totum orbem sonat. Illam nobis immortalem linguam concede sola enim lingua tua par est ad enarranda præclara gesta tu. Propterea Joannes Joannem re liquit; orator intrepidus, æmulatorem; qui post mor tein reprehendit, eum qui post mortem prædicat; deserti incola, cujusvis civitatis doctorem. Habes aliam cum apostolis cognationem. Primus apud lla maxobios Seythas aras erexisti: et vix ab equis de siliens barbarus didicit genu flectere, et in pavimento extendi: et qui captivorum lacrymis non flectebatur, didicit pro peccatis lacrymari. Quin et sagittarium Persam prædicatione ceu sagitta impetiisti, et ferro armati crucifixum adorant. Vicit lingua tua Chaldæo rum et magorum veneficia, et arida Persis orationis domos germinavit: a pio cultu Babylon jam aliena non est. rc te apostolis conjunxere. Adhuc apud nos linguæ tuæ semina florent; et si quis Joannem nominet, magnus excitatur sonus. Ecclesiastica enim lyra antiquum plectrum cognoscit, et pro digitis suf ficiunt syllabæ nominis tui. Vidit regina urbs Serum vela, et contempsit; vidit Indicos lapides, et despe xit; nec Tyrie purpuræ flos ipsam delectavit: lutcai concupivit linguam, immortalia doctrinæ fluenta pro fundentem. Vidit te antiqua Ephesus, et Joaniem novum appellavit: vidit, et evangelici recordata est tonitrui (Marc. III, 17). Hinc, dilecti, fluxus sermonis exasperatur. Sed ne fugiamus asperitatem, pace tan dem fluxui viam sternente. Si quid enim, o pater, contra nautas tuos indignaris, si quid contra conna vigantes moleste fers, cogita hienis tempestatem et fluctuosum mare coegisse illos, vel invitos, Jonam in fluctus projicere (Jon. 1, 15). Non corum odium, sed tua exercitatio: non eorum bellum, sed tua certamina sunt ea quæ facta fuere: non illi fraterno calculo expulsi sunt, sed oportuit te stadium martyrum cur rere. Arcana quædam providentia stadia tibi el cer taminis loca præparavit: omnino dictum est de te contra hominum communem hostem: Nunquid con siderasti servum meum Joannem, etc. (Job 1,8)? Claræ vitæ mors etiam clara debebatur. Pugnabat contra Jobum diabolus, amici quoque videbantur adversari: ideo tandem Deus amicos ejus sanal, et amicis amicum Jobum reddit. Hoc nunc quoque ſa ctum opinor, o pater, et patrum dexteras invicem copulatas me videre puto. Accepit Job multiplicatas possessiones: recepisti tu quoque majorem ab omni bus honorem. Hunc postremum sermonem inscri ptio in apostolorum templo dictum fuisse ind.cat prooemium vero subindicat scriptorem, postquam alii locuti fuerant, concionatum esse: sic enim ait Quoniam me quoque coetus ad loquendum concitat, quoniam signo dato ad conumunem choream advocor, quia oportet me quoque ad paternas laudes modula tionem pulsare; et multi inexorabile debitum exigunt, cum nihil apud nos sit pateruæ virtuti tuæ æquiparan dum; commoda nobis, o pater Joannes, lyram tuam. › Legi Joannis Chrysostomi laudem quadraginta mar tyrum (a). Celebrantur martyres, non ut ipsi laudem accipiant, sed ut nos per laudem eorum excitemur ad imitationem. Molestias passi sunt et justi et ini qui; sed illi quidem ad exercitationem justitiæ, hi vero ad peccati castigationem. Ideo justorum crucia tus tribulationes vocat Scriptura; peccatorum vero, flagella. Beati oculi vestri, quia vident (Matth. XIII, 16), id est quia discunt. Si enim ex visu solo felicitas esset, ipsi Judaei, qui Servatorem oculis videbant, beati fuissent. Sed videre, in Scriptura, est oculis mentis comprehendere, et profunda veritatis intelli gere ideo antiqui prophetas videntes vocabant (1 Reg. IX, 9). Beata igitur prædicat Servator organa virtutis, etiamsi in corpore sint oculi bene videntes, et aures cum discretione audientes. Oportet enim au dientem intelligere, et intelligentem obsequi, ut scriptum est: Audi, filia, et vide, et inclina aurem tuaṁ (Psal. XLIV, 11); id est, obsequere, intellige. (a) Edit. Bekkeri Cod. 274, p. 509, b. Sicut vas canali fluenti acclinatur, sic auditus justi ad divinæ legis fluenta se inclinat: Inulinabo enim in parabolam aurem meam (Psal. XLVIII, 5). Quare In clinabo? Quia omnis urna aquam capiens, inclinantis se formam accipit; ideo omnis auditus divini verbi fluenta accipiens, ad illa se inclinare dicitur. Beatas pradico martyrum costas, quæ pietatis costam insu perabilem, dum lacerarentur, exhibuerunt, pietatem non abjicientes. Etenim in costis, ut plurinium, ver berabantur, quia ex costa peccatum ortum est. Pec catum vero non erat femina; nam et ipsa Dei creatura est: sed quia illam prævaricatio viam invenit. Mar Tyres ergo verberantur in costis, unde peccatum sca turivit. Servator quoque idco in costis lanceam exce pit, Et exivit sanguis et aqua (Joan. XIX, 34), mundi purgatio, et veteris illius plagæ pharmacum. Quem admodum enim justorum membra sigillatim laudibus celebrantur, sic membra impiorum sigillatim infamia notantur et infelicia prædicantur: Non veniat mihi pes superbiæ, et manus peccatoris non moveat me (Psal. XXXV,12). Pes superbia: est via superbiæ, manus vero est actio id est, Neque peccati actio, neque semita, neque profectio accidat mihi. Ideo Moyses aurem dexte ram sacerdotis agni sanguine ungit, et summitatem dextera manus dexterique pedis (Levit. VIII, 23): aurem quidem, quia ut receptaculum divini verbi futura erat; manum, ut opera significantem; pedem vero, ut sym belum profectus in virtute et perfectione. Fons Evan gelii duo efficit: mundat et potum præbet, polu juvat sitientes et purgat sordidas animas. Merces ve stra copiosa est in cœlis (Halth. V, 12), in Evangeliis semel dictum est. Vox illa, copiosa, in lege veteri semnel Abrahamo dicta fuit postquam reges vicerat et captivos solverat, cum nollet mercedeni recipere la borum, victoriæque quam de captivis retulerat. Tunc enim dixit illi Deus: Noli timere, Abraham; merces tua copiosa erit valde (Gen. XV, 4). Ad verbum semel et semel illud copiosa dictum est, secundum signifi cationem vero sape. Etenim David dixit, Retributio multa (Psal. XVIII, 12), id est, merces multa; et alibi cum autem dicit Deus, Copiosa merces, cum intelligas id quod promittitur, intellige etiam illud ineffabile verbum, copiosa. Aliud enim est dicere agricola copiosum, aliud id dicere civi; utroque majus est dicere duci exercitus copiosum: quod que a rege proficiscitur copiosum, multis partibus majus est, quam quod ab aliis datur: quod autem a Deo datur, omnibus est longe copiosius, nec explicari potest. Copiosa est ergo martyrum merces, qui inju ste accusantur et cruciantur propter Deum, qui mala patiuntur, et humanam gloriam, ut Abraham, calcant. Nam ille regibus Gomorrhæ et Sodomorum equita tum omnem dantibus et honorem exhibentibus, quod uxores et filios suos a captivitate liberasset, respuit honorem ipsorum, nolens laborum mercedem ab ho minibus accipere. Ideo dignus habitus est qui a Deo audiret, Merces tua copiosa (Gen. XIV, 21). › Σpopwhp, inquit in Græco, id est quod a multis Aptos, ligula vocatur; sparperipα autem nominari, quia sæpe artifex corium rotundum secando efficit. Nonnulli dicunt nomen ei inditum esse quod pedis ta los servent. › Duodecim illi Ludicabunt duodecim trivus Israel (Matth. XIX, 28). Judicat et Paulus orbem, orbis præconec Paulus modo, sed etiam ii qui cadem cum ipso sentiunt audi eniin illam dicentem: An nescitis quod sancti de hoc mundo judicabunt? Et si in vobis judicabitur mundus, indigni estis qui de minimis judi celis (1 Cor. VI, 2). › Alia est gentium ultio, et alia populi redargutio. Nam ultio ad infideles omnino pertinet; ad populos vero qui nolunt in cognitionem venire, redargutiones pertinent, non ultio; nam ultio ad inimicos spectat;. sed redarguit ille ut Dominus, peccata dijudicans. ‹ Anima justi, cum hinc excedit, angeloruin mani bus portatur; qui illam in urbe regia sistunt, quæ est coelestis Jerusalem. ›

abundantia pacis, donec auferatur luna (Psal. LXXI, 7). Hic igitur oriens ex alto ortus est, et ex terra; ex alto secundum divinitatem, ex terra vero secun dum economiam. › Ejusdem, ex oratione in incarnationem Domini nostri Jesu Christi; et quod singulis climatibus angelus præsit (a). ● Servivit creatura homini, non tamen ut digno. sol et luna, stellæ, mare, terra, et quae in eis sunt; non ut digno, inquam; nam prævaricator et reus fuit; sed Deo jubente ei servire, ut ne ab omnibus ima go injuria afficeretur, licet prævaricata esset. Omni ergo creatura rebellante, jubet Deus creaturam non repugnare; sed solem præbere radios suos, terram fructus suos, mare pisces et negotiationem, et singu las res creatas utilitatein suam hominibus. Hanc ex plicans sententiam Apostolus dicit: Nam expectatio creature revelationem filiorum Dei expectat. Vanitati enim creatura subjecta est, non volens, sed propter eum qui subjecit eam in spe: quia et ipsa crea tura liberabitur a servitute corruptionis in liber tatem gloriæ filiorum Dei (Rom. VIII, 19-21). Id est: ut vidit Deus hominem lapsum, et creaturam im perium peccatoris detrectantem, cam vel invitam re frenavit, jussitque parere ut antea, dum legi paren do regalem ipsi potestatem servavit. Pudebat enim creaturam eum, qui per prævaricationem captivus erat, Dominum sibi adscribere, et ipsi servire, quem peccati servum videbat. Sed Creator jussit tran-gres sorem non abnegare, sed ostendere communis Domini immensam gratiam, et beneficii immutabilitatem: pro mittens etiam creaturæ, renovato et in libertatem restituto corrupto illo et captivo homine, etiain ipsanı renovatum iri. Ac si diceret: Cecidit imago, el per transgressionem periit, et corrumpitur per inobse quentiam: ne desistas tamen servire ei qui tabe cor ruptus est; ut, cum imaginem meam, corruptum nempe hominem, renovabo, te quoque creaturam re novem, et te, quæ illi socia in miseria fuisti, simul cum gloria resuscitem. Quid sibi vult illud, quod crea tura fugiat bominis dominium? dicit enim: Vanitati subjecta est creatura, non volens (Rom. VIII, 20). Cui vanitati? quo tempore homo a Deo aversus est, va nitas vocatur. Audi Davidem psallentem: Verumita men universa vanitas, omnis homo vivens (Ps. XXXVIII, 6). Omnis homo vanus est qui Deum relinquit, et vana sequitur. Constituit Deus angelos secundum cli mata, ut singulorum curam gerant, ut et Moyses dicit, Singularum gentium (Deut. XXXII, 8 in Græco): consti tuit autem, ut inanimatam creaturain refrænent, so lem, lunam, mare, terram, et omnia quæ in eis sunt, ut serviant et ut homo illis fruatur. Rursum angeli angebantur, servientes indignis et ultioni obnoxiis hominibus, maxime cum viderent illos dominicum cultum idolis exhibere, et exsecranda facere. Profe rebat terra vinum, et aræ libamina accipiebant. Ideo illud ægre ferebant angeli, quæ non exstabant viden tes coli, non eum qui vere est. Hinc et alia quaestio, que ad prophetam refertur: Venit ad illum, inquit angelus Gabriel, et dixit ei: Daniel, serve Dei, a quo die proposuisti animam tuam affligere in conspectu Do mini, exuudita est deprecatio tua, et missus sum ut an nuntiarem tibi hæc verba. Sed princeps regni Persarum restitit mihi, nisi Michael venisset in auxilium (Dan. X, 12, 13). Dubitaverit enim aliquis, si P'ersidi præsidens angelus a Deo constitutus sit; similiter etiain si Gabriel ad reducendum Israelem ex captivitate mis sus fuerit, quomodo illi princeps Persarum restitit. Sic autem quæstio solvi possit. Mundus idololatria plenus erat: angeli autem gentibus præfecti indigna bantur et affligebantur. Captivus vero Daniel cum contribulibus Babylonem adductus, Dei cognitionem praedicabat: similiter quoque tres pueri, quos ignis, (a) Phot., p. 317, a; Oper. Chrys. t. VIII, in Spur., col. 691. vi ardoris in hilarem auram commutata, refrigerabat; uude multos ab idolorum errore ad verum Dei cultum reduxerunt. Angelus igitur, qui in reguo Persaruiñ constitutus fuerat, lætatus est, videns in partibus suis non idola, sed Deum coli. Nabuchodonosorem vide bat, qui prius cogebat idolis sacrificare, et recusan tes extremis afficiebat suppliciis, clare theologi more prædicantem ac dicentem: Sidrach, Misach et Abde nago, servi Dei altissimi (Dan. III, 93), et similia mul ta. Cum igitur beatus Daniel, impletis septuaginta anuis captivitati præscriptis, peteret a Deo ut Israel a captivitate educeretur, missusque est Gabriel, qui liberationem ipsi nuntiaret; Gabrieli obsistebat regni Persarum curator, dolens quod terra cui ille præcerat, hic ablatis pietatis doctoribus, ad pristinam impieta tem et errorem reversura esset. Obsistebat autern non pugnando, sed justa dicendo. Quænam, inquit, est reditus festinatio? Cum propriam habitaret terram Israel, rebus secundis, in idololatriam sæpe delapsus est; nunc autem, cum in aliena terra vivit, pie ver satur; nec modo pie versatur, sed etiam pro pietate pugnat, multosque errantium ad verum Deum conver tit. Quando igitur et gratiam suscipientibus nihil se cundum animiam utilius est futurum, et qui pietatem per illos colere cœperant, in summum malum, impie iatem nempe, rursum deducendi sunt; quanto melius erit Israelem a captivitate non reducere, et eos qui ad lucem divina cognitionis reducti sunt, in eadem pietate servare? Missus sum, inquis, ad reducendum populum in patriam. In quan patriam? quain inhabi tantes foedaverunt, darmonibus sacrificantes et idolis? Aunon de his accusat Jeremias dicens: Secundum numerum civitatum tuarum erant dii tui, Juda, et se cundum bivia Jerusalem sacrificabas Baali (Jer. XI, 13). Innumeris tunc a Deo afficiebantur bonis, et a malitia impietateque non recedebant: innumera nunc patiun tur mala, et a Deo non recedunt. Quod ergo emolu mentum ex reditu erit? Erat ergo angeli contentio, non mali adversus bonum: non enim dixit Scriptura, Pugnavit, sed, Restitit. Etenim sæpe resistit justus bono, ut resistit supe legi clementia, et clementiæ lex. Lex peccantem punit; sæpe vero regis clementia erga peccantem commiseratione movetur, et a pœnis liberat. Hic igitur pugna erat non adversarii contra adversarium, sed cognati contra cognationem. Neque enim justitia sine bonitate, neque bonitas absque jus titia invenitur.› ‹Creatura, inquit, cut dictum est, ægre ferente et indignante, quod vel invita transgres sori opem ferret et serviret, et angelis dolentibus ob ingratum beneficia accipientis animum, totoque mundo malis afflicto propter iniqua opera (Viderat enim inquit, Deus terram esse corruptam; omnis quippe caro corruperal viam suam [Gen. VI, 12]. Non erat creatura talis, qualem ab initio Deus illam fecerat: non erat coelum stellis, ut antea, splendens sine ulla inacula non dabat terra, ut prius, fructus puros, nec mare, nec aliud quidpiam in creaturis. Prævaricator enim in eam ingressus, contaminavit et fœdavit omnia, blasphemiis contra Deum turpibusque vocibus et cæ dibus; mare piratis et latronibus, fontes et fluvios idololatriis, nymphis et dæmonibus ea attribuentes. Omnes creaturæ ab hominibus in deos efformabantur nihil autem creaturam sic maculat et adulterat, quam si in Deum efformetur): ideo Servator mundi in eam per carnem venit, et eam ab illis innumeris maculis liberans renovavit, et a longe difficilioribus morbis et affectionibus eripuit, quam corporea corruptio essel: renovat per primum adventum creaturam, ut discas eumdem esse qui illam a principio creavit. Non enim alterius est creare, et alterius corruptam reno vare, sed ejusdem est utrumque sapientiae et artis.` Renovat creaturam priori adventu, ut nullus tibi dubitandi locus sit, eam in secundo ipsius adventu non renovatum iri, et te ante illam in incorruptibi litatem, in impatibilitatem, in pulchritudinem ineffa bilem conversum iri. Si enim, quando libens Christus in infirmitate caruis erat, in sudoribus, in doloribus,

Regnavit emm mors ab Adam usque ad Moysem (Rom.V, 14), et postea. Et Servator de diabolo: Si satanam satanas ejicial, divisum est regnum ejus (Matth. XII; 26). Itaque regnavit ante adventum Christi super ge nus humanum diabolus, imo et peccatum: dicit enim iterum Paulus: Quemadmodum regnavit peccatum in mortali nostro corpore, sic et gratia regnabit per Chri stum (Rom. V, 21). Dominus regnavit; finitum est imperium peccati, mortis, diaboli; exultet igitur terra, natura terrigena, olim errans, nunc vero glo riosa olim in sepulcris, nunc in thronis. › ‹ ŒŒEconomiæ, › inquit, cerant plurima in veteri Testamento,, sed non omnino grata et beneplacita Deo erant rerum futurarum figuræ et umbre, sed non res ipsæ: et videre est in illis alias quideın figu ras, alias vero notiones. Verbi gratia, non omnino placent Deo hyacinthus, purpura, coccus et byssus; Deus enim animarum puritatem requirit, non corpo ruin flores et splendores, sed in corporea elegantia imaginem virtutum depingit. Si enim vere stolis illis acquiescebat, quomodo Moysem ante Aaron non in duit; sed qua ille non vestiebatur, illa induit sacer dotes? Et Moyses quidem aqua non lotus est, et lavit quare? Ut discas non hac Deo potiora esse; quoniam perfecto viro ad sui ornatun sufficit virtus, et quia hæc typus erant virtutis, non ipsa virtus. › In capite, inquit, ferebat pontifex tiaram (Exod. XXVIII, 39); quia oportebat eum qui caput omnium constitutus erat, in capite habere potestatem, et scire se, cum caput aliorum sit, omnium tamen Domino principi esse subjectum. Absoluta enim auc toritas, nec cujusquam imperio subjecta, dura est et intolerabilis. Ideo, in lege gratiæ, qui pontifices maximi sunt, Evangelium in capite recipiunt, ut sciat is qui eligitur, se veram Evangelii tiaram accipere, et etiamsi aliorum sacrum caput constituatur, iisdem tamen legibus esse subjectuin; et licet aliis imperet, sub legis imperio esse. Tiara namque potestatein de signabat, et quam ipse in populum habebat, et qua ille Deo subditus ferebatur. › Aurea vero lamina, in qua Dei nonien inscul ptum erat (Exod. XXXII, 36), in pectore erat, typum ferens custodia cordis motuum, et quomodo oporteat cos hæc ad Dei nutum aptare ac referre. In humeris erant sinaragdi duo, quorum alter sex tribus, totidem alter exhibebat: erant autein symbolum summi pon tificis præsentis. Habet enim sinaragdus et viriditatem decentem et puritatem splendentem, speculi vim re ferens. Oportet enim sacerdotem et in exercitatione vigilen sobriumque esse, et vitam subditis suis quasi speculum offerre. Erat vero smaragdus in humeris, quia operum signum est: agendi enim potentia ab humeris dependet. Ideo Deus ad Jerusalem dicit Pone cor tuum super humeros tuos, filia despecta, quia Dominus creat te ad salutem (Jer. XXXI, 21). Etenim manus et humeros pro actionibus Scriptura accipit, ut cum de Davide dicit, Et in intellectu manuum sua rum deduxit illos (Psal. LXXVII, 72; Exod. XXVIII, 17). Inerant etiam in Rationali in pectore posito duo decin lapides aptati, qui duodecim tribus significabant. Et vide supra quidem et in humeris una erat natura lapiduin, smaragdus; infra vero et in pectore, duode cim: quo ænigmatice significabatur, nos primitus ab una omnes prodiisse natura, progressu vero temporis diversis opinionibus fuisse divisos: et hoc quidem tri buit opinioni, illud vero naturæ. Sub fimbria sacer dotis, quæ dicitur ora, flores, aurea mala punica, corymbi et campanulæ pendebant. Et quomodo hæc, ut prius diximus, Domino placebant? Sed in vestitu sacerdotis virtutes effingi jussit; infra flores et fruc tus, virtutum opera: quæ sunt eleemosyna, justitia et humanitas, et chorus reliquorum ipsis affinium. › Ne mutes, inquit, verba Dei vivi. In Patrem et Filium et Spiritum sanctum baptizatus es: cur tollis nomina viva, et inducis nomina cogitationum tuaruni, dicens ingenitum, genitum; semper existens, et non semper existeus? Deusne hæc inania verba tolerat? Unum verbum ut mutaret propheta, olim de vita peri clitatus est. Et vide unius exigui verbi accurationem. Verba prophetarum vocarunt quidam,per ignorantiam, onus Domini. Dicit Dominus per Jeremiam: Si inter rogaverit te populus, vel sacerdos, vel propheta, et dixerit tibi: Quod est onus? dic illis, Onus Domini vos estis assumum enim vos, et dirumpam vos (Jer. XXIII, 33). ne dicatis, onus. Unum verbum ne mutetur comini natur Deus, et tu totam dogmatum accurationem ' commutans, putas te manus Dei effugere posse? › Ejusdem in illud (II Cor. XII, 9): Sufficit tibi gratia mea; virtus enim mea in infirmitate perficitur (a). «Venit, inquit, a Patre Christus ad homines legatus; occisus fuit legatus, et tunc pax fuit. Sed legati venientes, et dona ferunt, et dona accipiunt quod igitur donum tulit, et quod donum accepit? Inexspectatum est donum, ut inexspectatus est lega lus sanguinem suum in donum, et corpus suum in donum ferens venit. Et quod a me donum accepit? Fidem. Et quid pro illa mihi dat? Gratiam. Credidi ego, gratiam dedit ille: soluta est inimicitia. Cum venit legatus ad aliquam gentem, non dignatur cum aliquo forensi vel paupere loqui, sed statim ad regem accedit hic vero legatus venit, et statim cum mere trice, latrone, publicano et magis locutus est. Viden' legati benignitatem? non enim ad unum aut alterum venit, sed ad communem naturam: et venit mea veste indutus, ne nuda divinitate accedens prædam terreret. ▸ Ejusdem in dictum Apostoli (I Cor. V, 17): Si qua in Christo, nova creatura: vetera transierunt, ecce nova facta sunt omnia (b) ‹ Gentes ac Judæi dicunt, Quid gloriatur Paulus? dicens Vetera transierunt, ecce nova fucta sunt om nia. Si qua in Christo, nova creatura. Ego enim, in quit, nihil novum video. Neque enim habes oculos ut hæc videas: accede, et faciam tibi oculos. Quid vides? et tu facis oculos? Etiam. Et creator es? Om nino. An demens es? Nequaquam. Igitur fac oculos corporis. Nequaquain; sed, quod majus est, oculos mentis. Et facies mihi oculos? Ita. Non enim habeo? Nequaquam. Tu vero habes? Ita. Quomodo? dic mihi. Cum abieris in templum, ibique nudam sta tuam videris, lapidemque mutum, et dixeris, flic deus est; num oculos habes? an aliquid utile provenit ex oculis exterioribus, si cæci sint in teriores? Viden' opus esse ut tibi faciam oculos, ut videas lapidem esse lapidem, et lignum esse li gnum? Oculosne habes, cum vides lignum et adoras? Si ego illud accipiens comburain, nuin oculos habes, qui id quod combustum est, deum vocas? Cum pas siones et vitia deos facis, an oculos habes? Ebrius est homo, et circumagitur, et irridetur, et pro homine fit irrationabilis tu vero dicis, Ebrietas deus Bacchus est; furtum, deus Mercurius. Viden' tibi oculis opus esse? Lex passiones et vitia punit; et hæc te deos facere non advertis? Si vis autein, attende quomodo facta sint omnia nova. Creare dicitur in Scriptura non solum ex nihilo producere quæ ante non existe bant, sed etiam in melius immutare. Creavit Deus cælum hoc est, e nihilo creare: creat etiam quando malum hominem bonum facit: hic vero creatio eɔt rerum in melius mutatio. Et audi Davidem dicentem. Cum enim et ipse et cor ejus creatum esset, adulterio autem et cæde maculatum fuisset, et ad corruptionem ferretur, Deum precatur et dicit: Cor mundum crea in me, Deus (Psal. L, 11): non quod prius cor non habuerit, nec de substantia cordis loquitur, sed de meliori vitæ conditione ipsum ornante. Ecce igitur creatio dicitur non solum ex nihilo productio, sed (a) Phot., p. 522, a. (b) Ibidem. i

dat artificium, sed artificis gloriam illi non attribuit. Impius vero bene quidem vidit, sed male adoravit, el amnem ordinem subvertit, › Sæpe Scriptura diabolum vocat draconem et ser pentein tortuosum. Ideo Servator dicit: Ecce dedi vobis potestatem calcandi supra serpentes et scorpiones (Luc. X, 19): et ne reptilia intelligas, adjecit, Et su pra omnem virtutem inimici. Draco et serpens est dia bolus, non ut malitiæ radix, ut Manichæi dicunt, sed ut princeps dæmonum, et auctor lapsus illis effe clus. > Ex hortatorio sermone de Pœnitentia (a). De eo qui dixit: Destruam horrea mea, el majora faciam (Luc. XII, 18), sententiam a Deo latain in me moriam revocantes, aperite thesauros vestros, et date eleemosynam. Facite vobis thesauros indeficientes in coelo, ut Dominus jubet, qui futiles divitias ex fœnore et injustitia collegistis: Facite vobis amicos de mammo na, ut Dominus imperat; ut cum defeceritis, recipiant vos in æterna tabernacula (Luc. XVI, 9).› 、 Ex homilia in terræ motum, et Lazarum, et divitem (b). ⚫ Non cesso dicere, etiamsi nemo audiat. Medicus sum, medicamenta appono: præceptor sum, nionere jussus sum. Neminem corrigo? et quid hoc est? At ego mercedem habeo. Verum etiam per hyperbolen dixi: fieri enim nequit ut in tanta multitudine nemo se emendet. Audio, inquit, quotidie, et non facio. Audi, etiamsi non facias: ex auditu enim efficitur ut agatur. Etiamsi non facias, ex peccato pudore afficie ris; etiamsi non facias, mutatur tibi animus; etiamsi non facias, teipsum condemnas quod non facias: sei psum autem incusare, principium est emendationis. Quando dixeris, Hei mihi! audivi et non facio; illud Hei mihi, initium est mutationis in melius. › In illud, Mitte Lazarum, etc. (c). ● Et ubi nune sunt pincernæ tui, tapetes, parasiti et adulatores (Luc, XVI, 24)? ubi fastus et phantasiæ? Fólia erant, et hiems abstulit, omniaque perierunt, sominium erant et ortus est dies, somniumque dissipa tum est. Cur autem non Noe, vel Jacobumi, sed Isaa cum, vel Abrahamum dives vidit? Quare? quia hospi talis erat Abraham, et ejus hospitalitas istius inhuma mtatis major est accusatio. > Ex homilia quadum, Non adeo deflendos esse mor tuos (d). Mors solutio est sollicitudinum. Nisi mors esset, nos ipsos devoraremus; nisi punitionem exspectare mus, nequaquam a malis cessaremus. Vides Domini benignitatem? poenas ex prævaricatione exspectatas salutis occasionem effecit. Si ergo justus erat qui mor tuus est, gaude, quia cum fiducia ad Dominuin pro fectus est: si vero peccator erat, ne lugeas; id lu cratus est, quod peccata peccatis non addere pos sil. › In epistola ad Cyriacum episcopum (e), quam misit mi secundo exsilio, Arsacium perstringit, vocans illum delirum et adulterum: laudatque illos qui ejus com munionem aversantur, ut qui propter Deum et inju stitiam archiepiscopo suo illatam ab illo_declinent quanquam in aliis videatur hortari ne ab Ecclesia re cedant. Postea autem, ut videtur, sententiam mutavit, quoniam ii qui ipsum injuste ejecerant, peractis nou contenti, etiam in eos qui ipsi addicti essent, incursio nes insidiasque parabant, curabantque illos i exstiium pelli. Leginius (f) Chrysostomi in Genesim Homilias unam (a) Phot. Bekk., p. 521. (b) Oper. Chrys. t. I, col. 1029. Phot. Bekk., p. 525. Oper. Chrys. t. I, col. 1039. (d) Ibidem. (e) Vide que de bac epistola diximus in Monito, L. III, col. 679. Phot. Bibl. ed.Bekk.cod. 172-174, p. 118, b. et sexaginta, in tria distributas volumina, quorum primum viginti, secundum sexdecim, tertium viginti quinque continebat. Indicatur autem in primo ipsum, cum a principio Quadragesimæ hæc concionari cœpis set, antequam illa finiretur, hos viginti sermones, et alios tres vel quatuor inter sermones in Genesim, ne cessitate ut videtur ita postulante, populo conciona tum fuisse. Observandum autem est, quod etiamsi sermones in hoc volumine inscribantur (sic enim inveni in iis quæ legi ), homiliæ tamen videntur esse, tum aliis de causis, tum etiam quia multis in locis, quasi præsentes videus auditores, sic illos alloquitur, interrogat et respondet et pollicitationibus utitur. Po terat quidem, si alio quam homiliarum more concin nata esset oratio, iisdem figuris et tropis sermonem adornare, non tamen tam frequenter et assidue hoc facere, sed cum attemperatione quadam. Declarat ergo ipse has vere homilias esse. Habuit autem illas ad populum, ut ex ipsis homiliis discimus: sæpe, quo tidie; aliquando, interpositis diebus. Ita se habet pri mum volumen, in quo sunt viginti homiliæ. Alterum volumen sexdecim sermones complectitur, quorum septem priores adhuc in quadragesima habitos fuisse significat; ita ut per totam quadragesimam usque ad magnam feriam quartam viginti septem in Genesim sermones habuerit. Reliqui vero novem secundi tomi sermones, et viginti quinque tertii, non statim et con tinenter post pascha habiti fuere. Post habitam enim in magna feria quarta (majoris hebdomad.) homiliam quæ est vigesima septima in Genesim, postea concio natus est de sancta cruce, hinc de proditione Judæ, ac deinceps secundum occurrentes dies festos et inci dentia argumenta homiliæ dicta: fuerunt. Et post ho milias de resurrectione, in Acta frequenter conciona tus est, ut ipse initio vigesimi octavi in Genesim ser monis significat; quem sermonem, ut palam est, et sequentes, longo post tempore habuit. Homiliæ enim in Acta quinquaginta numero sunt: in illis dicendis annum fere integrum insumpsit. Non ènimi quotidie illas, sed quinque, vel septem, vel pluribus interjectis diebus illas pronuntiavit: quas se habuisse declarat anno tertio archiepiscopatus sui. Homilias vero in Ge nesim quandonam pronuntiarit, scire non possumus. Cæterum an in vigesimo octavo sermone illarum ho miliarum meminerit quas tertio archiepiscopatus sui anno emisit, an aliarum eadem de re, nondum scire potui. Utique cum archiepiscopus esset, has edidit; nempe viginti septem in quadragesima secundi anni, cæteras vero triginta quatuor anno quarto. Dictio au tem illius pro more perspicua et pura, splendida quo que et sponte fluens est, multam sensuum varietatem et exemplorum copiam apte contexens. Tanto tamen inferior est dictio, in humile loquendi genus delapsa, stylo homiliarum in Acta, quanto istæ a commen tariis in Apostolum et in Psalmos superantur. Ubique enium in operibus suis puritate, splendore, sagacitate cum suavitate conjuncta atque artificio usus est; in his maxime commentariis hujusmodi splendet orna mentis, exemplorum ubertate, enthymematum copia, et, sicubi opus est, etiam gravitate: atque, ut uno verbo loquar, dictione, constructione, methodo, sen tentiis, ac reliquo apparatu, has expositiones eximie ornavit. Ex ipsis porro commentariis in Apostolum inter nosci potest, quinam ab eo Antiochiæ elaborati fuerint, quia sunt diligentius et accuratius adornati; et qui nam, dum archiepiscopus esset, concinnati fuerint commentarios autem in Psalmos quandonam fecerit, scitu difficile est: nisi quis fortasse dixerit, vim et præstantiain sermonis miratus, ipsum potius in olio degentem, quam in publicis versantem negotiis, hac emisisse. Si qua autem dicta, quæ vel interpretatione vel attentiore speculatione egerent, non ita diligenter ab eo explanatá fuerint, nihil inirum. Nam ea quidem que auditorum captui accommodata erant, vel quæ ad eorum salutem et utilitatem pertinebant, nuliquain prætermisit. Quauiobrem mirari subit beatissimum