IN ILLA, VERUMTAMEN FRUSTRA CONTURBATUR, ETC. 560 AD HOMILIAM SEQUENTEM. res informandos opportuna est: ac quædam circa rerum hujus mundi vanitatem, virtutumque omnium exercitium paucis affert. Interpretationem Latinam Joachimi Perionii, aliquot in locis castigatam, e regione Græcorum ponimus. ΕΙΣ ΤΟ ΠΡΟΦΗΤΙΚΟΝ ΡΗΤΟΝ ΤΟ ΛΕΓΟΝ, • Πλήν μάτην ταράσσεται πᾶς ἄνθρωπος ζῶν ν· καὶ περὶ ἐλεημοσύνης. a α'. Προτρέπεται καὶ κόλπος βύθιος αλιέα, ὅταν τὸ δίκτυον ρίψας, και πολλὴν τῶν ἐναλίων ἄγραν περιλαβών, κάμνουσαν τῷ φόρτῳ τὴν σαγήνην ἐφέλκηται· καὶ θηρα- τὴν ὕλη θηροτρόφος, ὅταν δρη διερευνήσας, καὶ κορυφὴν κατάκομον ἀναπτύξας, μετά λαμπρᾶς καὶ πλουσίας ἐπανέλθῃ τῆς ἄγρας. Εἰ δὲ τοῖς περὶ κέρδη καὶ θήραν ἐπτοημένοις ο γλυκὺς ὁ περὶ ταῦτα πόνος ὑπάρχει, πόσω μᾶλλον τοῖς τῶν ἐκκλησιαστικῶν ἁλιεῦσι κόλπων, οἷς τὸ κέρδος οὐχ ἡμερινόν, οὐδὲ πρόσγειον, ἀλλ᾽ αὐτὴ τῶν οὐρανῶν ἡ βασιλεία καθέστηκε; Φέρε οὖν, ἀγαπητέ, Δαυϊδικῆς κιθάρας τὸ ψαλμικὸν ἀνακρούσωμεν μέλος, καὶ κατὰ τοῦ Δαυΐδ τὴν ἀνθρωπίνην εὐτέλειαν στηλι- τεύσαντες, εἴπωμεν· Πλὴν μάτην ταράσσεται πᾶς ἄνθρωπος ζῶν. Ταράσσεται, καὶ τὸ τέλος ἀπόλλυται ταράσσεται, καὶ πρὶν καταστῆναι καταποθεῖται· ὡς πῦρ ἀνακαίεται, καὶ ὡς καλάμη ἀποτεφροῦται· ὡς θύελλα ἐπαίρεται, καὶ ὡς κόνις ἐδαφίζεται· ὡς φλόξ ἀναβι πίζεται, καὶ ὡς καπνὸς διαλύεται· ὡς ἄνθος ὡραίζεται, καὶ ὡς χόρτος ξηραίνεται· ὡς νέφος ὑπεραπλοῦται, καὶ ὡς σταγὼν ἀπομειούται· ὡς πομφόλυξ ὀγκοῦται, καὶ ὡς σπινθὴρ ἀποσβέννυται· ταράσσεται, καὶ τῇ ἀπληστία κερδαίνει την δυσωδίαν· ταράσσεται, καὶ τῶν ἀπὸ τῆς ταραχῆς οὐδὲν λαμβάνων ἀπέρχεται. Αὐτοῦ αἱ ταραχαί, καὶ ἄλλων αἱ τρυφαί· αὐτοῦ οἱ πόνοι, καὶ ἄλλων οἱ Θησαυροί· αὐτοῦ αἱ φροντίδες, καὶ ἄλλων αἱ εὐφροσύναι· αὐτοῦ αἱ θλίψεις, καὶ ἄλλων αἱ ἀπολαύσεις· αὐτοῦ αἱ κατάραι, καὶ ἄλλων αἱ θεραπεῖαι· αὐτοῦ αἱ ἀρπαγαί, καὶ ἄλλων αἱ ἡδοναί· παρ' αὐτῷ ὁ στεναγμὸς, καὶ παρ' ἑτέροις οἱ πλεονασμοί· παρ' αὐτῷ τὰ δάκρυα, καὶ [569] παρ' ἑτέροις τὰ χρήματα· αὐτὸς ἐν ᾅδῃ κολάζεται, καὶ ἄλλοι πάλιν ἐν τοῖς αὐτοῦ ἐντρυφῶσι ψάλλοντες. Πλὴν μάτην ταράσσεται πᾶς ἄνθρωπος ζῶν. "Ανθρωπος, τὸ τῆς ζωῆς πρόσκαιρον δάνεισμα, τὸ τοῦ θανάτου ἀνυπέρθετον όφλημα, τὸ ἐκ προαιρέσεως αδάμαστον ζῶον, τὸ αὐτοδίδακτον πονήρευμα, τὸ αὐτομαθὲς ἐπι βούλευμα, τὸ εὔτεχνον εἰς κακουργίαν, τὸ εὐμήχανον εἰς ἀδικίαν, τὸ ἕτοιμον εἰς πλεονεξίαν, τὸ ἀκόρεστον εἰς ἀπληστίαν, τὸ εὐφυὲς εἰς ἀπιστίαν, τὸ ὑπέρογκον πνεύ μα, τὸ μεγαλοῤῥῆμον θράσος, τὸ εὐδιάλυτὸν φρύαγμα, τὸ εὐκαθαίρετον ὕψωμα, τὸ εὐάλωτον τόλμημα, ο πηλὲς ὁ αὐθάδης, ἡ τέφρα ἡ στασιώδης, ἡ κόνις ή μεγαλόφρων, Η σποδός ἡ πεφυσιωμένη, ὁ σπινθὴρ ὁ εὐκατάσβεστος, ἡ φλὸς ἡ εὐμάραντος, ὁ εὐρίπιστος λύχνος, τὸ ἑτοιμοφθή- ρον ξύλον, ὁ εὐξήραντος χόρτος, ἡ εὐνέρωτος χλόη, ἡ εὐδαπάνητος φύσις· ὁ σήμερον ἀπειλῶν, καὶ αὔριον τε λευτῶν· ὁ σήμερον ἐν πλούτῳ, καὶ αὔριον ἐν τάφῳ· ὁ σήμερον ἐν διαδήματι, καὶ αὔριον ἐν μνήματι· ὁ σήμερον ἐν πορφύρα, καὶ αὔριον ἐν ἐκφορᾷ· ὁ σήμερον ἐν θησαυ ροῖς, καὶ αὔριον ἐν σοφοῖς· ὁ σήμερον ἐν κόλαξι, καὶ αὔριον ἐν σκώληξιν· ὁ σήμερον ῶν, καὶ αὔριον μὴ ν ὁ ἄρτι φρυαττόμενος, καὶ μετ' ὀλίγον θρηνούμενος· ὁ ἐν • Alii ἠσχολημένοις. Infra quidam Δαυιτικής. δ εὐπραγίαις ἀφόρητος, καὶ ἐν δυσπραγίαις ἀπαραμύθη τος· ὁ ἑαυτὸν ἀγνοῶν, καὶ τὰ ὑπὲρ αὐτὸν πολυπραγμο νῶν· ὁ τὸ παρὸν οὐκ εἰδὼς, καὶ περὶ τῶν μελλόντων φανταζόμενος· ὁ φύσει θνητὸς, καὶ τῇ ἐπάρσει, ὡς νο μίζει, αἰώνιος· τὸ πάσης ἀρρωστίας προκείμενον πάρερ γον, τὸ παντὸς πάθους εὐδιάβατον καταγώγιον, τὸ τῶν πυρετῶν ἀδιάφορον καθημερινόν γυμνάσιον, τὸ πάσης λύπης εὐπαράδεκτον πανδοχείον. Ο πόση τῆς ἡμετέρας εὐτελείας ἡ τραγῳδία ! ὢ πόσος ὁ τῆς ἀνθρωπίνης εὐ τελείας θρίαμβος ! "Ω πόσα εἶπον, καὶ τῆς προφητικῆς φωνῆς οὐδὲν ἁρμοδιώτερον εὗρον, τῆς λεγούσης Πλὴν μάτην ταράσσεται πᾶς ἄνθρωπος ζῶν ! Τέλος, όρα, ἀγαπητέ, εἰ μὴ θάλατταν μιμεῖται τῶν ἀνθρώπων τὰ πράγματα, εἰ μὴ τῆς ἐκεῖθεν ταραχῆς ὁ βίος ἐμπλέκε ται, εἰ μὴ τῆς ὑγρᾶς πλέον ἐπὶ τῆς ξηρᾶς χειμαζόμεθα, εἰ μὴ τῶν ἀνέμων σφοδρότερον ἀλλήλοις συμπίπτομεν εἰ μὴ τὰ χρήματα, καθάπερ καταιγίδες, κατ' ἀλλήλων ἡμᾶς συγκρούουσιν, εἰ μὴ, καθάπερ ἐν ζόφῳ θαλαττίῳ. ὧδε κἀκεῖσε περιφερόμεθα. Οὗτος ἐκείνου τὸν ἀγρὸν παρεσπάσατο, ἄλλος τοῦ δεῖνα τοὺς οἰκέτας ἀφήρπασε καὶ ὁ μὲν περὶ ὕδατος τῷ γείτονι κρίνεται, ὁ δὲ περὶ ἀέρος τῷ συνοικήτορι πολεμεί. Οἱ μὲν διὰ μέτρα της γῆς διακαπνίζονται, οἱ δὲ περὶ οἰκοδομῆς ἀλλήλους διαθλίβουσιν· οὗτος, ἅπερ οὐκ ἔδωκε, λαβεῖν ἐπιφύεται· ἐκεῖνος, ἅπερ ἔλαβε, μὴ δοῦναι δικάζεται. Ὁ μὲν περὶ τόχους ἀπληστεύεται· ὁ δὲ καὶ τὸ κεφάλαιον ἀποστερεῖν διισχυρίζεται· οὗτος ἀπορῶν ὀδυνᾶται· ἐκεῖνος εὐπορῶν θορυβείται· ὁ μὴ ἔχων ὀνειδίζεται, καὶ ὁ ἔχων ἐπιβου- λεύεται· ὁ ἐν ἀρχαῖς, ὑποβλέπεται· ὁ ἐν ἐξουσίαις, μισεῖ- ται· ὁ ἐν δυναστείαις, σκευάζεται. Οι πόλεμοι συνέχουσιν, οἱ φθόνοι ἐπάλληλοι, ἡ ἀπληστία τυραννεῖ, ἡ πλεονεξία καταδυναστεύει, τὸ ψεύδος ὑπεραίρεται, ἡ πρὸς ἀλλή λους πίστις απέφυγεν, ἡ ἀλήθεια τὴν γῆν κατέλιπεν, ἡ φιλία μέχρι τραπέζης περιορίζεται. Οἱ ἄλλοι τὴν ἰδίαν ἰσχὺν ἀπώλεσαν· ἡ γῆ λοιπὸν τὰ κακὰ βαστάζειν οὐ δύνα- ται, ὁ ἀὴρ μέχρις αὐτοῦ τοῦ αἰθέρος με μόλυνται. Διὰ τὰ χρήματα ο βίος αβίωτος γέγονε διὰ τὰ χρήματα Ελεύθερα στοιχεῖα πεπράκαμεν εδοὶ τελωνεύονται, ἡ γῆ ἀποκεκλήρωται, ὕδατα δεσποτεύονται, ὁ ἀὴρ ὠναῖς ὑπο βάλλεται· δεκατολόγοι καὶ φορολόγοι καὶ τελῶναι τὰς πόλεις συνέχουσιν· οἱ πλούσιοι ταῖς φροντίσιν ἐκτήκον- ται· οἱ δανεισταὶ ταῖς μερίμναις μαραίνονται· οἱ ἄρπα- γες τὸν βίον ταράττουσιν· οἱ φιλοχρήμονες τὰ δικαστή- ρια κατατρίβουσιν· [568] οἱ ἔμποροι τὰς συμφοράς πραγματεύονται· οἱ συκοφάνται τὸ ψεύδος πιπράσκουσιν. Αλλήλοις ψευδόμενοι τοὺς ἔρχους ἀνηλώσαμεν· εἰς τὸ ομνύειν μόνον τὸν Θεὸν ἐπιστάμεθα. β'. Οὕτω πάντας ἐν κακοῖς σεσωρευμένους ὁρῶν ὁ προ φήτης, καὶ τὸν βίον ταλανίζων, έλεγε. Πλην μάτην τα b Sic duo mss. Edit. male ἀλλήλους. • Duo τούτων πάντων ἐν κακοῖς σεσοβημένων.

IN ILLA, VERUMTAMEN FRUSTRA CONTURBATUR, ETC. 560 AD HOMILIAM SEQUENTEM. res informandos opportuna est: ac quædam circa rerum hujus mundi vanitatem, virtutumque omnium exercitium paucis affert. Interpretationem Latinam Joachimi Perionii, aliquot in locis castigatam, e regione Græcorum ponimus. ΕΙΣ ΤΟ ΠΡΟΦΗΤΙΚΟΝ ΡΗΤΟΝ ΤΟ ΛΕΓΟΝ, • Πλήν μάτην ταράσσεται πᾶς ἄνθρωπος ζῶν ν· καὶ περὶ ἐλεημοσύνης. a α'. Προτρέπεται καὶ κόλπος βύθιος αλιέα, ὅταν τὸ δίκτυον ρίψας, και πολλὴν τῶν ἐναλίων ἄγραν περιλαβών, κάμνουσαν τῷ φόρτῳ τὴν σαγήνην ἐφέλκηται· καὶ θηρα- τὴν ὕλη θηροτρόφος, ὅταν δρη διερευνήσας, καὶ κορυφὴν κατάκομον ἀναπτύξας, μετά λαμπρᾶς καὶ πλουσίας ἐπανέλθῃ τῆς ἄγρας. Εἰ δὲ τοῖς περὶ κέρδη καὶ θήραν ἐπτοημένοις ο γλυκὺς ὁ περὶ ταῦτα πόνος ὑπάρχει, πόσω μᾶλλον τοῖς τῶν ἐκκλησιαστικῶν ἁλιεῦσι κόλπων, οἷς τὸ κέρδος οὐχ ἡμερινόν, οὐδὲ πρόσγειον, ἀλλ᾽ αὐτὴ τῶν οὐρανῶν ἡ βασιλεία καθέστηκε; Φέρε οὖν, ἀγαπητέ, Δαυϊδικῆς κιθάρας τὸ ψαλμικὸν ἀνακρούσωμεν μέλος, καὶ κατὰ τοῦ Δαυΐδ τὴν ἀνθρωπίνην εὐτέλειαν στηλι- τεύσαντες, εἴπωμεν· Πλὴν μάτην ταράσσεται πᾶς ἄνθρωπος ζῶν. Ταράσσεται, καὶ τὸ τέλος ἀπόλλυται ταράσσεται, καὶ πρὶν καταστῆναι καταποθεῖται· ὡς πῦρ ἀνακαίεται, καὶ ὡς καλάμη ἀποτεφροῦται· ὡς θύελλα ἐπαίρεται, καὶ ὡς κόνις ἐδαφίζεται· ὡς φλόξ ἀναβι πίζεται, καὶ ὡς καπνὸς διαλύεται· ὡς ἄνθος ὡραίζεται, καὶ ὡς χόρτος ξηραίνεται· ὡς νέφος ὑπεραπλοῦται, καὶ ὡς σταγὼν ἀπομειούται· ὡς πομφόλυξ ὀγκοῦται, καὶ ὡς σπινθὴρ ἀποσβέννυται· ταράσσεται, καὶ τῇ ἀπληστία κερδαίνει την δυσωδίαν· ταράσσεται, καὶ τῶν ἀπὸ τῆς ταραχῆς οὐδὲν λαμβάνων ἀπέρχεται. Αὐτοῦ αἱ ταραχαί, καὶ ἄλλων αἱ τρυφαί· αὐτοῦ οἱ πόνοι, καὶ ἄλλων οἱ Θησαυροί· αὐτοῦ αἱ φροντίδες, καὶ ἄλλων αἱ εὐφροσύναι· αὐτοῦ αἱ θλίψεις, καὶ ἄλλων αἱ ἀπολαύσεις· αὐτοῦ αἱ κατάραι, καὶ ἄλλων αἱ θεραπεῖαι· αὐτοῦ αἱ ἀρπαγαί, καὶ ἄλλων αἱ ἡδοναί· παρ' αὐτῷ ὁ στεναγμὸς, καὶ παρ' ἑτέροις οἱ πλεονασμοί· παρ' αὐτῷ τὰ δάκρυα, καὶ [569] παρ' ἑτέροις τὰ χρήματα· αὐτὸς ἐν ᾅδῃ κολάζεται, καὶ ἄλλοι πάλιν ἐν τοῖς αὐτοῦ ἐντρυφῶσι ψάλλοντες. Πλὴν μάτην ταράσσεται πᾶς ἄνθρωπος ζῶν. "Ανθρωπος, τὸ τῆς ζωῆς πρόσκαιρον δάνεισμα, τὸ τοῦ θανάτου ἀνυπέρθετον όφλημα, τὸ ἐκ προαιρέσεως αδάμαστον ζῶον, τὸ αὐτοδίδακτον πονήρευμα, τὸ αὐτομαθὲς ἐπι βούλευμα, τὸ εὔτεχνον εἰς κακουργίαν, τὸ εὐμήχανον εἰς ἀδικίαν, τὸ ἕτοιμον εἰς πλεονεξίαν, τὸ ἀκόρεστον εἰς ἀπληστίαν, τὸ εὐφυὲς εἰς ἀπιστίαν, τὸ ὑπέρογκον πνεύ μα, τὸ μεγαλοῤῥῆμον θράσος, τὸ εὐδιάλυτὸν φρύαγμα, τὸ εὐκαθαίρετον ὕψωμα, τὸ εὐάλωτον τόλμημα, ο πηλὲς ὁ αὐθάδης, ἡ τέφρα ἡ στασιώδης, ἡ κόνις ή μεγαλόφρων, Η σποδός ἡ πεφυσιωμένη, ὁ σπινθὴρ ὁ εὐκατάσβεστος, ἡ φλὸς ἡ εὐμάραντος, ὁ εὐρίπιστος λύχνος, τὸ ἑτοιμοφθή- ρον ξύλον, ὁ εὐξήραντος χόρτος, ἡ εὐνέρωτος χλόη, ἡ εὐδαπάνητος φύσις· ὁ σήμερον ἀπειλῶν, καὶ αὔριον τε λευτῶν· ὁ σήμερον ἐν πλούτῳ, καὶ αὔριον ἐν τάφῳ· ὁ σήμερον ἐν διαδήματι, καὶ αὔριον ἐν μνήματι· ὁ σήμερον ἐν πορφύρα, καὶ αὔριον ἐν ἐκφορᾷ· ὁ σήμερον ἐν θησαυ ροῖς, καὶ αὔριον ἐν σοφοῖς· ὁ σήμερον ἐν κόλαξι, καὶ αὔριον ἐν σκώληξιν· ὁ σήμερον ῶν, καὶ αὔριον μὴ ν ὁ ἄρτι φρυαττόμενος, καὶ μετ' ὀλίγον θρηνούμενος· ὁ ἐν • Alii ἠσχολημένοις. Infra quidam Δαυιτικής. δ εὐπραγίαις ἀφόρητος, καὶ ἐν δυσπραγίαις ἀπαραμύθη τος· ὁ ἑαυτὸν ἀγνοῶν, καὶ τὰ ὑπὲρ αὐτὸν πολυπραγμο νῶν· ὁ τὸ παρὸν οὐκ εἰδὼς, καὶ περὶ τῶν μελλόντων φανταζόμενος· ὁ φύσει θνητὸς, καὶ τῇ ἐπάρσει, ὡς νο μίζει, αἰώνιος· τὸ πάσης ἀρρωστίας προκείμενον πάρερ γον, τὸ παντὸς πάθους εὐδιάβατον καταγώγιον, τὸ τῶν πυρετῶν ἀδιάφορον καθημερινόν γυμνάσιον, τὸ πάσης λύπης εὐπαράδεκτον πανδοχείον. Ο πόση τῆς ἡμετέρας εὐτελείας ἡ τραγῳδία ! ὢ πόσος ὁ τῆς ἀνθρωπίνης εὐ τελείας θρίαμβος ! "Ω πόσα εἶπον, καὶ τῆς προφητικῆς φωνῆς οὐδὲν ἁρμοδιώτερον εὗρον, τῆς λεγούσης Πλὴν μάτην ταράσσεται πᾶς ἄνθρωπος ζῶν ! Τέλος, όρα, ἀγαπητέ, εἰ μὴ θάλατταν μιμεῖται τῶν ἀνθρώπων τὰ πράγματα, εἰ μὴ τῆς ἐκεῖθεν ταραχῆς ὁ βίος ἐμπλέκε ται, εἰ μὴ τῆς ὑγρᾶς πλέον ἐπὶ τῆς ξηρᾶς χειμαζόμεθα, εἰ μὴ τῶν ἀνέμων σφοδρότερον ἀλλήλοις συμπίπτομεν εἰ μὴ τὰ χρήματα, καθάπερ καταιγίδες, κατ' ἀλλήλων ἡμᾶς συγκρούουσιν, εἰ μὴ, καθάπερ ἐν ζόφῳ θαλαττίῳ. ὧδε κἀκεῖσε περιφερόμεθα. Οὗτος ἐκείνου τὸν ἀγρὸν παρεσπάσατο, ἄλλος τοῦ δεῖνα τοὺς οἰκέτας ἀφήρπασε καὶ ὁ μὲν περὶ ὕδατος τῷ γείτονι κρίνεται, ὁ δὲ περὶ ἀέρος τῷ συνοικήτορι πολεμεί. Οἱ μὲν διὰ μέτρα της γῆς διακαπνίζονται, οἱ δὲ περὶ οἰκοδομῆς ἀλλήλους διαθλίβουσιν· οὗτος, ἅπερ οὐκ ἔδωκε, λαβεῖν ἐπιφύεται· ἐκεῖνος, ἅπερ ἔλαβε, μὴ δοῦναι δικάζεται. Ὁ μὲν περὶ τόχους ἀπληστεύεται· ὁ δὲ καὶ τὸ κεφάλαιον ἀποστερεῖν διισχυρίζεται· οὗτος ἀπορῶν ὀδυνᾶται· ἐκεῖνος εὐπορῶν θορυβείται· ὁ μὴ ἔχων ὀνειδίζεται, καὶ ὁ ἔχων ἐπιβου- λεύεται· ὁ ἐν ἀρχαῖς, ὑποβλέπεται· ὁ ἐν ἐξουσίαις, μισεῖ- ται· ὁ ἐν δυναστείαις, σκευάζεται. Οι πόλεμοι συνέχουσιν, οἱ φθόνοι ἐπάλληλοι, ἡ ἀπληστία τυραννεῖ, ἡ πλεονεξία καταδυναστεύει, τὸ ψεύδος ὑπεραίρεται, ἡ πρὸς ἀλλή λους πίστις απέφυγεν, ἡ ἀλήθεια τὴν γῆν κατέλιπεν, ἡ φιλία μέχρι τραπέζης περιορίζεται. Οἱ ἄλλοι τὴν ἰδίαν ἰσχὺν ἀπώλεσαν· ἡ γῆ λοιπὸν τὰ κακὰ βαστάζειν οὐ δύνα- ται, ὁ ἀὴρ μέχρις αὐτοῦ τοῦ αἰθέρος με μόλυνται. Διὰ τὰ χρήματα ο βίος αβίωτος γέγονε διὰ τὰ χρήματα Ελεύθερα στοιχεῖα πεπράκαμεν εδοὶ τελωνεύονται, ἡ γῆ ἀποκεκλήρωται, ὕδατα δεσποτεύονται, ὁ ἀὴρ ὠναῖς ὑπο βάλλεται· δεκατολόγοι καὶ φορολόγοι καὶ τελῶναι τὰς πόλεις συνέχουσιν· οἱ πλούσιοι ταῖς φροντίσιν ἐκτήκον- ται· οἱ δανεισταὶ ταῖς μερίμναις μαραίνονται· οἱ ἄρπα- γες τὸν βίον ταράττουσιν· οἱ φιλοχρήμονες τὰ δικαστή- ρια κατατρίβουσιν· [568] οἱ ἔμποροι τὰς συμφοράς πραγματεύονται· οἱ συκοφάνται τὸ ψεύδος πιπράσκουσιν. Αλλήλοις ψευδόμενοι τοὺς ἔρχους ἀνηλώσαμεν· εἰς τὸ ομνύειν μόνον τὸν Θεὸν ἐπιστάμεθα. β'. Οὕτω πάντας ἐν κακοῖς σεσωρευμένους ὁρῶν ὁ προ φήτης, καὶ τὸν βίον ταλανίζων, έλεγε. Πλην μάτην τα b Sic duo mss. Edit. male ἀλλήλους. • Duo τούτων πάντων ἐν κακοῖς σεσοβημένων.

IN ILLA, VERUMTAMEN FRUSTRA CONTURBATUR, ETC. 560 AD HOMILIAM SEQUENTEM. res informandos opportuna est: ac quædam circa rerum hujus mundi vanitatem, virtutumque omnium exercitium paucis affert. Interpretationem Latinam Joachimi Perionii, aliquot in locis castigatam, e regione Græcorum ponimus. ΕΙΣ ΤΟ ΠΡΟΦΗΤΙΚΟΝ ΡΗΤΟΝ ΤΟ ΛΕΓΟΝ, • Πλήν μάτην ταράσσεται πᾶς ἄνθρωπος ζῶν ν· καὶ περὶ ἐλεημοσύνης. a α'. Προτρέπεται καὶ κόλπος βύθιος αλιέα, ὅταν τὸ δίκτυον ρίψας, και πολλὴν τῶν ἐναλίων ἄγραν περιλαβών, κάμνουσαν τῷ φόρτῳ τὴν σαγήνην ἐφέλκηται· καὶ θηρα- τὴν ὕλη θηροτρόφος, ὅταν δρη διερευνήσας, καὶ κορυφὴν κατάκομον ἀναπτύξας, μετά λαμπρᾶς καὶ πλουσίας ἐπανέλθῃ τῆς ἄγρας. Εἰ δὲ τοῖς περὶ κέρδη καὶ θήραν ἐπτοημένοις ο γλυκὺς ὁ περὶ ταῦτα πόνος ὑπάρχει, πόσω μᾶλλον τοῖς τῶν ἐκκλησιαστικῶν ἁλιεῦσι κόλπων, οἷς τὸ κέρδος οὐχ ἡμερινόν, οὐδὲ πρόσγειον, ἀλλ᾽ αὐτὴ τῶν οὐρανῶν ἡ βασιλεία καθέστηκε; Φέρε οὖν, ἀγαπητέ, Δαυϊδικῆς κιθάρας τὸ ψαλμικὸν ἀνακρούσωμεν μέλος, καὶ κατὰ τοῦ Δαυΐδ τὴν ἀνθρωπίνην εὐτέλειαν στηλι- τεύσαντες, εἴπωμεν· Πλὴν μάτην ταράσσεται πᾶς ἄνθρωπος ζῶν. Ταράσσεται, καὶ τὸ τέλος ἀπόλλυται ταράσσεται, καὶ πρὶν καταστῆναι καταποθεῖται· ὡς πῦρ ἀνακαίεται, καὶ ὡς καλάμη ἀποτεφροῦται· ὡς θύελλα ἐπαίρεται, καὶ ὡς κόνις ἐδαφίζεται· ὡς φλόξ ἀναβι πίζεται, καὶ ὡς καπνὸς διαλύεται· ὡς ἄνθος ὡραίζεται, καὶ ὡς χόρτος ξηραίνεται· ὡς νέφος ὑπεραπλοῦται, καὶ ὡς σταγὼν ἀπομειούται· ὡς πομφόλυξ ὀγκοῦται, καὶ ὡς σπινθὴρ ἀποσβέννυται· ταράσσεται, καὶ τῇ ἀπληστία κερδαίνει την δυσωδίαν· ταράσσεται, καὶ τῶν ἀπὸ τῆς ταραχῆς οὐδὲν λαμβάνων ἀπέρχεται. Αὐτοῦ αἱ ταραχαί, καὶ ἄλλων αἱ τρυφαί· αὐτοῦ οἱ πόνοι, καὶ ἄλλων οἱ Θησαυροί· αὐτοῦ αἱ φροντίδες, καὶ ἄλλων αἱ εὐφροσύναι· αὐτοῦ αἱ θλίψεις, καὶ ἄλλων αἱ ἀπολαύσεις· αὐτοῦ αἱ κατάραι, καὶ ἄλλων αἱ θεραπεῖαι· αὐτοῦ αἱ ἀρπαγαί, καὶ ἄλλων αἱ ἡδοναί· παρ' αὐτῷ ὁ στεναγμὸς, καὶ παρ' ἑτέροις οἱ πλεονασμοί· παρ' αὐτῷ τὰ δάκρυα, καὶ [569] παρ' ἑτέροις τὰ χρήματα· αὐτὸς ἐν ᾅδῃ κολάζεται, καὶ ἄλλοι πάλιν ἐν τοῖς αὐτοῦ ἐντρυφῶσι ψάλλοντες. Πλὴν μάτην ταράσσεται πᾶς ἄνθρωπος ζῶν. "Ανθρωπος, τὸ τῆς ζωῆς πρόσκαιρον δάνεισμα, τὸ τοῦ θανάτου ἀνυπέρθετον όφλημα, τὸ ἐκ προαιρέσεως αδάμαστον ζῶον, τὸ αὐτοδίδακτον πονήρευμα, τὸ αὐτομαθὲς ἐπι βούλευμα, τὸ εὔτεχνον εἰς κακουργίαν, τὸ εὐμήχανον εἰς ἀδικίαν, τὸ ἕτοιμον εἰς πλεονεξίαν, τὸ ἀκόρεστον εἰς ἀπληστίαν, τὸ εὐφυὲς εἰς ἀπιστίαν, τὸ ὑπέρογκον πνεύ μα, τὸ μεγαλοῤῥῆμον θράσος, τὸ εὐδιάλυτὸν φρύαγμα, τὸ εὐκαθαίρετον ὕψωμα, τὸ εὐάλωτον τόλμημα, ο πηλὲς ὁ αὐθάδης, ἡ τέφρα ἡ στασιώδης, ἡ κόνις ή μεγαλόφρων, Η σποδός ἡ πεφυσιωμένη, ὁ σπινθὴρ ὁ εὐκατάσβεστος, ἡ φλὸς ἡ εὐμάραντος, ὁ εὐρίπιστος λύχνος, τὸ ἑτοιμοφθή- ρον ξύλον, ὁ εὐξήραντος χόρτος, ἡ εὐνέρωτος χλόη, ἡ εὐδαπάνητος φύσις· ὁ σήμερον ἀπειλῶν, καὶ αὔριον τε λευτῶν· ὁ σήμερον ἐν πλούτῳ, καὶ αὔριον ἐν τάφῳ· ὁ σήμερον ἐν διαδήματι, καὶ αὔριον ἐν μνήματι· ὁ σήμερον ἐν πορφύρα, καὶ αὔριον ἐν ἐκφορᾷ· ὁ σήμερον ἐν θησαυ ροῖς, καὶ αὔριον ἐν σοφοῖς· ὁ σήμερον ἐν κόλαξι, καὶ αὔριον ἐν σκώληξιν· ὁ σήμερον ῶν, καὶ αὔριον μὴ ν ὁ ἄρτι φρυαττόμενος, καὶ μετ' ὀλίγον θρηνούμενος· ὁ ἐν • Alii ἠσχολημένοις. Infra quidam Δαυιτικής. δ εὐπραγίαις ἀφόρητος, καὶ ἐν δυσπραγίαις ἀπαραμύθη τος· ὁ ἑαυτὸν ἀγνοῶν, καὶ τὰ ὑπὲρ αὐτὸν πολυπραγμο νῶν· ὁ τὸ παρὸν οὐκ εἰδὼς, καὶ περὶ τῶν μελλόντων φανταζόμενος· ὁ φύσει θνητὸς, καὶ τῇ ἐπάρσει, ὡς νο μίζει, αἰώνιος· τὸ πάσης ἀρρωστίας προκείμενον πάρερ γον, τὸ παντὸς πάθους εὐδιάβατον καταγώγιον, τὸ τῶν πυρετῶν ἀδιάφορον καθημερινόν γυμνάσιον, τὸ πάσης λύπης εὐπαράδεκτον πανδοχείον. Ο πόση τῆς ἡμετέρας εὐτελείας ἡ τραγῳδία ! ὢ πόσος ὁ τῆς ἀνθρωπίνης εὐ τελείας θρίαμβος ! "Ω πόσα εἶπον, καὶ τῆς προφητικῆς φωνῆς οὐδὲν ἁρμοδιώτερον εὗρον, τῆς λεγούσης Πλὴν μάτην ταράσσεται πᾶς ἄνθρωπος ζῶν ! Τέλος, όρα, ἀγαπητέ, εἰ μὴ θάλατταν μιμεῖται τῶν ἀνθρώπων τὰ πράγματα, εἰ μὴ τῆς ἐκεῖθεν ταραχῆς ὁ βίος ἐμπλέκε ται, εἰ μὴ τῆς ὑγρᾶς πλέον ἐπὶ τῆς ξηρᾶς χειμαζόμεθα, εἰ μὴ τῶν ἀνέμων σφοδρότερον ἀλλήλοις συμπίπτομεν εἰ μὴ τὰ χρήματα, καθάπερ καταιγίδες, κατ' ἀλλήλων ἡμᾶς συγκρούουσιν, εἰ μὴ, καθάπερ ἐν ζόφῳ θαλαττίῳ. ὧδε κἀκεῖσε περιφερόμεθα. Οὗτος ἐκείνου τὸν ἀγρὸν παρεσπάσατο, ἄλλος τοῦ δεῖνα τοὺς οἰκέτας ἀφήρπασε καὶ ὁ μὲν περὶ ὕδατος τῷ γείτονι κρίνεται, ὁ δὲ περὶ ἀέρος τῷ συνοικήτορι πολεμεί. Οἱ μὲν διὰ μέτρα της γῆς διακαπνίζονται, οἱ δὲ περὶ οἰκοδομῆς ἀλλήλους διαθλίβουσιν· οὗτος, ἅπερ οὐκ ἔδωκε, λαβεῖν ἐπιφύεται· ἐκεῖνος, ἅπερ ἔλαβε, μὴ δοῦναι δικάζεται. Ὁ μὲν περὶ τόχους ἀπληστεύεται· ὁ δὲ καὶ τὸ κεφάλαιον ἀποστερεῖν διισχυρίζεται· οὗτος ἀπορῶν ὀδυνᾶται· ἐκεῖνος εὐπορῶν θορυβείται· ὁ μὴ ἔχων ὀνειδίζεται, καὶ ὁ ἔχων ἐπιβου- λεύεται· ὁ ἐν ἀρχαῖς, ὑποβλέπεται· ὁ ἐν ἐξουσίαις, μισεῖ- ται· ὁ ἐν δυναστείαις, σκευάζεται. Οι πόλεμοι συνέχουσιν, οἱ φθόνοι ἐπάλληλοι, ἡ ἀπληστία τυραννεῖ, ἡ πλεονεξία καταδυναστεύει, τὸ ψεύδος ὑπεραίρεται, ἡ πρὸς ἀλλή λους πίστις απέφυγεν, ἡ ἀλήθεια τὴν γῆν κατέλιπεν, ἡ φιλία μέχρι τραπέζης περιορίζεται. Οἱ ἄλλοι τὴν ἰδίαν ἰσχὺν ἀπώλεσαν· ἡ γῆ λοιπὸν τὰ κακὰ βαστάζειν οὐ δύνα- ται, ὁ ἀὴρ μέχρις αὐτοῦ τοῦ αἰθέρος με μόλυνται. Διὰ τὰ χρήματα ο βίος αβίωτος γέγονε διὰ τὰ χρήματα Ελεύθερα στοιχεῖα πεπράκαμεν εδοὶ τελωνεύονται, ἡ γῆ ἀποκεκλήρωται, ὕδατα δεσποτεύονται, ὁ ἀὴρ ὠναῖς ὑπο βάλλεται· δεκατολόγοι καὶ φορολόγοι καὶ τελῶναι τὰς πόλεις συνέχουσιν· οἱ πλούσιοι ταῖς φροντίσιν ἐκτήκον- ται· οἱ δανεισταὶ ταῖς μερίμναις μαραίνονται· οἱ ἄρπα- γες τὸν βίον ταράττουσιν· οἱ φιλοχρήμονες τὰ δικαστή- ρια κατατρίβουσιν· [568] οἱ ἔμποροι τὰς συμφοράς πραγματεύονται· οἱ συκοφάνται τὸ ψεύδος πιπράσκουσιν. Αλλήλοις ψευδόμενοι τοὺς ἔρχους ἀνηλώσαμεν· εἰς τὸ ομνύειν μόνον τὸν Θεὸν ἐπιστάμεθα. β'. Οὕτω πάντας ἐν κακοῖς σεσωρευμένους ὁρῶν ὁ προ φήτης, καὶ τὸν βίον ταλανίζων, έλεγε. Πλην μάτην τα b Sic duo mss. Edit. male ἀλλήλους. • Duo τούτων πάντων ἐν κακοῖς σεσοβημένων.

SPURIA. ράσσεται πᾶς ἄνθρωπος ζῶν. Ἄνθρωπος μόνον, ὦ προφῆτα, ταράσσεται ; ἡ λογικὴ μόνη διάπλασις κατ ηγορείται ; Οὐδὲν τῶν ἐν ζώοις ἢ στοιχείοις ταρασσόμενον εὗρον. Ταράσσεται, φησί, τὰ ὕδατα, καὶ πάλιν ἀποκαθ ίσταται· σαλεύεται ἡ γῆ, καὶ πάλιν ἑδράζεται· κινοῦν ται οἱ ἄνεμοι, καὶ πάλιν ἡσυχάζουσι· θορυβεῖται πᾶν θηρίον, καὶ κορεννύμενον παύεται· διεγείρεται φίλη, καὶ ὑποκειμένην ὕλην ἀναλίσκουσα σβέννυται. "Ανθρω- πος δὲ ταρασσόμενος ἐπὶ χρήμασιν οὐδέποτε παύεται· ἔλαβε τοῦτο, καὶ πρὸς ἐκεῖνο ἀποβλέπει: εκράτησεν ἐκεῖνο, καὶ πρὸς ἄλλο κέχηνε. Τὰ ἑκατὸν διπλασιάζειν φιλονεικεῖ, ἐπὶ τοῖς τοσούτοις πάλιν τὰ τοσαῦτα σωρεύειν ἐπείγεται, καὶ οὐδέποτε τοῦ σωρεύειν παύεται, ἕως ἂν τὸ τέλος αὐτοῦ σωρευθῇ· καὶ τῇ δίψῃ τῆς φιλαργυρίας συνεχόμενος, ὠχρότερος χρυσίου περιέρχεται, διὰ τὸν πολυπόθητον πλούτον, τὸν τάχα αβεβαιότερον φίλον, τὸν ἐπίβουλον πόθον, τὸν πολυδέσποτον ἐμπαίκτην, τὸν που λυέρα στον χλευαστήν, τὸν ὑπόπτερον δέσμιον, τὸν πολύ- μιον νεκρόν, τὸν ἐν τῷ κόσμῳ ἀφιπτάμενον ἄνεμον· πλοῦτον, τὸν πάσης ἀτοπίας γεννήτορα, τὸν πάσης κακίας εὑρετήν, τὸν συνεργὸν τῆς ψυχοφθόρου τροφής, τὸν ἀντίπαλον τῆς ἐγκρατείας, τὸν πολέμιον τῆς σω φροσύνης, καὶ τὸν πάσης ἀρετῆς λανθάνοντα κλέπτην. Αλλά τί διαβάλλω τὸν πλοῦτον, τοὺς κεκτημένους ἀφείς; Αεικεῖται καὶ αὐτὸς δεσμούμενος ὑπ' αὐτῶν, καὶ πέο δαις συνεχόμενος. Εοικε γάρ μοι αὐτὸν πρὸς αὐτοὺς ἀφιέναι φωνήν. Τί με τὸν πλοῦτον, ὦ φιλοχρήμονες, συμποδίζετε ; τί με, καθάπερ δραπέτην, μυρίοις δεσμοῖς περισφίγγετε ; τί με ὡς φίλον περιπτύσσεσθε, καὶ ὡς κακούργον καταδεσμεῖτε, ἀπὸ μετάλλων εἰς τὰς ὑμῶν χεῖρας παραπέμποντες; Εἰ θέλετε κἂν τῶν ὀνείρων κουφότερον ἀναπαῦσαί με, ἐάσατέ με καὶ εἰς τὰς τῶν πενήτων δεξιὰς μεταπεμφθῆναι. Αλλά φησι· Τέκνοις συνάγω τὸν πλοῦτον, ἵνα μὴ πενίας γένωνται κληρονόμοι. Καλὼς ὁ πολυφάνταστος πλούσιος· τὰ παρόντα οὐκ οἶδε, καὶ περὶ τῶν μελλόντων φροντίζει· τὰ καθ' ἑαυτὸν ἀγνοεῖ, καὶ περὶ τῶν παίδων φροντίζει· εἰ θάπτεται, οὐκ ἐπίσταται, καὶ περὶ τῶν κληρονόμων βουλεύεται. Τὰ ἄφρων, είπέ μοι τὸ σὸν τέλος, καὶ τότε περὶ τῶν τέκνων ἀσφάλισαι· εἰπέ μοι τὰ τῆς σήμερον, καὶ τότε πιστεύω σοι καὶ τὰ τῆς αύριον. Τί σεαυτὸν καὶ μετὰ θάνατον ἀπατᾷς; τί θέλεις εἶναι καὶ νεκρὸς καὶ χλευα ζόμενος; τί διορίζῃ τῷ Θεῷ τὸ πρακτέον ; τί νομοθετεῖς τὴν τοῦ Θεοῦ πρόνοιαν διοικεῖσθαι τὰ σοὶ δεδομένα; Οὐδὲν πρὸς σὲ περὶ τῶν μετὰ σέ. Οὐ δύνασαι καὶ νεκρός εἶναι, καὶ διοικητὴς ζώντων, καὶ νεκρῶν κριτής ζυ γοστατῶν ἑκάστου τὸ δίκαιον. Τί οὖν ματαιοπονεῖς, πλούσιε, τὰ τῶν πενήτων τοῖς σοῖς θησαυρίζων, καὶ οὐκ οἶδας τίνι συνάγεις αὐτά; τί τὰ τῶν ὀρφανῶν κατέχεις, τί αιτούμενος παρ' αὐτῶν ἀγανακτεῖς, ὡς οἶκοθεν ἀνα- λίσκων; Τὰ ἴδια ζητοῦσιν, οὗ τὰ σά· τὰ ἐγχειρισθέντα σοι δι' αὐτοὺς, οὐ τὰ μετὰ σοῦ γεννηθέντα. "Α έλαβες δὸς, καὶ τὴν χρῆσιν κέρδανον, ὅτι δοῦναι, οὐ λαβεῖν, προσο ετάχθης. Αρκεί σοι, ὅτι διὰ τοῦ πτωχοῦ ὁ Θεὸς τὴν δεξιάν σοι προτείνει. Ὁ βρέχων ἐξ οὐρανοῦ, τὴν χαλκού ψεκάδα σε προσαιτεῖ· ὁ βροντῶν καὶ ἀστράπτων, Ελέη- σον, σοὶ λέγει· ὁ περιβάλλων τὸν οὐρανὸν ἐν νεφέλαις, βάκιον αἰτεῖ παρὰ σοῦ. Ἀρκεῖ σοι, ὅτι οἱ πένητες ὡς Θεόν σε λιτανεύουσι. Δὸς, οίκτειρον, ἐλέησον, ἵνα ἐλεη θῇς. Σὺ δὲ οὐδὲ τὰς ἀφρύας σου ἀνατεῖναι [569] βούλη, καὶ λιτανευόμενος οὐκ ἐπικάμπτη. Δὸς αὐτοῖς τὰ αὐτῶν, πρὶν ἐπιστῇ τὸ λογοθέσιον· δὸς αὐτοῖς τὰ αὐτῶν, ἃ μέλο λεις μετ' οὐ πολὺ ἀπολαμβάνειν. Πατέρα ἔχουσι βασιλέα· τὰ αὐτῶν, καὶ λάβε παρὰ τοῦ πατρὸς αὐτῶν τὴν ἀμεριμνίαν. Ποίαν ταύτην; ἐφ' ὅσον ἐποιήσατε ἐνὶ τούτων τῶν ἀδελφῶν μου τῶν ἐλαχίστων, ἐμοὶ ἐποιήσατε ·. Ὁ γὰρ συνιὼν ἐπὶ πτωχὸν καὶ πένητα, οὐ μόνον τὸ χειρόγραφον τῆς ἁμαρτίας ἐξαλείφει, ἀλλὰ Ο καὶ ὁμολογίαν λαμβάνει. τὴν λέγουσαν φωνήν. Ὁ διδοὺς πτωχῷ, Θεῷ δανείζει. Θεῷ δανείσωμεν τὴν ἐλεημοσύνην, ἵνα παρ' αὐτοῦ λάβωμεν φιλανθρωπίας ἀντίδοσιν. Αλλ' ὦ τοῦ σοφωτάτου ῥήματος ! Ὁ ἐλεῶν πτωχόν, δανείζει Θεῷ. Διὰ τί οὖν οὐκ εἶπεν, Ὁ ἐλεῶν πτωχὸν, δίδωσι Θεῷ, • Reg. unus ἐμοὶ ἐποιήσατε, εἶπεν ὁ Χριστός· ρ ἡ δό fa, etc., et sic claudit Homiliam. 562 ἀλλά, Δανείζει ; Οίδεν ή Γραφὴ τὴν ἡμετέραν πλεον εξίαν προσέσχεν ὅτι ἡ ἀπληστία ἡμῶν πρὸς πλεονεξίαν βλέπουσα τὸν πλεονασμὸν ζητεῖ, καὶ διὰ τοῦτο οὐκ εἶπει ἁπλῶς, ῾Ο ἐλεῶν πτωχὸν, δίδωσι Θεῷ, ἵνα μὴ ἁπλῆν τὴν δόσιν καὶ τὴν ἀντιμισθίαν νομίσης· ἀλλ', Ο ἐλεῶν πτω χόν, δανείζει Θεῷ, ἵνα τὸ ὄνομα τοῦ δανείσματος ὁ τι λοκερδής ἀκούσας, ἑαυτὸν ἐπιδῷ πρὸς ἔλεον. Ὁ ἐλεων πτωχόν, δανείζει Θεῷ. Εἰ δανείζεται Θεὸς παρ' ἡμῶν, ἄρα χρεώστης ἡμῶν ἐστιν. Τί οὖν θέλεις αὐτὸν κριτη ἔχειν, ἢ χρεώστην; Ὁ χρεώστης αἰδεῖται τὸν δανείσαντα ὁ κριτὴς δὲ οὐ δυσωπεῖται τὸν δικαζόμενον. γ'. Αναγκαῖον δὲ, ἀδελφοὶ, καὶ καθ᾽ ἕτερον τρόπον ἰδεῖν, τίνος ἕνεκεν ὁ Θεὸς εἶπεν, ὅτι Ἐμοὶ δανείζει ὁ διδούς πτωχῷ. Ἐπειδὴ εἶδεν ἡμῶν τὴν πλεονεξίαν ῥέπουσαν εἰς τὸν πλεονασμόν, ὡς ἔφθην εἰπων, καὶ μηδαμοῦ τὴν χρήματα ἔχοντα δανείζειν θέλοντα ἄνευ ἀσφαλείας (απαι· τεῖ γὰρ ὁ δανείζων ἢ ὑποθήκην, ἢ ἐνέχυρα, ἢ τὸν ἀντι- φωνοῦντα, καὶ διὰ τῶν τριῶν τούτων ἀσφαλειῶν ἐμπι στεύει τὰ ἑαυτοῦ χρήματα, ἢ ἐγγύας δεχόμενος, ὡς ἐγ θην εἰπὼν, ἢ ὑποθήκην πραγμάτων)· ἐπεὶ οὖν οἶδεν ὁ Θεός, ὅτι ἐκτὸς τούτων οὐδεὶς δανείζει, οὐδὲ εἰς φιλαν θρωπίαν βλέπει, ἀλλ᾽ εἰς μόνον τὸ κέρδος ὁρᾷ· πάντων δὲ τούτων ἔρημος ὁ πτωχός, οὐχ ὑποθήκην ἔχων (οὐ πέν κτηται γὰρ οὐδὲν), οὐκ ἐνέχυρα φέρων (γεγύμνωται γάρ, οὐ τὸν ἀντιφωνοῦντα παρέχων (ἀπιστεῖται γὰρ διὰ ἀπορίαν), ὡς εἶδεν αὐτὸν διακινδυνεύοντα τῇ ἀπορίᾳ, καὶ τὸν ἔχοντα χρήματα διὰ τὴν ἀπανθρωπίαν, μέσον ἑαυτ παρέθηκεν, ἔγγυον μὲν τῷ πένητι, ἐνέχυρον δὲ τῷ δι νείζοντι. Ἀπιστεῖς τούτῳ, φησί, διὰ τὴν ἀπορίαν; Ἐμε πίστευσον διὰ τὴν ἀφθονίαν. Εἶδε τὸν πτωχὸν, καὶ ἡμεῖ σεν· εἶδε τὸν πτωχὸν, καὶ οὐ παρεῖδεν, ἀλλ᾽ ἑαυτὸν ἔδω κεν ἐνέχυρον τῷ μηδὲν ἔχοντι, καὶ τῷ ἀπόρῳ προέστη διὰ πολλὴν ἀγαθότητα. Ο ἐλεῶν πτωχές, δανείζει Θεῷ. Θάρσει, φησίν, ἐμοὶ δανείζεις. Καὶ τί τοσούτον κερδαίνω, σου δανείζων; Εκατονταπλασίονά σοι δίδωμι, καὶ ζωὴν αἰώνιον. Ἵνα πότε μοι ταῦτα ἀποδος, ἀπαιτο τὰ σύμφωνα, στηρίξαι βουλόμενος τὸ συνάλλαγμα. Δες μα τῆς ἀνταποδόσεως τὸν καιρὸν, όρισον της απόλ ψεως τὴν προθεσμίαν. "Ακουε συνετῶς, πότε καὶ τοῦ τὰ τὴν ὀφειλὴν ἀποδίδωσιν ὁ διὰ τῶν πτωχῶν δανεισάμενος. Οταν καθίσῃ ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐπὶ θρόνου δόξης απ τοῦ, στήσει τὰ μὲν πρόβατα ἐκ δεξιῶν αὐτοῦ, τὰ δὲ ἐρῶ φια ἐξ ευωνύμων· καὶ ἐρεῖ τοῖς ἐκ δεξιῶν· Δεῦτε, οἱ εἰ- λογημένοι τοῦ Πατρός μου, κληρονομήσατε την ήτοιμασμένην ὑμῖν βασιλείαν ἀπὸ καταβολής και σμου. Ὑπὲρ τίνων; "Οτι ἐπείνασα, καὶ ἐδώκατέ με φαγεῖν· ἐδίψησα, καὶ ἐποτίσατέ με γυμνός ἤμη, καὶ ἐνεδύσατε με· ἐν φυλακῇ ἡμην, καὶ ἤλθετε προς με. [570] Εἶτα οἱ καλῶς ἐν καιρῷ διακονήσαντες εἰς τὴν οἰκείαν ἀσθένειαν ἀφορῶντες, καὶ εἰς τὴν ἀξίαν τοῦ δακί σαμένου, λέγουσι· Κύριε, τότε σε είδομεν πεινώντα, καὶ ἐθρέψαμεν, ἢ διψῶντα, καὶ ἐπετίσαμεν, εἰς ὃν οἱ ὀφθαλμοὶ πάντων ἐλπίζουσιν ; ἢ πότε σε είδομεν ἐν ἐνδεία τοσαύτη, πότε δὲ ταῦτα πεποιήκαμεν, Εφ' όσον φησίν, ἐνὶ τούτων τῶν ἐλαχίστων πεποιήκατε, ἐμοὶ ἐποιήσατε. Μὴ οὐκ ἀληθὴς ὁ λόγος, ὅτι Ὁ ἐλεων των χύν, Θεῷ δανείζει; Αλλ' ὥσπερ τοῖς ἐκ δεξιῶν διὰ τὴν φιλανθρωπίαν ἔδειξε δεδωρημένην τὴν βασιλείαν, ούτω καὶ τοῖς ἐξ ἀριστερῶν διὰ τὴν ἀκαρπίαν ἠπείλησε την τιμωρίαν· Πορεύεσθε ἀπ' ἐμοῦ, οι κατηραμένοι, εἰς τὰ σκότος τὸ ἐξώτερον, τὸ ἡτοιμασμένον τῷ διατέλα καὶ τοῖς ἀγγέλοις αὐτοῦ. Διὰ τἶ; ὑπὲρ τίνος; Ὅτι ἐπείνων, καὶ οὐκ ἐδώκατέ μοι φαγεῖν. Οὐκ εἶπεν, εψευδομαρτυρήσατε, ὅτι ἐπιωρκήσατε κἂν μὲν ὁμοῖς Ὅτι ἐπορνεύσατε, ὅτι ἐμοιχεύσατε, ὅτι ἐκλέψατε, γουμένως καὶ ταῦτα », ἀλλὰ τῆς ἀπανθρωπίας κατώτε μα καὶ τῆς ἀνελεημοσύνης. Διὰ τὰ δὲ, ὦ Κύριε, οὐδὲν τῶν ἄλλων φέρεις εἰς μνήμην ; Οὐ κρίνω, φησί, την ἁμαρτίαν, ἀλλὰ τὴν ἀπανθρωπίαν· οὐ κρίνω τοὺς ἁμαρ τήσαντας, ἀλλὰ τοὺς μὴ μετανοήσαντας. Υπέρ απ θρωπίας ὑμᾶς καταδικάζω, ὅτι ἔχοντες τοσοῦτον καὶ τηλικοῦτον φάρμακον σωτηρίας, τὴν ἐλεημοσύνην, παρ' ήκατε τοσαύτην εὐεργεσίαν. ονειδίζω τοίνυν τὴν ἀπαν θρωπίαν, ὡς ῥίζαν πάσης κακίας καὶ πάσης ἀσεβείας, π » Porte καὶ ταῦτα πονηρά, vel μοχθηρά.

SPURIA. ράσσεται πᾶς ἄνθρωπος ζῶν. Ἄνθρωπος μόνον, ὦ προφῆτα, ταράσσεται ; ἡ λογικὴ μόνη διάπλασις κατ ηγορείται ; Οὐδὲν τῶν ἐν ζώοις ἢ στοιχείοις ταρασσόμενον εὗρον. Ταράσσεται, φησί, τὰ ὕδατα, καὶ πάλιν ἀποκαθ ίσταται· σαλεύεται ἡ γῆ, καὶ πάλιν ἑδράζεται· κινοῦν ται οἱ ἄνεμοι, καὶ πάλιν ἡσυχάζουσι· θορυβεῖται πᾶν θηρίον, καὶ κορεννύμενον παύεται· διεγείρεται φίλη, καὶ ὑποκειμένην ὕλην ἀναλίσκουσα σβέννυται. "Ανθρω- πος δὲ ταρασσόμενος ἐπὶ χρήμασιν οὐδέποτε παύεται· ἔλαβε τοῦτο, καὶ πρὸς ἐκεῖνο ἀποβλέπει: εκράτησεν ἐκεῖνο, καὶ πρὸς ἄλλο κέχηνε. Τὰ ἑκατὸν διπλασιάζειν φιλονεικεῖ, ἐπὶ τοῖς τοσούτοις πάλιν τὰ τοσαῦτα σωρεύειν ἐπείγεται, καὶ οὐδέποτε τοῦ σωρεύειν παύεται, ἕως ἂν τὸ τέλος αὐτοῦ σωρευθῇ· καὶ τῇ δίψῃ τῆς φιλαργυρίας συνεχόμενος, ὠχρότερος χρυσίου περιέρχεται, διὰ τὸν πολυπόθητον πλούτον, τὸν τάχα αβεβαιότερον φίλον, τὸν ἐπίβουλον πόθον, τὸν πολυδέσποτον ἐμπαίκτην, τὸν που λυέρα στον χλευαστήν, τὸν ὑπόπτερον δέσμιον, τὸν πολύ- μιον νεκρόν, τὸν ἐν τῷ κόσμῳ ἀφιπτάμενον ἄνεμον· πλοῦτον, τὸν πάσης ἀτοπίας γεννήτορα, τὸν πάσης κακίας εὑρετήν, τὸν συνεργὸν τῆς ψυχοφθόρου τροφής, τὸν ἀντίπαλον τῆς ἐγκρατείας, τὸν πολέμιον τῆς σω φροσύνης, καὶ τὸν πάσης ἀρετῆς λανθάνοντα κλέπτην. Αλλά τί διαβάλλω τὸν πλοῦτον, τοὺς κεκτημένους ἀφείς; Αεικεῖται καὶ αὐτὸς δεσμούμενος ὑπ' αὐτῶν, καὶ πέο δαις συνεχόμενος. Εοικε γάρ μοι αὐτὸν πρὸς αὐτοὺς ἀφιέναι φωνήν. Τί με τὸν πλοῦτον, ὦ φιλοχρήμονες, συμποδίζετε ; τί με, καθάπερ δραπέτην, μυρίοις δεσμοῖς περισφίγγετε ; τί με ὡς φίλον περιπτύσσεσθε, καὶ ὡς κακούργον καταδεσμεῖτε, ἀπὸ μετάλλων εἰς τὰς ὑμῶν χεῖρας παραπέμποντες; Εἰ θέλετε κἂν τῶν ὀνείρων κουφότερον ἀναπαῦσαί με, ἐάσατέ με καὶ εἰς τὰς τῶν πενήτων δεξιὰς μεταπεμφθῆναι. Αλλά φησι· Τέκνοις συνάγω τὸν πλοῦτον, ἵνα μὴ πενίας γένωνται κληρονόμοι. Καλὼς ὁ πολυφάνταστος πλούσιος· τὰ παρόντα οὐκ οἶδε, καὶ περὶ τῶν μελλόντων φροντίζει· τὰ καθ' ἑαυτὸν ἀγνοεῖ, καὶ περὶ τῶν παίδων φροντίζει· εἰ θάπτεται, οὐκ ἐπίσταται, καὶ περὶ τῶν κληρονόμων βουλεύεται. Τὰ ἄφρων, είπέ μοι τὸ σὸν τέλος, καὶ τότε περὶ τῶν τέκνων ἀσφάλισαι· εἰπέ μοι τὰ τῆς σήμερον, καὶ τότε πιστεύω σοι καὶ τὰ τῆς αύριον. Τί σεαυτὸν καὶ μετὰ θάνατον ἀπατᾷς; τί θέλεις εἶναι καὶ νεκρὸς καὶ χλευα ζόμενος; τί διορίζῃ τῷ Θεῷ τὸ πρακτέον ; τί νομοθετεῖς τὴν τοῦ Θεοῦ πρόνοιαν διοικεῖσθαι τὰ σοὶ δεδομένα; Οὐδὲν πρὸς σὲ περὶ τῶν μετὰ σέ. Οὐ δύνασαι καὶ νεκρός εἶναι, καὶ διοικητὴς ζώντων, καὶ νεκρῶν κριτής ζυ γοστατῶν ἑκάστου τὸ δίκαιον. Τί οὖν ματαιοπονεῖς, πλούσιε, τὰ τῶν πενήτων τοῖς σοῖς θησαυρίζων, καὶ οὐκ οἶδας τίνι συνάγεις αὐτά; τί τὰ τῶν ὀρφανῶν κατέχεις, τί αιτούμενος παρ' αὐτῶν ἀγανακτεῖς, ὡς οἶκοθεν ἀνα- λίσκων; Τὰ ἴδια ζητοῦσιν, οὗ τὰ σά· τὰ ἐγχειρισθέντα σοι δι' αὐτοὺς, οὐ τὰ μετὰ σοῦ γεννηθέντα. "Α έλαβες δὸς, καὶ τὴν χρῆσιν κέρδανον, ὅτι δοῦναι, οὐ λαβεῖν, προσο ετάχθης. Αρκεί σοι, ὅτι διὰ τοῦ πτωχοῦ ὁ Θεὸς τὴν δεξιάν σοι προτείνει. Ὁ βρέχων ἐξ οὐρανοῦ, τὴν χαλκού ψεκάδα σε προσαιτεῖ· ὁ βροντῶν καὶ ἀστράπτων, Ελέη- σον, σοὶ λέγει· ὁ περιβάλλων τὸν οὐρανὸν ἐν νεφέλαις, βάκιον αἰτεῖ παρὰ σοῦ. Ἀρκεῖ σοι, ὅτι οἱ πένητες ὡς Θεόν σε λιτανεύουσι. Δὸς, οίκτειρον, ἐλέησον, ἵνα ἐλεη θῇς. Σὺ δὲ οὐδὲ τὰς ἀφρύας σου ἀνατεῖναι [569] βούλη, καὶ λιτανευόμενος οὐκ ἐπικάμπτη. Δὸς αὐτοῖς τὰ αὐτῶν, πρὶν ἐπιστῇ τὸ λογοθέσιον· δὸς αὐτοῖς τὰ αὐτῶν, ἃ μέλο λεις μετ' οὐ πολὺ ἀπολαμβάνειν. Πατέρα ἔχουσι βασιλέα· τὰ αὐτῶν, καὶ λάβε παρὰ τοῦ πατρὸς αὐτῶν τὴν ἀμεριμνίαν. Ποίαν ταύτην; ἐφ' ὅσον ἐποιήσατε ἐνὶ τούτων τῶν ἀδελφῶν μου τῶν ἐλαχίστων, ἐμοὶ ἐποιήσατε ·. Ὁ γὰρ συνιὼν ἐπὶ πτωχὸν καὶ πένητα, οὐ μόνον τὸ χειρόγραφον τῆς ἁμαρτίας ἐξαλείφει, ἀλλὰ Ο καὶ ὁμολογίαν λαμβάνει. τὴν λέγουσαν φωνήν. Ὁ διδοὺς πτωχῷ, Θεῷ δανείζει. Θεῷ δανείσωμεν τὴν ἐλεημοσύνην, ἵνα παρ' αὐτοῦ λάβωμεν φιλανθρωπίας ἀντίδοσιν. Αλλ' ὦ τοῦ σοφωτάτου ῥήματος ! Ὁ ἐλεῶν πτωχόν, δανείζει Θεῷ. Διὰ τί οὖν οὐκ εἶπεν, Ὁ ἐλεῶν πτωχὸν, δίδωσι Θεῷ, • Reg. unus ἐμοὶ ἐποιήσατε, εἶπεν ὁ Χριστός· ρ ἡ δό fa, etc., et sic claudit Homiliam. 562 ἀλλά, Δανείζει ; Οίδεν ή Γραφὴ τὴν ἡμετέραν πλεον εξίαν προσέσχεν ὅτι ἡ ἀπληστία ἡμῶν πρὸς πλεονεξίαν βλέπουσα τὸν πλεονασμὸν ζητεῖ, καὶ διὰ τοῦτο οὐκ εἶπει ἁπλῶς, ῾Ο ἐλεῶν πτωχὸν, δίδωσι Θεῷ, ἵνα μὴ ἁπλῆν τὴν δόσιν καὶ τὴν ἀντιμισθίαν νομίσης· ἀλλ', Ο ἐλεῶν πτω χόν, δανείζει Θεῷ, ἵνα τὸ ὄνομα τοῦ δανείσματος ὁ τι λοκερδής ἀκούσας, ἑαυτὸν ἐπιδῷ πρὸς ἔλεον. Ὁ ἐλεων πτωχόν, δανείζει Θεῷ. Εἰ δανείζεται Θεὸς παρ' ἡμῶν, ἄρα χρεώστης ἡμῶν ἐστιν. Τί οὖν θέλεις αὐτὸν κριτη ἔχειν, ἢ χρεώστην; Ὁ χρεώστης αἰδεῖται τὸν δανείσαντα ὁ κριτὴς δὲ οὐ δυσωπεῖται τὸν δικαζόμενον. γ'. Αναγκαῖον δὲ, ἀδελφοὶ, καὶ καθ᾽ ἕτερον τρόπον ἰδεῖν, τίνος ἕνεκεν ὁ Θεὸς εἶπεν, ὅτι Ἐμοὶ δανείζει ὁ διδούς πτωχῷ. Ἐπειδὴ εἶδεν ἡμῶν τὴν πλεονεξίαν ῥέπουσαν εἰς τὸν πλεονασμόν, ὡς ἔφθην εἰπων, καὶ μηδαμοῦ τὴν χρήματα ἔχοντα δανείζειν θέλοντα ἄνευ ἀσφαλείας (απαι· τεῖ γὰρ ὁ δανείζων ἢ ὑποθήκην, ἢ ἐνέχυρα, ἢ τὸν ἀντι- φωνοῦντα, καὶ διὰ τῶν τριῶν τούτων ἀσφαλειῶν ἐμπι στεύει τὰ ἑαυτοῦ χρήματα, ἢ ἐγγύας δεχόμενος, ὡς ἐγ θην εἰπὼν, ἢ ὑποθήκην πραγμάτων)· ἐπεὶ οὖν οἶδεν ὁ Θεός, ὅτι ἐκτὸς τούτων οὐδεὶς δανείζει, οὐδὲ εἰς φιλαν θρωπίαν βλέπει, ἀλλ᾽ εἰς μόνον τὸ κέρδος ὁρᾷ· πάντων δὲ τούτων ἔρημος ὁ πτωχός, οὐχ ὑποθήκην ἔχων (οὐ πέν κτηται γὰρ οὐδὲν), οὐκ ἐνέχυρα φέρων (γεγύμνωται γάρ, οὐ τὸν ἀντιφωνοῦντα παρέχων (ἀπιστεῖται γὰρ διὰ ἀπορίαν), ὡς εἶδεν αὐτὸν διακινδυνεύοντα τῇ ἀπορίᾳ, καὶ τὸν ἔχοντα χρήματα διὰ τὴν ἀπανθρωπίαν, μέσον ἑαυτ παρέθηκεν, ἔγγυον μὲν τῷ πένητι, ἐνέχυρον δὲ τῷ δι νείζοντι. Ἀπιστεῖς τούτῳ, φησί, διὰ τὴν ἀπορίαν; Ἐμε πίστευσον διὰ τὴν ἀφθονίαν. Εἶδε τὸν πτωχὸν, καὶ ἡμεῖ σεν· εἶδε τὸν πτωχὸν, καὶ οὐ παρεῖδεν, ἀλλ᾽ ἑαυτὸν ἔδω κεν ἐνέχυρον τῷ μηδὲν ἔχοντι, καὶ τῷ ἀπόρῳ προέστη διὰ πολλὴν ἀγαθότητα. Ο ἐλεῶν πτωχές, δανείζει Θεῷ. Θάρσει, φησίν, ἐμοὶ δανείζεις. Καὶ τί τοσούτον κερδαίνω, σου δανείζων; Εκατονταπλασίονά σοι δίδωμι, καὶ ζωὴν αἰώνιον. Ἵνα πότε μοι ταῦτα ἀποδος, ἀπαιτο τὰ σύμφωνα, στηρίξαι βουλόμενος τὸ συνάλλαγμα. Δες μα τῆς ἀνταποδόσεως τὸν καιρὸν, όρισον της απόλ ψεως τὴν προθεσμίαν. "Ακουε συνετῶς, πότε καὶ τοῦ τὰ τὴν ὀφειλὴν ἀποδίδωσιν ὁ διὰ τῶν πτωχῶν δανεισάμενος. Οταν καθίσῃ ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐπὶ θρόνου δόξης απ τοῦ, στήσει τὰ μὲν πρόβατα ἐκ δεξιῶν αὐτοῦ, τὰ δὲ ἐρῶ φια ἐξ ευωνύμων· καὶ ἐρεῖ τοῖς ἐκ δεξιῶν· Δεῦτε, οἱ εἰ- λογημένοι τοῦ Πατρός μου, κληρονομήσατε την ήτοιμασμένην ὑμῖν βασιλείαν ἀπὸ καταβολής και σμου. Ὑπὲρ τίνων; "Οτι ἐπείνασα, καὶ ἐδώκατέ με φαγεῖν· ἐδίψησα, καὶ ἐποτίσατέ με γυμνός ἤμη, καὶ ἐνεδύσατε με· ἐν φυλακῇ ἡμην, καὶ ἤλθετε προς με. [570] Εἶτα οἱ καλῶς ἐν καιρῷ διακονήσαντες εἰς τὴν οἰκείαν ἀσθένειαν ἀφορῶντες, καὶ εἰς τὴν ἀξίαν τοῦ δακί σαμένου, λέγουσι· Κύριε, τότε σε είδομεν πεινώντα, καὶ ἐθρέψαμεν, ἢ διψῶντα, καὶ ἐπετίσαμεν, εἰς ὃν οἱ ὀφθαλμοὶ πάντων ἐλπίζουσιν ; ἢ πότε σε είδομεν ἐν ἐνδεία τοσαύτη, πότε δὲ ταῦτα πεποιήκαμεν, Εφ' όσον φησίν, ἐνὶ τούτων τῶν ἐλαχίστων πεποιήκατε, ἐμοὶ ἐποιήσατε. Μὴ οὐκ ἀληθὴς ὁ λόγος, ὅτι Ὁ ἐλεων των χύν, Θεῷ δανείζει; Αλλ' ὥσπερ τοῖς ἐκ δεξιῶν διὰ τὴν φιλανθρωπίαν ἔδειξε δεδωρημένην τὴν βασιλείαν, ούτω καὶ τοῖς ἐξ ἀριστερῶν διὰ τὴν ἀκαρπίαν ἠπείλησε την τιμωρίαν· Πορεύεσθε ἀπ' ἐμοῦ, οι κατηραμένοι, εἰς τὰ σκότος τὸ ἐξώτερον, τὸ ἡτοιμασμένον τῷ διατέλα καὶ τοῖς ἀγγέλοις αὐτοῦ. Διὰ τἶ; ὑπὲρ τίνος; Ὅτι ἐπείνων, καὶ οὐκ ἐδώκατέ μοι φαγεῖν. Οὐκ εἶπεν, εψευδομαρτυρήσατε, ὅτι ἐπιωρκήσατε κἂν μὲν ὁμοῖς Ὅτι ἐπορνεύσατε, ὅτι ἐμοιχεύσατε, ὅτι ἐκλέψατε, γουμένως καὶ ταῦτα », ἀλλὰ τῆς ἀπανθρωπίας κατώτε μα καὶ τῆς ἀνελεημοσύνης. Διὰ τὰ δὲ, ὦ Κύριε, οὐδὲν τῶν ἄλλων φέρεις εἰς μνήμην ; Οὐ κρίνω, φησί, την ἁμαρτίαν, ἀλλὰ τὴν ἀπανθρωπίαν· οὐ κρίνω τοὺς ἁμαρ τήσαντας, ἀλλὰ τοὺς μὴ μετανοήσαντας. Υπέρ απ θρωπίας ὑμᾶς καταδικάζω, ὅτι ἔχοντες τοσοῦτον καὶ τηλικοῦτον φάρμακον σωτηρίας, τὴν ἐλεημοσύνην, παρ' ήκατε τοσαύτην εὐεργεσίαν. ονειδίζω τοίνυν τὴν ἀπαν θρωπίαν, ὡς ῥίζαν πάσης κακίας καὶ πάσης ἀσεβείας, π » Porte καὶ ταῦτα πονηρά, vel μοχθηρά.

SPURIA. ράσσεται πᾶς ἄνθρωπος ζῶν. Ἄνθρωπος μόνον, ὦ προφῆτα, ταράσσεται ; ἡ λογικὴ μόνη διάπλασις κατ ηγορείται ; Οὐδὲν τῶν ἐν ζώοις ἢ στοιχείοις ταρασσόμενον εὗρον. Ταράσσεται, φησί, τὰ ὕδατα, καὶ πάλιν ἀποκαθ ίσταται· σαλεύεται ἡ γῆ, καὶ πάλιν ἑδράζεται· κινοῦν ται οἱ ἄνεμοι, καὶ πάλιν ἡσυχάζουσι· θορυβεῖται πᾶν θηρίον, καὶ κορεννύμενον παύεται· διεγείρεται φίλη, καὶ ὑποκειμένην ὕλην ἀναλίσκουσα σβέννυται. "Ανθρω- πος δὲ ταρασσόμενος ἐπὶ χρήμασιν οὐδέποτε παύεται· ἔλαβε τοῦτο, καὶ πρὸς ἐκεῖνο ἀποβλέπει: εκράτησεν ἐκεῖνο, καὶ πρὸς ἄλλο κέχηνε. Τὰ ἑκατὸν διπλασιάζειν φιλονεικεῖ, ἐπὶ τοῖς τοσούτοις πάλιν τὰ τοσαῦτα σωρεύειν ἐπείγεται, καὶ οὐδέποτε τοῦ σωρεύειν παύεται, ἕως ἂν τὸ τέλος αὐτοῦ σωρευθῇ· καὶ τῇ δίψῃ τῆς φιλαργυρίας συνεχόμενος, ὠχρότερος χρυσίου περιέρχεται, διὰ τὸν πολυπόθητον πλούτον, τὸν τάχα αβεβαιότερον φίλον, τὸν ἐπίβουλον πόθον, τὸν πολυδέσποτον ἐμπαίκτην, τὸν που λυέρα στον χλευαστήν, τὸν ὑπόπτερον δέσμιον, τὸν πολύ- μιον νεκρόν, τὸν ἐν τῷ κόσμῳ ἀφιπτάμενον ἄνεμον· πλοῦτον, τὸν πάσης ἀτοπίας γεννήτορα, τὸν πάσης κακίας εὑρετήν, τὸν συνεργὸν τῆς ψυχοφθόρου τροφής, τὸν ἀντίπαλον τῆς ἐγκρατείας, τὸν πολέμιον τῆς σω φροσύνης, καὶ τὸν πάσης ἀρετῆς λανθάνοντα κλέπτην. Αλλά τί διαβάλλω τὸν πλοῦτον, τοὺς κεκτημένους ἀφείς; Αεικεῖται καὶ αὐτὸς δεσμούμενος ὑπ' αὐτῶν, καὶ πέο δαις συνεχόμενος. Εοικε γάρ μοι αὐτὸν πρὸς αὐτοὺς ἀφιέναι φωνήν. Τί με τὸν πλοῦτον, ὦ φιλοχρήμονες, συμποδίζετε ; τί με, καθάπερ δραπέτην, μυρίοις δεσμοῖς περισφίγγετε ; τί με ὡς φίλον περιπτύσσεσθε, καὶ ὡς κακούργον καταδεσμεῖτε, ἀπὸ μετάλλων εἰς τὰς ὑμῶν χεῖρας παραπέμποντες; Εἰ θέλετε κἂν τῶν ὀνείρων κουφότερον ἀναπαῦσαί με, ἐάσατέ με καὶ εἰς τὰς τῶν πενήτων δεξιὰς μεταπεμφθῆναι. Αλλά φησι· Τέκνοις συνάγω τὸν πλοῦτον, ἵνα μὴ πενίας γένωνται κληρονόμοι. Καλὼς ὁ πολυφάνταστος πλούσιος· τὰ παρόντα οὐκ οἶδε, καὶ περὶ τῶν μελλόντων φροντίζει· τὰ καθ' ἑαυτὸν ἀγνοεῖ, καὶ περὶ τῶν παίδων φροντίζει· εἰ θάπτεται, οὐκ ἐπίσταται, καὶ περὶ τῶν κληρονόμων βουλεύεται. Τὰ ἄφρων, είπέ μοι τὸ σὸν τέλος, καὶ τότε περὶ τῶν τέκνων ἀσφάλισαι· εἰπέ μοι τὰ τῆς σήμερον, καὶ τότε πιστεύω σοι καὶ τὰ τῆς αύριον. Τί σεαυτὸν καὶ μετὰ θάνατον ἀπατᾷς; τί θέλεις εἶναι καὶ νεκρὸς καὶ χλευα ζόμενος; τί διορίζῃ τῷ Θεῷ τὸ πρακτέον ; τί νομοθετεῖς τὴν τοῦ Θεοῦ πρόνοιαν διοικεῖσθαι τὰ σοὶ δεδομένα; Οὐδὲν πρὸς σὲ περὶ τῶν μετὰ σέ. Οὐ δύνασαι καὶ νεκρός εἶναι, καὶ διοικητὴς ζώντων, καὶ νεκρῶν κριτής ζυ γοστατῶν ἑκάστου τὸ δίκαιον. Τί οὖν ματαιοπονεῖς, πλούσιε, τὰ τῶν πενήτων τοῖς σοῖς θησαυρίζων, καὶ οὐκ οἶδας τίνι συνάγεις αὐτά; τί τὰ τῶν ὀρφανῶν κατέχεις, τί αιτούμενος παρ' αὐτῶν ἀγανακτεῖς, ὡς οἶκοθεν ἀνα- λίσκων; Τὰ ἴδια ζητοῦσιν, οὗ τὰ σά· τὰ ἐγχειρισθέντα σοι δι' αὐτοὺς, οὐ τὰ μετὰ σοῦ γεννηθέντα. "Α έλαβες δὸς, καὶ τὴν χρῆσιν κέρδανον, ὅτι δοῦναι, οὐ λαβεῖν, προσο ετάχθης. Αρκεί σοι, ὅτι διὰ τοῦ πτωχοῦ ὁ Θεὸς τὴν δεξιάν σοι προτείνει. Ὁ βρέχων ἐξ οὐρανοῦ, τὴν χαλκού ψεκάδα σε προσαιτεῖ· ὁ βροντῶν καὶ ἀστράπτων, Ελέη- σον, σοὶ λέγει· ὁ περιβάλλων τὸν οὐρανὸν ἐν νεφέλαις, βάκιον αἰτεῖ παρὰ σοῦ. Ἀρκεῖ σοι, ὅτι οἱ πένητες ὡς Θεόν σε λιτανεύουσι. Δὸς, οίκτειρον, ἐλέησον, ἵνα ἐλεη θῇς. Σὺ δὲ οὐδὲ τὰς ἀφρύας σου ἀνατεῖναι [569] βούλη, καὶ λιτανευόμενος οὐκ ἐπικάμπτη. Δὸς αὐτοῖς τὰ αὐτῶν, πρὶν ἐπιστῇ τὸ λογοθέσιον· δὸς αὐτοῖς τὰ αὐτῶν, ἃ μέλο λεις μετ' οὐ πολὺ ἀπολαμβάνειν. Πατέρα ἔχουσι βασιλέα· τὰ αὐτῶν, καὶ λάβε παρὰ τοῦ πατρὸς αὐτῶν τὴν ἀμεριμνίαν. Ποίαν ταύτην; ἐφ' ὅσον ἐποιήσατε ἐνὶ τούτων τῶν ἀδελφῶν μου τῶν ἐλαχίστων, ἐμοὶ ἐποιήσατε ·. Ὁ γὰρ συνιὼν ἐπὶ πτωχὸν καὶ πένητα, οὐ μόνον τὸ χειρόγραφον τῆς ἁμαρτίας ἐξαλείφει, ἀλλὰ Ο καὶ ὁμολογίαν λαμβάνει. τὴν λέγουσαν φωνήν. Ὁ διδοὺς πτωχῷ, Θεῷ δανείζει. Θεῷ δανείσωμεν τὴν ἐλεημοσύνην, ἵνα παρ' αὐτοῦ λάβωμεν φιλανθρωπίας ἀντίδοσιν. Αλλ' ὦ τοῦ σοφωτάτου ῥήματος ! Ὁ ἐλεῶν πτωχόν, δανείζει Θεῷ. Διὰ τί οὖν οὐκ εἶπεν, Ὁ ἐλεῶν πτωχὸν, δίδωσι Θεῷ, • Reg. unus ἐμοὶ ἐποιήσατε, εἶπεν ὁ Χριστός· ρ ἡ δό fa, etc., et sic claudit Homiliam. 562 ἀλλά, Δανείζει ; Οίδεν ή Γραφὴ τὴν ἡμετέραν πλεον εξίαν προσέσχεν ὅτι ἡ ἀπληστία ἡμῶν πρὸς πλεονεξίαν βλέπουσα τὸν πλεονασμὸν ζητεῖ, καὶ διὰ τοῦτο οὐκ εἶπει ἁπλῶς, ῾Ο ἐλεῶν πτωχὸν, δίδωσι Θεῷ, ἵνα μὴ ἁπλῆν τὴν δόσιν καὶ τὴν ἀντιμισθίαν νομίσης· ἀλλ', Ο ἐλεῶν πτω χόν, δανείζει Θεῷ, ἵνα τὸ ὄνομα τοῦ δανείσματος ὁ τι λοκερδής ἀκούσας, ἑαυτὸν ἐπιδῷ πρὸς ἔλεον. Ὁ ἐλεων πτωχόν, δανείζει Θεῷ. Εἰ δανείζεται Θεὸς παρ' ἡμῶν, ἄρα χρεώστης ἡμῶν ἐστιν. Τί οὖν θέλεις αὐτὸν κριτη ἔχειν, ἢ χρεώστην; Ὁ χρεώστης αἰδεῖται τὸν δανείσαντα ὁ κριτὴς δὲ οὐ δυσωπεῖται τὸν δικαζόμενον. γ'. Αναγκαῖον δὲ, ἀδελφοὶ, καὶ καθ᾽ ἕτερον τρόπον ἰδεῖν, τίνος ἕνεκεν ὁ Θεὸς εἶπεν, ὅτι Ἐμοὶ δανείζει ὁ διδούς πτωχῷ. Ἐπειδὴ εἶδεν ἡμῶν τὴν πλεονεξίαν ῥέπουσαν εἰς τὸν πλεονασμόν, ὡς ἔφθην εἰπων, καὶ μηδαμοῦ τὴν χρήματα ἔχοντα δανείζειν θέλοντα ἄνευ ἀσφαλείας (απαι· τεῖ γὰρ ὁ δανείζων ἢ ὑποθήκην, ἢ ἐνέχυρα, ἢ τὸν ἀντι- φωνοῦντα, καὶ διὰ τῶν τριῶν τούτων ἀσφαλειῶν ἐμπι στεύει τὰ ἑαυτοῦ χρήματα, ἢ ἐγγύας δεχόμενος, ὡς ἐγ θην εἰπὼν, ἢ ὑποθήκην πραγμάτων)· ἐπεὶ οὖν οἶδεν ὁ Θεός, ὅτι ἐκτὸς τούτων οὐδεὶς δανείζει, οὐδὲ εἰς φιλαν θρωπίαν βλέπει, ἀλλ᾽ εἰς μόνον τὸ κέρδος ὁρᾷ· πάντων δὲ τούτων ἔρημος ὁ πτωχός, οὐχ ὑποθήκην ἔχων (οὐ πέν κτηται γὰρ οὐδὲν), οὐκ ἐνέχυρα φέρων (γεγύμνωται γάρ, οὐ τὸν ἀντιφωνοῦντα παρέχων (ἀπιστεῖται γὰρ διὰ ἀπορίαν), ὡς εἶδεν αὐτὸν διακινδυνεύοντα τῇ ἀπορίᾳ, καὶ τὸν ἔχοντα χρήματα διὰ τὴν ἀπανθρωπίαν, μέσον ἑαυτ παρέθηκεν, ἔγγυον μὲν τῷ πένητι, ἐνέχυρον δὲ τῷ δι νείζοντι. Ἀπιστεῖς τούτῳ, φησί, διὰ τὴν ἀπορίαν; Ἐμε πίστευσον διὰ τὴν ἀφθονίαν. Εἶδε τὸν πτωχὸν, καὶ ἡμεῖ σεν· εἶδε τὸν πτωχὸν, καὶ οὐ παρεῖδεν, ἀλλ᾽ ἑαυτὸν ἔδω κεν ἐνέχυρον τῷ μηδὲν ἔχοντι, καὶ τῷ ἀπόρῳ προέστη διὰ πολλὴν ἀγαθότητα. Ο ἐλεῶν πτωχές, δανείζει Θεῷ. Θάρσει, φησίν, ἐμοὶ δανείζεις. Καὶ τί τοσούτον κερδαίνω, σου δανείζων; Εκατονταπλασίονά σοι δίδωμι, καὶ ζωὴν αἰώνιον. Ἵνα πότε μοι ταῦτα ἀποδος, ἀπαιτο τὰ σύμφωνα, στηρίξαι βουλόμενος τὸ συνάλλαγμα. Δες μα τῆς ἀνταποδόσεως τὸν καιρὸν, όρισον της απόλ ψεως τὴν προθεσμίαν. "Ακουε συνετῶς, πότε καὶ τοῦ τὰ τὴν ὀφειλὴν ἀποδίδωσιν ὁ διὰ τῶν πτωχῶν δανεισάμενος. Οταν καθίσῃ ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐπὶ θρόνου δόξης απ τοῦ, στήσει τὰ μὲν πρόβατα ἐκ δεξιῶν αὐτοῦ, τὰ δὲ ἐρῶ φια ἐξ ευωνύμων· καὶ ἐρεῖ τοῖς ἐκ δεξιῶν· Δεῦτε, οἱ εἰ- λογημένοι τοῦ Πατρός μου, κληρονομήσατε την ήτοιμασμένην ὑμῖν βασιλείαν ἀπὸ καταβολής και σμου. Ὑπὲρ τίνων; "Οτι ἐπείνασα, καὶ ἐδώκατέ με φαγεῖν· ἐδίψησα, καὶ ἐποτίσατέ με γυμνός ἤμη, καὶ ἐνεδύσατε με· ἐν φυλακῇ ἡμην, καὶ ἤλθετε προς με. [570] Εἶτα οἱ καλῶς ἐν καιρῷ διακονήσαντες εἰς τὴν οἰκείαν ἀσθένειαν ἀφορῶντες, καὶ εἰς τὴν ἀξίαν τοῦ δακί σαμένου, λέγουσι· Κύριε, τότε σε είδομεν πεινώντα, καὶ ἐθρέψαμεν, ἢ διψῶντα, καὶ ἐπετίσαμεν, εἰς ὃν οἱ ὀφθαλμοὶ πάντων ἐλπίζουσιν ; ἢ πότε σε είδομεν ἐν ἐνδεία τοσαύτη, πότε δὲ ταῦτα πεποιήκαμεν, Εφ' όσον φησίν, ἐνὶ τούτων τῶν ἐλαχίστων πεποιήκατε, ἐμοὶ ἐποιήσατε. Μὴ οὐκ ἀληθὴς ὁ λόγος, ὅτι Ὁ ἐλεων των χύν, Θεῷ δανείζει; Αλλ' ὥσπερ τοῖς ἐκ δεξιῶν διὰ τὴν φιλανθρωπίαν ἔδειξε δεδωρημένην τὴν βασιλείαν, ούτω καὶ τοῖς ἐξ ἀριστερῶν διὰ τὴν ἀκαρπίαν ἠπείλησε την τιμωρίαν· Πορεύεσθε ἀπ' ἐμοῦ, οι κατηραμένοι, εἰς τὰ σκότος τὸ ἐξώτερον, τὸ ἡτοιμασμένον τῷ διατέλα καὶ τοῖς ἀγγέλοις αὐτοῦ. Διὰ τἶ; ὑπὲρ τίνος; Ὅτι ἐπείνων, καὶ οὐκ ἐδώκατέ μοι φαγεῖν. Οὐκ εἶπεν, εψευδομαρτυρήσατε, ὅτι ἐπιωρκήσατε κἂν μὲν ὁμοῖς Ὅτι ἐπορνεύσατε, ὅτι ἐμοιχεύσατε, ὅτι ἐκλέψατε, γουμένως καὶ ταῦτα », ἀλλὰ τῆς ἀπανθρωπίας κατώτε μα καὶ τῆς ἀνελεημοσύνης. Διὰ τὰ δὲ, ὦ Κύριε, οὐδὲν τῶν ἄλλων φέρεις εἰς μνήμην ; Οὐ κρίνω, φησί, την ἁμαρτίαν, ἀλλὰ τὴν ἀπανθρωπίαν· οὐ κρίνω τοὺς ἁμαρ τήσαντας, ἀλλὰ τοὺς μὴ μετανοήσαντας. Υπέρ απ θρωπίας ὑμᾶς καταδικάζω, ὅτι ἔχοντες τοσοῦτον καὶ τηλικοῦτον φάρμακον σωτηρίας, τὴν ἐλεημοσύνην, παρ' ήκατε τοσαύτην εὐεργεσίαν. ονειδίζω τοίνυν τὴν ἀπαν θρωπίαν, ὡς ῥίζαν πάσης κακίας καὶ πάσης ἀσεβείας, π » Porte καὶ ταῦτα πονηρά, vel μοχθηρά.

SPURIA. περί γνησιότητος νοθείας φιλόθεος καὶ φιλόχριστος ἀνὴρ, πολὺ τῆς τῶν ἄλλων τῶν ὁμολογουμένως γνησίων δεινότητος ἀποδεῖν, ἐπέχω, γνησιότητος (α), (α) Δαυΐδῃ τῷ Ἑσχελίῳ, σοφωτάτῳ ἀνδρι, Μάξιμος ταπεινός Κυθήρων ἐπίσκοπος εξ πράττειν. Ἐπαινῶ σου τὴν περὶ τὰ κρείττω σπουδήν, σαφώ τατέ μοι Εσχέλια, δι' ήν πανταχόθεν, οξάτινες νοητα περὶ κέντρον γραμμαὶ τὸ τῶν σοφῶν πλῆθος πρὸς σὲ συῤῥέειν ειώθασι. Σημεῖον δὲ καὶ ὁ τοῦ λαμπροτάτου Ερρίκου τοῦ Σαβιλίου τῷ ὄντι πόθος θεάρεστος, ὃν περὶ τὴν ἔκδοσιν τῶν ἄριστα τῷ Χρυσορρήμονι πονηθέντων διηνεκῶς τρέφει παρ' ἑαυτῷ. Καὶ γὰρ ὥσπερ τινὶ τῶν καλῶν συναγωνιστῇ τούτων σοι φροντίδα κατατεθάρρη κεν. Εἴθε δὲ κατὰ γνώμην αὐτῷ χωρήσαι τὰ τῆς σπου δῆς. Καὶ γὰρ αὐτῇ τε τῇ εὐσεβείᾳ ἅμα καὶ τοῖς αὐτῆς σπουδασταῖς οὐ μικρὰν προξενήσει τὴν λυσιτέλειαν, πρὸς τῇ παρὰ Θεοῦ ἀντὶ τούτου πλουσίᾳ οἱ ἀποκεισομένῃ ἀντι- μισθίᾳ ἐν τῷ μέλλοντι. Τὴν μὲν οὖν αὐτοῦ πρὸς τὸν βίον ήδη μετηλλακότα ἐκεῖνον ἄνδρα ἀνέγνων ἐπιστολὴν, καὶ ὅ τι ἦν αὐτῷ κατέμαθον τὸ βουλόμενον. Ἐπεὶ δ᾽ ἐκεῖθεν οὐδεμία ἐλπὶς ὑπολέλειπται, δεύτερος, φασί, πλοῦς, ἡ τῆς παρ' ἄλλων ἐπιχορηγίας ἐπίνοια. Αμέλει τοι τὴν παρ' αὐτοῦ τῶν Χρυσοστομικῶν λόγων πεμφθέντα και τάλογον τῷ παρ᾽ ἐμοὶ συγκρουσάμενος, τοῦτον ἐκείνου τὸν ἀριθμὸν ἐν διακοσίοις καὶ περαιτέρω λόγοις εὗρον ὑπερακοντίζοντα. Οὗτοι δ' ἄρα διαφόρους ειλήφασι τὰς ἐπιγραφὰς, τούς τε εἰς τὸ πάσχα, ήτοι τὰ σαλπίγγια ἑπτὰ καὶ τοὺς κατὰ Ἰουδαίων ἐξ, τοὺς περὶ ἱερωσύνης τοσούτους, τοὺς περὶ ἀκαταλήπτου ὀκτώ, τοὺς τῶν πτε ρυγίων ἐπιγραφομένους πέντε, τοὺς τῶν ἀνδριάντων, καὶ μαργαριτῶν, καὶ τοὺς οὓς ἤδη & συνελεξάμην συν- αποκλείοντες, πανηγυρικούς. Τὰ γὰρ εἰς τὸ κατὰ Ματ θαῖον, καὶ κατὰ Ἰωάννην, καὶ τὰ εἰς τὴν Γένεσιν του stis : quamquam hre quoque in confesso est mala esse, sed inferiora sunt inhumanitate et defectu mi- sericordia. Sed cur, Domine, nihil aliud tibi in me- moria versatur ? Non condemno peccatum, sed inhu- mauitatem : non condemno cos qui peccaverunt, sed eos quos non pœnituit. Propter inhumanitatem vos condemno, quod cum tantum ac tale remedium sa- lutis, eleemosynam, haberetis, tain magnuin bencfi« cium prætermisistis. Objicio ergo vobis inhumanita- tem at probrum, ut radicem malorunı omnium totius– que impietatis : laudo porro humanitatem, ut bono- rum omnium radicem : et comminor illis quidem ignem æternum, his autem regnum cælorum concedo, in Christo Jesu Domino nostro, cui gloria et potentia in sæcula sæculorum. Amen, IN DUAS SEQUENTES IN PSALMUM QUINQUAGESIMUM HOMILIAS, Jamdiu quæstio fuit inter doctos, an duæ sequentes homiliæ vera germanaque sint Chrysostomi opera, nece. Savilius earum dubitat, ut in catalogo in fronte Tomi primi posito significat. Iu notis vero, Tomo &, p. 115. satis innuit se clarorum hominum auctoritate abductum fuisse ne calculum in illas ferret. Fronto autem Ducæus extra numerum genuinarum homiliarum ipsas edidit, nulla allata illas Chrysostomo abjudicandi causa. Sed consulto fecisse Ducæum omuino certum existimo. Nam hasce duas homilias haud dubie spurias esse censeo : idqne, ni fallor, ex argumentis paulo post affere- dis constabit. Verum antequam illa expromam, Savilii de illis sententiam in medium adducam, subjuncta Maximi Margunii epistola quam Latine reddidi. • Hasce duas (Savilius loquitur) in Psalmum quinquagesimum orationes sive homilias non agnoscit, aut non vidit ille qui nobis Oxoniensem illam longe optimam Chrysostomi Commentariorum in Psalmos ouvaywyży reliquit. Et certe dissimiles esse cæterarum, præsertim priorem, hoc est, luce clarius est. Itaque non abjudico : cum et magnos habeant patronos, Sixtum Senensem et Jacobum Billium, et passim in bibliothecis habeantur sub Chrysostomi nostri nomine : et quod mihi non leve argumentum est) vetus jampridem in Ecclesia Latina recepta sit earum versio. Quin et Græcorum neote- ricorum longe doctissimum Maximum Margunium Cytherorum episcopum earumdem habemus assertorem in epistola ad doctissimum Davidem Hoeschelium missa, quam mihi ab eodem Hæschelio transmissam, quia negotium hoc Chrysostomicum tota fere attingit, visum est hoc loco subjicere. > • Davidi Haschelio, eruditissimo viro, Maximus hu- milis Cytherorum episcopus, Salutem. ● Lando tuum circa res optimas studium, sapientis, sime mi Hoescheli ; cujus causa eruditorum agmen ad te undique, quasi linee ad centrum, concurrere solet. Cujus rei exemplum suppeditat illustrissimi Henrici Savilii pium illud consilium, quo circa editionem au- reorum Chrysostomi operum toto animo et assidue incumbit. Etenim ille tibi, ceu cuidam proborum ad- jutori, harumce rerum sollicitudinem fidenter com- misit. Utinam autem illi studium hujusmodi secun- dum propositum succedat. Illud enim religioni simul et ejus cultoribus non parvam afferet utilitatem : ad htc vero copiosam apud Deum mercedem in futuro Just conciliabit. Εjus itaque epistolam ad virum illum qui jam fato functus est, legi, et quid in optatis haberet edidici. Quia vero nulla inde spes relicta est : secunda, ut dicitur, navigatio ex aliis subministran- tibus excogitata fuit. Certe cum catalogum sermonum Chrysostomi (a), quem ipse misit, cum co qui penes no est contulissem, hunc illo plus quam ducentis sermo. nibus ampliorem esse deprehendi. Hi porro sermones diversos prae se ferunt titulos : alios quippe iu Pascha, sent tibicinia habeo numero septem, alios contra Jn- deos sex, de Sacerdotio totidem, de Incomprehensi- bili octo, eos qui de Seraphim inscripti erant, quinque de Statuis, de Margaritis, nec non alios pane- gyriens quos simul collegi. Commentarii enim illius sancti viri in Matthæum, in Joannem, et in Genesim ante duos annos in montem Adlonem, qui sanctus Clarissimum Georgium patricium Venetum. Ipseque adeo Margunius, incommodissimo meis rebus tempore, paucus post dies obiit. Savilius. (b) Catalogum intelligit operum Chrysostomi in Anglia re- [571] pertorum, hic jussu mes excusum, et ad clariss. Georgium missum : quem catalogum Bibliothecæ sue selectæ internit de Joanne Chrysostomo scribens Antonius Possedinus. Savil, (c) Sic enim scriplus erat in uulographo. Savil.

SPURIA. περί γνησιότητος νοθείας φιλόθεος καὶ φιλόχριστος ἀνὴρ, πολὺ τῆς τῶν ἄλλων τῶν ὁμολογουμένως γνησίων δεινότητος ἀποδεῖν, ἐπέχω, γνησιότητος (α), (α) Δαυΐδῃ τῷ Ἑσχελίῳ, σοφωτάτῳ ἀνδρι, Μάξιμος ταπεινός Κυθήρων ἐπίσκοπος εξ πράττειν. Ἐπαινῶ σου τὴν περὶ τὰ κρείττω σπουδήν, σαφώ τατέ μοι Εσχέλια, δι' ήν πανταχόθεν, οξάτινες νοητα περὶ κέντρον γραμμαὶ τὸ τῶν σοφῶν πλῆθος πρὸς σὲ συῤῥέειν ειώθασι. Σημεῖον δὲ καὶ ὁ τοῦ λαμπροτάτου Ερρίκου τοῦ Σαβιλίου τῷ ὄντι πόθος θεάρεστος, ὃν περὶ τὴν ἔκδοσιν τῶν ἄριστα τῷ Χρυσορρήμονι πονηθέντων διηνεκῶς τρέφει παρ' ἑαυτῷ. Καὶ γὰρ ὥσπερ τινὶ τῶν καλῶν συναγωνιστῇ τούτων σοι φροντίδα κατατεθάρρη κεν. Εἴθε δὲ κατὰ γνώμην αὐτῷ χωρήσαι τὰ τῆς σπου δῆς. Καὶ γὰρ αὐτῇ τε τῇ εὐσεβείᾳ ἅμα καὶ τοῖς αὐτῆς σπουδασταῖς οὐ μικρὰν προξενήσει τὴν λυσιτέλειαν, πρὸς τῇ παρὰ Θεοῦ ἀντὶ τούτου πλουσίᾳ οἱ ἀποκεισομένῃ ἀντι- μισθίᾳ ἐν τῷ μέλλοντι. Τὴν μὲν οὖν αὐτοῦ πρὸς τὸν βίον ήδη μετηλλακότα ἐκεῖνον ἄνδρα ἀνέγνων ἐπιστολὴν, καὶ ὅ τι ἦν αὐτῷ κατέμαθον τὸ βουλόμενον. Ἐπεὶ δ᾽ ἐκεῖθεν οὐδεμία ἐλπὶς ὑπολέλειπται, δεύτερος, φασί, πλοῦς, ἡ τῆς παρ' ἄλλων ἐπιχορηγίας ἐπίνοια. Αμέλει τοι τὴν παρ' αὐτοῦ τῶν Χρυσοστομικῶν λόγων πεμφθέντα και τάλογον τῷ παρ᾽ ἐμοὶ συγκρουσάμενος, τοῦτον ἐκείνου τὸν ἀριθμὸν ἐν διακοσίοις καὶ περαιτέρω λόγοις εὗρον ὑπερακοντίζοντα. Οὗτοι δ' ἄρα διαφόρους ειλήφασι τὰς ἐπιγραφὰς, τούς τε εἰς τὸ πάσχα, ήτοι τὰ σαλπίγγια ἑπτὰ καὶ τοὺς κατὰ Ἰουδαίων ἐξ, τοὺς περὶ ἱερωσύνης τοσούτους, τοὺς περὶ ἀκαταλήπτου ὀκτώ, τοὺς τῶν πτε ρυγίων ἐπιγραφομένους πέντε, τοὺς τῶν ἀνδριάντων, καὶ μαργαριτῶν, καὶ τοὺς οὓς ἤδη & συνελεξάμην συν- αποκλείοντες, πανηγυρικούς. Τὰ γὰρ εἰς τὸ κατὰ Ματ θαῖον, καὶ κατὰ Ἰωάννην, καὶ τὰ εἰς τὴν Γένεσιν του stis : quamquam hre quoque in confesso est mala esse, sed inferiora sunt inhumanitate et defectu mi- sericordia. Sed cur, Domine, nihil aliud tibi in me- moria versatur ? Non condemno peccatum, sed inhu- mauitatem : non condemno cos qui peccaverunt, sed eos quos non pœnituit. Propter inhumanitatem vos condemno, quod cum tantum ac tale remedium sa- lutis, eleemosynam, haberetis, tain magnuin bencfi« cium prætermisistis. Objicio ergo vobis inhumanita- tem at probrum, ut radicem malorunı omnium totius– que impietatis : laudo porro humanitatem, ut bono- rum omnium radicem : et comminor illis quidem ignem æternum, his autem regnum cælorum concedo, in Christo Jesu Domino nostro, cui gloria et potentia in sæcula sæculorum. Amen, IN DUAS SEQUENTES IN PSALMUM QUINQUAGESIMUM HOMILIAS, Jamdiu quæstio fuit inter doctos, an duæ sequentes homiliæ vera germanaque sint Chrysostomi opera, nece. Savilius earum dubitat, ut in catalogo in fronte Tomi primi posito significat. Iu notis vero, Tomo &, p. 115. satis innuit se clarorum hominum auctoritate abductum fuisse ne calculum in illas ferret. Fronto autem Ducæus extra numerum genuinarum homiliarum ipsas edidit, nulla allata illas Chrysostomo abjudicandi causa. Sed consulto fecisse Ducæum omuino certum existimo. Nam hasce duas homilias haud dubie spurias esse censeo : idqne, ni fallor, ex argumentis paulo post affere- dis constabit. Verum antequam illa expromam, Savilii de illis sententiam in medium adducam, subjuncta Maximi Margunii epistola quam Latine reddidi. • Hasce duas (Savilius loquitur) in Psalmum quinquagesimum orationes sive homilias non agnoscit, aut non vidit ille qui nobis Oxoniensem illam longe optimam Chrysostomi Commentariorum in Psalmos ouvaywyży reliquit. Et certe dissimiles esse cæterarum, præsertim priorem, hoc est, luce clarius est. Itaque non abjudico : cum et magnos habeant patronos, Sixtum Senensem et Jacobum Billium, et passim in bibliothecis habeantur sub Chrysostomi nostri nomine : et quod mihi non leve argumentum est) vetus jampridem in Ecclesia Latina recepta sit earum versio. Quin et Græcorum neote- ricorum longe doctissimum Maximum Margunium Cytherorum episcopum earumdem habemus assertorem in epistola ad doctissimum Davidem Hoeschelium missa, quam mihi ab eodem Hæschelio transmissam, quia negotium hoc Chrysostomicum tota fere attingit, visum est hoc loco subjicere. > • Davidi Haschelio, eruditissimo viro, Maximus hu- milis Cytherorum episcopus, Salutem. ● Lando tuum circa res optimas studium, sapientis, sime mi Hoescheli ; cujus causa eruditorum agmen ad te undique, quasi linee ad centrum, concurrere solet. Cujus rei exemplum suppeditat illustrissimi Henrici Savilii pium illud consilium, quo circa editionem au- reorum Chrysostomi operum toto animo et assidue incumbit. Etenim ille tibi, ceu cuidam proborum ad- jutori, harumce rerum sollicitudinem fidenter com- misit. Utinam autem illi studium hujusmodi secun- dum propositum succedat. Illud enim religioni simul et ejus cultoribus non parvam afferet utilitatem : ad htc vero copiosam apud Deum mercedem in futuro Just conciliabit. Εjus itaque epistolam ad virum illum qui jam fato functus est, legi, et quid in optatis haberet edidici. Quia vero nulla inde spes relicta est : secunda, ut dicitur, navigatio ex aliis subministran- tibus excogitata fuit. Certe cum catalogum sermonum Chrysostomi (a), quem ipse misit, cum co qui penes no est contulissem, hunc illo plus quam ducentis sermo. nibus ampliorem esse deprehendi. Hi porro sermones diversos prae se ferunt titulos : alios quippe iu Pascha, sent tibicinia habeo numero septem, alios contra Jn- deos sex, de Sacerdotio totidem, de Incomprehensi- bili octo, eos qui de Seraphim inscripti erant, quinque de Statuis, de Margaritis, nec non alios pane- gyriens quos simul collegi. Commentarii enim illius sancti viri in Matthæum, in Joannem, et in Genesim ante duos annos in montem Adlonem, qui sanctus Clarissimum Georgium patricium Venetum. Ipseque adeo Margunius, incommodissimo meis rebus tempore, paucus post dies obiit. Savilius. (b) Catalogum intelligit operum Chrysostomi in Anglia re- [571] pertorum, hic jussu mes excusum, et ad clariss. Georgium missum : quem catalogum Bibliothecæ sue selectæ internit de Joanne Chrysostomo scribens Antonius Possedinus. Savil, (c) Sic enim scriplus erat in uulographo. Savil.