν Συνήγαγον οἱ Ἰουδαῖοι συνέδριον, καὶ ἔλεγον· « Τί ποιήσωμεν; Τῇ ἁγίᾳ καὶ μεγάλῃ β'. Ἐοίκασιν οἱ τῆς Ἐκκλησίας φίλτατοι παῖδες νηπίοις θηλάζουσι, τοῖς τοῦ γάλακτος τροφὴν καθ᾿ ἑκάστην ἡμέ- ραν ἐκ τῆς μητρικής θηλῆς ὑφέλκουσι, καὶ καθ' ἑκά στην ζητοῦσιν. Εοίκαμεν καὶ ἡμεῖς μητρὶ πενιχρᾷ ὑπὸ ἀσιτίας συσταλθείσῃ τὰς τοῦ γάλακτος πηγάς. Καὶ ὥσπερ, ὁπόταν τις ἴδῃ μητέρα φιλότεχνον ἄφορον γά λακτός, καὶ ὑπὸ ἰδίου τέκνου κατακλαυθμυριζομένην, καὶ προστιθεῖσαν τὴν θηλήν, οὐχ ἵνα θρέψῃ τὸ παιδίον, ἀλλ᾽ ἵνα τοῦ κλαυθμυρισμού καταπαύσῃ· οὕτω καὶ ἡμᾶς δεῖ σκοπεῖν τε πάσχοντας τὰ αὐτὰ, καὶ ποιοῦντας τὰ ὅμοια. Καὶ γὰρ ἡμεῖς ὁρῶντες τὸ νέον τοῦτο σύστημα τῶν τῆς Ἐκκλησίας παίδων περιεστώτων κυκλόθεν, καὶ ἀπεκδεχομένων τὸ λογικὸν γάλα τοῦ λόγου, τὴν θηλὴν τῆς διανοίας ἡμῶν χαλῶμεν· οὐχ ἵνα θρέψωμεν αὐτούς (ἄπειροι γὰρ καὶ πένητες τῷ λόγῳ τυγχάνομεν), ἀλλ' ἵνα τὸν πόθον καὶ τὸν καύσωνα παύσωμεν. ᾿Αλλὰ δεῦτε, ἀγαπητοί, ἐπὶ τὸν τοῦ ἡλίου κήρυκα καταδράμωμεν, ἵνα ἴδωμεν τὴν κατὰ τοῦ Κυρίου παρὰ τῶν Ἰουδαίων πραττομένην ἐπίβουλον ἐνέδραν. Συνήγαγον γάρ, φη- σιν, οἱ Ἰουδαῖοι συνέδριον, καὶ ἔλεγον· Τί ποιήσω- μεν; Ταῦτα δὲ ἡμῖν ὁ εὐαγγελιστής Ιωάννης ἀρτίως ἐφθέγγετο. Εἰ γὰρ καὶ τῷ στόματι ἡμῖν· νῦν οὐ διαλέ γεται, ἀλλ᾽ οὖν γε τῷ πνεύματι ταῖς τῶν ἑστώτων ἀκοαῖς ἐβόα. Συνήγαγον γάρ, φησί, τὸ συνέδριον, καὶ ἔλε γον· Τί ποιήσωμεν; Καλὸν τὸ Συνήγαγον· ἀλλὰ και κὸν τὸ Συνέδριον· οὐ πρὸς ἀγάπην, ἀλλὰ πρὸς μάχην οὐ πρὸς εἰρήνην καλοῦντες, ἀλλὰ πρὸς πόλεμον παροξύ ναντες. Συνήγαγον τὸ συνέδριον, οὐχ ἵνα Θεὸν δοξάσω- σιν, ἀλλ᾽ ἵνα Χριστὸν ἀτιμάσωσι. Συνήγαγον τὸ συν- έδριον, οὐχ ἵνα πίστιν οἰκοδομήσωσιν, ἀλλ᾽ ἵνα τὸν ἀκρο- γωνιαῖον λίθον ἀπορρίψωσι. Συνήγαγον τὸ συνέδριον, οὐχ ἵνα τὰ πεπλανημένα πρόβατα μανδρεύσωσιν, ἀλλ' ἵνα τὸν ποιμένα φονεύσαντες, τὸ ποίμνιον διαλύσωσι. Συνήγαγον τὸ συνέδριον, οὐχ ἵνα τὸν χιονόφεγγον μαρ γαρίτην πίστει ὑποδέξωνται, ἀλλ' ἵνα τὸν φεγγίτην λέ θον, ὡς ἐνόμιζον, τῇ ἀπιστία σκοτίσωσι. Συνήγαγον τὸ συνέδριον, οὐχ ἵνα τὸν ἐν τῷ ἀγρῷ κεκρυμμένον θη- • Savil. in marg. τὸ ἄδολον γάλα.... ἄπορος γάρ. * Savil. buïv in textu, Huiv in marg. σαυρὸν εὐγνωμόνως ὑποδέξωνται, ἀλλ᾽ ἵνα τὸν ναὸν τοῦ Θεοῦ ἀγνωμόνως διαλύσωσι 5. Συνήγαγον τὸ συνέδριον, οὐχ ἵνα τῆς ἀμπέλου τοὺς μελισταγείς βότρυας τρυγή σωσιν, ἀλλ᾽ ἵνα τὴν ἀληθινὴν ἄμπελον ἐπὶ τὸ δένδρον τοῦ σταυροῦ ἐφαπλώσαντες, ἑαυτοὺς ἀναδενδράδας ἀπὸ ωλείας ποιήσωσιν, ἡμᾶς δὲ ἀναδενδράδας σωτηρίας ποιή- σωσιν . Ο συνέδριον ὑπὸ διαβόλου κατὰ Χριστοῦ συν- ηγμένον· ὦ βουλευτήριον κακίας με μεστωμένον· ὢ συνέδριον, μᾶλλον λύκων αἱμοβόρων, ἢ ἀνθρώπων θεο φόρων. Τί δὲ λέγω, λύκων ἀνημέρων; ᾿Αλλὰ γὰρ καὶ λεόντων ἀνημέρων χείρους. Οἱ γὰρ λέοντες ἐπὶ τοῦ Δα- νιὴλ μηδὲν θεωρήσαντες σημείον, ἀλλὰ τὸν ἄνδρα σκου πήσαντες, καὶ τὴν εὐλάβειαν τιμήσαντες, τὰ ἀτίθασσα αὐτῶν στόματα ἐχαλίνωσαν. Ἰουδαῖοι δὲ τοιούτων καὶ τοσούτων σημείων θεαταί γενόμενοι, μειζόνως ἐκ τοῦ φθόνου πρὸς τὸν φόνον ὠπλίζοντο, καὶ [44] ἔλεγον· Τί ποιήσωμεν; Ο κακίας ἔρευνα ἐπιμελής· ὦ στεναγμός καὶ θρῆνος ὑπὸ φθόνου γενόμενος· ὦ ὀδυρμὸς καὶ κοπε τὸς ἐπὶ κακοῖς γενόμενος. Οὔτε ἡ Ραχήλ κλαίουσα τὰ τέκνα αὐτῆς οὕτως ἀνεστέναξε. Τί ποιήσωμεν; Ανθ' ὧν ἔδει χαίρειν τοὺς τάλανας, ἀνθ' ὧν ἔδει εὐφροσύνης ἡμέραν πάνδημον ἐπιτελεῖν, ὅτι νεκροὶ ἀνεβίωσαν, ὅτι ζωὴ πεφανέρωται, ὅτι θάνατος λέλυται, ὅτι ὁ διάβολος κατησχύνθη, ὅτι δαιμόνων στίφος κατήργηται, ὅτι ἡ ἀνθρωπότης ἠλευθέρωται, ὅτι νεκρῶν ἀνάστασις πᾶσι κεκήρυκται· νῦν δὲ ἐπὶ τοιούτοις ἀγαθοῖς οὐ χαίρουσιν, ἀλλὰ θρηνοῦσι, καὶ τὸν τοσούτων ἀγαθῶν αἴτιον ἀναλί σκειν βουλεύονται. Καὶ τί λέγουσι; Τί ποιήσωμεν ; Οὐδὲν ἕτερον ἦν εἰπεῖν, ἢ ὅτι μετανοήσαντες ἐπιστρέ ψωμεν, καὶ αὐτῷ προσπεσόντες πιστεύσωμεν. Τί γὰρ ἄλλο μετανοοῦντες εἶχον λέγειν, ἢ τοῦτο; Τί ποιήσω μεν, ὅτι τὴν ἐντολὴν τοῦ Θεοῦ παρέβημεν, ὅτι τὸν νόμον τὸν δοθέντα ἡμῖν οὐκ ἐφυλάξαμεν, τὸν λέγοντα ἡμῖν, ὅτι Προφήτην ἡμῖν ἀναστήσει Κύριος ὁ Θεὸς ἐκ τῶν ἀδελφῶν ὑμῶν, ὡς ἐμέ· αὐτοῦ ἀκούσεσθε κατὰ πάντα, ὅσα ἂν ἐντελεῖται ὑμῖν. Νῦν δὲ οὐ πρὸς μετά νοιαν λέγουσι, Τί ποιήσωμεν; ἀλλὰ, Τί ποιήσωμεν; πῶς ἀποκτείνωμεν τὸν δίκαιον; Ως ὁ Ἰσραήλ φρεναλι 1 Α11 διασυλήσωσι. c Savil. in marg. ἡμῖν δὲ ἀναδενδράδες σωτηρίας ετοιμάσωσι.

825 SPURIA.' οὐκ ἤρκεσεν ὑπὸ τοῦ πρὸ τοῦ Ἡρώδου ἡ τῶν νεαρῶν τέ κνων ἐν Βηθλεὲμ γεγονυία σφαγὴ, ὅτε πατέρων καὶ μη- τέρων ὀλολυγμοί ὁμόθρηνοι ζιβύνων ὑπῆρχον ὀξύτεροι ; ὅτε δακρύων πολυχύτων σταγόνες ἐκ σπλάγχνων ἀνα- βρύουσαι ενίκων πηγάς ; ὅτε πατέρων στήθη ἐτύπτοντο, καὶ συνεχῆ ἄσθματα μετὰ πόνων ἐκ καρδίας ἐπὶ μυκτή- ρων ἐπέμπετο ; ὅτε μητέρες τῶν οἰκείων λαγόνων τὴν χλόην τῶν νηπίων παρὰ καιρὸν μαρανθεῖσαν ἐπένθουν; ὅτε καὶ μαζοὶ ῥέοντες γάλα τὴν γῆν ἐλεύκαινον, τῶν ὑφελκόντων νηπίων ἄφνω σφαγέντων; ὅτε πατέρων ἀγ- κάλαι τῶν οἰκείων γόνων κεναὶ ἐγίνοντο, καὶ μητέρων μαζοὶ τοὺς ἀπὸ τῶν τρυφερῶν ὀδόντων κνησμώδεις τιτ θισμοὺς ἐπεζήτουν; Ποῖος γὰρ θὴρ τότε οὐκ ἐπεδάκρυ- σεν, ὁρῶν φονευόμενα τὰ ἄκακα νήπια ἀδίκως, ἀδόλους ψυχάς κεκτημένα; ὧν αἱ ψυχαὶ τοσοῦτον ἦσαν ἄκακοι, ὅσον καὶ τὰ μέλη αὐτῶν τρυφερὰ ἅτε νηπίων ἐτύγχανε ; Μὴ γὰρ κἀκεῖνα τὸν πρὸ σοῦ Ἡρώδην ἤλεγξαν, οἷς οὔτε γλώσσα τρανὴ ὑπῆρχεν, οὔτε ὁδόντες ἐν τῷ στόματι, ἵνα * Forte ἐκείνου, inquit Savil. 526 τὴν γλῶσσαν τορνεύσαντες, λόγον διὰ χειλέων ἐκπέμψα σιν; Οὐκ ήρκεσεν ἐκείνων · ἡ τοσαύτη ὠμότης. Α καὶ σὺ τὸ ἀσπλαγχνον ἐκείνου μιμησάμενος, Ιωάννην ἀπέτεμες, οὗ μιας τριχὸς οὐκ ἦσθα ἀντάξιος. Τοὺς γόν νους τῆς Ῥαχὴλ ἀπέσφαξεν ἐκεῖνος, καὶ σὺ τῆς Ἐκκλη- σίας τὸν παιδευτὴν Ἰωάννην ἀπέτεμες. Ποίοις τούτων ἵλεως ἔσομαί σοι ; λέγει Κύριος. Ὦ πόλις αἱμάτων, ἐν ᾗ Ηρώδης ἐβασίλευσε, καὶ ὁ τούτου ἔκγονος ὁμώνυμος, εὐταξίας, οὗτοι ἡγεμόνες τῆς ἀταξίας γεγένηνται. Υπὸ καὶ τοῖς τρόποις ὅμοιος. Οίμοι, οἱ δοκοῦντες εἶναι τῆς τῶν τοιούτων ἀρχόμενοι οἱ Ἰουδαῖοι, τὸν φόνον ὑπ' αὐτῶν ἐνέπρισαν, τὸν Ιερεμίαν ἀπέκτειναν, τὸν Ναβουθαί διδαχθέντες εἰς χριστοκτονίαν συνηλάθησαν, τὸν Ἡσαΐαν ἐλιθοβόλησαν, τὸν Ζαχαρίαν ἐφόνευσαν, τὸν Χριστὸν ἐσταύρωσαν. Αλλ' ἐκείνοις τὸ ἐπὶ τοῖς κακοῖς πένθος καταλείψαντες, ἐπὶ τὸ τῆς μυσταγωγίας φέγγος αναδρά μωμεν [43] ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ Κυρίῳ ἡμῶν, ᾧ ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. MONITUM Hanc quoque orationem spuriam esse omnia prædicant, utpote flosculis, exclamationibus, inter- rogationibus inepte redundantem. Adsunt item voces non paucæ in tam brevi opusculo, Chrysostomo inusitatæ. Hanc quoque concionem Severiano adscripsit, idque ex conjectura tantum, nuperus ille scriptor. Ego hic Severianum non agnosco. Puto autem hanc et duas sequentes ejusdem esse scriptoris, tum ob styli similitudinem, tum quia, ut dicitur in titulo, prima habita fuit in sancta et magna feria se- • Εἰς τὸν Συνήγαγον οἱ Ἰουδαῖοι συνέδριον, καὶ ἔλεγον· « Τί ποιήσωμεν; Τῇ ἁγίᾳ καὶ μεγάλῃ β'. Ἐοίκασιν οἱ τῆς Ἐκκλησίας φίλτατοι παῖδες νηπίοις θηλάζουσι, τοῖς τοῦ γάλακτος τροφὴν καθ᾿ ἑκάστην ἡμέ- ραν ἐκ τῆς μητρικής θηλῆς ὑφέλκουσι, καὶ καθ' ἑκά στην ζητοῦσιν. Εοίκαμεν καὶ ἡμεῖς μητρὶ πενιχρᾷ ὑπὸ ἀσιτίας συσταλθείσῃ τὰς τοῦ γάλακτος πηγάς. Καὶ ὥσπερ, ὁπόταν τις ἴδῃ μητέρα φιλότεχνον ἄφορον γά λακτός, καὶ ὑπὸ ἰδίου τέκνου κατακλαυθμυριζομένην, καὶ προστιθεῖσαν τὴν θηλήν, οὐχ ἵνα θρέψῃ τὸ παιδίον, ἀλλ᾽ ἵνα τοῦ κλαυθμυρισμού καταπαύσῃ· οὕτω καὶ ἡμᾶς δεῖ σκοπεῖν τε πάσχοντας τὰ αὐτὰ, καὶ ποιοῦντας τὰ ὅμοια. Καὶ γὰρ ἡμεῖς ὁρῶντες τὸ νέον τοῦτο σύστημα τῶν τῆς Ἐκκλησίας παίδων περιεστώτων κυκλόθεν, καὶ ἀπεκδεχομένων τὸ λογικὸν γάλα τοῦ λόγου, τὴν θηλὴν τῆς διανοίας ἡμῶν χαλῶμεν· οὐχ ἵνα θρέψωμεν αὐτούς (ἄπειροι γὰρ καὶ πένητες τῷ λόγῳ τυγχάνομεν), ἀλλ' ἵνα τὸν πόθον καὶ τὸν καύσωνα παύσωμεν. ᾿Αλλὰ δεῦτε, ἀγαπητοί, ἐπὶ τὸν τοῦ ἡλίου κήρυκα καταδράμωμεν, ἵνα ἴδωμεν τὴν κατὰ τοῦ Κυρίου παρὰ τῶν Ἰουδαίων πραττομένην ἐπίβουλον ἐνέδραν. Συνήγαγον γάρ, φη- σιν, οἱ Ἰουδαῖοι συνέδριον, καὶ ἔλεγον· Τί ποιήσω- μεν; Ταῦτα δὲ ἡμῖν ὁ εὐαγγελιστής Ιωάννης ἀρτίως ἐφθέγγετο. Εἰ γὰρ καὶ τῷ στόματι ἡμῖν· νῦν οὐ διαλέ γεται, ἀλλ᾽ οὖν γε τῷ πνεύματι ταῖς τῶν ἑστώτων ἀκοαῖς ἐβόα. Συνήγαγον γάρ, φησί, τὸ συνέδριον, καὶ ἔλε γον· Τί ποιήσωμεν; Καλὸν τὸ Συνήγαγον· ἀλλὰ και κὸν τὸ Συνέδριον· οὐ πρὸς ἀγάπην, ἀλλὰ πρὸς μάχην οὐ πρὸς εἰρήνην καλοῦντες, ἀλλὰ πρὸς πόλεμον παροξύ ναντες. Συνήγαγον τὸ συνέδριον, οὐχ ἵνα Θεὸν δοξάσω- σιν, ἀλλ᾽ ἵνα Χριστὸν ἀτιμάσωσι. Συνήγαγον τὸ συν- έδριον, οὐχ ἵνα πίστιν οἰκοδομήσωσιν, ἀλλ᾽ ἵνα τὸν ἀκρο- γωνιαῖον λίθον ἀπορρίψωσι. Συνήγαγον τὸ συνέδριον, οὐχ ἵνα τὰ πεπλανημένα πρόβατα μανδρεύσωσιν, ἀλλ' ἵνα τὸν ποιμένα φονεύσαντες, τὸ ποίμνιον διαλύσωσι. Συνήγαγον τὸ συνέδριον, οὐχ ἵνα τὸν χιονόφεγγον μαρ γαρίτην πίστει ὑποδέξωνται, ἀλλ' ἵνα τὸν φεγγίτην λέ θον, ὡς ἐνόμιζον, τῇ ἀπιστία σκοτίσωσι. Συνήγαγον τὸ συνέδριον, οὐχ ἵνα τὸν ἐν τῷ ἀγρῷ κεκρυμμένον θη- • Savil. in marg. τὸ ἄδολον γάλα.... ἄπορος γάρ. * Savil. buïv in textu, Huiv in marg. σαυρὸν εὐγνωμόνως ὑποδέξωνται, ἀλλ᾽ ἵνα τὸν ναὸν τοῦ Θεοῦ ἀγνωμόνως διαλύσωσι 5. Συνήγαγον τὸ συνέδριον, οὐχ ἵνα τῆς ἀμπέλου τοὺς μελισταγείς βότρυας τρυγή σωσιν, ἀλλ᾽ ἵνα τὴν ἀληθινὴν ἄμπελον ἐπὶ τὸ δένδρον τοῦ σταυροῦ ἐφαπλώσαντες, ἑαυτοὺς ἀναδενδράδας ἀπὸ ωλείας ποιήσωσιν, ἡμᾶς δὲ ἀναδενδράδας σωτηρίας ποιή- σωσιν . Ο συνέδριον ὑπὸ διαβόλου κατὰ Χριστοῦ συν- ηγμένον· ὦ βουλευτήριον κακίας με μεστωμένον· ὢ συνέδριον, μᾶλλον λύκων αἱμοβόρων, ἢ ἀνθρώπων θεο φόρων. Τί δὲ λέγω, λύκων ἀνημέρων; ᾿Αλλὰ γὰρ καὶ λεόντων ἀνημέρων χείρους. Οἱ γὰρ λέοντες ἐπὶ τοῦ Δα- νιὴλ μηδὲν θεωρήσαντες σημείον, ἀλλὰ τὸν ἄνδρα σκου πήσαντες, καὶ τὴν εὐλάβειαν τιμήσαντες, τὰ ἀτίθασσα αὐτῶν στόματα ἐχαλίνωσαν. Ἰουδαῖοι δὲ τοιούτων καὶ τοσούτων σημείων θεαταί γενόμενοι, μειζόνως ἐκ τοῦ φθόνου πρὸς τὸν φόνον ὠπλίζοντο, καὶ [44] ἔλεγον· Τί ποιήσωμεν; Ο κακίας ἔρευνα ἐπιμελής· ὦ στεναγμός καὶ θρῆνος ὑπὸ φθόνου γενόμενος· ὦ ὀδυρμὸς καὶ κοπε τὸς ἐπὶ κακοῖς γενόμενος. Οὔτε ἡ Ραχήλ κλαίουσα τὰ τέκνα αὐτῆς οὕτως ἀνεστέναξε. Τί ποιήσωμεν; Ανθ' ὧν ἔδει χαίρειν τοὺς τάλανας, ἀνθ' ὧν ἔδει εὐφροσύνης ἡμέραν πάνδημον ἐπιτελεῖν, ὅτι νεκροὶ ἀνεβίωσαν, ὅτι ζωὴ πεφανέρωται, ὅτι θάνατος λέλυται, ὅτι ὁ διάβολος κατησχύνθη, ὅτι δαιμόνων στίφος κατήργηται, ὅτι ἡ ἀνθρωπότης ἠλευθέρωται, ὅτι νεκρῶν ἀνάστασις πᾶσι κεκήρυκται· νῦν δὲ ἐπὶ τοιούτοις ἀγαθοῖς οὐ χαίρουσιν, ἀλλὰ θρηνοῦσι, καὶ τὸν τοσούτων ἀγαθῶν αἴτιον ἀναλί σκειν βουλεύονται. Καὶ τί λέγουσι; Τί ποιήσωμεν ; Οὐδὲν ἕτερον ἦν εἰπεῖν, ἢ ὅτι μετανοήσαντες ἐπιστρέ ψωμεν, καὶ αὐτῷ προσπεσόντες πιστεύσωμεν. Τί γὰρ ἄλλο μετανοοῦντες εἶχον λέγειν, ἢ τοῦτο; Τί ποιήσω μεν, ὅτι τὴν ἐντολὴν τοῦ Θεοῦ παρέβημεν, ὅτι τὸν νόμον τὸν δοθέντα ἡμῖν οὐκ ἐφυλάξαμεν, τὸν λέγοντα ἡμῖν, ὅτι Προφήτην ἡμῖν ἀναστήσει Κύριος ὁ Θεὸς ἐκ τῶν ἀδελφῶν ὑμῶν, ὡς ἐμέ· αὐτοῦ ἀκούσεσθε κατὰ πάντα, ὅσα ἂν ἐντελεῖται ὑμῖν. Νῦν δὲ οὐ πρὸς μετά νοιαν λέγουσι, Τί ποιήσωμεν; ἀλλὰ, Τί ποιήσωμεν; πῶς ἀποκτείνωμεν τὸν δίκαιον; Ως ὁ Ἰσραήλ φρεναλι 1 Α11 διασυλήσωσι. c Savil. in marg. ἡμῖν δὲ ἀναδενδράδες σωτηρίας ετοιμάσωσι.

825 SPURIA.' οὐκ ἤρκεσεν ὑπὸ τοῦ πρὸ τοῦ Ἡρώδου ἡ τῶν νεαρῶν τέ κνων ἐν Βηθλεὲμ γεγονυία σφαγὴ, ὅτε πατέρων καὶ μη- τέρων ὀλολυγμοί ὁμόθρηνοι ζιβύνων ὑπῆρχον ὀξύτεροι ; ὅτε δακρύων πολυχύτων σταγόνες ἐκ σπλάγχνων ἀνα- βρύουσαι ενίκων πηγάς ; ὅτε πατέρων στήθη ἐτύπτοντο, καὶ συνεχῆ ἄσθματα μετὰ πόνων ἐκ καρδίας ἐπὶ μυκτή- ρων ἐπέμπετο ; ὅτε μητέρες τῶν οἰκείων λαγόνων τὴν χλόην τῶν νηπίων παρὰ καιρὸν μαρανθεῖσαν ἐπένθουν; ὅτε καὶ μαζοὶ ῥέοντες γάλα τὴν γῆν ἐλεύκαινον, τῶν ὑφελκόντων νηπίων ἄφνω σφαγέντων; ὅτε πατέρων ἀγ- κάλαι τῶν οἰκείων γόνων κεναὶ ἐγίνοντο, καὶ μητέρων μαζοὶ τοὺς ἀπὸ τῶν τρυφερῶν ὀδόντων κνησμώδεις τιτ θισμοὺς ἐπεζήτουν; Ποῖος γὰρ θὴρ τότε οὐκ ἐπεδάκρυ- σεν, ὁρῶν φονευόμενα τὰ ἄκακα νήπια ἀδίκως, ἀδόλους ψυχάς κεκτημένα; ὧν αἱ ψυχαὶ τοσοῦτον ἦσαν ἄκακοι, ὅσον καὶ τὰ μέλη αὐτῶν τρυφερὰ ἅτε νηπίων ἐτύγχανε ; Μὴ γὰρ κἀκεῖνα τὸν πρὸ σοῦ Ἡρώδην ἤλεγξαν, οἷς οὔτε γλώσσα τρανὴ ὑπῆρχεν, οὔτε ὁδόντες ἐν τῷ στόματι, ἵνα * Forte ἐκείνου, inquit Savil. 526 τὴν γλῶσσαν τορνεύσαντες, λόγον διὰ χειλέων ἐκπέμψα σιν; Οὐκ ήρκεσεν ἐκείνων · ἡ τοσαύτη ὠμότης. Α καὶ σὺ τὸ ἀσπλαγχνον ἐκείνου μιμησάμενος, Ιωάννην ἀπέτεμες, οὗ μιας τριχὸς οὐκ ἦσθα ἀντάξιος. Τοὺς γόν νους τῆς Ῥαχὴλ ἀπέσφαξεν ἐκεῖνος, καὶ σὺ τῆς Ἐκκλη- σίας τὸν παιδευτὴν Ἰωάννην ἀπέτεμες. Ποίοις τούτων ἵλεως ἔσομαί σοι ; λέγει Κύριος. Ὦ πόλις αἱμάτων, ἐν ᾗ Ηρώδης ἐβασίλευσε, καὶ ὁ τούτου ἔκγονος ὁμώνυμος, εὐταξίας, οὗτοι ἡγεμόνες τῆς ἀταξίας γεγένηνται. Υπὸ καὶ τοῖς τρόποις ὅμοιος. Οίμοι, οἱ δοκοῦντες εἶναι τῆς τῶν τοιούτων ἀρχόμενοι οἱ Ἰουδαῖοι, τὸν φόνον ὑπ' αὐτῶν ἐνέπρισαν, τὸν Ιερεμίαν ἀπέκτειναν, τὸν Ναβουθαί διδαχθέντες εἰς χριστοκτονίαν συνηλάθησαν, τὸν Ἡσαΐαν ἐλιθοβόλησαν, τὸν Ζαχαρίαν ἐφόνευσαν, τὸν Χριστὸν ἐσταύρωσαν. Αλλ' ἐκείνοις τὸ ἐπὶ τοῖς κακοῖς πένθος καταλείψαντες, ἐπὶ τὸ τῆς μυσταγωγίας φέγγος αναδρά μωμεν [43] ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ Κυρίῳ ἡμῶν, ᾧ ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. MONITUM Hanc quoque orationem spuriam esse omnia prædicant, utpote flosculis, exclamationibus, inter- rogationibus inepte redundantem. Adsunt item voces non paucæ in tam brevi opusculo, Chrysostomo inusitatæ. Hanc quoque concionem Severiano adscripsit, idque ex conjectura tantum, nuperus ille scriptor. Ego hic Severianum non agnosco. Puto autem hanc et duas sequentes ejusdem esse scriptoris, tum ob styli similitudinem, tum quia, ut dicitur in titulo, prima habita fuit in sancta et magna feria se- • Εἰς τὸν Συνήγαγον οἱ Ἰουδαῖοι συνέδριον, καὶ ἔλεγον· « Τί ποιήσωμεν; Τῇ ἁγίᾳ καὶ μεγάλῃ β'. Ἐοίκασιν οἱ τῆς Ἐκκλησίας φίλτατοι παῖδες νηπίοις θηλάζουσι, τοῖς τοῦ γάλακτος τροφὴν καθ᾿ ἑκάστην ἡμέ- ραν ἐκ τῆς μητρικής θηλῆς ὑφέλκουσι, καὶ καθ' ἑκά στην ζητοῦσιν. Εοίκαμεν καὶ ἡμεῖς μητρὶ πενιχρᾷ ὑπὸ ἀσιτίας συσταλθείσῃ τὰς τοῦ γάλακτος πηγάς. Καὶ ὥσπερ, ὁπόταν τις ἴδῃ μητέρα φιλότεχνον ἄφορον γά λακτός, καὶ ὑπὸ ἰδίου τέκνου κατακλαυθμυριζομένην, καὶ προστιθεῖσαν τὴν θηλήν, οὐχ ἵνα θρέψῃ τὸ παιδίον, ἀλλ᾽ ἵνα τοῦ κλαυθμυρισμού καταπαύσῃ· οὕτω καὶ ἡμᾶς δεῖ σκοπεῖν τε πάσχοντας τὰ αὐτὰ, καὶ ποιοῦντας τὰ ὅμοια. Καὶ γὰρ ἡμεῖς ὁρῶντες τὸ νέον τοῦτο σύστημα τῶν τῆς Ἐκκλησίας παίδων περιεστώτων κυκλόθεν, καὶ ἀπεκδεχομένων τὸ λογικὸν γάλα τοῦ λόγου, τὴν θηλὴν τῆς διανοίας ἡμῶν χαλῶμεν· οὐχ ἵνα θρέψωμεν αὐτούς (ἄπειροι γὰρ καὶ πένητες τῷ λόγῳ τυγχάνομεν), ἀλλ' ἵνα τὸν πόθον καὶ τὸν καύσωνα παύσωμεν. ᾿Αλλὰ δεῦτε, ἀγαπητοί, ἐπὶ τὸν τοῦ ἡλίου κήρυκα καταδράμωμεν, ἵνα ἴδωμεν τὴν κατὰ τοῦ Κυρίου παρὰ τῶν Ἰουδαίων πραττομένην ἐπίβουλον ἐνέδραν. Συνήγαγον γάρ, φη- σιν, οἱ Ἰουδαῖοι συνέδριον, καὶ ἔλεγον· Τί ποιήσω- μεν; Ταῦτα δὲ ἡμῖν ὁ εὐαγγελιστής Ιωάννης ἀρτίως ἐφθέγγετο. Εἰ γὰρ καὶ τῷ στόματι ἡμῖν· νῦν οὐ διαλέ γεται, ἀλλ᾽ οὖν γε τῷ πνεύματι ταῖς τῶν ἑστώτων ἀκοαῖς ἐβόα. Συνήγαγον γάρ, φησί, τὸ συνέδριον, καὶ ἔλε γον· Τί ποιήσωμεν; Καλὸν τὸ Συνήγαγον· ἀλλὰ και κὸν τὸ Συνέδριον· οὐ πρὸς ἀγάπην, ἀλλὰ πρὸς μάχην οὐ πρὸς εἰρήνην καλοῦντες, ἀλλὰ πρὸς πόλεμον παροξύ ναντες. Συνήγαγον τὸ συνέδριον, οὐχ ἵνα Θεὸν δοξάσω- σιν, ἀλλ᾽ ἵνα Χριστὸν ἀτιμάσωσι. Συνήγαγον τὸ συν- έδριον, οὐχ ἵνα πίστιν οἰκοδομήσωσιν, ἀλλ᾽ ἵνα τὸν ἀκρο- γωνιαῖον λίθον ἀπορρίψωσι. Συνήγαγον τὸ συνέδριον, οὐχ ἵνα τὰ πεπλανημένα πρόβατα μανδρεύσωσιν, ἀλλ' ἵνα τὸν ποιμένα φονεύσαντες, τὸ ποίμνιον διαλύσωσι. Συνήγαγον τὸ συνέδριον, οὐχ ἵνα τὸν χιονόφεγγον μαρ γαρίτην πίστει ὑποδέξωνται, ἀλλ' ἵνα τὸν φεγγίτην λέ θον, ὡς ἐνόμιζον, τῇ ἀπιστία σκοτίσωσι. Συνήγαγον τὸ συνέδριον, οὐχ ἵνα τὸν ἐν τῷ ἀγρῷ κεκρυμμένον θη- • Savil. in marg. τὸ ἄδολον γάλα.... ἄπορος γάρ. * Savil. buïv in textu, Huiv in marg. σαυρὸν εὐγνωμόνως ὑποδέξωνται, ἀλλ᾽ ἵνα τὸν ναὸν τοῦ Θεοῦ ἀγνωμόνως διαλύσωσι 5. Συνήγαγον τὸ συνέδριον, οὐχ ἵνα τῆς ἀμπέλου τοὺς μελισταγείς βότρυας τρυγή σωσιν, ἀλλ᾽ ἵνα τὴν ἀληθινὴν ἄμπελον ἐπὶ τὸ δένδρον τοῦ σταυροῦ ἐφαπλώσαντες, ἑαυτοὺς ἀναδενδράδας ἀπὸ ωλείας ποιήσωσιν, ἡμᾶς δὲ ἀναδενδράδας σωτηρίας ποιή- σωσιν . Ο συνέδριον ὑπὸ διαβόλου κατὰ Χριστοῦ συν- ηγμένον· ὦ βουλευτήριον κακίας με μεστωμένον· ὢ συνέδριον, μᾶλλον λύκων αἱμοβόρων, ἢ ἀνθρώπων θεο φόρων. Τί δὲ λέγω, λύκων ἀνημέρων; ᾿Αλλὰ γὰρ καὶ λεόντων ἀνημέρων χείρους. Οἱ γὰρ λέοντες ἐπὶ τοῦ Δα- νιὴλ μηδὲν θεωρήσαντες σημείον, ἀλλὰ τὸν ἄνδρα σκου πήσαντες, καὶ τὴν εὐλάβειαν τιμήσαντες, τὰ ἀτίθασσα αὐτῶν στόματα ἐχαλίνωσαν. Ἰουδαῖοι δὲ τοιούτων καὶ τοσούτων σημείων θεαταί γενόμενοι, μειζόνως ἐκ τοῦ φθόνου πρὸς τὸν φόνον ὠπλίζοντο, καὶ [44] ἔλεγον· Τί ποιήσωμεν; Ο κακίας ἔρευνα ἐπιμελής· ὦ στεναγμός καὶ θρῆνος ὑπὸ φθόνου γενόμενος· ὦ ὀδυρμὸς καὶ κοπε τὸς ἐπὶ κακοῖς γενόμενος. Οὔτε ἡ Ραχήλ κλαίουσα τὰ τέκνα αὐτῆς οὕτως ἀνεστέναξε. Τί ποιήσωμεν; Ανθ' ὧν ἔδει χαίρειν τοὺς τάλανας, ἀνθ' ὧν ἔδει εὐφροσύνης ἡμέραν πάνδημον ἐπιτελεῖν, ὅτι νεκροὶ ἀνεβίωσαν, ὅτι ζωὴ πεφανέρωται, ὅτι θάνατος λέλυται, ὅτι ὁ διάβολος κατησχύνθη, ὅτι δαιμόνων στίφος κατήργηται, ὅτι ἡ ἀνθρωπότης ἠλευθέρωται, ὅτι νεκρῶν ἀνάστασις πᾶσι κεκήρυκται· νῦν δὲ ἐπὶ τοιούτοις ἀγαθοῖς οὐ χαίρουσιν, ἀλλὰ θρηνοῦσι, καὶ τὸν τοσούτων ἀγαθῶν αἴτιον ἀναλί σκειν βουλεύονται. Καὶ τί λέγουσι; Τί ποιήσωμεν ; Οὐδὲν ἕτερον ἦν εἰπεῖν, ἢ ὅτι μετανοήσαντες ἐπιστρέ ψωμεν, καὶ αὐτῷ προσπεσόντες πιστεύσωμεν. Τί γὰρ ἄλλο μετανοοῦντες εἶχον λέγειν, ἢ τοῦτο; Τί ποιήσω μεν, ὅτι τὴν ἐντολὴν τοῦ Θεοῦ παρέβημεν, ὅτι τὸν νόμον τὸν δοθέντα ἡμῖν οὐκ ἐφυλάξαμεν, τὸν λέγοντα ἡμῖν, ὅτι Προφήτην ἡμῖν ἀναστήσει Κύριος ὁ Θεὸς ἐκ τῶν ἀδελφῶν ὑμῶν, ὡς ἐμέ· αὐτοῦ ἀκούσεσθε κατὰ πάντα, ὅσα ἂν ἐντελεῖται ὑμῖν. Νῦν δὲ οὐ πρὸς μετά νοιαν λέγουσι, Τί ποιήσωμεν; ἀλλὰ, Τί ποιήσωμεν; πῶς ἀποκτείνωμεν τὸν δίκαιον; Ως ὁ Ἰσραήλ φρεναλι 1 Α11 διασυλήσωσι. c Savil. in marg. ἡμῖν δὲ ἀναδενδράδες σωτηρίας ετοιμάσωσι.

527 IN DECEM πείται 4. Οὐδὲ τοῦτο οὐκ ἤκουσας. ἔτι Αθῷον καὶ δί- καιον οὐκ ἀποκτενεῖς; Οὐκ ἦρκετέ σοι τὰ ἀρχαῖα τῶν προφητῶν αἵματα; Καὶ γὰρ μέχρι τοῦ νῦν κράζουσι πρὸς τὸν Θεὸν, τὴν παρ' αὐτοῦ ἐκδίκησιν ἐκδεχόμενα. Αλλ' ἀκμὴν ἐκείνοις τοῖς αἵμασι προστιθεὶς, ἀθῷον καὶ δίκαιον αἷμα κατακρίνεις, καὶ λέγεις, Τί ποιήσω μεν ; Ἢ γνώμης ἀγνώμονος, καὶ βουλῆς ἀβουλίας με μετ στωμένης. Ο τετραήμερος αὐτῶν ἀνεβίωσε τὰ δεσμὰ τῶν ἁμαρτημάτων διεῤῥήγνυντο κἀκεῖνοι προς δολοφο- νίαν κατ' αὐτοῦ ὡπλίζοντο. Ανθ' ὧν ἔδει τὸ ῥῆμα μετα στρέψαντας εἰπεῖν, Τί ποιήσωμεν, ὅτι ἅγιον ἐνυβρίσα- μεν, ὅτι εἰς τὸν τοῦ Θεοῦ παῖδα οὐκ ἐπιστεύσαμεν ; Τί ποιήσωμεν ; λεπρῶν χαλαζώματα δίκην πλοίου τῷ λόγῳ ἀπέξεσε, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. Τί ποιήσωμεν; τυφλοὺς ἐκ γενετῆς ὑπ' αὐτοῦ ὀμματωθέντας ἔγνωμεν, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. Τί ποιήσωμεν; ἐκ πέντε ἄρτων πέντε χιλιάδας εἰς κόρον ἐν ἐρήμῳ ὑπ' αὐτοῦ διατραφέντας ἔγνωμεν, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. Τι ποιήσωμεν ; πηγὰς αἱμάτων κρασπέδοις ἱματίων ἐξήρανε, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. Τί ποιήσωμεν; παραλυτικὸν ἐπὶ κλίνης βεβλημένον, ἐν τριάκοντα καὶ ὀκτὼ ἔτεσι σύγχρονον τῆς ἑαυτοῦ ζωῆς τὴν νόσον ἔχοντα, ῥήματι ἐξήγειρε, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. Τί ποιή σωμεν; ἐπὶ θαλάττης αὐτὸν περιπατοῦντα, καθάπερ ἐπὶ ἐδάφους, ἐθεασάμεθα, καὶ τῶν παλιστρόφων πνευ μάτων βίας καὶ ταραχὰς ἀνηκέστους νεύματι χειρὸς κατασιγήσαντα ἔγνωμεν, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. 'Αλλ' ἔλεγον, Τί ποιήσωμεν ; οὐκ ἐν τῷ μετανοεῖν. ἀλλ' ἐν τῷ κακοπραγεῖν. Η χώρα αὐτῶν τοὺς νεκροὺς ζῶν τας, καθάπερ στάχυας λευχείμονας καὶ πεπείρους, ἀπό ως ἐβλάστησε, κἀκεῖνοι ἐστέναζον. Μὴ ὁ ἐσπείρατε, Ιουδαίοι, οὐκ ἐθερίσατε; μὴ γάρ τις ὑμῶν ὑποδεξάμε- ως τὸν Κύριον ἐβαρύνθη; τί ζημιωθέντες ἐβαρύνθητε; τί εδικήθητε παρὰ τοῦ Θεοῦ; τί τοὺς νεκροὺς ζωῆς κωλύετε ὑπὸ φθόνου ἐλαυνόμενοι; τί τοὺς ἀεννάους σχετοὺς τῆς μελιρρύτου πηγῆς διαλύσαι βούλεσθε, ἣν οἱ • Savil. in marg. φρενοληπτείται. b Savil. in marg. βου- λεύεσθε, ἵνα οἱ διψώντες μὴ πίωσι. VIRGINES. 533 πιόντες μὴ διψῶσι κ; τί τοὺς ἀρρώστους ὑμῶν ἀπο- κτείνετε, τὸν ἰατρὸν αὐτῶν ἀναλίσκειν βουλόμενοι ; Αλλά τούτων πάντων αἴτιος ὁ κάκιστος φθόνος. "Ω φθόνε, φέρ νου γεννήτωρ, διαβόλου εύρημα, θανάτου ἀρχηγέ ᾧ φθόνε, ὁ μήτε τοὺς ὑπὸ σοῦ βασκαινομένους τὴν ἐθέσ λων, καὶ τοὺς ἔχοντάς σε μειζόνως κολάζων· ὦ φθόνε, διαβόλου σύνοικε· ὦ φθόνε, φιλίας ἐχθρὸ, εἰρήνης ἀντί- παλε, ἀγάπης ἀντίδικο, διαβόλου βλάστημα, σκοτεινός χροον ἄνθος· οἱ σε νεμόμενοι, χριστοκτονίαν ἐργάζονται· σὺ δὲ τὸν ᾿Αδὰμ ἐν παραδείσῳ ἐξ ἀρχῆς ἐβάσκανας, καὶ γλυκείας ἡδονῆς ἀπογευσάμενον πικροτάτω θανάτῳ παρέδωκας θάνατος [45] γὰρ οὐκ ἦν ἐν τῷ κόσμῳ, εἰ μὴ σὺ αὐτὸν, φθόνε, ἐκύησας. Καὶ μαρτυρεί μαὶ τὸ θεῖον λόγιον, λέγον· Οὐκ ἐποίησεν ὁ Θεὸς θάνατον, οὐδὲ τέρπεται ἐπ' ἀπωλείᾳ ζώντων. Φθόνῳ δὲ δια- βόλου θάνατος εἰς τὸν κόσμον εἰσῆλθε. Σὺ καὶ τὸν Κάϊν τῆς φιλαδελφίας τὴν λευχείμονα στολὴν ἀπέδυσας, καὶ τῆς δολοφονίας τὴν μάχαιραν πλισας, καὶ τοῦτον φονεύειν ἐδίδαξας, καὶ εὐθὺς τὸν ἄθλιον τρέμειν ἐδίδα- ξας . Σὺ τῷ Φαραὼ ἐνοικήσας, τὰ ἀρτιγενῆ βρέφη τῶν Ἑβραίων δίκην χλόης ἀπεμάρανας. Σύ, ὦ φθόνε, εὐερ γετούμενος, πλείω κατὰ τῶν εὐεργετούντων κινῆσαι ὥσπερ ὁ Σαούλ ὑπὸ τοῦ Δαυΐδ βοηθούμενος, καὶ ὑπὸ σοῦ ἐνεργούμενος, μειζόνως πρὸς τὸν φόνον ὡπλίζετο. Σὲ ἐσχηκότες οἱ υἱοὶ τοῦ Ἰακώβ, τὸν περικαλλῆ καὶ λαμπρὸν Ἰωσὴφ εἰς τὴν σκοτοδινιῶσαν Αἴγυπτον ἔπεμ- πον, καὶ τὸν ἐλεύθερον ὡς δοῦλον ἐπίπρασκον· καὶ οὔτε τὰ ἐνύπνια αὐτοὺς ἐφόβησε· θεῖον γὰρ ὅραμα ἐμήνυσε Χριστοῦ εἰκόνα αὐτὸν ὑπάρχειν· ὑπὸ γὰρ ἔνδεκα αστέ ρῶν ἐν ὁράμασι προσεκυνεῖτο· ἐπειδὴ καὶ ὁ προδότης Ἰούδας τῷ φθόνῳ κινούμενος, ἀπήγξατο. Ἡμεῖς δὲ φύ- γόντες τὸν τοῦ θανάτου γεννήτορα φθόνον, ἀναστάντες τῷ ἐν Τριάδι προσκυνουμένῳ Θεῷ δοξάσωμεν· ὅτι αὐτῷ πρέπει τὸ κράτος, ἡ τιμὴ, καὶ ἡ δόξα, καὶ ἡ μεγαλο- πρέπεια, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. • Alii ἀπέδειξας. d Hic legendum putant Savil. et Fronto κινεῖς καὶ κινῆσαι πέφυκας. Εἰς τὴν παραβολὴν τῶν δέκα παρθένων, καὶ περὶ ἐλεημοσύνης. Τῇ ἁγίᾳ καὶ μεγάλη γ'. α'. Ὅταν τὸ εὐδαπάνητον τῆς ζωῆς ἐννοήσω, καὶ τοῦ ἐνιαυτοῦ τὸν ἐπινεύοντα • κύκλον, καὶ τὴν πολύσκυλτον τῶν ἀνθρώπων διαγωγὴν, καὶ τὰς βιωτικὰς περιστά- σεις, τό τε παρατρέχον τοῦ παρόντος αἰῶνος, καὶ τὴν σκιὰν τῶν πραγμάτων, τῆς δόξης τὸ πρόσκαιρον, της δυναστείας τὸ εὐδιάλυτον τῆς εὐημερίας τὴν φαντα σίαν, καὶ τοῦ πλούτου τὸ ὄναρ· εἶτα σκοπήσω τὴν τοῦ τέλους ἡμέραν, καὶ τῆς συντελείας ἐκεῖνο τὸ ἀπαραίτη- τον τάχος, τόν τε τοῦ λογοθεσίου καιρὸν, καὶ τὸν ἀκολά κευτον δικαστὴν, καὶ τὴν γέμουσαν φρίκης κατάστασιν, πῶς ἀστράπτων ὁ κριτής παραγίνεται ἐξ οὐρανῶν, πῶς ταραττόμεναι αἱ δυνάμεις προτρέχουσι, πῶς ὁ φοβερὸς Ετοιμάζεται θρόνος, πῶς ὁ οὐρανὸς ὡς βιβλίων εἰλίσσει ται, πῶς καυτοῦνται τὰ στοιχεῖα τῷ φόβῳ λυόμενα, πως κλονεῖται τὸ ἔδαφος προσδεχόμενον τὴν τοῦ κριτοῦ ἐπίσ βασιν, πως φοβερώς αλαλάζουσι - σάλπιγγες, πως ἀνοί- γονται τα μνήματα, πῶς ἐκτινάσσονται τάφοι, πῶς ὡς ἐξ ὕπνου ἀποπηδῶσιν οι νεκροί, πῶς ὁ χοὺς ὡς ἐν ριπῇ ὀφθαλμοῦ πρὸς τὴν οἰκείαν ἐπανέρχεται τάξιν, πῶς παρ λινδρομούσιν αἱ ψυχαὶ πρὸς τὰ σώματα, πῶς εἰς ἀπάν- τησιν οἱ δίκαιοι τρέχουσι, πῶς ἐφίσταται ὁ νυμφίος μεσονυκτίῳ, πῶς ἀξιοῦνται τῆς εἰσόδου οἱ δίκαιοι, πῶς τοῖς ὀρθύμοις ἀποκέκλεισται ἡ θύρα του νυμφῶνος· ὅταν ταῦτα πάντα ἐν τῇ ψυχῇ μου μεριμνήσω, μακαρίζω τὰς φρονίμους ἐκείνας παρθένους, ἧς ἡμῖν ἀρτίως ἡ τῶν Ευαγγελίων παρήγαγε βίβλος, ὅτι πρὸς τοῦ ὕπνού κατά ηγωνίσαντο τοῦ πάθους, ὅτι τὸ εὐόλισθον καὶ ἐμπαθὲς τῆς ἐπικήρου ζωής βδελυξάμεναι, τῆς ἀκηράτου καὶ θείας ζωῆς ἀξίως ἐφρόντισαν, ὅτι τὸ ἀπαραίτητον τοῦ χρόνου, σκοπήσασαι, τὴν ὥραν τῆς παρουσίας ετήρησαν, καὶ τῆς ἐπιστασίας ἐκείνου τοῦ ἀφθαρτου νυμφίου τὸν φόβον ἐνεθυμήθησαν, καὶ τὸ νυκτερινόν δοκιμάσασαι • Duo mss. τὸν ἱππεύοντα. • Το εὐκατάλυτον tres mss. • Sic omnes mss. Editi vero ἀλαλάξουσι. - σκότος, ἀκριβῶς τῶν λαμπάδων ἐφρόντισαν. Οὐδὲν δὲ κωλύει καὶ αὐτὰς τὰς θείας τοῦ Εὐαγγελίου διεξελθεῖν συλλαβάς. Ωμοιώθη γάρ, φησὶν, ἡ βασιλεία τῶν οὐ ρανῶν δέκα παρθένοις, αἵτινες λαβοῦσαι τὰς λαμπά δας αὐτῶν, ἐξῆλθον εἰς ἀπάντησιν [48] του νυμφίου. Πότε ἐξῆλθον; ἆρα μὴ ὅτε κατέλαβεν αὐτὰς τῆς ζωῆς τὸ ἐμπρόθεσμον; ὅτε ἔφθασε τὸ πρόσταγμα; ὅτε ἐπέστη τοῦ θανάτου ἡ ἀπόφασις; ὅτι ἀπεστάλησαν οἱ κατά επείγοντες του τέλους ἄγγελοι, τότε ἐξῆλθον εἰς ἀπάντη σιν τοῦ νυμφίου; Οὐδαμῶς. ᾿Αλλὰ πότε ἐξῆλθον; Ότε τοῖς βιωτικοῖς περισπασμοῖς ἀπετάξαντο, ὅτε την στε τὴν καὶ τεθλιμμένην ὁδὸν βαδίζειν προείλοντο, ὅτε την ἑκούσιον σκληραγωγίαν ἠγάπησαν, ὅτε τοῖς γάμου οχ υπετάγησαν νόμοις, ὅτε τῶν τοῦ βίου ἡδονῶν κατεφρό νησαν, ὅτι τὴν ἀγαθὴν μερίδα τῆς ἀφθαρσίας ἐξελέ- ξαντο 4, ὅτε τῆς εὐφροσύνης τὸν τρόπον ἠγάπησαν, ὅτε τὸν τῆς ἁμαρτίας ἐβδελύξαντο ρύπον, ὅτε τὰ τῆς σωφρο σύνης συνέθεντο, ὅτε τοῦ καθαρού νυμφίου ηράσθησαν, ὅτε τοῦ τῆς βασιλείας ἐπεθύμησαν κάλλους, ὅτι πᾶσαν βιωτικὴν ἀπεδύσαντο φροντίδα, τότε ἐξῆλθον εἰς ἀπάν- τησιν τοῦ νυμφίου. Ησαν δέ, φησὶν, αἱ πέντε φρόνι μοι, καὶ αἱ πέντε μωραί. Καὶ τί τῶν φρονίμων τὸ γνώρισμα ; "Οτι συνήψαν τῇ σωφροσύνῃ τὴν ἐλεημοσύ νην, εκόσμησαν τὴν παρθενίαν τῇ εὐποιία », ἔγνωσαν ὅτι ἡ πίστις χωρὶς τῶν ἔργων νεκρά ἐστιν, εδοκίμασαν ὅτι τὸ ἓν οὐκ ἐπαρκεῖ πρὸς σωτηρίαν κατόρθωμα· ἑνὶ γὰρ πτερῷ ἀετὸς εἰς ὕψος οὐκ ἐφικνείται· Εμνημόνευσαν τῆς τοῦ νυμφίου φωνῆς τῆς λεγούσης. Ελεον θέλω, καὶ οὐ θυσίαν· καὶ πάλιν, ὅτι Κατακαυχᾶται ἔλεος κρίσεως. Ταῦτα καλῶς βουλευόμεναι, ἐπλήρωσαν τὰ ἀγγεῖα αὐτῶν ἐλαίου. Ποῖα ἄρα ἀγγεῖα ; Τὰς τῶν πει- νώντων κοιλίας. Μεσίτας γὰρ τοῦ πνευματικοῦ γάμου τοὺς πτωχοὺς ἐπορίσαντο, ἐσκεύασαν μεθ᾿ ἑαυτῶν τῶν οἰκτιρμῶν τὰ ἐφόδια· οἱ πεινῶντες ἐτρέφοντο, καὶ αἱ λαμπάδες ἐφαιδρύνοντο· οἱ πτωχοὶ ηὐχαρίστουν, καὶ ὁ d Alii ἐδέξαντο. • ί'ους της παρθενίᾳ τὴν εὐποιίαν.

527 IN DECEM πείται 4. Οὐδὲ τοῦτο οὐκ ἤκουσας. ἔτι Αθῷον καὶ δί- καιον οὐκ ἀποκτενεῖς; Οὐκ ἦρκετέ σοι τὰ ἀρχαῖα τῶν προφητῶν αἵματα; Καὶ γὰρ μέχρι τοῦ νῦν κράζουσι πρὸς τὸν Θεὸν, τὴν παρ' αὐτοῦ ἐκδίκησιν ἐκδεχόμενα. Αλλ' ἀκμὴν ἐκείνοις τοῖς αἵμασι προστιθεὶς, ἀθῷον καὶ δίκαιον αἷμα κατακρίνεις, καὶ λέγεις, Τί ποιήσω μεν ; Ἢ γνώμης ἀγνώμονος, καὶ βουλῆς ἀβουλίας με μετ στωμένης. Ο τετραήμερος αὐτῶν ἀνεβίωσε τὰ δεσμὰ τῶν ἁμαρτημάτων διεῤῥήγνυντο κἀκεῖνοι προς δολοφο- νίαν κατ' αὐτοῦ ὡπλίζοντο. Ανθ' ὧν ἔδει τὸ ῥῆμα μετα στρέψαντας εἰπεῖν, Τί ποιήσωμεν, ὅτι ἅγιον ἐνυβρίσα- μεν, ὅτι εἰς τὸν τοῦ Θεοῦ παῖδα οὐκ ἐπιστεύσαμεν ; Τί ποιήσωμεν ; λεπρῶν χαλαζώματα δίκην πλοίου τῷ λόγῳ ἀπέξεσε, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. Τί ποιήσωμεν; τυφλοὺς ἐκ γενετῆς ὑπ' αὐτοῦ ὀμματωθέντας ἔγνωμεν, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. Τί ποιήσωμεν; ἐκ πέντε ἄρτων πέντε χιλιάδας εἰς κόρον ἐν ἐρήμῳ ὑπ' αὐτοῦ διατραφέντας ἔγνωμεν, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. Τι ποιήσωμεν ; πηγὰς αἱμάτων κρασπέδοις ἱματίων ἐξήρανε, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. Τί ποιήσωμεν; παραλυτικὸν ἐπὶ κλίνης βεβλημένον, ἐν τριάκοντα καὶ ὀκτὼ ἔτεσι σύγχρονον τῆς ἑαυτοῦ ζωῆς τὴν νόσον ἔχοντα, ῥήματι ἐξήγειρε, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. Τί ποιή σωμεν; ἐπὶ θαλάττης αὐτὸν περιπατοῦντα, καθάπερ ἐπὶ ἐδάφους, ἐθεασάμεθα, καὶ τῶν παλιστρόφων πνευ μάτων βίας καὶ ταραχὰς ἀνηκέστους νεύματι χειρὸς κατασιγήσαντα ἔγνωμεν, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. 'Αλλ' ἔλεγον, Τί ποιήσωμεν ; οὐκ ἐν τῷ μετανοεῖν. ἀλλ' ἐν τῷ κακοπραγεῖν. Η χώρα αὐτῶν τοὺς νεκροὺς ζῶν τας, καθάπερ στάχυας λευχείμονας καὶ πεπείρους, ἀπό ως ἐβλάστησε, κἀκεῖνοι ἐστέναζον. Μὴ ὁ ἐσπείρατε, Ιουδαίοι, οὐκ ἐθερίσατε; μὴ γάρ τις ὑμῶν ὑποδεξάμε- ως τὸν Κύριον ἐβαρύνθη; τί ζημιωθέντες ἐβαρύνθητε; τί εδικήθητε παρὰ τοῦ Θεοῦ; τί τοὺς νεκροὺς ζωῆς κωλύετε ὑπὸ φθόνου ἐλαυνόμενοι; τί τοὺς ἀεννάους σχετοὺς τῆς μελιρρύτου πηγῆς διαλύσαι βούλεσθε, ἣν οἱ • Savil. in marg. φρενοληπτείται. b Savil. in marg. βου- λεύεσθε, ἵνα οἱ διψώντες μὴ πίωσι. VIRGINES. 533 πιόντες μὴ διψῶσι κ; τί τοὺς ἀρρώστους ὑμῶν ἀπο- κτείνετε, τὸν ἰατρὸν αὐτῶν ἀναλίσκειν βουλόμενοι ; Αλλά τούτων πάντων αἴτιος ὁ κάκιστος φθόνος. "Ω φθόνε, φέρ νου γεννήτωρ, διαβόλου εύρημα, θανάτου ἀρχηγέ ᾧ φθόνε, ὁ μήτε τοὺς ὑπὸ σοῦ βασκαινομένους τὴν ἐθέσ λων, καὶ τοὺς ἔχοντάς σε μειζόνως κολάζων· ὦ φθόνε, διαβόλου σύνοικε· ὦ φθόνε, φιλίας ἐχθρὸ, εἰρήνης ἀντί- παλε, ἀγάπης ἀντίδικο, διαβόλου βλάστημα, σκοτεινός χροον ἄνθος· οἱ σε νεμόμενοι, χριστοκτονίαν ἐργάζονται· σὺ δὲ τὸν ᾿Αδὰμ ἐν παραδείσῳ ἐξ ἀρχῆς ἐβάσκανας, καὶ γλυκείας ἡδονῆς ἀπογευσάμενον πικροτάτω θανάτῳ παρέδωκας θάνατος [45] γὰρ οὐκ ἦν ἐν τῷ κόσμῳ, εἰ μὴ σὺ αὐτὸν, φθόνε, ἐκύησας. Καὶ μαρτυρεί μαὶ τὸ θεῖον λόγιον, λέγον· Οὐκ ἐποίησεν ὁ Θεὸς θάνατον, οὐδὲ τέρπεται ἐπ' ἀπωλείᾳ ζώντων. Φθόνῳ δὲ δια- βόλου θάνατος εἰς τὸν κόσμον εἰσῆλθε. Σὺ καὶ τὸν Κάϊν τῆς φιλαδελφίας τὴν λευχείμονα στολὴν ἀπέδυσας, καὶ τῆς δολοφονίας τὴν μάχαιραν πλισας, καὶ τοῦτον φονεύειν ἐδίδαξας, καὶ εὐθὺς τὸν ἄθλιον τρέμειν ἐδίδα- ξας . Σὺ τῷ Φαραὼ ἐνοικήσας, τὰ ἀρτιγενῆ βρέφη τῶν Ἑβραίων δίκην χλόης ἀπεμάρανας. Σύ, ὦ φθόνε, εὐερ γετούμενος, πλείω κατὰ τῶν εὐεργετούντων κινῆσαι ὥσπερ ὁ Σαούλ ὑπὸ τοῦ Δαυΐδ βοηθούμενος, καὶ ὑπὸ σοῦ ἐνεργούμενος, μειζόνως πρὸς τὸν φόνον ὡπλίζετο. Σὲ ἐσχηκότες οἱ υἱοὶ τοῦ Ἰακώβ, τὸν περικαλλῆ καὶ λαμπρὸν Ἰωσὴφ εἰς τὴν σκοτοδινιῶσαν Αἴγυπτον ἔπεμ- πον, καὶ τὸν ἐλεύθερον ὡς δοῦλον ἐπίπρασκον· καὶ οὔτε τὰ ἐνύπνια αὐτοὺς ἐφόβησε· θεῖον γὰρ ὅραμα ἐμήνυσε Χριστοῦ εἰκόνα αὐτὸν ὑπάρχειν· ὑπὸ γὰρ ἔνδεκα αστέ ρῶν ἐν ὁράμασι προσεκυνεῖτο· ἐπειδὴ καὶ ὁ προδότης Ἰούδας τῷ φθόνῳ κινούμενος, ἀπήγξατο. Ἡμεῖς δὲ φύ- γόντες τὸν τοῦ θανάτου γεννήτορα φθόνον, ἀναστάντες τῷ ἐν Τριάδι προσκυνουμένῳ Θεῷ δοξάσωμεν· ὅτι αὐτῷ πρέπει τὸ κράτος, ἡ τιμὴ, καὶ ἡ δόξα, καὶ ἡ μεγαλο- πρέπεια, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. • Alii ἀπέδειξας. d Hic legendum putant Savil. et Fronto κινεῖς καὶ κινῆσαι πέφυκας. Εἰς τὴν παραβολὴν τῶν δέκα παρθένων, καὶ περὶ ἐλεημοσύνης. Τῇ ἁγίᾳ καὶ μεγάλη γ'. α'. Ὅταν τὸ εὐδαπάνητον τῆς ζωῆς ἐννοήσω, καὶ τοῦ ἐνιαυτοῦ τὸν ἐπινεύοντα • κύκλον, καὶ τὴν πολύσκυλτον τῶν ἀνθρώπων διαγωγὴν, καὶ τὰς βιωτικὰς περιστά- σεις, τό τε παρατρέχον τοῦ παρόντος αἰῶνος, καὶ τὴν σκιὰν τῶν πραγμάτων, τῆς δόξης τὸ πρόσκαιρον, της δυναστείας τὸ εὐδιάλυτον τῆς εὐημερίας τὴν φαντα σίαν, καὶ τοῦ πλούτου τὸ ὄναρ· εἶτα σκοπήσω τὴν τοῦ τέλους ἡμέραν, καὶ τῆς συντελείας ἐκεῖνο τὸ ἀπαραίτη- τον τάχος, τόν τε τοῦ λογοθεσίου καιρὸν, καὶ τὸν ἀκολά κευτον δικαστὴν, καὶ τὴν γέμουσαν φρίκης κατάστασιν, πῶς ἀστράπτων ὁ κριτής παραγίνεται ἐξ οὐρανῶν, πῶς ταραττόμεναι αἱ δυνάμεις προτρέχουσι, πῶς ὁ φοβερὸς Ετοιμάζεται θρόνος, πῶς ὁ οὐρανὸς ὡς βιβλίων εἰλίσσει ται, πῶς καυτοῦνται τὰ στοιχεῖα τῷ φόβῳ λυόμενα, πως κλονεῖται τὸ ἔδαφος προσδεχόμενον τὴν τοῦ κριτοῦ ἐπίσ βασιν, πως φοβερώς αλαλάζουσι - σάλπιγγες, πως ἀνοί- γονται τα μνήματα, πῶς ἐκτινάσσονται τάφοι, πῶς ὡς ἐξ ὕπνου ἀποπηδῶσιν οι νεκροί, πῶς ὁ χοὺς ὡς ἐν ριπῇ ὀφθαλμοῦ πρὸς τὴν οἰκείαν ἐπανέρχεται τάξιν, πῶς παρ λινδρομούσιν αἱ ψυχαὶ πρὸς τὰ σώματα, πῶς εἰς ἀπάν- τησιν οἱ δίκαιοι τρέχουσι, πῶς ἐφίσταται ὁ νυμφίος μεσονυκτίῳ, πῶς ἀξιοῦνται τῆς εἰσόδου οἱ δίκαιοι, πῶς τοῖς ὀρθύμοις ἀποκέκλεισται ἡ θύρα του νυμφῶνος· ὅταν ταῦτα πάντα ἐν τῇ ψυχῇ μου μεριμνήσω, μακαρίζω τὰς φρονίμους ἐκείνας παρθένους, ἧς ἡμῖν ἀρτίως ἡ τῶν Ευαγγελίων παρήγαγε βίβλος, ὅτι πρὸς τοῦ ὕπνού κατά ηγωνίσαντο τοῦ πάθους, ὅτι τὸ εὐόλισθον καὶ ἐμπαθὲς τῆς ἐπικήρου ζωής βδελυξάμεναι, τῆς ἀκηράτου καὶ θείας ζωῆς ἀξίως ἐφρόντισαν, ὅτι τὸ ἀπαραίτητον τοῦ χρόνου, σκοπήσασαι, τὴν ὥραν τῆς παρουσίας ετήρησαν, καὶ τῆς ἐπιστασίας ἐκείνου τοῦ ἀφθαρτου νυμφίου τὸν φόβον ἐνεθυμήθησαν, καὶ τὸ νυκτερινόν δοκιμάσασαι • Duo mss. τὸν ἱππεύοντα. • Το εὐκατάλυτον tres mss. • Sic omnes mss. Editi vero ἀλαλάξουσι. - σκότος, ἀκριβῶς τῶν λαμπάδων ἐφρόντισαν. Οὐδὲν δὲ κωλύει καὶ αὐτὰς τὰς θείας τοῦ Εὐαγγελίου διεξελθεῖν συλλαβάς. Ωμοιώθη γάρ, φησὶν, ἡ βασιλεία τῶν οὐ ρανῶν δέκα παρθένοις, αἵτινες λαβοῦσαι τὰς λαμπά δας αὐτῶν, ἐξῆλθον εἰς ἀπάντησιν [48] του νυμφίου. Πότε ἐξῆλθον; ἆρα μὴ ὅτε κατέλαβεν αὐτὰς τῆς ζωῆς τὸ ἐμπρόθεσμον; ὅτε ἔφθασε τὸ πρόσταγμα; ὅτε ἐπέστη τοῦ θανάτου ἡ ἀπόφασις; ὅτι ἀπεστάλησαν οἱ κατά επείγοντες του τέλους ἄγγελοι, τότε ἐξῆλθον εἰς ἀπάντη σιν τοῦ νυμφίου; Οὐδαμῶς. ᾿Αλλὰ πότε ἐξῆλθον; Ότε τοῖς βιωτικοῖς περισπασμοῖς ἀπετάξαντο, ὅτε την στε τὴν καὶ τεθλιμμένην ὁδὸν βαδίζειν προείλοντο, ὅτε την ἑκούσιον σκληραγωγίαν ἠγάπησαν, ὅτε τοῖς γάμου οχ υπετάγησαν νόμοις, ὅτε τῶν τοῦ βίου ἡδονῶν κατεφρό νησαν, ὅτι τὴν ἀγαθὴν μερίδα τῆς ἀφθαρσίας ἐξελέ- ξαντο 4, ὅτε τῆς εὐφροσύνης τὸν τρόπον ἠγάπησαν, ὅτε τὸν τῆς ἁμαρτίας ἐβδελύξαντο ρύπον, ὅτε τὰ τῆς σωφρο σύνης συνέθεντο, ὅτε τοῦ καθαρού νυμφίου ηράσθησαν, ὅτε τοῦ τῆς βασιλείας ἐπεθύμησαν κάλλους, ὅτι πᾶσαν βιωτικὴν ἀπεδύσαντο φροντίδα, τότε ἐξῆλθον εἰς ἀπάν- τησιν τοῦ νυμφίου. Ησαν δέ, φησὶν, αἱ πέντε φρόνι μοι, καὶ αἱ πέντε μωραί. Καὶ τί τῶν φρονίμων τὸ γνώρισμα ; "Οτι συνήψαν τῇ σωφροσύνῃ τὴν ἐλεημοσύ νην, εκόσμησαν τὴν παρθενίαν τῇ εὐποιία », ἔγνωσαν ὅτι ἡ πίστις χωρὶς τῶν ἔργων νεκρά ἐστιν, εδοκίμασαν ὅτι τὸ ἓν οὐκ ἐπαρκεῖ πρὸς σωτηρίαν κατόρθωμα· ἑνὶ γὰρ πτερῷ ἀετὸς εἰς ὕψος οὐκ ἐφικνείται· Εμνημόνευσαν τῆς τοῦ νυμφίου φωνῆς τῆς λεγούσης. Ελεον θέλω, καὶ οὐ θυσίαν· καὶ πάλιν, ὅτι Κατακαυχᾶται ἔλεος κρίσεως. Ταῦτα καλῶς βουλευόμεναι, ἐπλήρωσαν τὰ ἀγγεῖα αὐτῶν ἐλαίου. Ποῖα ἄρα ἀγγεῖα ; Τὰς τῶν πει- νώντων κοιλίας. Μεσίτας γὰρ τοῦ πνευματικοῦ γάμου τοὺς πτωχοὺς ἐπορίσαντο, ἐσκεύασαν μεθ᾿ ἑαυτῶν τῶν οἰκτιρμῶν τὰ ἐφόδια· οἱ πεινῶντες ἐτρέφοντο, καὶ αἱ λαμπάδες ἐφαιδρύνοντο· οἱ πτωχοὶ ηὐχαρίστουν, καὶ ὁ d Alii ἐδέξαντο. • ί'ους της παρθενίᾳ τὴν εὐποιίαν.

527 IN DECEM πείται 4. Οὐδὲ τοῦτο οὐκ ἤκουσας. ἔτι Αθῷον καὶ δί- καιον οὐκ ἀποκτενεῖς; Οὐκ ἦρκετέ σοι τὰ ἀρχαῖα τῶν προφητῶν αἵματα; Καὶ γὰρ μέχρι τοῦ νῦν κράζουσι πρὸς τὸν Θεὸν, τὴν παρ' αὐτοῦ ἐκδίκησιν ἐκδεχόμενα. Αλλ' ἀκμὴν ἐκείνοις τοῖς αἵμασι προστιθεὶς, ἀθῷον καὶ δίκαιον αἷμα κατακρίνεις, καὶ λέγεις, Τί ποιήσω μεν ; Ἢ γνώμης ἀγνώμονος, καὶ βουλῆς ἀβουλίας με μετ στωμένης. Ο τετραήμερος αὐτῶν ἀνεβίωσε τὰ δεσμὰ τῶν ἁμαρτημάτων διεῤῥήγνυντο κἀκεῖνοι προς δολοφο- νίαν κατ' αὐτοῦ ὡπλίζοντο. Ανθ' ὧν ἔδει τὸ ῥῆμα μετα στρέψαντας εἰπεῖν, Τί ποιήσωμεν, ὅτι ἅγιον ἐνυβρίσα- μεν, ὅτι εἰς τὸν τοῦ Θεοῦ παῖδα οὐκ ἐπιστεύσαμεν ; Τί ποιήσωμεν ; λεπρῶν χαλαζώματα δίκην πλοίου τῷ λόγῳ ἀπέξεσε, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. Τί ποιήσωμεν; τυφλοὺς ἐκ γενετῆς ὑπ' αὐτοῦ ὀμματωθέντας ἔγνωμεν, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. Τί ποιήσωμεν; ἐκ πέντε ἄρτων πέντε χιλιάδας εἰς κόρον ἐν ἐρήμῳ ὑπ' αὐτοῦ διατραφέντας ἔγνωμεν, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. Τι ποιήσωμεν ; πηγὰς αἱμάτων κρασπέδοις ἱματίων ἐξήρανε, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. Τί ποιήσωμεν; παραλυτικὸν ἐπὶ κλίνης βεβλημένον, ἐν τριάκοντα καὶ ὀκτὼ ἔτεσι σύγχρονον τῆς ἑαυτοῦ ζωῆς τὴν νόσον ἔχοντα, ῥήματι ἐξήγειρε, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. Τί ποιή σωμεν; ἐπὶ θαλάττης αὐτὸν περιπατοῦντα, καθάπερ ἐπὶ ἐδάφους, ἐθεασάμεθα, καὶ τῶν παλιστρόφων πνευ μάτων βίας καὶ ταραχὰς ἀνηκέστους νεύματι χειρὸς κατασιγήσαντα ἔγνωμεν, καὶ τούτῳ οὐκ ἐπιστεύσαμεν. 'Αλλ' ἔλεγον, Τί ποιήσωμεν ; οὐκ ἐν τῷ μετανοεῖν. ἀλλ' ἐν τῷ κακοπραγεῖν. Η χώρα αὐτῶν τοὺς νεκροὺς ζῶν τας, καθάπερ στάχυας λευχείμονας καὶ πεπείρους, ἀπό ως ἐβλάστησε, κἀκεῖνοι ἐστέναζον. Μὴ ὁ ἐσπείρατε, Ιουδαίοι, οὐκ ἐθερίσατε; μὴ γάρ τις ὑμῶν ὑποδεξάμε- ως τὸν Κύριον ἐβαρύνθη; τί ζημιωθέντες ἐβαρύνθητε; τί εδικήθητε παρὰ τοῦ Θεοῦ; τί τοὺς νεκροὺς ζωῆς κωλύετε ὑπὸ φθόνου ἐλαυνόμενοι; τί τοὺς ἀεννάους σχετοὺς τῆς μελιρρύτου πηγῆς διαλύσαι βούλεσθε, ἣν οἱ • Savil. in marg. φρενοληπτείται. b Savil. in marg. βου- λεύεσθε, ἵνα οἱ διψώντες μὴ πίωσι. VIRGINES. 533 πιόντες μὴ διψῶσι κ; τί τοὺς ἀρρώστους ὑμῶν ἀπο- κτείνετε, τὸν ἰατρὸν αὐτῶν ἀναλίσκειν βουλόμενοι ; Αλλά τούτων πάντων αἴτιος ὁ κάκιστος φθόνος. "Ω φθόνε, φέρ νου γεννήτωρ, διαβόλου εύρημα, θανάτου ἀρχηγέ ᾧ φθόνε, ὁ μήτε τοὺς ὑπὸ σοῦ βασκαινομένους τὴν ἐθέσ λων, καὶ τοὺς ἔχοντάς σε μειζόνως κολάζων· ὦ φθόνε, διαβόλου σύνοικε· ὦ φθόνε, φιλίας ἐχθρὸ, εἰρήνης ἀντί- παλε, ἀγάπης ἀντίδικο, διαβόλου βλάστημα, σκοτεινός χροον ἄνθος· οἱ σε νεμόμενοι, χριστοκτονίαν ἐργάζονται· σὺ δὲ τὸν ᾿Αδὰμ ἐν παραδείσῳ ἐξ ἀρχῆς ἐβάσκανας, καὶ γλυκείας ἡδονῆς ἀπογευσάμενον πικροτάτω θανάτῳ παρέδωκας θάνατος [45] γὰρ οὐκ ἦν ἐν τῷ κόσμῳ, εἰ μὴ σὺ αὐτὸν, φθόνε, ἐκύησας. Καὶ μαρτυρεί μαὶ τὸ θεῖον λόγιον, λέγον· Οὐκ ἐποίησεν ὁ Θεὸς θάνατον, οὐδὲ τέρπεται ἐπ' ἀπωλείᾳ ζώντων. Φθόνῳ δὲ δια- βόλου θάνατος εἰς τὸν κόσμον εἰσῆλθε. Σὺ καὶ τὸν Κάϊν τῆς φιλαδελφίας τὴν λευχείμονα στολὴν ἀπέδυσας, καὶ τῆς δολοφονίας τὴν μάχαιραν πλισας, καὶ τοῦτον φονεύειν ἐδίδαξας, καὶ εὐθὺς τὸν ἄθλιον τρέμειν ἐδίδα- ξας . Σὺ τῷ Φαραὼ ἐνοικήσας, τὰ ἀρτιγενῆ βρέφη τῶν Ἑβραίων δίκην χλόης ἀπεμάρανας. Σύ, ὦ φθόνε, εὐερ γετούμενος, πλείω κατὰ τῶν εὐεργετούντων κινῆσαι ὥσπερ ὁ Σαούλ ὑπὸ τοῦ Δαυΐδ βοηθούμενος, καὶ ὑπὸ σοῦ ἐνεργούμενος, μειζόνως πρὸς τὸν φόνον ὡπλίζετο. Σὲ ἐσχηκότες οἱ υἱοὶ τοῦ Ἰακώβ, τὸν περικαλλῆ καὶ λαμπρὸν Ἰωσὴφ εἰς τὴν σκοτοδινιῶσαν Αἴγυπτον ἔπεμ- πον, καὶ τὸν ἐλεύθερον ὡς δοῦλον ἐπίπρασκον· καὶ οὔτε τὰ ἐνύπνια αὐτοὺς ἐφόβησε· θεῖον γὰρ ὅραμα ἐμήνυσε Χριστοῦ εἰκόνα αὐτὸν ὑπάρχειν· ὑπὸ γὰρ ἔνδεκα αστέ ρῶν ἐν ὁράμασι προσεκυνεῖτο· ἐπειδὴ καὶ ὁ προδότης Ἰούδας τῷ φθόνῳ κινούμενος, ἀπήγξατο. Ἡμεῖς δὲ φύ- γόντες τὸν τοῦ θανάτου γεννήτορα φθόνον, ἀναστάντες τῷ ἐν Τριάδι προσκυνουμένῳ Θεῷ δοξάσωμεν· ὅτι αὐτῷ πρέπει τὸ κράτος, ἡ τιμὴ, καὶ ἡ δόξα, καὶ ἡ μεγαλο- πρέπεια, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. • Alii ἀπέδειξας. d Hic legendum putant Savil. et Fronto κινεῖς καὶ κινῆσαι πέφυκας. Εἰς τὴν παραβολὴν τῶν δέκα παρθένων, καὶ περὶ ἐλεημοσύνης. Τῇ ἁγίᾳ καὶ μεγάλη γ'. α'. Ὅταν τὸ εὐδαπάνητον τῆς ζωῆς ἐννοήσω, καὶ τοῦ ἐνιαυτοῦ τὸν ἐπινεύοντα • κύκλον, καὶ τὴν πολύσκυλτον τῶν ἀνθρώπων διαγωγὴν, καὶ τὰς βιωτικὰς περιστά- σεις, τό τε παρατρέχον τοῦ παρόντος αἰῶνος, καὶ τὴν σκιὰν τῶν πραγμάτων, τῆς δόξης τὸ πρόσκαιρον, της δυναστείας τὸ εὐδιάλυτον τῆς εὐημερίας τὴν φαντα σίαν, καὶ τοῦ πλούτου τὸ ὄναρ· εἶτα σκοπήσω τὴν τοῦ τέλους ἡμέραν, καὶ τῆς συντελείας ἐκεῖνο τὸ ἀπαραίτη- τον τάχος, τόν τε τοῦ λογοθεσίου καιρὸν, καὶ τὸν ἀκολά κευτον δικαστὴν, καὶ τὴν γέμουσαν φρίκης κατάστασιν, πῶς ἀστράπτων ὁ κριτής παραγίνεται ἐξ οὐρανῶν, πῶς ταραττόμεναι αἱ δυνάμεις προτρέχουσι, πῶς ὁ φοβερὸς Ετοιμάζεται θρόνος, πῶς ὁ οὐρανὸς ὡς βιβλίων εἰλίσσει ται, πῶς καυτοῦνται τὰ στοιχεῖα τῷ φόβῳ λυόμενα, πως κλονεῖται τὸ ἔδαφος προσδεχόμενον τὴν τοῦ κριτοῦ ἐπίσ βασιν, πως φοβερώς αλαλάζουσι - σάλπιγγες, πως ἀνοί- γονται τα μνήματα, πῶς ἐκτινάσσονται τάφοι, πῶς ὡς ἐξ ὕπνου ἀποπηδῶσιν οι νεκροί, πῶς ὁ χοὺς ὡς ἐν ριπῇ ὀφθαλμοῦ πρὸς τὴν οἰκείαν ἐπανέρχεται τάξιν, πῶς παρ λινδρομούσιν αἱ ψυχαὶ πρὸς τὰ σώματα, πῶς εἰς ἀπάν- τησιν οἱ δίκαιοι τρέχουσι, πῶς ἐφίσταται ὁ νυμφίος μεσονυκτίῳ, πῶς ἀξιοῦνται τῆς εἰσόδου οἱ δίκαιοι, πῶς τοῖς ὀρθύμοις ἀποκέκλεισται ἡ θύρα του νυμφῶνος· ὅταν ταῦτα πάντα ἐν τῇ ψυχῇ μου μεριμνήσω, μακαρίζω τὰς φρονίμους ἐκείνας παρθένους, ἧς ἡμῖν ἀρτίως ἡ τῶν Ευαγγελίων παρήγαγε βίβλος, ὅτι πρὸς τοῦ ὕπνού κατά ηγωνίσαντο τοῦ πάθους, ὅτι τὸ εὐόλισθον καὶ ἐμπαθὲς τῆς ἐπικήρου ζωής βδελυξάμεναι, τῆς ἀκηράτου καὶ θείας ζωῆς ἀξίως ἐφρόντισαν, ὅτι τὸ ἀπαραίτητον τοῦ χρόνου, σκοπήσασαι, τὴν ὥραν τῆς παρουσίας ετήρησαν, καὶ τῆς ἐπιστασίας ἐκείνου τοῦ ἀφθαρτου νυμφίου τὸν φόβον ἐνεθυμήθησαν, καὶ τὸ νυκτερινόν δοκιμάσασαι • Duo mss. τὸν ἱππεύοντα. • Το εὐκατάλυτον tres mss. • Sic omnes mss. Editi vero ἀλαλάξουσι. - σκότος, ἀκριβῶς τῶν λαμπάδων ἐφρόντισαν. Οὐδὲν δὲ κωλύει καὶ αὐτὰς τὰς θείας τοῦ Εὐαγγελίου διεξελθεῖν συλλαβάς. Ωμοιώθη γάρ, φησὶν, ἡ βασιλεία τῶν οὐ ρανῶν δέκα παρθένοις, αἵτινες λαβοῦσαι τὰς λαμπά δας αὐτῶν, ἐξῆλθον εἰς ἀπάντησιν [48] του νυμφίου. Πότε ἐξῆλθον; ἆρα μὴ ὅτε κατέλαβεν αὐτὰς τῆς ζωῆς τὸ ἐμπρόθεσμον; ὅτε ἔφθασε τὸ πρόσταγμα; ὅτε ἐπέστη τοῦ θανάτου ἡ ἀπόφασις; ὅτι ἀπεστάλησαν οἱ κατά επείγοντες του τέλους ἄγγελοι, τότε ἐξῆλθον εἰς ἀπάντη σιν τοῦ νυμφίου; Οὐδαμῶς. ᾿Αλλὰ πότε ἐξῆλθον; Ότε τοῖς βιωτικοῖς περισπασμοῖς ἀπετάξαντο, ὅτε την στε τὴν καὶ τεθλιμμένην ὁδὸν βαδίζειν προείλοντο, ὅτε την ἑκούσιον σκληραγωγίαν ἠγάπησαν, ὅτε τοῖς γάμου οχ υπετάγησαν νόμοις, ὅτε τῶν τοῦ βίου ἡδονῶν κατεφρό νησαν, ὅτι τὴν ἀγαθὴν μερίδα τῆς ἀφθαρσίας ἐξελέ- ξαντο 4, ὅτε τῆς εὐφροσύνης τὸν τρόπον ἠγάπησαν, ὅτε τὸν τῆς ἁμαρτίας ἐβδελύξαντο ρύπον, ὅτε τὰ τῆς σωφρο σύνης συνέθεντο, ὅτε τοῦ καθαρού νυμφίου ηράσθησαν, ὅτε τοῦ τῆς βασιλείας ἐπεθύμησαν κάλλους, ὅτι πᾶσαν βιωτικὴν ἀπεδύσαντο φροντίδα, τότε ἐξῆλθον εἰς ἀπάν- τησιν τοῦ νυμφίου. Ησαν δέ, φησὶν, αἱ πέντε φρόνι μοι, καὶ αἱ πέντε μωραί. Καὶ τί τῶν φρονίμων τὸ γνώρισμα ; "Οτι συνήψαν τῇ σωφροσύνῃ τὴν ἐλεημοσύ νην, εκόσμησαν τὴν παρθενίαν τῇ εὐποιία », ἔγνωσαν ὅτι ἡ πίστις χωρὶς τῶν ἔργων νεκρά ἐστιν, εδοκίμασαν ὅτι τὸ ἓν οὐκ ἐπαρκεῖ πρὸς σωτηρίαν κατόρθωμα· ἑνὶ γὰρ πτερῷ ἀετὸς εἰς ὕψος οὐκ ἐφικνείται· Εμνημόνευσαν τῆς τοῦ νυμφίου φωνῆς τῆς λεγούσης. Ελεον θέλω, καὶ οὐ θυσίαν· καὶ πάλιν, ὅτι Κατακαυχᾶται ἔλεος κρίσεως. Ταῦτα καλῶς βουλευόμεναι, ἐπλήρωσαν τὰ ἀγγεῖα αὐτῶν ἐλαίου. Ποῖα ἄρα ἀγγεῖα ; Τὰς τῶν πει- νώντων κοιλίας. Μεσίτας γὰρ τοῦ πνευματικοῦ γάμου τοὺς πτωχοὺς ἐπορίσαντο, ἐσκεύασαν μεθ᾿ ἑαυτῶν τῶν οἰκτιρμῶν τὰ ἐφόδια· οἱ πεινῶντες ἐτρέφοντο, καὶ αἱ λαμπάδες ἐφαιδρύνοντο· οἱ πτωχοὶ ηὐχαρίστουν, καὶ ὁ d Alii ἐδέξαντο. • ί'ους της παρθενίᾳ τὴν εὐποιίαν.