PG 39Didymus Alexandrinus
Commentary on the Epistle of St. Jude
Printed text · machine OCR
machine OCR · Migne scan
Diplomatic text · scholarios OCR (cleaned, language-split) — vision transcription pending — PG column chips mark the printed columns.
col. 1811–1812page 1 of 4

IN TERTIAM DIVI JOANNIS EPISTOLAM ENARRATIO. Voss. 11. • Charissime, nuli imitari malum, sed quod bonum est. Qui benefacit, ex Deo est; qui autem male facit, non videt Deum. › Cum nulla communio ♦ Psal. xxxvı, 27. sit luci ad tenebras, aut concordia Christo cum Belial, qui bonum facit actualiter atque contemplative, Deum Christum labens, qui est vera lux, procul est a tenebris et Belial: quoniam contrarium est benefacienti malefacere: qui malefacil per hoc ipsum opus, cum sil Belial et tenebrarum, is non videt Deum, nec secundum qualitatem aliquam agnitionem habet ejus. Omuis enim, qui peccat, non vidit eum, nec agnovit eum; quod vero videre corpus, aut non videre, aspectu uui vel non uti constat, cum D. Hanc veram esse lectionem demonstrat vers. Lat. D, recte. Habet enim vers. malefacere. malo, et fac bonum *, › Scriptura divina relatis. 'Ex D, recte. aliquod sensibile videatur eliam ab eo, qui malefacit, si aspectum habeat; et si non videat, qui aspectu privatur, licet sit bonus: indubitanter ostenditur, Deum non esse corpus, quando benefaciens, eo quod cor habeat mundum, videt Deum, licet aspectu carnali privatus sit, cum non videat eum malefaciens, quamvis acie vehementer acula consistat. ex hoc ergo (hoc est benefaciendi et malefaciendi sermone) demonstrat, quæ simul non subsistunt, esse contraria; item ex eo quod dictum est: ‹ Declina a et hujusmodi verbis in 1: hiis, si Latina versio comparatur, aliqua deesse videntur, et interpunctio mutanda. EPISTOLAM BEATI JUDÆ APOSTOLI ENARRATIO VERS. 4. ● Subintroierunt enim quidam homines impii, qui olim præscripti, et prædestinati erant in hoc judicium, Domini nostri gratiam transferentes in luxuriam, et solum Dominatorem, etc. › In scholiis Græcis pauca admodum inveniuntur ex Didymiana enarratione desumpta. Deprehendi equidem interdum maximum in singulis sententiis consensum, ita ut ad Didymi auctoritatem et inventionem revocari posse omnia videantur. At ubi verba sententiarumque uexum diversa esse intellexi, malui Didymo aliqua deesse quam aliena Omnino quoniam Jesus semiel populum de terra Ægypti liberans, deinceps eos qui non crediderunt, perdidit Quidam homines impii, Scripturam divinam quodam utentes dolo atque malignitate, vindicari. Hoc tamen, si quis accuratius cum scholiis enarrationem Didymi comparaverit, neminem, fugiet, scholiorum compositores Didymum multis in locis secutos esse. Hæc non Didymo, sed Judæ tribuenda videntur, ita ut non quartum solum, sed quintum simul Epistolæ versum explicandum sibi sumpserit

col. 1813–1814page 2 of 4
PG 39:1813subingressi sunt, eam se prædicare simulantes, præ- Jesum Christum Animadvertendum est solum Doscripti scilicet, id est, ad hoc præscripti judicium, quo a semetipsis dijudicati, traditi sunt improbo sensui. Hi namque propter immensam impietatem, cum essent impudici, gratiam Domini nostri Jesu Christi in luxuriam mutaverunt, per ipsam spurcitiam suam negantes unum Dominatorem Dominum Jesum Christum eorum, qui per Evangelium sunt vocati. Dehine, ut revocet eos, qui crediderunt malignis et impiis, ostendit, quanta sit magnitudo Domini, quem negaverunt, palam faciens, quoniam ipse est, qui eduxit populum ex Ægypto, et salutem præbuit. Secundum, quoniam instabiles atque mulabiles erant quidam eorum, gerentes in animo, quod in Ægypto habuerant voluntatem, perdidit eos differentes in eremo, licet liberati fuerint ex Ægy- dens prophetiæ virtute crucem, maximas habere pto per fidem. His ita prælibatis, necessarium est requirere, qui sint, quos dicit gratiam Domini in luxuriam transtulisse, hoc est impios et divinæ doctrinæ simulatores, nisi forsitan isti sunt præsules hæreseos Nicolaitarum, nullam speciem impudentiæ derelinquentes. Sive autem hæresis ipsa est voluntate polluta, cujus fit memoria in Apocalypsi per Jezabel, quæ super fornicationem esse describitur, seu altera, contemplandum est. Puto autem, quia et de multis hæresibus, quæ cœperunt temporibus apostolorum, dicitur hoc, et auctoribus earum, qui scilicet impudentiam multamque luxuriam sunt sectati, ita ut ipsam spurcitiam suam atque luxuriam idolorum sacrificiis permiscerent. Nam et Paulus de hujusmodi hominibus ita dicit Et nolite communicare operibus immundis tenebrarum, magis autem etiam arguite: ea enim, quæ est etiam dici» / Turpia namque et vehemeuter turpia faciunt, quasi mystico modo, qui sectam Simonis Magi sequuntur. Post hoc autem et Marcionita atque Valentiani et Sithiniani nefanda committunt. occulta ab eis fiunt, turpe Unde et in alia Epistola de eis scribit, dicens: ‹ Isti sunt, qui ingrediuntur in domos, et captivant mulierculas, peccatis involutas et libidinibus variis ductas ",› et sub occasione religionis agunt turpia. Quapropter in luxuriam transtulisse eos dicit gra tiam Domini, per quam luxuriam et effectus ejus negant solum Dominatorem et Dominum nostrum * Apoc. 11, 20. * Ephes. v, 11. * Il Tim. ш,6. Galat. vi, 14. 12 Cor. vit, 6. 13 Psal. CVIII, 8. Didymus. Gallandius, ut periochain scripturæ aliquanto pleniorem facial, pro omnino legendum esse iubet, scientes semel omnia, scilicet, ne cum Vulgata dissideat Latinus interpres. Equidem cum hypo. thesis manifesto manca sit, nihil muto. Patet vero, Didymum, vel saltem interpretem Latinum, locum Judæ impeditissimum ita legisse, etc. In Græco scriptum fuisse videtur, ötɩ. minatorem esse Christum, eo quod solus verus sit Deus. Sic enim, cum solus sit Dominator et Dominus Jesus, non expellit auctoritate Patrem, dicens ei, Domine cœli et terrae. Sic neque Pater, cum solus sit verus Deus, extraneum facit a vera deitate Filium. Dictum namque est ante hæc de eo, quod sit verus Deus iste solus Dominator et Dominus Jesus Christus, qui eduxit populum ex Ægypto per Moysen, quibus ita dictis consequens est, ut non sit alter Deus Moyseos. Neque enim est alius præter Trinitatem. Unum etiam Moyses ministrare dignoscitur, secundum quod dictum est: «Ille de me scripsit *.» Et illud, quod scripsit Moyses, invenimus Jesum implevisse. Quapropter et ipse prævidivitias se putavit improperium Christi "; el non aliter quam ille, qui dixit: «Mihi gloriandum est in cruce Christi "., Cum ergo Jesus sit, qui ex Ægypto Hebræos eduxit, constat quod non de humani tate ex Maria procedente: secundum, quod de Deo Verbum dictum est Jesus, sicuti proxime dixit ● Nobis autem unus Dominus Jesus Christus, per quem omnia “… Quod autem ait, ‹ quia præscripti sunt, qui transtulerunt gratiam Domini in luxuriam, > cui subjecti sunt, id est, ad hoc præscripti judi cium, etc. (sicut nuper edictum est), considerandum est, ne forsitan hoc possit exponi etiam de his qui similes Judæ præscripti sunt, utique prophetiis. De illo namque dictum est: ‹ Et episcopatum ejus accipiet alter 1; et illud: Levavit contra me calcaneum suum ", adversus doctorem, panes ejus edens, quasi etiam hujusmodi impiis præscriptum sit, sicut de impiis Veteris Testamenti. Vers. 9. ‹ Michael autem, archangelus, quando cum diabolo altercans disputavit de corpore Moysi; nec fuit ausus judicium inferre blasphemiæ sed dixit Imperet tibi Deus. > Si substantialiter malus est diabolus, sicuti putant terrenas naturas introducentes, qui dicunt aliqui! adversus eum, crimini non substantiæ blasphemiæ. Si neque rationabiliter increpat eum Dominus, cum naturam non habet, ut increpationem pro opere non bono suscipiet Sed dum et incro-. patur a creatore Dominoque cunctorum, tanquam dum possit ex hoc aliqua utilitas provenire, et blasphemiam arbitratus maximus archangelus proferre quidquam adversus eum, licet decertaretur pro corpore Moyseos. Nec est diabolus terrena sub8 Matth. x1, 25. ' Joan. v, 46. 10. Hebr. xi, 26. Psal. XL, 10; Joan. xi, 18... In scholio præterea adjecta sunt hæc hæreticorum nomina Puto legendum esse criminis. At ne sic quidem sanatur locus corruptus. Vellem scripsisset auctor, non criminis, sed substantiæ. Fortasse legendum est, cum naturam non habel, el increpationem, etc.Αἰσχρὰ γὰρ καὶ λίαν αἰ σχρὰ ἐπιτελοῦσι δῆθεν μυ στικῶς. Πρὸς τούτοις καὶ οἱ ἀπὸ Σίμωνος καὶ Μαρ κίωνος καὶ Οὐαλεντίνου, Σηθανοί τε καὶ Καλανί ται, ὧν ἡ ἀσέλγεια θεσμός. ὅτι Ἰησοῦς ἅπαξ λαὸν ἐκ γῆς Αἰγύπτου σώσας, καὶ Εστωτιανοὶ καὶ Βορβοριανοί καὶ Βαβυλώνιοι.
col. 1815–1816page 3 of 4

stantia. Habuit enim aliquando divinam gloriaw viam ejus, et extra vultum Dei propter ignorantiam et sanctam Dei scientiam, licet conversus de ma gnitudine tanta ceciderit. Ostenditur itaque ex communi sensu, quem habemus de cunctis rationa libus, quoniam, cum sunt arbitrii liberi, et conver sio sit facta diaboli, natura non malus est, quomodo nec ipse, qui cunctos malignitate transcendit, hu jusmodi est, licet adversarii hujus contemplationis præscribant præsenti Epistolæ et Moyseos as sumptioni propter eum locum, ubi significatur verbum archangeli de corpore Moyseos ad diabo lum factum. Non enim ex his tantummodo, sed in omni divina Scriptura monstratur de casu ejus: et unus nunc sermo est, propterea etiam diabolus ap pellatus est. Voluntatis enim ejus, non essentiæ diaboli nomen est, ut frequenter dictum est. Sicut enim in Juda dicendum est, cum substantiam ejus significamus, hominem dicentes eum, mores vero, cum diabolum appellamus, agnoscentes a Salva tore, qui dixit discipulis: «Unus ex vobis diabolus est "; › sic in isto nomen diaboli malam ejus si gnificat voluntatem, cum forte aliud nomen sub stantiam ejus insinuat. Et ideo dixi forte, quoniam non habemus in divina Scriptura clare dicta no mina propria rationabilium. Quod etsi non est, alta men communi nomine angeli ejus substantia decla ratur, aliqua scilicet exsistens præter malam ope rationem, quod dum fecisset, diabolus appellatus est. VERS. 11. Væ illis, qui in viam Cain abierunt, et in errorem Balaam mercede diffusi sunt, et con tradictione Core perierunt! > Quoniam per omnia declarati sunt cecidisse a verbo veritatis hæretici, ostendit eos diversis sub jectos malis. Dicit enim eos in viam Cain ambulare, qui propter invidiam et impietatem necavit fratrem. Qui, dum contristari debuisset eo, quod sacrificium ejus susceptum non erat, quod impie indubitanter obtulerat, et imitari fratrem, ut et iste pie Deo mu nus offerat invidia magis correptus adversus eum, homicida primus apparuit. Et non in boc solo quievit, sed etiam extendens impietatem suam, peccator circa Deum factus voluntarie, a vultu ejus expulsus esse nihil jam putans in se Dei pro videntia provenire, secundum omnia quæ habebat, se auctoritatem esse credebat, et voluntatem suam. Præsentes igitur hæreticos ambulare, inquit, in 28 Joan. V, 70. 1 Gen. IV, 7. 17 ibid. 8. Mingarellus ad Didymum (supra col. 202 D) putat legendum divinam gratiam. EDIT. factos, sed etiam præponentes semetipsos Creatori, illum siquidem animalis naturæ, se autem spiri tuales esse dicentes. Quapropter non recte divi dunt ea, quæ volunt immolantes offerre se putant, quoniam primitias sibimel, secundas vero partes offerunt Deo. Ex hujusmodi enim nequitia atque fallacia homicidæ fiunt fratrum suorum, offe rentes eis quæ sapienda non sunt, magis autem ad suam imitationem vocantes eos, cum dicunt: ‹ Trans eamus in campum 17. › Dicit igitur eosdem similes esse Balaam, præponentes pietati mercedem obla tam ei a rege Madianita, ut malediceret eis, qui Dei benedictione fruebantur 18. Qui etiam injustitiæ mercede diffusi sunt, vaticinantes enim inveniuntur, et pro sancto Spiritu spiritum erroris habentes, unde etiam dant et isti consilium fornicationis et idolorum culturæ, sicut ille proditione populi Dei. Hæc autem de hæreticis quilibet dicens, ad superiora proficiat, et non tantum in verbo, sed in littera qua constant, qua etiam in Apocalypsi Joan nis tanguntur, quod hæc habeant intellectualiter falsi doctores, cum sint amatores principatus atque superbiæ, et præsulibus Ecclesiæ resistentes, magis autem apostolis, qui ex Deo habent, ut sacerdotes sint. Hi namque Core contradictione scilicet erra verunt. Ille siquidem restitit sacerdotio, Aaron Dei voluntate collato, el propter contradictionem nova morte multatus est ipse, et qui cum eo esse vide bantur. Vers. 12, 13. ‹ Hi qui in dilectionibus vestris maculatis coepulantur sine timore, semetipsos pascentes: nubes sine aqua, quæ a ventis circum feruntur, arbores autumnales, infructuosæ, eradi catæ, bis mortuæ, fluctus ferocis maris, spu mantes suas confusiones, sidera, seductiones, qui bus, etc. Cum ostendisset eos, qui ambulant in viam Cain, et effusi sunt injusta mercede Balaam, et eos qui perditi sunt contradictione Gore; sequitur dicens Hi sunt convivia celebrantes, quando dilectiones habentes, coepulantes in maculis suis, dum carnes polluunt proprias, et transferunt ad luxariam Do mini gratiam. Proinde cum omnia hujusmodi cum multo contemptu faciant, sine timore semetipsos pascunt. Cum enim sunt sub pastore vero ita de geutes, sine timore et sine reverentia constituti, 18 Num. XXII, 17 sqq. Sensus videtur hic esse: Objectionibus suis præsentem epistolam et Moyseos assumptionem prælendunt. De hoc libro pseudepigrapho ('Aválnic Mwvoέws), ex quo desumpta sunt quæ in Ep. Jude v. 9 leguntur, cfr. J. A. Fabricii Codex Pseudepigr. V. T., vol. I, p. 402, 403, 839 sq. Scribendum videtur, eum. Male Gallandius cum sensum loci non satis intelligeret, conjecit, obtulerat. Verius videtur, ut rl ipse pie Deo munus offerat. Hoc aperte falsum. Vel omitti debet, vel corrigi cum Gallaudio, est, nihilque. Tacite correxit Gallandius velut, recte, nam volunt sensuin nullum habet. Gallandius, nescio an de consilio, certe ve rius, scripsit pro ditione. Nihil adnotavit. Ut sæpissime, ita etiam in hoc loco Latinus interpres a Vulgata multum recedit. Gall., ut hanc versionem Vulgatæ conformaret, conjecit, hi sunt qui.... macula. Hoc nimium videtur. Lenius cor rige, hi sunt, qui in dilectionibus vestris maculati coepulantur.

col. 1817–1818page 4 of 4
PG 39:1817quique comparant semetipsos sanctis nubibus, ▲ viam veritatis, quain, agnoscentes, reverti post ter19 pluentibus justitiam. Quæ nubes utique veritatis sunt, secundum quod scriptum est: Nubes pluant justitiam; et: «Usque ad nubes veritas tua "., Qnibus plenis imbre spirituali mandatur, ne pluant super indignos. Verumtamen licet nitantur semetipsos prædicti viri comparare nubibus sanctis, ov vúðpas ita ut fluant de intelligibili ejus ventre flumina aquæ vivæ”. › Imitantur igitur isti nubes. δίúvol, attamen nubes sunt sine aqua, non habentes in semetipsis scientiam Dei. Quod qui perceperit, habet in semetipso fonten aquæ salientis in vitam æternam;" Etiam arboribus semelipsos comparare contendunt, quæ bonos afferunt fructus, cum sint utique arbores bonæ, et licet hoc faciant isti, arbores tamen autumnales et sine fructu sunt. Nam licet promittant mentientes, fructum habere. se bonum, arguuntur tamen, cum non possint uvam et fiscum ferre hi, qui spinæ sunt et tribuli, et arbores sine fructu. Hæc autem omnia et spinæ et tribuli opportuna sunt, ut igne crementur. Super hæc itaque, quod sine fructu sunt, evenit eis, ut etiam radicitus evulsi secundo moriantur; quia peccantes consequenter habent mortem; et isti secundo peccant, hoc est, actu et sensu; secundo etiam mori dicuntur. In eis igitur, qui secundo moriuntur, elxótw; d' aútoù; gum”. Unum necessario consequens est, ut, cum secundo moriuntur, eradicari videantur, ut nullam spem habeant, denuo germinandi. Blasphemantes enim in Spiritum sanctum, remissionem non habent peccatorumi, neque nunc, neque in futuro sæculo. Repræsentat igitur hæc Scriptura conturbatos mores, et perturbatum intellectum hæreticorum, cum dicit eos ‹ fluctus ferocis maris, spumanies suas confusiones, per quæ turpiter immorantur, universa fornicaria celebrantes circa eos, cum quibus copulari festinant, augentes malitiam suam, et lumen se esse simulantes apud eos qui sunt in tenebris constituti; cet imitantes patren suum Satanam, qui in lucis augelumn transforɛiç åɣyɛdov ❤wadę, xal matur ". Verumtamen, licet hane phantasiam celebrare valeant, tamen sidera sunt erroris, bus caligo tenebrarum æterna servatur. Tradentur enim tenebris exterioribus, dum fuerit eorum lumen exstinctum. Lux enim impiorum exstinguetur”. De hujusmodi sideribus dicitur Quæ cadit sicut folia fici et vineæ ", dum vera sidera non folia, sed fructus sunt veræ vitis et fici. Scriptumi namque de hujusmodi justis est: ‹ Fulgebunt sicut claritas firmamenti, et intelligentes erunt sicut astra 29; > propterea namque sancti resurgentes a mortuis, cum incorruptibili et spirituali corpore, solis et lunæ et siderum gloriæ comparantur. Diximus prius de his qui vocati sunt eo quod præscripti, et quod prædictumn de eis sit, etiam hoc dicendum est, sicut de Juda proditore: quod vere firmatur ex his quoniam ante fidem morquæ postea subjungit apostolus, dicens (vers. 14tui sunt, cum, in impie16): Prophetavit autem de his_septimus ab Adam, tale malitiaque degentes, Enoch, dicens: Ecce venit Dominus in sanctis milet visi sunt a mortuis libus ejus, facere judicium contra omnes, et arper poenitentiam surreguere omnes impios de omnibus operibus impiexisse, accedentes ad tatis eorum, quibus impie egerunt, et de omnibus Evangelium. Quando de duris, quæ locuti sunt contra Deuin peccatores imillo reflectuntur ad impii. Hi sunt murmuratores, querulosi, secundum pietatem, secundo mo- desideria sua ambulantes, et os eorum loquitur riuntur superba, mirantes personas quæstus causa. › de quibus dicitar: Melius erat eis, non agnovisse 1ɔ Isa. xLv, 8. 20 Psal. LVI, 11. 1 Joan. iv, 14. 22 Joan. VII, 38. 38 | Petr. II, 32. 811 Cor. xi, 14. 26 Prov. x, 9. 17 Isa. xxxiv, 4. 28 Dan. XII, 3. Recte Matthæius corrigendum esse censet, Confirmatur hoc versione Lalina. Matth. XII, Fx auctoritate versionis Latinæ scribendum est, die autous. Hoc Matthæius ex conjectura-correxit.νεφέλας ἐκάλεσε, διὰ τὸ μὴ ἔχειν τὸν ἀρδεύοντα ταῖς φιλο θέοις ψυχαῖς τοῦ Πνεύ ματος λόγον, τὸν γινό μενον αὐταῖς «πηγὴν ὕδα τος, ἀλλομένου εἰς ζωὴν αἰώνιον» Δένδρα άκαρπα φθινοπωρινὰ, ἐπειδὴ πάλιν, δί και οι ἐλαίαις ἑαυτοὺς καὶ ἀμ πέλοις καρποφόροις παρ έβαλον, καθὼς καὶ νεφέ λαις. — Φθινοπωρινοὶ δὲ, τουτέστι καὶ καρπῶν καὶ φύλλων ἔρημοι. ἢ καὶ οὕτως, ἐπειδὴ πρὸ τῆς πίστεως ἐτεθνήκει σὺν ἀσεβείᾳ, εἶτα προσελθόντες τῷ Εὐαγ γελίῳ ἔζησαν, πάλιν δὲ ἀπιδείᾳ καὶ ἡδονῇ ἐκ δόντες ἑαυτοὺς τεθνήκα τεθνηκέναι φησίν. μιμούμενοι γὰρ τὸν ἑαυτῶν ἀρχηγὸν Σατα νᾶν, μετασχηματιζόμενον αὐτοὶ μετασχηματίζεσθαι θέλουσιν εἰς διδασκάλους ἀληθείας, ἀλλ᾽ οὖν πλα νῶντες εἰσι, παραχαράτο τοντες τὴν ἀλήθειαν ἀσελ. γείαις δυσφημιῶν. Αστέρες πλανῆται, οἷς ὁ ζόφος τοῦ σκότους εἰς τὸν αἰῶνα τετήρηται..... 8 ἐτεθνήκεισαν ἀσεβίᾳ.
Page scan enlarged

Notebook

Full View