PG 10Pope Anterus
Pope Anterus
Printed pages · scan text
vision-corrected · Migne scan
Diplomatic text · vision-corrected transcription of the Migne scan (complete), over scholarios OCR (cleaned, language-split) — PG column chips mark the printed columns.

NoticeNotitia

col. 165–166page 1 of 5

Uni derelinquunt Dominum incident in illum, et exar- susurro; et in lingua tua ne capiaris, el confundaris. descet in illis, et non exstinguetur; et immittetur in illos quasi leo, et quasi pardus!ædet eos. Sepi aures tues spinis, et noli audire linguam nequam; et ori to facilo ostia, et seras auribus tuis. Aurum tuum el argentum tuum confla, et verbis tuis facito state ram, et frenos ori tuo rectos. Et attende, ne forte la baris in lingua tua, et cadas in conspectu inimicorum insidiantium tibi, et sit casus tuus insanabilis ad mortem”. Ne tardes converti ad Dominum, et ne differas de die în diem. Subito enim veniet ira il lius, et in tempore vindictæ disperdet te. Noli anxius esse in divitiis injustis, nihil enim proderunt tibi in die obductionis et vindicte. Non ventiles te in omnem ventum, et non eas in omni via; sic enim peccator probatur in duplici lingua. Esto firmus in flictum relevat, apprehensum eripit ", morentem Super furem enim est confusio et pœnitentia, et de notatio pessima super bilinguem. Susurratori autem odium, et inimicitia, et contumelia. Justifica pusil lum et magnum similiter ". Noli fieri pro amico inimicus proximo. Improperium enim et contumeliam malus hæreditabit, et omnis peccator invidus et bilin guis. Non te extollas in cogitatione animæ tuæ velut taurus, ne forte elidatur virtus tua super stultitiam, et foiia tua comedat, et fructus tuos perdat, et re linquaris velut lignum aridum in eremo. Anima enim nequam disperdet, qui se habet, et in gaudium inimı cis dat illum, et deducet in sortem impiorum **. Cha rissimi, oppressos erigere studete, et necesse ha bentes semper adjuvate; quoniam qui fratrem af ria Domini, et in veritate sensus tui, et scientia; et prosequatur te verbum pacis et justitiæ. Esio man suetus ad audiendum verbum, ut intelligas; et cum sapientia fer responsum verum. Si est tibi intelle ctus, responde proximo; sin autem, sit manus lua super os luum, ne capiaris in verbo indisciplinato, et confunderis. Honor et gloria in sermone sensati; Lingua imprudentis, subversio ipsius. Non appelleris "Eccli. xxvIII. 29 Eccli. v. 8-18. 30 Eccli. vi, 1-4. it, ut etiam ms. anno 235. consolatur, ab illo sibi retribui, cui totum impendit, non dubitet, qui ait: Quod uni ex minimis meis fo cistis, mihi fecistis ª. Taliter enim bona indesinen ter agere studete, ut fructum boni operis et hic consequamini, et in futuro gratia Dei perfruamini, quatenus cœlestis regni aulam introire postea me reamini. Data Iv 33 Kal. Maii, Severo et Quintíano viris clarissimis consulibus *. * S. Greg. ep. 425 lib. vi. Matth. xxv, 40 (Mansı, Concil., 1, 761 ex Libro pontificali Damasi papæ. - Vide tomum Panologiæ Latinæ supra citatum, col. 1331.) Anterus natione Græcus, ex patre Romulo, sedit annos 12, mensem unum dies 12. Martyrio coronatur temporibus Maximini et Africani consulum. Hic gesta martyrum diligenter a notariis exqui sivit, et in ecclesia recondidit. Propter quod a quodam Maximo præfecto martyr effectus est. Hic fecit ordinationem unam per mensem Decembrem, et unum episcopum ordinavit in civitate Fundis Campaniæ. Qui sepultus est in cœmeterio Callisti via Appia, m Nonas Januarii. Et cessavit episcopatus dies 13. Anterus. Postquam sedes 13 diebus vacasset, non potest. Id. tertio Decemb. an. Christi 237, qui est primus Ju lii Maximini imperatoris; Anterus Urbano subroga tar. Errant igitur recentiores chronologi, qui post Pontianum, Cyriacum quemdam, cujus neque apud Latinos, neque apud Græcos historicos pontificum seriem contexentes, ulla mentio invenitur, Urbano successisse, male asserunt. Baron. anno prædicto Sedit annos 12, mensem unum, etc. Vix men sem unum in pontificatu sedisse, præter auctori tatem Eusebii, consulatus eorum sub quibus mar tyrio affectus esse scribitur, hic indicat. Qui enim tertio Decembris in sedem pontificiam elevatus, ab ea per violentum persecutoris gladium, tertia die Januarii, ut ex tabulis ecclesiasticis constat, dejici lar, ultra unum mensem pontificiam sedem tenuisse Hic gesta martyrum. Clemens Romanus pon tifex certos constituit notarios, qui res a martyri bus privatim aut publice gestas describerent, en rumve publice dicta aut facta notis quibusdam con suetis celerrime in tabulis adnotarent; quæ vero privatim intra cancellos coram solis judicibus in proconsularia acta relata erant, ab iisdem data pecunia redimerent, et inter Acta martyrum sedulo asservarent. Tanta eorum in excipiendis dictis, etiam prolixis orationibus velocitas erat, ut prius illi sententiam dicendam notassent, quam a di cente et loquente pronuntiata esset. De qua scri bendi celeritate Martialis lib. xiv hoc distichon Currant verba licet, manus est velocior illis Nondum lingua suum, dextra peregit opus.

Second NoticeNotitia altera

col. 167–168page 2 of 5

(D. COUSTANT, Epistolæ Rom. pont., I, 118.) Tillemontius observat. In vetusto Corbeiensi codice mensis unus ac dies undecim Antero ascribuntur. Eusebius quidem unum duntaxat mensem memo rat sed nihil inde adversus illos dies conficitur. Quemadmodum enim historicus ille in aliis pontifi cibus quot quisque annos apostolicam sedem te nuerit, non adjunctis mensibus aut diebus, indicare satis habet, ita et hic ubi dies omittit, nihil ab hoc more suo alienum facit. Anterus, uti jam e catalogis Fossatensi, Buche- sicut et mortis Anteri dies numerandos non esse riano (in quo Anteros appellatur), et reginæ Sueco rum audivimus, x1 Kalendas Decembris, Severo et Quintiniano consulibus, hoc est anno 235, mensis Novembris 21 die, ordinatus est, atque ut in jisdem catalogis legitur, mense uno ac diebus decem in pon tificatu exactis, dormiit 111 Nonas Januarii Maximo (leg. Maximino) et Africano consulibus, hoc est auno 236, Januarii tertio die, quo etiam memoria illius in Martyrologiis recolitur. Ut autem iste unius mensis ac decem dierum, qui Antero tri buuntur, calculus plane quadret, 1x Kalendas Dec. pro x Kalendas Dec. legendum, et ordinationis Anteri circumfertur unica epistola, quæ Isidorum parentem habuit. De mutatione episcoporum [sedium episcopalium]. Charissimis fratribus per Boticam atque letanam provincias episcopis constitutis, ANTERUS episcopus in Domino salutem. To-B dicit esse superflua, spem non habens de futuris, e Apostoli sententia repercussus, dicentis: Manduce mus et bibamus, cras enim moriemur ‘. O infelix audacia, o desperatæ mentis astutia! Ipse enim hor tatur odia, et fugat concordiam. Et quia facile ad deteriorem partem mens humana transducitur * volens magis per spatiosam viam ambulare, quam arctæ viæ iter cum labore transire. Qua de re, fra tres dilectissimi, sectamini meliora, et semper re linquite deteriora. Bona agite, mala vitate, ut vere discipuli Domini esse inveniamini. Optarem, fratres charissimi, semper dilectionis et pacis vestræ sinceritatis gaudia audire ª, ita ut vicissim discurrentibus litteris sospitatis indicia juvarentur, si quietos nos ab incursione sua vacare hostis antiquus sineret: qui ab initio mendax ³, ini micus veritatis, æmulus hominis, quem ut decipe ret, se ante decepit, pudicitiæ adversarius, luxuriæ magister; crudelitatibus pascitur, abstinentia puni tur; odit jejunia, ministris suis prædicantibus, dum non prohat. Ant. Aug. in cap. 62 coll. Adriani papæ. xv, 32. idem Siricius. Exstat etiam elegans epigranima Ausonii ad nota-C rium suum velociter excipientem, his versibus con tentum Quam præpetis dextræ ſuga Tu me loquentem prævenis! Quis, quæso, quis me prodidit? Quis ista jam dixit tibi, Que cogitabam dicere? Que furta corde in intimo Exercet ales dextera? Quis ordo rerum tam novus, Venial in aures ul luas Quod lingua nondum absolverit? Quæ igitur Acta martyrum, jussu Clementis, per notarios fideliter conscripta fuerant, ea Anterus pontifex diligenter conquisivit, et ne vel interirent, vel ab ethnicis corrumperentur, in ecclesia recon didit. Quamobrem ad Julium Maximinum imperato rem, qui sacerdotibus cruentum bellum indixerat, delatus, per Vitalianum aut Sabinum Maximini præ De mutatione ergo episcoporum unde¹ san Siricius ep. 2. * Joan. vIII, 44. ⚫ I Cor. fectos martyrio afficitur die 3 Januarii, coss. Maxi mino et Africano, quorum consulatus cum anno Christi 238 et anno 2 imperii Maximini coinci dit. Sev. BIN. Suspecta pariter viris doctis vel ex unius Hieronymi segmentis. De mutatione episcoporum. Pontifex de sedi bus episcopalibus transferendis et transmutandis consultus, hac epistola docet, et exemplo Petri apn stoli aliorumque plurium probat translationem se dis episcopalis licitam esse, si utilitate et necessi tate alterius Ecclesiæ exigente fiat cum superiorum episcoporum cognitione et consensu; si vero vel ex avaritia, vel ambitione aut præsumptione, ac sola propria voluntate episcopus sedem mutet, illicitum est, et apostolica lege, quæ exstat canon. apostol. 14, interdictum. Unde cum tempore Nicæni conci lii ex Antiochenis, alii Eusebium Cæsarie sem, alii Eustachium Beroensem antistitem non sine türba totius populi expeterent, sacrosancta synodus san ctissime id, quod ab apostolis constitutum jam ante fuerat, confirmavit, ne episcopi, presbyteri atque

col. 169–170page 3 of 5
NotitiaEpistola de mutatione episcoporum
PG 10:169κρίσει πολλῶν ἐπισκόπων.
col. 171–172page 4 of 5

scopi mutandi de civitate ad civitatem, sed utilita- ▲ tus " est in naribus nostris, et sermo scintilla ad tis et necessitatis. Quod nemo negat, nisi hi de quibus dictum est; Erravérunt in ebrietate, nescie runt videntem, ignoraverunt judicium”. Nam si enarrando cogerer aperire transacta 18, ostenderem vobis nullum evenire solatium de comparatione ſa ctorum. Cæterum state, charissimi, super vias, aspi cientes et interrogantes de semitis Domini antiquis ºº et videte quæ est via bona et recta, ét ambulate in ea, et invenietis requiem animabus vestris ". Et ut juxta Sapientiæ vocem dicamus: Diligite justitiam, qui judicatis terram. Sentite de Domino in bonitate, et in simplicitate cordis quærite illum; quoniam in venitur ab his qui non tentant illum; apparet autem eis qui fidem habent in illum. Perversæ enim cogi tationes separant a Deo, probata autem virtus cor ripit insipientes. Quoniam in mulevolam animam non introibit sapientia, nec habitabit in corpore subdito peccatis. Spiritus enim sanctus disciplinæ effugiet fictum, et auferet se a cogitationibus quæ sunt sine intellectu, et corripietur a superveniente iniquitate. Benignus est enim spiritus sapientiæ, et non libera bit maledictum *1 a labiis suis; quoniam renum il lius testis est Deus, et cordis ejus scrutator est ve rus, et linguæ illius auditor. Quoniam Spiritus Do mini replevit orbem terrarum, et hoc, quod continet omnia, scientiam habet vocis. Propter hoc, qui lo quitur iniqua, non potest latere, nec præteriet illum corripiens judicium. In cogitationibus enim impii interrogatio erit. Sermonum autem illius auditio ad Dominum veniet, et ad correptionem iniquitatum il lius; quoniam auris zeli audit omnia, et tumultus murmurationum non abscondetur. Custodite ergo vos a murmuratione, quæ nihil prodest; et a detractione parcite linguæ; quoniam sermo obscurus in vacuum non ibit. Os quod mentitur, occidit animam. Noli tc zelare mortem in errore vitæ vestræ, neque acqui ratis perditionem in operibus manuum vestrarum; quoniam Deus mortem non fecit, nec lætatur in per ditione vivorum. Creavit enim, ut essent, omnia, et sanabiles esse voluit nationes orbis terrarum. Non est in illis medicamentum exterminii, nec inferorum regnum in terra viventium. Justitia perpetua est et immortalis; injustitia autem mortis est acquisitio. Impii autem manibus et verbis accersierunt illam; castra positus lapidabatur a populo, aut gladio commovendum cor nostrum; qua exstincta, cinis erit corpus nostrum, et spiritus effundetur, tanquam mol lis aer. Et transibit vita nostra tanquam vestigium nubis, et sicut nebula dissolvetur, quæ fugata est a radiis solis, et a calore illius aggravata. Et nomen nostrum oblivionem accipiet per tempus, et nemo memoriam habebit operum nostrorum. Umbræ enim transitus est tempus nostrum, el non est reversio fi nis nostri, quoniam consignata est, et nemo reverte tur. Propterea unicuique prævidendum est, ut summopere se custodiat, et utiliter se prævideat, ut cum dies extrema finisque vitæ advenerit, non transeat ad perpetuam mortem, sed ad vitam æter nam. Facta enim subditorum judicantur a nobis **, nostra vero judicat Deus. Ex merito vero plebis nonnunquam episcopi depravantur”, quatenus pro clivius cadant qui sequuntur. Capite languescente, cætera corporis membra inficiuntur. Deteriores sunt, qui vitam moresque bonorum corrumpunt, his qui substantias aliorum prædiaque diripiunt. Caveat unusquisque ne aut linguam, aut aures ha beat prurientes 17, id est ne aut ipse aliis detra hat, aut alios audiat detrahentes. Sedens, inquit, adversus fratrem tuum loquebaris, detrahendo, et adversus filium matris tuæ ponebas scandalum 18, etc. Parcant singuli detractioni linguæ, custodiant que sermones suos; et sciant, quia cuncta quæ de aliis loquuntur, sua sententia judicabuntur. Nemo invito auditori libenter refert. Officii singulorum sit, dilectissimi, non solum oculos castos servare, sed et linguam. Nec quid in cujusquam domo aga tur, alia domus per vos unquam noverit. Habeant omnes simplicitatem columbæ ", ne cuiquam ma chinentur dolos; et serpentis astutiam, ne aliorum supplantentur insidiis. Non est humilitatis meæ, neque mensuræ, judicare de cæteris, et de mini stris Ecclesiarum sinistrum quidpiam dicere. Absit, ut quidquam sinistrum de his loquar ", qui apo stolico gradui succedentes, Christi corpus sacro ore conficiunt, per quos nos etiam Christiani sumus, qui claves regni cœlorum habentes, ante judicii diem judicant. Veteri quidem lege habetur “, qui cunque sacerdotibus non obtemperasset, aut extra et æstimantes eam amicam, defluxerunt, et sponsio nes posuerunt ad illam; quoniam morte digni sunt, qui sunt ex parte illius ". Dixerunt enim, apud se cogitantes non recte: Exiguum est, et cum tædio, tempus vitæ nostræ, et non est refrigerium in fine hominis, et non est qui agnitus sit reversus ab infe ris. Quoniam ex nihilo nati sumus, et post hoc eri mus tanquam non fuerimus. Quoniam ſumus affla “Isa. xxvını, 7. 28 idem Ennodius mox laudatus. dicum. cervice subjecta, contemptum expiabat cruore. Nunc vero inobediens spirituali animadversione truncatur, et ejectus ab Ecclesia, rabido dæmo mum ore discerpitur “. Oportet enim ut qui Deum hæreditate possident ", absque ullo im pedimento sæculi Deo serviant, ut dicere possint Dominus pars hæreditatis meæ O quam bonus et suavis est Spiritus tuus, Domine, in omnibus*³] Par "synodica Martini 1. 30 Jer. VI, 16. 31 male 36 Isid. 11, sent. 3 Sap. I. 83 ac flatus. Sap. 1-5. ** 9. q. 3. Facta subditorum. 37 S. Hier. ep. 2 ad Nepotianum. 38 Psalin. XLIX, 20. 19 idem Hier. ep. 13, tum ep. 4, necnon ad Heliodorum. Unde arguitur Mercatoris mangonium putidissimum. quidquam. * Deuter. XVII. "Hactenus Hier. Antero multis annis posterior. ** Sap. xi, 1 * Psal. xv, 3. 11. q. 5. Absit ut Isid. Off. 1,

col. 173–174page 5 of 5

cis autem omnibus, quoniam tua sunt, Domine, quasi insipientes, sed ut sapientes; redimentes tem qui animas amas. Ideoque hos, qui exerrant parti bus, corripis;,de quibus peccant, admones et allo queris, ut relicta malitia, credant in te, Domine **. Tu autem, Deus noster, suavis et verus es, patiens, et in misericordia disponens omnia. Etenim, si pec caverimus, tui sumus, scientes magnitudinem tuam. Et si non peccaverimus, scimus quoniam apud te su mus computati“. Spiritus timentium Dominum quæ retur ab eo, et in respectu illius benedicentur 48. Qua propter, fratres charissimi, omnis sermo malus ex ore destro non procedat; sed si quis bonus est ad ædi ficationem opportunitatis, ut det gratiam audienti bus, et nolite contristare Spiritum sanctum Dei, in quo signati estis'in diem redemptionis. Omnis ama ritudo, et ira, et indignatio, et clamor, et blasphemia tollatur a vobis cum omni malitia “. Estote autem invicem benigni, misericordes, donantes invicem, sic ut et Deus in Christo donavit vobis. Estote ergo imitatores Dei, sicut filii charissimi; et ambulate in dilectione, sicut et Christus dilexit nos, et tradidit semetipsum pro nobis oblationem et hostiam Deo in odorem suavitatis. Fornicatio autem et omnis im munditia aut avaritia non nominetur in vobis, sicut el decet sanctos, aut turpitudo, aut stultiloquium, cut scurrilitas, quæ ad rem non pertinent, sed ma gis gratiarum actio. Hoc enim scitote, intelligentes quod omnis fornicator, aut immundus, aut avarus, quod est idolorum servitus, non habet hæreditatem in regno Christi et Dei. Nemo vos seducat inanibus verbis. Propter hæc enim venit ira Dei in filios dif fidentiæ. Nolite ergo effici participes eorum. Eratis erim aliquando tenebræ, nunc autem lux in Domi no. Ut filii lucis ambulate (fructus enim lucis est in omni bonitate, et justitia, el veritate), proban tes quid sit beneplacitum Deo. Et nolite communi care operibus infructuosis tenebrarum, magis autem redarguite. Quæ enim in occulto fiunt ab ipsis, tur pe est et dicere. Omnia autem quæ arguuntur, a lu mine manifestantur. Omne enim quod manifestatur, lumen est. Propter quod dicit: Surge qui dormis, et exsurge a mortuis, et illuminabit te Christus. Vi dete itaque, fratres, quomodo caute ambuletis, non pus, quoniam dies mali sunt. Propterea nolite fieri imprudentes, sed intelligentes quæ sit voluntas Dei. Et nolite inebriari vino, in quo est luxuria; sed im pleamini Spiritu sancto, loquentes vobismetipsis in psalmis, hymnis et canticis spiritualibus, cantantes et psallentes in cordibus vestris Domino, gratias agentes semper pro omnibus in nomine Domini nostri Jesu Christi Deo et Patri, subjecti invicem in timore Christi 50. State itaque, fratres, et tenete traditio nes apostolorum et apostolicæ sedis, ut Dominus noster Jesus Christus, et Pater noster, qui dilexit nos, et dedit consolationem æternam, et spem bonam in gratia, exhortetur corda vestra, et confirmet in omni opere et in sermone bono ³¹. De cætero, fra tres, orate pro nobis, ut sermo Domini currat et cla rificetur, sicut et apud vos, et ut liberemur ab im portunis et malis hominibus; non enim omnium est fides. Fidelis autem Deus est, qui confirmabit vos, et custodiet a malo ³¹. Quapropter *³ ponite indesinen ter corda vestra in virtute Dei, et resistite semper malis, et enarrate hæc, juxta vocem Prophetæ, in progenies alteras, quoniam hic est Deus Deus noster in æternum, et ipse rege: nos in sæcula **. Unde vos, qui in specula a Domino estis constituti, compri mere et repellere eos summopere debetis, qui fra tribus insidias præparant, aut in eos seditiones et scandala excitant. Facile est enim hominem verbo fallere, sed non Dominum. Ideo hos reprehen dere, et ab his vos avertere oportet, quatenus, ex stincta funditus hujusmodi caligine ", Lucifer eis resplendeat, et lætitia oriatur in cordibus eorum. Confidimus autem de vobis, fratres, in Domino, quo niam quæ præcepimus, et facitis, et facietis *. Quan to enim beneficia vestra his amplius exhibetis, tan to majorem vicissitudinem ab omnipotenti Deo 58, cui serviunt ", exspectatis. Omnipotens Deus sua vos protectione custodiat ", honoremque et præ ceptum servare concedat, et gloria honorque Deo Patri omnipotenti, ejusque unigenito Filio Salvatori nostro, cum Spiritu sancto sit in sæcula sæculo rum. Amen. Data " XII Kal. Aprilis Maximiano et Africano viris clarissimis consulibus. Ephes. V, 1-21. 51 II Sap. xn, 2. 47 Sap. xv, 1. 2. 48 Eccli. xxxiv, 14. "Ephes. IV, 29-31. Thess. 11, 14, 15, 16. 3 II Thess. 11, 1,2, 3. 5 Gelasius ep. 9. 86 Psal. XLVII, 14, 15. 176. Steph. Dorensis in libello oblato an. 649, in synod. Rom. cons. 2. Greg. ep. 52, lib. 1x. 39 servitis. Greg. ep. 50, lib. iv. ex ms. Justelli. 55 Sixti sent. 87 II Thess. III, 4.

Continue reading PG 10: Fabianus Papa →≣ entire volume
Page scan enlarged

Notebook

Full View