PG 106Joannes Geometra
John Geometres
Printed pages · scan text
vision-corrected · Migne scan
Diplomatic text · vision-corrected transcription of the Migne scan (complete), over scholarios OCR (cleaned, language-split) — PG column chips mark the printed columns.

NoticeNotitia

Second NoticeNotitia altera

col. 807–808page 1 of 98
Notitia
PG 106:807προπεμπτήριον προσφωνητικόν χαριστήριον μόνον ὅσα παρὰ τῶν εὐαγγελιστῶν τε καὶ προφητῶν, ἀλλὰ καὶ ὅσα παρ' αὐτῶν τῶν ἀποκρύφων ἀνελεξάμεθα, σύμφωνα καὶ ταῦτα δηλαδὴ καὶ ἀκόλουθα τοῖς εὐαγγελισταῖς καὶ προφήταις, καὶ τοῖς μεγάλοις καὶ θεολήπτοις Πατράσι καὶ διδασκάλοις. Εἴσεται δὲ πάντως όγε δίκαιο; ἀκροατής καὶ κριτής.
col. 809–810page 2 of 98
PG 106:809ΤΟΥ ΜΑΚΑΡΙΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ ΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΦΩΝΗΤΙΚΟΣ Η ΧΑΡΙΣΤΗΡΙΟΣ ΕΙΣ ΤΟΝ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΝ ΤΗΣ ΥΠΕΡΑΓΙΑΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ. Α΄. Χαίρετε τοῦτό μοι τὸ βραχὺ καὶ μέγα τοῦ λόγου προοίμιον. Χαίρετε· τοῦτο καὶ ἀρχὴ καὶ μέση καὶ τελευτή. Χαίρετε· τοῦτο νῦν καὶ φύσις ὅλη καὶ κτίσις καὶ λόγος διακελεύεται· μάλλον δὲ τοῦτο καὶ πρὸ τῶν λόγων ὁ λόγος, οὐ τῶν ἐμῶν μόνον, ἀλλὰ καὶ τῶν πάντων ἀνθρώπων καὶ ὄντων καὶ ἐσομένων, ὁ τοῦ Πατρὸς καὶ νοὸς, ὁ Λόγος ὁμοῦ καὶ Υἱὸς, ὁ καὶ Θεοῦ καὶ Θεὸς, ὁ ἀληθέστατος ἅμα καὶ δυνατώτατος, οὐ διετάξατο μόνον, ἀλλὰ καὶ κατεπράξατο. Χαίροις, οὐρανέ, καὶ γῆ καὶ γένος ἅπαν, καὶ ἡλι κία πᾶσα, καὶ φύσις ἑκατέρα· ἄνδρες καὶ γυναῖκες, ζῶντες καὶ τεθνηκότες, όλη γενητή κτίσις ορατή τε καὶ ἀόρατος. Καὶ χαίρετε, οἶδ' ὅτι, τοῦ μεγάλου του του καὶ φλογερού κήρυκος ὑπακούσαντες, ὥσπερ διὰ μιᾶς τῆς ἀρᾶς, οὕτω καὶ διὰ μιας νῦν τῆς χαρᾶς γυναικὸς, καὶ τοῖς ἄλλοις πάσι διαδοθείσης· μάλλον δὲ μὴ τῶν ῥημάτων ἀκούσαντες μόνον, ἀλλ᾽ ἤδη καὶ τῶν πραγμάτων τῆς χάριτος ἀπολαύσαντες. Β'. Ως μέγα μὲν οὖν τὸ νῦν ῥηθέν τε ἅμα καὶ πραχθέν. Μέγα καὶ φρικτόν, καὶ μήτε λόγῳ ῥητὸν, μήτε ἀκοῇ χωρητὸν, μήτε νῷ καταληπτόν. Αν θρωπος ὁ Θεὸς, καὶ Θεὸς ὁ ἄνθρωπος σήμερον, καὶ κοινωνὸς τῆς φύσεως ὁ ἐχθρὸς, καὶ φίλτατα μὲν τὰ πολεμιώτατα, συμφυέστατα δὲ τὰ πρὶν ἀμικτότατα, λόγος καὶ σὰρξ ὕλη καὶ φλόξ, χρόνος καὶ ἔγκός περὶ τὸ ἄχρονόν τε καὶ ἄπειρον· καὶ ὁ ἀρασάμενος εὐλογεῖ, καὶ ὁ τῆς Ἐδὲμ ἀποικήσας ἐνοικεῖ, καὶ λαμβάνει τὴν ἀραθεῖσαν φύσιν τε καὶ νηδύν· καὶ ὁ μὲν 'Αδάμ τὴν Ἐδὲμ, ὁ δὲ Δημιουργὸς ἀμφοῖν τὴν κατακριθεῖσαν τὰς ἀκάνθας ἀντιλαμβάνει μάλλον δὲ, ὁ μὲν ἀντ᾽ ἐκείνης τὸν οὐρανὸν, ὁ δὲ τὸν οὐρα νὸν λιπὼν ἐπὶ τὸν ᾅδην χωρεί. Γ΄. Αλλος μὲν οὖν ἄλλο τι τῶν μυστηρίων, καὶ ἄλλην τινὰ τῶν ἑορτῶν ἀγέτω πρὸ ταύτης καὶ θαν μαζέτω, αιδούμενος τὸν γεννώμενον δι' ἡμᾶς, ἡ φαινόμενον, ἢ μεταμορφούμενον, καὶ τῇ φωνῇ τοῦ Πατρὸς ἅμα καὶ τῇ μορφῇ τῆς Θεότητος μαρτυρού

Sermon on the Annunciation of the Holy Mother of GodSermo in SS. Deiparae Annuntiationem

col. 811–812page 3 of 98
Sermo in SS. Deiparæ Annuntiationem
PG 106:811μενον ἢ ἄλλο τι τῶν ἀνθρωπίνων ἢ θείων ἢ καὶ συναμφοτέρων οικονομούμενον, ἢ τὸ τελευταῖον, καὶ ἀνιστάμενόν τε καὶ ἀνυψούμενον, καμὲ συνανυψοῦν τα, καὶ ἑαυτῷ μὲν τὸ τῆς οἰκονομίας, ἐμοὶ δὲ τῆς σωτηρίας πέρας πραγματευόμενον. Ἐμοὶ δὲ τὴν ῥίζαν τούτων ἁπάντων δότω, τιμᾷν καὶ προτιμών τῶν λοιπῶν, κἀκεῖνα μὲν φάσκειν πάντα καὶ νοῦν καὶ λόγον καὶ πάντα τὰ πρὸ τοῦ θαύματα, ταύτην δὲ κἀκεῖνα νικᾶν τῷ θαύματι. Σαρκωθέντα μὲν γὰρ ἤδη Θεόν γεννηθήναι, και γεννηθέντα, φανῆναι, καὶ φανέντα τοσούτων και τηλικούτων τελεσιουργόν θαυμάτων ἀποφανθῆναι, καὶ ἀναστῆναι, πάντα τῆς ἀκολουθίας, καὶ οὐδὲν οὕτω θαυμαστόν, ὅτι Θεῷ σαρκωθένει παραβαλλόμενον θαυμαστών. Τὸ δὲ σαρ κωθῆναι Θεόν, καὶ τὸν ἀχώρητον χωρηθῆναι, καὶ τὸν βασιλέα πτωχεῦσαι, καὶ τὴν ἔχθραν λυθήνας, καὶ μιχθῆναι τὰ ἄμικτα, φύσεις Αίμα και γνώμας, τοῦτό ἐστιν, ὁ καὶ Παῦλος, καὶ πᾶσα τῶν ἄλλων ή φύσις υλική τε άμα καὶ αῦλος θαυμάζειν βούλεται μὲν, ἀδυνατεῖ δὲ ὅσον ἄξιον. Δ΄. Αλλως τε καὶ εἰ τοὺς κλάδους θαυμάζειν εἰ κῆς, πῶς οὐ τὴν βίζαν αὐτὴν πρὸ ἐκείνων, κἀκείνων αὐτῶν ἕνεκα θαυμασόμεθα; ὥστε καὶ χωρὶς τῶν ἄλλων καὶ τῶν ἑαυτῆς, ὅσα ἄν τις περὶ τῶν ἄλλων μυστηρίων ἐρεῖ, ταῦθ᾽ ἅμα συμφορήσας περὶ τῆσδε τῆς ἑορτῆς ἐρεῖ, παρ' ἧς κἀκεῖνα, καὶ αὕτη τῶν ἐκείνης καρπῶν ἡ ῥίζα, καὶ αὕτη τῶν ποταμῶν ἡ πηγή. Προσθήσω δ' ὅτι καὶ ἡ ἐμὴ ζωή. Τοσοῦτόν ἐστι τὸ Θεὸν ὀφθῆναι βροτόν, τὸ δὲ καὶ θεουργηθή και βροτόν. Ο καὶ αὐτὸ τοῦ παρόντος έγνωμεν μυ στηρίου πηλίκον. Ως κινδυνεύω τὴν ἑορτὴν ταῖς ἄλλαις, ὡς ἁπλῆν, παραβάλλειν ἐπιχειρῶν, εὑρίσκων διπλῆν, καὶ τῷ μέρει ταῖς ἄλλαις νικῶσαν, οὐκ ἔχειν, ὅπως τοῖς μέρεσιν αὐτὴ πρὸς ἑαυτὴν κριθῇ, μηδ' ᾧτινι τῶν μερῶν δώσει νικῶν τῷ θαύματι, ἄνθρωπον τὸν Θεόν, ἢ Θεὸν φανῆναι τὸν ἄνθρωπον. Ε΄. Αλλά γε τὸ πᾶν ἀναπτύσσων, ἤδη καὶ τρι πλῆν εὑρίσκω· καὶ ἡ πίστις εγγύς. Οὐ γὰρ εὐαγ γέλια, καὶ ταῦτα διπλά μόνον, ἀλλὰ καὶ φύσεως ἑορτάζω τὰ νικητήρια, μᾶλλον δὲ χάριτος· ἡ μὲν γὰρ ἡττᾶται, ἡ δὲ νικᾷ. Παρθένου σύλληψιν ἄγω, παρθένου κύησιν, παρθένου μετ' ὀλίγον καὶ γέννησιν. Παρθενία καὶ γεννᾷ, καὶ γεννᾶται· ἡ μὲν τὸν Λόγον, ἡ δὲ, τοῦ Λόγου νομοθετοῦντος, καὶ μετ' ὀλι γον, ᾗπερ ἐτέχθη, καὶ ὅπερ ἐφάνη, καὶ τόκον διδόντος τοῖς πειθομένοις όμοιον. Νυνί δέ μοι συλλάβεις τὸν λόγον ὁ τοῦ Λόγου τὴν σύλληψιν ἑορτάζων, καὶ λογικῶς τι περὶ τῆς ἑορτῆς φιλοσοφήσοις, ἵν' ᾗ σοι καὶ τοῦτο τῶν περὶ τὴν ἑορτὴν εὐλογώτατόν τε ἅμα καὶ οἰκειότατον.
col. 813–814page 4 of 98
PG 106:813Γ'. Διπλήν ἡμῖν γέννησιν ὁ λόγος οἶδε τοῦ Λόγου" τὴν μὲν ἄνω τε καὶ πρώτην, τὴν δὲ κάτω τε και δευτέραν· μᾶλλον δὲ τὴν μὲν οὐδὲ πρώτην, ἀλλὰ καὶ προαιώνιον καὶ ἀἴδιον· πῶς γὰρ ἂν εἴη καὶ πρώτη, μήτε άρξαμένη ποτέ; Τῶν γὰρ ὑπὸ χρόνον τὸ πρῶτον. Τίνων δὲ καὶ ταύτῃ; Μήτε μηδεμιᾷ τῶν ἄλλων ἐοικυία μηδὲν, μήτε δὲ τῇ ἑαυτοῦ ταύτῃ καὶ κάτω· ἀλλ᾽ ἡ μὲν ἄνω μόνον καὶ ὑπὲρ ἄνω πάσης γεννήσεως· ἡ δὲ, κάτω μὲν, ὑπὲρ δὲ πάσας τὰς κάτω καὶ ὑπὸ χρόνον, διὰ τὸν τρόπον. Καὶ ἡ μὲν ὥσπερ ἄχρονος, οὕτω καὶ ἄληπτος. Οὐ γὰρ χρόνου μόνου κρείττων, ἀλλὰ καὶ τρόπου. Ὥσπερ δὲ ἄλη πτος, οὕτω καὶ αῦλος· οὐ γὰρ ὑλικὴ τῶν ἀΰλων καὶ ἀλήπτων ἡ γέννησις. Ωσπερ δὲ ἄῦλος, οὕτω δὴ καὶ ἀσύλληπτος· οὐ γὰρ ἀτελής πρότερον, εἶτα τέλειος. Ωσπερ δὲ ἀσύλληπτος, οὕτω δὴ καὶ ἀναίτιος· οὐ γὰρ ἵνα τόδε τι, διὰ τοῦτο Υἱός, ὥσπερ οὐδὲ Πατὴρ, οὐδὲ Πνεῦμα· τῇ δὲ ἀρχῇ, καὶ αἰτιατή· πῶς γὰρ ἂν καὶ εἴη Υις, μήτε τὸ εἶναι λαβὼν παρὰ τοῦ Πατρός; Καὶ ἡ μὲν οὕτως ἔχει καὶ ἕξει, πιστευομένη μὲν ἀεὶ, καταλαμβανομένη δὲ τῷ πότε, ἢ τῷ πῶς, οὐ δέποτε. Ἡ δὲ τῷ μὲν ἀσυνδυάστῳ τε καὶ ἀπαθεῖ καὶ ἀλήπτῳ, καὶ ὅμοιος· τὰ δὲ λοιπά, διάφορος υλική τε καὶ συλληπτή, χρονικὴ καὶ αἰτιατή· καὶ ἡ αἰτία, ἡ ἐμὴ σωτηρία. Τοῦ γὰρ Θεὸν βροτωθῆναι, τὸ βρο τὴν θεωθῆναι, μόνη πρόφασις. Ζ'. Οὐ γὰρ τὴν τιμωρίαν λύσαι μόνον, οὐδὲ κατα λῦσαι τὴν ἁμαρτίαν, ἀλλὰ καὶ χαρίσασθαι τὴν ἰσο θεῖαν, καὶ τὸ κακῶς φαντασθὲν μόνον, καλῶς ἀπο τελεσθὲν ἔργῳ δείξων, Θεὸς ἐλήλυθεν. Ἐπειδὴ γὰρ φθονερὸν ὁ φθονερός, καὶ ψεύστην καὶ σοφιστὴν ὁ σοφιστὴς τῆς κακίας καὶ τοῦ ψεύδους πατὴρ ὑπέθε το τὴν ἀρχὴν τὸν Δημιουργόν, λέγων· Τί ὅτι ἐν ετείλατο ὑμῖν ὁ Θεὸς ἀπὸ τούτου μόνον μὴ φα γεῖν; καὶ τὸ, Η δ' ἂν ἡμέρᾳ φάγητε ἀπ' αὐτοῦ, ἔσεσθε ὡς θεοί· καὶ οὕτω τὸν δημιουργηθέντα φαντασίᾳ δόξης τῆς παρὰ φύσιν, καὶ τῆς κατὰ χάριν ἐξέβαλε, καὶ τὴν φύσιν ἀνέτρεψεν, ὁ μόνος ἀφθονώτατος καὶ ἀληθέστατος καὶ δυνατώτατος, καὶ φιλανθρωπότατος καὶ σοφώτατος, οἷς τότε μὲν τὸ ξύλον αὐτοὺς ἐθανάτωσε, τὸ μὲν ἀψευδὲς ἑαυτοῦ, τὸ δὲ ψεύδος ἐκείνου καὶ τὸν φθόνον ἐξέλεγξεν· οἷς δὲ καὶ νῦν αὐτὸς αὐτοὺς τὸ τῆς ζωῆς ξύλον ἐθέωσε, τὸ θεο πρεπὲς ἑαυτοῦ καὶ ἀγαθώτατον ἐφανέρωσε· καὶ δι' ὧν μὲν τὸν τρόπον ὑπέδειξε τῆς θεώσεως, τὸ σοφώ τατον παρεδήλωσε· δι᾽ ὧν δὲ καὶ τοσοῦτον ἐκενώθη, καὶ οἷς αὐτὸν ἐνεδύθη τὸν ἄνθρωπον, τὸ φιλανθρωπότατον· οἷς δὲ καὶ τὰς φύσεις ἀφύρτως εκέρασε,
col. 815–816page 5 of 98
PG 106:815καὶ οἷς ἀρρήτως καὶ ἄμφω διέμεινε, τὸ δυνατώτα τον· οἷς δὲ μηδ' ἁρπαγὴν ἢ μεταβολὴν τῆς δόξης ἐνόμισε, τὴ κατὰ φύσιν βασιλικώτατον. Η'. Εχει μὲν οὕτω ταῦτα καὶ διὰ ταῦτα ἡ θεία σάρκωσις. Ἐπεὶ δὲ κατάλληλα καὶ ταῖς νόσοις ἔδει τεχνᾶσθαι τὰ φάρμακα, κατάλληλα καὶ τεχνάζεται. Καὶ διὰ ταῦτα πέμπεται μὲν ἄγγελος διὰ τὸν ἄγγε λον, ὁ τοῦ φωτὸς διὰ τὸν τοῦ σκότους, ὁ ἄρχων διὰ τὸν κοσμοκράτορα, ὁ πτερωτὸς διὰ τὴν ἐρπηστήν. Εκλέγεται δὲ καὶ διὰ τὴν γυναῖκα γυνὴ, καὶ διὰ τὴν Εὔαν ζωή, διὰ τὴν φθαρεῖσαν παρθένος, διὰ τὴν πλανηθεῖσαν ἡ μή συναρπαγεῖσα, διὰ τὴν τῆς Ἐδὲμ ἐκπεσοῦσαν ἡ τῷ ναῷ προσαχθεῖσα, διὰ τὴν ἡδονῇ δελεασθεῖσαν ἡ μηδὲ λογισμοῖς ῥυπωθεῖσα, διὰ τὴν κακῶς τῷ δαίμονι ψιθυρίσασαν ή διηνεκώς τῷ Θεῷ προσλαλήσασα καὶ τοῖς θείοις λογίοις εμμελετής σασα. Θ'. Ηρα μὲν ἡ θυγάτηρ τοῦ βασιλέως, ἐπεθύμει δὲ καὶ τῆς θυγατρὸς τοῦ κάλλους ὁ βασιλεύς· ἦν καὶ πρὸς τὸν ὅσον οὔπω μεσίτην και παρθένον Λό γον ή παρθένος μεσίτις, καὶ ἡ δούλη θυγάτηρ για νεται, καὶ ἡ θυγάτηρ νύμφη, καὶ μήτηρ ἡ νύμφη. Δέχεται μὲν τὴν χαρὰν διὰ τὴν ἀράν, τὸν Λόγον διὰ τὸν δόλον. Οὐχ ἅπτεται μὲν τοῦ φυτοῦ, ἅπτεται δὲ τὸ φυτὸν αὐτῆς, τὸ τῆς ζωῆς διὰ τὸ τῆς γνώσεως. Επέρχεται μὲν ὁ νυμφίος, ἐφίσταται δὲ ὁ νυμφαγωγὸς, χαίρων ἅμα καὶ φρίττων· τὸ μὲν, ὡς εὐαγγέλια καὶ τηλικαῦτα τῇ τε κόρῃ καὶ τῇ φύσει πάσῃ διακονούμενος· τὸ δὲ, ὡς παρὰ Δεσπότου καὶ παρὰ δεσπότιν πεμπόμενος, καὶ ἅμα τὸ φρικτὸν τοῦ πράγ ματος ἐνδεικνύμενος. Καὶ ὁ μὲν δοῦλος, Χαῖρε, κε χαριτωμένη, φησίν, ὁ Κύριος μετὰ σοῦ· ὁ Δεσπό τῆς δὲ, τὸν τοῦ δούλου λόγον ὑπελθών, αὐτὸς, ἀλη θῶς ὁ Λόγος καὶ Θεὸς, εἰσελθὼν ἦν αὐτεπάγγελτος. Ι΄. Ἀλλὰ μικρόν τι τοῖς εὐαγγελίοις τούτοις προσ καρτερήσωμεν, καὶ περιστησώμεθα τους θαλάμους, καὶ περιβλεψώμεθα τὴν παστάδα, καὶ ἀναπτύξωμεν τοῦ νυμφίου τὸν πλοῦτον, ἢ καὶ τῆς νύμφης τὸ κάλλος, καὶ ἀκούσωμεν τῆς μυσταγωγίας. Τάχα τι μέγα καὶ αὐτοὶ τῆς ὁμιλίας ταύτης καὶ τῶν ὑμε ναίων παρακερδήσομεν. Οίας μὲν γὰρ ὁ νυμφαγω γῆς, ἡ ὁ νυμφίος ἅμα, καὶ μαρτυρεῖ καὶ ὑπισχνεῖται, καὶ παρέχει τῇ νύμφῃ τὰς δωρεάς; Οίας δὲ καὶ ἡ νύμφη πρὸς αὐτὸν ἀφίησι τὰς φωνάς; Χαῖρε, κεχαριτωμένη· ὁ Κύριος μετὰ σοῦ. Τού των τὰ μὲν τῆς νύμφης, τὰ δὲ τοῦ νυμφίου. ['Αμ φότερα γὰρ ὁ ἄγγελος.] Τὰ μὲν γὰρ αὐτῇ μαρτυρεί, τὰ δὲ ὑπισχνείται. Τὰ μὲν γὰρ, καὶ ἤδη κεχαριτώ

Oration on evilOratio de malo

col. 817–818page 6 of 98
PG 106:817σθαι ταύτην ἐκ Πνεύματος, καὶ ἀξίαν γεγενήσθαι τῶνδε τῶν νυμφευμάτων. Ω τῆς ὑπὲρ φύσιν ἐκεί νης φύσεως, οὐ ψυχῆς μόνον, ἀλλὰ καὶ σώματος, η καὶ πλέον τῶν παρ' ἄλλοις ἁγίων ψυχῶν ἔσπασε τοῦ Πνεύματος τὴν ἐνέργειαν. Επ' ἐκείνων μὲν γὰρ μόλις καὶ αἱ ψυχαί, καὶ αὗται λίαν κεκαθαρμένες τῷ Πνεύματι, μικρὸν ὅσον περιελάμφθησαν· ταύτη δὲ καὶ ἡ σὰρξ ὅλου τοῦ Πνεύματος οικητήριον καὶ Εργαστήριον τοῦ Υἱοῦ· μᾶλλον δὲ καὶ τὴν ὅλην αύτ τὴν αὐτῷ παρεχομένη, καὶ συγκιρνωμένη διὰ καθάρ τας. ΙΔ΄. ᾿Αλλὰ ταῦτα μὲν τὰ τῆς νύμφης. [Τούτο τη κόρῃ μαρτυρεί.] Τὸ δὲ καὶ αὐτὴν αὐτῇ χαρίζεσθαι τὴν χαρὰν διὰ τὴν πάλαι λύπην, καὶ τὴν λύσιν τῆς ἀποφάσεως, τοῦτο ἡ ἐπαγγελία. Καὶ τὸ μὲν, Χαῖρε, κεχαριτῶσθαι ταῖς ἀρεταῖς, τοῦτο τῆς νύμφης δ πλούτος. Τὸ δὲ καὶ ῾Ο Κύριος μετὰ σοῦ, αὐτὸ τῆς ἐπαγγελίας τὸ τέλος, αὐτὸς ὁ νυμφίος εύλογος, ὡς Λόγος διὰ λόγου καὶ σὺν τῷ λόγῳ καὶ ὑπὲρ λόγου τὴν ἔνωσιν ἐργαζόμενος· (τὸ δὲ καὶ μετ' αὐτῆς αὐτὸν γενέσθαι, τοῦτο τὸ δῶρον πᾶν, τοῦτο πᾶς ὁ τοῦ νυμ φίου πλοῦτος, τῇ νύμφῃ αὐτὸς ὁ νυμφίος.) Και νυμφίος ὁ αὐτὸς ὁμοῦ καὶ Πατὴρ καὶ Υἱὸς γινόμενος, ὡς αὐτὸς μὲν σπείρων, αὐτὸς δὲ σπειρόμενος, μᾶλλον δὲ, ὥσπερ ἀπὸ γάλα, τὴν ὅλην φύσιν νεα κῶν, καὶ ἑαυτῷ περιπλάττων. Οἷον δὲ καὶ τὸ ἀκροτελεύτιον! ὡς πληρέστατόν τε ἅμα καὶ συντομώτα τον 17 οἱονεὶ μνηστρον τοῦ νυμφίου ἐκαὶ ἀῤῥαβών· τὸ δ, (Εύλογημένη σὺ ἐν γυναιξί, παρὰ πάτες ὁμοῦ δηλαδὴ τὰς γυναῖκας. ᾿Αλλὰ καὶ εὐλογημέναι πάν τως ἐν σοὶ αἱ γυναῖκες, καθάπερ καὶ οἱ ἄνδρες ἐν τῷ Υἱῷ· μᾶλλον δὲ καὶ ἐν ἀμφοτέροις αμφότεροι. Καθάπερ γὰρ διὰ μιᾶς καὶ ἑνὸς, γυναικὸς καὶ ἀν δρός, ἡ ἀρὰ καὶ λύπη, οὕτω καὶ νῦν διὰ μιᾶς καὶ ἑνὸς ἡ εὐλογία τε καὶ χαρὰ καὶ τοῖς ἄλλοις άπασι διεδόθη.] ΙΒ'. 'Αλλ' δρα, πῶς ἀντίθετα τοῖς πάλαι πάντα τὰ νῦν. Ἐκεῖ, 'Εν λύπαις τέξῃ τέκνα· ἐνταῦθα, Χαῖρε, καὶ τὴν λύπην ἐκβάλλων, καὶ ἀντεισάγων τὴν ἀγαλλίασιν· ἐκεῖ, λύπαι μὲν προηγούμεναι τῶν ὠδί νων, ὠδῖνες δὲ τὰς λύπας διαδεχόμεναι· καὶ πάλιν τὰς ὠδῖνας λύπας, καὶ τὰς λύπας ὠδῖνες [καὶ κύκλος συμφορῶν·] ἀεὶ γὰρ ἡ ἀποστροφὴ πρὸς τὸν ἄν δρα, καὶ ἡ σύλληψις, καὶ ἡ ἐπικύησις καὶ τέχνων ἅμα καὶ τῶν ὠδίνων· ἐνταῦθα χαρὰ μὲν ἡγήτρια τῶν ὠδίνων· τῆς δὲ χαρᾶς ἡ χάρις αὐτὴ μαιεύτρια, καὶ γλυκεῖα μὲν ἡ κυοφορία, γλυκυτέρα
col. 819–820page 7 of 98
PG 106:819δὲ ἡ θεοτοκία, καὶ τῆς κοσμικῆς αὐτοκίας αυτουργός ὁμοῦ καὶ προάγγελος. ΙΓ. [Όρα μας τῆς Παρθένου τὴν καθαρὰν καὶ σοφὴν καὶ ψυχὴν ὁμοῦ καὶ φωνήν. Χαρὰν ἀκούσασα, οὐχ ἥπλωσε τὴν ἀκοὴν, ἀλλ' ἐβασάνισε την φω νήν· καὶ οὔτε φανερῶς ἀντιπίπτει διὰ τὴν ἀπιστίαν, οὔτε παντελῶς εὐθὺς ὑποπίπτει διὰ τὴν εὐκολίαν ἀλλ' ἐξίσης φεύγουσα καὶ τὴν ἀπαλότητα τῆς Εὔας, καὶ τὴν ἀπείθειαν τοῦ Ζαχαρίου, μέση χωρεῖ διὰ τὴν ἀσφάλειαν· καὶ διαταράττεται μὲν, ὡς εἰκός· οὐ διὰ τὰ δρώμενα μᾶλλον· τοσοῦτον αὐτῇ τὸ παράστημα· ἄλλως τε καὶ τούτων οὖσα τῶν θεαμάτων ἤδη συνήθης, ἀλλὰ διὰ τὰ λεγόμενα. Ταῦτά τοι καὶ ὁ εὐαγγελιστὴς οὐ τῇ θεωρίᾳ μᾶλλον, ἀλλὰ τῇ ἐπαγ γελίᾳ τὸν τάραχον ἀποδίδως: Διεταράχθη γάρ, φησί, ἐπὶ τῷ λόγῳ. [Οὐχ ὁ τοκετός· ἔτι γὰρ ἡγνάει τοῦ μυστηρίου τὸ μέγεθος. Αλλ' ὅμως ἔδεσ δοίκει καὶ ἔτρεμε τὴν θείαν ὁμιλίαν καὶ κοινωνίαν, καὶ καθ' αὐτὴν ἠπόρει, ποταπή τις αὕτη καὶ ὅπως ἆρα πορνική εις καὶ ἄτοπος, ὡς ἐξ ἀνδρὸς πρὸς κάν ρην· ἡ θεία, ἐπειδὴ καὶ Θεοῦ μνήμη αὐτῇ σύνεστι, τὸ, Ο Κύριος μετὰ σοῦ.] pεε ΙΔ΄. [Καίτοι τῆς κόρης μηδὲν εἰπούσης, ἀλλ᾽ ἐν ἑαυτῇ περὶ τοῦ ἀσπασμοῦ διαλογιζομένης, ο χαροποιός νυμφοστόλος, οἷα νοῦς τὸν νοῦν αὐτῆς ὁρῶν, οὐκ ἐκβάλλει μόνον τὸν φόβον, ἀλλὰ καὶ πᾶσαν ἀντ εισάγει χαράν, καὶ μηνύει τὸν ἄφραστον τόκον Μὴ φοβοῦ, φησί.] Τοῦτο διὰ τὸν πρὸ τοῦ τῶν ὠδίνων φόβον. Τάξεις γὰρ υἱὸν, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰησοῦν Αὐτὸς γὰρ σώσει τὸν λαὸν αὐτοῦ. Οὐχ ὅσον οὐδὲν αὐτή, φησὶν, ἐκ τοῦ τόκου πείσῃ δεινὸν ἢ πικρὸν, ἀλλὰ καὶ ὁ τόπος ἔσται παν τὶ τῷ κόσμῳ σωτήριος· καὶ δῆλον τὸ ἔργον ἐκ τοῦ ὀνόματος. [Τὸ μέντος, Ἰδοὺ τὸ τάχος καὶ τὸ νῦν δη λοξ· ἵνα καὶ διὰ τούτου τὴν διὰ λόγου καὶ σὺν λόγῳ ἐμφήνῃ σύλληψιν.].... Ἐπειδὴ δὲ ἔστι καὶ ἐν γα στρὶ κατὰ τὸν προφήτην τῇ γε πνευματικώς νοου μένῃ Πνεῦμα συλλαβέσθαι Θεοῦ, καὶ Πνεῦμα σωτη ρίας ἀποτελεῖν, ἀλλὰ σύ, φησί, καὶ τέξεις υἱόν. [Σύ οὖν, φησί, καλέσεις (οὐχ ὁ πατήρ· ἀπάτωρ γὰρ τό γε κατὰ τὴν κάτω γέννησιν, ὥσπερ ἀμήτωρ κατὰ τὴν ἄνω), σε καλέσεις Ἰησοῦν. ᾿Απὸ τῆς εὐεργεσίας ἡ ὀνομασία, ἀπὸ τῆς χρήσεως ή κλήσις, ἀπὸ τῶν ἔργων ἡ εὐφημία· δι' αὐτοῦ γὰρ ἀνθρώποις ὁ τῆς σωτηρίας ἀνεξάντλητος ἐπιῤῥεύσει πλοῦτος.].... [ Ἐπεὶ δὲ κοινὸν αὐτῷ τοῦτο καὶ πρὸς τὸν αὐτοῦ τύπον, τὸν στρατηγὸν καὶ δημαγωγὸν καὶ πρὸς τὴν τῆς ἐπαγγελίας γῆν ὁδηγὸν, διὰ τοῦτο δεικνὺς ὁ ἄγ γελος, ὡς κατ' ἐκεῖνον ἔσται, επάγει· Οὗτος ἔσται μέγας....] [ Δώσει τοίνυν αὐτῷ Κύριος τὸν θρό τον Αβιδ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ, ὡς ἀνθρώπῳ, καὶ ὡς ἐντεῦθεν ἀρχομένῳ τῆς βασιλείας, διὰ τῶν πιο στευόντων, οὓς καὶ οἶκον καὶ θρόνον ὀνομάζει Δαβίδ τε καὶ Ἰακώβ. Οὐδενὸς δέ ἐστι τὸ βασιλεύειν εἰς τὸν ΠΟΙ
col. 821–822page 8 of 98
PG 106:821αἰῶνα, εἰ μὴ Θεοῦ· ὥστε εἰ καὶ λαμβάνειν διὰ τὴν οἰκονομίαν ἀνθρωπίνως λέγεται τὸν θρόνον Δαβίδ, ἀλλ' ἔστιν ὁ αὐτὸς καὶ θεϊκῶς βασιλεὺς ἀτελεύτητος, καὶ τῆς βασιλείας αὐτοῦ οὐκ ἔσται τέλος, οὐ καθὸ Θεὸς μόνον, ἀλλὰ καθὸ καὶ ἄνθρωπος, καὶ ὡς οὐ κατὰ φύσιν μόνον βασιλεὺς, ἀλλὰ βασιλεύσων καὶ κατὰ γνώμην,καὶ νῦν μὲν πολλῶν, ἐπ' ἐσχάτων δὲ ; καὶ πάντων, ἡνίκα καὶ ὑποταγήσεται αὐτῷ τὰ πάντα.] ΙΕ'. Αλλ' ίδωμεν λοιπὸν καὶ τῆς νύμφης αὐτῆς καὶ τὴν γλῶτταν ἅμα καὶ τὴν ψυχὴν, καὶ ὅσον αὕτη σοφή τε καὶ φιλοπάρθενος. Ούτε τῷ ἀγγέλῳ διαπιστεῖν ἔχει διὰ τὸ ἀξιόπιστον, οὔτε πάλιν τὴν παρθενίαν ἀρκεῖσθαι διὰ τὴν καθαρότητα· ἀλλὰ μέση χω ρεῖ τῆς ἀπιστίας τε καὶ τῆς εὐκολίας, καὶ ζητεί τὸν τρόπον τῆς παραδόξου ταύτης νυμφεύσεως κυήσεως. Πῶς ἔσται μοι τοῦτο, ἐπεὶ ἄνδρα οὐ γιγνώσκω; [Πῶς τοίνυν ἔσται μοι τοῦτο τὸ θεῖον οὕτω καὶ θαυμαστὸν καὶ ἀπερινόητον, καὶ οὐ ταῦτα μόνον, ἀλλὰ καὶ ἀνακόλουθον; Τό τε γὰρ ἄνδρα με γνῶναι, καθάπερ Θεῷ καθιερωθεῖσαν, τῶν ἀμηχάνων· καὶ τὸ, χωρὶς ἀνδρὸς καὶ συλλαβεῖν καὶ τε κεῖν, τῶν ἀδυνάτων. Τὸ δὲ, ἐπεὶ ἄνδρα οὐ γιγνώσκω, εἶπε πάντως μὲν καὶ πρὸς τὸν Ἰωσὴν ἀναφέρουσα, ὡς μέχρι μνηστείας μόνον εἰδυία τὸν αὐτοῦ γάμον, καὶ ὡς οὐ νῦν μόνον, ἀλλὰ καὶ διὰ τέλους ἄχραντος ἐγνωκυία μένειν ἀνδρὸς, οἷα καὶ θεῖον καὶ ἅψαν στον ἀφιέρωμα. Πάντως δὲ κἀκεῖνον βεβαιοῦσα τὸν λόγον, ὃς ἐκ πατέρων εἰς ἡμᾶς ήκει, ὅτι μὴ τὴν πεῖραν τοῦ γάμου μόνον, ἀλλὰ καὶ τὴν ἔφεσιν ή Παρθένος ηγνόησεν. Οὐκ ἔγνωκα, φησὶν, ἐπιθυμίαν ἀνδρὸς, οὐκ ἔχω θέλημα τῆς σαρκός. Ο δὴ καὶ κατὰ πάσης αὐτῇ τῆς γυναικείας εξαίρετον φύσεως, ὅτι καὶ ὑπὲρ πάσας αὐτῇ καὶ ἐκ γνώμης όλως ἀνεπιδέκτου τῆς τοιαύτης κακίας ή σωφροσύνη ώστε δι πλοῦς ὁ λόγος· ἡ γὰρ ὅλως διαπορεῖται περὶ τὴν σύλληψιν, ὡς οὐ δυνατὴν ἄνευ ἀνδρὸς, εἴτε καὶ τὸν τρόπον αὐτὸν ἐπιζητεί τῆς συλλήψεως, ἐξ οὗτινος ἂν καὶ γένοιτο. Τὸν γὰρ - Ἰωσὴφ μνηστήρα μὲν οἶδα, φησίν, ἄνδρα δὲ οὐδαμῶ;, οὔτ' ἔχουσα, τάχα δὲ οὔθ᾽ Εξουσα. Οὐ γὰρ δὴ δέδοται καὶ τὸ ψαύειν αὐτῷ τῶν ἀψαύστων, οὐδὲ τὸν ἀποκεκλεισμένον κῆπον ἀποσυλᾶν, οὐδὲ τὸ ἐσφραγισμένον βιβλίον ἀποσφραγίζεσθαι. Σύμφωνα ταῦτα τῶν ἐν ἀποκρύφοις ἱστορουμέν νων· ὅτι τοσοῦτον ἐξελέγη μόνον ὁ Ἰωσὴφ ἐπ᾽ ὀνό ματι τῆς μνηστείας τὴν φυλακὴν αὐτῆς ποιεῖσθαι τῆς παρθενίας· οὐ γὰρ δὴ καὶ τὸ κοινωνῆσαι γά μων αὐτῇ ποτε, μὴ καὶ ἱεροσυλίαν κατακριθῶσιν ἄντικρυς, ἀποσυλῶντες τοῦ Θεοῦ τὸ ἀνάθημα. 18 | 28: "Ὅταν δὲ ὑποταγῇ αὐτῷ τὰ πάντα...
col. 823–824page 9 of 98
PG 106:823ΙϚ'. Τί οὖν ὁ νυμφαγωγός τε καὶ νυμφοστόλος; [Ορα, πῶς τῇ Παρθένῳ λύει τὴν ἀπορίαν ὁ ἄγγε λος καὶ] πῶς αὐτῇ διερμηνεύει τὸν ἄφθαρτον γάμον, καὶ τὸν ἄφραστον τόκον [καὶ τὸν ἀκατάληπτον τρό πον], καὶ ἅμα μυσταγωγεῖ τὸ τῆς Τριάδος αὐτῇ μυστήριον· [οὐ χρεία, φησίν, ἀνδρός· οὐ γὰρ ὁμοίως ταῖς ἄλλαις τὰ σὰ, ὥσπερ οὐδὲ τὰ τοῦ Υἱοῦ τοῖς υἱοῖς. Οὐ γὰρ ἡ σὴ σύλληψις τῆς παρθενίας ἀφαίρεσις, ἀλλὰ καὶ τοὐναντίον σφραγὶς καὶ συντήρησις. Δέχου οὖν, ὦ Παρθένε, τὸ λεχθέν μὴ ζήτει τὸ σιγηθέν. Τῷ τόκῳ μαρτυρῶ· τῷ πρόπῳ παραχωρώ. Αγγελος γάρ, οὐ διδάσκαλος σοι τῆς οἰκονομίας ἐλήλυθα· διάκονος καὶ κήρυξ τῆς Δεσποτικῆς ἀπεστάλην ἐπιδημίας, οὐκ ἑρμηνεύς, οὐδ᾽ ἐξηγητής τοῦ προστάγματος. Πῶς ἔσται τοῦτο, οἶδεν αὐτὸς ὁ παρών· ὅτι πάρεστιν, 1 ἐπίσταμαι· τὸν δὲ τρόπον λέγειν, οὐ δύναμαι.] Πνεῦμα ἅγιον ἐπελεύσεται ἐπὶ σὲ (καὶ δύναμις Υψίστου ἐπισκιάσει σοι). [Οὐ γὰρ ἀνδρὸς, ἀλλ᾽ ἁγίου Πνεύματος ἡ ἐπέλευσις, καὶ αὐτῆς τῆς τοῦ Υψίστου δυνάμεως ἡ ἐπισκίασις. Τὸ μὲν οὖν Πνεῦμα, φησὶν, ἐπελεύσεται] προοδοποιοῦν τῷ Υἱῷ τὴν εἰσ οἷον καὶ προενοικοῦν καὶ προκαθαῖρον αὐτῷ τὸν θάλαμον, μᾶλλον δὲ καὶ προσκαλλωπίζον, εἰ καὶ προκεκάθαρται καὶ προκεκαλλώπισται. Καὶ δύναμις Ὑψίστου ἐπισκιάσει σοι· τοῦτο, καὶ ὁ Υἱὸς ἅμα καὶ ὁ Πατήρ· ὁ μὲν, ἡ δύναμις, ὁ Υιός· ὁ δὲ, οὔπερ ἡ δύναμις, ὁ Πατήρ. Χριστός γὰρ Θεοῦ δύναμις καὶ Θεοῦ σοφία. Καὶ ἐπισκιάσει σοι σκιάσει μὲν τὸ Πνεῦμα, ἐπισκιάσει δὲ Υἱὸς, καθάπερ ἐσκιαγραφημένοις τι σὶν ἤδη παρὰ τοῦ Πνεύματος τοῖς χαρίσμασιν ἐπι Γάλλων καὶ αὐτὰ τὰ χρώματα, αὐτὰ δὲ ἑαυτοῦ πάντα τὰ πατρικὰ γνωρίσματα· ἢ καὶ τὴν ἀθέατον αὑτοῦ, φησί, μορφὴν ἐν σοὶ καὶ σκιωδῶς περιγράψει, καὶ τὸ καθ᾿ ἡμᾶς ἐν σοὶ μορφωθήσεται· ἡ καὶ ἡ τοῦ Πα τρὸς αὐτὴ σφραγὶς, τὸ ἀπαύγασμα, τὸ ἀποσκίασμα, κὰν σοὶ διασημανθήσεται, πάσας ὁμοῦ τὰς πατρικὰς Ενεργείας είτουν σκιὰς καὶ τοὺς χαρακτῆρας ἐν ἑαυτῷ περιφέρων [καὶ σὸς Υἱὸς, ὁ καὶ τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρὸς Υἱός, γινόμενος καὶ καλούμενος.] ΙΖ΄. Αλλά σκόπει μοι τὴν ἀκρίβειαν. Τοῦ μὲν Πνεύματος, φησίν, ἡ ἐπέλευσις, μόνη ή κατά σχέσιν ἔλλαμψις· ἡ δὲ τοῦ Υἱοῦ καὶ ἐπισκίασις, ήγουν ή κατ' οὐσίαν οἴκησις, ἢ καὶ ἡ τῆς σαρκὸς ἀνάληψις. Διὸ καὶ τὸ γεννώμενον ἅγιον κληθήσεται Υιός Θεοῦ. Οὐ διὰ τὴν καθ᾽ ὑπόστασιν μόνον ἔνωσιν, καὶ διὰ τὴν κατὰ χάριν θέωσιν ὁ αὐτὸς καὶ Υἱὸς Θεοῦ καὶ Υἱὸς ἀνθρώπου καὶ ὢν καὶ καλούμενος, ἀλλὰ ο
col. 825–826page 10 of 98
PG 106:825ἀνθρώπου πολλάκις τὸ τοῦ φύσει Θεοῦ, τοῦ δὲ Θεοῦ τὸ τοῦ φύσει καλουμένου πάλιν ἀνθρώπου διὰ τὴν ἄκραν ἔνωσίν τε καὶ περιχώρησιν. ἄκραν-ἔνωσίν 4 καὶ διὰ τὴν τῶν ὀνομάτων ἀντίπτωσιν, ὡς του μὲν ΙΗ'. [Διά τί δὲ οὐκ εἶπε, τὸ γεννώμενον ὑπὸ σοῦ, ἀλλ᾽ ἁπλῶς, τὸ γεννώμενον; Οτι οἶδεν, οὐκ ἀπὸ γυναικός, ἀλλ᾽ ἀπὸ ἀνδρὸς κυρίως καὶ πρώτως τὴν γέννησιν. Καὶ γεννᾷ μὲν ὁ πατήρ, ἡ δὲ μήτηρ διαδεχομένη, τελεσφορεί καὶ προάγει τὴν γέννησιν. Ιν' οὖν μήτε ἀπὸ ταύτης ὅλον, μήτε δὲ καὶ ἀπὸ πατρὸς, ἀλλ' ἀφ' ἑαυτοῦ δείξῃ τὴ γέννημα, καὶ γεννῶν ὁμοῦ καὶ γεννώμενον, διὰ τοῦτο οὕτως εἶπεν.] [Πίστις, φησί, τῶνδε τῶν εὐαγγελίων, ἕτερα ευαγγέλια προσ εμφερῆ καὶ ὑπερφυή, δι' ἐμοῦ καὶ γινωσκόμενα καὶ γινόμενα. Τούτων δέ σοι παρὰ πολλῶν ἀπόδειξις, τοῦ ὀνόματος, ἀπὸ τῆς συγγενείας, ἀπὸ τοῦ πράγματος, ἀπὸ τοῦ χρόνου, καὶ ἀπ' αὐτοῦ τοῦ θαύματος. Ἰδοὺ γὰρ Ελισάβετ, ή συγγενής σου, συνέλαβεν ἐν γήρει, ή καλουμένη στείρα· τοσοῦτον εἰς ἕξινἧκε τῆς ἀπαιδίας, ὥστε καὶ εἰς κλῆσιν αὐτῇ γνώρισμα εἶναι τὸ ἀτύχημα· καὶ δὴ πλέον, ὅτι οὐδὲν ἀδυνατήσει παρὰ τῷ Θεῷ]. ΧΥΕΙ. Ο ΧΙΧ. [Ει 10. ["Ορα μοι κανταῦθα τῆς Παρθένου τὸ ἦθος, καὶ ὅσην εἶχεν ἐν νεαρῷ κομιδῇ τῷ σώματι καὶ φρονήματος ὁμοῦ καὶ πνεύματος τελειότητα. Έως μὲν γὰρ ἀνδρὸς ὑπόληψις ἦν, τὴν σύλληψιν εὐκ ἐδέχετο. ᾿Αλλὰ κἂν ἀρχάγγελος ᾖς, φησί, καν ὑπερφυή μοί τινα καὶ οὐράνια κομίζῃς τὰ εὐαγ γέλια, ἀλλ' ἐμὲ καὶ ἀνδρὶ συνελθεῖν καὶ συλλα δεῖν καὶ τεκεῖν, ἀμήχανον. Ἐπειδὴ δὲ καὶ τὴν παρουσίαν, καὶ τὴν ἐνοίκησιν, τὴν μὲν τοῦ Πνεύματος, τὴν δὲ τοῦ Υἱοῦ προσευηγγελίσθη, πεί θεται μὲν καὶ πιστεύει· μηδὲν γὰρ ἀδύνατον εἶ και θεῷ· φυσᾶται δὲ καὶ ἐπαίρεται οὐδὲ οὔ τως, ἀλλὰ καταπίπτει μᾶλλον καὶ ὑποστέλλεται καὶ δούλην μὲν ἑαυτὴν οὐκ ὀνομάζει μόνον, ἀλλὰ καὶ, ὡς εἰκὸς, ἑτοίμην εἶναι λέγει πρὸς τὸ ὑπούρ γημα· ὡς δὲ καὶ ὑπὲρ αὐτὴν ὄν, οὐ δέχεται μᾶλλον ἢ ἐπεύχεται τὸ ἐπάγγελμα.] Αλλος μὲν οὖν ἄλλο τι τῶν περὶ ταύτην τὴν μυσταγωγίαν ἐπαινείτω καὶ θαυμαζέτω τῆς κόρης, ὁ μὲν τὴν ἀσφάλειαν, ὁ δὲ τὴν εὐπείθειαν· ὁ μὲν, ὅτι με συνηρπάγη λαμ πραῖς οὕτω καὶ μεγάλαις καὶ παρὰ λαμπροῦ καὶ μεγάλου τοῦ ἀρχαγγέλου ταῖς ὑποσχέσεσιν· ὁ δ᾽ ὅτι μὴ πέρα τοῦ μετρίου δυσπειθῶς ἐχρήσατο ταῖς ἐναντιώσεσιν· ἀλλ᾽ ἐπίσης ἐξέφυγε καὶ τῆς προ γονικῆς ἀπάτης, τῆς Εὔας, φημί, τὴν εὐήθειαν, καὶ τῆς συγγενικῆς ἀπιστίας τοῦ Ζαχαρίου πρὸ μικρού τὴν ἀπείθειαν. Ἐμοὶ δὲ καὶ τὸ ὕψος τῆς ταπεινοφροσύνη; οὐχ ἧττον δοκεῖ θαυμαστὸν, ἀλλ᾽ εἴπερ τι τῶν ἄλλων, ἐκπληκτικώτατον, δι' ήν τάχα καὶ ἐπὶ
col. 827–828page 11 of 98
PG 106:827τοσοῦτον ὑψώθη, καὶ πρὸς ὑπουργίαν ἀφιερώθη τοῦ ταπεινώσαντος ἑαυτὸν μέχρι καὶ σώματος καὶ θανάτου, θανάτου δὲ σταυροῦ. Τί γάρ φησιν; Οὕτω τοῦ ἀρχαγγέλου και σχημάτων καὶ ῥημάτων τυχοῦσα, καὶ κεχαριτωμένη καὶ νύμφη ἀκούσασα τοῦ Θεοῦ, καὶ τοῖς λεγομένοις πιστεύσασα, δούλην ἑαυτὴν ὅμως καλεῖ· καὶ τὴν ἐπαγγελίαν δέχεται μὲν καὶ συγκατατίθεται, ὡς δὲ μὴ κατ' αὐτὴν, ἀλλὰ κρείττονα και προσδοκίας οὖσαν, ἐπεύχεται. Ἰδοὺ ἡ δούλη Κυρίου, γένοιτό μοι κατὰ τὸ ῥῆμά σου. Ταυτά τοι κἀκεῖνος ἀπῆλθεν εὐθὺς ἀπ' αὐτῆς ὁ ἄγγελος, [οὐ μόνον ἀπαρτίσας ὅπερ ἐβούλετο, ἀλλὰ καὶ ὑπερθαυμάσας τοῦ παρθενικοῦ κάλλους τὴν ὡραιότητα, καὶ τῆς ἀρετῆς τὴν ὑπερβολὴν, καὶ μηδὲν ἐπὶ πλέον βασανίσαι θελήσας, ἀλλὰ τὴν ὁμολογίαν τῆς πίστεως εκεί της δεξάμενος. Κ'. Εύδρομά μοι τὰ μέχρι τούτων· τὰ δ᾽ ἐντεῦθεν εύστομα κείσθω, ὡς οὐκ ἄῤῥητα μόνον, ἀλλὰ καὶ ἄληπτα, καὶ χρόνῳ μόνον, ἀλλ' οὐχὶ καὶ τρόπῳ τῆς ἄνω καὶ πρώτης γεννήσεως ή μόνης λειπόμενα. Καὶ τάχα ὥσπερ ἀνδρὸς ἄχραντον, οὕτω καὶ λόγων ἀμέθεκτον, ὁ τεχθεὶς Λόγος τὴν σύλληψιν διεφύλαξεν, ἄσπορον μὲν πιστευθῆναι θελήσας, ἄπορον δὲ ταύ την ερμηνευθῆναι διατηρήσας. Ἐκεῖνο δ᾽ οὐκ ἀπο ρον, ἀλλὰ καὶ λίαν εὔπορον καὶ τῆς ἀμερίστου Τριά δος ἀμέριστον· ὡς ὅτι σαρκοῦται μὲν, οὐκ ἄλλος τις τῆς Τριάδος, ἀλλ' ὁ Υἱός, ἵνα καὶ πάλιν ὡς Υἱὸς μείνῃ, μη μετατιθεμένης τῆς ιδιότητος ἢ καὶ πάλιν Δη μιουργός, καθάπερ κτίσας τὸ πρότερον, οὕτω καὶ ἀνακαινίσας τὸ δεύτερον· ἀλλὰ καὶ υἱοὶ γενώμεθα δι' Υἱοῦ, διὰ τοῦ φύσει, θέσει προσοικειούμενοι, καὶ δι᾿ αὐτοῦ τοῦ κληρονόμου πρὸς τὴν συγκληρονομίαν παρακαλούμενοι. Καὶ ὅτι ἐνοῦται μὲν τῇ σαρκὶ πᾶσα καὶ τελείως ἡ θεότης, οὐσιωδῶς· μόνος δὲ ὁ Υἱός, ὑποστατικῶς εἴπερ καὶ ὁλικῶς μὲν ἡμῖν ἡ θεότης ἐν τῷ Πατρὶ, ὁλικῶς δὲ τῷ Υἱῷ, ὁλικῶς δὲ καὶ τῷ ἁγίῳ Πνεύ ματι· καὶ οὕτως ὅλη μὲν ἡ τῆς θεότητος φύσις ὅλῃ τῇ ἀνθρωπίνῃ κραθείσα φύσει, τὸν θεάνθρωπον ἀπετέλεσεν. Οὐ μὴν ὥσπερ ὅλῃ τῇ φύσει τὴν φύσιν ὅλην, οὕτω καὶ τὰς ὑποστάσεις όλας ὅλαις ταῖς ἀνθρωπίναις ἐνωθῆναι λέγειν ἐκδιασθησόμεθα ἅπαγε! οὐδὲ διανοηθησόμεθα. Αλλ' ὅλην μὲν ὅλῃ τῇ ἀνθρωπότητα την θεότητα, ὡς πρὸς τὰς φύσεις, μόνον δὲ τὸν Υἱόν μόνῃ τῇ τοῦ Υἱοῦ κα κρᾶσθαι σαρκί, ὡς πρὸς τὰς ὑποστάσεις ὁμολογή η
col. 829–830page 12 of 98
PG 106:829Υἱὸς μόνος, οὕτω καὶ ἐνεργητικῶς, ἀλλ' εὐδοκίᾳ μὲν τοῦ Πατρὸς, συνεργίᾳ δὲ τοῦ Πνεύματος τὴν πρόσληψιν ἀπεργάζεται, καὶ οὕτω μοι πάλιν ἡ Τριάς ενουμένη γνωρίζεται, καὶ ὁ εἷς Θεὸς πρὶν διαιρεθῆ και συνάγεται. ΚΑ'. Κἀκεῖνο δὲ τῶν ἀναγκαιοτάτων εἰδέναι, ὅτι καὶ τῶν τῆς οἰκονομίας οἴομαι συνεκτικωτάτων, ὅτι μηδ' ὅσον οὖν πρῶτον σαρξ, μηδὲ ἄνθρωπος, εἶτα Θεοῦ Λόγου σὰρξ ἢ καὶ ἄνθρωπος, ἵνα οὕτω προϋποστάσας καὶ ἄμφω τὰς φύσεις ὁμολογήσαντες, εἰς διπλῆν κατενεχθῶμεν ὑπόστασιν ἐκ τῆς διπλῆς καὶ ἰδίᾳ προϋποστάσης ἑκατέρῳ φύσεως· ἀλλ᾽ ἅμα σωμεν. Οὐ μὴν οὐδὲ πάλιν ὥσπερ ὑποστατικῶς ὁ Η μὲν τῷ λόγῳ ἡ σάρξ, ἅμα δὲ τῇ σαρκὶ ὁ Λόγος, καὶ ὁ Θεὸς τῷ ἀνθρώπῳ, εἰ καὶ προῆν, ὡς Λόγος τε καὶ Θεός· ὑπόστασις δὲ τὴ πρὸν τῷ νῦν, ἡ θεό της τῇ ἀνθρωπότητι. Περὶ γὰρ τὸ ἐν τὸ γινόμενον, κινεῖ μὲν γὰρ ὁ Λόγος τὴν φύσιν κινεῖ δὲ δημιουργικῶς, ἀλλ' οὐ σπερμαντικῶς, ως τις ἔφη καὶ τῶν πρὸ ἡμῶν· συνίσταται δὲ καὶ περὶ τὸν Λόγον ἡ φύσις, ὅλη πρὸς ὅλον, αἰσθητή τε καὶ λογική, παθητή τε καὶ νοερά καὶ οὕτω προῆλθεν ὑπόστασις, σύνθετος μὲν, οὐ διπλῆ δέ· καὶ φύσις διπλῆ μὲν, οὐ σύνθετος δέ· ἄφυρτα γὰρ καὶ ἑκάτερα. Τί γὰρ καὶ ἔσται Χριστός, εἰ μήτε καθαρῶς ἄνθρωπος ἔσται, μήτε καθαρῶς ἔσται Θεός, ἀλλ᾽ ἵν᾽ ἀμφό τερα συμπεφυρκὼς ᾖ, καὶ ἀμφοτέρων ἐκτὸς ᾖ; τί δὲ καὶ ὅλως ἐθελήσει καὶ δράσει, μήτ' ἀνθρωπίνως, μήτε θείως, ἀλλ᾽ ἄλλον τινὰ τρόπον σύν θετον ἐθέλων καὶ ὁρῶν ἢ ταῦτα μὲν ἔσται τὰ μυ θώδη τῶν ζώων, είγε κἀκεῖνα ἔσται, καὶ μὴ ἐν ἐπισ νοίαις μόνον, καθάπερ ἀκούομεν καὶ πιστεύομεν. ΚΒ'· 'Αλλὰ ταῦτα μὲν ἴσω; ἑτέρου λόγου τε καὶ καιροῦ, καὶ οὐ τῶν χαριστηρίων μᾶλλον, ἢ ἐναγωνίων. Νυνὶ δὲ βούλομαι μὲν ἅμα πολλὰ θαυμάζειν, καὶ χαίρειν, καὶ φρίττειν, ἤδη δὲ καὶ τοὺς χαριστηρίους προσάγειν. Οὐκ ἔχω δ' οὗτινος ἂν καὶ μᾶλ λον γένωμαι, τοῦ θαύματος ἢ τῆς φρίκης, τῆς χαρ ρᾶς ἢ τῆς εὐχαριστίας· καὶ τοῦ θαύματος ὁποτέ σου μᾶλλον τοῦ μέρους, ὅπως ὁ Θεὸς ἄνθρωπος, ἢ ὅπως ὁ ἄνθρωπος γίνεται Θεός· καὶ ὅπως ὁ Θεὸς ὅλος καὶ ὁ Υἱὸς μόνος, ἢ ὅπως καὶ ὅλος ἐν τῷ κόλπῳ τῷ πα τρικῷ, καὶ ὅλος ἐν τῇ νηδύϊ τῇ μητρικῇ· καὶ ὅπως ὁ Λόγος ἐκ Λόγου παχύνεται, ἢ ὅπως τὸ πάχος τῷ Λόγῳ συνέρχεται· ἢ ὅπως, ἵνα τὸ τελευταῖον εἴπω, παρθένος γεννᾷ, ἡ παρθένος τὴν σύλληψιν δέχεται, καὶ μετὰ τὴν σύλληψιν παρθένος διαφυλάττεται.
col. 831–832page 13 of 98
PG 106:831Πόσα μοι και πηλίκα τούτου τοῦ μυστηρίου τὰ Λ θαύματα, καὶ ἐμοίως άφραστα καὶ ὁμοίως άγνω στα! Πάντα μὲν γὰρ, ὅσα ἐγώ, δι' ἐμὲ γίνεται Θεὸς ὕστερον· οὐ μόνον ὁ ἀόρατος, ἀλλὰ καὶ ὁ ἀπερινόητος ὁρατός· ὁ αόριστος ὀριστὸς, ὁ ἀπεριόριστος περιγραπτός, ὁ ἄῦλος ὑλικὸς, ὁ ἀναφὴς ἀπτὸς, ὁ ἀπαθὴς παθητὸς, ὁ ὑπερούσιος, ὁ ὑπέρχρονος, ὁ ἀθά νατος, κτιστὸς, ἐφήμερος καὶ θνητός. Οὔπω δὲ καὶ ὁ ἀνερμήνευτος ἑρμηνευτὸς, οὐδὲ καὶ ὁ ἀκατάληπτος, εἰ καὶ τῇ σαρκὶ ληπτός, καταληπτὸς τῷ θαύ ματι τῆς σαρκώσεως. Αλλ' εἰ δεῖ τι καὶ τολμηρό. τερον εἰπεῖν, ἀκαταληπτότερος, ὅσῳ τῇ πρὸς τῆς φύσεως ἀκαταληψία καὶ τὴν ἐκ τῆς προσλήψεως προσελάβετο· οὐκ ἀνθρωπότητι μίξας θεότητα με νον, ἀλλὰ καὶ μίξας ἀδιαιρέτως, καὶ κεράσας ἀφύρ. τως· οὐδὲ κεράσας οὕτω τὰς φύσεις, ή μίξας μόνον, ἀλλὰ καὶ τὰς ἐνεργείας καὶ τὰ θελήματα. Ὁ μὲν οὖν οὐχ ὥσπερ ὑπὸ χρόνον, οὕτω καὶ ὑπὸ λόγον εὐδόκησε τεχθῆναι, καὶ χάρις αὐτῷ τούτῳ· ὅτι καὶ ὑπὲρ λόγον καὶ ἡ χάρις ὁ καὶ τρόπος τῆς χάριτος. β ΚΓ'. Ὁ δὲ λόγος ἤδη καὶ τοῦ περὶ τὴν. Παρθένον θαύματος άψασθαι μὲν ἐρᾷ, προσπελάσας δὲ ίλιγγια. Πολλὰ μὲν γὰρ καὶ μεγάλα καὶ τὰ κατὰ τὴν Παλαιὰν θαύματα· θάλασσά τε διισταμένη καὶ πάλιν συναπτομένη· καὶ πέτρα πλημμυρουμένη νάμασι· ποτα μοὶ ῥηγνύμενοί τε καὶ ἀναχαιτιζόμενοι· ἥλιος μὲν ἐπεχόμενος· νεφέλη δὲ καὶ προτρέχουσα, στύλος προερχόμενός τε καὶ ἐπερχόμενος· πηγή πικρὰ μέλι δέουσα, καὶ ξηρὰ ῥάβδος άνθεσι βρύουσα· καὶ ἔτι πρὸ τούτων καιομένη τε βάτος άκαυστα, καὶ δροσι ζομένη κάμινος ἀσβεστα· καὶ ὕδωρ ὕδασιν εἰσπυ ρούμενον, καὶ ἵν᾽ ἐῶ τὰ πολλὰ, πλάκες δακτύλῳ Θεοῦ γραφόμεναι, καὶ ὡσεὶ ἄμμος πετεινὰ βρεχόμενα καὶ τὰ τούτων ἀρχαιότερά τε καὶ ἐμφανέστερα, καὶ νῦν πάλιν νεώτερα· στεῖραι τίκτουσαι, καὶ γηραιαὶ βλαστάνουσαι, παραλόγως μὲν, οὐκ ἀσπόρως δέ! ᾿Αλλὰ τί μοι ταῦτα, πρὸς τὸ νόμους λυθῆναι λόγου καὶ φύσεως; 'Αλλ' οὐχὶ χρόνου τε καὶ πηρώσεως καὶ συλλαβεῖν καὶ τεκεῖν παρθένον; Οὐκ ἄνθος οὐδὲ καρπὸν, ὡς ἡ ῥάβδος, μόνον, οὐδέ τι ρευστὸν ἢ καὶ ἄψυχον, ὡς ἡ πέτρα τὸ νάμα, ἀλλὰ βροτόν, μᾶλλον δὲ Θεὸν ὁμοῦ καὶ βροτόν, λογικόν τε καὶ νοερόν· καὶ οὐχ ὅσον μὴ φλεχθῆναι, ἀλλὰ καὶ θεωθῆναι, μηδ' ὑλικῇ, καθάπερ οἱ παῖδες, ἀλλὰ Θεοῦ φλογί· μηδ' ἀχαρῇ καὶ ἔξωθεν σχεῖν τὴν φλόγα, καθάπερ ή βάτος, ἀλλ' ἔνδον τε καὶ ἐπὶ τοσοῦτον· καὶ μὴ διελ θεῖν δοῦναι μόνον, καθὰ καὶ ἡ Ἐρυθρὰ πάλαι τῷ Ισραήλ, ἀλλὰ καὶ σάρκα δοῦναι τῷ ἐξ αὐτῆς· μη δὲ ἁπλῶς γραφήναι, καθάπερ αἱ πλάκες Θεοῦ δακτύλῳ, ἀλλὰ καὶ αὐτὸν συνουσιωθῆναι τὸν Λόγον, καὶ ὑποστῆναι τὸ πρόσλημμα, τίσι ταῦτα παραβαλεῖν εἰκό;;
col. 833–834page 14 of 98
PG 106:833και ΚΔ'. Τὸ δὲ μὴ μόνον καὶ συλλαβεῖν παρθένον, καὶ συλλαβοῦσαν διατελεῖν, ἀλλὰ καὶ τεκοῦσαν τὴν παρθενίαν διατηρεῖν, πῶς οὐ διπλοῦν μὲν ἡμῖν τὸ κατὰ τὴν παρθένον μόνον αναδείκνυσι θαῦμα τοῦ μυτ στηρίου; μείζον δὲ, είπερ τι μείζον εἰπεῖν ἔξεστι, καὶ τοῦ προλαβόντος, φαίνεται. Τὸ μὲν γὰρ μήπω παχυνθέντα τὸν λόγον, ἀφράστως μὲν, ἀσείστως δὲ τῶν νυμφικῶν εἰσελθεῖν κλείθρων, καὶ σάρκα λαβεῖν, θαυμαστὸν μὲν καὶ οὐδὲ καταληπτόν· πῶς γὰρ οὗ; οὔπω δὲ τοσοῦτον, ὅσον μετὰ τοῦ πάχους ὅλου καὶ τοῦ προσλήμματος ἐξελθόντα, τὴν πύλην ἐσφραγισμένην ἀπολιπεῖν, ὥσπερ ἂν εἰ μηδὲ τὴν ἀρχὴν διελ θὼν ἦν. ΚΕ'. Καὶ τί μοι τοῦ θαύματος ἀνιχνεύειν τὸ πέλα γος; Οὕτω γὰρ ἔδοξε καὶ τοῖς πάλαι τοῦτο θαυματ στον, ὡς ἄνωθεν ἀεὶ τοῦτο καὶ τοὺς προφήτας ἐκπλήττεσθαι, καὶ μὴ μόνον πανταχού περιφέρειν, ἀλλὰ καὶ ὑπογράφειν συμβόλοις γέ τισι καὶ σκιαῖς εἴ πως, ὥσπερ ἐν ἀμαυροτέροις εισί χρώμασι, σκιαγραφήσουσι τὸ τοῦ πράγματος μέγεθος. Κάνο ταῦθα μαθών, ἔγνωκα, συγκρίνας ἀνωτέρω τὰ αὐτόθεν ἀσύγκριτα. Ὅσον γὰρ τύπου καὶ ἀληθείας τὸ μέσον, καὶ σώματος καὶ σκιᾶς, καὶ πράγματος καὶ ὀνείρατος, τοσοῦτον κἀκείνων πάντων ὁμοῦ καὶ μόνου τοῦ κατὰ τὴν Παρθένον θαύματος. Πάντα γὰρ ἐκεῖνα ταύτην ἐτύπων, καὶ πάντα ταύτην πάντες νομίζουσι σε καὶ ὀνομάζουσι· θάλασσαν σχιζομένην καὶ πάλιν συνερχομένην πύλην διαβαινομένην ἅμα καὶ κατ κλεισμένην· κάμενον δροσιζομένην ἅμα και φλογο μένην· βάτον καιομένην, ἀλλ᾽ οὐ κατακαιομένην νεφέλην ἡμέρας ἅμα καὶ εὐθυπορίας ἄγγελον στύλον τυρός, οὐ τὸ θεῖον, οἶμαι, μόνον πῦρ ἐπιφε ραμένην, ἀλλὰ καὶ τοῦ θείου καὶ νέου λαοῦ τὸν Φαραώ τὸν νοητόν ἀποφραγνυμένην πέτραν μέλι τον Αύγου βέουσαν, ράβδον ἄνθος, τὴν εὐωδίαν καὶ δόξαν τοῦ γένους, φέρουσαν· [γήν μείνασαν οἷς ἐστὶ, καὶ πλήρη τῆς θείας εὑρισκομένην τροφῆς· καὶ μάννα, τον ἀγεώργητον άρτον, φέρουσαν, εν οὔτε ἄρεσις οὔτε σπορά εγεώργησε· ] κιβωτόν ἅψαυστον, κήπου ἄσυλον, λυχνίαν ἄσβεστον, ναὸν ἄβατον, όρος ατομων, ἀρεταῖς κατάκομον, πλάκα θεόγραφον, στάμνον θεο δόχον, τράπεζαν, ἐφ᾽ ᾖ ὁ τῆς ζωῆς ἄρτος, κλίνην, ἐφ᾽ ἧς ὁ δυνατὸς ἀνεπαύσατο, κλίμακα, δι' ήν κατ έρχεται μὲν θεός, ἀνέρχεται δὲ ὁ θνητὸς, ἀρχομένην μὲν τῶν χθονίων, ἀπεομένην δὲ καὶ τῶν οὐρα γίων. Κα'. Τοσαῦτά μοι καὶ ἔτι πλείω περὶ τὴν Παρ
col. 835–836page 15 of 98
PG 106:835θένον τὰ θαύματα, μᾶλλον δὲ τὰ τοῦ θαύματος εἰκον νίσματα· καὶ διὰ ταῦτά μοι τὸ περὶ τὴν συλλαβοῦσαν θαυμάζειν, ἔπεισι μὲν, οὐκ ἔξεστι δὲ μὴ καὶ καθυβρίσω τὸ θαῦμα τῷ θαύματι· τὸ δὲ καὶ περὶ τὸν συλληφθέντα θαυμάσαι μὲν, ὅσῳ πλέον εὑρεῖν ἀδύνατον· φρίξαι δὲ μᾶλλον, ἢ θαυμάσαι δέον, απο ρον· κρητῆσαι δὲ μᾶλλον, ἡ φρίξαι καὶ θαυμάσαι πρέπον, ἀσύγκριτον. Οὕτω μοι καὶ πολλὰ καὶ πολ λαχόθεν καὶ ἴσα τῆς ἑορτῆς τὰ μυστήρια· ἀλλὰ τοῦ μὲν θαύματος τοσοῦτον ἐνδειξάμενος μόνον καὶ ἀπολελαυκὼς, ἀφίσταμαι. ΚΖ'. Φρίττω δὲ, Θεὸν εὐρὼν καὶ λαβὼν τῆς φύσεως κοινωνὸν, καὶ Θεῷ τρεφόμενος, ὡς τρώγων τὸ σῶμα καὶ πίνων τὸ αἷμα· μὴ καὶ καταφλεχθῶ νῦν μᾶλλον, οὐ καθαρὸς τοῦ καθαροῦ προσαπτόμενος, καὶ τῇ κοινωνίᾳ κοινὰ τὰ φρικτὰ λογισάμενος, καὶ Θεὸν ἐννοῶν καὶ ὁρῶν δευτέραν μοι καὶ τηλικαύτην εὐερ γεσίαν κατατιθέμενον, πολλῷ καὶ τῆς προτέρας τῇ τάξει καὶ τῇ δυνάμει προτέραν, ὅσῳ τότε μὲν τῆς εἰκόνος, νῦν δὲ καὶ τῆς οὐσίας αὐτῆς μετέδωκε, μὴ καὶ περὶ τὴν ἐσχάτην ταύτην καὶ πρώτην ενεργε σίαν καὶ κοινωνίαν, αγνωμονέστερος, ή προτού, γέ νωμαι· καὶ καθυβρίσω μὴ τὴν εἰκόνα μόνον, ἀλλὰ καὶ τὸ ἀρχέτυπον· εἰ καὶ καθυβρίσω μὲν ἐγώ, πα υβρίζεται δὲ θεὸς οὐδαμῶς. Φρίττω καὶ ὅσον ούπω τὸν ἀκριβέστερον, ἢ πρότου, λογιζόμενος νομοδότην, οὐ νομοθετοῦντα μόνον τοῖς ῥήμασιν, ἀλλὰ καὶ παραδεικνύντα τοῖς πράγμασι καὶ τοῖς νομοθετηθεῖσιν ἡμῖν παρεξεταζόμενον. ΚΗ'. Χαίρω δὲ καὶ διὰ πάντα μὲν τἄλλα· πῶς γὰρ οὔ; οὐ μόνον τῆς τιμωρίας ελευθερούμενος, ἀλλὰ καὶ θεούμενος, οὐ μόνον ἐκ γῆς ἀναγόμενος, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν Ἐδὲμ εισαγόμενος, μάλλον δὲ καὶ εἰς αὐτουςτοὺς οὐρανοὺς αἱρόμενος· οὐ τοῦ ἐχθροῦ λυόμενος, ἀλλὰ καὶ τῷ Βασιλεῖ προσκολλώμενος, ὁμοῦ μὲν πάσης ἀπολυτρούμενος τῆς ἁμαρτίας, ὁμοῦ δὲ καὶ ὅλης τῆς Τριάδος ἀναπιμπλάμενος· οὐχ ὅσαν τῆς ἔχθρας ἀπολυόμενος, ἀλλὰ καὶ τὸν μονογενή Λόγου ἀντικαταλλασσόμενος· οὐχ ὅσον θύμα λαμβάνων ἐμοῦ προθυόμενον, ἀλλὰ καὶ ἐμοὶ δυόμενόν τε καὶ ἐσθιόμενον. ΚΘ'. Χαίρω μὲν οὖν καὶ διὰ ταῦτα καὶ τὰ πλείω τούτων. Χαίρω δὲ οὐδὲν ἧττον, εἰ μὴ καὶ μᾶλλον, διὰ τὴν τούτων αὐτῶν πρόφασιν ἢ ἀσφάλειαν, καὶ ὅτι μοι τῶν τοσούτων και τηλικούτων ἡ τοῦ ἐμοῦ γένους θυγάτηρ πρόξενος· ἀλλὰ καὶ αὖθις σφαλλομένη πάλιν ἡ ἐπάνοδος ἡ αὐτή, καὶ πρὸς τὸν οὕτως ἤδη καταλλαγέντα μετὰ δευτέραν ἔχθραν καὶ ἀδιάλο λακτον ἑτέρα διαλλακτὶς εἴρηται· καὶ φάρμακον μετὰ δευτέραν καὶ τελείαν ἀπόγνωσιν, καὶ ἀνάκλη που μας
col. 837–838page 16 of 98
PG 106:837σις μετὰ τὴν τοσούτων και τηλικούτων ἀγαθῶν ἀπόπτωσιν· καὶ ἀνάπλασις καὶ ἀνάστασις μετά δευτέραν συντριβὴν καὶ θάνατον δεύτερον, πολλῷ βαθύτερον καὶ δυσανακλητότερον. Α'. Ἀλλ᾽ εὖ γε ποιῶν ὁ λόγος καὶ ἀναπλάσεως ἐμνήσθη, καὶ ἀναστάσεως. "Ηδη γὰρ προσυπεμνήσθη καὶ τῆς ἡμέρας τὸ χαριέστατον καὶ οὐχ ὡς ὁ τρόπος μόνον, ἀλλὰ καὶ ὁ καιρὸς ἐν καιρῷ τῆς χάριτος. Νῦν μὲν γὰρ οὐρανὸς καὶ γῆ, καὶ τὸ σύμπαν τοῦτο μέγεθός τε καὶ κάλλος μετὰ καὶ τῆς ἄλλης ευρυθμίας τε καὶ σοφίας δημιουργείται. Σήμερον δὲ ἄνθρωπος πλάττεται, χειρὶ Θεοῦ καὶ εἰκόνι, καὶ αὖθις σήμερον ἀναπλάττεται σαρκὶ Θεοῦ καὶ οὐσίᾳ, Λόγῳ μὲν Πα τρὸς καὶ βραχίονι, φυσήματι δὲ τῷ Πνεύματι στ μερον καὶ ὁ ἐμὸς Θεὸς καὶ Δεσπότης καὶ ἄνθρωπος τοῦ μνήματος ἐξανίσταται, συνανίσταται δὲ καὶ Αδάμ ἅμα τοῦ μνήματος καὶ τὸ γένος ὅλον τοῦ πτώματος, καὶ κενοῦται μὲν ὁ ᾄδης τοῦ πάλαι πλού του καὶ κλείεται· ἀνοίγεται δὲ οὐρανὸς, καὶ γεμίζεται τοῦ φυράματος· καὶ ἵνα τὸ τελευταῖον είπω καὶ χαριέστατον ὁμοῦ καὶ φρικτότατον καὶ δι' δ πάντα οἰκονομεῖται καὶ βεβαιοῦται πᾶσι καὶ τοῖς ἐχθροῖς τὰ ἡμέτερα, καθὰ καὶ παλαιὸς καὶ σοφὸς εἰς ἡμᾶς ἥκει λόγος, καὶ ὁ λόγος στοχάζεται, σήμερον καὶ ὁ κοινὸς καὶ φρικτὸς ὁμοῦ βασιλεὺς καὶ Θεὸς καὶ κριτ τῆς ἐλεύσεται, καὶ τὸ πλάσμα πᾶν ἀπελεύσεται ἢ θεούμενον ἢ πυρούμενον, καὶ κόσμος οι κόσμοι, καὶ ή βασιλεία μία, καὶ ἡ τυραννὶς ἐκποδὼν, καὶ ἡ βα σίλισσα τοῦ Βασιλέως ἐκ δεξιῶν, τῷ κάλλει λάμ πουσα καὶ περιβεβλημένη την προίκα, τῆς Τριάδας ὅλος ὁμοῦ τὰς χάριτας, καὶ πεποικιλμένη τῷ δια φόρῳ τῶν δι' αὐτῆς σωθέντων κλήρῳ καὶ ἀξιώματι καὶ ἀνηρτημένη τὴν ὅλην κρίσιν τῇ νέᾳ καινουργι θεῖσαν χάριτι. ΛΔ'. Οὕτως οὐκ ἀλόγως ὁ λόγος ἄρα τὴν ἑορτήν ἐν ἀρχῇ καὶ ἀρχὴν εἶπε τῆς χαρᾶς καὶ μέσην καὶ τελευτήν· καὶ οὕτω τῶν ἑορτῶν οὐ θαυμασιωτάτη μόνον αὕτη και μεγαλοδωροτάτη, ἀλλὰ δὴ καὶ χαριεστάτη κατ' αὐτὸ καὶ φρικωδεστάτη· τοῦτο διὰ τὸ ὑπερβάλλον τοῦ μυστηρίου τε καὶ τοῦ θαύματος ἐκεῖνο διὰ τὴν πανταχόθεν αἴγλην τε καὶ λαμπρότητα, καὶ ἵνα τὸ παραδοξότερον είπω, καὶ ἀρχαιοτάτη μόνη τῶν ἄλλων ἅμα καὶ ἀϊδιωτάτη, συνδρομὰς μὲν τῇ δημιουργία, συναΐδιος δὲ τῇ παλιγγενε πι, ΧΙ,
col. 839–840page 17 of 98
PG 106:839σίᾳ· μηδὲ γὰρ ἔχειν πέρας ἐντεῦθεν ἤδη, τῆς ἐκεῖθεν ἀρξαμένης ἡμέρας, καὶ τοῖς αἰωνίοις αἰωνίαν εἶναί τε καὶ συνεῖναι πιστευομένην. ΛΒ'. Ἐπεὶ δὲ τῆς ἑορτῆς ὀλίγα καὶ πρὸς ὀλίγον ὁ λόγος ὑπέγραψεν, ὃ καὶ μόνον ἐστὶ τὸ λεἶπον, ἐπιζητήσωμεν· τίνας καὶ τοὺς χαριστηρίους τούτων ἁπάντων, ἢ τίνι πρῶτον προσοίσομεν, τῷ Πατρὶ καὶ νυμφίῳ καὶ Υἱῷ καὶ Θεῷ; ἢ τῇ δούλῃ τε καὶ νύμφῃ καὶ θυγατρὶ καὶ μητρί; Ἐπειδὴ καὶ τὴν φύσιν ὁρῶ καὶ τὴν κτίσιν ὅλην φιλοτιμουμένην τὰ χαριστήρια, καὶ οὕτω προῆλθεν ἡμῖν μετὰ τῶν ἄλλων ἡ ἑορτὴ καὶ ὡραιοτάτη καὶ ἡδυτάτη. Νῦν μὲν γὰρ ἡ κτίσις ἐμοία καὶ παστάδι καινῇ τῇ κοινῇ νύμφη λαμπρύνεται, καὶ κοινὸν καταχεῖ κάλλος τῶν ὁρωμένων ἁπάντων, καὶ καινουργεῖται κόσμος. ΑΓ'. Ἐπεὶ καὶ δι᾽ ἂν ὁ κόσμος, ἄνω μὲν οὐρανὸς, οἷα χιτῶνα πένθιμον, τὸ χειμέριον νέφος ἀποβαλών, εἰς καινὴν δέ τι χρυσῷ καὶ πορφύρη κράμα τὸ χρώμα μεταβαλών· καὶ αἰθὴρ ἀπειλῶν φρικτὸν μὲν οῦ, καλὸν δὲ λάμπων λίαν, καὶ ἀπαστράπτων ἡδύο καὶ σελήνη μὲν ἐγκαινιζομένη, καὶ τὸ νέον σέλας αὐτῇ τε τοῦ καλοῦ δεχομένου νυμφίου λαμπρότερον τε καὶ ἀφθονώτερον, καὶ ὑπὸ μείζονι καὶ φαιδροτέρα λαμπάδι τὴν νύκτα προπέμπουσα, καὶ τῇ κτίσει πάσῃ πυρτεύουσα· ἄστρα δὲ, τὰ τέως συγκα λυπτόμενα, καὶ πλείονα καὶ μείζονα καὶ ἡδύτερα καὶ φανότερα· φωσφόρος δὲ, τὸ μὲν μέγεθος μείζων, τὸ δὲ κάλλος καλλίων, υψηλότερος δὲ τὸ ὕψος, καὶ ἰδεῖν ἡδύτερο; καὶ προσβαλεῖν ἀλυπότερος. Νῦν καὶ τῷ φωτὶ μὲν ἡμέρα πλεονεκτεῖ, καὶ χορηγεῖ τῇ τικτούσῃ τὸν ἥλιον· παραχωρεῖ δὲ τῇ δεσποίνῃ ἡ νύξ, τὸ πρῶτον ἐγκυμονούσῃ καὶ δημιουργικὸν καὶ καλὸν φῶς. Νῦν καὶ ἀὴρ πραότερος ἅμα καὶ διαυγέστερος, καὶ θάλασσα γαλήνης ὅλη καὶ ἡδονῆς πέλαγος, καὶ κόσμος όλος, ἡ χέρσος ἄνθεσι βρύουσα, πίαις θάλλουσα πάντοθεν, καὶ πάντα τέρπουσα, λειμώνων ὁδμαῖς, ὀρνέων φωναῖς, φυτῶν κόμαις, ἀψύχων κάλλεσιν, ἐμψύχων ἅλμασι. Νῦν καὶ ὡρῶν κράσεις καὶ μίξεις στοιχείων εὔκρατοι, καὶ ἀνέμων σπονδαὶ καὶ μαλακαὶ ζεφύρων φοραί, καὶ ῥοαὶ πο ταμῶν πραείαι, καὶ πηγαὶ ψυχραί τε καὶ καθαρα, καὶ ἦχοι ρευμάτων ήμεροι. Νῦν καὶ φύσις ὅλη τὸν τόκον. ὡς δῶρον τῇ νύμφῃ δίδωσι, καὶ πᾶσα μὲν πτηνή, πᾶσα δὲ νηκτή, πᾶσα δὲ καὶ πεζή γένεσις, ἡ μὲν προέρχεται, ἡ δὲ ἐπαγγέλλεται, ἡ δὲ τρέφεται, ἡ δ᾽ ἄρτι καὶ κεκρυμμένη φαίνεται· τὰ μὲν ὡς ἐκ θαλάμων ἐπιφαίνεται τῶν ὁρῶν· τὰ δὲ ὡς ἐκ τάτων τῶν ἐπῶν ἀναφαίνεται· τὰ μὲν τῷ γάμῳ, τὰ δὲ τῷ τόκῳ τέρπεται, κοινῇ δὲ πάντα πάντως κοινὴν ἑορ τὴν ἄγουσι καὶ ᾅδουσιν, οὐ τὴν δημιουργίαν, ἐμοὶ δοκεῖν, τοσοῦτον τῆς κτίσεως, ὅτι καὶ κατὰ τόνδε τὸν καιρὸν ὑπέστη τὸ πᾶν, ἀλλὰ καὶ τὴν καινουργίαν τῆς ἡμετέρας φύσεως.
col. 841–842page 18 of 98
PG 106:841ΛΔ'. 'Αλλ' οὕτω μὲν φύσις ὅλη καὶ κτίσις ὅλη καὶ προσφωνεῖ τὴν προσφωνηθεῖσαν ἄνωθεν· καὶ συνεισφέρει τῇ φερούσῃ τὸν πάντα φέροντα. Τί δ' ἡμεῖς; ? ἀσυντελεῖς ὀφθῶμεν μόνοι καὶ ἀκοινώνητος καὶ ἀχά ριστοι; ἢ τί καὶ προσφθεγξόμεθα καὶ συνεισοίσομεν, καὶ χαρισθῶμεν μᾶλλον ἢ χαρισόμεθα; Καὶ προσ φθεγξόμεθα δηλαδὴ καὶ συνεισοίσομεν· τί δὲ πλέον, ἢ τὸν λόγον, ὃν καὶ ἤδη συνεισηνέγκαμεν, μᾶλλον δὲ, ἂν καὶ ἤδη τοῦ τῆς Μητρός Λόγου προαπηνέγκαμεν; ἐπεὶ καὶ οὗτος ἡμῖν ἐκ ταύτης μετά γε τῶν ἄλλων, ὧν τε νῦν ἔχομεν ἀγαθῶν, καὶ ὧν ἐξομεν· ὀλίγα δὴ τελευτῶντες καὶ προσφθεγξόμεθα καὶ ψυχὴν ἅμα καὶ φωνὴν καὶ στόμα καὶ λόγον ἐκ τῆς μνήμης ἁγιαζόμενοι. ΑΕ. Χαίρε, Κόρη, τὸ μέγα θαῦμα, τοῦ Λόγου Μη τερ, πρότερον μὲν τοῦ καθ' ἡμᾶς, ὕστερον δὲ καὶ τοῦ ὑπὲρ ἡμᾶς. Οὐδὲν γὰρ τὸ φανέν, ὅ τι σοῦ τῷ Λόγῳ καὶ πρὸ τοῦ Λόγου σοφώτερον, ἔνθεν οὐδ᾽ ο! καιότερον· καὶ οὕτω προῆλθες Εὔας τὸ φάρμακον, ; τῆς ἀφελεστάτης ή σοφωτάτη. Καὶ τοῦτο μαρτυρεῖ μὲν καὶ ὁ κρίνας καὶ ἐνοικήσας σοι Λόγος· μαρτυρεῖ δὲ καὶ ὁ τὸς πρὸ τοῦ τόπου τρόπος, ούτε συναρπαγεὶς ἀρχαγγελικῆς καὶ ταῦτα τοῖς ῥήμασιν, οὔτε φυσηθεὶς ἀῤῥήτοις οὕτω καὶ μετὰ ταῦτα τοῖς πρά γμασιν· ἀλλ' ἐπίσης φανεὶς καὶ πρὸ τῆς συλλήψεως ἀσφαλῆς καὶ μετὰ τὴν σύλληψιν. Τί δὲ καὶ ἡ τῆς ἡδονῆς γνῶσις, ἣν ἡ παρθένος οὐκ ἔσχηκας, ἢ τάχα οὐχ ἡ πεῖρα μόνον, ἀλλ' οὐδ᾽ ἡ ἔφεσις οὕτω σου τῶν λογισμῶν τὸ κριτήριον ἔῤῥωτο ἐν ἀπαλῷ καὶ καλῷ καὶ νεαρῷ καὶ ταῦτα τῷ σώματι. ΑΓ. Χαῖρε, τῶν ἀκεράστων καὶ ἀμίκτων ἡ κράσις ἅμα καὶ μίξις, καὶ ἀμφοτέρων ἀμφότερα, αμόρφου τύπος, ἀχρόνου μέτρον, απείρου κόλπος, ἀστέκτου θρόνος. 'Ανώτερες θρόνων, σοφώτερα Χερουβίμ, φλο γώτερο Σεραφίμ' ἐκείνων ὧν μὲν ὤμοις ὁ φέρων τὰ πάντα φέρεται, οἷς δὲ τὴν γνῶσιν ὀλίγην χαρίζεται, οἷς δὲ τὴν φλόγα συγκεκαλυμμένην καὶ οὐδὲν ὅλην παρέχεται· σοὶ δὲ καὶ σπλάγχνοις, καὶ γόνασι, καὶ τὴν ἀκτῖνα, πρώτην καὶ ὅλην, καὶ τὸν Λόγον ὅλον, καὶ τῇ καρδίᾳ κυούσῃ καὶ τοῖς χείλεσι τικτούσῃ δίν δωσι κατασπάζεσθαι. Χαίρε, φρικτοτέρα Εξουσιών, δυνατωτέρα Δυνάμεων, κυριωτέρα Κυριοτήτων, Αρ χῶν ἀρχικωτέρα, Αρχαγγέλων εὐδρομωτέρα, τῶν Αγγέλων ὅλων ὁμοῦ πολυαρκεστέρα, πάσας ένερ γείας ὁμοῦ καὶ ἀρετὰς ὅλας, ὅλων ὁμοῦ τῶν ἄνω τάξεων μόνη καὶ μεθ' υπερβολῆς ἔχουσα καὶ τὸ μεῖν ζον. Χαίρε, Δέσποινα παντὸς τάγματος καὶ ὀνόματος, οὐ νῦν ὀνομαζομένου μόνον, ἀλλὰ καὶ εἰς τὸν μέλ λοντα· πείθομαι γὰρ, και τινας ἄλλας, ἀφράστους τέω; καὶ ἀγνώστους ἡμῖν, ἐκεῖσε τυγχάνειν δυνά μεις, καὶ πείθομαι τῷ ἀποῤῥήτως τε ἁρπαγέντι, καὶ ἀποῤῥητοτέρων ἀκούσαντι. ο
col. 843–844page 19 of 98
PG 106:843ΛΖ'. Χαῖρε, μείζων καὶ τῶν ἀΰλων νέων καὶ λό των ἔπαινος· θαῦμα οὐχ ὑμνητὸν ὅλον τοῖς Σεραφίμ, οὐδὲ θεατὸν ὅλον τοῖς Χερουβίμ, οὐδὲ καταληπτὸν ὅλον ταῖς ὅλαις ὑψηλοτέραις ἡ ταπεινοτέραις τάξεσι. Χαῖρε, χαρᾷ μὲν συλληφθεῖσα, χαρᾷ δὲ κυηθεῖσα, χαρᾷ δὲ καὶ τεχθεῖσα· χαρᾷ δὲ αὖθις καὶ συλλαβοῦσα, καὶ κυήσασα, καὶ γεννήσασα χαρὰν τὴν πάντα λόγον καὶ νοῦν ὑπερέχουσαν, καὶ τὸ ὅλον εἰπεῖν, χαρὰ τῶν ἐπιγείων ὅλων καὶ οὐρανίων ὅλων, τοῦ γένους καύ χημα, τῶν οὐρανων καλλώπισμα, τῶν ἀμφοτέρων κόσμων κατακοσμε. ΛΗ'. Χαῖρε, τῆς λύπης ἡ λύσις, τῆς ἔχθρας κατά λυσις, τῆς αἰχμαλωσίας ή λύτρωσις, ἡ τῶν θνητῶν θέωσις, ἡ τοῦ Θεοῦ σάρκωσις. Χαῖρε, τῶν δεινῶν ἡ ἀπαλλαγή, τῶν ἁμαρτωλῶν ἡ καταλλαγή, τῶν ἑστώ των ἀσφάλεια, τῶν πιπτόντων ἀνάκλησις, τῶν σπου δαζόντων ἐπίτασις, τῶν ῥᾳθυμούντων διέγερσις, τῶν εὐεκτούντων ἰσχὺς, τῶν καμνόντων ἴασις. Χαίρε, τῶν ἀρετῶν πηγή τε ἅμα καὶ ὁδηγέ, παρθενίας ἄνθος ὁμοῦ καὶ ρίζα, τὸ μὲν φανεῖσα, τὸ δὲ τεκοῦσα· καὶ νῦν διὰ σέ τε καὶ διὰ σοῦ τὰ ταύτης φυτὰ πανταχοῦ κομᾷ καρτερία τοῖς ἀσκηταῖς, ἀνδρία τοῖς ἀθληταῖς, εὐσπλαγχνία τοῖς ἔχουσιν, εὐψυχία τοῖς πένησι, τα πεινοφροσύνη τοῖς ὑψηλοῖς, μεγαλοφροσύνη τοῖς τα πεινοῖς, ὀδυνωμένοις παράκλησις, εὐφραινομένοις εγκράτεια· εὐχ οὕτω παιδαγωγούσης μόνον, ἀλλὰ καὶ προτυπούσης ἀμφότερα· τὸ μὲν, ὅτε σου τὴν ψυχήν ῥομφαία διήρχετο, τὸ δ᾽ ὅτε σου τὴν φωνὴν ὁ λόγος τὴν χαροποιὸν προσεφθέγγετο. ΑΘ'. Χαῖρε, θείων χαρίτων οἶκος, βασιλικὸς τῆς Τριάδος θάλαμος, ἐν ᾧ τῶν ἀγαθῶν οἱ θησαυροί πάντων, σοφίας πλοῦτος, ἀνδρίας όγκος, εὐβουλία, σύνεσις, δωρεαὶ λόγων, ἀρχαὶ σκήπτρων, παροχαὶ πλούτων, ἀξιωμάτων ὑπεροχαί, εὐτεχνίαι καὶ εὐγα μίαι καὶ εὐτεχνίαι, εὐφωνία καὶ εὐταξία καὶ εὐεξία, κάλλος, ἰσχύς· καὶ ὅπως ἐν μέσῳ παροπτέ μοι τὰ μικρὰ καὶ σωματικὰ μόνα, λέγω δὲ τὰ τοῦ Πνεύματος· γαμάτων πηγαί, ῥοαὶ δακρύων, εὐχαὶ καθαραὶ, καὶ Θεοῦ πλησίον, γνῶσις Λογίων, διδασκαλίας ρεύ ματα, προοράσεις καὶ διοράσεις, διακρίσεις πνευ μάτων τε καὶ πραγμάτων, καὶ ἵνα συνελών εἴπω, χαῖρε, Δέσποινα τῶν ἀγαθῶν ἁπάντων, καὶ ἀμφοτέρων διακόσμων Δέσποινα, ἡ πάντα πᾶσιν, οἷς καὶ ὅτε καὶ ὅσα καὶ οἷα θέλεις, παρεχομένη. Μ'. Ταῦτά σοι ὁ μικρὸς ἐγὼ καὶ πᾶς μὲν, διὰ τὸν Λόγον καὶ τὴν ἄλλην πᾶσαν καὶ χάριν καὶ ἐλπίδα, σς, οὐ πᾶς δὲ διὰ τὸν τρόπον, ὀλίγα τῶν σῶν, ὧν ἐχαρίσω, πολὺν μὲν διὰ τὸν πολὺν φόβον ἐπεχόμενα χρόνον, ἄφνω δὲ ἐκραγέντα διὰ τὸν πόθον, καὶ νικη θέντα τῷ πλείονί τε καὶ κρείττονι, εἰς δόξαν τοῦ σοῦ
col. 845–846page 20 of 98
PG 106:845Υἱοῦ, τοῦ μεγάλου Θεοῦ καὶ Σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, ᾧ ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος σὺν τῷ παναχράντω αὐτοῦ Πατρὶ, καὶ ζωοποιῷ καὶ ἁγίῳ Πνεύματι, νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. ΙΩΑΝΝΟΥ ΠΡΩΤΟΘΡΟΝΟΥ ΤΟΥ ΓΕΩΜΕΤΡΟΥ ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΜΗΛΟΥ. Τὸ μὲν γάλα λευκόν· τὸ δὲ μέλ: χλωρόν μόνον δὲ τὸν τῆς συκῆς καρπὸν ὀνομάζειν οἶδεν Ομηρος γλυκερόν· ἀγλαὸν δὲ οὐδὲ τοῦτον τολμο καλεῖν μόνον δὲ τοῦτο φυλάττει τῷ μήλῳ, καὶ λέγει που τῶν ἐπῶν τὰς μηλέας ἀγλαοκάρπους· καὶ οὐ τοῦτο μόνον αὐτὴν, ἀλλὰ καὶ τῇ τάξει κοσμεῖ. Τὰς μὲν γὰρ ἄλλας ἁπλῶς οὕτωσὶ φράσας, ἔγχνας τε καὶ βοιάς, τρεῖς μόνας μετὰ τῶν ἐπωνύμων τίθησι τούτων δὲ αὐτῶν τὴν μηλέαν προθεὶς, ὑποτίθησι τὴν συκῆν· τρίτην δὲ τὴν ἐλαίαν τίθησι· καὶ μηλέας, φησὶν, ἀγλαόκαρποι· συκέαι τε γλυκεραί· καὶ ἐλαίας τηλεθέωσαι. Καὶ τὸ δὴ πλέον ὅτι καὶ τέλος τοῦτο τῷ πρώτῳ τῶν στίχων δίδωσιν, ἡγούμενος δεῖν, οὔτ᾽ ἐκείναις κρείττονος κεφαλῆς, οὔτε μείζονος τῷ στίχῳ χάριτος· ἴν' ᾗ τῶν καλῶν ἡ αὐτὴ ἀρχή τε ἅμα καὶ τελευτή, ἤδη δὲ καὶ μέση. Τῶν μὲν ὅλων μέση, τῶν δὲ πρώτων ἀρχή· τῷ δὲ μέτρῳ καὶ τελευτή. Καὶ τὰς μὲν συνδεῖ, τὰς δὲ κοσμεῖ· τῷ δὲ στίχῳ μείζω τὴν χάριν ἐπὶ τέλει τηρεῖ. Τίθησι μὲν γὰρ ἐπὶ τέλει καὶ τὰς ἐλαίας· ἀλλὰ ταύταις μὲν γεῦσιν, οὐδὲν μαρτυρεῖ· καὶ ἅμα καὶ ἐπὶ μόνου τοῦ τέλους καὶ οὐχ οὕτως ὥσπερ καὶ ταύτας. Οἶμαι δὴ δεῖν ἐμαυτόν τε καὶ τὸν Ομηρον ἀπολύσασθαι τὰς αἰτίας, τί δήποτε καὶ ἄμφω τὸ μῆλον οὕτω τιμῶμεν· ὁ μὲν τῷ ταῦτα περὶ αὐτοῦ λέγειν, ἐγὼ δὲ, παρὰ τοιοῦτον καὶ τοσαυτάκις αὐτὰ πέμπειν. Τὰ μὲν οὖν ἄλλα τῶν ἀκροδρύων Έλληνες, οὐκ οἶδα τί γνόντες, τὰ μὲν ᾿Αφροδίτῃ, τὰ δὲ Διονύσῳ,
col. 847–848page 21 of 98
PG 106:847και τὰ δὲ τῷ τῶν ἄλλων καὶ νόθων θεῶν ἀνατεθεῖσθαι λέγουσι· τουτὶ δὲ μόνον καὶ φοίνικά τε καὶ δάφνην, τῷ κατ᾿ αὐτοὺς σοφῷ καὶ καλῷ γὰρ πάντως καὶ ὑπὲρ πάντας ἀρίστῳ μουσικῷ τε καὶ τοξικῷ ἰατρικῷ τε καὶ μαντικῷ Ἀπολλωνίῳ, δν καὶ αὐτὸν εἶναι τῷ ἡλίῳ λέγουσι· καὶ ὡς καλλίστῳ καὶ παγχρήστῳ, τὸ κάλλιστόν τε καὶ πάγχρηστον ἀνατιθέασιν. Οὕτως ἐξαρχῆς ἀνεῖτο τῷ κάλλει καὶ τῇ σοφίᾳ καὶ τῇ χρήσει τὸ χρῆμα· καὶ ἐδόκει αὐτὸ καλόν τε ἰδεῖν ἅμα καὶ χρηστὸν βρωθῆναι τε καὶ χρησθῆναι, καὶ σοφοῖς προσῆκον λαβεῖν· ἀλλὰ τὰ μὲν τῶν μύθων, εἰ δοκεῖ, χαίρειν ἐῶμεν. Οσα δὲ καὶ βλέπειν ἔξεστι καὶ λέγειν μέμψις οὐκ ἔστι· πρῶτον μὲν γὰρ τρέφεται πανταχοῦ γῆς τὸ φυτόν· καὶ οὐχ ὥσπερ τἄλλα τῶν δένδρων τὰ μὲν τῷ ἡμέρῳ χαίρει, τὰ δὲ τοῖς ὄρεσιν ἀγαπᾷ τὰ δ᾽ οἰκείως ἔχει πρὸς θάλατταν· ἀλλὰ τουτὶ μόνον ' κὰν ταῖς κορυφαῖς φύεται· κἂν τοῖς ἡμέροις τρέφε καὶ παρὰ τὴν θάλατταν θάλλειν φιλεῖ· νικῶσα δὲ οὕτω πανταχοῦ, οὐδὲν ἧττον νικᾷ καὶ τῷ θάλλειν οὕτως ἑκασταχοῦ, ὡς ἐνιαχοῦ οὐδέν. Οὐ γὰρ ὥσπερ τῶν ἄλλων ὅσα μὲν ὄρεια ταυτὸν τοῦτο ἰδεῖν τε ὄρεια καὶ δεινῶς ἄγρια· τὰ πλείω δέ γε καὶ ἄκαρπα. Τῶν δὲ ἡμέρων, τὰ μὲν, καὶ αὐτὰ τὸν καρπὸν βραχύτατα καὶ τὸ πρέμνον ἀκανθωδέστερα· καὶ τόπῳ μόνον τῶν ἐν κορυφαῖς διαφέροντα· τὰ δὲ, τὸν καρπὸν μὲν ἴσως οὐκ ἀγεννῆ, ἀσθενῆ δὲ ἄλλως· καὶ βραχὺν ἀνθοῦντα τὸν χρόνον· ἀλλ' οὕτω μὲν ἐν ἡμέροις ἰσχυρά τε καὶ πολυχρόνιος ὡς ὀλίγα κομιδῇ τῶν ἀγρίων τε καὶ ἀκάρπων. Οὕτω δ' ἐν ἀγρίοις τρυφερά τε καὶ λεία καὶ εὐανθὴς καὶ εὐκαρπος, ὡς οὐδὲν ἄλλο τῶν παρὰ ς ταῖς στοαῖς φυομένων, καὶ ὡσπερεί κόραι καλαὶ θαλαμευομένων· ἔπειτα τὰ μὲν ἄλλα τὰς ὥρας πολ λάκις παρανομεῖ· καὶ τὰ μὲν προΐασιν ἔαρος, ὥσπερ δὴ καὶ φοίνιξ αὐτός. Πολλὰ δὲ καὶ χειμῶνος ἐκφύει αὕτη δὲ κὰν τούτοις τηρεῖ τὸν νόμον καὶ σωφρονεῖ θέρους τε γὰρ ὡς ἐπὶ πλεῖστον πρόεισι· καὶ τὰ κάλ λιστα τῶν καρπῶν τῶν ὡρῶν τῇ καλλίστῃ δείκνυσι χειμῶνος δὲ ῥίπτει τὸ κάλλος· καὶ τῇ φύσει καὶ τάξει τῆς ὥρας ἀκολουθεῖ, ὥστε εἰ δεῖ τι καὶ παρά δοξον μὲν, ἀληθέστερον δὲ εἰπεῖν, τοῦτο καὶ μόνον, ὡραῖον ἄν τις εἴποι δικαίως· οὐ διὰ τὴν ὥραν μόνον ἀλλὰ καὶ τὸν καρπόν· τὰ δ᾽ ἄλλα καὶ ἔξωρα, οὕτω τὴν τάξιν τε παραδόντα καὶ ἀγνοήσαντα τὸν καιρόν οὐ μὴν ὥσπερ τὸ καθ᾿ ὥραν φανῆναι, οὕτω καὶ τὸ διαφυλαχθῆναι δι᾿ ὥρας, ὡραῖον· ἀλλ' αὐτῷ γε τῷ διὰ παντὸς τοῦ ἔτους διακατέχειν, κρεῖττον μὲν τῶν ὡρῶν· κρεῖττον δὲ τῆς ἐπωνυμίας· κρεῖττον δὲ καὶ πάντων ὁμοῦ τῶν λοιπῶν καρπῶν δείκνυται· τὰ μὲν ἡδεῖα τῷ διαρκεῖ, τὰ διαρκέστερα δὲ τῷ ἡδεῖ νικῶσα μᾶλλον δὲ, εἰ δεῖ τἀληθὲς εἰπεῖν, καὶ τὰ ἡδέα τῇ ἡδονῇ καὶ τῷ μονίμῳ τὰ μόνιμα. Ηδιστόν τι χρῆμα συκή. 'Αλλ' εἰ τὸ μέλιν πρὸς τὴν ἔλην ἐξικμασθῇ καὶ τῷ ἡλίῳ τὸ κάλλος ἀπο βληθῇ, καὶ τό τε εἶδος ἅμα καὶ τὴν ἡδονὴν στερηθῇ, καὶ ἀτεχνῶς φυσὴ γένηται, πλὴν ἢ ἅπαξ ἰδεῖν, ἕξεις οὐδέν· ἅμα τε γὰρ ἐφάνη, καὶ τὰ τοῦ δένδρου πολλῷ θάττον ἢ τὸ ἄνθος ἐῤῥύη· οὕτω καὶ ταῦτα τῆς μη
col. 849–850page 22 of 98
PG 106:849λέας ή συχῆ ἡττᾶται· μετά γε τῶν ἄλλων τοῦ τε κάλλους καὶ τῆς ὀδμῆς καὶ τοῦ μεγέθους· παρά τοιούτοις μὲν τῶν χωρίων χαίρουσα· παρὰ τοιαύτη δὲ τῶν ὡρῶν θάλλουσα· παρὰ τοσοῦτον δὲ διαμένουσα καὶ τὸν χρόνον οἵαν δὴ καὶ τὴν βλάστην ποιεῖται. Οὔτε γὰρ πρὸς αὐτὸν αίρεται τὸν οὐρανὸν, και τῶν ἀνθρώπων ὡς ἐπὶ πλεῖστον ἀποστατεί· οὔτε μὴν πάνυ τῇ γῇ προσπέφυκε, καὶ οἷα τὰ πολλὰ τῶν δένδρων, τῷ ἑτοίμῳ καταπεφρόνηται, ἢ θάμνου τρόπον ἔῤῥιπται, καὶ καταπεπάτηται· ἀλλὰ τὸ σῶ φρον κάν τούτοις τιμῇ· καὶ οἷα μεν πάντας ἀνθρώπους ἐραστὰς ἔχουσα, πρόεισιν ἐπὶ μέτριον· καὶ τῷ μένειν ἐγγὺς, τοῖς ἐρῶσι χαρίζεται. Όπως δὲ μὴ καὶ κόρος τοῦ ἔρωτος ᾖ, καὶ μικρόν τι τῆς γῆς ἀνέστηκε, καὶ ἅμα τῷ τε κάλλει τὴν ἡλικίαν συμ προϊοῦσα· καὶ τὸ κάλλος τῇ ἡλικίᾳ πλέον τιθεῖσα, ἐξ ἀμφοτέρων τὸ σεμνὸν ἐνδείκνυται. Οὕτως οὖν τὸ ταπεινόν τε καὶ ὑψηλὸν ἐπίσης φυγὸν τὸ βλάστημα, οὔτε τὴν ὄψιν τοὺς θεατὰς ἀφαιρεῖ, οὔτε πληροῖ τὸν ἔρωτα· ἀλλ᾽ οὔτε μὴν ἑαυτὴν ἀδικεῖ· οὐ γὰρ δὴ πρὸς ὕψος ἐλάσασαν, σκληρός τις ἄνεμος ἐμπεσών κατήνεγκε καὶ ἀνέτρεψε, καὶ τοσοῦτον κάλλος πατεῖν παρέδωκεν· ἡ γὰρ ἂν οὐδ' "Ομηρος ἀξίως τὸ πρᾶγμα ἐθρήνησεν· ὅς γε καὶ θρήνους εἰς τὰ ἔρνη ποιεῖ καὶ θρηνεῖ μὲν τὴν πίτυν· θρηνεῖ δὲ τὴν δρῦν· δπο κρύει δὲ τὴν ἀχερωΐδα καὶ ἐλεεινὸν ἐπὶ τῷ τῆς ἐλαίας ἀνακλάει φυτῷ. Φεύγον οὖν καὶ ταύτην τὴν συμφορὰν τὸ φυτόν, οἷον βλαστάνει καὶ τὸν καρπόν. Πρῶτον μὲν γὰρ οὐχ ὥσπερ ὁ φοίνιξ ἐπὶ κόμης οὐ μόνον κομῷ, ἀλλὰ διαπαντὸς ἐξανθεῖ τοῦ βλαστήματος, καὶ ψυχαγωγεῖ καὶ τέρπει πανταχόθεν τοὺς ἐραστάς. Έπειτα τῶν καρπῶν, ὁ μὲν λευκός· ὁ δὲ ὠχρός· ὁ δὲ, ἐρυθρός· ὁ δὲ, φοινικοῦς· ὁ δὲ καὶ μιλτός. Φέρει δὲ τῶν φυτῶν καὶ ἄλλο μὲν ἄλλο, καὶ πάντα δὲ τὸ αὐτό· κἂν μὲν τῷ λευκῷ χαίρῃς, παρά ταύτην βαδίζεις· ἂν δὲ τὸ ἐρυθρόν ποθῇς, παρ' ἐκείνην ἀπέρχῃ· ἂν δὲ καὶ ἀμφοῖν ἐρᾷς, παρὰ τὴν ἄλλην φοιτᾷς· ἂν δὲ καὶ πάντα ὁμοῦ ζητῇς, παρά την φέρουσαν ἄπει τοὺς φοινικοῦς. Ἡ δὲ τοὺς μὲν λευκαίνεται, τοὺς δὲ ἐρυθραίνεται· τοὺς μὲν ἄρτι, τοὺς δὲ ἤδη· τοὺς δὲ καὶ φοινίσσεται· καὶ λευκαίνεται μὲν οὕτως ὡς γάλα φοινίσσεται δ' ἐκεῖνος ὡς ῥόδον· κεκέρασται δ' ἄλλως καὶ ἄλλως· ὁ μὲν ὅλος· ὁ δὲ, οὐχ ὅλος· καὶ ὁ μὲν ἧττον. ὁ δὲ, μάλ λον· κἂν μὲν τὸ ἐρυθρὸν θεάσῃ, τὸ λευκὸν ὅλως νομίσεις ἀγνοεῖν τὸ φυτόν· κἂν τούτῳ πρώτῳ τὴν ὄψιν προσβάλῃς, οὐκ εἶναί τι φήσεις καὶ ἐρυθροῦ τῷ καρπῷ· ἀλλὰ τὸ μὲν, αἷμα τὸ μέρος· τὸ δὲ, δόξει χιών. Καὶ ἔστι τὸ μῆλον ἰδεῖν μὲν ῥόδον, ὀσφρή σασθαι δὲ μύρον, γεύσασθαι δέ τι ἄλλο, ἢ πάλιν αὐτὸ μῆλον οὕτω καὶ τοσοῦτον ἡδονῇ τάλλα νικᾷ, καὶ πρὸς τοῦτο κἀκεῖνα μᾶλλον εἰκάζεται· καν τις ἐπαινεῖν ἐθέλοι τι κατὰ γεῦσιν· ἡ μῆλον ἐρεῖ πάντως ἢ μέλι· καὶ ταῦτα μὲν οὖν τὸν "Ομηρον έπεισε πάντα ἀγλαὸν ὀνομάσαι τὸν μηλέας καρπόν. Εἰ δὲ δεῖ καὶ μύθου μνησθῆναι, καὶ οὐδὲν ἀηδές παιδιᾶς καὶ ψυχαγωγίας άψασθαι πρὸς ἄνδρα πολύ λάκις καὶ αὐτὸν τὰ μουσῶν χορεύσαντα· ἄλλως θ' ὅτε καὶ τὸν μῦθον κοσμεί σωφροσύνη, φασίν, ὡς κόρη
col. 851–852page 23 of 98
PG 106:851τις ἦν πάλαι καλὴ καὶ παρθενική. Τοῦ δὲ κάλλους ἐρασταὶ πολλοὶ καὶ ἐρωτικοί· σωφρονοῦσα δὲ καὶ μὴ προδιδοῦσα τὴν ὥραν, ἔτι μᾶλλον δυσέρωτας εποίει τοὺς ἐραστάς· οἱ δὲ, τέως μὲν ἤρων ὡς ἐρασταὶ, καὶ ἡμιλλῶντο πρὸς ἀλλήλους· ἔπειτα οἰνωθέντες ἀλλής λους φονεύουσιν, ὡς ἀντερασταί. Ἐφίσταται ἡ παρθενικῇ, καὶ ἐλεεῖ μὲν ἐκείνους· αἰδεῖται δὲ τοὺς ζῶντας, δακρύει δὲ ἑαυτὴν, καὶ γίνεται δι᾿ εὐχῆς φυτὸν καλὸν, ὡς καλή, λευκὸν ὡς λευκή· αἰδουμένη δὲ προφυροῦν. Ὁ μὲν μῦθος οὗτος· εἰ δὲ καὶ φιλοσοφεῖν, ἀλλὰ μὴ μυθολογεῖν ἡμᾶς τε δέον καὶ σὲ, ἔρωτι καὶ θεωρίας ἡμμένον· φασὶν οἱ περὶ ταῦτα δεινοὶ μόνον μὲν σχημάτων, τὸ σφαιρικὸν κάλλιστον· μόνον δὲ τῶν ἴσων εμβαδοῖς μέγιστον τοῦτο ἐν στερεοίς, ὅπερ ἐν ἐπιπέδοις τὸ κυκλικόν· δοκεῖ δὲ καὶ τόδε τὸ πᾶν, τοῦτο σῶιζον τὸ σχῆμα. Έχει μὲν οὖν μετὰ @ τῶν ἄλλων καὶ τοῦτο τὸ μῆλον· καὶ οὐδὲν οὕτως ἐν καρποῖς τῶν ἄλλων ἀποτετόρνευται, ὡς τοῦτο του τόρνευταί τε τῇ φύσει, καὶ τὴν ἐπιφάνειαν ἀποτέ ταται· καὶ σχῆμα τῷ μήλῳ τὸ τοῦ παντός ἐστι μία μημα. Καὶ τί δεῖ τὰς ἐνεργείας τοῦ βλαστήματος καταλέγειν; καὶ ὡς ἐῤῥωμένοις μὲν τρυφὴ, καὶ βρῶμα ἡδύ· νοσοῦσι δὲ χρηστὴ τροφὴ καὶ ὑγιεινή καὶ ὅτι σύκον μὲν ἐν ὀνείροις δυσοιώνιστον· μῆλον δὲ κἂν τούτοις εὐάγγελον· δόξαν γὰρ καὶ στέφανον επαγγέλλεται. Αλλ' αὕτη γε καὶ τὰ Πύθια στεφανοί καὶ πάρεστιν ἀθλητής, δι' ἔτους τε γυμνασθεὶς, καὶ πολλὰς εὐπαιδοτρίβου λαβών, πλείους δὲ μέλλων. Κἄν τι δέοι θήσων καὶ τὴν ψυχὴν ἵνα δὴ τὸ μῆλον καὶ τὴν μετὰ τοῦ μήλου δόξαν λαβὼν ἀπέλθοι, πολλὰ @ καὶ ἄλλα περὶ τοῦ μήλου λέγειν ἐνῆν, εί μοι χαιρός τε παρῆν, καὶ μὴ ταῦτα γράφειν ἠναγκαζόμην σχέδιον καὶ κατ' ἐπιδρομήν. ΙΩΑΝΝΟΥ ΓΕΩΜΕΤΡΟΥ ΥΜΝΟΙ ΠΕΝΤΕ ΕΙΣ ΤΗΝ ΥΠΕΡΑΓΙΑΝ ΘΕΟΤΟΚΟΝ Χαίρε, χαράν, χάριν,
col. 853–854page 24 of 98
PG 106:853ΥΜΝΟΣ Α΄. Χαῖρε, χάρις χαρίεσσα χαριτόκε χάρμα τοκήων, Χόρμα μέγα χθονίων, χάρμα μέγ' οὐρανίων. Χαῖρε, Κόρη χαιρήκος, χάρματι χάρμα λαβοῦσα, Παρθένε πλὴν καμάτων, Μῆτερ ἄνευ ὀδύνης. Χαῖρε, πόνων λύτερα, δόλων ῥύτειρα τυράννου, Μῆτερ ἅμ' ἀφθορίης, Μῆτερ ελευθερίης. Χαῖρε, δέσις χθονός, οὐρανοῦ, εἴτοκε, άσπρε χώρα, Κοίρανε ἀτρεκίης, κοίρανε χαρμοσύνης. Χαῖρε, βάσις βροτέης γενεής, [Ισ. πηγή] ἀρετάων, Σύγγονε ἀφθορίης, ἔκγονε ευγαμίης. Χαῖρε, δόσις σοφίης, χαρίτων Μῆτερ, μέγα χαῖρε, Παρθένε καλλιτόκε, Μῆτερ ἀνανδροτάτη. Χαῖρε, πόσις χθονίων λυγρῶν ἐπίληθος ἁπάντων, Μῆτερ ἀπημοσύνης, Μῆτερ ἀειζωίης. Χαῖρε, κλίμαξ περόωσα καὶ οὐρανὸν ἀστερόεντα, Η Θεὸν ἀνθρώποις, ἐς Θεὸν ἄνδρας ἄγεις. Χαῖρε, φάος μερόπων, πῦρ ἔμπαλι δαίμονι, χαῖρε, Καὶ πυρὶ πῦρ ἐγένου οὐδὲ φλεγεῖσα φλέγεις. Χαῖρε, ἀμικτοτάτη μίξις Θεοῦ αἱὲν ἐόντος, Ανδρομέης γενεής, ζαφλεγέος καλάμης. Χαῖρε, βάτος πυρόεσσα καὶ οὐ λήγουσα καμίνῳ, Μᾶλλον δ' αὐξομένη ευτραφέας καλάμους. Χαῖρε, ἀγαλλομένη καὶ οὐ λείπουσα Σελήνη, Μᾶλλον ὅτ' ηελίου ἕδραμες εἰς συνόδους. Χαῖρε, όχημα φαάντατον 'Ηλίου ἔμπνοον ἄλλο Ἐξ ἀρετῶν πισύρων, εὐτροχάλων, φλογίων. Χαῖρε, Χερουβὶμ ὑπέρτερον εὔχαρι κλίντρον (ίσ. ἄνα [κτος], Αγνότερον Σεραφίμ, ευρύτερόν τε θρόνων. Χαῖρε, γαμοστόλι Νυμφίου οὗ τόκου ἠδὲ Θεοίο Πορφύρεον στολίσασ' ἔνδυμα αἱματόεν. Χαῖρε, φύσιν χρήσατα φυσιζώῳ ἔμπαλι γουνῷ, Χαῖρ', ἀπαμειψαμένη θειοτάτης βροτέην. Χαῖρε, φύσιν μίξασα καὶ οὐ μίξασα λοχείην, Σάρκα Θεῷ δοῦσα, σάρκα ἄνευθε ρύπων. Χαῖρε κερασσαμένη χόρτῳ φλόγα ἄμβροτον ὕλης Ατροπον εὐτρέπτῳ, ἄχρονον ἡμερίῳ. Χαῖρε, γενηταμένη γενεὴν ὑπερούσιον Υία, Κοσμοθέτην κόσμῳ, ύψιμέδοντα κάτω.

Five Hymns to the Holy TheotokosHymni quinque in S. Deiparam

col. 855–856page 25 of 98
PG 106:855Χαῖρ᾽, ἀνακλινα μένη μούνη παναπείρονα κόλπῳ, Τὴν σοφίην φάτνῃ, πλουτοδότην δὲ ῥάκει. Χαῖρ', ἀποθρεψαμένη παντοτρόφον. Η σέο θηλή, Ως φλέων πηγή, θρέψει ένα Τριάδος. Χαῖρε, θαλάσσης κόχλη, μάργαρον υἷα τεκοῦσα, Αστεροπῆς θείας πορφυρέων τε βοῶν. Χαῖρε, μόνη λεχόωσα πόλου βασιληίδα τιμὴν Οὐρανίων τε νόων, δευτέρα τῆς Τριάδος. Χαῖρέ μοι, ὦ βασίλεια πανίλαος, εὐχαρις, ὕμνον Ἐξ ἀλιτρῶν στομάτων δέχνυσο ἡμετέρων. ΥΜΝΟΣ Β'. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια βασιλίδος ἔκγονε φύτλης, Εκγονε ἱερέων, ἔκγονε προφραδέων. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, παναγνοτάτης ἀπὸ ρίζης Ερνος ἔφυς χαρίτων τρίπλοον ἐκ τριπλόου. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, Τριάς στο ρίζα καὶ ἀρχή. Ούνεκα καὶ τριμάκαιρ' ἕνα τέκος Τριάδος. Χαῖρε, φάτις προγόνων, χάρις ἔκπαλαι, εύλαλε μολπή, Ἐκ σέο θειοτάτης εὖχος ὅλων μακάρων. Χαῖρε, κρυπταδίη βουλή σοφίης γενετῆρος, Αίνος ὅλων στομάτων, θειοφόρων, κρυφίων. Χαῖρε, παναιγλήεντα λαθὸν χορὸν οὐρανιώνων Θάμβος καὶ σκοτίων πλήθεα δαιμονίων. Χαῖρε, χάρις χρονίων, μυρίων, μεγάλων τ' εὐχωλῶν, Λυσαμένη γονέων αἴσχεα κ' ἀρχεγόνων. Χαῖρ', ἐριθηλέῖ καὶ τρυφερῷ παραδείσου κήπῳ. Έρνος πρῶτα παγὲν αἵμασι γηραλέοις. Χαίροις, Μητέρι μήτραν, ἀνθρώποις πόλον, οἶμον Οὐρανίης ἀρετῆς οἰξαμένη χθονίοις. Χαίροις, ὑψιπόλοις καινὴν ὁδὸν ἀγγελιήταις Δείξασα τὴν χθονίοις ευχαρι τριβομένην, Χαῖρε, ταχεῦσι Θεοῦ δόσις ὄψιμος, ἐκ δὲ τοκήων Εμπαλι καὶ πρὸ τόκου ὑψιμέδοντι δόσις. Χαίροις, παρθενικαῖς μετὰ ἀστράσιν οἷα Σελήνη Πόμπιμος ἐς δόμον ὡς ἐς πόλον ἑρπομένη. Χαῖρε, δέμας τραφέν ὑψόθεν οὐρανίαισιν έέρσαις, Αγγελικαῖς χερσὶν, Δεσποτικοῖς θαλάμοις. Χαῖρε, βάτειρ' ἀβάτων, ἀδύτων διφήτρια μούνη, Νυμφίου ὡς νύμφη κρυπταδίων μεγάρων. Χαίροις, ἐκ γενετῆς ἁγνὴ δέμας, ἁγνὴ σῶμα, Παρθένος ἐκ κραδίης, Παρθένος ἐξ ἀέρος. Χαίροις, ἄνθος ἀκήρατον εὔοδμον, ἀμφοτέρωθεν, Κάλλεσιν αμφαδίοις, κάλλεσι κρυπτομένοις. Χαῖρε, κρίνον ῥοδέη τε κάλυξ νοτερή τ' ἀνεμώνη, Νάρκισσος καθαρή, λευκοτέρα χιόνος. Χαῖρε, ἀειζώοιο θάλος γλυκύ. "Η ρα σὺ θνητῶν Μοῦνον ἀμάραντον κάλλει θειοτέρων. Χαῖρε, καὶ ἄλλο θάλος φλογερὸν χρυσάνθεμον τον, Ανθεα πάντα βροτῶν ἄμμιγα καὶ τριβόλων. Χαίρ', ὑακίνθου πορφυρέου χάρις, ἧς ἐπὶ φύλλοις Γράμματ' ἐλευθερίης, οὐδὲ μύθος θανάτου. Χαίροις, υψικόμοιο δάφνης θάλος, ἥτις ἀπείργεις Οὐ σέλα πρηστήρων, δαιμονίων δὲ φλόγα. [Θεοίο Χαῖρε, καὶ οὐ [ἱσ. κόρη] φυγόδεμνος ἀπ' οὐρανίο:ο Ες χθόνα δυομένη πλάσματα δαιμονίων. Χαῖρε, καὶ ἐκ χθονός ἔμπαλιν εύδρομος ἐς φῶς Νυμφίου γελίου πρὸς πόθον ἐρχομένη. ο
col. 857–858page 26 of 98
PG 106:857Χαίροις, ἀγλαόμητερ ἁγνοῦ Λόγου ἔγκυος αἰεὶ, Εὐώδις ἀρετῶν ψυχοτόκων τοκέων. Χαῖρε, παναγρύπνοισιν ἐπ' όμμασιν, οἷα σελήνη Ηλιον, ὀσσομένη κοίρανον γελίου. Χαῖρε, καὶ ὑψιδρόμοισι πόνοις ἀρετάων, ἅτε Πελίοιο πέλοις μήνη επειγομένη. Χαῖρε, παναιγλήεντος ἀφ' Υιέος, οἷα σελήνη Πατρὸς ἀπ' Ηελίου φέγγος εφελκομένη. Χαῖρε, προαγγελίης Νύμφη, Τριάδος μέγα θαῦμα, Παστάδα πηξαμένη κάλλεος ενδοτάτου. Χαῖρε, καὶ ἧς ἡράσσατο μοῦνος, ἐραστὸς μοῦνος, Ίμερος αὐτοφύτου κάλλεος ὃς γενέτης. Χαῖρε, πρώτη, χαῖρε, μόνη, τοῖόν σοι, χαῖρε, Οὐρανίης στρατιάς πρῶτος ἔλεξε τρόμος. [πτόν, Χαῖρε, κόρη μέγα θαῦμα, καὶ οὐ φατὸν οὐδέ γε λη για Θεοῦ τίχτεις, οὗ τίς ἄκουσεν ὅλων; [ἁγνή, Χαῖρε, λόγῳ Λόγον ἄμβροτον, ἄσπορος, ἄφθορος, Μητρὸς ἄνευθε πρὸ σοῦ, πατρὸς ἄνευθ᾽ ἀπὸ τοῦ. Χαῖρε, χρόνου γενέτου γενέτειρα, ἀπείρου κόλπος, Πατρὸς ἀειγονέως, Μῆτερ ἀπειρογόνος, Χαῖρε, πόλος φαεσίμβροτος ἥλιον ἕξεις Σάρκα λαβόντα σέθεν, δίσκον αειφανέα. Χαῖρε, πόλος μυριόμματος αστέρας ἄλλους, Ηλιον ἀμφὶ μέγαν πλῆθος ἔχων χαρίτων. Χαῖρε, πόλος πολύκυκλος ὃς ἑπτάκι χρυσείαισι Ζώναις ζωννύθης πνεύμασι καὶ σοφίης. Χαῖρε, πόλος συνέχων πόλον, άλμην, ἀέρα, γαῖαν Αλλον ὑπὲρ κόσμον, κόσμον ἀπειρέσιον. Χαῖρε, πόλος τὸν ὑπὲρ πόλον ἔνδον ἔχων βασιλήα Ον νεφέλη φορέεις, αίμασι πορφυρέοις. " Χαῖρε, πόλος τρισάκτινος, αιθέρα πάντοσε τείνων Ασπετον, εὐφαές, οὐδὲ δνόφους φορέων. Χαῖρε, πόλος γανόων καὶ οὐκ ἀνέμοισι τινάσσων, Ἔκτοθεν ἡμερίων ἡμετέρων παθέων. Χαῖρε, πόλος ποικιλόχρος Ιριδος οἷάπερ αὐγὰς Μορφὰς τῶν ἀρετῶν ἀνθοφόρους φορέων. Χαῖρε, πόλις νοερός δόξαν μεγάλοιο θεοῖο Παρθενικαῖς προλέγων ἀγκάσι παιδοφόροις Χαῖρε, πόλος φοβερός, καὶ οὐρανίοισι νόεσσιν, Οὐ φατὸς ὑμνολόγοις, οὐ βατὸς ὑψιπόλοις. Χαῖρε, πόλος σταλάων πολυχεύματα ῥεῖθρα Χαίρε, λόγων καθύπερθε λόγῳ Λόγον ἐκτετοκυῖα, Οἷς κομάει κόσμος, οίσι γέγηθε γένος. [λων, Χαῖρε, θρόνος καθύπερθε θρόνων φλογερῶν, πανεύ Αὐτόχυτος φαέων, αὐτοτόκος φάρος. Καὶ λόγος ἀμφοτέρων εκπροθέουσα νέον. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, καὶ ἀμφοτέρων διὰ κόσμων Βασιλικῆς Τριάδος δευτέρα οιοτάτης. [νούς, Χαῖρ', ἐμὸν εἶχος, ἐμὸν φάος, ὄλβος, πνεῦμα, λόγος, Ελπίδος ἀμφοτέρας τέκμαρ αειθαλέος. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια πανίλαος, εύχαρις ὕμνον Ἐκ ρυπαρών στομάτων δέχνυσο ἡμετέρων. ΥΜΝΟΣ Γ. Χαῖρε, Κόρη, μέγα θαῦμα, μέγ' ἀνθρώποισιν ὄνειαρ Χαῖρε, χαρᾶς ἀρχὴ, χαῖρε, τέλος κατάρας. Χαῖρε, Κύρη, μέγ' άεισμα, καὶ οὐρανίοισι νόεσσι, Πολλὸν ὑπεκπροθέον καὶ νδον οἷα λόγον.
col. 859–860page 27 of 98
PG 106:859Χαίρε, θέαμα, Κόρη, φοβερόν, φλογερόν, πανάϋλον | Ηδύ τε καὶ φοβερόν, οὐδὲ θεατὸν ὅλον. Χαῖρε, κόρη μυριόμμασιν ἀστράσιν οἷα σελήνη Μεστά φαεινομένη φωτὶ περισσοτέρω. Χαῖρε, Κόρη, κρύπτουσα φάος σεραφίμ, ἅτε φέγγος Ήλιος ἀστρῷον, εἴδιος ἀρτιτρέχων. Χαῖρε, Κόρη, φύσεως αύχημα, ἄγαλμα πλαστόν, Δεξάμενον τέχνην πᾶσαν ἀριστοτέχνου. Χαῖρε, καὶ ἐκ πισύρων παγὲν ἐκ γενετῆς ἀγνοφύτου Αρχεγόνων ἀρετῶν ἔμπνοον αὐτόκαλον. Χαῖρ', ἀποταξαμένη καὶ ἡμετέροισι [γρ. ήθεσιν ήμ.] [τετρακτύν Καὶ πολίτην θεῖσα τῶν ἀρετῶν χθονίην. Χαῖρε, δέμας παγὲν ὑψόθεν αἰγλήεντος Ολύμπου, Ημερίης κακίης οὐδὲν ἀφελκομένη. Χαῖρε, δέμας κραθὲν ἄχρι ἀκήρατον ἀμφοτέρωθεν Κάλλεος αιθερίου, κάλλεος ἐκ χθονίου. Χαῖρε, δέμας δίφρος Έμπυρος, ήλιον ἄλλον Κοίρανον ηελίου κρύψαν ἀειγενέα. Χαῖρε, χάρις, Μῆτερ σοφίης, φάεος, λόγου, ἀλκῆς, Σοῦ πατρὸς Μήτηρ, σοῦ θ' υἱέος θυγάτηρ. Χαῖρε, τρύφημα Θεοῦ νέον ὑψιμέδοντος όχημα, Βς δύσιν εἶτ᾽ ἔδραμεν ήλιος ήμετέρην. Χαῖρε, κεχαρμένου Λόγου Εγκυος αυτογενέθλου, Αὐτοτόκου φαέως, ἀρχεγόνου φύσιος. Χαῖρε, παχυναμένη Θεόν, ἐς Θεόν, ἔμπαλι θνητόν, Χαῖρε, καθηραμένη ἀργαλέον πάχεος. Χαῖρ', ἀπομορξαμένη κακίης μελεδήματα πάντα Σπόγγος ἅτε δροσερή ἡμετέρης φύσιος. Χαῖρ᾽, ἀποτρεψαμένη καὶ ἐς βυθὸν ἴσασα πνεῦμα Δαιμονίης φύτλης ἄγριον ἀνδροφόνον. Χαῖρ', ἀποδεξαμένη καὶ [ἱσ. πᾶσιν] δείξασα μούνη Οὐρανίους φύσιος ἀμφιπόλους χθονίης. Χαῖρε, πόλον χθονι, πότμῳ ζωὴν, ἀγγελιήταις Μίξασα τοὺς χθονίους, οὐρανίους χθονίοις. Χαίροις, παμμεδέουσα, φυσίπτολι, φυσιγένεθλα Ανδρομέης γενεής, φαινομένης κτίσεως. Χαῖρε, θρόνων καθύπερθε θρόνος, φλογεροίσιν ἐπ' Οὐχὶ Θεὸν φορέων, ἐν δὲ δίναις μυχίοις. Χαῖρε, ψυχῆς κάλλος ἐπάξιον ύψιμέδοντος, Παρθένε, χαῖρε, κόρη, τερψαμένη Τριάδα. Χαῖρε, βροτωσαμένη Θεὸν ὡς βροτον, ἔμπαλι δ' αὔτε Χαῖρε, θεωσαμένη αἵματος ἐξ ἰδίου. Χαίροις, παμβασίλεια, καὶ ἀμφοτέρων διὰ κόσμων [ώμοις Σοὶ θρόνος ἐστὶ πόλις, σὺ θρόνος αὐτοτόπου. Χαῖρε, καὶ εὐπερίγραπτον ανάκτορον οὐ περιγράπτου, Μήτηρ παντογόνου, θρέπτρια παντοτρόφου. Χαῖρε, δόμος πολύολβος ἀπηρεσίων παναμώμων Πνευματικών χαρίτων πλουτοφόρου Τριάδος. Χαῖρε, καὶ ὀλβιόδωρε, μεγακλεές, ὀλβιόφρουρε, Δεσποτικῶν θαλάμων αὐτοθέλητε φύλαξ. Χαῖρε, καὶ ὀλβιόδωρε, πανεμφαές, ἡλιόμορφε, Τριαδικής δόξης αυτοκίνητα πύλη. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια πανίλαος, εἴχαρις, αἶνον Ἐξ ἀλιτρῶν στομάτων δέχνυσο ἡμετέρων.
col. 861–862page 28 of 98
PG 106:861ΥΜΝΟΣ Δ'. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, χάρις βροτέων ἀρετάων. Χαῖρε, χάρις νοερών, χαῖρε, χάρις θείων. Χαῖρε, Χερουβὶμ ἀνώτερε, καὶ φλογερώτερε, χαῖρε. Χαῖρε, βάθος Σεραφὶμ ἐν σοφίῃ τὸ πλέον. Χαῖρε, θέαμα Χερουβίμ δυσθέατον, μέγα χαῖρε Θαῦμα δ' ὑπεκπροθέον τὴν Σεραφίμ σοφίην. Χαῖρε, κράτος δυνατῶν σθεναρώτερον, ὦ μέγα χαῖρε, Τῶν νοερῶν δυνάμει πολλὸν ὑπεχκρατέον. Χαίροις, κυριοτάτων, ὦ μέγα [ἰσ. κοίρανε], χαῖρε, Δεσπότις οὐρανίων, ὥσπερ ὅλων χθονίων. Χαῖρε, νέων (ίσ. νοῦ;] τάχος ὀξυδρόμοισιν ῥιπαῖσι Πολλὲν ὑπεκπροφυγών, δευτέρα τοῦ Θείου. Χαίροις, ὀξυτόνοισι βροτοῖς ἐπ' ἀτεκμάρτοισι Δεινοφόροισι τύχαις κλήσις ἑτοιμοτάτη. Χαῖρ', ἐλέους πρόφασις, φιλοοικτίστοιο Θεοίο Σπλάγχνα κλινομένη μηδὲ δίκην δικάσαι. Χαῖρε, δικαίας μήνιδος ουτιδανοίσι βροτοῖσι Πανσθενέος ῥύσεις Πλάστου οδυσσομένου. Χαῖρε, ῥαπιζομένην κτίσιν, οία θεράπνη εἰς γῆν Ηδη κλινομένην, αὖθις ἀνισταμένη. Χαῖρ', ἀπελαυνομένη καὶ δαίμονας ἀγριοθύμου Πνεύματος ἡμετέρου σώματος ἀμφαδίην. Χαῖρε, νότων μυρίων ἀνιάτων ἄλκαρ, ἀφ' ᾅδου Ελκουσα ψυχὰς αὖθις ἐς ἠέλιον. Χαῖρ᾽, ἀποτερπομένη [σ. ἀποτραπ.] ψυχάρπαγας [ ἀγγελιήτας Καὶ χρόνον ἡμέριον ρίμφα χαριζομένη. Χαῖρ', ἀποδυραμένη παθέων ὑπὲρ ἀνθρωπείων Καί τ' ἀλιτρῶν τροφίμων δάκρυα δεχνυμένη. Χαῖρ', ἀπαλειφομένη μυριόγραφα δαίμονι βίβλα, Σπόγγος ἅτε δροσερή ἡμετέρης κακίης. Χαῖρε, Κόρη, συνέχουσα καὶ ἀνδράσιν εὖτ᾽ ἐθέλουσι Παρθενίην ζώνην παρθενικῇ Τριάδι. Χαῖρε, γόνους παρέχουσα καὶ ἀμφοτέροισι τοκεύσι Πνεύματι σὺν γονίμῳ, τοῦτο τόκος [σ. τέκος] Τριάδι. Χαῖρ', ἀσκηταῖς πύργος ἀπείργων έμφλογα νυκτὸς Φάσματα δαιμονίων φῶς ὑποκρινομένων. Χαῖρε, καὶ ἄλλα λύουσα τεχνάσματα μυρία κύκλα 'Αντιθέῳ σοφίῃ δαιμονικῆς κακίης. Χαῖρε, φαεινομένη καὶ ἐν καμάτοισιν ἀγώνων Ηδύ φέρουσα φάος, οἷα παρηγορέων. Χαῖρε, καὶ ἀλλοφόρων κράτος, εὐφροσύνη, κλέος, [ἀλκή, Ο Ζωῆς ἡδυτέρη, πνεύματος ἀσσοτέρη. Χαῖρε, μαχηταῖς ἐν πολέμοις ἑτεραλκέα νίκην Νεύματι παρθενικῷ ρίμφα χαριζομένη. Χαῖρε, πολιτῶν τεῖχος, ἀπ' ἀνδροφόνων πτολιπόρθων Τείχεα φυομένη, μήχεα θραυομένη. Χαῖρ᾽, ἀπαμειβομένη τόλμαν στρατιάς κακοχάρτου Πανσυδι τιομένη, ναῦς καταδυομένη. Χαῖρε, πλέουσι συνέμπορε, ναυαγέουσιν σωτήρ, Ἰθυντὴρ, λιμήν, ἱστία λευκότατα. Χαῖρε, ὁδοιπορέουσιν ὁμόστολε, λύχνος ἀλήταις Ίχνος ἀπαγγελέων, ἀτραπιτῶν σκοτίην. Χαῖρ', αἰχμαλώτων λύσις, ἐν φρουραῖς ἀνάκλησις, Ἐν βασάνοις θάλψις, εὐφροσύνη δὲ πέδαις. Χαῖρε, καὶ ἠνορέης ἐρικυδέος ἀνδράσι πηγὴ, Δεσπότις εὐεπίης, δεσπότις εὐμελίης.
col. 863–864page 29 of 98
PG 106:863Χαῖρε, δικαζομένων δίκη, ἡ πολυχεύματα ῥεῖθρα Ρητορικῶν στομάτων πάντ' ἀποφραγνυμένη. Χαῖρε, θεμιστονόοισι σύνεδρε δικασπολίοισι, Φῶς ὑποφαινομένη πάντα τὰ κρυπτόμενα. Χαῖρε, καὶ ἡγεμόσι στρατιᾶς ἡγήτρια, χαῖρε, Πάνθ' ὑποβαλλομένη μήδεα κρυπταδίως. Χαῖρε, βάθος σοφίης πλούτου μεγάλοιο Θείο Σοῖς παρέχουσα λάτραις εὖτ' ἐθέλεις ῥᾳδίως. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, καὶ ἡμετέρῃσιν ἀοιδαῖς Εἰ γέ τις ἔστι χάρις, σοὶ χάρις ἐστι, Κόρη, Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, καὶ ἡμετέρησιν ἀοιδαῖς Εἴ γέ τι τερφθείης, σοὶ χάρις εὐφροσύνης. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, καὶ ἡμετέροισιν ἐπ' ἄθλοις Εἴ γέ τις ἔστι χάρις, σοί χάρις ήνορέης. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, καὶ ἡμετέροις ἐπὶ μύθοις, Εἰ γέ τις ἔστι χάρις, σοὶ χάρις εὐεπίης. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, καὶ ἡμετέραις ἐπὶ τέχναις Εἴ γέ τις ἔστι χάρις, σοὶ χάρις εὐτεχνίης. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, καὶ ἡμετέραις ἐπὶ μούσαις Εἴ γέ τις ἔστι χάρις, σοὶ χάρις ἁρμονίης. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, καὶ ἡμετέραις ἐπὶ τόλμαις Εί γέ τις ἔστι χάρις, σοὶ χάρις εὐκραδίης. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, καὶ ἡμετέραις ἐπὶ βουλαῖς Εἴ γέ τις ἔστι νόος, σοὶ χάρις εὐνοίης. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια καὶ ἄγριον οίδμα περήσω Παρθένε, σοὶ πίσυνος, καὶ φλογεράς καμίνους. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, καὶ ἄγρια φύλα γιγάντων Δαιμονίων ὀλέσω στη φλογερή δυνάμει. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, καὶ ἤθεα πικρὰ τυράννων Σοῖς γλυκανῶ λογίοις, σαῖς τ' ἀγανοφροσύναις. ο ο ο Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, σὺ καὶ δέμας ἔμπνεον αὖθις – Δείξασ' ἀπὸ στυγερῶν ἀργαλέων παθέων. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, καὶ ἐκ βελέων μυριάδων "Αρεος ἀνδροφόνου σῶσον ἐπικρατέως. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, σύ μοι μεγάλων θησαυρῶν Θαιότερος μυρίων, πλοῦτος ἀπειρέσιος. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, σύ μοι κλέος, ἥλιος, ἀλκή, Πνεῦμα, λόγος, ζωή, ήνορέη, σοφίη. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, καὶ ἀμφοτέρων ἅμα κόσμων Ελπὶς ἀμαιμακέτη, κόσμος επαμφότερος. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, σὺ καὶ Τριάδος βασιλείης Πρόξενος, εἴ γε θέλεις· σὺν Τριάδι δ' ὁ Λόγος. Χαῖρέ μοι, ὦ Βασίλεια, πανίλαος, εύχαρις, αίνον Ἐξ ἀλιτρῶν στομάτων δέχνυσο ἡμετέρων. Τρίμετροι. Αἱ τρεῖς ἑκατοντάδες σὲ τῶν τριῶν ἕνα Τεκοῦσαν ὑμνέουσι, Μῆτερ, Παρθένον, Θεὸν τέλειον καὶ βροτόν τίκτεις, Κόρη. Δεκὰς τελεία, καὶ μεγίστη σοι χάρις, Μέτρου μιγέντος κρείττονος τῷ χείρον.. Καλῶ δὲ κρεῖττον τοῦ τόνου τὴν ἑξάδα, Χεῖρον δὲ τὸν μείουρον, ἐν χώραις δυσί. Θεοῦ τὸ κρεῖττον, τοῦ βροτοῦ τὸ δεύτερον. ΥΜΝΟΣ Ε' κατ' ἀλφάβητον. Μέλπωμεν θεόπαιδα, θεείκελον, ἀφθορονύμφην, Ασπορον, ἀγνοτάτην, ἄχραντον, ἀνακτοτόκειον, Βασιλίδα, βασιληγενέα, βασιληγενέτειραν. Γεννογενάρχην, γεννόθεον, γενογηθέα γουνὸν, Δωσίθεον, δοτόλυτρον, δεινολύτιν, δοτοευκτόν, Ενθεον, εὐώδινα, εὐερσιχαρή, εθνορύστιν, Ζωοτόκον, ζάθεον, ζαοσῶστιν, ζαοδότειραν. Ημεροφή, ἡδύθεον, ήπιον, ἐπιόδωρον
col. 865–866page 30 of 98
PG 106:865Θελξίθεον, θελξίφρονα, θελξιμενή, θεόπαιδα, Ἰοπάρειον, Κόμματον, όφρυν, ίμερόεσσαν. Κοσμογενή, κατάκαρπον, κλεινὴν κοσμογύναικα, Λαοχαρή, λαοθαμέα, λιτήν, λαομάχαιραν, Μυρίθεον, μυρίκοσμον, μυριφαή, μυρίκλητον. Νειοπόλον, νεόκοσμον, ναόθετον, νεοπλάστην, Ξεινοτόκον, ξενοθρέπτην, ξεινότοκον, ξενόθηλυν. Ολβιον, ὀλβιόεργον, ἀνήτορα, όλβοδότειραν. Παντοκρατή, παναλκή, πασιθέην, πασίκλητον. Ρύστιν, ῥυσίπολιν, φυσιγενέα, φυσικόσμον. Σώτειραν, σελαηγενέτην, σελαλαμπέα, σεμνήν, Τριτογενή, τριμάχαιραν, τρισσοφαῆ, τρισέληνον. Υψίνον, ὑψικάθεδρον, ὑπέρτατον, ὑψιμέδουσαν. Φωτοτόκον, φαόμορφον, φωτοβόλον, φαέθουσαν. Χρυσίπεπλον, χαρίεσσαν, χρυσόθρονον, χαριδώτην, Ψευδολέτην, ψύχαγνον, ψυχοσόον, ψαλτάδη, Ὠκυτάτην, ὡραίαν, ὥριον, ὡριόπαιδα. ΙΩΑΝΝΟΥ ΓΕΩΜΕΤΡΟΥ ΕΠΙΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΕΤΡΑΣΤΙΧΑ, ΩΝ Η ΕΠΙΓΡΑΦΗ ΠΑΡΑΔΕΙΣΟΣ. Α. Ότι ἀθάνατος τοῖς ἀναγινώσκουσιν ἡ ὠφέλεια. Ανθεμόεις παράδεισος ὁ τῶν ἁγίων χορός ἐστιν, Οδμῆς ἡδείης πείρατα πιμπλάμενος.

Tetrastich Epigrams entitled ParadiseEpigrammata tetrastica quibus titulum fecit Paradisus

col. 867–868page 31 of 98
PG 106:867Πᾶς οὖν ὃς παθέεσσιν ἐπεπλήγει φίλον ήτορ, Δεῦρ᾽ ἴτω ἀμβροσίης άνθεα δρεψάμενος. Β. Οτι συγγνωστότερον τὸ ἐλάχιστον. Κέρδιον ἡ μετάνοια μάλ' έξοχον· ἐκ γὰρ ἀρίστων Καὶ τόκον εἰσπράττων Κύριος ύψιμέδων, Τοῖσιν ἁμαρτωλοῖς, καὶ ὅλον δ᾽ ἀφίησι τὸν ἄφλον Εἰκόνα την πόρνην, καὶ τὸν ἄσωτον ἔχεις. Γ. "Οτι φόβῳ Θεοῦ καὶ μόνῳ δέδεται ἡ γλώσσα. Κλείθρα πρὸ τῆς γλώσσης, καὶ ἔρκεα, καὶ δύο τείχη Θῆκεν ὁ Ποιήσας· ἡ δέ γε ταῦτα περᾷ. δ Εἰ δέ μιν εἰσαφίκοιτο Θεοῦ δέος, αὐτίκ᾽ ἐπάψει Τήνδ' ἐν ὅροις ἰδίοις ατρέμας ἱσταμένην. Δ'. "Οτι ἐπιζήμιον τὸ γαστριμαργεῖν. Νηδὺς ἡ ἄπληστος, ὁ Δαναΐδων πίθος ἐστίν Οσσον ἐπαντλήσεις, πλεῖον ὑπεκπρορέει. Εἰ δὲ τὰ πολλὰ τέμνοιτο, συνιζάνει· ἔνθα τότ' ήδη Καὶ ὀλίγιστα δίδως, ασπασίως κατέχει. Ε΄. Ὅτι τὸν νοῦν ἢ τὸ σῶμα περιφρουρητέον. Φραῦον ἰδὼν προφανέντα γέρων παλίνορσος ἀπέστη, Εἶπε δέ τις, Φεύγεις, καὶ σὺ μάκαρ; Ο δ' ἔφη, Οὐκ ἀπὸ τοῦδε πέφευγα πέφευγα δὲ μᾶλλον ἐκεῖνον Τον κενόδοξον ὄφιν· στάντα γὰρ ἔτρυχέ με. Γ. Οτι δεῖ ἐκ τῶν πέλας γινώσκειν εαυτόν. Οξυχολός τις ἀνὴρ ἐρεθιζόμενος, μετέβαλλεν Ομματα, καὶ μορφήν. τήν τε κόμην ἐσόδει Τόνδε ἰδὼν ἄνθρωπος, Εἰ εἴκελος ἔστομαι, εἶπε, Θυμωθεὶς, φεῦ μοι! ὅσσον ἔφληκα γέλων. Ζ'. "Οτι διαπίπτει καὶ δύναμις αμελείας. Οὐκ ἔστιν ἑτέρως κραδίην ἀμόλυντον ἐπισχεῖν, Εἰ μὴ λαυκανίης, καὶ στόματος κρατέεις. Ἄχρι δὲ ταῦτα τὰ δύ' αναπέπταται, οὔποτε λείψει Φὼρ ἐσιών, καὶ ἄγων εἴ τι κέκευθεν ἔσω. Η'. "Οτι ἔργοις ἢ λόγοις εγγυμναστέον. Έργα σοφὸς μοναχῶν γράψας, ἐλάχιστα παρῆλθε. Τῷ δέ γ' ὁ προστάξας, χώετο, καὶ νεμέσα, Πῶς τάδε καταλέλοιπας; ὁ δ᾽ ἴαχεν ἴσχει· Ἐγὼ δὲ, Εἰσόκε ταῦτ' ἔρξεις, καὶ τὰ πρόλοιπα γράφω. Θ'. Ὅτι ἐπὶ τὸ στόμα καὶ ἡ ἀσκητική. 'Αρσενίῳ τις ἔφη· Σὺ τὸ, Μήνιν άειδε, διδάξας, Τούτους εἰρωτᾷς τοὺς ἀμαθεῖς τί μαθεῖν; 'Αλλ' ἐγώ, εἶφ' ὁ γέρων, ἔτι δὲ νῦν οὐ δεδάηκα Τῶν ἀμαθῶν τούτων οὐδὲ τὸ ἄλφα μόνον. 1. Τῷ προτέρω βίῳ, καὶ τὰ τοῦ νῦν οἰκονομητέον. Μέμφετο Αρσένιόν τις ἰδὼν ἐπὶ κώεσιν ὄντα, Εἶπε δέ τις· Τί δέ σοι ἔργον ὑπῆρχε πάλαι; Βόσκον, ἔφη. Οὐκοῦν νῦν ἀδρότερος πολύ ἐσσι Χρὴ γὰρ πρὸς τὸ πάλαι, καὶ τὰ παρόντα μετρεῖν. ΙΑ'. "Οτι ἐκτενέστερον ἐν νυκτὶ εὐχή. Αρσενίῳ, καὶ τόνδε πόνον κλύθι· ὀψὲ γὰρ αἰεὶ ο
col. 869–870page 32 of 98
PG 106:869Σαββάτου ἵστατ᾽ ἀφεὶς ἥλιον ἐξοπίσω. Αχρι μὲν ἐν στήθεσσιν εβάλλετο, καὶ τότ' ἀποστάς Ἡματίαις αὐτὸν ἐργασίαις ἐδίδου. ΙΒ'. "Οτι οἴκοι δεῖ μένειν. Αστακὸς οὐδεὶς ἐστιν ἀνέστιος, οὐ λιπόπατρις, Οὐδὲ γένος νεπόδων θίνα παρατροχάει. Καὶ μοναχὸς δηθύνει ἑῆς ἀπάτερθε καλιῆς. Πολλὰ πέλει πρὸ θυρῶν ἄμματα καὶ παγίδες, Ι΄. Οτι οὐδὲν τῶν μεγάλων ἄνευ γίνεται τόλμης. Βούλετό τις καθ' ἓν ἦμαρ υπεκφυγέειν βιότο:ο, Ἀλλὰ τὰ καὶ τὰ λέγων εἰρύετ' ἔνθεν ἀφεὶς, Καὶ τὸ χιτώνιον αὐτὸ δι' ἄκρας έδραμε κούφος Ανδρὶ γὰρ εὐτόλμῳ καὶ πόλος ἐστὶ βατός. ΙΔ΄. "Οτι ἡ ἀκτημοσύνη ἁγνὴ ἐν μοναχοῖς. Ηλθ' ἀποταξάμενος κυδίστητος ἐς Σκίταν ἀνὴρ, Καὶ πολὺ χρῆμα διδοὺς κάλλιπεν οἵ τι μέρος. Εἶπε δέ τις· Καὶ τὸ πρὶν ἀπώλεσας, ὦ φίλε, κῦδος Τερπνὸν ἐὸν, καὶ ὁδοὺς οὐκ ἐπέβης ἀδίων. ΙΕ΄. Οτι ἐπιβλαβής πλοῦτος ἀπόβλητος. Πλουσίῳ ἐν κλισίη προσεβήσατο μέτριος ἀνήρ Τοῦ δὲ ταρασσομένου οἷσιν ἐπὶ κτεάνοις, Εἰ σὺ τάδ', εἶπε, μάλ' ὦχα, μὴ ἐξολέσῃς, φίλε τέκνον, Αὐτά σε προφθάντα ῥᾴδιον ἐξολέσει. 14'. θρηνητέον μᾶλλον ἑκάστῳ τὰ ἑαυτοῦ. Ἐκλείποντι θέωνι φίλοι συνιόντες ἐθρήνουν, Τοῖς δ' ολοφυρομένοις μεμφόμενος τάδ' ἔφη Ο δε γὰρ εἰδότες οἷος ὁ ᾄδης ἁρπαλέος θήρ, Μᾶλλον ἐπ' ἀλλοτρίοις χεύετε δάκρυ τόσον. ΙΖ'. Ὅτι οὐκ ἔστι νοσεῖν, καὶ θεραπεύειν άλλους. Εξελον οι πρότεροι καὶ δαίμονας ἣν διὰ πίστιν. 'Η δὲ μένει, τὰ δέ που ἐν νεφέεσσιν ἔδυ. Εἶπε δὲ Πιτυρίων· Ρέα δαίμονας ἐξελάσειεν ὺς πρῶτ' ἐξ αὐτοῦ τούσδε διεσκέδασεν. ΙΗ'. "Οτι κατάχρεως ὁ οἶκτος τοῖς πένησιν. Εἰ συνέθεντο πένητες ἐὰ βλέφαρ' ἀμφικαλύπτειν, Πλούσιος ἤθελε τις ἀλαΐῃ προθέειν. Νῦν δ' ἐπεὶ ἐκτελέουσι τὸ χρυσίον ἥδιον ἡμῖν, Οὐ χρὴ ἐπιστάζειν τοῖσδε σίτου φανίδα. Ὅτι οὐ πράττειν δεῖ, καὶ οὕτως εὔχεσθαι. Ο *Αστυ λιμὸς ἔτειρε δικαιοσύνης διὰ λιμόν Τῶν δὲ κατοικούντων λισσομένων Σισόην Εὔξασθαι, Θεὸς ὡς ἔλθοι ἐπιτάῤῥοθος, εἶπεν Οὐδὲ γὰρ αὐτὸς ἐγὼ ἤθελον ἐνθάδ' ἔμεν. Κ'. Ὅτι κάν τοῖς ἀναγκαίοις τὸ ἀπέριττον ἀκριβές. Νικὰν τὰ τρία ταῦτα ἀμηχανῶ, εἶπεν ᾿Απολλῶ, Τὸν ζείδωρον ὕπνον, καὶ τὸ μὴ ἄρτον ἔδει, Καὶ τρίτον, αὐτὸ τὸ φάρος ὃ ἔννυμαι· ἀλλὰ καὶ αὐτὰ Νικήν αὖθις με πλεῖον ἀμηχανέει.
col. 871–872page 33 of 98
PG 106:871ΚΔ'. "Οτι οὐκ ἔστι Θεῷ δουλεύειν καὶ μαμμωνᾶ. Τὸν χρυσὸν φιλέων, φιλέειν έραμαι καὶ Χριστόν, Αλλ' ὅδε μὲν ξυνάγειν φήσ', ὁ δ᾽ ἀποξυνάγειν. Χ᾽ ᾖχι τάλαντα ῥέπει, καὶ ἡ διάνοια ὀπηδεῖ. Οίμοι τῶνδε ἐρῶν, ἡμβροτον ἀμφοτέρων. ΚΒ'. "Οτι πολυσχιδὴς ἡ ἀπόκαρσις. *Ανδρα τύραννος ἔχειρε Σατάν, νόσος, αἰσχύνη, ἔχθρα, Καὶ πενίη, καὶ ἔρις, καὶ πόθος οὐρανίων. Ταῦτα δὲ πειρασμοῖς τε καὶ ὕβρεσι κρίνεται ἡμῖν Καὶ τῷ ἀνιδρωτὶ τοῖς καμάτοις ἰέναι. ΚΓ'. Τεκμήριον ἀνθρωπαρέσκου. Νηστεύει τις έκητι Θεοῦ, καὶ ἔκητι θεώντων. Πῶς τάδε εὖ γνοίης; Μεῖνον ἕως νοσέοι. Τόφρα δέ γ' εἰ θανέειν ἱμείρεται, εὖ τάδ' ἀνέτλη Εἰ δέ κ' ἀποσκάζει, εἰσοδίαζε φίλους. ΚΔ'. "Οτι οὐ καλὸν τὸ ὑποστέλλεσθαι πᾶσιν. Νοῦν τις ἔχων πτερόεντα καὶ ἔνθεον, όππότε χεῖρας Οὐρανὸν εἰσεπέτα, οὐκέτ᾽ ἐς αὐτὸν ἔην Τοίνυν εἴποτ' ἔμελλε φίλοις εὐχὴν δεένεσθαι, Τὼ χέρι συμβάλλων ἂψ ἀπέβαινε μόνος. Τα τρία ταῦτα φέρειν ἐπετέλλετο ἱερὸς ἀνήρ Ἐν φρεσὶ σωφροσύνην, αἰδὼ ἐπὶ βλεφάροις, Γλώσσῃ ἀλυχτοπέδην· ἐκάλει τόγε τοὺς τοιούτους Τοῦ μεγάλου Λυδοῦ πολλὸν ἀφνειοτέρους. Κα'. "Οτι λόγος ἀπρεπὴς αἶσχος ἄλυτον. Σχοινολογοῦντος εταίρου, ἔφησέ τις· Οὐ τόσον ἐστὶ Δεινὸν ὀλισθῆσαι τῷ ποδί, ὡς τῷ ἔπει. Εἰ δὲ γὰρ ἂν καὶ ᾗ ἀπὸ τοῦ ποδός, οὐ τόσον εἴη Οὐκ ἀγαθὸς δὲ λόγος λύεται οὐδὲ μόρῳ. ΚΖ'. Ότι πολύτροπος ἡ τῆς κακίας επιβουλή. Σφριγᾷ καὶ φύσις, οὐ πρήσει δέ τι, μή προδιδούσης Ψυχῆς· ἐκ δὲ βορῆς ἄγριος ἵστατ' έρως. Ανδρὶ δὲ νηστεύοντι ὄψις φθονέων πολεμίζει, Καδμείη τε ἑοῖ νίκη επιτροχάει. ΚΗ'. Οτι οἱ νῦν περὶ τὴν ἀρετὴν ἀμβλύτεροι. Εἶπε γέροντι νέος· Πῶς ἤλθετε, καὶ δίχα μόχθου, Τὴν ἀρετὴν, ἡμεῖς οὐδὲ μετ' ἐμμελίης; Τοῦτο γὰρ ἦν μόνον ἔργον· ἅπαντα δὲ τ᾿ ἄλλα πάρεργα. Πᾶν δ' ὅπερ ἂν ἐθίσῃς, κἂν βαρύ, ῥᾷον ἔφυ.» ΚΘ'. "Οτι τὰ ἐν θαλάσσῃ καὶ ἐν τῷ παρόντι βίῳ. Οὐδὲν ἁλός δ' ὁ βίος διενήνοχεν· ἄστατοι ἄμφω, Πικροί, θηροτρόφοι, οι λιμένες βραχέες. Πολλοὶ ἀλός τ' ἀνέμων αδαήμονες, αὐτὰρ ὁ δαίμων Τῇσιν ὁπαῖς πνείει μᾶλλον, ἢ ἐν πελάγει. Λ'. "Οτι καιρὸς παντὶ πράγματι. Κείμενον ἐν προθύροις τὸν Λάζαρον οὐχ ὁράασκεν Χριστός, Χρυσό;.
col. 873–874page 34 of 98
PG 106:873Ο πλουτῶν· τὰ δὲ νῦν τηλόθεν εἰσεράᾳ. Τῇ γὰρ ἀναγκαίῃ τὸ γρήγορον ἀεὶ ὀπηδεί. Γνῶθι καιρόν, ἔφη Πιττακός γραδίου.» ΛΑ'. "Οτι τοῖς μεγάλοις δεί τις ἐπισπεύδει. Πάντα λαβεῖν τὸν κόσμον ἀμήχανόν ἐστ᾽ ἀνθρώπῳ, Πάντα δὲ τόνδε λιπεῖν, ῥᾴδιον ὅσκε θέλει. Αλλ' υπερηφανίης τὸ ἀπαρχῆς σπέρμα λαβόντες, Αμῶμεν κατ' ἔθος καρπὸν ἁμαρτίνοον. ΑΒ. "Οτι δεῖ πάντα εἰς οἰκοδομὴν τοῦ πέλας ποιεῖν. Δαιτί φίλοι μοναχοί κρέας ήσθιον· ὀψὲ δ' ἔφη τις Πῶς δὲ σύ, ὦ ποιμήν, οὐ φάγες; Οττι πάνυ Τοὺς παρεόντας βασα. Εφαντο γάρ, ὡς Ἐὰν οὗτος Τοῖος τοιάδ᾽ ἔδοι, τίς μὴ ἀδηφαγέοι; ΑΓ. Οτι οι πόλεμοι τοῖς νῦν ἰσχυροτέροις. Εἰπὲ, μάκαρ, διὰ τί κρατερώτερα νῦν τὰ κάκ' ἐστί; Καὶ παρὰ τοὺς προτέρους πάσχειν οικτρότερα; Καὶ γὰρ ὅτ' ἐγγίζει τοῦ Σατἂν ἡ βασιλεία, Λάβρον ἐπαιγίζει μᾶλλον ἐφημερίοις. ΛΔ'. "Οτι ἑαυτοῖς μᾶλλον ἐπαισχυντέον. Πᾶς ὁ ἀφεὶς τὰ ἑαυτοῦ, ἐπισκοπέων δὲ τὰ ἄλλων, Στεινόκαρός τίς ἐστι, καὶ διὰ τοῦτο βλέπει Τηλόθεν· εἰ δ' εἰς εὐρύχορον τὸ πάθος γε μετέστη, Ἐγγύθεν αὐτὸν ἰδὼν ἀλλαχοῦ οὐχ φορά. ΛΕ'. Ὅτι εἰ ὁ ψευδόμενος όλλυται, ὁ ἐπίορκος πόσον! Εἰ ὁ λυρῳδὸς Δαβὶδ ὁμοῦ καὶ τοῦτο ἀείδει, Ὡς Απολεῖς πάντας τοὺς λαλέοντας ψεῦδος Ποῦ ἂν εἴη ὅστις καὶ ἐπίορκον ομόσσας, Πάντας ἀᾶθ᾽ ὅσσοι πιστὸν ἔχουσι νέον; ΑϚ'. "Οτι οὐ τῶν τυχόντων ὁ περὶ ἀρετῆς λόγος. Ποιμέν' ἀνήρετό τις τὸν ἀοίδιμον· Είπέ τι ῥῆμα. Αὐτὰρ ἔγ'· Οὐκ, ἄλλην δρῦν βαλάνιζε, ἔφη Αἰδέομαι γὰρ ἐγὼ περὶ τῆς ἀρετῆς τι διδάσκειν. Ἐν μεγάλῳ γὰρ ἐρῶν, οὐδὲ γρὺ ἐκτελέω. ΛΖ'. Ὅτι τὸ ἄπορον ἀνεπίφθονον. Εἰ μερίμνας τις ἔλυε, καὶ ἔχθεα, καὶ φθόνον, εἶτα Εἰς ἀμέριμνον ὁδὸν ἦγε καὶ ἀπόλεμον, Οὐκ ἂν ἐπ' αὐτὸν μεν τάδε, καὶ πλέον ἐσθλὰ προτείνει Ἡ ἀκτημοσύνη και φεβόμεσθα κότῳ. ΛΗ'. Ότι τὸ πανταχόθεν πολεμούμενον άτρωτον. Ωτων καὶ γλώττης, καὶ ὄμματος ἐκ πολέμοιο Ρύεται ὁ σκηνῶν οὔρεσιν ἡλιβάτοις. Οχλεῖ δ' ὁ κραδίης πόλεμος μόνος, ἀλλ' ὅτι μοῦνος, Οὐ χαλεπός· χαλεπὸς δ' ἐν πλεόνεσσιν "Αρης. ΑΘ. "Οτι οἱ μετὰ παρρησίας λόγοι ἀθάνατοι. "Ανδρα κατέσχε τύραννος ὀριτρόφον· ὡς δ' ἐπὶ τὸ σφὸν Δόγμα μὲν οὐχ ᾑρει, Οὔτι δέδοικας, ἔφη, [θοις Μή σ' ὀλέσω: — Σὺ δ', ἔφη, οὐκ αἰσχύνῃ, ὅττι με μύτ
col. 875–876page 35 of 98
PG 106:875Οὐ νικῶν, φάσκεις σκορπίου ἔργα τελεῖν; Μ'. Μὴ μέγα φρονεῖν ἔν τινι. Εἶτε μέγ' ἐξείποις, ἑτέρου πάρα μεῖζον ἀκούσεις Καὶ γὰρ ἔφη Ζήνων· Οὔποτέ μ' ήέλιος Δειπνίζοντα δέδορκε. Θέων ἀπάμειπτο παραστάς Αὐτάρ μ' αὐτὸς τὴν οὐδὲ χολωσάμενον. Τηίτερον βασιλεὺς πέρθει πόλιν, εἰ δεδύνηται Τὰ προσιόντα τεμεῖν εἴδατα καὶ τὸ ὕδωρ. Οὕτω καὶ σύ γ', ἔφησε Πίωρ, πάθε᾽ ἐξαλαπάξεις. Αχρι δὲ ταῦτα μένει, δύσκολον ἐξερύης. ΜΒ'. "Οτι τὸ νέον ανεξαπάτητον. Η νεότης τά τε ἄλλα, καὶ οὐ πάγιον φρένα τίκτει. Ενθεν ἔλεξε γέρων· Εἰ νέον ἄνδρ᾽ ἐσίδης Οὐρανὸν εἰσανιόντα, λαβὼν ποδός, ἕλκε χαμάζε Μὴ χρόνου ἐκπεσσών, βρέγμα οἱ ἐξολέσῃ. ΜΓ. Οτι καὶ πάθεσιν ὑπεξίστανται πάθη. Ἔστι καὶ ἐκ κακίας κέρδος τί γε. Μνησίκακος γὰρ θυμῷ ἀναφλεχθεὶς ἰὸν ἂν εἶχεν ἔσω, Ημεσεν· ἐκ δὲ φανεὶς ἐσπείσατο. Πᾶσα γὰρ ἀσπις Ρίπτουσα τρώγλης οὐ μάλ' άελπτος ἔφυ ΜΔ'. Ὅτι τὸ ὑποτακτικὸν ὑπὲρ ἅπαντα. Εκστὰς εἶδεν ἀνὴρ εἰς οὐρανὸν ἄνδρας ἀρίστους Τῶν δ' ἀπέλαμπε πλέον ήίθεος θεράπων. Τὸν δὲ τρόπον ζητῶν, ἔμαθεν, ὅτι οίδε θελήσει Τἀγάθ' ἔδρων· ὁ δὲ δὴ, οὐδὲ θέλημα Εχεν. ΜΕ'. Οτι ὑπομένειν δεῖ ἐν οἷς ἂν σκηνώσωμεν. Δένδρεον ἦν ἀπάγῃς τόπον ἐκ τόπου, οἶσθ᾽ ὅ τι ἔρξει;. Πολλῷ πλεῖον ἀνὴρ ἔνθα καὶ ἔνθα ναίων Εἰ δ' ὁ τόπος δαμάᾳ, καίτοι κακὸν οὐ μέγα τι ὂν, Μηδὲν ἐρωτήσεις εἵνεκα τῶν ἑτέρων. ΜϚ'. "Οτι αγαλματοποιεῖ ἡ διάνοια. Ζωγράφος ἀκριβὴς Κυρός γ' ἔφη· Εστιν ὁ νοῦς μου, Σχήματα καὶ μορφὰς ἔνδοθί μοι τυπόων. Ἑλλάδιος δ' ἀπάμειπτο· Τὰ θηρία δείδιμεν εἰ ζῇ, Εἰ δὲ μή, ἡ ἐμπὶς πολλὺ κραταιοτέρη. ΜΖ'. "Οτι τὸ κακὸν ἐπιβούλιον. Οὔποτε Σατὰν ἄεργος, ἔπεισε δὲ πάντοτε πᾶσι, Τοὺς κρατεροὺς λύει, τοὺς ὁσίους δαμάᾳ θῆκε δὲ καὶ προδότην τὸν ᾿Απόστολον. Ἄμοι, ἔφη τις, Κἂν τὰ Γάδειρα περάσ᾽ αὐτόθεν ἡ κακίη. ΜΗ'. "Οτι πρὸς τὸν τόπον καὶ τὰς χρείας. Ξεῖνον ἔδεκτ᾽ ᾿Αγάθων· χύτρῃ δέ τις ἔμβαλε φακόν, Καὶ παρέθηκε γέρων. Φῆ δ' ὁ φίλος γελόων Ομφανες οἱ φακοί εἰσιν. Ο δ' ἴαχεν· Οὐκ ἄρα τοῦτο Αρκιόν ἐσθ᾽ ὅτι πῦρ ἕδρακες εἰς τὸν ᾿Αθω; ΜΘ'. "Οτι αἱ προφάσεις εὐφώρατοι. *Ανδρες ελοιδόρεον κοινὸν φίλον, ή δέ γε Σίμων Ο ψόγος οὐχ ὁσίων. Οἱ δὲ τραπέντες ἔφαν Κηδομένου τ' ἀνδρὸς, τάδε βάζομεν. Αὐτὰρ ὄγ' εἶπεν,
col. 877–878page 36 of 98
PG 106:877Εἰς ἐχθρῶν κεφαλὰς τοῦτο τὸ κῆδος τοι. Ν'. "Οτι τὸ ἐσθίειν πάρεργον. Έργα χέρεσσιν ἔχων, τότ' ἄρ' ήσθιε πινέ τε Π:ωρ. Πευθομένοις δ' ἐλάλει, ὡς Τὸ πάρεργον ἔχω. Καὶ ἄλλως· Ην δὴ καταδαιόμενός μοι ὁ θυμός, Μὴ μάλα πολλοστῆς αἰσθεται ἡδυμίης. ΝΑ'. Ὅτι τὸ ἀνθρωπάρεσκον φιλοπονώτατον. Δαιτὶ παρὰ ξενίῃ κληθεὶς κατέβαινε Καρίνων, Μαινάδα δὲ στιλπνὴν δάκρυσιν εἰσορόων Ὅμοι! ἐρῶν, οὐ τόσσον ἐπείγομαι αὐτὸς ἀρέσκειν Υψιμέδοντι, ὅσον ἡδ' ἀκολαστοτέροις. ΝΒ'. "Οτι τὸ ἐπιορκεῖν χαλεπόν. Ψεῦδος ἁπλοῦν κατέβαλλεν ὅλην φύσιν, ὥστ᾽ ἔπι [καὶ νῦν, Οὔτι ἀνάβλησις τῆς κακίης πέλεται. Σύνθετα δ' ἡμεῖς καὶ παρασύνθετα ήματα πάντα Ὀμνύμενοι, καὐτοὺς τοὺς νέας εκσπάσομεν. ΝΓ'. "Οτι δεῖ μὴ πολυπραγμονεῖν τὰ ἑτέρων. Καὶ Φρυγίην διέβην, καὶ τῆς Ασίης τὰ ὕπαιθρα, Εὐτρεπίῳ πρὸς ὅρος εἶπε φίλος πελάσας Οὐ δύναμαι δ' ιδέειν πρότερον λόγου άξιον ἄνδρα Πρῶτα γὰρ ὁ ζητῶν ἐκβαλε τοῖος ἔμεν. ΝΔ'. "Οτι τὰ φύσει τῶν θέσει βεβαιότερα. Νοῦς σοφὸς ἄνδρα σοφὸν παραδείκνυται, ἔργα δὲ θεῖα Πάνσοφον ἀγλαόνουν· ὃς δέ κε γραπτὰ λέγῃ. Αχρι μὲν αὐτὰ ῥέει, φράδμων σοφός είδεται εἶναι, Ηνίκα δ' ἐκλείπει ταῦτα, κέχηνε μόνος. ΝΕ'. "Οτι μείζονες οἱ πειρασμοὶ τῶν ἐν ὄρεσιν. Φεύγων τις τὰ βίου κύματα, ὥσπερ ἐς ὅρμον Ηλθ' ἐν ὄρει, καὶ ἰδὼν δαιμονίους πολέμους, Ώμοι! ἔφη, τί πάθω; Εἶπεν δέ τις· Εἰ πειρασμούς Τῶν μοναχῶν ἀφέλοις, οὐδενὸς εἰσι λόγου. ΝϚ'. Ὅτι ἡ πρὸς τὴν ζωὴν ὁδὸς ἁπλατής. Η στεινή, τὶς ἔφησεν, ἀταρπιτός, ήνπερ ἀκούεις, Τὸ σφίγξαι τελέθει τὰς ἐφέσεις· ὁ δέ γε Καὶ διαμήσας τάσδε, λέγοι ἄν· Ἰδοὺ καὶ ἡμεῖς Σοὶ ἀκολουθοῦμεν πάντα ἀφέντες, "Αναξ. ΝΖ'. "Οτι ἡ ἀσκητικὴ θεοδίδακτος. Πῶς ἂν σωζοίμην; Αντώνιος εἶπεν ἀθυμῶν. Τῷ δὲ οἱ ὤφθη ἀνὴρ ἡμερος, ἔργον ἔχων. *Ἂν δὲ στὰς πάλιν εὔχετ', ἀτὰρ πάλιν Εζετ' ἐπ᾽ ἔργα. Καί οἱ ἔφη· Οὕτω ζῆθι, καὶ εὐμενέοις. ΝΗ'. "Οτι έσχατον τῶν κακῶν ἡ ἀπόγνωσις. Ηριπον, ὦ μάκαρ, εἰπὲ τί ῥέξομεν;— Εγρεο, τέκνον. 'Αλλ' αὖθις πίπτω.- Αὖθις ἀνέγρεό μοι. – Μέχρι πόσου; Τινός· εἰ δ' οὔ, ἕως χρόνου· εἰ [δ' ού, ἕως ζης. Φησί γάρ - Ενθα σ' ἕλω, κεῖθί σε καὶ κρινέω. ΝΘ'. "Οτι οὐ μείζων αναμαρτησίας μετάνοια. Εἰπέ, μάκαρ, τίς ἀμείνων. ὁ ἐξ ὀνύχων ἀμόλυντος,
col. 879–880page 37 of 98
PG 106:879Η ὁ κακοῖς καταδύς, εἶτ' ἀνανηξάμενος; Τον πρώτιστον ἔγωγε ἐπείγομαι ἐξερεείνειν 'Αλλ' ἡ πᾶσα βροτῶν ώλετο προσδοκία. Ε. Οτι πολύτροπος ἡ τῶν δακρύων βλύσις. Δάκρυα λύπης οἶδα, καὶ εὐφροσύνης, καὶ ἔρωτος. Ελπομένου τε δέους, ελπομένου το κλέους. Καὶ φύσεως, καὶ θεῖα, καὶ ὀλλυμένων ἀρετάων Ταῦτα δ' ἐπιγνοίης, ἡδυμίῃ καὶ ἄχει. ΞΑ'. Οτι οὐχ ἁπλῶς τὸ φιλόυπνον. Ὕπνοι τοῖς ἀὕπνοις πολύτροποι· οἷς μὲν ἐδωδής, Οἷς δὲ, φυῆς καὶ ἔθους· οἷς δ', ὁσίων καμάτων. Οἱ δ' ἐπανακτώνται λιμοῦ δέμας· οἱ δ', ἐχθροῖο Δαίμονος, ὄφρ' ἡμᾶς ὄρθρου ἐρυκακέοι. ΕΒ. Ὅτι πολυειδῆ τὰ σχήματα τῶν χειρῶν τοῖς εὐχομένοις. Ευχόμενοι τανύουσι σοφοὶ χέρας οἱ μὲν ἐφ᾽ ὕψους Υψόσ' επαιρόμενοι· οἱ δὲ κάτωθεν ὅταν Οὐδ᾽ ὅποι εἰσὶ νοῶσιν· οἱ δ᾽ ὕπτιον, ὥς τι λαβέσθαι Οἱ δὲ σταυροτύπως· ἄγχι γάρ ἐστ' Αμαλέκ. ΣΤ΄. Γελοῖον τὸ ἐπ' ἀρετῇ προσωπεῖον. Εἴδωλον καὶ ἀνὴρ ἐπιδεικτικὸς εἰς ἐν ἰᾶσι. Κεῖνο πολυχρύσοις σχήμασι κόσμον ἔχον, Πίσσης καὶ πηλοῦ γέμει εἴσω· ὧδε καὶ οὗτος Ἐκτὸς ἐὼν ἱερός, οὐ τοῖός ἐστιν ἔσω. ΕΔ'. "Οτι καὶ μέχρι αλὸς τοῖς τελείοις ἡ παρα τήρησις. Δεῦτ᾽ ἄγετ', ἴδετε ἔργα τάδ᾽ ἄσχετα, εἶπεν 'Αχιλλάς. Ο Ψωμὸν ἔδων βάπτει εἰς ἅλας Ησαΐας. Εἰ σὺ ζωμία ταῦτα παραρτύειν ἐθέλοισθα, Δεῖρ᾽ ἴθ᾽ ἐν Αἰγύπτῳ, οὔρεα δ' ἐγκρατέων. ΞΕ. Ὅτι αἰτεῖν δεῖ πρῶτον τὴν τοῦ Θεοῦ βασι λείαν. Πολλὰ Θεοῦ δέομαι, τούτων δὲ τί κραίνεται; Οὐδέν. Πῶς τόδ' ἔνεστι, Θέων; πῶς δέον ἐστὶ τυχόν; Πρῶτα τὸ ἐν δ' αἰτεῖν, καὶ ἔψεται αὐτίκα καὶ τά Εἰ δὲ τὰ πολλὰ θέλεις, καὶ τὸ ἐν οἴχεθ᾽ ἅμα. Εξ'. Προσεκτέον μᾶλλον ἑαυτοῖς. Κρίνετό τις φθορίης· κληθεὶς δὲ Πίωρ ἐπὶ τούτῳ, Ηλθ' ἐπὶ νῶτα φέρων ψάμμον ὅλῃ σπυρίδι. Πρόσθε δ' ἔχει δράκα τῆσδε, καὶ ἴαχε· Τἀμὰ τοσαῦτα Ἐστὶ καὶ οὐχ ὁρόω· τὰ ξένα δ᾽ ἐξετάσω; ΞΖ'. Συζυγία ψυχῆς καὶ σώματος ἄληπτος. Εἰ τὴν σάρκα φιλῶ, πολεμίζομαι· εἰ πολεμίζω, Τρύχομαι· εἴπερ τιμῶ, σφάλλομαι, ώμοι ἔγωγε! Τίς γένομαι, καὶ ποῖ τρόπομ᾽ ἀστατέων ἄθλιος; ΣΗ. Συγκατέβαινε γέρων ἑτάροις σφίσι· τὸν δέ τις ἀρχὸς
col. 881–882page 38 of 98
PG 106:881Μέμφεθ', ὁ δ᾽ ἀντεβέα· Ελκε τὸ τόξον ἅπαξ, Καὶ πάλιν, εἶτα πάλιν· ἀλλ᾽ ἄγνυται, οὐδέ τις ἰσχύς. δε καὶ τῇδ', ὁ δ᾽ ἀνεὶς ἄλκιμός ἐστι πάλιν. Εθ'. Ὅτι ὀργίλος οὐδεὶς ἔνθεος. Οργὴ καὶ θυμὸς μοναχοῖς ξένα· εἰ γὰρ Χριστὸς Ηπιος, ήπιοι ἂν εἶεν ἐν οἷσι μένει. Πᾶς οὖν ὀργίλος, εἰ καὶ τεθνειώτας ἐγείρει, Ψεύδετ' Εμεν Χριστοῦ, καν επόμνυσι μέγα. Ο'. "Οτι πανηγύρεως εἶδος ὁ βίος. Τὴν Ἐδὲμ, εἶπε γέρων, καὶ ὅλον δ' ἐμὲ τοὺς ἐπριάμην Νῦν δ' ὅτι πωλεῖται ὕδατος ή τεμάχους, Καὶ ἀδολοῦ τὸ μέγιστον ἀφέσταμεν· ἀσβάλε θωῆς, Νήχυτος ἡ πηγή, δίψεῖ ὀλλύμεθα, ΟΑ'. "Οτι ἐξ ἔργων ἀνέλπιστον τὸ σωτήριον. Εἰ μὲν ἀποπλυνέει τὰς ἀμπλακίας Θεὸς οἴκτῳ, Ἔστι τις ἐλπίς μοι, Λούκιος ἐξεβόα. Εἰ δ' ἐπὶ δάκρυσι τόδ' επιγίγνεται, εἴκοσιν ἄνδρες Σὺν μοὶ ὀδυρόμενοι, οὐ πλυνέουσί τί μου. ΟΒ'. "Οτι εὐφορώτερον πλούτου πενία Καὶ τάδε τοῖς πλουτούσι τελείεται· εἶτ᾽ ἀνὰ ἄπτυ Ερχετ' "Αρης, αὐτοὶ δ᾽ ὀλλύμενον τὸν ἀγρὸν Καὶ τὰς βοῦς προορῶντες ὑποχριόωσι, γνῶσι Κοῦφος ἔδη δ' ὁ πένης, τὸ πλέον ἐγγελόων. Οι. "Οτι πολύτροπος ἡ ἀποχὴ τῶν κακῶν. Ασπίδα καὶ βασιλίσκον ἀποκλείσαντες ἐν ὅλμῳ, Δήσαιμεν καὶ λιν ἄρκυσι ρωμαλέοις. τῇ δὲ λογισμὸς ἅπας, ὅστις μὴ ἐπ᾽ ἔργα προβαίνει, Ενδοθι συμπνιγείς κίδναται ἐσσυμένως. ΟΔ'· "Οτι παραίτιον ἀγαθῶν ἡ τῶν ἀγαθῶν ὁμιλία. Δεῖμα Θεοῦ ζητεῖς; Τὸ δ' ἐνὶ φρεσὶ κεῖται ἑκάστου Εἰ δὲ σὺ μὲν ἐθέλεις, κεῖνο δὲ μᾶλλον ἀπῇ, Δεῦρ᾽ ἴθι θείῳ ἀνδρὶ συνέρχεο· τὸν γὰρ ἄνανδρον αρσε Θεμιστοκλῆν ἆθλα τὰ Μιλτιάδου. ΟΕ'. Οτι τὸ ἀπαράκλητον τοῦ τόπου ψυχωφελέστερον. Τρηχύτερόν τινα χῶρον δρίτροφοι ᾤχεον ἄνδρες, Τὸν δ' ἐπὶ φυταλιὴν σπεῦδον ἐπιστρεφέμεν. Αλλά τις εἶπεν· Ορᾶτε μὴ ἐν τῷ τόνδ' ὁμαλίζειν, Αγρια τὰ ψυχῆς ήθεα ληψόμεθα. Ο Ποιμένες Ατρείδαι, καὶ ποιμένες οἱ Λευίται, Καὶ πολλοὶ τουτὶ τοὔνομα κλεψάμενοι. Αλλ' εἷς ἐστι τῷ ὄντι ὁ τοὔνομα κυριόλεκτον Τοῦτο φέρων, ὁ νέμων οὐρανίῃσι νάπαις. ΟΖ'. "Οτι δυσκατόρθωτον ἡ εὐχή. Καὶ πάσης ἀρετῆς μόχθος προπάροιθε καὶ ἱδρώς Τῆς εὐχῆς δὲ πλέον, εἴ γε καὶ οὐ δοκέει. Καὶ γὰρ ὅσον τὸ κλέος, τόσον εἰσάγει ἔκνον ὁ δαίμων Πάντα λίθον κινῶν, ἐσχάτου ἄχρι λίθου. ΟΗ'. Παραμυθητέον ἑαυτοὺς ἐκ τῶν πέλας. Πατρὸς ἀκηχεμένοιο ἐῷ ἐπὶ παιδὶ θανόντι
col. 883–884page 39 of 98
PG 106:883Καὶ μάλα κοπτομένου, εἶπε παρὼν Ασίων Εἰ σὺ περικτιόνων τὰς δυστυχίας λογίσαιο, Βράσσονα τὸν θρῆνον λήψῃ ἐπὶ σφετέροις. 08'. Ὅτι ἡ ἀργία φιλαμαρτήμων. Ηρχετο πέντ' ἐπὶ μησὶ γέροντί τις, ὄφρα τι εἴπῃ Τύγχανε δ' οὐ καιροῦ· ἔργα γὰρ ἐνδελεχή. Οψὲ δ᾽ ἄρ᾽ ἀλγήσας, Σύνες, ίαχεν, εἴ γέ τι μικρὸν Ασχολος εἶ. Ο δ' ἀπρὶξ είχετο τῶν προτέρων. Π'. Διάγνωσις ἐλλάμψεων. *Ανδρε δύο κατὰ Χριστὸν ἐνήθλεον· εἷς μὲν, ἀγῶνας Θερμοτέρους· ὁ δὲ δὴ δεύτερος, ἀργοτέρους. Πρῶτα δέ οἱ σκήνωσε Θεός. Τίνος εἵνεκα; λέξον Ητορ ἁπλοῦν ποθέε: Κύριος, ἢ καμάτους. ΠΑ'. "Οτι διάβολος ὁ φθονῶν. Αρκιος ὁ φθονέσας μερόπων γένει· εἰ δὲ καὶ ἡμεῖς Αλλήλοισι μύλας θήγομεν ἀλλοκότους, Οὐδὲ τὰ τοῦ δρυμοῦ τῶν ἔσσεται ἐκτὸς ὀλέθρου, Καὶ τόθ' ὁ βασκήνας οὔτιν' ἔχοιτο πόνον. ΠΒ'. Ὅτι ὁ ἔρως Θεῷ καταπαύεται μόνῳ. Τόξ' ἐνέτεινεν ἔρως, καὶ δείδια ὀξὺν διστόν Τί πράξω; τί; τέως ὅπλον ἄειρέ τί σοι. Εἶτα φύγε Χριστῷ· ὁ δ᾽ ἄρ᾽ ἄλκιμός ἐστι καὶ οἷος Πάσαις ἀντιέναι δυσμενέων παλάμαις. ΠΓ. "Οτι οἱ ἀσπασμοὶ τῶν ἁγίων ἔνθεοι. Τα τρία ταῦτ᾽ ἀπόφευγε, γυναῖκα, καὶ ἀσπίδα, καὶ λίγο Τὴν δὲ πλεῖον, ὅσον πικρότερον τὸ δάκος. Ασπάζου μοναχούς· ὅτι τῷ συνεχεί τῶν εὐχῶν, Χείλεα καὶ γλῶσσαν θεῖα φέρουσιν ἄγαν. ΠΔ'. Ὅτι πρὸς τῆς ἁμαρτίας ἐπίπληξις ἀνώλεθρος. Πρὸς τὸν ἁμαρτήσαντα καὶ οἰμώζοντα κραταιῶς Εννεπε Βησαρίων· Εἰ ὅτι, φίλτατέ μοι, Ταῦτ' ἐνεθυμήθης, ὧδ᾽ ἔστενες ἦτορ ἀλύων, Οὐκ ἂν νῦν ἐδέου τοσσατίων ἀχέων. ΠΕ'. "Οτι τὸ ἀνεκπόρευτον φιλοπονώτερον. Τὰ μάκαρ ἀγλαόθυμε, τί ῥέξομεν, εἰπὲ καὶ ἡμῖν. Ομματ' ἔχων ἐρέεις; δῆλα τάδ' ἄχθοσί σοι. Ησό μοι ἐν μεγάρω, μόνον ἦσο· τὸ δ' ἄρκιόν ἐστι Έργα διδασκῆσαι, με τις ὑψαγόρης. ΠϚ'. "Οτι κεφάλαιον μοναχοῖς τὸ φιλόξενον. Λύουσιν μοναχοὶ κανόνων τύπον, εἴποθεν ἔλθοι Ξεῖνος, καί φασι· Φάρμακα ταῦτα πέλει. Χριστοῦ δὲ ξεῖνος φορέει τύπον· αὐτὸς ἄρ᾽ ἐστὶν, Οὗ δίχα πᾶν ἄλκαρ οὐ δύνατ᾽ ὠφελέειν. ΠΖ'. Ὅτι δεῖ τοὺς πίπτοντας μὴ τοῖς κακοῖς ἐπι μένειν. Εἰ ἄλλοις ἐκέλευσεν ὁ Κύριος ἑπτάκις ἑπτὰ Καὶ δεκάκις ἀφίειν πταίσματα τῶν ἑτέρων, Οὐκ ἂν πρῶτος ἐκεῖνος ἀφῆκε πλε'· ὥστε μὴ εἴκοις Τῷ μετὰ τὴν πρᾶξιν μνῶντί σε τῶν προτέρων.
col. 885–886page 40 of 98
PG 106:885χεν. ΠΗ'. "Οτι οὐδενὶ δέδεται ὁ μοναχός. Φῶρες ἐληίσαντ' ἀβίου δόμον, ὃς δὲ συνήργει, Καί τι παροφθὲν ἑλών, Καὶ τόδ' ἔλεσθ', ἐβόα. Ως δ' ἀπέφευγον, ὁ δ' ἄνδρα τυχὼν ἐπὶ τήνδε κιόντα Εἶπε, Δίδου προφθας, ἐκλελάθοντο τόδε.; ΠΘ. Καθ' ὁ τῶν ἀμυήτων ἐπιμελητέον. Ἐξ ὀρέων κατέβαινε κατ' ἄστεα τίμιος ἀνὴρ, Καὶ συνέμιχτο κακοῖς ἀνδράσιν· εἶπε δέ τις, Τοῖος ἐὼν, τοιοίσδε συνέρχεαι; Εἶπεν· ὁρῶ γὰρ Τοὺς ᾿Ασκληπιάδας πλησίον ἀσθενέων. κ'. "Οτι τὸν ἐπιβάντα πόνοις ἐστάναι δέον. Φεῦγεν ἀπειρηκώς πρὸς τοὺς πολέμους νέος ἀνὴρ, Αργαλέος γὰρ "Αρης· τοῖα δὲ οἱ τις ἔφη Χθες, τέκος, ἐνθάδ' Ιών, Θεὸν εἶχές φ' ἡγεμονῆα Νῦν δ' ἀπιών, σκέψαι τίς τοι οδοιπορέει. ΚΑ'. "Οτι τὸ μετάβολον ἑτερότροπΟΥ. Τοῦ προτέρου βιότου, τὸ ἐναντίον, ἡ μετάνοια, Χρύσεα χαλκείων· εἰ δὲ τὰ πρῶτα φρονεῖς, Η μετάνοια ἄνοιαν ἐγείνατο· κἂν γὰρ ἐπ' ἄκρων Γῆς οὕτως ἔλθῃς, οὐκ ἀπέβης προθύρων. ΙΒ'. "Οτι τοῖς ἀνοήτοις επίμεμπτα τα καλά. Μειλίσσοντο γέροντά τινες κρινέειν, ὁ δ᾽ ἐφῆστο Αφραίνων, ἄχρι τις ίαχεν • Ελλιπε γὰρ "Αφρων ἄλλος; Ο δ' εἶπε· Πόσον ταύτην γε συνῆξα Αφροσύνην, ἐπὶ σοὶ δ᾽ ὡς ταχὺ τήνδ' ὀλέσω. ΑΓ. "Οτι ἰσχυρὸν ἅπαν ἐπὶ τῆς ἰδίας. Σκεπτομένους ἑτάρους εκρύπτετο Ηλιόδωρος Δώματος ἐνδοτέρῳ· εἶπε δέ τις, Τί τόδε; Καὶ γὰρ, ἔφη, καὶ θῆρες ὑπεισούντες ὑπὸ χειαῖς Σώζονται, κόρνις αιθέρ' ἀνιπτάμενος. [Δ'. Ὅτι εὐχαὶ μνησικάκων ἀπρόσδεκτοι. Τὸ πρὸς ἀδελφὸν ἅπαν ἐπὶ τὸν Χριστὸν διαβαίνει, Τούτῳ μνησικάκων ἐχθρὸν ἐκεῖνον ἔχεις, Οππόταν εκτανύσῃς χέρα αύριον· εἰ δ᾽ ἀγαπάζων Τόνδε, Θεῷ κράζεις, Εὐθὺ πάρειμι, λέγει. Οσσον ὁ ἐν σταδίῳ ἀπὸ βαλβίδος εἶσ᾽ ἐπὶ τέρμα, Μείζον ἅπας βοάς· Σπεῦδ' ἔτ', ἰδοὺ τὰ γέρα Πῶς δέ μ', ἑταῖρε, καμόντα, πύλαις τ' επί γήραος ὄντα, Οὐ μάλ' ἐπιτρύνεις, ἀλλὰ 'Ανες τις λέγεις; ια. Πολλὰ λαλῶν καὶ πολλὰ παραινῶν, ἐν μόνον εὔχου, Οφρα τύχῃς ἀνδρὸς ὅστις ἔχει κραδίην. Εἰ δὲ βίβλους Ἑλικῶνος ἀκαρδίῳ ἀνδρὶ κενοίης, Τὸν Ὕλλαν κράζεις, ἢ παρὰ θῖνα λαλεῖς. τιν,
col. 887–888page 41 of 98
PG 106:887Εἰ δ' ὁ τελώνης καλόν, ἀπόδρα ι τοῦ Φαρισαίου Εἰ τὰ πάλαι ποθέεις, χαιρέτω εἴ τι νέον Τῇ μετριοφροσύνῃ συνιοῦσα γὰρ ἡ μετάνοια, Αγγελον ἐκ μερόπων, τόν κε λάβῃ τελέει. Ηχι θέει μετάνοια, ἐκεῖ ἡ ἁμαρτὰς ἄκικυς Πῦρ γὰρ καὶ ἀφύας, φασὶν, ἀναρμόνια. Εἰ δέ που ἐν ψήρεσσι φανῇ τανυσίπτερος ἴρης, Τοῖσδε καὶ αἱ πέτραι ἀμφιδοκοῦσιν ἐπαί. Αθ. Εζόμενος Ματσης πρηνής πέσε, μύρετο δ' ἀνστάς. Τὸν δ' ὁ ὑπηρετέων ᾔτες ταῦτα μαθεῖν. ὑψὲ δ' ἔφη λύξων, Τινὰς ἄποπα τῶν ἀπὸ κόσμου Ἐντὸς Ἐδέμ· πολλοὶ δ' ἄζυγες ἐκ προθύρων. ΙΩΑΝΝΟΥ ΓΕΩΜΕΤΡΟΥ ΕΓΚΩΜΙΟΝ ΕΙΣ ΤΟΝ ΑΓΙΟΝ ΜΕΓΑΛΟΜΑΡΤΥΡΑ ΠΑΝΤΕΛΕΗΜΟΝΑ. Σκήπτρα κρατοῦντος δυσσεβεστάτου πάλαι Μαξιμιανοῦ Νικομηδείας πέλας, Ησχαλλεν, ἐσφάδαζε Ῥωμαίων γένος. Θάμβος γὰρ εἶχε πλεῖστον εὐσεβεῖς τότε, Καὶ τοὺς Θεὸν στέργοντας ἀστεργής φόβος. Αὐτὸς γὰρ, αὐτὸς ὁ τρισάθλιος μέδων Μαξιμιανὸς, ὁ τρικάρχαρος κύων, Στρατηγέτας ἄρχοντας εἰς πᾶσαν πόλιν Εστηκε θεσπίζοντας εἰδώλοις θύειν. Καὶ δή τις Εὐστόρειος ώνομασμένος Συγκλητικός μάλιστα, καὶ κομῶν γένει, Οἰκῶν κατ᾿ αὐτὴν Νικομήδειαν πόλιν, Υἱὸν ποθεινὸν εἶχεν εὐπρεπῆ μόνον, Κλεινόν γε Πανταλέοντα τοῦ βίου φάος Τοῦτον διαπρέποντα τοῖς θείοις λόγοις, Ολην διαρκῶς τῶν μαθημάτων τρίβον Καλῶς ἀνιχνεύσαντα συντόμω τάχει, Τῷ τηνικαῦτα ταῖς ἐπιστήμαις πρόμῳ, Εὐφροσύνῳ δίδωσι, πᾶσαν ὡς θέμις Ἰατρικὴν παίδευσιν αὐτὸν μανθάνειν, ὺς τοὺς νόσῳ κάμνοντας ἐν παλατίῳ Θάλπων, προσαυδῶν, εὐμενῶς προσεννέπων Κηλητικαῖς ἔτερπε θαυμάτων πόαις.
col. 889–890page 42 of 98
PG 106:889Οὗτος τὸ πανθαύμαστον ἐκλαβὼν κτέαρ Τὴν πρακτικὴν μάθησιν, οὐ τὴν ἀρτίαν, θέτει, Κρότον (ίσ. κροτῶν, διδάσκων, συλλαβὼν ένα Οὗ πολλάκις σπεύδοντος ἐν παλατίω, Ὁ Πανταλείων ἐξ ὀπισθίων τρέχων, Συνείπετο προύχοντι τῷ διδασκάλῳ. Οπερ βλέποντες οἱ μεγιστάνες πάλιν, Τίς ἐστι, καὶ πῶς ἐστι, καὶ τίνος πέλει, Εφθασαν εἰπεῖν τῶν νέων διδασκάλω Αλλον γὰρ, ὡς ἔοικεν, ὡραῖσμένον Τοιοῦτον εὐπρόσωπον, εὐειδή νέον, Οὐκ ἦν ἐφευρεῖν ἐν δόμοις ἀνακτόρων. Πρὸς οὓς ὁ Εὐφρόσυνος ευστόχως ἔφη Εὐστοργίου παῖς ἐστι, μητρὸς Εὐδόλης, Ητις θανοῦσα τὸν πεπρωμένον μόρον Τὸ κοινὸν ἐξέτισε καὶ πάντων χρέος. Ἐς τόνδε [ἱσ. Ἐμοὶ δὲ] τοῦτον τῶν ἀκεστέρων Αὖθις γενέσθαι [γρ. ἀνέσθαι] πημάτων λυτήριον, Οπως δυσαλθεῖς πημάτων ἀλγηδόνας Παύῃ παρέσχον ἐξ ἑτοίμου μανθάνειν. Οἱ δὲ πρὸς αὐτὸν ἀντέφησαν αὐτίκα Μὰ τῶν θεῶν, βέλτιστε, την σωτηρίαν, Ο καλλίμορφος οὗτος εὐπρεπής νέος, Ως ἄξιος μέδοντι τοῦ παρεστάναι. Καὶ συντόμως τρανοῦσι τῷ κακεργάτη *Ανακτι πάντα τοῦ νέου τούτου πέρι. Ο δ' αὖ καλέσσας εὐσταλεῖς ὑπηρέτας Ηγεν πρὸς αὐτὸν τὸν ποθούμενον νέον, Λάμποντα, μαρμαίρονται λυχνίτου δίκην. [βίβλων * Οὗ καὶ διαυγῆ τοῦ προσώπου τὴν θέσιν [Ισ. θέαν] Καὶ τὴν ἀποστίλβουσαν ἐκ τῶν ὀμμάτων Καὶ τὴν ἀπαστράπτουσαν, ὥσπερ [Ισ. εἶδεν,] Ησθη κατ' ἄκραν ὁ θρασύς στεφηφόρος. [εὐθέως. Καὶ τὴν προσοῦσαν ἀσφαλῶς Εὐφροσύνῳ Προὔτρεψιν ἢ πρὸ τοῦγε, καὶ πολλῷ πλέον, Τέχνην διδάσκειν ἐμμελῶς ἡπειγμένην (ίσ. Επει Βουλὴν γὰρ εὐσύνοπτον ἄλλω; [γέ μιν). Εἴ πως ὁ Εὐφρόσυνος ἐν μακρῷ χρόνῳ Τὸν τοῦ βίου δίαυλον ὄντως ἐκδράμοι, Κείνου θανόντος ἔμπαλιν παλατίω, "Απαντας ἀλθαίνοντα τοῦτον ὡς ἔχοι. Ερμούλαος δὲ πρέσβυς ἐν κρυπτῷ τόπῳ Ὑπῆν ἀληθῶς Χριστὸν ἐνστερνισμένος, *Ος τόνδε Πανταλέοντα διθάκις βλέπων, Ἐκεῖσε καὶ τῷ δεῦρο καὶ περαιτέρω, Οπου κατώκει την παλίσσυτον τάχος Αταρπὸν ἐκτρέποντα τὴν λεωφόρον. Ὁρῶν δὲ καὶ πρόσοψιν ἡγλαϊσμένην, Βάδισμα τερπνόν, εὐπροσήγορον στόμα, Ηθος ταπεινὸν, καὶ γαλήνιον τρόπον. Καὶ πνεύματι γνούς σκεῦος ἐκλογῆς μέγα, Μάρπτει δεδοικὼς πρέσβυς ἡσύχῳ ποδι Καλῶν κρυφηδόν, ἔνθα τοὺς μακροὺς πόνους Θρηνῶν, ἀγρυπνῶν, ἡρεμῶν ἐκαρτέρει, Ερημον εἰς οἴκησιν, Ἑλλήνων φόβῳ. Τὸν καὶ τραπέντα καὶ προβάντα τὴν θύραν Εχυσεν εἰπὼν, Εὐπρεπέστατον θάλος, Νεανία κράτιστε, χαῖρε πολλά μοι. Καὐτὸς, γεραιέ, χαῖρε, πάντιμον κάρα,

Eulogy of St. Panteleemon the MartyrElogium S. Panteleemonis martyris

col. 891–892page 43 of 98
PG 106:891Ο Πανταλείων ἀντέλεξεν εὐθέως. Καὶ τῇ [γρ. τί]] πρὸς αὐτὸν ὁ πρεσβύτατος γέρων Χειρὶ κρατήσας, Τέκνον, εἰπέ μοι, τίνος Πατρός τε μητρός θ' υἱὸς εἶ πεφιλημένος. Εὐστοργίου παῖς εἰμι, φησὶ προφρόνως Ο Πανταλείων, μητρὸς Εὐβούλης, Πάτερ, “Η τις παρῆλθεν ἐκ παλαιτάτου χρόνου. ΕΡΜ. Ποίας, τέχος, θρησκείας; ἆρα πρὸς μίαν Η καὶ κατ᾿ ἄλλην ἄλλος ἐν διαιρέσει Μένοντες ἦσαν τῇ συναλλήλων σχέσει. ΠΑΝΤ. Μήτηρ μὲν ἡ θνήξασα τὸν Χριστὸν μάλα. Ο φὺς πατήρ με τους θεούς στέργει, Πάτερ, Σπονδάς τε λοιβάς τ' εἰσφέρει καθ' ἡμέραν. ΕΡΜ. Ο τὸς δὲ θυμὸς ἄρτι μητρῷον σέβας, Η καὶ τὸ πατρὸς εὐλαβήσαι [γρ. εὐλαβήσαις], Τάφον δοκεύειν μητρὸς εὐκλεεστάτης; [μὴ θέλων ΠΑΝΤ. Κείνη ποθοῦσα θύμα τῷ Θεῷ μόνῳ Ζῶσα προσάξειν ἤθελεν· πατήρ δ' ἐμὸς Μᾶλλον στρατεύειν ἤθελεν πάλαι [ποτέ.] Όμως [Ισ. οὐ μὴν θελούσης τῆς σεβασμιωτάτης Μητρός πατήρ με τοῖς ἑαυτοῦ δικτύοις Σφίγγει πιέζων ὡς κακῇ ποδοστράδῃ. ΕΡΜ. "Α μανθάνεις νῦν σου καθηγέτου πάρα, Τί [ίσ. καὶ] ταῦτα κάμοὶ σὺν φίλῃ προθυμία Αγγειλον, ὡς ἔχουσιν εἰδέναι θέλω. ΠΑΝΤ. Τέχνην Γαληνού, τὴν Ἱπποκράτους ἅμα, Ασκληπιού τε τοῦ σοφοῦ προμηθέως Βίβλους ἑλίσσω τῶν τεθέντων δογμάτων, Καθηγέτῃ δὲ πείθομαι· καὶ γὰρ δέον. Λέγει γὰρ, ὡς ἅπασαν ἀνθρώπων νόσον, Τούτους [ἱσ. ταύτας] διελθών, εὐχερῶς παύων ἔσῃ. ΕΡΜ. Στελγίσματ' ἐστὶ ταῦτα, καπνός, αιθάλη. Ιχνη θεούσης νηὸς ἢ σκιᾶς τύπος. Γαληνὸς οὐδέν ἐστιν, οὐδ' Ιπποκράτης. Οὐκ ἄλλος ἐσμὸς τῶν θεῶν, οὓς καὶ σέβῃ Μαξιμιανός. Αλλά δεῦρό μοι, τέκνον, Ρίψας τὸ σαθρὸν ἄχθος ἐκ τῆς καρδίας, Πείσθητι καὶ πίστευσον εἰς Χριστὸν μόνον, Δι' οὗ κατ' ἄμφω ψυχικῶν ἀλγηδόνων Καὶ σωμάτων τεύξειας ἂν γ' εύρωστίαν, Πόῤῥω διώκων τὴν κακὴν ἀπιστίαν. Νεκροὺς γὰρ οὗτος ἐξανέστησεν λόγω Καὶ δαίμονας πρὶν ἐξαπήλασεν φόβῳ Τυφλούς διομμάτωσεν ἐξ ἀβλεψίας. Χωλούς, κλινήρεις, ἀσθενεῖς, παρειμένους, Εῤῥωσεν, ἐξώρθωσεν ἐκ δεινοῦ μόρου. Λεπρούς καθῆρεν, ὑδαπόῤῥυτον χύσιν Ημειψεν εἰς εὔοδμον, εύποτον πόσιν. Οίνου παλαιοῦ θαῦμα τοῖς φίλοις μέγα Νέκταρ γλυκύτατον ἐξ ἀδήλων πυθμένων. Οὗ καὶ γυνὴ λαβοῦσα χειρὶ κρασπέδου. Έστησεν εὐθὺς αἱματόβρυτον φύσιν, Σὺν τοῖς δὲ πολλὰ θαυμάτων ὑπέρτερα, "Α νοῦς βρότειος ἐξαριθμεῖν οὐ σθένει, Καὶ τοὺς ἐπ' αὐτὸν ἐκ πυρπνόου πόθου Τὰς ἐλπίδας τείνοντες ὡς εὐεργέτην, Σκέπει φυλάττων ἐξ ἀναγκαίας βλάβης. Καὶ μείζονα δρῶν ἐξ ἀπόπτου τὴν χάριν Δούλοις βραβεύων τοῖς ὑπηκόοις νέμει.
col. 893–894page 44 of 98
PG 106:893Ο Καὶ Πανταλείων ἀκρότητα πραγμάτων Καὶ ῥημάτων δήλωσιν ἀκριβεστάτην Γέροντος, ὡς ἤκουσεν ἀπλήστῳ πόθῳ, Ως οἷα γῆ τὸ πρόσθε καλλίστη, σπόρον Ενδον λαβοῦσα τὸν τεθέντα τῇ δρόσῳ Καὶ θερμότητι συγκραθέντα ποικίλῃ, Αύξει, πεπαίνει, καρπὸν ώριμον φέρει Κἀκεῖνος οὕτω μυριόβλαστον στάχυν Εὐαγγελικῶς εἰς μετάνοιαν ξένον Θημῶνα πανσπερμον ἅρπη [ἰσ. παντόσπερμον [αίρει] θαυμάτων Εἰς κοινὸν ὠφέλημα τῷ βροτῶν γένει Ηὔξησεν, εβλάστησεν, ὕψωσεν πόνῳ, Τιθεὶς ἄμητον τοῖς θέλουσι λαμβάνειν Ποθητόν, οὐκ ώνητον, ἀργύρου δίχα. Εἶτα προκύψας εὐλαβῶς τὸν πρεσβύτην Πρηνής καθικέτευεν· Αὐτὸς οὖν φράσον Πῶς ἂν δυναίμην προϋμμάτων δεδορκέναι Ψυχῶν ἰατρὸν ὂν λέγεις καὶ σωμάτων. Φῆς καὶ πάρος ἐκ μητρός φ... Αὐδήσας ἐκλύων αὐτοῦ τὸ κράτος Σθενὲς [ἰσ. Σὺ πανσθενές] μέγιστον εκκαλούμενος Λουτρὸν τὸ λαμπρὸν εἰς βοήθειαν λαβέ, Καὶ πίστιν ἀκράδαντον εἰς οἰκουρίαν, Καὶ πάντα ποιῶν εὐμαρῶς πάντως ἔσῃ. Ἠσχυμμένος γὰρ οὐμενοῦν ἀπεστράφη, Ω; [γρ. ς] καὶ πρὸς αὐτὸν ἐκ προμηθείας τρέ Οθεν γεγηθώς ἡμέραν καθ' ἡμέραν Εστειχε πρὸς γέροντος οικητήριον Ὁ Πανταλείων. Οὐ γὰρ εἰς τοῦ πατρὸς Οίκημα καλλίτευκτον εἰσῄει ποτέ Νόστον παλιμπόρευτον ἐκ διδασκάλου, Θέλων πρὸ τοῦ γέροντος εἰς πόδας πεσεῖν. Μιᾷ δὲ πολλῶν ἡμερῶν τελουμένῃ, Εξωθε μικρὸν τῆς ὁδοῦ παρεχθέων, Οδοιπορῶν αίσχιστα τῆς λεωφόρου. Εφευρε θηρόδηκτον ἐν γῇ παιδίον Τεθνηκὸς ἤδη, καὶ τὸ θηρίον πέλας Ἔχις γὰρ ἦν κάκιστος ἔρπων εἰς χθόνα. Πολλῇ δὲ λοιπὸν συσχεθεὶς ἀγωνία, Κατεπτοείτο δειματούμενος δρόμῳ, Συχνῷ τε παλμῷ καὶ δέει και δειλία, Εστηκ' ἄναυδος εἰσορῶν τὸ δρώμενον. Χωρεῖ δὲ πρόσσω, καὶ παλλίσσυτος πάλιν Ελθὼν ὀπίσσω καὶ συναθροίσας φρένας, Εἰ δῆτ᾽ ἀληθεῖς οἱ γερόντειοι λόγοι, δε προσεἶπε· Γνώσομαι· καὶ πρόσφατον Στῆθος πατάξας, όμμα τείνας εἰς πόλον, Καὶ χεῖρας εἰς ἔπαρσιν ὑψώσας άνω, Έλεξε πάντων εὐσεβέστατον λόγον Ο Χριστὸ Σῶτερ, ὦ προάρχιον σέλας, Ο πάντα πράττων τῇ θελήσει καὶ μόνῃ, Παρ' οὗ κάτεισι πᾶσα τῶν καλῶν δόσις, Εἰ σόν με δοῦλον ἀξιοῖς πεφυκέναι, Διαφραγῇ τὸ θηρίον τὸ παμφάγον, Καὶ παιδὶ τῷ θνήξαντι τὴν ζωὴν δίδου. Ὡς οὖν παρευθὺ θηρίον διερράγη Καὶ παῖς ἀνέστη μηδαμῶς βεβλαμμένος Εγνω προδήλως τοῦ Θεοῦ Λόγου πόση
col. 895–896page 45 of 98
PG 106:895Ο Παντελήμων ἰσχὺς οὐ μετρουμένη, Καὶ στὰς ἐπ' ἄκρου πτώματος τοῦ θηρίου, Ανορταλίζον ὡς νεοσσός ηρέμα Ολον τὸ σῶμα, καὶ τὸν αἰθέρα βλέπων, Εὐχὰς διεξέπεμπεν ἀξιόχρεως. Τρέχει δὲ καὶ γέροντι κηρύξων τάδε, Αὐτάγγελος προεῖδεν ἀγγεληφόρος. Πίπτων ἐπ᾽ οὗδας· "Ιλεως γενοῦ, Πάτερ, Κράζων ἄληκτα, τὴν ἀτέκμαρτον, λέγων, Τάχιστα δός μοι τὴν παλιγγεννησίαν, Τὴν ψυχολαμπῆ τῆς καθάρσεως χάριν. Ἐγὼ γὰρ οἶδα καὶ σοφῷ περ πείσματι, Αλλος Θεὸς κράτιστος, ἄφθιτος, μέγας, Οὐκ ἔστιν, οὐκ ἔνεστιν, ἢ Χριστὸς μόνος, Νεκροὶ δι' ούπερ ἐξανίστανται πάλιν. Καὶ τὴν φανεῖσαν αθρόως παρ' ἐλπίδα *Απασαν ἐξήγγειλε θαυματουργίαν. Καὶ πρέσβυς εἶπε· Τοῦ φθαρέντος θηρίου Τὸ πτῶμα δεῖξον, ὡς ἔχει, καμοί, τέκνον. Αμφω δ' ἔβαινον ἔνθα που τὸ θηρίον Αναρθρον, ἄπνουν, ἐκτάδην ηπλωμένον, Κατηλοκισμένον τε καὶ πεφυρμένον Έρριπτο δεῖμα τοῖς ὁρῶσι, καὶ γέλως. Καὶ Πανταλείων ἄγχι πως τῷ πρεσβύτῃ Τὸ πτῶμα τοῦ φθαρέντος ἔνθεν θηρίου Έδειξεν, ἐσκίρτησεν ἡδονῆς ὑπο. Πρέσβυς τό γ' όμμα τοῦ νοὸς πολλῷ πλέον Εἰς ὕψος ἄρας οὐρανοῦ πρὸς ἑστίαν, Απευχαριστῶν ἀσμένως τῷ Κυρίῳ, Ὠδι προσεῖπεν, ἐκ φρενών γερουσίων, Ως Δόξα, δόξα, δόξα σοὶ μόνῳ πρέπει, Τῷ τρισσολαμπεί τῆς μιᾶς θεαρχίας, Τῷ παντεπόπτῃ, τῷ κραταιῷ Δεσπότῃ, Τῷ δημιουργῷ τῶν ἄνω καὶ τῶν κάτω, Τῷ πανσθενουργῷ τῶν καλῶν πρωταιτίῳ, Τῷ τῷ λόγῳ φέροντι κόσμον εἰς πέρας, Τῷ τὴν θεώδη καὶ φθαρεῖσαν οὐσίαν Φανέντι καὶ σώσαντι, καὶ τῶν ἀγγέλων Υπερτέραν τεύξαντι σῇ παρουσίᾳ. Καὶ γὰρ ταχεῖαν τὴν ἀμοιβὴν τῆς πάλης Ἔργῳ, τὸν ἐχθρὸν & δεήσει λανθάνειν, Εδειξας εἰς σὸν εὐεπίστροφον λάτριν, Φάλαγγα διώσαντα τὴν ἐναντίαν, Τυχεῖν ἐκείνων τῶν μονῶν ἀμεινόνων. Ὁμοῦ δὲ θᾶττον αὖθις εἰς τὴν οἰκίαν Τοῦ πρεσβύτου προΰβησαν, οὗ τὴν φωσφόρον Σφραγίδα σεπτὴν εἰς τρισήλιον φάος Ἔθηκε πιστεύοντι· καὶ τῷ πρεσβύτη Εμεινεν ἑπτὰ συμπονήσας ἡμέρας. Καὶ δὴ μετὰ τὴν ἑβδόμην οπισθόπους Εἰς οἶκον ἐλθὼν [ἰσ. ἦλθε] πατρικὸν κεχαρμένος. Πατὴρ πρὸς αὐτὸν εἶπε μεστός δακρύων Τέχνον ποθεινόν, τὰς τοσαύτας ἡμέρας Ποῦ καὶ παρῆς μοι, καὶ στένων ἐδυσφόρουν; Ο δεύτερ' αἰνῶν καὶ μεριμνῶν καὶ πέλον [Ισ. Θρήνοισι, τέκνον, οἷα πείσομαι, τάλας [ποθῶν Υἱὸς, τὸ μέλλον ὡς ἀγαστὸν ἐν φάει, *Αποινον, ἀστένακτον οὐ βλέπω βίον. Σοῦ μὲν παρόντος καὶ θανεῖν ἱμειρόμην.
col. 897–898page 46 of 98
PG 106:897Εφη δὲ πατρι συντόμως Παντωλέων Λυμῶν βαρεῖα τῶν μεγιστάνων τινὰ Αρχοντα τὸν προύχοντα σὺν διδασκάλω ᾿Αλγοῦντα δεινῶς τὰς τοσαύτας ἡμέρας Ὑπηρετοῦμεν, ὄντες ἐν παλατίῳ, Εως τελείως τῶν ἀναγκαίων πόνων Η σφοδρότης έδειξεν ἡμερουμένη. Πατὴρ δακρύσας ηρέμησεν αὐτίκα Ἐντεῦθεν εὐθὺς πατρικῆς ἀπ' ἐσχάρας Τρανῶς διαπτὰς, ἔνδον οὐκ ἔχων φόβον, Πρὸς Εὐφρόσυνον τὸν διδάσκαλον θέων, "Ηδη γελώσης ἡμέρας χρυσοχρόου, Απεισιν, ἀστὴρ ἄλλος ὡς ἑωσφόρος. Ἰδὼν δὲ τοῦτον ήρετο προμηθέα *Ο Πανταλείων, ἡμερῶν ἑπτὰ δρόμος Εφευξεν ἐξ οὗ τήνδε τὴν σχολὴν λιπών. Ποῦ, εἰπὲ, μὴ κρύψης σύ με. Εχεις γάρ, οἶδα, τὴν φορὰν ἐλευθέραν. Αγρόν, προσεἶπεν, ἡμπολήσατ' ἀρτίως *Αλλος πατὴρ φέριστος, ᾧ καὶ προσμένων Σταλείς, παρ' αὐτῷ μὴ σφαλῶ πειρώμενος, Ἐκεῖθεν, ὅθεν γε τὰς νομὰς [ἰσ. μονάς] διατρίβω, Αροτρα και βούκεντρα καὶ βοηλάτας Κοσμῶν, ἐρευνῶν, τοῦ νέου προαστείου Ἔμεινον ἑπτὰ συμπονήσας ἡμέρας. Πολλῶν γὰρ ἀγρών κτημάτων θ᾽ ὑπὲρ φύσιν Καὶ παντὸς ἄλλου τιμιώτερος πέλει, [ὠνησάμην. Ο μοι ἄριστον δν τανῦν [ἰσ.όν μοι ἄρ. ὄντα νῦν] Ηκουσεν Εὐφρόσυνος. Έφραξε στόμα ...δὲ κάρτα Χριστὸν ἀμφιέννυσο Πρὸς εὐσέβειαν, πρὸς διόρθωσιν θέλω Παλινδρομῆσαι τὸν τεκόντα, καὶ πλάνην Ἐὰν βαθεῖαν· τοῦτο δὴ τὸ τοῦ λόγου [κάλων, Τοῦτόν γ' [γρ. ταύτην] ἐποίει πάντα κινήσας Πιστὸν γενέσθαι, πλειστάκις καὶ πολλάκις Γράφων, προτείνων, εὐσύνοπτα δόγματα, Ρήσεις προφητῶν μαρτυρούντων εὐλόγως Τὴν κοσμικὴν πλήρωσιν, ὡς ἐπεκράτει Δράκων ἀφύσσων τὸ βροτῶν ἀρευ... [Ισ. ολέθριον] Καὶ δῆτα τοῦτον καὶ φέρων ὁ Δεσπότης, Θεός περ ὧν, ἄσαρχος, άτρεπτος φύσιν. Όμως κυηθεὶς ἐκ πανάγνων αἱμάτων Μορφὴν δὲ δούλου προσλαβών [ἰσ. ἀνθρωπίνην] καὶ σάρκα θνητήν, ἀλλ' ἁμαρτίας δίχα, Σταυρῷ παγεὶς ήλοισιν ἐμπεπαρμένῳ Πάθη παθών, ὦ θαῦμα τὴν παθῶν λύσιν, Θνήσκει εκόντως, καὶ θανὼν ἐκουσίως, Αδου κατελθὼν εἰς πύλας, καὶ τῷ κράτει Τάφους ἀνοίξας τοὺς πάλαι κεκρυμμένους Νεκροὺς ἐγείρας, τοὺς χρόνῳ τεθαμμένους, Δῶρον προτάξας πατρικούς άνω δόμους. Τὸν χοῦν ἀνυψῶν καὶ μετάρσιον φέρων, Έτρωσε τὸν δράκοντα πληγῇ καιρίᾳ. Ἐκεῖνος αὐτός ἐστιν, ὃς μέλλει πάλιν *Ανωθεν ἥξειν τοῖς μιαιφόνοις λύκοις Καὶ τοῖς ἁμαρτάνουσι τοῦ δοῦναι δίκην Ω; δ' αὖ δικαίοις κἀγαθοῖς καὶ κοσμίοις Αληκτον εὖχο; καὶ τροφὴν ἀνωτέραν.
col. 899–900page 47 of 98
PG 106:899Αρχων τε πάντων γηγενών... Κριτής φανεῖται..... Ζώντων τε νεκρών τ', ἐν ῥοπῇ ταχυδρόμῳ. Εἰσὶ γὰρ ὑμῶν ἀδρανεῖς θεοί, Πάτερ, Είδωλα χειρότευκτα δαιμόνων πλάνη, "Ωσπερ προφήτης είπεν, οξυδερκία, Τι οῦσιν ἐκλ οὐ ροτ χε.. Υπαρξις ὡς ἔχοντες, ὡς τε καὶ βάρος Γῆς εἰσι ἄρ᾽ εἰπὲ... Οἱ μὲν κάθηνται, καὶ καθήμενοι μάτην *Ανεισιν, οὐδ' ὡς· εἰ δὲ καὶ ὀρθοστάδην Εστηκότες μίμνουσιν ἐστηλωμένοι, Κλίνοντες ή κάμπτοντες οὐδόλως χάρα, Καὶ φωτὸς εὐ… καίπερ ἀντανάκλασιν Λαβὼν ἀφορμὰς τὰς ἀπελ... το Πατὴρ πρὸς αὐτὸν εὐσεβῶς ἀπεκρίθη Τὸ ῥῆμα τοῦτο δυσανάγνωστον πέλει Καὶ δύσκολον μάλιστα τοῖς ἁπλουστέροις. Λείπει τἄλλα. α'. Εἰς τὸν κύριον Νικηφόρον ' τὸν βασιλέα. Μὴ χρώμασι ποίκιλλε δεσπότου " θέαν, ᾿Αλλ' ἀδάμαντα, χρυσόν, ἄργυρον, λίθον, Χαλκόν τε καὶ σίδηρον ἁρμόσας ἅμα, Μόρφου τὸ σῶμα· καρδίαν μὲν χρυσέαν Πρώτιστα πλάττε, στέρνα λαμπροῦ δ' ἀργύρου, Χεῖρας δὲ χαλκοῦ καὶ σθένη βραχιόνων, Τὴν ἐξὺν ἀδάμαντος, ἐκ λίθου πόδας, Κνήμας δὲ καὶ τὰ νῶτα καὶ στεῤῥὸν κάραν, Τὸ πᾶν σιδηρά. Ταῦτά μοι ξενοτρόπως Μίξας τὰ πάντα καὶ κεράσας τῇ τέχνῃ, “Αγαλμα καινόν, αὐτόχυτον, ποικίλον, στη πρὸς αὐγας, Ενθα φλογμὸς ἡλίου, νους Ο Χιών τε καὶ χάλαζα καὶ κρυμού βία, Τούτοις τὸ σῶμα δεσπότου τού μοῦ τύπου. Αμφω δὲ χεῖρες ἐκτάδην ἡπλωμέναι Πρὸς τὴν ἔω μὲν δεξιὰ νικηφόρος, Πρὸς ἥλιον δὲ τὸν δύνοντα θατέρα, Γῆς ἄκρα δεικνύτωσαν, ὥσπερ Αυσόνων Οὐ συγχρόνους • ἔτεινε πέντε τοὺς ὅρους, Τούτοις ἀπεικόνιζε σῶμα δεσπότου. Ψυχῆς δὲ κάλλος καὶ φρόνημα καὶ τρόπους, Οὐ πλοῦτος ύλης, οὐδὲ κάλλος ἐκ τέχνης, Ἀλλ᾽ εἰ τὸ κάλλος καὶ τὸ πλῆθος ἀστέρων Εἰς ἐν συνελθὸν καὶ κερασθὲν σὺν τέχνῃ Ρυέν τε ρυθμῷ πρὸς μέρη τε καὶ μέλη 4 δεσπον σὺν χρό

Miscellaneous Poems of Sacred or Historical SubjectCarmina varia. argumenti sacri vel historici

col. 901–902page 48 of 98
Carmen I
PG 106:901Εν συντελοίη φωτί ποικιλοτρόῳ, Μόρφωμα καινόν, ὄψιν ἀστραπηβόλον, Μόλις τὸ λαμπρὸν εἰκάσειαν τοῦ τρόπου, Καὶ τὸ φῶς τοῦ νοῦ πᾶσαν ἀστράψαν χθόνα. ᾿Αλλ' ἄσπασαι μὲν τὸν σύναρχον, φωσφόρε. Ης γὰρ κατάρχεις, ἦρξεν εἶδεν ἣν τρέχεις. Σὺ δ', οὐρανέ, τρόπαια δεσπότου γράφε. Νίκας γὰρ αὐτοῦ, τὸν πλάτος χωρεί μόνον. Ἐξ ἀστέρων στέφη δὲ πλέξας ποικίλα, Καὶ δεξιὰν τὴν τοῦδε καὶ κάραν στέφε. β'. Εἰς τὸν κύριον 'Ιωάννην τὸν βασιλέα ἐπιτύμβια. Ενταῦθά μοι στὰς μικρόν, ὦ ξένε, χρόνον, Καὶ προσβαλὼν φίλοικτον ὄμμα τῷ τάφῳ, Κλαῦσον τὰ θνητα, τὰς ἐμὰς βλέπων τύχας, Καὶ σπένδε θερμόν δάκρυόν μοι κειμένῳ. Ἐγὼ πατρὸς φὺς εὐγενοῦς ἐξ ὀσφύος, Βλάστημα ρίζης, πτόρθος ισχύος γέμων, Πολλῷ παρῆλθον φύντας εἰς εὐτολμίαν Οὔπω γὰρ ἦν παῖς, καὶ φρενῶν εὐανδρία Ηστραπτον ὅπλοις, ἐν μέσῃ γῇ * βαρβάρων. Οὔπω μὲν ἱππεὺς, ἀλλ' ἀριστεὺς ἦν ἅμα. οὔπω δὲ πυρσοῖς ἐσκίαζον τὴν γένυν Πρώτοις ιούλοις, ἀλλ' ἐπλήρουν τὴν χθόνα Ἐμῶν τροπαίων, πᾶσαν ήνπερ Ευφράτης Κύκλῳ διαῤῥεῖ, καὶ περιῤῥέει Τίγρις. Ἐμὰς ὁ Χαβδάν χείρας έφριξε μόνος. Τὴν ἵππον ηὐτρεπισεν εἰς φυγὴν ᾿Αραψ. Ἐγὼ διδάσκω πρῶτος Αὐτόνων γένος Στῆναι πρὸς ἀστράπτουσαν αὐγὴν τοῦ ξίφους, Κράνος τε καὶ πρόσωπον ἐχθρῶν ἐν μάχαις. Εμὴ μάχαιρα καιρὸν οὐκ εἶχε μάχης. Οὐκ εἶχον ἔργον χείρες αὗται πολλάκις, ᾿Αλλ' ἐξαφῆκεν έντρομα πρὸς γῆν ξίφος. *Οπλων δὲ χρῆσις, εὕρεσις νεωτέρων, Καὶ σχῆμα λαμπρὸν τῶν ἐμῶν παιδευμάτων, Πέφυκεν ἔργον τῶν ἐμῶν τολμημάτων. Οὐ σῶμα θνητὸν οὐδὲ τρωτὸν ἐν μάχαις Αὐτουργὸν ἂν δόξειεν, ἀλλ' εἴ τις φύσις *Αῦλος ἄλλη καὶ βροτῶν ὑπερτέρα. Εω; μὲν οὖν ἦν δεξιὰ σκέπουσά με *Ανωθεν, ηρίστευον, ήνθουν, έκράτουν, Πᾶσαν μικροῦ τέθεικα δούλην τῷ κράτει, Ην ἐξανίσχων ἥλιος πρώτος φλέγει. Ἐπεὶ δ᾽ ἔμως με τῆς κακίστης ἐν βίῳ Τυραννίδος κατέσχε, φεῦ δυσβουλίας! Καὶ δεξιὰν ἔμαξα καὶ σκήπτρον κράτους Ηρπασα, πύργον συγγενῆ κατασπάσας. Τἀντεῦθεν, οἴμοι! ποῖα, καὶ πῶς ἂν φράσω; Πρῶτον μὲν ἔνδον ή κατήγορος φύσις Πικροῖ, ἐκέντει νύγμασι τὴν καρδίαν. Εκοπτόμην ἔσωθεν, ἐσπαραττόμην, Δεινὸν δικαστὴν τὴν συνείδησιν φέρων. Έπειτα πάντας τοὺς ὑπηκόους τρέμων, Ψευδεῖς ὀνείρους καὶ σκιὰς ὑποβλέπων, Πικρὸν, πολυστένακτον, ήντλουν τὸν βίον, Λαγὼ βίον ζῶν, ὁ πρὶν ἄτρομος λέων. Ζήσας δὲ πικροὺς καὶ βραχεῖς τάλας χρόνους, Φεῦ! τῷ τριπήχει νῦν κατωκίσθην τάφψ. Κείμαι δὲ νεκρός, ὁ πτερωτός ιππότης. Ο πρὶν δὲ χρυσαῖς ἐκπρεπής πανοπλίαις, τῇ

Poem IICarmen II

col. 903–904page 49 of 98
PG 106:903Ελικτὸς ἄρτι, νεκρικῶς ἐσταλμένο; Ο δοὺς δὲ νίκας τὰς ἐμὰς ᾠδὰς λύραις, Νῦν παίγνιον, φεῦ! κωμικῶν ἀθυρμάτων. Εμῶν δὲ χειρῶν ἡ πυρὸς πρὶν ὀξύτης, Στέρνων τε τούτων θυμοειδής στερρότης, Ψυχρὰ κόνι; νῦν καὶ σαπρὰ δυσωδία. Ανθους δ' ἐκεῖνο καὶ τὸ κάλλος ἐῤῥύη Στολαὶ δὲ λαμπραί σχῆμα σεμνὸν τοῦ κράτους, Καὶ σκήπτρον καὶ τὸ στέμμα καὶ χρυσούς θρόνος Εῤῥει τὰ πάντα· σὴ δὲ φρικτή μου μόνη Φρικτή, δικαστὰ καὶ βασιλεῦ μου, μένει, Πρὸς πᾶσι τούτοις, τῷ κατακρίτῳ κρίσις. Αλλ' λεών μοι σπλάγχνον ἐν δίκῃ νέμοις Καὶ γὰρ Μανασσῆ, πᾶν τὸ πλῆθος σφαλμάτων Νικᾷ τὸ πλῆθος ἀστέρων, κἂν τὴν ψάμμον, Σιν πλάσμα κἀγώ, πλάσμα καὶ τῶν δακτύλων. Υ. Θρηνῶν τὸ κοινὸν τῶν βροτῶν τέλος, ξένε, Καινόν τι δυστύχημα θρήνει καὶ πάθος, Κρύπτον παλαιὰ δυστυχημάτων πάθη Μήτηρ θανοῦσα, παῖδα νῦν τεθνηκότα Ον γαστρὸς ἔνδον εξέθρεψε πριν βρέφος, ῦν ἐκράτει πρὶν μητρικαῖς ἐν ὠλέναις, Εχει λαβοῦσα νεκρὸν ἐν ταῖς ἀγκάλαις. Εἰς τύμβος αὐτοῖς κοινός, ὡς γαστήρ μέσ. Κοινὴ δὲ μήτηρ, μητρὸς ἡ γῆ καὶ τέκνου Αρκεῖ μαλάξαι καὶ λίθων σκληρὰν φύσιν Καὶ ταῦτα πάντως· πλὴν τὸ πικρὸν τοῦ πάθους Οὔπω λέλεκται, κἄν τις ἴδῃ δακρύῃ. Η μὲν γὰρ ἀνδρὶ συζυγεῖσα πρὸς γάμον, Ούπερ τὸ κάλλος πᾶσαν ἔδυνε φρένα, Κράτους δὲ φήμη πᾶσαν ἐπλήρου χθόνα, Εργον μαχαίρας εἶδεν αὐτὸν καὶ ξίφους. Τοσοῦτον * συζήσασα τῷ πεφιλμένῳ "Οσον φυῆναι πρωτογέννητον κλάδων, Καὶ σὺν στεναγμοίς προσβλέπουσαν τῷ τέχν Μνήμην ἐκείνου τοῦ παθήματος φέρειν Αμφω καταστένουσαν ἐκ θρηνημάτων Πῆ μὲν τὸ τέκνον πατρὸς ὀρφανισμένον, Πῆ δ᾽ αὖ γ' ἑαυτὴν ἀνδρὸς ἐστερημένην. () δ' ἐκφὺς αὐτῇ πρῶτος, ἢ μᾶλλον μόνος, ᾿Αναδραμὼν ὡς ἔρνος ὡραῖος νέος, Ἐπεὶ πρὸς ὥραν ἧκεν ἀκμῆς καὶ γάμου, Ηψε δὲ λαμπράς λαμπάδας γαμηλίους, Εὐθὺς μὲν ἑστέρητο καὶ τοῦ συζύγου Μηδ' ἐκφυέντος παιδὸς ἀντὶ μητέρος. Η Ζήσας δὲ λοιπόν μικρὸν ἄζυγος χρόνον, Ἐπεὶ μετ' ἀνδρῶν συγκατηριθμημένος Πρώτοις βούλοις ἐσκίαζε την γένυν, Καὶ κάλλος ἦνθει, καὶ προσώπου τερπνότης Ηριζε φαιδρότητι τῇ τῶν ἀστέριον, Αφνω βαρείᾳ καὶ δυσαντήτῳ νόσῳ Ἐπὶ ξένης γῆς ἐκκόπτεται βίου Δωρος, οἴμοι! καὶ πρὸ καιροῦ τῆς τρύγης Καὶ μητρὶ κοινὸν συγκατῴκησε τάφον Διπλοῦν τὸ πένθος τῶν στεναγμῶν καὶ γόων Τῇ μητρὶ μητρὸς καὶ διπλᾶς λιπών φλόγας, "Ητις τὸ τέκνον καὶ τὸ τοῦ τέκνου τέκνον Ἰδοῦσα κοινῷ νῦν λίθῳ κεκρυμμένα, *Αλλης Νιόβης δυστυχούς έλκει βίον, Πικρὸν, πολυστένακτον, ἀντλοῦσα χρόνον. 'Αλλ', ὦ κάτοικοι τοῦδε τοῦ λαμπρού δόμου, τοσούτο

Poem IIICarmen III

col. 905–906page 50 of 98
PG 106:905Χορός φιλάγνων πανθέων 10 σεμνοτρόπων, Ὁ μὲν τεθνηκὼς δεξιοῦται πλουσίοις Ὑμᾶς ταλάντοις, ὡς ἂν αὐτοῦ τὸν τάφον Συχναῖς ἐπισκέπτοισθε 4 λαμπαδουχίαις. Ὑμῶν δὲ μήτις τόνδε κινήσοι λίθου, Μηδὲ φθονήσοι τῆσδε της συσκηνίας. Μόνους δὲ κρύπτοι παΐδα καὶ τὴν μητέρα Ως ἂν καθὼς πᾶν ἔσχεν ἡ μήτηρ νέα, τιὕτω πάλιν θανοῦσα, συμμένη μόνῳ. Εἰ δὲ πρὸς οὐδὲν τόνδε θείς τις 38 τὸν νόμον, Κινεῖν ἔλοιτο τόνδε τὸν κοινὸν λίθον, Τὸ τῆς Προνοίας όμμα τιμωρόν λάβοι, Καὶ πῦρ γεέννης, καὶ τὸ τῆς δίκης ξίφος. 8. Εἰς τὴν κοίμησιν τῆς Θεοτόκου. Σαῖς ἡγκαλίζου πριν με χερσί, Παρθένε, Θηλῆς δὲ τῆς ἔσπασα μητρικὸν γάλα. Τὸ πνεῦμά σου νῦν αὐτὸς ἡγκαλισμένος, Τὸ σῶμα πέμπω πρὸς τρυφῆς τὸ χωρίον. ε'. Εἰς τὴν ἀπόστασιν. Νῦν, οὐρανέ, στάλαξον ομόρους αἱμάτων Αὴρ, ἐπενδύθητι πένθιμον σκότος Η γῆ, καταξάνθητι καὶ ῥάγηθι μοι, Κόψον τὰ δένδρα, ρίψον οἷαι βοστρύχους, Ολην στολήν μέλαιναν ἀντὶ τῆς χλόης, Τὸ σὸν πρόσωπον αμφιέσασα, στένε. Τὸ συγγενὲς μὲν αἷμα πᾶσαν τὴν Εω Πρῶτον μένει, καὶ μερίζεται ξίφος Τὰ συμφυῆ, φεῦ 1 καὶ γένη τε καὶ μέλη. Πατὴρ μὲν ὀργῇ πρὸς σφαγὴν τῶν φιλτάτων Καὶ δεξιὰν παῖς πατρικῷ χραίνει φόνῳ Αἴρει δὲ καὶ μάχαιραν, ὦ πικροῦ πάθους! ᾿Ανὴρ ἀδελφὸς εἰς ἀδελφοῦ καρδίαν Η γῆ δὲ πολλοῖς συσπαραχθεῖσα τρόμους, Κάτω δονείται, καὶ κεραυνῶν αἱ φλόγες Ανωθεν αὐτὴν ἐκτεφμοῦσι τὴν κόνιν Πόλεις δὲ ῥώμης τὰς ἐπάλξεις ὡς κόμας Πρὸς γῆν βαλοῦσαι καὶ κατεσπαραγμένας, Θρηνοῦσαι πικρόν, οἷα πένθιμοι κόρας. Οἱ τῆς ᾿Αγαρ κρατοῦσιν· αἱ πάλαι πόλεις φόρους τελοῦσαι, τῶν καθ᾿ ἡμῶν νῦν εράνων Αἰτοῦσι μισθούς καὶ χορεύουσι μέγα. Καὶ ταῦτα μὲν δὴ ταῦτα πρὸς τὴν Κω. Τὰ πρὸς Δύσιν δὲ, ποῖος ἐξείποι λόγος; Σκυθῶν μὲν αὐτὴν πλῆθος, ὡς μὲν πατρίδα Διατρέχει σε καὶ περιτρέχει κύκλῳ Ως γῆν δὲ βλαστάνουσαν εὐγενεῖς κλάδους ᾿Ανδρῶν ἀτρέπτων καὶ σιδηρέαν φύσιν Πρόῤῥιζον ἐκτέμνουσι, καὶ βρεφῶν γένη Ξίφος μερίζει· καὶ τὰ μὲν μήτηρ έχει, Τὰ δ' ἐχθρὸς ἐξέσπασε τῶν βελῶν βία. Αἱ δὲ κραταιαὶ πρὶν πόλεις, λεπτή κόνις. Ἱπποτρόφους δὲ τὰς πρὶν ἀνθρωποτρόφους, Οίμοι! βλέπων νῦν πῶς παύσομαι δακρύων; Χῶραι μὲν οὕτω πυρπολοῦνται καὶ τόποι Σὺ δ', ἡ βασιλὶς τοῦ Βύζαντος ἐστία, Ποῦ μοι τύχης στηρας, είπέ μοι, πόλις, Πόλις κακοῖς κρατοῦσα, τοῖς καλοῖς ὅσον Νικῶσα τὸ πρίν; Οὐ κλονῇ 18 καθ᾽ ἡμέραν, Οὐ βάθρα πίπτει καὶ σπαράσσεται τρόμῳ; ΜΑ 15 τίσον 19 κλονă

Poem IV - VCarmen IV - V

col. 907–908page 51 of 98
PG 106:907Οὐ τοὺς φυέντας ἀγκάλαις ταῖς σαῖς κλάδους, Τοὺς μὲν μαχαίρας ἔργον εἶδες ἐν μάχαις Ἐκ συγγενῶν πίπτοντας, οίμοι τοῦ πάθους! Τοὺς δ᾽ ἀντὶ λαμπρῶν καὶ καλῶν ἀνακτόρων Νήσους ἐρήμους καὶ φάραγγας καὶ πέτρας Κριθέντας οἰκεῖν, τὴν πνοὴν μετρουμένους; Καὶ ταῦτα, φεῦ! πάσχοντες (ὦ τῶν κριμάτων Τῶν σῶν, δικαστά) την λιθώδη καρδίαν Οὐδεὶς μαλάσσει, σπένδεται τῷ πλησίον, Καὶ δάκρυον χεῖ φάρμακον σωτηρίας. 'Αλλ' ἥλιος μὲν εἰς σκότος μετεστράφη, Καὶ τῆς σελήνης φέγγος ἐξαπεκρύβη, Καὶ καινὸς ἀστὴρ θαῦμα πίστεως ξένον Καινῆς δ' ἀνήφθη, τῆς δ' ἐμῆς ῥαθυμίας Λογισμὸς οὐδεὶς, οὐδὲ τῶν ἐγκλημάτων. 'Αλλ' λεών μοι δείξον, ἵλεων, Αέγε, Σὴν ὄμμα χρηστών, παῦσον ἀλληλοφθόρους Σφαγάς, ἁλώσεις δεσμίους, μάχας, στάσεις, Φυγάς, διώξεις, αρπαγάς, ποινάς, κρίσεις Ἄκτειρας, οἶδα, καὶ Νινευΐ τὴν πόλιν, Καὶ λαὸν ἠλέησας ἡμαρτηκότα Σὸν ποίμνιον γὰρ, ἄνιον σῶν αἱμάτων. Σε μάνδρα κἀγώ, Χριστέ· ταῦτα σή πόλις Βολ, πόλις σή, μὴ παραβλέψῃ, βλέπων Κακῶν ἀβύσσους· μέχρι γὰρ τίνος πόνος ς'. Εἰς τοὺς ἁγίους πέντε. Ευστράτιον καὶ τοὺς σὺν αὐτῷ. Εἴληφε πεντὰς μαρτύρων πέντε στέφη. Ο δ' Ευστράτιος πέντε λαμβάνει. Μόνος Ελληνικὴν ἤλεγξε μυθοπλασίαν Ηγρευσεν Εὐγένιον, ήσκησε στόμα Τὸ Μαρδαρίου πρὸς δικαστὴν ὀξέως Ἔρρωσε τὸ φρόνημα κάμνον Ορέστου Πρὸς τὴν ῥέουσαν καὶ σιδηρέαν φλόγα. Καὶ ταῦτα πράξας, καὶ παρ' ἐχθροῖς τυγχάνει Αἰδοῦς ὁ κλεινός· ἀλλὰ τῆς προθυμίας Ακοντα τὸν τύραννον ἕλκει ποικίλως, Τὴν ψῆφον αὐτῷ τὴν δοκοῦσαν θεσπίσαι. Καὶ πρὸς τὸ πῦρ ἔσπευσεν ὡς πέμπτον στέφος Σὺ μὲν κάτω, τύραννο, την σιδηρέαν, *Ανω δὲ Χριστὸς χρυσέαν τιθεῖ κλίνην, Τὸ φῶς ἀπαυγάζουσαν, ὡς αὕτη φλόγα. ζ. Εἰς τὴν τῶν Ῥωμαίων μάχην. Ανῆκεν ἡ γῆ τοῦ δράκοντος καὶ πάλιν Σπαρτούς γίγαντας ἄνδρας ἀλληλοφθόρους Θέαμα καινόν, πράγμα πίστεως ξένου. Πάνχαλκος ὄψις, πανσίδηρος ή φύσις, Ορμημα θηρῶν, βλέμμα δεινόν γοργόνων, Τίς δ' αὖ ἐκεῖνος τῶν γιγάντων ἐνστάτης, Ο δεινὸς οὗτος πᾶσιν ἐμπίπτων μόνος Ως ἀλλόμορφος καὶ παρεξηλλαγμένος, Χρυσοῦς τὸ κάλλος καὶ σιδηροῦς τὴν φύσιν; Κινούμενος, πῦρ, ἐκκαλούμενος, λέων, Εστώς, ἀδάμας· ἔργος, ἐν κύκλῳ βλέπων, Βλέπων κεραυνός, αἷμα καὶ φόνον πνέων Οὐκ ἀδάμας τις, οὐ σίδηρος, οὐ λίθος, ᾿Αλλ' οὐδὲ χρυσοῦς, οὐδὲ τῇ φύσει γίγας, 'Αλλ' ή τριὰς κραθεῖσα τῶν ἐρασμίων, Ευανδρία, φρόνησις, ἀλκὴ πρὸς πόνους, Ένυλος ὥσπερ συμπλακεῖσα προς μάχην Τῆς ἀρετῆς δείκνυσι τὴν ἰσχὺν πόση Πῶς καὶ γιγάντων καὶ τιτάνων ἐν μάχαις

Poem VICarmen VI

col. 909–910page 52 of 98
PG 106:909Κρατεί καθ᾿ αὐτῶν καὶ χορὸς τῶν ἀστέρων. Ταῦτα βλέπων καθῆκε κάλλος ὑψόθεν, Τὰς ἀρετὰς κάλλιστα ταῖς νίκαις στέφων. η. Εἰς τινα μουσικόν. Ορφεύς τις ἢ Θάμυρις ἢ καὶ Κινύρας Εθελγον ᾠδαῖς δένδρα, θήρας καὶ λίθους Τῶν σῶν δὲ τερπνῶν ἐμμελῶν λιγυσμάτων *Αθελκτον οὐδὲν, ἀλλὰ καὶ θαλασσίους Πέτρας, δοκῶ μοι, καὶ θάλασσαν ἀγρίαν Αὐτὴν κατευνάζουσι καὶ πνοῶν βίας. Ορᾷς γὰρ ὡς ἤκουσεν εὐθὺς τοῦ μέλους. Παύει μὲν αἰθὴρ συστροφὰς ἀντιπνόους, Ρήσσει δὲ πυκνὰς τῶν νεφῶν ἀντιστάσεις. Ορα δὲ, φαιδρὸν προσγελᾷ τὴν αἰθρίαν Κάτω δὲ καὶ θάλασσα κυματουμένη, Ἐξυπτιοῦται νῦν κατεστορεσμένη" Τὴν ὕβριν ἐξέπτυσεν, ὡς φονεύς ξίφος Εῤῥιψεν εἰς γῆν, πᾶν κατηύνασε θράσος Διίσταται χαίρουσα πρὸς τὸ σὺν μέλος. Τελᾷ γαλήνην· λείον, ἡδὺ προσβλέπει. Σκαίρουσιν ἰχθῦς· προσλαλεῖ σοι τῷ μέλει Φιλῳδὸς ἀντίμολπον ἀλκυών μέλος Δελφὶς παραπλεῖ καὶ περιπλεῖ τὴν λύραν. Σκάρος δὲ φωνεί, προτρέχει δε ναυτίλος" Προσπλεῖ δὲ μικρὸν καὶ προπέμπει τομπέλος. Αλλ' ἐνδέδοικα μὴ χορεῦσαι πρὸς μέλος, Καὶ τὴν φέρουσαν πάντα θέλξας ὁλκάδα, *Ανω κάτω τὰ πάντα συστρέψης βίᾳ, Η καὶ πρὸς αὐτὴν θήρας, ὄρνεις, ἰχθύας Πηδήν βιάση καὶ κατασπάσῃς κάτω. Η καὶ τραπῶσι πρὸς λίθους οἱ ναυτίλοι Η πάντα μᾶλλον, εἰ τὰ Σειρήνων θέλοις. Αμφω γὰρ αὐτὸς καὶ λίθους κινουμένους Ὡς ἐμπνόους δείκνυσι, καὶ τοὺς ἐμπνόους Οὓς ἂν θελήσῃς, πρὸς λίθους πηγνυμένους 1, Τί τοῦτο κάλλος; τίς πάλιν καινή κτίσις; Η τίς μετῆξε της Εδέμ τὸ χωρίον; Οὐκ ἀρεταὶ γῆς, ἀλλὰ πάντων κτισμάτων, Συνῆλθον ὧδε. Μέμφομαι καὶ τῇ φύσει. Τί μοι γὰρ ἀρκέσουσιν ὀφθαλμοὶ δύο, Κάλλη τοσαῦτα πανταχού περιβλέπειν; Τί μοι δὲ καὶ νοῦς, καὶ γλῶττα, καὶ φωνὴ μία Πλήθη τοσαῦτα θαυμάτων νοεῖν, λέγειν; Χρόνος δὲ ποῖος ἡμέρας περιτρέχειν 'Ανω κάτω τα πάντα καὶ περιγράφειν; Κάτω μὲν ἡ γῆ νυμφικῶς ἐσταλμένη, Καὶ μικρὸν ἐκ γῆς ὥσπερ ὕψος ηρμένη, Πρόεισι φαιδρὰ πᾶσιν ἐξεσταλμένη, Δάφναις, φυτοῖς, θαλλοῖς τε, θάμνοις, ἀμπέλοις, Κιττοῖς, κορύμβοις, δένδρεσι καρποτρόφοις Πηγαί, σκιαί, δόνακες, άλση, λιβάδες, Πόαι, νομαι, φάραγγες, ἄκραι, κοιλάδες, Δρυμῶνες ἢ λειμώνες, ἄντρα καὶ νάπαι, Ανθη τὰ πάντα, πάντα κάλλη, πᾶν μύρον, Πᾶν χρῶμα, βύσσος, πορφύρα, χρυσός, γάλα. Ροδωνιαί, κρινῶνες, μητῶν ίων, Χρυσάνθεον, νάρκισσος ἡδὺς καὶ κρόκος, Ο πορφυρίζων υάκινθος ἡδίων, ς Ὁ δὲ φλογίζων ἐκπρεπέστερος πλέον.

Poem VIIICarmen VIII

col. 911–912page 53 of 98
Carmen VII
PG 106:911Απεστιν οὐδὲν, ὧν παρεῖναι βέλτιον, Πάρεστιν οὐδὲν ὧν παρείναι 18 συμφέρον. Τὰ ῥεῖθρα, ποῖα ῥεῖθρα τῶν λόγων φράτοι; Χρυσά, διειδή, ψυχρά, κούφα, μυρία, Μέλι πέτρας ρέοντα, τερπνῷ σὺν μέλει. Η λουτρὰ ταῦτα τῶν χαρίτων, ὡς λόγος, Η μᾶλλον αὐτὰ καὶ χάριτες εἰς χύσιν. Οὐ τρεῖς ῥέουσαι μᾶλλον, ἀλλὰ μυρίαι. "Η τέσσαρες ρέοντες ἐξ Ἐδὲμ πάλαι Κρουνοί καταρδεύουσιν Ἐδὲμ τὴν νέαν. Κρῆναι, λίμναι, τέχναι δὲ τούτων μυρίαι Τὰς ἡδονὰς βλύζουσι τῶν ῥείθρων πλέον. Θέλγουσι ταῦτα καὶ λίθους καὶ θηρία. Ορᾶς τὰ πλήθη, θήρας, ὄρνεις, Ιχθύας; Δοκῶ λιπόντα πάντα τοῦ κόσμου τόπον Ως οἶκον εὗρον κοινὸν ὧδε τὸν τόπον, Η πρὸς τὸ κάλλος συνδραμόντα δεσπότου, ὡς πρὸς μέλος μένουσι τὸ πρὶν Ορφέως. "Αδουσιν, ἀντάδουσιν, ἀηδών, κύκνος, Τέττιξ, χελιδών. Η τρυγών τρύζει μέγα, Πέρδιξ κελαδεῖ, λαμπροφωνεί στρουθία, Πίτυς μελίζει, ῥεῖθρον ἠχεῖ βλυστάνον, Τρέχει λαγώς, σκιρτώσι θήρες, δορκάδες, Χαίρει τὰ πάντα, πάντα τῶν μουσῶν γένη Τέρπει, τὰ πάντα τέρπεται, τῷ δεσπότῃ Μέλπει τὰ πάντα καὶ, δοκῶ, τὸν δεσπότην. Ποῦ Πραξιτέλους ἔργα; ποῦ δὲ Φειδίου; Καὶ ποῦ Λυσίππου; ποῦ δὲ καὶ Πολυκλείτου, Λέγει τὰ γλυπτὰ ταῦτα· καὶ γὰρ καὶ λάλα Κἂν μὴ λάλα, κράζουσι ταῖς τέχναις όμως. Λ Τίνος γὰρ ἄλλου ταῦτα; τίς πνοὴν γλύφει Τις σχῆμα καὶ τίς ἦθος ἢ τίς καὶ λόγον; Τὸν ἔνδον οίδε κόσμον, ἐλθὲ πρὸς δόμους Τις Βεσελεήλ δημιουργὸς τῶν δόμων; Ω χειρὸς ἔργα, χειρός, ἀλλ' ὑπὲρ τέχνην 1 Ὁ νοῦ πρὸ πάντων, νοῦ νέων ὑπερτέρου, Νοῦ κοσμοποιοῦ, τοῦ βασιλικωτάτου 1 ὧν ἀπεῖναι. Αφες τὰ τῆς γῆς, καὶ τὰ τῶν ἄνω σκόπει Ο φαιδρὸς ἀὴρ, μικρὸν ἄφωτος χύσις 1 Ο κρᾶσις ὡρῶν! ὦ θεαμάτων βλύσις 1 Υλης, τέχνης, γῆς, ἀέρος, φωτός, πόλου. Τίς Σολομών ήσκησε τήνδε την κτίσιν; Τίς τὰς φύσεις συνῆξεν εἰς μίαν θέσιν; Τίς τὰς φύσεις μετῆξε μᾶλλον ἐκ τέχνης, Σοφή, σοφή φρήν, ἡ βασίλειος φύσις, Τὸ θαῦμα τῆς γῆς, ὁ στέφων καὶ τὸ στέφος, Πάντων κρατήσας βαρβάρων τυραννίδος, Παθῶν, ἀναγκῶν, γαστρός, ὕπνου, φροντίδων, Ζώων τε πάντων, υδάτων καὶ θηρίων, Καὶ τῶν λόγων, νῦν ὡς ὁρῶ, καὶ τῶν νόμων, Τὰ πάντα φαίνων ἥλιος καὶ καλλύνων Κάλλιστον αὐτός ἐστι χρῆμα τοῦ βίου. Καὶ πάντα κάλλη συλλέγων ὁ δεσπότης Τὸ κρεῖττον αὐτός ἐστι κάλλος τοῦ τόπου Κάλλος δὲ μᾶλλον κάλλεσι τοῖς ἐν τόπῳ Λάμπουσι λαμπτήρ, τερπνοτήτων τερπνότης. Τοῦτον δοκῶ μοι τὸν τόπον καὶ Φωσφόρος Πρώτος βλέπων ίστησι τὸν χρυσοῦν δίφρον, υκνῶν ἀπελθεῖν, καὶ δραμεῖν πρὸς ἑσπέραν. Οὐδ' τ' ἀντιλάμψη δεσπότης, ηττημένος αι

Poem IXCarmen IX

col. 913–914page 54 of 98
PG 106:913Απεισιν εὐθὺς, καὶ τὸ κάλλος οὐ φέρει. Αλλοι κατοικείτωσαν εἰς γῆν ὡς μες Ως ἑρπετῶν χείριστα καὶ τῶν κνωδάλων, Τρώγλας, χαράδρας· οὐ γὰρ οἰκίας λόγω Σπήλαια καὶ σήραγγας ή μυωξίας, Η σαθρὰ καὶ τρέμοντα παίγνια ξύλων, "Αθυρμα παίδων, ἔργα καὶ πάσης βίας, Ομβρων, πυρός, σεισμῶν τε βρασμῶν, πνευμάτων. Ἡμῖν Θεός δέδωκε πύργον ἰσχύος, Πύργον βεβαίου, πύργον ἀῤῥήκτου βίου, Πάντων κρατοῦντα τῶν παθῶν τῶν τοῦ βίου, Καὶ βαρβάρων χειρῶν τε καὶ τεχνασμάτων, Πάντων καλῶν γέμοντα καὶ θεαμάτων Πύργωμα κάλλους, πύργον ἀφράστου γάνους, Ἐκ γῆς, θαλάττης, ἀέρος, φωτός, πόλου Κάλλους δὲ μᾶλλον κράμα τῶν ὡρῶν, ὅρον Γῆς καὶ θαλάττης δεσμός ἐστι, κἂν ὄρος Συνδεί κατ' αὐτὸ καὶ διείργει τὰς φύσεις Ύψος κολοσσός, καὶ τέμνων τὸν ἀέρα Βιάζεται πως καὶ πρὸς αιθέρα φθάσαι. Τὸ δ' εὗρος εὐρύς, καὶ τὸ μῆκος τι πλέον. ᾿Αμφοῖν δὲ τούτοιν κάλλος, ἀλλ' ὅσον πλέον. Κοσμεῖ λίθους τὸ σχῆμα τετραγωνία Εξαισία τις ἁρμογὴ καὶ πρὸς τρίχα Τὸ σχῆμα πύργου, σχῆμα λεπτοῦ κηρίου Το σχήμα κάλλιστον εξαγωνία Ήρται πρὸς ἄστρα, καὶ τὰ κάλλη τοῦ πόλου. Μή μοι παλαιὰν φράζε πυργοποιίαν Ἐκεῖνος οὔπω πύργος, ἀλλ' εἶχε τέλος Μέγιστος οὗτος καὶ πεπύργωσαι, μόνος Ἔστηκεν αὐτὸς, καὶ φυλάττει τὴν πόλιν. Τέρπει δὲ μᾶλλον πᾶσαν ὄψιν καὶ πόλιν, Τῶν θαυμάτων τις χῶρος, ἀέρος μέσον Τῶν πνευμάτων τις 18 κόλπος, οἶκος Αιόλου» Καὶ κάλλος αὐτός, τῶν δὲ κάλλος ὑψόθεν Κόσμου θεωρῶν, κόσμος ἐστὶν ὀμμάτων. Ἐκ γῆς μὲν ἄνθη, δένδρα, λειμώνες, χλόαι, Κρήναι, δρυμῶνες, εργάδες καὶ λιβάδες Ἡ δ' ἄμπελος βρίθουσα καρπῷ μυρίῳ, Πολλὴ μὲν εὐθὺς ἡμερὶς μεθυτρόφος, Πολλὴ δὲ καὶ δενδρίτις ωραιοτρόφος Ἔστι δ' ὅπου καὶ μίξις ὡραιουμένη. Ἡ δενδρὰς ἔστιν ἄμπελος πυργουμένη Κλάδοι κατ' αὐτὸ καὶ καλαὶ κληματίδες Καρποί κατ' αὐτὸ, καὶ ῥάγες καὶ τὸ πλέον, Στιδάς τε φύλλων, καὶ στοαί τε καὶ στέγαι. Θέλεις τὸ πύργου πᾶν πρόσωπον μανθάνειν; Αἶρε πρὸς ὀρθὸν ὄμμα, βλέψον ἐγγύθεν Τὰς ἀρετὰς γῆς· εὖγε τοῦ κεκληκότος Προφητικῶς φύσαντος οὐκ ἦσαν πάλαι..... ια΄. Εἰς ἑαυτοῦ πατέρα. Ἐκ γενετῆς πολύμοχθος ἐς ἔσχατον ήλασα γήρας, Οτρηρὸς θεράπων, κοιρανίης στέφανος. Αίαν ἐπῆλθον ὅσην, Ασιάτιδα δ' ὕστατα ἔσχον, Πόρρω συγγενέων, τηλε φίλης αλόχου. Αλλά με τέκνων ζεῦγος ἐς ἱερὸν ἤγαγεν ἄστυ, Αὖθις καὶ χερσὶ θῆκαν ἀριστολόχοις. Εἴξατ' ἐμῶν τεκέων δυάδι, Κλέοβίς τε Βίτων τι Ο μικροί σταδίοις ήγετε γειναμένην. 47 λέγω. 19 τῶν πνώύτις

Poem XCarmen X

col. 915–916page 55 of 98
PG 106:915Μείλιχος ηδυπή; πολιός τε κάρη πολιόφρων Ης στέφανος χαρίτων, ἀγλαξη βιέτου. 'Αλλά σε πόρρω πατρίδος ἠδ᾽ ἀλόγου καὶ τέκνων Μοίρ' όλοὴ μερόπων ἔσπασεν ἐς ἀλλαν. Χριστὲ ἄναξ, σοφίης σῆς ἴχνια οὐ μαστεύσω Οστέα δ᾽ ὡς 'Ασίης νεύμασι τοῖς ἀνάγοις, Οἷα πρὶν ἐξ Αἰγύπτου σοῦ θεράποντος Ἰωσήφ, ὡς δὲ καὶ οὐρανίοις πνεῦμα τεοίσι θρόνοις. β'. Εἰς τὴν ᾿Ανάληψιν. Οὐρανόθεν κατέπλατο 10, ἷς οὐρανὸν δ᾽ ἔδραμεν αὖθις ἂν Θεός, ὧν βροτός, ἀμφότερ' εἰς Θεὸν ἀμφοτέρως. ιγ. Εἰς ᾿Αριστοτέλην. Τὸν νοῦν ὁ νοῦς ἔγραψε, τήν φύσιν φύσις, Αριστοτέλην εἶπον, ὡς τούτων ὅρον. ιδ. Εἰς Πλάτωνα. Ψυχὴν ἀνειπὼν ἀθάνατον ὁ Πλάτων, Αφῆκε δόξαν ἀθάνατον ἐν βίῳ. Πλάτων ὁ κλεινὸς ὁ πλατύνων τὰς φρένας, ὡς ἐπλάτυνε τῆς ψυχῆς δόγμα μέγα, Εἰς πᾶσαν ἐπλάτονε τὴν δόξαν χθόνα. ις'. Εἰς τὸν ἅγιον Γρηγόριον τὸν Θεολόγον. Ενθεος ἦν ὁ Σύρος, πολυγράμματος ἦν δὲ ὁ Φοίνιξ, Καππαδόκης δ' ἄμφω καὶ πλέον ἀμφοτέροις. ιζ. Εἰς Σιμπλίκιον τὸν ἐξηγητὴν τῶν δέκα κατηγοριών. Σιμπλίκιος μέγ' άεισμα κατηγορίαισι φαάνθη, 10 κατέπαλτο. Εκδός κατηγορίας λύσεν Αριστοτέλους. Σιμπλίκιος μέγα φῶς φύσιος περὶ κύκλον ἀνῆψε, Νοῦν δέ γ' Αριστοτέλους εὗρεν ἀριστοπόνως ιθ'. Εἰς τὰς Β' φωνὰς καὶ εἰς τὰς ι' κατηγορίας. Μόλις διαδρὰς τῶν σοφιστῶν τὰς δίκας, Σοφοῖς δὲ μᾶλλον προσβαλών ὡς ἡμέροις, Φωνῶν ἐπλήσθην καὶ κατηγορημάτων. Οὐκ ἔστιν, ἔστι, πρός τι, ποιόν, πού, πότε, Πάσχουσι, δρῶσιν ὡς θέλουσι μυρία. Στρέφουσι πάντα, συγχέουσι τὰς φύσεις. Ὡς ἐξ ἑαυτῶν πλάττουσι τραγελάφους, Τὸν οὐρανὸν, γῆν· τὸ ξύλον φασί λίθον Υλην άμορφον, εἶδος ὕλην οὐκ ἔχον. Κόσμους ἀπείρους, ἰδέας πρὸ τῶν ὅλων. Οἱ τῆς Στοῖς βάλλουσιν ᾿Ακαδημίαν Πύῤῥωνας οὗτοι, πάντας ὁ Σταγειρίτης Αλλοι δὲ τοῦτον, Φοίνικές τε καὶ Σύρος Τίς νοῦς τοσαύτας ενστάσεις διαδράμοι Εθνη τοσαῦτα, καὶ φάλαγγας δυσμάχους, Γνώναι τὰ κρυπτὰ τῶν ὅλων ζητῶν βάθη, Καὶ τῶν σαφῶν τις ἔσχε φυρμὸν αὐτίκα Ἓν γνώσεως φῶς, Χριστέ μου, σύ μοι μόνος Γνῶσις τελεία, μᾶλλον εἰδέναι μόνον Σὲ δημιουργὸν οὐσιῶν, χρόνων, τόπων, Αῤῥητον ὡς ἄληπτον ἔν τε καὶ τρία. Αφεὶς τὰ πάντα τοῦτο καὶ μόνον λέγω.

Poem XII - XVIICarmen XII - XVII

col. 917–918page 56 of 98
Carmen XI
PG 106:917κ. Εἰς τοὺς φιλοσόφους. Τρείς σοφίης πολυΐστορος ἔκκριτοι αστέρες οἷοι Ενθέμενοι βίβλοις ὄλβον ἀπειρέσιον. Αρχύτας ήρξε, Πλάτων πλάτυνε, τέλος δ᾽ ἐπὶ πᾶσι Ως ἔτυχε κληθεὶς θῆκεν Αριστοτέλης. κα'. Εἰς τὰς τῶν Ιβήρων ἁρπαγάς. Οὐ Σκυθικὸν πῦρ ἀλλ᾽ Ἰβηρικὴ βία Πρὸς τὴν Εψαν νῦν κλονεῖ τὴν Εσπεραν. Γῆς τοῦτο σεισμοί, τούσδε φαῦσις ἀστέρων Καινῶν ἐδήλου μάκετις γῆ. Τί Σκύθαις Μέμφῃ ματαίως όππότ' ἂν τοὺς συμμάχους Τοιαῦτα ὁρῶντας καὶ φίλους τοὺς τοὺς βλέπεις 30; φίλους κβ'. Εἰς τοὺς Βουλγάρους. Κατὰ Σκυθῶν πρὶν συμμάχους, νῦν δὲ Σκύθας, Λήψοισθε Θράκες, συμμάχους πρὸς τοὺς φίλους Σκιρτᾶτε καὶ κροτείτε, φύλα Βουλγάρων, Καὶ σκῆπτρα καὶ τὸ στέμμα καὶ τὴν πορφύραν Κρατεῖτε καὶ φορεῖτε, καὶ φοινικίδας (ζήτησον στίχον ένα) Μεταμφιάσει καὶ ξύλοις τοὺς αὐχένας Μακροῖς συνέξει, καὶ κυφῶσι τους πόδας. Ξανεῖ δὲ πολλαῖς νῶτα καὶ τὴν κοιλίαν. Ανθ' ὧν ἀφέντες δημιουργεῖν, Τούτους φορεῖν τολμάτε καὶ φρονεῖν μέγα. κγ'. Εἰς τὴν νοητὴν οὐσίαν. Ζητῶν ἀπεῖπον τὴν νοητὴν οὐσίαν. Τίς ἐστιν αὕτη, πῶς δὲ τέμνει τὰς δύο, Ασώματον καὶ σῶμα; πῶς δ᾽ ἄμφω μόνη Ἔχουσα τῶν δυοῖν δὲ μηδὲν τυγχάνει; Πῶς πάντα δ' ἐστὶν, ἔστι πάντων δ᾽ οὐκέτι; πλ κδ'. Εἰς τὸν κομιτ Ανω κομίτης έφλεγε τὸν αἰθέρα, Κάτω κομήτης πυρπολεί την Εσπέραν. Αστὴρ ἐκεῖνος σύμβολον τοῦ νῦν σκότους Ἐκεῖνος ἡμεροῦτο φωτὶ Φωσφόρου. 'Αλλ' οὗτος ήφθη τῇ δύσει Νικηφόρου. Τυφὼς ὁ δεινὸς οὗτος ἐξ αλαστόρων Τα πάντα πιμπρᾷ τοῦ βρυχήματα κράτους Τοῦ σοῦ, στρατηγέ, τῆς ἀνικήτου Ρώμης; Φύσει βασιλεῦ, πράγμασι νικηφόρε, Η Μικρόν προκύψας τοῦ τάφου, βρύξον, λέον, Δίδαξον οἰκεῖν τὰς ἀλώπεκας πέτραις. κι'. Ορος τῶν ὄντων. Εκαστον εἶναι τοῖς σοφοῖς τοῦτ᾽ οὐσία Ποσὸν δὲ, μέτρον κἀριθμὸς, ροπή, βάρος Τὸ πρός τι δ' ἐστὶν ἡ πρὸς ἄλλο τι σχέσις Ποιόν, χαρακτήρ, είδος, ή τοιουτότης Ποῦ συμβεβηκός τοῦ τόπου, ποτέ χρόνου Ποιεῖν τό τι δράν, είτε νοῦν, εἶτ᾽ οὐσίαν Πάσχειν δέχεσθαι τῶν παρ' ἄλλων δὲ δράσαι; ει Κεῖσθαι, κλίσις τι ἢ θέσις τῶν κειμένων, Έχειν ἕκαστον οπερ ἐστι τὸ πλέον. κς'. Εἰς τὴν γνωστικὴν καὶ πρακτικὴν φιλο σοφίαν. θεωρίας τις άκρον ή μοναρχία, τάς π. δ. γε δράσεις.

Poem XX - XXIIICarmen XX - XXIII

col. 919–920page 57 of 98
Carmen XVIII - XIX
PG 106:919Τί πράξεως ἡ κράσις ἀρετῶν ὅλη. Μέσαι δὲ γνῶσις, δευτέρων ἠθῶν νόμοι, Δυοῖν ἐκείνων ταῦτα βαθμίδες δύο. Μια δ' ἑκάστῃ καὶ συνάμφω καὶ μόλις. κζ'. Εἰς Σιμπλίκιον. Ρήτωρ ὁ Σιμπλίκιος ἢ φιλόσοφος; Αμφω δοκεί μοι, καὶ μὰ τοὺς λόγους ἄκρος. κη'. Εἰς Πορφύριον. Ο Πορφύριος λευκὸν ᾿Αριστοτέλους Το πορφυροῦν ἔδειξε 3 γνώσεως βάθος. Ορνις πτερωτόν, πῦρ δὲ κούφον τὴν φύσιν ᾿Αναφερὴς δὲ νοῦς Ιαμβλίχου πλέον, Εἰ μὴ τιθεῖ τις οὐσίας ἀσωμάτους. Τὰ τοῖς σοφοῖς δοκοῦντα τῶν ὄντων γένη, Ελεγχέτω τὸν ἄνδρα ὁ μήπω λέγων, Ιάμβλιχος ἄκρατος ὢν νοῦς καὶ μόνον. Ος σου τέθηπα τὴν φύσιν Σύρος, Σύρε, Εἴης δὲ πιστός, τοῦ Σύρων Χριστὸς γένους. Σοφῶν τοσαῦται τῶν παλαιῶν αἱρέσεις, Πυθαγόρειοι, Στωϊκοί, Παρμενίδαι, Κυρηναϊκῶν ἑσμός, οἱ τῶν Μεγαρέων, Χορός Πλάτωνος, οἵ τε τοῦ Περιπάτου Επικούρειοι, Κυνικοί, Πυρρωνίδαι, Δεκὰς τελεία τῶν δέκα στύλοι γενῶν. κθ'. Εἰς τὴν κοίμησιν τῆς Θεοτόκου. Ζῇ; καὶ θανοῦσα· ζῶσα τίκτεις, Παρθένος. λ. Εἰς τὴν ἀποδημίαν 13. Τρῶες μὲν καὶ ᾿Αχαιοὶ ἐπ' ἀλλήλοισι θορόντες, έδιξε. 18 ἀκαδημίαν? Σώματος ούνεχ' ἑνὸς εἰς δέκ' ἔπιπτον ἔτη. Οἱ δὲ σοφοὶ καὶ ῥήματος ἢ καὶ γράμματος οίου, Μάρναντ᾽ εἰς ἑτέων καὶ χιλίων δεκάδας. 'Αλλά τ' ἔμ' ἐκ βελέων Θεὸς ἔξελεν, ἔκ τε κυδοιμοῦ, Ες Τριάδος γνώσιν, ἐν Τριάδος με φάει. Και συλλογισμούς και λογισμούς καὶ λόγους. Χαίρειν μακρὰν φράσας τις, εἷς Θεός γινωσκέτω. Αναρχον ἀρχή, πνεῦμα, φῶτα τὰ τρία. λα'. Εἰς τὸν ἅγιον Κήρυκον ἱστάμενον μέσον τῶν ἀμπέλων. ὡς εὐγενές τι κλῆμα μάρτυς ἀμπέλου, Χριστοῦ φανείς, ἕστηκας ἀμπέλων φύλαξ. λβ'. Εἰς τὸν ἅγιον Βλάσιον. Ως μόσχος ἡδὺς θρεμμάτων Εκκλησίας Βοῶν ἐτάχθης, Βλάσιε, φρουρός μέγας. λγ'. Εἰς τινα κατελθόντα εἰς Ελλάδα καὶ ἀγροι κισθέντα. Οὐ βαρβάρων γῆν, ἀλλ᾿ ἰδὼν τὴν Ἑλλάδα, Εβαρβαρώθης καὶ λόγον καὶ τὸν τρόπον. λδ. Εἰς ὄρος τὸν "Ολυμπον. Τὸν οὐρανὸν μὲν, ἄγγελοι, βροτοί, χθόνα, Αμφω δὲ κοινὸν ὡς ὄρον γῆς καὶ πόλον Ολυμπον ἔσχον, πείθομαι μίξιν βλέπων. Οὓς καὶ θεοὺς Ομηρος, ὡς δοκῶ, λέγων, Κοινὴν ἀφῆκε πᾶσι τούτων ἑστίαν. Προφητικῶς Ολυμπον εἶπε τὸν πόλου. λε'. Εἰς τοὺς βασιλικούς στεφάνους τῆς χειρὸς αὐτοκράτωρ Ιωάννης. Εθραυσεν ἐχθροὺς δεξιὰ ση, Χριστέ μου.

Poem XXVII - XXXCarmen XXVII - XXX

col. 921–922page 58 of 98
Carmen XXIV - XXVI
PG 106:921Χριστοῦ δὲ τοῦ σοῦ δεξιᾶς ἐστεμμένης, Σοὶ πᾶς προσάπτει τῶν προτροπαίων τὴν χάριν. κς'. Εἰς τὴν εἰκόνα τοῦ Σωτῆρος. Νούς ὧν μέγιστος, σαρκός είληφας πάχος Ταύτην γράφω νῦν, τὴν δ᾽ ἄνω φύσιν σέβω, Οὐ χερσὶ γραπτόν, οὐ περιγραπτὸν τόπῳ. λζ'. Εἰς τὸν ἅγιον Ἰωάννην τὸν Ροδανδήτην. *Ην λευκόν, ὡς ἔφησαν 18 Ελληνες πάλαι, *Ο νῦν ἐρυθρὸν Κύπρις ήνθισε ῥόδον. Ην, ἦν ῥοδανδοῦς 8, καὶ πάλιν λευκὸν ῥόδον Ἰωάννης τὸ θαῦμα τῆς οἰκουμένης. Οὐδ᾽ ἦν ἐρυθρόν φοινίκων ἐξ αἱμάτων, Οὐδ᾽ εἶχεν ὀδμὴν ὀρθοδοξίας μύρον. Αλλ' ἦν δυσώδους ἐν μέσῳ ῥιφὲν τόπου, Ως ἐκ ροδωνιᾶς περ ἐκ τῆς πατρίδος, Αἰσχρῶς βιασθὲν χερσὶ τῆς δούλης Αγαρ. Τὸ δ᾽ ἄνθος ήνθει καὶ βεβορβορωμένον. Αλλ', ὦ φυτουργὲ καὶ γραφεῦ τῶν ἀνθέων, Τὸ κάλλος οὐκ ἤνεγκας ήρημωμένο, Νεύεις δὲ, καὶ σὸς εἶχε λειμών την χάριν. Καὶ δὴ μυρίζεις πίστεώς σου τῷ μύρῳ, Καὶ φοινικόχρουν δεικνύεις παρ' ἐλπίδα, Ἐξ αἱμάτων τὸ χρῶμα, πλὴν αὐτοῤῥύτων. Κρείττον χρόνου το βάμμα παντὸς καὶ πάθους, Οδμὴ ῥέουσα μηδ' ἀποῤῥέουσα πω. Τοῦτο βλέπων ήρπασε γῆθεν καὶ πόλος. Ο γῆς δὲ μᾶλλον Δεσπότης σὺ καὶ πόλου, Παρ' αὐτὸν ἱστὰς τὸν φαεινόν σου θρόνου. Λεπρός ", τυφλός, πέφυκα, νεκρός, Χριστέ μου, Ωμους κεκυφώς, καρδίαν, νοῦν, καὶ λόγον. Έγειρε πάντα, σοὶ μόνῳ ζῶ, σὸς δ' ἔφυν. ὅλος τ' ἔους ἄγριον οἷόμα Θυμὲ τάλας, τί πέπονθας; καὶ ὅσα καὶ ὅσον οίδμα Εἰς χρόνον ἐξ ἤδης ἐς βιότοιο δύσιν! [μόγησας " Ολετο μέν σοι καὶ φάος, ώλετο καὶ μένος ἐσθλον, αλετο δ' ἡλικίη, χεὶρ δὲ λέλοιπε κράτος. Πᾶσαν δ᾽ ἀμφοτέραις ἀρύουσι κακεργέες ἀστοί, Γείτονες, ὅς κ' εθέλοι πτήσιν ἐμοῦ βιότου. Πάσης δὲ σκοπός είμι κακῆς γλώσσης· θάνων, οδ Εἰς ἔτ' ἐμὴν κραδίην ιοβολοῦσι. Τάλας! Τῶν πάντων, οὐ τόσσον ὀδύρομαι, όσσον ἑνός περ Αἰῶνα τρομέω ἀμφιπαρερχόμενον. Οὐ δέτί μοι περίκειται, μαψιδίως δ' ἀλάλημαι, *Αλγεά τε στοναχάς, κήδεν μούνα φέρων. Αμπλακιῶν τ' ἐπὶ τοῖς φόρτον πολυειδέα όχθη, Οἷς μόνοις πλουτῶ πλοῦτον ἀπειρέσιον. Σήν τε δίκην τρομέω καὶ τάρταρον ήερόεντα, Καὶ φλόγα τὴν σκοτίην καὶ ὀρέων δαπάνην Εγγύθι τῆς Σκύλλης 18 χαλεπή παρέστηκε Χάρυβδις. Αμφότερα τρομέω, καὶ βίον ὡς θάνατον. ᾿Αλλά μ', ἄναξ, ἐλέαιρε, καὶ ἀμφωτέρωθι σάωσον, Ενθεν ἀναστήσας εὔδιον εἰς λιμένα. "Η με φέρειν φορέοντα δίδαξον, όπη τέ γε βούλει, Ρήματι πάντα φέρων, πάντα χαλινὰ φέροις. Θυμὲ τάλαν, τί πέπονθας; ἀνέγρεο, μή σε χαλέψη Δαίμων ὁ ζωῆς βάσκανος ἡμετέρης Μή σ' ὑπνώοντι, ζιζανίων σπόρον ἐγκαταμίξῃ, ροδανήτην. " έφησεν. * ροδανθούς. ε λεπτρός " Τη γησας. 3. σκύλης.

Poem XXXVI - XXXVIICarmen XXXVI - XXXVII

col. 923–924page 59 of 98
Carmen XXXI - XXXV
PG 106:923Η κ' ἀρετῶν σκεδάση πλούτον απειρέσιον. Θυμὲ τάλαν, τί πέπονθας; ἀνέγρεο, οἶδας ἀπειλας Δεσποτικῶν στομάτων, ἐκναλέαις κραδίαις. Θυμὲ τάλαν, τί πέπονθας; ἀνέγρεο, μήπου τι κλείσῃ Οὐρανίους θαλάμους Νυμφίος ἐξαπίνης. Εγρεο, θυμὲ τάλαν, καὶ ἴστασο, καὶ γόνυ κάμπτε, Δάκρυα θερμά χές, μύρεο σὰς ἀνίας. Γλαθί μοι, πανίλας βασιλεῦ, ἤλιε δόξης λαθι, κοσμοφόρε - έλαθι, οίκτοπάτορ Ηλιτον ἐκ γενετῆς, ὅσα ψάμμαθός τε, κόνις τε. Ἠδ᾽ ἔτι νῦν λαλέω, οὐδὲ πνέω καθαρόν. ᾿Αλλ᾽ ἔλαθι τεὸν κατὰ θέσφατον οἶκτον, έλαθι, Ιλαθι, πόλλ' ἀνέτλην, ἄξια δ' οὐδὲ τάδε. Αμπλακιών φορητοῦ, καὶ αἰσχεος ημετέροιο Τολμήσω μῦθον, οὐδὲ φλόγες σκότιας, Οὐδὲ μυχοί χθόνιοι καὶ δαίμονες αγριόθυμοι, Οὐδέ γ' ὅλη κεῖθι τῆς κακίης βάσανος. Τήνδε λίπω μετέπειτα καὶ ἐσσομένοισι πυθέσθαι Στήλην ὑμετέρης ἔγγραφον ἀφροσύνης. Είδεσι ταῦτα χαράσσειν αιδέομαι. Τί δὲ μιῆναι Γλῶσσαν ἔοικε πάλιν ῥήμασιν αἰσχροδίοις; Αἰδέομαι γῆν, οὐρανόν, πέρα, ἥλιον, ἄστρα, Νύχτα, φάος, χόρους πάντας, ἅπαντα δόμον, Αλλοις μὲν παράκοιτις, τέκνα, φίλοι, θρόνος αἰπὺς, Τερπωλή βιότου, χρυσοφόρος σπατάλη, Ανδραπόδων ἐμοὶ τι, δόμοι, ἄλσεα, γνῶσις ἀνάκτων, Οἷς φρονέουσι φίλα καὶ λαλέουσι φίλα, Αὐτὰρ ἔμοιγε Θεός μόνος ήλιος, όλβος ἀπείρων, Ελπὶς ἀμεμακτη 8, τέρψις όλη βιότου. Εγρεο, θυμὲ τάλαν, βλεφάρων ὕπνον ἔκτοθι πέμπε, Όργανα δοξολόγα κλίνε ἐκὰς ῥύπου. λη'. ῾Ως ἐκ τοῦ ἁγίου Δημητρίου. Φεύγετε ρομφαίαν καὶ δαίμονες, ἄλλα τε φῦλα, "Ην βάψας φορέω αἷμασι τοῖς ἰδίοις. λθ'. Εἰς τὸν ληστήν. Ο λωποδύπης 38 πίστιν ἐνδὺς τῷ ξύλῳ, Τὰς τῆς Ἐδὲμ νἂν ἐξεμόχλευσε πύλας. με. Τοῦ Δεσπότου το κάλλος, ήλιε, βλέπων, Φαίνεις τί λοιπόν, ἢ λέγεις τρέχειν μόνος; Βραχὺν δὲ τοῦτον ἐμπεριγράφειν τόπον Ορᾷς δραμόντα δυσμόθεν πρὸς τὴν ἕω. Ορα πάλιν τρέχοντα ταύτης προς δύσιν, Καὶ τοῖς ὅπλοις φλέγοντα καὶ πρὸ τῆς μάχης. Καὶ σὲ γνόφος μὲν καὶ θύελλα καὶ νέφος Μικρὸν καλύπτει καὶ διαστᾷ πολλάκις. Οὗτος δὲ παντός ἐστι κρείττων καὶ πάθους. Τοῖς ὄμμασι σὺ καὶ μόνοις, δ καὶ λύχνος Οὗτος δὲ φαίνει τὸ πλέον ταῖς καρδίαις, Καὶ πᾶν καθαίρει τῆς ἀθυμίας νέφος. Οὗτος διαρκὴς γῆν καταυγάζειν ὅλην, Μᾶλλον δὲ καὶ σὲ καὶ τὸν ἀστέρων κύκλον, Αὐτὸν δὲ μᾶλλον οὐρανοῦ τὸν Δεσπότην Ψυχῆς τε κάλλει καὶ τρόποις καθηδύναι. 20 κόσφορα, οι ἐσμοί.» ἀμα μακέτη. & λωποδυτ.
col. 925–926page 60 of 98
PG 106:925μα'. Εἰς τὸν κυρὸν Νικηφόρον τὸν βασιλέα. *Εξάετες λαοίο θεόφρονα ηνία τείνας, Τόσ' ἐπ' ἔτη Σκυθῶν "Αρεα δῆσα μέγαν. Ασσυρίων δ' ἔκλινα πόλεις, καὶ Φοίνικας ἄρδην Ταρσὸν ἀμαιμακέτην εἷλον ὑποζύγιον Νήσους δ' ἐξεκάθηρα, καὶ ἤλασα βάρβαρον αἰχμήν Εὐμεγέθη κρείττων *, Κύπρον ἀριπρεπέα. Αντολίη τε Δύσις τε ἐμὰς ὑπέτρεσεν ἀπειλάς, Ολβοδότης Νεῖλος, καὶ κραναή Λιβύη. Πίπτω δ' ἐν βασιλείοις μέσοις, μηδὲ γυναικὸς Χεῖρας ὑπεξέφυγον, ὦ τάλας ἀδρανίης. Εν πόλις, ἦν στρατὸς, ἦν καὶ διπλόον ἔνδοθι τεῖχος. Ἀλλ᾽ ἐτεὸν μερόπων οὐδὲν ἀκιδνότερον. μβ'. Εἰς τὸν ἅγιον Δημήτριον. Θεσσαλονίκης πρόμος ἵσταται οὗτος ἐν ὅπλοις "Ος δ' ἄοπλος νική, πῶς ὅταν ὅπλα λάβοι; Οὐχ ὅπλοις κρατέων σοφίης πρόμος έπλετο μάρτυς, ᾿Αμφοτέροις ἀμύνων, θὲς φθόνον εἰς ἀνέμους. μ:. Εἰς τὴν λάρνακα τοῦ ἁγίου Παντελεήμονος. Πέτρας μέλι πρὶν, νῦν δὲ θαύματα βρύει. με. Ενόδια. Σὺ πρώτη φύσεων ὁδὸς, ὦ Τριάς ὀλβιόδωρε Ἐκ σέθεν οὐράνιος, χθόνιοι, πλεκτόν γένος ἀμφοΐν Ἐκ Εκ σέθεν αἰῶνες, χρόνοι, οὐρανός, ήλιος, ἄστρα Ἐκ σέθεν ἀθανάτου ῥύσις εἰκόνος ήρξατο θνητῆς Σὺ στάσιν ἄστατον ἠδὲ μονὴν κεράσας δινήσει, Καὶ ξείνην τορνώσας ἀταρπιτὸν ἀμφιελίσσειν Οὐρανὸν ἐς κύκλον περιηγέα πάντοθε ναστόν. Σοί δ' ἀντιτροχάει Φαέθων πόλῳ ἄλλα τε νυκτός Ομματα χρυσεόκυκλα ἀείδρομα ἄτροπα πολλά, Απλανέες τε πλάνοι τε παλίντροποι, ὦ μέγα θαῦμα, Εκκεντροι, χθαμαλοί, ἐπίκυκλος ἄλλοτε ἄλλοι Σοὶ μήνη χαρίεσσα παλίνστροφος οίά τε νύμφη Νυμφίον ἀμφιχυθῆναι, σπεύδει ήλιον αὖτις, Ἡ δ' ὑποκυσσαμένη φάος αντίον ἕδραμε, γοργή, Πάντα δ' εὐρύθμου σοφίης στάσις άστατος, οἶμος [ἀπείρων. Σὺ χθαμαλοῖς, καὶ ὕστατα εἰς ἔτος ἡγεμονεύεις Πατράσιν ἡμετέροις. "Αβραμος ἔτρεχεν εἰς γῆν Ἐκ γῆς ἀθλοφόρος· μέσφ' οὐρανὸν αὐτὸν ἀέρθη. Αβραμίδαι λιπαρὸν πέδον ἕδρακον, ὕδατα Νείλου, Οψιγόνοις ἡγήσατο ποτὶ γλυκὺ πατρίδος εἶδαρ. Ἐν πυρὶ καὶ νεφέλῃ, καὶ ὕδατα πικρά θαλάσσης Σχίσας ἐπικρατέως· ἀνά τ' ἔβλυσας ἔμπαλιν ὕδωρ Ἐκ στερεάς πέτρης, καὶ ἡγεμόνευσεν ἀνύδροις. Σολ, μάκαρ, ουτιδανός περ εών, κἀγὼ καὶ ἄκυκύς κ Στέλλομαι ἐς τριάς τε καὶ αἵματα καὶ μύθον 3 αἰνών Καὶ χαλεπήν στομάτων λύσσαν καὶ ἄγρια φύλα, Καὶ φθόνον ἀρχόντων καὶ ὄμματα μυρία λοξά. Ελθὲ τάχος πανίλαος, ἐλθὲ καλεῦντι, θηρία τρέψαις, ὕδατα πήξαις, ἄγρια φύλα Κλίνεις ἐξ ἐνοπῆς, ληίνεις "' πᾶσαν ἀταρπόν. Χείλεα ποντίσεις δόλια, φθόνον ἄγριον, αἰπύν. Πείσαις φῶρα κακόμητιν ", αηδιας αστούς, Μισαρέτας, μισοεργούς, μισοφθόνους, μισόανδρας. ο οι Κρήτην, ἄκικυς. 30 μόθον. ο λειήνας. 38 1 7.

Poem XLI - XLIVCarmen XLI - XLIV

col. 927–928page 61 of 98
Carmen XXXVIII - XL
PG 106:927Τῇ μὲ φέρεις σὺν μητρὶ κραταιῇ νεύμασιν ἐσθλοῖς, Τὴν σὴν κάραν τέθεικε τὴν πορνοκτόνον. *Η τε θέλοις καὶ ὡς ἐθέλοις, καὶ εὖ τε καὶ ὅσσον. με'. Εἰς τὸν ἑαυτοῦ διδάσκαλον Νικηφόρον Αμφω καλύπτει πράγματα, Νικηφόρε Λίθος τάφου, σέ· ζῶντας, ἀγνοίας λίθος. μς'. Τοῦ ἁγίου Θεοδώρου. Οὐτιδανὴ χεὶρ νεῦρα δ' ἀπέτμαγε, οἱ δέ μ' ἐς ἆθλα Ἐν σταδίοις καλέουσι νέοι, καὶ ἔστακε πάντα Δήμος όλος φιλοκέρτομος, ἐς δ' ἐμὲν 10 γλώσσας 40 Πικρὰς ἐντανύουσι, καὶ ὄμματα μυρία λοξά. ᾿Αλλά γ᾽ ἐμὸν κράτος έλαθι, μάρτυ, καὶ ἄπτεο χειρὸς Δεξιτερής, ιθύνων ἐπ᾽ ἄεθλα, καὶ ἄλγεα παύων. Οἴσθα, μάκαρ, κέκμηκα, πανίλαος ἐλθὲ καλεῦντι. μζ'. Εἰς τὸν ἅγιον Θεόδωρον τὸν Τύρωνα. Ἐκ φλογὸς εἰς φῶς ἔδραμες, ἐκ λιμοῦ ποτὶ νέκταρ, Ἐξ εἱρατῆς θαλάμους ἕδραμες οὐρανίους, Ἐκ βασάνων πικρῶν πότ' ἄεθλα καὶ ἄφθιτα κάλλη. Κυίρανον ἐκπρολιπών, μέγαν εἶδες άνακτα [Χριστόν.] Ωδ' ἐμὲ καὶ καμάτων καὶ ἀργαλέων μελεδωνῶν, Ως καμίνου καὶ εἰρκτῆς καὶ βασάνων λιμού τε Καὶ Φαραὼ κακομήτιδος εξερύσειας, μάρτυς, Δύσμορον ὀψὲ περὶ ὃς καὶ ἐν ὠμῷ γήραϊ θῆκεν. Οἷα παθὼν ἰδίοις ἀγαθοῖς ἐπιμέμφεται οἶσθα. μη'. Εἰς τὴν εὐρεσιν τῆς κεφαλῆς τοῦ Προδρόμου. Ως πρὶν θανοῦσαν, λύχνε, νῦν κεκρυμμένην Πηγὴν ἐλέγχων, οὕτω Χριστός θαυμάτων μθ'. Εἰς τὴν τιμίαν κεφαλήν. Σὺ τῶν παθῶν μάχαιρα, θαυμάτων βρύσις, Φωνὴν ἀφῆκας, καὶ κεκομμένη πάλιν Νῦν θαυμάτων βοῦν, καὶ κεκρυμμένη κάρα, Οντως σὺ φωνῆς γλῶττα καὶ φέγγος λύχνου, ν. Λαλεῖς θανών σύ, καὶ κρυβεις φαίνῃ, μάκαρ. Σὺ φῶς ὄντως καὶ λόγου φωνὴ λύχνος. να'. Εἰς τὸν Χριστὸν ὑπνώττοντα ἐπὶ τοῦ σκάρους. Εἰ Θεὸς, εἴ βροτός, ὑπνοῖς, ἀλλὰ καὶ εὔνασας οἶδμα Υπνοῖς, ἔγρετο, έγρετο, καὶ σάλον εύνασε πόντου. νβ'. Εἰς ἑαυτόν. Γῆ καὶ θάλασσα καὶ πόλος σύ, Χριστέ μου, Καὶ γῆν πατῶ σοῖς νεύμασι καθημέραν, Καὶ τὴν θάλασσαν σῇ κυβερνήσει πλέω, Τὸ τοῦ νοὸς δὲ λαίφος ἱστῷ πρὸς πόλον Ὁρῶ δὲ τὸν πλοῦν πνευμάτων ἐναντίων Γέμοντα, καὶ δέδοικα τὰς καταιγίδας, Καὶ τῶν παρῶν οι πέφρικα τὰς τρικυμίας, Καὶ τῶν λογισμῶν τὸ κλυδώνιον τρέμω. Πῶς οὖν περάσω καὶ τέμω τὸν ἀέρα, Καὶ τὰς τοσαύτας ενστάσεις διαδράσω; Καὶ μὴ τοσοῦτον ναυαγήσω καὶ πέσω Εἰς ἔσχατον γῆς εἰς μυχούς τοῦ ταρτάρου, Εἴ μοι γένοιο χερσίν οιακοστρόφος 10 γλώσσας. * παθῶν.

Poem XLV - XLVIICarmen XLV - XLVII

col. 929–930page 62 of 98
PG 106:929Εἰ πνεύματός σου τὸ πτερὸν τῶν ἱστίων Πλήσας, πρὸς αὐτὸν ἰθύνοις τὸν σὸν θρόνον. νγ'. Περίης στρατιῆς ἐπὶ πᾶσι φάσματα δεινά, Βάσκανα, ἀγριόθυμα, δυσάντα, αἴροπα πολλά Αίματος ἡμετέροιο λιλαιομένη κορέσασθαι Δαίμονες ὁπλοφόροι, σκοτοειδέες, ἀγριόμορφοι. Τίς τάδε γηθήσειεν ἰδών; ἢ πῶς τε περήσει Εύπτερος, ὠκυπέτης, πυρόεις, ἀκράτητος, ἀμεμφής, Άσπιλον, εὐγενέα, φαιδρον θεοειδέα μορφήν Κάλλος ἀρχετύπου καὶ κήδεος ἡμετέροιο Πάντοθεν ἀστράπτων, τὴν θηεύμενος αίγλην, Δίδω σε μὴ πάρος ἐν δειναῖς γενύεσαι δράκοντος Βρῶμα τάλας ῥιφῶ, πρὶν ἐς οὐρανὸν εὐρὺν ἀερθῶ, Η λαγόσι γῆς καὶ ἐς τάρταρον ἡερόεντα, Ενθα μόθος τε δνόφος καὶ ἀμαιμακέτου πυρὸς ὁρμή. ᾿Αλλά μ', ἄν, ἐλέαιρε καὶ εἰκόνα θείαν οδεύοις Δεξιτερῇ πότ' "Ολυμπον ἀνάτροπον ἔνθα θόωχος, Μακραίων, ὁ σός. Ενθα φεραυγέα κάλλιμα πολλά Είδεα ἀστραπόμορφα καὶ ἄφθιτα εὔπτερα χρυσά Υμνοπόλοι κύδεος εὔδρομοι ἀγγελιῆται, Οἱ σε περισκαίροντες ἐν καλέουσιν ἄνακτα. "Ενθα σύ μοι, Τριάς, ἀκρότατον φάο; ἄχρονον αἰε Αὐγάζεις σέλας, ἡ δὲ μερίζεις ἥλιος ἄστροις. νδ'. Εἰς ἑαυτόν *Αλλοις δυνάσται καὶ βασιλεῖς καὶ θρόνοι, Αλλοις γυναῖκες, συγγενείς, φίλοι, τέκνα, Αλλοις δὲ πλοῦτος, οἰκίαι, συνοικίας, 'Αλλοις δὲ κάλλος, σεμνότης, ἀρχαί, θρόνοι, Ἐμοὶ δὲ Χριστὴς πάντα, καὶ πάντων πλέον, Ζῶ καὶ τέθνηκα, τις σοφές συγκρινέτω. Βίῳ τέθνηκα, ζῶ μόναις ταῖς ἐλπίσιν. Η γεʹ. Σόδομα και Γόμορρα, πῦρ ὧδε φλέγει, Κακεῖ τὰ φρικτὰ τῆς πυρώσεως μένει. Ποίων δοκεῖν χρὴ τῶν δικαστηρίων 18 Τυχεῖν ἐκεῖθεν, μηδὲ τῆς δίκης μέρος Ἐνταῦθα δόντας καὶ τρυφῶντας τὸν βίον; νς'. Τίνας ἂν εἶποι λόγους δὲν ἁγίοις βασιλούς και ρους Νικηφόρος, ἀποτεμνομένων των εικόνων αὐτοῦ. Ναὶ κεφαλὴν ἀπέκερσεν ἐμὴν ξίφος, ήρπασε δ' ἀρχὴν 'Ανδροφόνω παλάμῃ κοίρανος ἐκ σκοτίης. Εἰς τί καὶ εἰκόσιν ὁ φθόνος ἀπαθέεσσιν ἀράσσειν; Κἂν Φάλαριν τις ἐᾷ, κἂν Εχετον μανίης. Αλλά γ' ἐμὰς στήλας τίς ἀϊστώσεις μεγαίρων, Εὐγενέτιν Κρήτην, Κύπρον ἀριπρεπέα; Ταρσὸν ἀμαιμακέτην, Κιλίκων πτολίεθρα κλιθέντα, Τείχεά τ' 'Αντιόχου, ἄστεά τ' Ασσυρίων, Πέρσας, Φοίνικας, Αραβας, Εθνεα μυρία γαίη; Πάνθ' ὑπόειξεν ἐμῷ δουρί κραδαινομένῳ. Τις τάδε σιφλώσειεν; Ανάσσετε το, ἔβρετα τοίχους. Αὐτὰρ ἐγὼ χώραις καὶ κραδίαις γράφομαι. νζ'. Εἰς ἑαυτόν. Ην ὅτ' την άρνος περικαλλές, εὐσθενές, αδρόν, Καὶ σοφίῃ θάλλων καὶ τόλμῃ κραδίης" 57. η εύρεση. * δείδω. * δικαιοτηρίων. 66. ἀράσσετε.

Poem LIII - LIVCarmen LIII - LIV

col. 931–932page 63 of 98
Carmen XLVIII - LII
PG 106:931ρικῇ κλείσει. Οὐκ ἐφάμην πατ᾽ ἔσεσθαι, οὐδ᾽ ἣν ἥλιος ἀρθῇ, Αλλά με δαίμων, ἢ Θεός, ή φθόνος ἄγριος ἐχθρῶν, ξγ'. Εἰς τὸ πάθος Ρωμαίων τὸ ἐν τῇ Βουλγα Αμφοτέρων ἐλάσας, παίγνια δώκε βίῳ Σαμψὼν ἀλλοφύλοις ἐμπαίζοντα, ἀλλ', ἄνα, νεκρούς Οἶδα λόγω δείξας καὶ πάρος εγγρομένους. η'. Εἰς τὴν πόρνην. Ὁ Χριστὸς ὧδε τῷ πανεντίμῳ λόγῳ Ψυχὴν μυρίζει τῆς μυριζούσης πόδας. Σώφρων ἡ πόρνη μύρῳ τὸ μῦρον θεραπεύει. νθ'. Εἰς τὴν Χριστοῦ γέννησιν. [Πάντων πνοὴ σύ, κἂν ἐκὼν νῦν ἐκπνέῃς., Γεννά σελήνη, Ηλιος τοὐναντίον. Ἐκ τῆς σελήνης τίκτεται νῦν Φωσφόρος. ξ'. Εἰς στρατιώτην ὑπὸ τόξου ἀναιρεθέντα. Οὐκ ἀγαθὸς μὲν ἐπέφνης, ἀγαθὸν δέ τ' ἐξενάριξεν Αγχέμαχον τόνδε μείρακα μακροβόλος. Ὡς ἄδικος τελέθεις, "Αρες! ός γ' ἐν ἑαυτῷ κάρτος Κρείττοσιν οὐ παρέχοις, πῶς ἑτέροις δικάσεις; ξα'. "Αλλο. Ως ἀγαθὸν σταδίῃ πλατύ φάσγανον, ἐν δέ τε τείχει Τόξον ἀεὶ κρατέει, τοῦτ' ἐβόησεν "Αρης. ξβ'. Νεοπτόλεμος ἦν νέος χριστοφόρος Κεῖται δὲ βληθείς, φεῦ, ἡ τίς, χερσὶ τίνος; Ο Πηλέως ἔκειτο Πάριδος βέλει. Πίστευε, νεκρὸς ἐκ βέλους χριστοφόρος, * έγγρομ, Τόξα Μυσῶν δοράτων κρείττονα Αυσονίων. Εῤῥετε, δένδρα, κάκ' οὔρεα· ἔῤῥετ', ἄορνοι πέτρας, Κεμμάσιν ἔνθα λέων πέφρικεν ἀντιάαν. Εὔθ᾽ ὑπὸ γῆν, Φαέθων, χρυσαυγία δίφρον ελίσσεις, Τῇ μεγάλη ψυχῇ Καίσαρος εἰπὲ τάδε Ιστρος έλε στέφανον Ῥώμης, όπλα λάμβανε θᾶττεν, Τόξα Μυσών δοράτων κρείττονα Αύσονίων. ξδ'. Εἰς τὸν Σταυρόν. Τοὺς οὐρανοὺς ἤπλωσα, τείνομαι χέρας, Ερεισα τὴν γῆν, νῦν προσηλοῦμαι ξύλῳ. θάλασσαν ἐξέβλυσα, νῦν δὲ πλάσμα μου Πλευρὰς τὰ καινὰ ῥεῖθρα ταῦτα βλυστάνω. Πῦρ δημιουργώ, τανύω τὸν ἀέρα, Λείπω τὸ θερμόν, ἐκπνέω. Τί σοι πλέον, Γῆν νεκρὸς οἰκῶ, πλὴν ἀνιστῶ, καὶ τάφον Εκὼν ὑπελθὼν ἐξανοίγω σοι πόλον. ξε'. Εἰς τὸν ἀρχιστράτηγον. Χρυσοῦ μὲν, ὡς πῦρ, ὡς δὲ φῶς ἐξ ἀργύρου, Μορφῶ σε, φῶς ἐμοὶ μὲν ἐχθροῖς δὲ φλόγα. ξς. Εἰς τὴν βάπτισιν. Υδωρ θαλασσῶν, τῆς ἀβύσσου πᾶν βάθος Ἐγὼ συνῆξα, χεὶρ ἐμὴ δ' ἐξ αἱμάτων Τοῖς οὐρανοῖς ὑπερθεν ἤπλωσε στέγην.

Poem LVIII - LXIICarmen LVIII - LXII

col. 933–934page 64 of 98
Carmen LV - LVII
PG 106:933Κλύζω δὲ τὴν γῆν, ἀλλὰ νῦν βάπτω κάραν, Καὶ συμβυθίζω τοῦ δράκοντος την κάραν Κλίνω δὲ δούλῳ δεσπότης τὸν αὐχένα, Καὶ πλάσμα τοἐμὸν ἐξανυψῷ πρὸς πόλον. ξζ'. Ηρῷον εἰς τὸν μάγιστρον Θεόδωρον τὸν Δεκαπότην. Παρθένον αἰγλήεσσαν ἀπὸ χθονός αιθέρα βᾶσαν, *Ην τε δίκην καλέουσιν ἀπ' αἰθερίων πάλιν ἠθῶν Ιθυδίκης Θεόδωρος ἐπὶ χθόνα δεύτερον αὖθις Ηγαγεν, ιδμοσύναισι νόμων καὶ ήθεσι χρηστοῖς. Τῷ δὲ παρεζομένη λαοίσι δίκαζε τἀληθῆ, Ως νύμφη ἀλίαστος, παρθένος άφθορος οἷα. Αλλ' ὅτε μοῖρ' όλοὴ καὶ τόνδε φίλης αιώνος Εκτέμνειν ἡβούλετο, λίνα δὲ πάντα λελοίπει Οὐδ' οὕτως ἀπάνευθεν ἡβούλετο, ἀλλ' ἐνὶ τύμβῳ Τῷδε παρεζομένη μινύρεται, δ! μέγα θαῦμα, Αθρησον καὶ ἀστέρας ειδώλοιο γυναικός Φέγγος ἀμαυροτέρους, καὶ ἐς πόλον ίκετο πένθος. ᾿Αλλὰ, νόμοι, γοάοιτε δίκ᾽ ἀπάνευθεν εόντες, Τίς δὲ δίκης παράκοιτιν ὁμοῦ καθαρόν τε φυλάξει; ξη'. Εἰς τοὺς ἁγίους ἀποστόλους. Τῶν καὶ καθ' εἷς ἔσωσεν ἀνθρώπων έθνος, Νῦν πάντες οὐ σώσουσι Μιχαὴλ μόνον. ξθ'. Εἰς τὸ, «Διεμερίσαντο τὰ ἱμάτιά μου.» Πνοήν μερίζω, χόρτον ἀγρὸν ἐνδύω, Καὶ νῦν μεριστὴς τῶν ἐμῶν ἐνδυμάτων Εμὴ μερὶς καὶ κλῆρος· ἀλλ᾽ ἄφες, Πάτερ. 6. Εἰς Θεοτόκον φέρουσαν τὸν Χριστόν. Φέρεις τὸ πᾶν σύ, κἂν φέρῃ σε παρθένος. Υἱὸς Θεοῦ σύ, κάν βροτοῦ φαίνῃ τέκ:ον. ᾿Απανταχοῦ σύ, καν ὧδε βλέπεις μόνον. κα'. Εἰς τὸν Ιωήλ. Εξίσταται βλέπων τις εξεστηκότα, θάμβει προφήτην εἰσορῶν τεθηπότα. Οὕτω τὸ θάμβος μέχρι καὶ τῶν χρωμάτων Δείκνυσι τέχνη τὴν φύσιν μιμουμένη. οβ'. Εἰς τὸν Μαλεῖνον, Ῥύτις, Μιχαήλ, ὧδε σὴ καὶ σος βίος Εριν δικαίαν εὗρον· ἄγγελον βίος, Ἡ δ' αὖ φύσις θνητόν σε καὶ βροτόν λέγει, Συνήγορον λαβοῦσα τούτου τὸν τάφον. Ογ. Εἰς τὸν Εὐαγγελισμόν. Η Δοκῶ βροτοῦσθαι καὶ πάλιν τὸν Δεσπότην Χαίρων ὁ πεμφθείς, ἡ Κόρη θαμβουμένη. Ἐπὶ τὸ Πνεῦμα, Πατρὸς ἡ χεὶρ ὑψόθεν, Ήκουσα πάντως καὶ τὸ Χαίροις, ἀγγέλου Εἰ μὴ τὸ πρᾶγμα καὶ πάλιν λαθεῖν ἔδει. μρα. Χαίροις τὰ μνήστρα, ταῦτα δ' ἔδνα σος, Κόρη, Χθών, οὐρανὸς, θάλασσα, σύμπασα κτίσις, Βροτοί, νόες, τὸ πρῶτον ἢ πάντων πλέον, Σας Παῖς, Θεοῦ Παῖς, Δεσπότης, σὺς νυμφίος. Ο Νοῦς τὸ, Χαῖρε, καὶ Λόγος σὺν τῷ λόγῳ Ὑπὲρ λόγον, σὴν, Μῆτερ, οἰκεῖ γαστέρα. Δέχου τὸ πῦρ χαίρουσα· χρυσά λυχνία Φλέγει Χερουβίμ, πλήν σε καὶ τέρψει, Κόρη. Ο μητρὸς σε ἐκτὸς τὴν προμήτορα πλάσας,

Poem LXVII - LXIXCarmen LXVII - LXIX

col. 935–936page 65 of 98
Carmen LXIII - LXVI
PG 106:935Νῦν πατρὸς ἐκτὸς πλάττεται σοι, Παρθένε. Χαίροις, τὸ ῥῆμα καὶ τὸ πρᾶγμά μοι λέγων, Σύς Παῖς, Θεοῦ Παἶ;, Δεσπότης, σὺς νυμφίος. Χαίροις, ὁ Νοῦς, ἔφησας, ὦ τερπνοῦ Λόγου Αῤῥητος ἡ σάρκωσις! ὢ καινοῦ τρόπου! Γαστὴρ γυναικός οὐρανοῦ νικῇ κύτος. οδ. Εἰς τὴν Θεοτόκον καὶ τοὺς ἀγγέλους καὶ τὸν ἅγιον Παῦλον καὶ τοὺς ἀποστόλους τῷ Χριστῷ προσφέροντας τον Χρυσόστομον. Σκεῦος τὸ χρυσοῦν χρύσεον δῶρον φέρει Σοί, Χριστέ, Παῦλος, σὴ δὲ λυχνία, λόγον, Φῶς αὐτολαμπές, πυρολόγοι τὸν πυρπνόον. Τὴν δ᾽ αὖ σαγήνην ἡ θάλασσα τῶν λόγων Οἱ πᾶν σαγηνεύσαντες ἐν λόγοις ἔθνος. Χρυσῆ σὺ πηγή, χρύσεον δέχου στόμα Δι᾿ οὗ τὰ χρυσὰ ῥεῖθρα, Χριστέ, σῶν λόγων Κύκλῳ χεθέντα πᾶσαν ἀρδεύει χθόνα. ος'. Εἰς τὸν τάφον. "Αδης νεκροῦται νεκρὸν ἁρπάσας κάτω Σὲ τὸν νεκρῶν κρατοῦντα καὶ ζώντων, Λόγε. Καὶ τοὶ συνεξέπνευσεν ἐκπεπνευκότι, Ζωῆς χορηγέ, καὶ πνοῆς αὐτοκράτορ. Τὸ πνεῦμα, τὸν νοῦν, τὴν πυρίστομον φλόγα Πῶς σῶμα, πῶς χοῦς, πῶς σὺ χόρτος ὢν γράφεις; Πείθει πόθου φλὸς καὶ φλογὸς γράφειν τύπους. Ὁ νοῦς βλέπει νοῦν, πνεῦμα πῦρ, ἡ καρδία Ἐν ὑλικοῖς ἄῦλος ἐν τόσῳ τόπῳ. Ο γῆς κυκλῶν τε καὶ τὰ τοῦ πόλου πλάτη, Εἰς γῆν ὁ πληρῶν καὶ πόλον, καὶ Δεσπότης Πάντων άθλων ὑλικῶν τε κτισμάτων, Περιγραφεὶς ἔστηκε τῆς σαρκὸς τύπῳ. Τί καινὸν εἰ καὶ δοῦλος ὕλῃ τὸν τύπον Δίδωσιν, αὐτὸς πνεῦμα καὶ νοῦς τυγχάνων; ος'. Εἰς ὑέλινον ἀγγελίην. 4 τὸν Σαμαρίτην. Ἐξ ὑέλων μὲν φῶς ὁρατού φωσφόρου, Τοῦ δ' αὖ θεουργοῦ φωτὸς ἀντανακλάσεις Κάτω διαῤῥέουσιν οἱ θεῖοι νόες. Έσοπτρα φωτὸς ὕελοι μὲν ἡλίου, Τοῦ δ' ἥλιον κτίσαντος οἱ θεῖοι νόες. Εκ φοινικῆς μορφοῦσθε λευκῆς θέλου Τοῦ φωτὸς ὡς ἔσοπτρα, τοῦ πυρὸς φλόγες. οζ'. Εἰς τὸν ἀρχιστράτηγον. Φῶς, πνεῦμα, νοῦς, πῦρ, καὶ φλογώδες σὺ ξίφος, Ἐμοὶ μὲν οὖν φῶς, πνεῦμα, νοῦς ἐναντίοις, Πῦρ καὶ ξίφος φάνηθι και φλόξ, τὰς φύσεις Καλῶς μερίζων ὡς στρατηγὸς τῆς μάχης, οη'. Εἰς τὴν Σαμαρίτιν θάλασσαν ἐξέβλυσα, καὶ πόλῳ στέγην Ἐξ ὑδάτων ήπλωσα· νῦν δ' αἰτῶ πόμα, Ο γῆν πιαίνων νάμασι καθημέραν. οθ'. Εἰς τὸν Πρόδρομον, τὸν Θεολόγον, καὶ τὸν Χρυσόστομον. Τὴν ἐξ ἐρήμου μουσικὴν ἀηδόνα, Χρυσήλατον σάλπιγγα, καὶ βροντῆς γόνον, Ιωάννην ίστησι καὶ νῷ καὶ τύπω π. Εἰς τὴν βίβλον τοῦ Θεολόγου. Ἐνταῦθα γλώττης ἀστραπαὶ τῆς πυρπνόου

Poem LXXIV - LXXVCarmen LXXIV - LXXV

col. 937–938page 66 of 98
Carmen LXX - LXXIII
PG 106:937Ὡς ἐκ δυοῖν ῥέουσι πηγῶν τῶν ἄνω, Φῶς ὀρθοδόξοις, αἱρετισταῖς δὲ φλόγα. Ενταῦθα σάλπιγξ ή θεόκτυπος λύρα Βροντής λόγων πληροῦσα γῆν τε καὶ πόλον. Ενταῦθα κινεῖ τὴν θεόχτυπον λύραν Ορφεὺς ὁ Χριστοῦ, πᾶν ἀπίτω θηρίον Πᾶν θρέμμα Χριστοῦ τῶν κρότων ἀκουέτω. πα'. Εἰς τὸν σπόγγον. "Υδωρ πέτρας ἀφῆκα, καὶ πόλου μέλι Τῶν ἡδέων ἔπλησα, λαός, σὸν στόμα, Πρὸς τῇ σφαγῇ δὲ καὶ χολὴν δίδως συ μοι Ο σπλάγχνα πικρα, πλὴν τὰ χρηστά μου πάθη Πᾶσαν καθαίρει σῶν παθῶν τὴν πικρίαν. κβ'. Εἰς τὴν λόγχην. Πλευρᾶς ἔπλασα πλάσμα σῆς Εὔαν πάλαι, Πλευρὰν δὲ ῥήσσεις τὴν ἐμὴν λόγχῃ σύ μοι Ομως τὸ τραῦμα φάρμακον κεραννύει Τῶν τραυμάτων σου καὶ τὰ ῥεῖθρα βλυστάνει. πγ'. Εἰς τὴν χλαμύδα. Τὸ φῶς στολή μοι, νῦν δὲ χλαμὺς ἐνδύει, Στολὴν ἀπεκδύουσα τὴν σὴν αἰσχύνης. πε'. Εἰς τὸ, ο Διεμερίσαντο τα ιμάτιά μου. Χιτῶνα τείνω τῇ κτίσει τὸν ἀέρα, Πνοήν μερίζω, νῦν δ' ἐμῶν ἐνδυμάτων Εμὸς μεριστής κλῆρος· ἀλλ᾽ ἄφες, περῶν. Πνεὴν μερίζω, νῦν μερὶς κλῆρός τ' ἐμὸς Κλήρῳ μερισταὶ τῶν ἐμῶν ἐνδυμάτων. Αφθαρσίας ἔνδυμα τὸ πρὶν ἐνδύω, Νῦν σάρκα τὴν σὴν αὐτὸς ἐνδεδυμένον Απενδύεις, άνθρωπε· πλὴν ἀλλὰ στέγω, Μᾶλλον δὲ τὴν θέωσιν αὐτὸς ἐνδύω. πδ'. Εἰς τὰ σπάργανα. Εἰ καὶ ταπεινὸν ἐνδέδυμαί σοι ῥάκος, Τὸ λαμπρὸν ἐξύφηνα τοῦ πόλου πλάτος. πς'. Εἰς τὰ δεσμά. Δεσμεῖτε χεῖρας, αἷς παθῶν ἐγὼ λύσας Ὑμᾶς τέθεικα γῆθεν αιθεροδρόμους. τζ'. Επιτύμβια ἐπὶ Κωνσταντίνα. Πλήρης κατέστην καὶ χρόνων τε καὶ πόνων Περιτρέχων γῆν, τὴν ὑγρὰν περιπλέων. Λίθον δὲ τὸν τρίπηχυν οὐ παρατρέχω Κεἶμαι δὲ μακρῶν ἐκ κόπων πεπαυμένος, Δίκην φρικώδη προσμένων τὴν ἐσχάτην, Σὲς ὧδε, Σῶτερ, οἰκέτης Κωνσταντίνος. Πολλὴν ἐπῆλθον τῆς κάτω χθονός, Λόγε, Δόξης ἀνῆλθον δεξιᾷ σῇ πρὸς μέγα, 'Αλλ' οὐ παρῆλθον τὸν τρίπηχυν νῦν λίθον. 'Αλλ' οὓς ἐφεῦρον ἐν βίῳ φῶς τοῦ βίου, Τὸ φῶς τεκοῦσαν, φῶς σέ, τοῦ φωτὸς γίνε, Εὕροιμι κἀκεῖ φῶς τε καὶ λύσιν πόνων. Κόλπους ἐπῆλθον καὶ τόπους γῆς μυρίους, Θρόνους διῆλθον, ἀρχικὰς ἐξουσίας, Ἀλλ᾿ οὐ παρῆλθον τὸν τρίπηχυν νῦν λίθον. Κείμαι δὲ νεκρὸς τῶν κόπων πεπαυμένος, Δίκην φρικώδη προσμένων τὴν ἐσχάτην. 'Αλλ' ἡ τὰ ρευστὰ δοῦσα τοῦ κάτω βίου, πάτερ.

Poem LXXXI - LXXXIVCarmen LXXXI - LXXXIV

col. 939–940page 67 of 98
Carmen LXXVI - LXXX
PG 106:939Αυτὰ τὰ λαμπρὰ τῶν ἄνω μοι, Παρθένε, Καὶ νῦν παράσχοις, σὺν μαθητῇ παρθένῳ. Αλλ' ἡ βίου μοι προστάτης ρευστού, κόρη, Καὶ νῦν με φρικτοῦ, δεξιὸν παραστάτην Δείξοις δικαστοῦ, σὺν μαθητῇ παρθένῳ. πη'. Εἰς τὰ Ἅγια τῶν ἁγίων. Τὴν ἱερὰν νῦν, Ἱερὸν, νύμφην δέχου, Πύλην ἄδυτον, τῶν ἀδύτων ἡ πύλη. Σκίρτησον, ἡ γῆ, λοιπὸν ἀστέρων οὐδὲν Εμψυχος ἄλλος οὐρανὸς κάτω νέος Πυρσεύεται μὲν ἄστρασι ταῖς λαμπάσι. Δίσκου δὲ ταύτης γαστρός ήλιος νέος Εξαυγάσει σοι δημιουργὸς ἡλίου. Κόρη πρόεισι νυμφικῶς ἐστεμμένη. Παστὰς δὲ ταύτῃ ναός έστι Κυρίου, Η μᾶλλον εἰπεῖν, ναὸς αὕτη Κυρίου. Αὐτὴ δ' ἑαυτῆς παστάς ἐστι καὶ κόρη. πθ'. Εἰς τὴν μεταμόρφωσιν. Σκίρτησον, αιθήρ, ἄστρα, καὶ σὺ, φωσφόρε, Εἰ καὶ τὸ φῶς ἔκρυψε λάμψας Δεσπότης. 'Αλλ᾽ οὗτός ἐστιν ὅστις ὑμᾶς καινίσει. Ὁ καὶ τὸ πρὶν δοὺς ἄστρα, σο! φῶς, φωσφόρε. Κ. Εἰς τὴν δεξιὰν τοῦ βασιλέως Νικηφόρου. Η δεξιὰ χεὶρ δεσπότου Νικηφόρου Πακτωλός ἐστιν καὶ ῥέει τὸ χρυσίον. κα'. Εἰς τὸν ναὸν τοῦ Κύρου. Κῦρος μὲν σ' ἐδόμησε, θῆκε δὲ Κῦρος ἁπάντων Δεσπότις ἡμετέρη τῶν ἐπὶ γῆς θαλάμων. Ενθεν ἐπορνυμένη Βυζαντίδος αμφιπολεύει Κύκλον ὅλον χαρίτων νάμασι πληθομένη. Παρθένε οι παμβασίλεια, τεὸς δόμος οὐρανός ἐστιν, Εμπης τῶν χθονίων πρῶτα φέρων θαλάμων. Οὗτος ἐκεῖσ᾽ ἀνάγει, σὺ δὲ θήκας, Παρθένε ", γῆθεν Αντυγος οὐρανίης εὐερίην κλίμακα. ιβ. Εἰς τὸν ἅγιον Βασίλειον. Τὸ τοῦ πόθου πῦρ, ὁ στύλος πυρός, δέχου, Κἂν χόρτος ὢν τὸ ῥόδον ὑλικὸν φέρω. Αγ'. Εἰς τὸν σταυρόν. Τὸν σταυρὸν ὑψοῖς ᾧ συνυψώθης άνω, Καὶ τοῦτον αἴρεις ᾧ συνήθης εἰς πόλον. Καὶ ταῦτα τῷ γράφοντι τῶν κακῶν δίδου Αποτρόπαιον τὸ τρόπαιον Κυρίου. Κε'. Εἰς τὸν Νικηφόρον τὸν διδάσκαλον. Η κλῆσιν ἔσχεν Ἑρμῆς τὴν Νικηφόρου, Η Νικηφόρος ἔσχεν Ερμοῦ τὴν φύσιν 18. Εἰς τὸν ναόν. Κἂν μικρὸς ὧδε νῦν περιγράφει τόπος Τύπους προφητῶν, μαρτύρων, διδασκάλων 'Αλλ' ἡ φέρουσα τὴν ἀλήθειαν μόνη Πίστις Μιχαὴλ μέχρι καὶ πόλου φθάνει. κς'. Εἰς τὸν ναὶν τὸν Στουδίου. *Αύλα φώτα πυρφλόγα πρὸ τῆς πύλης Καὶ λύχνον ἐκλάμποντα φωτός Κυρίου, Καὶ τοῦ πόλου μίμημα τὸν δόμον βλέπω. Τὸ πνεῦμα ρυπῶν, στῆθι τῆς πύλης ἄπο, Τὸν νοῦν δὲ λαμπρός, φαιδρὸς ὢν τὴν καρδίαν, οι παρθένων, σε παρθένων.

Poem LXXXVIII - XCICarmen LXXXVIII - XCI

col. 941–942page 68 of 98
Carmen LXXXV - LXXXVII
PG 106:941Ιθι πρόβαινε, φωτὶ φῶς προσλαμβάνων, Πρὸς ναὸν ἁγνὸν, ναὸς ἐμψυχωμένος. Εἰς ἐν τὰ κάλλη τῶν ὅλων ήθροισμένα, *Αντρων, θαλάσσης, ἀέρος, γῆς, καὶ πόλου Ωδε βλέπων, ἄνθρωπο, μὴ κάμοις βλέπων. Εἰ πάντα κάλλη γῆς ὁμοῦ τε καὶ πόλου Καὶ πᾶσαν ὕλην τιμίαν ποθεῖς βλέπειν, ᾿Αφεὶς τὰ πολλὰ γῆς περιτρέχειν πλάτη, Λιπὼν τὰ μακράν οὐρανοῦ ζητείν βάθη, Ενταῦθα πάντα συνδραμόντα μοι σκόπει, Τὸ τῶν ὅλων μίμημα, τὸν μικρὸν δόμον. Δὴρ μὲν οὗτος, ἀλλ' ὁ αἰθὴρ ἐν φάει. Λίθων δὲ τούτων ή διαυγής λειότης *Αλλη δοκεῖ θάλασσα κυμάτων ἄνευ Ὡς ἐν γαλήνῃ νῦν κατεστορεσμένη. Αὐγὴ δὲ τούτων κιόνων καὶ λευκότης Καὶ συχνὸν ἀστράπτουσα χροιάς τερπνότης, Ως οἷα ῥεῖθρον ἐκτακείσης χιόνος Λαμπρόν, διειδές, αψοφητί πως ῥέον, Ως πρὸς θάλασσαν ἄλλην δε ἐμβάλλει κάτω Τοῖς ἐξαποστίλβουσιν ἐν πάτῳ λίθοις. Αὐτὴν δὲ τὴν γῆν καὶ τὰ τῆς γῆς, εἰ θέλοις, Αὐτῶν σκόπει μοι χρωμάτων τὸ ποικίλον, Καὶ τῶν γραφῶν τὸ κάλλος· ἄλλον ἐνθάδε Λειμῶνα γραπτόν, ἐκ τέχνης εἰργασμένον, Ανθη κομῶντα μὴ παραραθοῦντα σε χρόνῳ Εἰ δὲ πρὸς αὐτοὺς οὐρανοῦ τοὺς ἀστέρας, *Η σφαῖραν αὐτὴν τοῦ πόλου ποθεῖς βλέπειν, Τεῖνον σὸν ὄμμα· τμῆμα δὲ σφαίρας βλέπε *Ανωθεν χρυσοῦν, φῶς ἀπαστράπτον μέγα Μ Α. Οι συνδραμοῦσα πᾶτα χροιά ψηφίδων, Ὡς ἐν τελοῦσα σῶμα συντεθειμένον, Εναστρον ἢ πάμφωτον ᾐωρημένον, Ως εἴπερ ἦν τὸ σύμπαν οὐρανοῦ πλάτος Πάγχρους τις ἀστὴρ εἰς διαυγάζων μόνος. Κόσμον μὲν οὕτω πᾶν καλὸν τέρπου βλέπων Εἰ δ' εξεκαύθης εἰς ἔρωτα τῶν ἄνω, Καὶ τὸν νοητὸν κόσμον ἐν τύπω βλέπε. Χριστὸς μὲν οὗτος, οὗ θρόνος λαμπρός πόλος. Αὕτη δὲ Μήτηρ, ἧς μόνης ἁγνῆς Τόκος. Οὗτος δὲ λύχνος, οὗ λόγος φῶς, καὶ τρόπος. Οὗτοι δὲ φλόξ, νοῦς, πνεῦμα, φῶς, πῦρ καὶ ξε Ἐῶ Σεραφίμ τάγματα μυριομμάτων, ΕΞ Χερουβίμ άρμα τῶν φλογοτρόφων Καὶ τἆλλα φρικτά, καὶ λέγειν τε καὶ βλέπειν. 'Αλλ' εἴπερ ἦν τι κράμα τῶν ἐναντίων Κόσμου τε παντὸς τοῦ κάτω καὶ τῶν ἄνω, Ενεστι τοῦτο καὶ καλείσθω νῦν μόνον, Βρετεῖς πρεπόντως τῶν καλῶν τὸ χωρίον. Γλώσσαι πυρὸς δηλοῦσι καὶ βροντῆς κρότος Ως πᾶσαν ἐμπλήσουσι τὴν οἰκουμένην Τῶν βροντοφώνων οι πυρίστομοι λόγων. Νῦν μὲν συνῆλθε τῷ λέοντι φωσφόρος, Καὶ μουσικὸν τέττιγες ᾄδουσι μέλος. Νῦν καὶ πατὴρ ἔσπευσε συνδραμεῖν τέκνον, Καὶ μουσικοὺς ἔθαλψεν εἰς ᾠδάς νέους. Νῦν καὶ γεωργὸς τὰς ἀπαρχὰς τῶν πόνων Χαίρων Θεῷ δίδωσι, καὶ κροτεί μέγα. Νῦν δὲ σύ μοι φέροντι ταύτας τῶν λόγων κι άλλη 6. παρανθοῦντα.

Poem XCII - XCVICarmen XCII - XCVI

col. 943–944page 69 of 98
PG 106:943Μικρά; ἀπαρχὰς καὶ δέχου καὶ προσδέχου. Αλλῳ μὲν ἔστι λαμπρὸν ἐν βίῳ γένος, Αλλῳ καὶ δὲ σεμνὸς καὶ μετάρσιος τρόπος, *Αλλῳ δὲ δεινὸς εἰς ὁμιλίαν λίγος, Αλλῳ δὲ δώροις μὴ μολύνων τὴν χέρα, Ως σεμνὸν αὐχεῖ καὶ μέγα φρονεί μόνος. Δοκεῖ δὲ τέμνειν τοῖς πτεροῖς τὸν ἀέρα, Ως Περσέα πλάττουσιν Ελλήνων λόγοι. Ἐν σοὶ δὲ πάντα συνδραμόντα προσβλέπων Τὰ τῶν καλῶν κάλλιστα, γῆς ἄστρον μέγα Τείνει κρατεῖν σε, καὶ τίνος φήσω πλέον; Βασίλειον μὲν καὶ γένος σοι καὶ τρόπος, Αλλ' οὐδὲν ἧττον καὶ φρόνησις καὶ λόγος Πάντων κατάρχων, καὶ βασιλὶς καρδία Κρατοῦσα παθῶν, ἡδονῶν ψυχοφθόρων. Ποῖος δὲ κρείττων χρημάτων Αριστείδης; Ποῖος Περικλῆς εἰς ἀδωρίαν μέγα;; Ποῖος δὲ Ραδάμανθυς ή Διὸς Μίνως, ὓς ἐν κρίσει τὰ πρῶτα σοῦ λάβοι γέρα; Τις σωφρονῶν τοσοῦτον Αναξαγόρας; Τούτους μὲν οὖν ἐῶμεν, εἰ δοκεῖ, κάτω, ὡς οὐχὶ πᾶσιν ἐν καθ᾽ ἐν νικῇ; μόνον, Πᾶσι δὲ πάντα καὶ πλέον πάντων δέ γε Τῷ καὶ νομίζειν μηδὲν εἶναί τι πλέον. Οὗτοι μὲν οὖν κάτωθεν ὡς πόλου κόνις. Ποῖον δὲ τῷ σῷ πρῶτον οὐκ ἔχω λέγειν; Ούτω με κύκλος τῶν καλῶν περιτρέχων Αρχὴν ἐφευρεῖν οὐ δίδωσιν ἢ τέλος. Εν φθέγξομαι δὲ λοιπὸν ἀρκοῦν καὶ μόνον Ως Φωσφόρον μεν οἱ σοφῶν φασι λόγοι, Η ισοδρόμους ζεύξαντα πώλον; ἐν πόλη Τὸ φῶς κυκλεύειν ἐξ ὁμοζύγου τάχους Εν σοὶ δὲ λαμπτήρ ἀρετῶν ἅρμα βλέπω, Ως ἡλίου τέθριππον άλλο πυρφόρον, Ισοζύγως ἀστράπτον, ἢ μᾶλλον στέφος Εκλάμπον ὥσπερ ισοτίμοις μαργάροις. Εδει γάρ οὕτω τὸν τάλαντα τῆς δίκης Απανταχού τιμῶντα, κάν τούτοις μόνον [σον φανῆναι τοῖς ἑαυτοῦ καὶ μόνοις. ζη'. Εἰς Χριστοῦ γέννησιν. Ο μητρὸς ἐκτὸς Πατρὸς ἀχρόνου Τέκνον, Νῦν πατρὸς ἐκτὸς μητρὸς ἐγχρόνου βρέφος. Εθ. Εἰς Σοφοκλέα. Δηλῶν τὰ πικρὰ τῷ γλυκεῖ τῶν ῥημάτων Αψίνθιον μέλιτι κιρνα Σοφοκλής. ρ'. Εἰς τὸν Χριστὸν, τὴν Θεοτόκον, τὸν πρόδρομον καὶ τοὺς ἀγγέλους. Τὸ φῶς ὁ λύχνος οἱ νόες καὶ λυχνία Ψυχὴν διαυγάζοντες καὶ βίον Πέτρου. ρα'. Εἰς τὴν κοίμησιν τῆς Θεοτόκου. Καὶ τὴν πνοὴν ἔγραψεν, οίμαι, ζωγράφος, Εἰ μὴ θανοῦσαν τὴν κόρην τυποῦν ἔδει. Ταφῇ παρῆν σοι καὶ γραφῇ παρήν πάλιν Υἱός, Κόρη, σᾶς, ὡς δοκῶ, τῷ ζωγράφῳ. Ὁ πνεῦμα σὸν καὶ χεῖρα νῦν τοῦ ζωγράφου Κρατῶν ἔγραψε την μετάστασιν, Κόρη. Καὶ πῶς τέθνηκας ἦν σε καὶ γεγραμμένην Δρᾷν δοκοῦμεν τὴν ἀείζωον κόρην Οὐκ ἀκριβῶς θνήσκουσαν, ἀλλ᾽ ὑπνουμένην; ...θυμιατ... 85 ἄλλα.

Poem XCVIICarmen XCVII

col. 945–946page 70 of 98
PG 106:945β. Μὴ πῦρ ἀνάψῃς, χρυσός, άργυρος, λίθοι Φλέγουσιν αὐταῖς χωρὶς ἀνθράκων μύρα. Οφθαλμὸν ὕλῃ, τὸν λογισμὸν τῇ τέχνῃ, Τέρπου δὲ τὴν αἴσθησιν όδμῇ τῶν μύρων. Αγ. Εἰς τὴν Θεοτόκον. Οὐδὲν ψυχῆς βέλτερον οὐρανὸς ἔλλαχε τῆς σῆς Οὐδὲν μορφῆς παρθένου φέρτερον έδρακεν ἡ γῆ. Τούνεκ' ἐγὼ μὲν ἀμεμφέα σώματος εἰκόνα μορφώ, Πνευματόεσσαν δ' οὐρανόθεν χάριν εἰ σὺ κεράσεις, Ολβιος οὗτος ὁ χῶρος δ; αἰθέρος έλλαχε πρῶτα Καὶ χθονὸς ἔνδον ἔχειν γέρα· τοῖσδ᾽ ἐπίνευσον, χόρτ ρι. Εἰς τὸν ἅγιον Στέφανον. Στέφανος ὄντως ὁ στέφανος μαρτύρων Αρχὴ παθῶν γὰρ καὶ νόμων ἔφυ τέλος. ὺς καὶ φονευταῖς συμπαθῆς ἐκ καρδίας. Ως λαμπρὸν ὁ Στέφανος έπλεξε στέφος Λίθοις φονευτών, μαργάροις τῶν δακρύων, Απερ κατέβρει τους φονευτὰς δακρύων. Στέφανος οὗτος ἀρετῶν καὶ μαρτύρων. Οἱ φωτὸς ἐχθροὶ τοῦ σκότους πρωτοστάται Τὸν μάργαρον σε χωννύουσι τοῖς λίθοις. Αὐτὸς δὲ τούτους προσλαβὼν εἰς πᾶν μέλος, Βάψας ἐρυθροὺς ἄνθεσι τῶν αἱμάτων, υλος στέφανος ἐκ λίθων καὶ μαργάρων Λαμπρές προήχθης αὐτοῦ καὶ τῶν μαρτύρων. Ἐξ οὐρανοῦ χθὲς Δεσπότης πρὸς τὴν χθόνα, Ἐκ γῆς ὁ δοῦλος σήμερον προς αἰθέρα, Ανεισι φαιδρός· ἀλλ' ἐκεῖ τὸν Δεσπότην Τῷ Πατρὶ συγκαθεδρον ἔνσαρκον βλέπων, Πληροί πρὸ πάντων τὸ χρέος τῶν αἱμάτων. Λόγοις ὁ βάλλων καρδίας χριστοκτόνων, Βάλλῃ λίθοις τὸ σῶμα μαρτυροκτόνων Εὐχαῖς ἀμείβῃ τὰς βολὰς καὶ δακρύοις ᾿Ανθ' ὧν στέφῃ, Στέφανε, τρίπλοκον στέφος Τῶν δογμάτων, εὐχῶν τε καὶ παθημάτων. ρέ. Εἰς τὸν ἅγιον Στέφανον. Ο συμφονευτής τοῖς φονευταῖς Στεφάνου, Νῦν συγχορευτής καὶ σύναθλος Στεφάνου, Ωφθη διώκων τους φονευτάς Στεφάνου. Ο πρὶν διώκτης και φονευτής Στεφάνου, Καὶ νῦν διώκων τὴν σφαγὴν τοῦ Στεφάνου, Ζήλῳ δὲ ταύτης γῆς περιτρέχων κύκλα, Εἴληφε ταύτην καὶ Στεφάνου τὸ στέφος. βς'. Εἰς τὴν κοίμησιν τῆς Θεοτόκου ἐκ τοῦ Χριστοῦ. Γῆν ἐκ πόλου μοι, γῆς ἐγώ σοι [τὸν] πόλον Ἰδοὺ βατὸν τίθημι, Μήτερ παρθένε. ρζ. Επιτύμβια εἰς τὸν πατριάρχην κυρὸν Πολύευκτον. Τίνος σύ, τύμβε; Τῶν καλῶν πάντως τάφος. Τὸ σῶμα πῶς δὲ φροῦδον; Ἐξ ἀσιτίας. Ο τύμβος οὗτος σοι, Πολύευκτε, κλίμαξ, Εφ' ἧς σὺ βαίνων δραμας πρὸς αιθέρα. Ὁ νοῦν θεωθείς, ὡς ὄρει κρυβεὶς λίθῳ, Δόξαν βροτῶν πέφευγεν, οὐ τέθνηκέ σοι. Τίνος σύ, τύμβε; Μὴ μάθοις, ἐπεὶ φράσεις Ο ποῖος, οἷον! ὦ πόσος, κρύπτει πόσον 1

Poem CII - CIVCarmen CII - CIV

col. 947–948page 71 of 98
Carmen XCVIII - CI
PG 106:947Ο πᾶσι φευκτός, εὐκτός ἐστι νῦν τάφος, Τὸν εὐκτικὸν κλήσει τε καὶ τρόποις φέρων. θνητὸς δυσὶ σύ, τῷ τόκῳ καὶ τῷ τάφῳ Δυσὶ δ᾽ ἄῦλος, τῷ βίῳ καὶ τῷ πόνῳ. Τίνος ού, τύμβε; Νυκτὶ τοῦτό σοι φράσω Μήπως ἀκούσας, ήλιος λάμψῃ κάτω. Τὰ χρηστὰ πάντα τύμβος εἷς ἔνδον φέρει Εἷς εἶχε καὶ γὰρ πάντα πάντων ἐν βίῳ. Οὐ νεκρὸς εἶ σύ· πλὴν κρυβεις λίθω μόνον, Θεοῦ πρόσωπον, οὐκ ὀπίσθια βλέπεις. Ἐν νυκτὶ κλέψας, μὴ μάτην αὔχει, Χάρων Οὐκ ἦν σὸς οὗτος, οὐδὲ μοίρας τῆς κάτω. Ἐν νυκτὶ θνήσκεις, ἥλιον δὲ λανθάνεις, Οπως συνεὶς τὸ πράγμα μὴ λάμψῃ κάτω. Ο φωτὸς υἱὸς προφθάσας τὴν ἡμέραν, Τὸν Χριστὸν εὗρεν, ἥλιον, φῶς, ἡμέραν. Ο τύμβος εἰς τί; Μαρτυρεῖ τεθνηκότι, Ως οὐδὲν ἔσχε, πλὴν τρίπηχυν νῦν λίθον. Μάτην ὁ τύμβος, τῇ φύσει μάρτυς μόνον Τοῦ μὴ δοκῆσαι φάσμα τὸν τεθνηκότα. Ο πρὶν στυγητός, νῦν πεφιλμένος τάφος. Κὰν γὰρ στυγητός, ἀλλὰ τοῦ πεφιλμένου. Σο! ζῶντι, σῶμα τύμβος· ἐν τύμβῳ δέ γε Θεὶς τοῦτο, νῦν ζῇς, τὸν τάφον κρύψας τάφῳ. Διπλοῦς ὁ τύμβος, εἷς φρενός, νόος, λόγων, Καλῶν τε πάντων, εἷς δὲ τοῦ τεθνηκότος. Κἂν οὐδὲν ἔσχες, πλὴν ἐφωράθης, Χάρων, Κακοῦργος ὢν κλωψ, νυκτὶ τοῦτον ἁρπάσας. Α. Μὴ συνθανείν σοι πάντας αίτιος τάφος Τρίπηχυς ὢν γὰρ πάντας οὐ κρύπτει το σθένει. ρη'. Εἰς ἑαυτόν. Ιλαθι, παντοκράτορ, ἤλιτ᾽ οὐκ ἐθέλων. Ιλαθι ἀμπλακίης, στήλας ἐστήσατο μοιχός, Νυμφίε, σῆς νύμφης ἔνδον ἐμῆς κραδίης. Πολλά παναίσχεα δέργματα μάψ ἀλάληστο Ψυχῆς ἐν λαγόσιν, έξυπνος ὡς γενόμεν. Η σὰρξ ὕβριος ήρχετο, έγρετο κύματα γαστρός, Πνεύματα λάβρον Ιπνει, πρὸς βυθόν τραπόμαν. Ηλθες, ἄναξ, παλάμῃ δὲ δίδως ετεραλκέα νίκην Καὶ νοῖ νοῦν παρέχεις, τῇ ψυχῇ δὲ λόγον. Ιλαθι τῶνδε, καὶ εὔπτερον ἐς πόλον οἷά τε νῆα, Λαίφεσι πεπαυμένοις α', πνεῦμα σὸν οἰακίσοις. ρθ'. Εἰς τὰς ᾿Αθήνας καὶ τὴν Κωνσταντινούπολιν. Ερεχθέως ἀνῆκεν ἡ γῆ τὴν πόλιν, Αλλ' οὐρανὸς καθῆκε 'Ρώμην τὴν νέαν. Κρείττον τὸ κάλλος γῆς, ὅσον λαμπρός πόλος. ρι'. Εἰς τοὺς σοφοὺς τῶν ᾿Αθηνῶν, Οἱ τῶν ᾿Αθηνῶν, εὐστομεῖτε τοὺς πάλαι Σοφούς, Πλάτωνας, Σωκράτας, Ξενοκράτας, Επικούρους, Πύρρωνας, Αριστοτέλας, Οὐκ ἔστιν ὑμῖν, πλὴν Ὑμηττός καὶ μέλι, Θῆκαι σε τε νεκρῶν, τῶν σοφῶν τὰ πνεύματα. Πολεῖ παρ' ἡμῖν πίστις, οἱ σοφοί λόγοι. Η τῶν ᾿Αθηνῶν, προσκύνει την δεσπότιν. Αὐχεῖς ἐλαίαν· σκήπτρα δ' αὕτη τοῦ κράτους. κρύπτειν. πεπταμένοις. θήκε.

Poem CV - CVIICarmen CV - CVII

col. 949–950page 72 of 98
PG 106:949Μέλι σύ· τοὺς μέλιτος ἡδίους λόγους Αὕτη σοφιστῶν καὶ σοφῶν. Σὺ τὸν Ξέρξην Αὕτη τέθεικε δοῦλα πάντα τῷ κράτει, * Καὶ σὲ πρὸ πάντων, προσκύνει τὴν δεσπότιν. ρια. Εἰς τὴν Νίκαιαν. Ἡ τῶν ᾿Αθηνῶν, ταῖς ἐλαίαις μὴ φρύνει. Νίκαια ταύταις, καὶ πρὸ τούτων ἀμπέλοις, Λειμώσι, κήποις, δένδρεσι, ζώοις, λίμνη, Νικῶσα πᾶσι, καὶ κέκληται προσφόρως. Τρεῖς εἰς ἐλαίαν εἰσὶν εὐφυείς πόλεις, Νίκαια καὶ Πραινεστός, ή τ' Ερεχθέως. ρ:β. Εἰς τὸν βίον. Ψυχή, τί φεύγεις τοὺς καθημέραν πόνους; Οὐκ ἔστιν εὑρεῖν τῆς ἀλυπίας τέχνην. Τὴν γῆν ἀκάνθας, τὸν βίον δὲ φροντίδας Φέρειν ὁ Πλάστης εξεθέσπισε, φόρε. ριγ. Εἰς ἑαυτών. Λυσσᾷ μὲν ἡ σὰρξ, ἀλλὰ τὸ πνεῦμα φλέγει, Κακείθεν ἔνθεν έλκομαι, Χριστέ, κρίνον. Τῷ κρείττονι πλέον τι χείρονος δίδου. Οίμοι! καθ' ἡμῶν καὶ πάλιν τὰ πυρφόρα Πέμπει φλογίζων καρδιῶν ὁ τοξότης Βέλη τὰ πικρὰ καὶ μέλιτος ἡδίω, Βέλη τὰ δεινὰ καὶ ποθεινά· τῇ νόσῳ Εστηκα βληθείς, ἐξερύσαι δ' οὐ θέλω, ὠθῶ καθ' αὐτοῦ τὸ ξίφος, θανεῖν θέλεις. Παθῶ φλέγεσθαι, τραυματίζεσθαι τα πλέον. Ο δεινὰ δεινῶν! ποῖον ὕδωρ τὴν φλόγα Σβέσει τὸ πικρόν; ποῖον ἐλκύσει βέλος; Ὕδωρ τὸ σὸν ζῶν, Χριστέ μου, καὶ σὺς λόγος, Χρῆσαι, λυτρωτά, συντόμως τοῖς φαρμάκοις, ριθ. Αγγελοι αιγλήεντες, μυρία πλήθεα φώτων, Δεύτερα τῆς Τριάδος, κλαύσετ' Ἰωάννην. ᾿Αθλοφόρων δῆμος, θεοειδέα τάγματα πάντα, Κάλλες πάντα τ' ἄνω, κλαύσετ' Ἰωάννην. Κόσμος ἅπας περιηγής, οὐρανός, ήλιος, ἄστρα, Μήνη πλησιφαής, κλαύσετ᾽ Ἰωάννην, Εθνεα μυρία γαίης, είδεα μυρία κόσμου, Δένδρεα καὶ πηγαί, κλαύσετ᾽ Ἰωάννην. Αιθήρ, ἀὴρ, πῦρ, χθονός, ὕδατος άπλετα μέτρα, Ορνεα καὶ κτήνη, κλαύσετ᾽ Ἰωάννην. Αργύρεοι ποταμοί, πέτραι καὶ ούρεα μακρά, Υδατος ἀντὶ δάκρυ γεύσατ᾽ Ἰωάννη. Κήπος την θαλέθων, πολυήρατος άνθεσι πάσιν, Καρποῖς ἀρετάων έβριθον οὐκ ὀλίγοις. Ην λόγος αὐτέχντος, σοφίης στόμα, ἦν νόος αὐτός, *Ην τόλμα κραδίης, ἦν σθένος ἐκ μελέων, Ην δρόμος εν ποσὶ κούφοις άλμασιν αιθέρα βαίνων, Ην φάος ἐξυτάτοις όμματι δερχόμενον. Ην πόνος ἡδὺς ἐπ' ἄεθλα θήρας, γλώσσας, εὐχάς Καὶ χάρις ἐκ στομάτων ἔῤῥεε τῇ Τριάδι. Δάκρυον ἦν θολν, ἐς νύχτας καὶ ήματα πάντα, ἀγρὸν τὸ ἐφ᾽ ἀγνοτάτης μητροθέοιο πέδον. Ὕστακ᾽ ἐς πολέμους προφέρων, μέγα γὰρ θεον εἶτε Πολλοῖς ζηλωτὸς ἀθρόον ἐξεφάνην. Ενθεν γλῶσσα κακὴ καὶ ἀτάσθαλος ήρξατο δαίμων, το τραυματίζεσθε. το αγνόν

Poem CXI - CXIIICarmen CXI - CXIII

col. 951–952page 73 of 98
Carmen CVIII - CX
PG 106:951Καὶ φθόνος οὐκ ὀλίγος ἔῤῥεον ἐκ στομάτων Ως μόνος ἦν σοφίης θάλος, ἦν δ᾽ Αρεος πρόμος οἷος Εὐκραδίως μίξας νοῦν σοφὸν ἡγορέῃ Η δ' ἀρετὴ, κακίη, γένος ἄθλιον, ὦ γένος αἰσχρόν, Οὐτιδανόν, φθονερόν, ἀντίπαλον σοφίης. Η μαλακόν σοφὸν ἔμμεναι, ἢ ἄρρενα γνώαιος ἐχθρὸν, Το δε κέλουσι νέοι νομοθέται κακίης. Ενθεν μωρὸς ἐγὼ καὶ πάτρια θέσμια λύων, Ἐν μωροίς μωρός, μαινομένοισιν ἄφρων, Πολλὰ μόγησα, καὶ αἷμα κένωσα, λύχνον τ' ἐπὶ τοῖσι Ημετέρου προμαχῶν πλῆθος οι ἐν πολέμοις, θαύματος ἀντὶ γέλωτα δ' όφλων καὶ ὀνείδεα αἴνων, Σκώμματα «εύλογίης, δόριας ἀντὶ κλέους. ριδ', ὓς ἐκ τοῦ Λαζάρου. Εδάκρυσας· βροτός γάρ. Ηγειρας δέμας Θεὸς γὰρ αὐτὸς καὶ πνοή πάντων έφυς. Απνους, σεσηπώς, χειρίαις ἐσφιγμένος, Εμπνους, νεάζων, ἄλλεται φωνῇ μόνη. *Απνῳ, λυθέντι, κειρίαις ἐσφιγμένῳ, Λόγῳ, πνοὴν ῥῶσίν τε καὶ λύσιν δίδου, Όντως Λόγος σύ, καὶ τὸ πᾶν κτίζων λόγῳ. ρις'. Εἰς ῥάβδον σιδηρᾶν. Ράβδος προφήτης ἣν Εφη σιδηρέα. ριζ. Τρεῖς οἶδα πρώτους τῆς ἐπιστήμης στύλους Αριστοτέλην, Πλάτωνα, Πυθαγόραν. οι πλήθεος σε σκόμματα. οι Αη δόμων ριη'. Εἰς τὴν Θεοτόκον. Την παρθένον καὶ σῶμα καὶ τὴν καρδίαν Ο σῶμα καὶ νοῦν τοῖς πόνοις ἐφθαρμένος Ιωάννης ἔγραψεν ἄμφω ρωννύειν. Χρυσός, λίθοι γῆς· ἡ δὲ τέχνη, σοῦ, Λόγε. ριθ. Τῆς γῆς τὰ τερπνὰ καὶ τὰ λαμπρὰ τῶν ἄνω Εἰς ἐν κεράσας, Δημιουργὲ τῶν ὅλων (Σὺ γὰρ συνήργεις ταῦτα τῷ σῷ Νικήτα), Αλλον πόλον τέθεικας ἐν γῇ τὸν δόμον, Ἐξ ἀστέρων φῶς, ἐκ δὲ τῆς γῆς οἱ λίθοι. Τί καὶ τίνων εἴληφας εἰς κάλλος δόμεν το Ἐκ γῆς μὲν ὕλην, ἐκ δὲ τοῦ πόλου τέχνην. Τίνος σε χεὶρ ήγειρε, καὶ δῶρον τίνι; Πάθος, Νικήτα, τῷ κρατοῦντι τῶν ὅλων. Οὐ χεὶρ λιθουργός, οὐδὲ χεῖρες ζωγράφου Σή, Δημιουργέ, χεὶρ καὶ σὴ τέχνη Εἰς ἐν τὰ κάλλη τῶν ὅλων κεραννύει. Λίθων μὲν αὐγὴ, φῶς δοκεῖται ἀστέρων, Αψὶς δὲ χρυσῆ, πῦρ τὸ λαμπρὸν αἰθέρος, Ψηφὶς δὲ τερπνὴ καὶ βαφὴ τῶν χρωμάτων, Λειμών τις ἄλλος γραπτὸς ἄνθεσι βρύων Ἡ τῶν τόπων τέχνη δὲ νικᾷ τὴν φύσιν, Καὶ σχῆμα καὶ κίνημα καὶ βλέμμα γράφει, Καὶ πνεῦμα μικροῦ, τοῦτο δ' οὐκ ἔχει μόνον Ορη μεθιστᾷ πίστις, ἔργοις νῦν βλέπω. Σοῦ γὰρ λάτρου, Νικήτα, φίλτρον καὶ πάθος,

Poem CXV - CXVICarmen CXV - CXVI

col. 953–954page 74 of 98
Carmen CXIV
PG 106:953Καὶ τοὺς τρόπους ἔδειξεν ὡς ζῶντας βλέπειν, Καὶ τοὺς λίθους έπεισεν ἀστραπές φέρειν, Καὶ πάντα σῆς μετέσχεν αίγλης, Χριστέ μου. ρκ. Εἰς τὸν ἅγιον Θεόδωρον. Ρήτορ, στρατηγέ, μάρτυς, ἀνδρείας τύπε, Αγαλμα κάλλους, ἀρετῶν κράμα ξένον, Σοὶ πάντα τἀμὰ, σοὶ πνοήν, σοὶ τοὺς λόγους, Σοὶ χειρὸς ἄρσιν, σοὶ πορείαν, σοὶ στάσιν, Ιωάννης δίδωσι, σοὶ τὰ πάντα μοι, Φύλαξ, ὁδηγὸς, σύμμαχος γένοιο μοι. ρκα'. Περί γυναικός. Θάλασσα καὶ πῦρ καὶ γυνὴ κακὸν τρίτον. Ἐγὼ δέ φημι πρῶτον ἡ κακὴ κακῶν. Τῆς δ' αὖ καλῆς κάλλιστον οὐδὲν ἐν βίῳ. ρκβ'. Εἶχον τὸν ἀγρὸν ἡδονῶν οἱ τι χωρίον Ἰδεῖν, φαγεῖν, πιεῖν τε, τερφθῆναι μέλει. Αλλ' ὡς τὸν ἁγνὸν ναὸν εἶδον Παρθένου, Μέσον πατεῖν ἔδοξα τὸν λαμπρὸν πόλον. ρκγ'. Εἰς σαρκικὸν ἔρωτα. Εἰ πυρὶ πῦρ ἐπάγεις βρόμιον, μάλα πολλὸν ἀνάπτεις" Εἰ δὲ πόθῳ σαρκὸς, θεῖον ἀποσβεννύεις. Ἔρως ὁ δεινὸς ἐκτυφλοί μου τὰς φρένας 'Αλλ' αιθριάζει σας πόθος με, Χριστέ μου. ραδ'. Εἰς τὸν τῆς τραπέζης. Τῆς γῆς ὁ κόσμος έ γλυκύς Κωνσταντίνος Ἐνταῦθα κεῖται, φεῦ πόσος! φρένες πόται! Πτωχῶν τράπεζα, δεσποτῶν ἡ φαιδρότης, Ο Κόσμος δυναστῶν, τάξεων ευρυθμία, Τῶν ἀρετῶν πρόγραμμα, τῶν καλῶν ὄρος, Ῥώμης τὸ κάλλος, δόξα τῶν πατρικίων, Την κοσμικήν σύγχυσιν ὡς ἔγνω πάλιν, ᾿Απῆλθεν εὐθὺς ὁ γλυκύς Κωνσταντίνος, Ἰδεῖν τὰ πικρὰ μὴ θελήσας τοῦ βίου. ρκε'. Εἰς τὴν ἀποδημίαν. Ἐν μηνί Δύστρῳ τὴν Βύζαντος ἑστίαν Λιπών, ἐλαύνω πρὸς πόλιν Σηλυβρίας. Στιλβουμένην γὰρ ἄρτι ρομφαίαν βλέπων, Καὶ συγγενῆ μάχαιραν ἀγριουμένην, Καὶ θηριῶσαν τὴν Ἑψαν πρὸς φόνους, Καὶ γνούς κατ' ἄστυ καὶ στεναγμοὺς καὶ δάκρυ, ὡς εἰς γαλήνην ἔβλεπον τὴν Ἑσπέραν. Β. Ούπω διῆλθον τῆς ἀθύρου τὸ στόμα, Τῶν ᾿Αμαληκ ὁρῶ πλῆθος ἡγριωμένον, Οδοστατοῦντας τοὺς ὀδίτας εκτόπως, Τροφῶν, πενήτων, ἁρπαγὴν καὶ χρημάτων, ᾿Ανδρῶν, γυναικῶν κωκυτοὺς καὶ παιδίων, Καὶ παρθένους σεμνάς τε καὶ μελαμψόρους, Γυμνουμένας, φεύ! χεῖρας αἱρούσας άνω, Καὶ τὴν ὁρῶσαν μαρτυρουμένας δίκην. Τοιαῦτά μοι τὰ πρῶτα τῆς ἐκδημίας. Ηδη δὲ πόρρω τὸν δρόμον ποιουμένου, Πράγμα στεναγμῶν ἄξιον καὶ δακρύων, Ὁρῶ ῥαγείσας τὰς ἀρούρας εἰς βάθος, Αὐχμῷ χανούσας καὶ διαστάσας όλας. Τοὺς ἀστάχυς ὠχροὺς δὲ καὶ κεκλιμένους Νεκρούς καθώσπερ, πάμπαν ἐκλελοιπότας

Poem CXX - CXXIIICarmen CXX - CXXIII

col. 955–956page 75 of 98
Carmen CXVII - CXIX
PG 106:955Οἱ δ' ἀγρόται κύπτοντες εἰς γῆν ἐν πονοις, Ολωλεν ἐλπὶς, οἴχεται καὶ πᾶς πόνος, Εφασκον· οὐδὲν χεῖρες εκτετριμμέναι Ηνυσαν αὗται· πάντα ῥεῖ, πάντα φλέγει Καλὰς μὲν ἡμῖν ἡφίη τὰς ἐλπίδας Δέδωκεν ἀρχὴν· ἀλλὰ τὴν βλάστην όρα Ανομβρίας μάστιξιν ἐκτετμημένην. Τίς καὶ παρόντα τῶν χρεῶν λύσει βάρη; Τίς καὶ γυναῖκας εἰς τὸ μέλλον καὶ τέκνα θρέψει, φόρους ἄλλους τε καὶ λειτουργίας Τῇ Καίσαρος δῷ, καὶ τὸ πᾶν ἐξαρκέσει; Οὐκ ἔστιν οὐδείς. ᾿Αλλὰ χαίνεις εἰς δέον Ἡ γῆ, δέχοιο τοῖσδε σὺν τοῖς ληΐοις, Ημᾶς ἐχόντας. Οὐ μενοῦμεν εἰς χρόνον Λιμῷ ταχῆναι, σύντομον ποθῶ τέλος. Οὕτω γεμισθεὶς θλίψεων καὶ δακρύων Τὸν ἀγρὸν εἶχον εἰς ὑπόμνησιν πόνων, Καὶ τερπνὸν οὐδὲν τὴν ἐμὴν θέλγον φρένα. Οὐκ ἄνθος εἶδον, ἀλλ' ἀκάνθας καὶ βέλη Οὐ μουσικὸν τέττιγες ήδόν μοι μέλος, Τραυλὸν χελιδών, ξουθὸν ἀηδονίδες, Τὰ πάντα πένθος εἶχεν. Οὐκ ἀργυρόχρους Εῤῥει διειδής, κούφος, ἥδιστος μάλα Κρήνη ψυχρά τις λουτρὸν ἡδὺ καὶ πόμα, Καὶ γλαφυρόν τι συγκελαῤῥίζουσά μοι Εἰς ὕπνον ἡδὺν ἦγε προσκεκλιμένων. Οὐ μαλθακή τις καὶ χλοηφόρος πλα Στρωμνὴν παρείχεν εύθετον, πόνου δίχα. Τῆς γῆς ὁ κόσμος ἦν ὅλος κεκαρμένος, Ως βόστρυχόν τις εξέκοψε την χλόην, Δένδρων τὰ φύλλα, πᾶν τὸ κάλλος ἀνθέων. Μεσημβρινὸν γὰρ σφοδρὸν ἥλιος βλέπων, Καὶ ταῖς ἀνίκμοις καὶ κατεξηραμέναις Βάλλων ἀρούραις ἐξετάφρου καὶ λίθους. Ο δ' οὐρανὸς πάγχαλκος Ανθρακωμένος, Σπινθηραχώδεις ὡς κεραυνίους φλόγας Τὰ συχνὰ πέμπων ἀστέρων ἐξάλματα. Οὐ Σκυθικὸν πῦρ ἔλεγε τὴν Ἑσπέραν, 'Αλλ' οὐρανοῦ πῦρ καὶ Πρόνοια καὶ δίκη, Κατεμπιπρῶσα τὴν μιανθεῖσαν χθόνα Φθόνοις ἀθέσμοις, ἁρπαγαῖς, λῃστηρίοις Ορκοις ματαίοις, μίξεσι ξενοτρόποις, Αῤῥητοποιίαις τε καὶ πλοκαῖς δόλων. Οὕτω σκυθρωπός καὶ κατεστυγνασμένος Ολην διελθὼν τῆς σελήνης εἰκάδα, Ὑποστρέφειν ἔγνωκα πρὸς τὴν πατρίδα, Φόρτον κομίζων συμφορῶν τε καὶ πόνων. Τείνας δὲ τὸν νοῦν καὶ συνεσκευασμένος "Ηκουσα καινά. Πῦρ μεσημβρίας μέσης Καινῶς ἀναφθὲν ἐν μέσῃ τῇ πατρίδι, Μικρὰν ἐλέγξαι καὶ Σοδόμων τὴν δίκην. Οὐ γὰρ καλύβας ἀγροτῶν οὐδ᾽ ἀγρότας, Οὐ δένδρα καὶ χοῦν οὐδὲ καὶ κώμας δύο Τὸ δεινὸν ἐξέτρωξεν, ὦ φρίκη δίκης 1 'Αλλ' ἄνδρας εὖ τραφέντας εὖ πεφυκότας, Παίδας, βρέφη, γυναῖκας, ὡραίους νέους, Οίκους μεγίστους, παγκάλους, πλουτοφόρους, Κάλλιστα ναῶν καὶ μέγιστα χωρία, Σκεύη τε χρυσά, χρυσόπαστον πορφύραν, Ηλεκτρον ἄρδην, ὄγκον ἀργυρωμάτων,

Poem CXXIV - CXXVCarmen CXXIV - CXXV

col. 957–958page 76 of 98
PG 106:957Καὶ μαργάρων τι κάλλος εξηρημένον, Αρωμάτων τε πλήθος οὐ μετρουμένων, Εσθημάτων ἄλλων τε καὶ πλουτισμάτων, Καρπῶν ἀπείρους μυρίας μυριάδων Καὶ τῆς μολίβδου την θαλασσίαν χύσιν, Καὶ μαργάρων τὴν τέρψιν ἡνθρακωμένην Οὔπω τὸ πᾶν εἴρητο, καὶ λόγῳ λόγος Συνῆπτο δεινὸς ἄρτι, καὶ συμπτωμάτων Πάθος τι πολλοὺς συγκατασχεῖν, καὶ τάφον Οἰατρὸν γενέσθαι τὴν ἐνεγκοῦσαν χθόνα. Ποίοις δὲ λοιπόν όμμασι τὴν πατρίδα θανοῦσαν, εἶπον, ἔψομαι καὶ κειμένην, καὶ συμφορῶν φέρουσαν εικόνας μόνον; * πῶς ἐνέγκω κάλλος ήρημωμένον, Κάλλος τοσοῦτον καὶ τὰ λείψανα βλέπων Νεκρῶν ἀθάνων σε; Οὐ χανείν μοι τὴν χθόνα, Καὶ δὴ βαθεῖαν, εύξομαι παραυτίκα; Η πῶς ὑποίσω καὶ στεναγμούς και γόους Πάθη τε πολλὰ τῶν φίλων καὶ δάκρυα; Οὕτω μερισθεὶς τὸν λογισμὸν εἰς δύο, Αγροῦ τὰ πικρὰ καὶ τὰ δεινὰ πατρίδος, Ηττω τὸν ἀγρὸν τῶν κακῶν δόξας ἔχειν, Ως ταῦτα κρείττω καὶ τὸν ἀγρὸν εἰλόμην. ρκς'. Εἰς τοὺς Ελληνικούς πολέμους. Μωροὶ τὰ πολλὰ, κἂν σοφοὶ πεφυκέναι Δοκῶσιν, οἱ γῆς Ἑλλάδος πεφυκότες, Οι βαρδάρων ἀφέντες ἐκφύλους μάχας Αὐτοὶ καθ᾿ αὐτῶν ἐσπάσαντο τὰ ξίφη. ραζ'. Εἰς τὸν Ξενοφώντα. Ξενοφῶντος ἡ γλῶσσα πρώτα ρητόρων, Ψυχὴ δὲ καὶ νοῦς πρῶτα τῶν φιλοσόφων. ρχη'. Εἰς νέους φιλοσόφους. Οὐκ ἔστιν ἀνὴρ ὃς σοφός· σοφός δ' οὔτις Ὅστις μετ' ἀνδρῶν ἵσταται· καινή μάχη Τῶν ἀρετῶν· τὶ φημὶ δ' αὐτὸς ὡς βραχύ Εἰ πᾶς σοφός, δειλός τις, ὃς δειλός σοφός. ραθ' -ρλ'. Εἰς ἑαυτόν. Πέπονθα δεινά, πλὴν δίκαια, Χριστέ μου, Πέπονθα δεινά, πλὴν ἐμῶν ἥττω κακῶν. Οὐκ ἔστι ποινή σφαλμάτων ἐμῶν ἴση. Δαίμων, νόσος, μάχαιρα, πῦρ, λύμη, σκότος, Μάστιγες, ὕβρεις, λιμός, εμπαιγμός, γέλως, Τα φρικτά πάντα τῆς ἐκεῖθεν ἡμέρας Αιωνίως μένοντα· πῦρ φωτὸς δίχα, Σκότος φλογίζον, τάρταρος, σκώληξ, πόνοι "Απαντα ταῦτα τῶν ἐμῶν ἥττω κακῶν Στήλη γεγράφθω ταῦτα μέχρι καὶ τέλους, Βοῶσα μακρὰ πᾶσι μέχρι τερμάτων, Κἂν πᾶν παρέλθοι τοῦτο, ταῦτα σαλπίσει Καὶ τοῖς ἐκεῖθε πᾶσα, ὡς πᾶσι μόνος Νικῶ κακοῖς ἅπαντα. Πλὴν σου, Χριστέ μου, Μόνον με νικῷ σὺν πέλαγος θαυμάτων, Εὐσπλαγχνίας ἄβυσσος οὐ μετρουμένη, Οίκτων δείρρους, δωρεῶν ἀπειρία. ρία. Εἰς τὴν βασιλίδα Ελένην. Κρύπτει σελήνην, ἀλλὰ λαμπρὸς φωσφόρος. Νῦν Ελένην ἔκρυψεν ὁ στυγνός τάφος Ο Αλλ' εἰς τοσοῦτον μὴ κατισχύσῃ Χάρων. * ἀθάπτων. τὸ δόγμα τοῦτο τῶν Ἑλλήνων φιλοσόφων.

Poem CXXVI - CXXVIIICarmen CXXVI - CXXVIII

col. 959–960page 77 of 98
PG 106:959Σταφεῖσα ἐκ δ' αὕτη πρὸς νοητὸν Φωσφόρον, Ανω πρὸς αὐτὸν ὡς σελήνη πρὸς πόλον, Τὸ φῶς ἀφῆκε· πρὸς δὲ τὴν χθόνα βρίθον Νεύειν ἀνάγκη τὸ σκιώδες σαρχίον. ρλβ'. Εἰς τὴν εἰκόνα τοῦ Σωτῆρος. Εἰκὼν σὺ Πατρὸς, ἀλλ' ἀμόρφωτος, Λόγε Αὕτη δὲ μορφὴ τῆς ἐμῆς μορφῆς τύπος Ηνπερ φορῶν ἔσωσας. Ως διπλοῦν, σέβω, Σ' πνεῦμα καὶ τὸ σῶμα, Μιχαὴλ, σκέποις. ρλγ'. Εἰς τύμβον. Μήτηρ, μαθηταί, μάρτυρες, νόες, φίλοι, *Ανω κυκλοῦσι τὸν θρόνον σου, Δέσποτα Τὸν τοῦ θρόνου τύπον δὲ, τούτων οἱ τύποι Φρουροῦσιν ὧδε χείρας ικετηρίους Αίρουσι πρὸς σέ. Πᾶτι δὸς μίαν χάριν Τοῦτον γενέσθαι τὸν τυποῦντα τοὺς τύπους. ρλδ. Εἰς τὴν σταύρωσιν. Ο σταυρὸς εἶχε σῶμα, πνεῦμα Δεσπότου, Καὶ φωσφόρον λάμποντα καὶ θείαν φύσιν Τούτων τὰ πάσχον ἓν μόνον τῶν τεσσάρων, Τὸ σῶμα, τἆλλα τοῦ πάθους ἀνώτερα. ρλε'. Εἰς τὸν ἀρχιστράτηγον. Πῶς ὑλικὴ χεὶρ τὴν ἀϋλίαν γράφει; Τὸν νοῦν ὁ νοῦς ἔγραψεν, ἡ χεὶρ τὸν τύπον. ρλς'. Εἰς τὴν εὕρεσιν τῆς κεφαλῆς τοῦ τιμίον Προδρόμου. Κρυφθεῖσα φαίνῃ· καὶ θανοῦσα γὰρ λέγεις. Αμφω πέφυκας ταῦτα, φωνὴ καὶ λύχνος. Λέγεις θανοῦσα, τοῦ Λόγου φωνή, σύγε Η Φαίνῃ κρυβείσα λύχνος ὄντως ἡλίου. Πρώτην τὸ πρῶτον τοῦ Θεοῦ παρουσίαν Τοῖς ζῶσιν ἐν γῇ, τοῖς νεκροῖς κάτω λέγεις. 'Ανῆλθες αὖθις, ἡ λάλος καὶ νῦν χάρα, Τί μηνύουσα; Δευτέραν παρουσίαν. ρλζ'. Εἰς τὸν ἑαυτοῦ πατέρα. ὺς καὶ νοσοῦντα χερσὶν ἡγκαλιζόμην ὺς καὶ θανόντα σὰς περιστείλας κόρας. Ελουσα λουτροῖς ἐσχάτοις τὰ θρεπτά σοι, Καὶ φόρτον ἡδὺν μῆνα βαστάσας ὅλον, Μακράς σε γῆς ἤνεγκα μυρίοις πόνοις καὶ συζύγῳ δέδωκα, καὶ τῇ πατρίδι, Έκρυψα καὶ τύμβῳ δὲ καὶ τῇ καρδίᾳ, Ἰωάννης, σῶν φιλτάτων νεώτατος Ἔγραψα καὶ νῦν τῷδε τῷ τύπῳ, πάτερ Πάτερ γλυκεία κλῆσις, ὄψις ἡδίων Μικρὸν παρηγόρημα τοῦ πολλοῦ πόθου. βλη'. Εἰς τὸν ἑαυτοῦ διδάσκαλον. Καλλιόπης μὲν Ομήρῳ, σοὶ δέ οἱ ἔπλετο αὐτ Γλῶττα μὲν Ευτέρπη, Οὐρανίη δὲ φρήν. ρλθ'. Εἰς θέωνα τον φιλόσοφον. Τρέχων ἁπάσας τὰς ἐπιστῆμας θέων, Τὴν κλῆσιν εὗρε πράξεως ἐπαξίαν. Θέων ὁ κλεινὸς καὶ κέκληται προσφόρως, ὡς ἂν πτερωτὸς καὶ δι' αιθέρος τρέχων. ρμ'. Εἰς ναὸν τοῦ Σωτῆρος. Ὣς τοῦ πόλου μίμημα τὸν δόμον βλέπων α΄ Ἐξ οὐρανοῦ κάτεισι Χριστὸς σὺν φίλοις γ' Πίστις δὲ πείθει ταῦτα σὺν Γεωργίῳ. 68 σταθεῖσα ταφεῖτα.

Poem CXXXII - CXXVICarmen CXXXII - CXXVI

col. 961–962page 78 of 98
Carmen CXXIX - CXXI
PG 106:961Η καὶ πόλον τέθεικε τόνδε τὸν δόμον, δ' Εργον δὲ χειρὸς ταῦτα μὴ πιστευτέον. Αλλα. Οὐκ ο ἔργα χειρὸς ταῦτα, μή τις ἐλπίσοι ᾿Αλλ' οὐρανοῦ κάτεισι Χριστὸς σὺν φίλοις Νικηφόρου νικῶσα νοῦν τε καὶ λόγον. Πύχει μὲν ἄστροις καὶ φαεινῷ φωσφόρῳ Πόλος, τὰ πρῶτα τῶν καλῶν φέρει γέρα Αλλ' ἐν δόμῳ νῦν ὡς μὲν ἄλλον φωσφόρου Τὸν Χριστὸν αὐτὸν, τοὺς δ' ὑπουργοὺς καὶ φίλους Κυκλοῦντας αὐτὴν, ἄστρα πάγκαλα βλέπων, Αὐτὸς καθ᾽ αὑτοῦ δεύτερα ψηφίζεται. Πόλου μὲν αἰθὴρ, ἄστρα, μήνη, φωσφόρος Δόμου δὲ, Σωτήρ, ἄγγελοι, Μήτηρ, φίλοι. Τις ισότης πρὸς ταῦτα; ποία σύγκρισις; Τὴν ήτταν εὗρες, οὐρανέ, πλὴν προσκύνει. "Η τοῦ πόλου κάτεισι Χριστὸς εἰς δόμον, Η καὶ πόλον τέθεικε τόνδε τὸν δόμον. Αμφω δὲ μᾶλλον· καὶ κατἦλθε συν φίλοις, Καὶ τὸν δόμον τέθεικεν οὐρανὸν νέον. Κάλλεος ἦν ἔρις, οὐρανὸς ἄστρασιν ηύχες νικάν Αἰθὴρ ἀστράπτων ᾔτες πρὸς τὰ γέρα. ὡς δὲ δόμος προϋβάλλεται Δεσποτικὴν μόνον αίγλην, Εσβετο οἷα λύχνος κάλλια ουράνια. Αστρα μὲν αἰγλήεντα καὶ ἀστέρας ἠδὲ σελήνην, Οὐρανὶ, καὶ σὺ φέρεις, οἶδα, φαεινότατε. Ἀλλ' ὅτε τόνδε χορὸν, καὶ χρυσῆν ἄντυγ᾽ ἀθρήσω, Μικρά, λέγω, φαίνεις, καὶ σὺ καὶ ἡέλιος. ρμαʹ. Εἰς εἰκόνα ἀκριβῆ το. Οὐρανοῦ ἐγκατέπαλτο καὶ ἔμπνοον ἔθετο εἰκὼ Χριστὸς τὴν ἐνθάδε, Μητέρος, ὡς δὲ φίλων *Ος δὲ χορός νοερός περισταδόν ἄλλοθεν ἄλλος, Χεὶρ βροτέη μεγάλα ψεύσατο τούσδε τύπους. Ος πόλον ἐξετάνυσσα καὶ ἀνδρομέην πλάσα μορφήν, Εἰς δόμον ἀνδρομέαις χείρεσιν ἐγγράφομαι. Ταῦτα δ' ὁμοῦ τελέθων, Θεὸς ἄμβροτος, ύστατα θνητές, Πλάττω βουληθείς, πλάττομαι ὡς ἐθέλω. *Ος δίφρῳ πυρόεντι ἐφέψομαι "ι, δς φῶς οἰκῶ, Εἰς δόμον ἔστην χειρὶ χαραττόμενος. Θάμβες μή τις, ἐν ἀγκαλίδεσσι τιθήνης Καὶ τὸ πρὶν φερόμαν, γαστέρα δ' οἶκον ἔχη ". εμβ'. Εἰς τὸν βίον. Τὴν ἀρετὴν χθὲς εἶδον ἐν μέσῃ πόλει, Μελαμφοροῦσαν καὶ κατηφείας όλην Τί δ', ηρόμην, πέπονθας; Η δέ· Νῦν ἔγνως, Τόλμα, φρόνησις, γνῶσις, ἐν ταῖς γωνίαις, Αγνοια δ' ἄρχει καὶ μέθη καὶ δειλία. ρμγ. Εὐχή. *Αναξ, άνασσα, δεσπότας ἐμοὺς λέγω, Τι μέχρι πολλοῦ δοῦλον ἡμελημένον, Εριμμένον με παντελῶς, παρειμένον Φίλων, ἀδελφῶν, συγγενών, βίου, λόγου, Εξω μὲν κόσμου παντὸς ὄντα, πλὴν φθόνου Μόνου κατεντρυφῶντα, καὶ γέλωτά με Προκείμενον βλέποντες, εἰς ὕβριν μόνον το ἀκριβῆς * ἐφέζομαι. * έχον.

Poem CXXXVII - CXLCarmen CXXXVII - CXL

col. 963–964page 79 of 98
PG 106:963Τὸν ἥλιον βλέποντα, καὶ χοῦν καὶ κόνιν, Εχθρῶν με τυγχάνοντα πεφθονημένον, 2; κόπρον ἀπρόσιτον, ἠχρειωμένον, Ον ἱερεὺς παρῆλθεν ἡ καὶ Λευΐτης; Εἰ γὰρ παρῆλθε, νῦν δ' ἐπέτριψε πλέον, Καὶ συμπατήσας καὶ καθυβρίσας όλον Αφῆκε γυμνὸν ἄθλιον μόνον * Εἰ γὰρ παρῆκε καὶ καθύβρισε μόνον, Νῦν δὲ προσεστὼς καὶ γελᾷ μου τὴν τύχην, Σκιρτά, κροτεί, γέγηθε, καγχάζει μέγα. Ἐγὼ δὲ κωφός, έστερημένος, Λόγε, Λόγου, λογισμοῦ, χειλέων καὶ καρδίας Κείμαι τεθνηκώς. Ιλεων ἴδοις, Λόγε Ανοιξον οἷς σὸν, στρέψον ὄμμα στν μόνον, Σὴν καρδίαν, σὸν μὴ παραβλέψῃ βλέπων Κράζων ἀπείπον· Μὴ βραδύνης, Χριστέ μου Μηδ' αὖ, Κόρη, Δέσποινα, Μῆτερ, Παρθένε, Ἐμὴ βασιλίς, ἐλπὶς, ἡ σώτειρά μου. ρμδ'. Εἰς τὴν ὑπεραγίαν Θεοτόκον ἐν πύλῃ. Πρὸς τῇ πύλῃ γράφω σε τὴν Θεοῦ πύλην, Πρὸς ναὸν αὕτη, πρὸς Θεὸν φέρεις σὺ δέ. ρμε'. Εἰς τὴν λάρνακα τοῦ ἁγίου Παντελεήμονος. Υδωρ πέτρας πρὶν, νῦν μύρα, πλὴν καὶ μύρων Ἰαμάτων ῥοῦς, τοῦτο θαῦμα θαυμάτων. ρμς'. Εἰς τὴν δέησιν τῆς Θεοτόκου, τοῦ προδρόμου καὶ τοῦ ἁγίου Νικολάου. Κάμφθητι χερσὶ μητέρος, θύτου, φίλου, Δἷς Αγκαλίσθης, αἷς ἐβαπτίσθης, Λόγε, Ὑφ᾽ ὧν ἐτύθης θύμα καινὸν πολλάκις. Αρμζ'. Εἰς τὴν διὰ κινναβάρεως βασιλικὴν ὑπο γραφήν. Οἷον τὸ χρῶμα καὶ λόγοι τοῦ δεσπότου 1 Ῥήματα ταῦτ᾽ ἀληθέα, τούνεκα χρώματα τοία. ρμη'. Εἰς ἑαυτόν. Οὐρανίων, ἐπιγείων ἵστορα, τίς, λέγε, θῆκεν Οκτωκαιδεκέτην εἰσέτι σ', Ἰωάννη; Θηκέ με παμβασίλεια, καὶ ἠνορέην ἐπὶ τούτοις Δῶκεν αριπρεπέα, ῥήγνυτο μώμος ἅπας. ρμθ'. Περὶ Θεοῦ. Κάλλιστον ὄντων κόσμος, ἀρχαῖον χρόνος, Τόπος μέγιστον, νοῦς τάχιστον, φως, χάρις. Θεὸς δὲ πάντα ταῦτα καὶ πάντων άνω ρν. Εἰς τινας νυκτὸς ἁλοῶντας ὡς ἀπὸ τῆς σελήνης. Αρματος ἡμετέρου τίς ἔδησεν ἐλάστορας ἄλλους, Δῖνον ἀειστροφέα πάντοσ᾽ ἐλαυνομένους; Ηλιε, τεθρίπποις νεμεσίσῃς μηκέτι μούνοις Οἴδ' ἐπιτολμῶσιν ἀμετέροις τε δίφροις. ρνα'. Εἰς τὴν βαπτισιν. Καὶ φρένα καὶ παλάμην τρομερὴν καὶ ἅψεα πάντα Δέρκεο σοῦ θεράποντος. Απόστιχε, πως σε καθήρω; Πῦρ ἀπνεὶς τελέθεις, ποταμὸς παλίνορσος ἀπέστη. Απτεο σοῦ βασιλῆος· νῦν ἐπέοικε πάντα Μορφῆς ἀνδρομέης τελέθειν, καὶ ὕστατα ἔμπαλιν [αὐτὸς, Αίμασιν αὐτοχύτοις παλάμαισιν ἐμαῖς σε καθήρω. Χάζεδ μοι, βασιλεῦ, καὶ ἄπνοα πέφρικε ῥεῖθρα

Poem CXLIV - CXLVICarmen CXLIV - CXLVI

col. 965–966page 80 of 98
Carmen CXLI - CXLIII
PG 106:965Αφομαι καὶ οὐρανίων ἀγνοτέρης κορυφής. Χάζει σοῦ βασιλῆος, καὶ σθένος ύστατα δείξω. Νῦν δὲ ὅλην εφετμὴν ἀνδρομέην τελέθω. ρνβ'. Εἰς τὸν Μαίανδρον ποταμόν. Τὸ τῆς δίκης πῦρ ὧδε, μηδὲν διστάσης, Ο Κωκυτὸς Μέανδρος· ἀλλ' ἀπεσφάλην, Οὐαὶ γὰρ ἀνδρῶν ἐστιν, αίανδρον λέγω. Εἰ τυγχάνει γῆς χώρας ἐξῃρημένος, Όπου γέεννα καὶ τόποι κατακρίτων, Ἐκεῖνος οὗτος· ἀλλὰ Πυριφλεγέθων Ζητεῖ τίς οὗτος, οὗτος ἐγγύθεν ῥέων Ο καυστικός Καύστρος· ὃς δ' αἰασμάτων Ανδρῶν ὅλος πέφυκεν, αίανδρον λέγω. Κωκυτὸς ἄλλος τῶν πίνων επάξιος. ρνγ'. Εξομολόγησις. Οίμοι! καὶ πάλιν ήλιτον, ὦ Μέδον, ήλιτον οἷα Καὶ λῃστοῦ μείζω καὶ Μανασσή κλείω. Χείρω Δαυΐδου, καὶ σώφρονος ὕστατα πόρνης, Οὐδείς μου στέφανον λήψεται ἀφροσύνης. Ούρεα καὶ ποταμοὶ καὶ δένδρεα, όρνεα, πέτραι, Ουρανέ, καὶ ἄστρα, κλαύσατ᾽ Ἰωάννην. Αιθήρ, αήρ, ἠδὲ θάλαττα καὶ ἤλιε, μήνη, *Απνοα καὶ ζῶα, κλαύσατ᾽ Ἰωάννην. Αγγελοι αἰγλήεντες, ἀειδέες, άλλα τα φώτα Οὐρανίης στρατιής, κλαύσατ᾽ Ἰωάννην. Η Ούνεκεν ἐξαπάφητο, και ήλιτε δσσα τις άλλες Οὐδέ τις, εἶτ' εθέμην συνθήκας, εὖτ' ἐτελέσθην Ρήμασιν οιοκίων ", μυστιπόλων θυσίαις. Εἶτ᾽ ἐδάην μυστήρια φρικτά Θεοῦ καὶ ἄντην Ἕδρακον, οὐκ ἀπάτης φάσματα δαιμονίων, Μητρὸς ἀπειρογάμου πολυφροσύνας πολυχάρτους, Ελπίδας ἡμερίους, ἐλπίδας ἀθανάτους. Ευτέ με πολλῶν πολλοῖς δάκρυσί τε στοναχαί, τε Εξεκάθηρε παθῶν, εὖτ' ἐφάγη * τι μικρόν Εἰκὼν ἀθανάτη θεοείκελος, ὥσπερ ἔσοπτρον Αρτι καθαιρόμενον ἀργαλέου παχεος Ἥριπον ὡς ὅτε τις δρύς, ήριπον, ἢ ἀχερως Πνεύμασιν ἀργαλέοις, ἔργμασιν οὐχ ὁσίοις. Οὐ μὲν πάμπαν ἐπὶ χθόνα κέκλιμαι, οὐδέ τι ρίζας Εξέταμε πάσας ἀντιπάλοιο σάλος. Εμπης δ' ἐκλίνθην, καὶ ένευσα μικρόν τι πρὸς εἶδος, Αμφοτέρως κραδίη συχνὰ κραδαινομένη. Πολλά πάθον καὶ ἄεθλα παλαισμοσύνης αλεγεινής, Οπποτέρῳ δώσεις, αθλοθέτα, τρομέων Η χοὶ τῷδε καὶ εἰκόνι πείρατα θείης, [νίκης] Η σχολιῷ Βελίαρ ψῆφον ἀρειοτέρην. Εἰ μὴ τὴν ὑπερέσχες, ὑπέρτατε, χεῖρα κραταιήν, Αμπλακίης πτέρναν έφθασα θυμολέτιν. Αλλ᾽ ἦλθες καὶ ἔσωσας ἀπ᾿ ἀργαλέων μελεδωνών, Βορβόρου ἐξερύσας, πρήξιος ἐξ ἀτόπου Οὐρανόθεν δ᾽ ἄρ᾽ ὑπεῤῥάγῃ ἐκ σέο άσπετος αιθήρ, ἐφάνη.

Poem CLII - CLIIICarmen CLII - CLIII

col. 967–968page 81 of 98
Carmen CXLVII - CLI
PG 106:967Εκ μεσάτης νυκτὸς ἡδυμόροιο νέου. 'Αλλ', ένα παμμέδεον, πανίλας, πάντα σὸν οἶκτον Εἰς μὲ κένον γλυκεροῦ στήθος. Οίδα τίς εἰ. Ρεύμασι τῶν χαρίτων και λύματα πάντα καθαίρεις, Καὶ φάος ἐνδιδύεις ήελίοιο πλέον. Σὴν δόξαν λαλέειν ἐμὰ χείλεα οὔποτε παύσει, Οὐδὲ λίθος κρύψει ταῦτα χαρασσόμενα Καὶ γενεαῖς αἶνον μετέπειτα νέον καταλείψω, Σῶν μέγεθος σπλάγχνων σῆς τ' ἀγανοφροσύνης. Οὐρανίων στρατιῶν ἐρικυδέα τάγματα πάντα, Πάντες ἀεθλοφόροι χέρτερον ἐμῆς κραδίης Ἀχράντου τοκετοῖο Θεοῦ μεγάλου ὑποφῆται, Δεσποτικῶν ὀπαδῶν δωδεκὰς εὐρυβόων Μυστιπόλων χορός, ἱερέων πολυήρατα φύλα, Οιοδίων τε γένος, ἀντιπάλων κακίης Οὓς περί κῆρι φίλησα, καὶ ἔνδον ἔκρυψα ψυχῆς, Νῦν μου λισσομένου, νῦν αἴοιτε ταχύ. Λίσσομ' ὑπὲρ Τριάδος, καὶ λίσσομαι ὑμέας αύτις, Αίσσομ' ὑπὲρ πάσης ἐλπίδος ημετέρης. Πικρὸν ἀναστενάω, τετριμμένα γούνατα κάμπτω, Δάκρυα θερμὰ χέω, σπένδων καὶ κραδίην. Ναί, πάρστητε βοηθόοι, ἀσπὶς ἐμὴ, κράτος, ἐλπὶς, Δεσπότιν ἡμετέρην εὐμενέτιν τελέσαι, Μητέρα Παρθένον, οἰοτόκειαν, παμβασίλειαν, Νύμφην ἀζυγέα, αγνοτάτην ζυγίην. Λίσσομ' ὑπὲρ Τριάδος, καὶ λίσσομαι ὑμέας αὑτις Ηνίοχον ζώων 10 εὔστοφον ἡμετέρης, Ψηφοθέτιν βίου πολυπαίγμονος, όλκάδα πάσας Ελπίδας ἀγομένην, οὐρανίων, χθονίων. Ναὶ λίσσοισθε, καὶ ἀργαλέων μελεδωνῶν Καὶ παθέων σκεδάσαι οἶδμ᾽ ἐπανιστάμενον Τοῦδε βίου στροφάλιγγας, ἀεικελίοισιν ἐπ' ἔργοις, Φόρτον ἐμῶν ὕβρεων σώματος αργαλέων. Ωλετο μέν μοι και φάος, ώλετο καὶ μένος ἐσθλόν Ωλετο δ' ἡλικίη θάρσος ἐμῆς κραδίης. Δεξιὸν ώλετο κάρτος, ἀπέτραγε νεῦρα σίδηρος, Σιαγόνας, κεφαλήν· πάντα λάβε πόλεμος, Οὐδέ τί μοι περίκειται, οὐ χάριν, οὐ λόγον εὗρον. Κοίρανος, οὐ δυνατὸς ᾔνεσεν, οὐδὲ πόλις, ῶν ὕπερ ἐξεκένουν ὕδωρ ἅτε πολλάκις αἷμα ᾿Αλλὰ, Τριάς, μὲ σάου, Δεσπότις ἡμετέρη. Τῶν πάντων οὐ τόσσον ὀδύρομαι ἀχνύμενός περ, Οσσον ὀνειδείων ἐχθροτάτων ἐπέων. Ποῦ Θεός ἐστι σός; εἶπέ τις· ἔστραφεν ὄψις, αλιτρέ. Αλλος δ' ἀφροσύνην εἶπέ καὶ οὐ κακίην, Εὐκραδίαν δ' αὖ θέρισεν ἐμὴν, μανίην ονομάσας, Οσας δ' ἀφρόνως ἑτάγη, φησὶν, ἐν ὁπλομάχοις. Πᾶς δ' ἐπικερτομέει, καὶ ἔτραπεν εἰς ὕβριν αἶνος Καὶ φθόνος οὐ δοκέει, (ὦ πάθος!) ἀλλ' ἔλεος. Αλλος ἐπεσβολίῃσι βάλε θρασυκάρδιον ἄνδρα, Νείκεσι δ' αἰχμητὴν πάντα καὶ ἐθνολέτην, Αλλος ἐδογμάτισε σοφίην ἀνάεθλον, δειλήν το ζωῆς. κηρύσσειν Απτόλεμον τελέθειν εἶπε δέον σοφίην. Βουλάς τ' ἐξάρχειν ἀγαθὰς, πόλεμόν τε κορύσσειν 10, Οὐ δυνατὸν τελέθειν ἄνδρας αριπρεπέας. Ηνορέην σοφίης δ' ἀπέκερσε, καὶ ἄφρονι μούνῃ
col. 969–970page 82 of 98
PG 106:969Αγνοίη δῶκε κῦδος ἅπαν ἀέθλων. Ααυΐδην δ' ἀθέρισε προήγορον οὐρανοφοίτην, Πατρόθεον σοφίης πρῶτα καὶ εὐκραδίης. Μωσέα τὸν μέγαν οὐ λάβεν εἰς τύπον ἄρκιον οὐδεὶς, 'Ηγεμόνα στρατιῆς, ἡγεμόνα σοφίης. Τεσσαράκοντα έτη μόχθησε, καὶ ὕστερον οὕτως Ηνία λάβε λαοῦ καὶ ἄγεν εὐσυνέτως. Εσθλὸς ἔγν Θεόδωρος, ἀεθλοφόρων ὄχ᾽ ἄριστος, Ρητορικῇ δ' ἐκράτει καὶ πολέμῳ κρατέων. Θετταλίης πρόμος αἰχμητής Δημήτριος ἄλλος ᾿Αλλὰ μέγας Τριάδος σύμμαχος ἐκ στομάτων. Τῆς θύραθεν σοφίης πολυΐδμονας ἄνδρας λάσω, Ρήτορά θ᾽ ἡρώων δῆμον αριπρεπέα. Αμφότερον σοφίης ἐπιίστορα πάντα καὶ ἁπάσης Καὶ κρατερῶν πολέμων τ' ἔργα διδασκομένων ". Ἀλλ᾿ ἐμοὶ ἔμπαλιν ταῦτα διαμπερές αἶσχος ἀνάπτει, Καὶ κραταιῆς Ῥώμης πάτρια θεσμὰ λύω. ᾿Αλλὰ δίκαζε, δίκαζε, φίλη Τριάς· ἦν δ᾽ ἀδικοῦντα Καὶ σὺ λάβῃς, πρόσθες ἐλπίδα μακροτάτην. Ἐκ γενετῆς νεόκλαυστος ἀεὶ βάλον ὄμματα πρὸς σέ, Οὐδὲ κόρας κλίνθην ἰσχὺν ἐπ' ἀλλοτρίην Σὴν γενέτιν βοόωσαν ἐπ' ήματι ἦμαρ ἑκάστῳ Αίσχεα πόλλ' ἀπ' ἐμοῦ μακροτάτῳ βαλέειν. Πρόσθες ἀμετρήτου πελάγους τὸν ἔμφυτον οἶκτον, ὺν πᾶσι προχέεις οἶκτον ἀπειρέσιον. Δεινὰ πέπονθα τύνιν, μόνος Έλαος, ἵλαος εἴης, Αντίπαλος τόσσων μοῦνος ἔφυς παθέων. Ορφανίην ἐλέαιρε, καὶ ὅτι με ούποτε οὐδεὶς * σοί. Μειλιχίοισι λόγοις ἔτραπεν ἐξ ἀνίης Οι τοκέων με κατῴκτισεν· ὦ τάλας, ἐς τόσον ἦλθον Σπλάγχνον, ἀπηλεγέως δ' αῖον ἐκ φιλίων. Συγγενέες δ' ἐπέμυξαν, ἀπηνήναντο δὲ περί Τοὺς δὲ φίλους εὗρον χείρονας ἐχθροτάτων. ᾿Αλλὰ Πατὴρ σὺ μόνος, σὺ δὲ μοῦνος πότνια μήτης. Ταῖς σαῖς δ᾽ ἐξ ὀνύχων ἐλπίσιν ἔτρεφόμην Ἰσχὺς ἐμὴ, λόγος, Ανορέη, κράτος, ήλιος, δώματα, σερός, Αμφίστομος τε φύσις, πλοῦτος ἀπειρέσιος. Παρθένε παμβασίλεια, την φλόγα εἶδας ἀπείρων Αχρι καὶ οὐρανίων απτομένη νεφέων Ελπὶς ἀμαιμακέτη, ταλασίφρονα θήκατο μούνη Σή με, κόρη, πίστις, σὺς δ' ἐβίωσε πάθος. Ἐκ σοῦ δ' ἔλαος ή Τριάς, ὡς δ᾽ ἐπήβολος εἴη Μῦθος ἀπὸ στομάτων οὔατα πρὸς Τριάδος Σῶν πρὸ ποδῶν δ' ἐθέμην πάντων καὶ ἤλιθα πάσας Ελπίδας ἀμφιδύμους, αυτις ἐρῶ τὰ πρῶτα. Σὺ βραχίων ἐμὸς, ὄμμα, φάος, νέος, ἅπλετος ἀλλή Θαλπωρή βιότου, πνεῦμα, βίος τε λόγο; Μνῆστις ἀεὶ γλυκερή, λαλιὰ καὶ οὔασι τέρψις, Ερκος ἀεὶ τὸ πλέον ἀσπίδος ἀμφιβρότης. Παρθένε παμβασίλεια, καὶ ἄγριον οίδμα περήσω Σοὶ πίσυνος, καὶ πυρὸς ἔξομαι ἐκ μεσάτου. Παρθένε καλλιτόκεια, λεγὼ δέ τε αὐτοτόκεισ Θῆρας ἐπ' ἀνδροφόνους, ἄνδρας ἐπ' ἀλλοθρόους, Παρθένε, σὺ τ πίσυνος καὶ οὔρεα μακρά περήσω, Ατρομος ἐν νεφέλαις ἀετὸς ὡς πτερόεις.
col. 971–972page 83 of 98
PG 106:971Παρθένε, σοὶ πίσυνος καὶ ἔθνεα μυρία κόσμου Οὐδὲν ἀποπροφύγω, στήσομαι δ' εὐκραδίως. Παρθένε, σοὶ πίσυνος καὶ ἄγρια φύλα γιγάντων Εἰ; φόβον ἐμβαλέω, καὶ κρατεροὺς ὁπλίτας Οι τρομέω, σίδηρε· μάτην, πτερόεντες δῖστοι, Ἰοβολεῖτε χρόα στεῤῥὸν ἀπ᾿ εὐθυβόλων. Παρθένε, καὶ σοὶ θάρσυνος ἐς φλόγα μέσσην Πηδήσας Βελίαρ στήσομαι ἀβλαβέως. Παρθένε, σὲ τρομέοντες δαίμονες ἀγριόθυμοι Οὐτιδανὸν κἀμὲ οὐ τιθέασι κάτω. Ναὶ πέσον, ἀλλὰ σύ μ' ὑψόθεν ήρπασας, ἦν δ᾽ ἔτι κείμαι, ᾿Αλλὰ δίδως χεῖρα οὐδὲ πατεῖσθ᾽ ἀφίης. Παρθένε, σὲ τρομέω, καὶ τοῖς ἐν γούνασι κεῖνται Πάντα τε τὰ φρίσσω, καὶ βίος ἀμφότερος, Αἶνος, όνειδος, ἀδοξίη, εὖχος, πλοῦτος, ὑγεία, Νούσος, ὕβρις, πενίη, μῆτις εἰ δ᾽ ἀφροσύνη τ Κάρτος, ἀναλκίη, θάρσος, δέος, αἴσχος ἐπ' ἄνθος Ἱσταμένων πάντα, πάντα τε λυομένων. Τί πλέον; ἐκ σέο καὶ Θεὸς, ὕψος ἐμὸν, πέρας ἔσχατον [ἐσθλῶν, Τοῦτον ἔχω κέρδος, ἄν περ ἔχω σὲ, Κόρη. Τούνεκα καὶ σὲ πρὸ πάντων λίσσομαι, ἄφθορε Κούρη, Απτομαι δ' οὐ καθαραῖς χείρεσι σῶν γονάτων Χείλεσί τ' οὐχ ἀγνοίσι, παναγνοτάτην σε κικλήσκω Ονομα σὸν τρομέω καὶ τύπον εἰσορόων. ᾿Αλλὰ φίλους σους αίδεο, ἅζει δ' αίματα χύδην Αθλοφόρων ἱερῶν δάκρυά τ' ἐκ βλεφάρων Αλλους τ' αιδέσθητι χορούς μελανείμονας ἀγνοὺς Αγγελικῆς βιοτῆς εἰκόνα την χθονίαν Οι σε περιστάντες παναπείρονες ἄλλοθεν ἄλλος, Δάκρυα θερμά χέουσα ἡμετέραις 10 τύχαις. Εξοχα δ' εὐγενέτην γενέτην ἐμὸν ἄζεο, Κούρη οι Πατρικών οι λαγόνων δεύτερον ός μ' ἔτεκε Δοῦρας ἐμὸν Θεόδωρον, λόγχην, ἀσπίδα, τόξον, Καὶ κόρυθα βριαρὴν, καὶ ξίφος ἀμφίκοπον, Καὶ λόγον αὐτόχυτον νιφάδος πλέον έμφλογα ῥεῖθρα, Καὶ στόμα, καὶ χεῖρα, καὶ θράσος ἐν πολέμοις Υδασι βαπτιστήν, βαπτιστόν θ' αἵμασιν ἁγνοῖς Οὗ κλῆσιν φορέω, ὦ τάλας, ὡς ῥυπόω! Οὐρανίων τε πρόμους, περιηγέα, Εμφλογα κύκλα, Ταῦτα, Κόρη, θεμένη, θὲς θρόνον ἀμφὶ δίκῃ. Σπλάγχνα τ' ἐοικότα σοῦ παιδὸς πολύολβα κυκλίσκω. Ταῦτα λύει με, Κόρη, τοῖσδε δίδου τὸ κράτος. Ηλιτον ἐκ γενετῆς, ὅσσα ψάμμαθός τε κόνις τε, Σοὺς δ' ἔφθειρα νόμους, ἄφθορε, οὐδὲ λόγους Σοὺς προπάροιθεν ἐμῶν ἐθέμην παθέων· ἰδέ θ' ὅρκους Συνθεσίας τ' ἀπλέτους εἰς ἀνέμους εθέμην. Σῶν ξενίων μυρίων δ' ἔτυχον, καὶ ἔδρακον οἷα Οὐδ' απαμειβόμενος ὕβριας ἀντιπάλων. ρνδ'. Εἰς τὸν ἅγιον 'Ρωμανὸν τὸν μελωδόν. Ο συγχορευτὴς οὐρανοῦ τῶν ἀγγέλων, Καὶ γῆθεν ᾄδει τὰς ἐκεῖ μελῳδίας. ρνε'. Εἰς ἔλαφον διωκομένην καὶ καταφυγούσαν πρὸς θάλασσαν, καὶ ὑπὸ σαγηνευτών κρα τηθεῖσαν. Η μ' ἔτεκε φύγον, εἰς ἅλα δ' ἔδραμον ή ρα, ματαία το μήνις ἰδ' άφρ. χέουσ' ἡμετέρασι, οι κούρην οι πατρικίων.
col. 973–974page 84 of 98
PG 106:973Κρέσσονα μητρὸς ἔχειν μητρυἂν ἐλπομένη. Κτείνει δ' Ιχθυβόλος, φεῦ αἴσχεος! οὐδὲ κυνηγός, Οὐδὲ δρομάς με κύων, ἀλλὰ λίνον κατέχει. Ο ὐδ᾽ ἀδίκως ἐδίκασε δίκη. Τί γὰρ ἔλλιπον αἷαν Τὴν φιλίην, μούνων ἕνεκα θηροφόνων; ρνς'. Εἰς τὸ πρὸς τὴν ὁρμωτόν. Τῆς ὁρμωτοῦ τὸ κάλλος ἐξησκημένος Χρυσοῦς τις όρμος ὥσπερ αὐγάζει χθόνα. ρυζ. Εἰς τὸν θεολόγων. Η γνῶσις ὄντων, Γρηγόριος νῦν βλέπων. φνη. Οἱ μὲν πάλαι θύουσιν ἄρνας καὶ βόας, Ἐγὼ δὲ Χριστῷ τῷ λόγῳ θύσω λόγων Τῷ νῷ τε τὸν νοῦν, πνεῦμα πνεύματι, τρία. ρνθ'. Εἰς τοὺς διαβάλλοντας. Πέρσης ὁ Κῦρος, Μακεδών ᾿Αλέξανδρος, Αυσών ὁ Καίσαρ, ἀλλὰ τῶν σοφῶν φίλοι, Σοφοὶ δὲ μᾶλλον ἔμπλεοι παιδευμάτων. Νύν δο Τὴν γνῶσιν ἐγκαλοῦσι, φεῦ πικρᾶς τύχης! ρξ. Ακους ταῦτα, γῆ, θάλασσα, καὶ πόλος, Ψυχαὶ σοφῶν τε καὶ στρατηγῶν τῶν πάλαι Ισοκράτης ὥρισε ῥώμην καὶ φρένας Θουκυδίδης έμιξεν όπλα καὶ λόγους Ρήτωρ στρατηγὸς καὶ Περικλῆς καὶ Κίμων, ᾿Αλκιβιάδης καὶ Θεμιστοκλῆς μέγας Αμφω τέλειοι 4, Φωκίων κρηπίς λόγων. Έλληνες άλλοι μυρίοι ρώμης πρόμοι. Έφησε πρώτην τακτικήν μαθημάτων Πλάτων ὁ κλεινός, Σωκράτης τολμητίας Εἶχε τὰ πρῶτα τῶν ἀριστέων γέρα. Ήρωες ἄρδην πάντες εξησκημένοι Νέστωρ, Οδυσσεύς, ἀλλ᾽ Ἀχιλλεὺς καὶ πλέον Δεινὸς θεωρεῖν τῶν ὅλων καὶ τὰς φύσεις, Κίνησιν άστρων καὶ φθορὰν διὰ ἕρος τ Καὶ ῥυθμικῆς ἔμπειρος εὐαρμοστίας, Ιατρικός τε, καὶ μαθητής Κενταύρου. 'Αλλ' οἱ σοφοὶ νῦν, πλὴν ἐγὼ μωρούς λέγω, Τὴν γνῶσιν εἶπον ἐμποδὼν τῆς ἀνδρίας. Οὐ συλλογισμοὶ καὶ στρατοῦ διαιρέσεις Εἴπω τὸ μεῖζον, οὐδὲ κίνδυνοι τόσοι, Οὐκ ὄψις ἡ γέμουσα πολλῶν τραυμάτων Οὐ χεὶρ ἀριστεύουσα καὶ κεκομμένη. Εστω τις εὐστόλιστος, ηνθετισμένος Κύμην τὰ πολλὰ συντιθεὶς εὐσχημόνως, Οφρῦς ἐπαίρων, καὶ φυσῶν στῆθος μέγα, Και σκηνοποιῶν ἐθνικῶς πως τὴν κάραν Πράττων ἃ μὴ δεῖ, καὶ λαλῶν ὡς θηρίον Θηρσὶ λαγωός, τοῖς δὲ θρέμμασι λύκος Πολλὴν νεσῶν ἄγνοιαν, εύγλωττος, λάλος, Ατακτος, ἅρπ ξ, ἀλλοεθνής πολλάκις, Αρδητοποιός, τοῦ βίου παντὸς λύμη. Οὗτος τὰ πρῶτα τῶν ἀριστέων ἔχει Οὗτος στρατηγός, ὀξὺς, εὐφυής, πρόμος, Σύμβουλος εὐθὺς ἡδὺς ἐν συνουσίαις Αρχων στρατηγών, πρῶτος ἐν βασιλείας. Η δ' ἀρετὴ καὶ γνῶσι; ἐν ταῖς γωνίαις Στυγναί κάθηνται καὶ παρημελημέναι Θρηνοῦσι πικρῶς οὐχ ἑαυτὰς τῆς τύχης ο έλετος * φορὰν δι' ἀέρος.

Poem CLVI - CLXCarmen CLVI - CLX

col. 975–976page 85 of 98
Carmen CLIV - CLV
PG 106:975Φύσει γὰρ αὗται τίμιαι· καὶ τοῖς ξένοι;, Θρηνοῦσι δ' αὐτὴν τὴν βασίλειον πόλιν Καὶ σκήπτρα Ῥώμης καὶ τὰ Ῥωμαίων καλὰ, Ῥυέντα πρὸς χοῦν ἔργα, καὶ σεμνάς πόλεις Τοῖς ἔθνεσι, φεῦ! ἐκτόπως πατουμένας Καὶ δόξαν ἀνθήσασαν ἐν πολλοῖς χρόνοις, Καὶ τοῦ στρατηγοῦ τὰ νεῦρα συγκεκομμένα. Γελῶσι δ' αὐτοὺς καὶ σοφοὺς ὑποξύλους Καὶ τοὺς τεθέντας τῶν νέων σοφῶν δόμους 88. Δειλός τις ἔστω πᾶς σοφὸς, κἂν μὴ θέλῃ, Λαγῶ βίον ζῶν, γλῶττα καὶ γαστήρ μόνον. Πράκτωρ, ὑπουργὸς καὶ ποριστὴς χρημάτων Τῆς ἀνδρίας μὲν ἐν λόγοις ἐπαινέτης, Καὶ τῆς παλαιᾶς ἀρετῆς μεμνημένος Ἔργοις δὲ ταύτης τὴν ἐναντίαν τρέχων Κἂν εἰ σοφῶν τις ἄλλος ἀνδρίαν λάβοι Θεοῦ γὰρ αὐτὸ δῶρον οἶδα καὶ μόνον, Εκτακτος οὗτος, καὶ σοφῶν λύων νόμους. Φεῦ τῆς ἀγνοίας! φεῦ φθόνου! φεῦ τῶν δύο! Υἱοὶ βροτῶν μαίνοισθε μέχρι καὶ τίνος; Η τῶν καλῶν γὰρ ἀνδρίαν οὐ γραπτέον, Η μὴ μετεἶναι τῶν καλῶν ἑατέον. Σοφοῖς σοφὸν δὲ καὶ τὸ βούλεσθαι τόδε, Τῆς δ' ἀρετῆς πόῤῥωθι κεῖσθαι τὰς φρένας Τὴν δ᾽ αὖ τελείαν ἀρετὴν ἐγὼ λέγω, Εὐανδρίαν, φρόνησιν, ἡδονῶν κράτος.. Ἡ δ' ισότης τί; Κρᾶσις ἀρετῶν ἴση Ὅπερ δίκαιον ἔστι καὶ καλεῖται τοῖς πάλαι. Μισῶ σοφιστὴν ὅστις οὐχ αὑτῷ σοφός Οὐδ' ἔσχεν οἷσπερ καὶ σοφὸς γνωρίζεται. Εἰ συλλαβεῖν δὲ μὴ σθένεις τόλμαν λόγῳ, Τί τοῖς ἔχουσι καὶ φθονεῖς ἀνενδότως; Τί καὶ στερεῖς, ἄνθρωπε, γνῶσιν ἰσχύος; Τί τοῖς ἁγνώστοις ἐγχειρίζεις ἡνίας; Τί βρῶμα ποιεῖς τὰς πόλεις τοῖς βαρβάροις; Τί νεῦρα τέμνεις τοῦ στρατοῦ τεθραμμένα, Πολλαῖς παλαιοῦ καὶ καλαῖς στρατηγίαις, Εὑρήμασί τε καὶ σοφῶν τεχνουργίαις; Εὐριπίδου πῶς τῶν στρατηγῶν τὴν κρίσιν Σοφός δοκῶν, ἄνθρωπε, νῦν παρατρέχει; Θάρσει προκρίνας τῶν φρενῶν εὐβουλίαν; Ἐν γὰρ οὐδὲν θάτερον λελειμμένον. Τί καὶ καλοῦσι τὴν ᾿Αθηνᾶν Παλλάδα; Τί δ'; οὐκ ᾿Απόλλων μουσικός καὶ τοξότης; Τί δ' ἦν Ἀχιλλεύς; πρῶτος οὐ θεωρία, Καὶ μουσικός τις ᾔδεν ἀνδρῶν τὰ κλέα; Ἰατρικὸς δ' ού, και μαθητής Κενταύρου; Τί δ' ἦν Οδυσσεύς; οὐ λόγοις σοφοῖς ῥέων; Τὸ σύντονον δὲ τίς κατώρθωσε πλέον; Εῶ Πύλιον τοῦ μέλιτος ἡδίω, Καὶ τὴν Ατρείδου συντετμημένην φύσιν, Ηρωας άρδην ἔνθεν ὠνομασμένους Εἴροντας εὖ τε καὶ λέγοντας ἐντέχνως Ανδρῶν ἁπάντων Σωκράτης σοφώτερος Εστη δ' ἐπ' αὐτὴν πολλάκις τὴν ἀσπίδα Καὶ πρῶτος ἦρε τῶν ἀριστέων γέρα Πλάτων ἀθλητὴς, καὶ μαχητής Αἰσχύλος. Ο δ' οὖν στρατηγῶν πρῶτος οὐ καὶ ρητόρων 14 Σοφῶν δὲ μᾶλλον, ὃς λύει χρησμούς μόνος, Βουλαῖς δὲ νικᾷ καὶ μάχαις τὴν γῆν ὅλην Η νόμους. 6. Θεμιστοκλῆς.
col. 977–978page 86 of 98
PG 106:977Πείθει τε νικάν μὴ θέλοντας τους φίλους Κρατεῖ δὲ Περσῶν δημιουργῶν ἐκτόπως, Γῆς καὶ θαλάττης, πᾶν ἔθνος, πᾶσαν πόλιν Ψυχῆς τε τόλμῃ καὶ φρενῶν εὐλαβία Κάτω τίθησι, καὶ παρ' ἐχθρῶν τυγχάνει Αἰδοῦς ὁ κλεινός, θάπτεται δὲ καρδίαις. Καὶ θαῦμα, πῶς ἂν σῶμα καὶ ψυχή μία Κρείττων ἐδείχθη τῆς ὅλης οἰκουμένης, Θάρσει τε πολλῷ, καὶ φρονήσει, καὶ μάχῃ. Τί καὶ Περικλῆς ᾿Αλκιβιάδης και Κίμων, Οἱ τῶν ᾿Αθηνῶν εὐπαγείς χρυσοί στύλοι, Οἱ τῶν λόγων ἄρχοντες, οἱ μήτρας πρόμοι, Οἱ τὴν φύσιν βλέποντες; Οι γεωμέτραι Ηστραπτον έργοις και λόγοις την Ελλάδα, Ιπποις κατ' αὐτὸ, ναυσί, πεζοῖς ἐκράτουν Δόξης, τροπαίων, ἀρετῆς, σοφισμάτων, Πᾶσαν θάλατταν, πᾶσαν ἐπλήρουν χθόνα Έλληνες οὗτοι· πλὴν Θεοῦ πάντως χάρις Ην καὶ τὰ τούτων, οὗ φρόνησις, οὗ λόγος, Παρ' οὗπερ ἔσχον καὶ τὰ τῆς εὐανδρίας. Σὺ δ', ὦ Μακεδών, πῶς σοφὸς κριθῇς ἔτι ἂν καὶ μαχητής; πῶς φθονεῖς δὲ τῆς τέχνης *Απασιν ἄλλοις; πῶς μόνος θέλεις ἔχειν Αριστοτέλους τους σοφούς λαβυρίνθους; Μόναρχε πρῶτε, Καίσαρ, ἀρκεῖ σοι μόνον Λέγειν τε δεινῶς, ἀντικάτωνας γράφειν, Βίβλοις συνεῖναι, τὴν φύσιν ζητεῖν ὅλων; Τί καὶ στρατηγεῖς καὶ βιάζῃ πᾶν ἔθνος, Καὶ τὰς ἀπείρους ἐν βραχεῖ πόλεις ἔχεις, Ὅρους δὲ πήσσεις εν ἐν Γαδείροις Αὐσόνων; Η τοὺς ἀπίστους τοὺς δὲ πιστοὺς οὐ δέον Θάλλειν καλοῖς ἅπασιν ἔργοις καὶ λόγοις; Αλλ' ἐλθὲ, πῶς ἔκρινε καὶ Θεός, λέγε, Τίνα στρατηγὸν τῆς ἑαυτοῦ δεικνύει Μοίρας κραταιᾶς καὶ στρατοῦ ποθουμένου; Οὐ τὸν γραφέντα τοῖς λόγοις μακρῷ χρόνῳ, Καὶ συλλαβόντα πᾶσαν εὐπαιδευσίαν; Αἰγυπτίοις συνόντα Μωσήν τὸν μέγαν Τὰ πρῶτα καὶ κάλλιστα τῶν μαθημάτων, Λόγους ἀριθμῶν, γραμμικήν θεωρίαν, *Άστρων πολήσεις, ρυθμικῶν μελῶν ὄρους, Ο κρᾶσίς ἐστι καὶ τέλος καλῶν ὅλων; Παλαιὰ ταῦτα, πᾶν καλόν, φασί, πάλαι, Καὶ καινὸν οὐδὲν τῶν καλῶν καὶ τιμίων Ζηλοῦν δὲ ταῦτα μὴ καλὸν, καὶ τίς λόγος; Οὐδὲ γράφειν ἔξεστι λοιπὸν ὡς πάλαι, Οὐδὲν λόγοις ἄριστον ὡς πριν τυγχάνειν, Οὐδ' ἐν μάχαις βέλτιστον; Εῤῥευσαν τέχναι; Πάλαι γὰρ ἦσαν τοῖς βροτοῖς εὑρημέναι Τὸ σωφρονεῖν πᾶν ἐκλέλοιπε τὸν βίον Τὴν ἀρετὴν δίωκε πᾶσαν, ἢ πάλαι Φανεἶτα πολλοὺς ήρεν εἰς ὕψος μέγα, 'Αφεῖσα τούτους ἀρχικούς ὥσπερ τύπους. Πρὸς οὔς βλέπων τις, κάλλος εἰ θέλοι βίου, Ἐκεῖθεν ἔλκει, κἂν τὰ δεύτερα γράφῃ. Σὺ δὲ, προφῆτα καὶ βασιλεῦ, πῶς πλέον Αὐχεῖς ἁπάντων γνῶσιν; οὐκ ἀριστέων Έχεις τὰ πρῶτα; Πῶς σοφίζῃ τοὺς νόμους, πήσσεις
col. 979–980page 87 of 98
PG 106:979Εἴπερ τις άλλος, τοῦ Θεοῦ, καὶ τοὺς λόγους Ζητεῖς,ἐρευνας, τῶνδε τῶν ὁρωμένων, Στρέφεις δὲ πολλὰς ἐν φρεσὶ θεωρίας Κινεῖς δὲ γλῶσσαν νυκτός, ἡμέρας ὅλης, Θείοις ἐπ᾽ ἔργοις· μουσικὸς δὲ τυγχάνεις, Καὶ ῥυθμικὴν ἔδειξας εὐαρμοστίαν, Λόγοις δ' ἐφευρεῖν καὶ βάθη κεκρυμμένα Θεοῦ τε πολλὰ καὶ Θεοῦ τῶν κτισμάτων; Πῶς συντιθεῖς δὲ καὶ μέλιτος κηρίον Τρόπον μελίσσης τὴν σοφωτάτην βίβλον Ἐξ ἧς ἅπασα γνώσις, ὡς πηγής τα βρύει Θεοῦ, Χερουβίμ, ἀγγέλων 8, ἀρχαγγέλων, Νέων ἁπάντων, τῶνδε τῶν ὁρωμένων Τρόπων, τροπαίων, ἀρετῆς, ἁμαρτίας, Τύχης, νοός, ζωῆς τε καὶ θνητῶν τέλους, Φωτός, σκότους τε δαιμόνων, παθημάτων, Καινῆς τε πρὸς γῆν κράσεως τοῦ Δεσπότου, Καὶ σῆς ἀχράντου Μητροπαρθένου Κόρης, Αῤῥητα ταῦτα καὶ λόγων ανώτερα; Αλλ' ἀρπαγαὶ νῦν τοῖς στρατηγοῖς καὶ μέθαι, ῶν οὐ μετεῖναι τοῖς καλοῖς φήσεις δέον. Τί ταῦτα πρὸς τὸ πρᾶγμα; Χωρὶς οἱ λόγοι. Αλλο στρατηγές, ἄλλο δὲ στρατηγία. Κακός τις οὗτος· ἡ δ' ἀρίστη τῇ φύσει, Ἰατρικὴ σώτειρα· πολλάκις δ' ἔφυ Φονεύς Ιατρός· μὴ κακίζῃς τὴν τέχνην. Οὐ πράγματος, (πῶς;) τῶν προσώπων δ' ἡ βλάβη. Ἔβλαψε ῥήτωρ πολλάκις τις τοὺς νόμους Μὴ καὶ κακίζῃς δεινότητα τῶν λόγων. Αλλως τε τοὺς κακοὺς μὲν ὡς κακὸς σύνοι. Ἐγὼ δ' ἀριθμῶ τοὺς καλοὺς οὓς καὶ μόνους Οἶδα στρατηγοὺς ὡς ἔχοντας τὴν τέχνην Καὶ μουσικοὺς γὰρ καὶ κρατοῦντας τὴν λύραν, Τοὺς εὖ δὲ ταύτην εἰδότας κροῦσαι μόνον, Καὶ τοὺς διδόντας τὸν λόγον τῶν κρουμάτων, Καὶ μὴ φέρωσι χερσὶν οὗτοι τὴν λύραν. Ως ἱππικοὺς δὲ, γραμμικούς, πᾶσαν τέχνην, Αγαλματουργούς, τέκτονας, λιθοξόους, Εκαστον, οὗπερ ἔσχε τὴν γνῶσιν μόνον. Καὶ ταῦτα μὲν δὴ νοῦς ἐτόξευσε μάτην. Μᾶλλον δ' ἐκεῖνος εύλο; ώτατος λόγος, Ὡς αὐτός ἐστι δεικνύων ὁ σής λόγος, Μη συμφερόντως τοῖς ξένοις παιδεύσεως Εχειν ἐθνῶν τε καὶ στρατοῦ τὰς ἡνίας. Εἰ γὰρ κρατούντων τῶνδε, πᾶν δεινὸν κρατεῖ, Μέθη, τυραννίς, ἁρπαγαί, σφαγαί, βίαι, Ήτται, σφαγαί, κάθειρξις, αἰχμαλωσίας Δῆλον, κρατούντων τοῖσδε τῶν ἐναντίων, *Αρξει καλὸν πᾶν, εγκράτεια, χρηστότης, Ευανδρία, φρόνησις, ἀλκὴ πρὸς πόνους, Τέχναι κατ' ἐχθρῶν, τάξεων ευταξίαι, Νίκαι, τρόπαια, δόξα, Ῥωμαίων κράτος" Θεοῦ πρὸ πάντων εὐμένεια τοῖς ὅλοις, ὺς καὶ σφραγίς μοι τῶνδε τῶν ψελλισμάτων Εσω. Τὰ δ᾽ ἄλλα τοῖς σοφισταῖς μελλέτω. ρξα-ρξβ'. Εἰς τὸ ἔαρ. Χριστὲ ἄναξ, ὃς ἔαρ θαλέθον πολυήρατον ἄρτι Ἐκ ζοφεροῦ χειμῶνος ἀπηύγασας ὥριον ἄνθος. Πάντα δ' ἀνῆκεν ὑπὸ χθονός οἷά τε τύμβου Δεύτερον ἐς φαέθοντα παλίμπνοος ἄρτι μολόντες πηγή. ἀργέλων.
col. 981–982page 88 of 98
PG 106:981Πάντα δ' ἐκοσμήσαντο καὶ ἄνθετο κόσμον, ὁ κόσμος, ο Αρτι δὲ καὶ κρίνον εἰκὼν φέρτερος ουρανιώνων, Οὐρανὸς ἄστρα φεραγέα, κάλλιμα ἄνθεα γαῖα, Ακρον δ' αιθέρα, πάγκαλά τ' όρνεα άρτι φανέντα. Πορφυρέην δε θάλασσα γαλήνην, άλλα τε νηκτά Νῦν μὲν χρυσόκυκλον ἐπήντυνεν "Ηλιος άρμα, Αὐτὸς δ᾽ ἀντολίηθεν ἐφ' ἑσπερίην μάλα νύσσην ίπταται ὑψηλὸς, φαιδρὸς περιώσιος, ἡδὺς, Θερμός, βλαστοφόρος, ευδοδάκτυλος, εύδρομος, ὀξύς Νῦν δὲ καὶ ἄστρα αριπρεπέα καὶ εὔδρομα πάντα, 'Ρεῖα δ᾽ ἀρίζηλα καὶ εὔθετα πᾶσιν ἰδέσθαι. Πολλὰ δέ γ' ἐξεφάνη, καὶ ἄδηλα τὸ πρίν περ ἐόντα, Ονομά τ' εὐφραδὲς, ὁλκάσι, λύχνοις, ἐδίταις ἀγοί. Νῦν καὶ μήνη χρυσόκερως, ἅτε νύμφη παστοῦ Νυμφίου εκπροτεῖσα, καὶ ἔγκυα τα φώτα λαβοῦσα, Γαῦρος ἐπαντέλλες, πολλοῖς δ' ἑκάτερθε προπομποῖς "Αστρασι κυδιάει, βόησε οι δ' εφύπερθεν ἁμάξης Στέλλετ᾽ ἐς Ὠκεανὸν, φιλέραστος, εύχροος, ἀδρα, Οὐδὲ μέλαν σκιόεν νέφος αὐτὴν ἀμφιπεπηγός, Κάλλος ἀναλδύνει καὶ ἄγριον ἀμφικαλύπτει. Νῦν μὲν καὶ πολύοπτος ἀπελάγη άσπετος αἰθήρ. Λευκοχίτων, κροκόπεπλος, εύπνους, όμμασιν αὐγή. Νῦν ζέφυροι πνείουσι κατ' ἄνθεα καὶ μύρον ἡδὺ Ἐξ ἀνέμων ῥισίν· εὖ μέγα καὶ λαλέουσι χάρμα. Ηδη καὶ γαῖα χλοερήν ἐστέψατο ποίην, Και λαγόνων προέβη τόκος ώριος, ήδύς Αρτι μὲν ἐκ καλύκων διδυμόχρονες * ήΰτε κούρη Εξεφάνη θαλάμων βόδον, ὄμματι τέρψις. Καί τε μύρον ῥισίον μαλακή δρόσος έπλετο χερσίν, Λευκοφόρων Σεραφίμ, πτερύγων ισαρίθμιος χορός. Χρυσείας κεφαλὰς προσβάλλετο οἷά τε ράβδους. Σκήπτρον ἀνακτορίης μέσον ἀμφιέπον περίκυκλο, Εύθρονον, ἔμφλογον, ἐν τρισὶ γραμμαῖς ἔξοχον άλλων, Τριαδικὴν μορφὴν ὑπερούσιον οἷα προφαίνον. "Αρτι δὲ λευκόῖον θάλλει κυαναυγές, εὔπνοον ἔον, Πορφύρεός θ' υάκινθος, εύχνους οἷά τε μοῖραξ", Εὐχαίτης καμάων καλὴν ἀνεδήσατο χαίτην Καὶ μαλακός νάρκισσος ἀπὸ χθονός έδραμε τερπνός, Ηδύχροός τε κρόκος χρυσάνθεος, ἰδ' ἀνεμώνη Πάντη δ' ἀμφιτέθηκε χάρις - δένδρεα παρήνοις Υψόσ' ἀναθρώσκει, χλοεροίς τε μελίζεται οι φίλοις Ηδύ τι καὶ ψιθύρισμα καλόν κελαρύσμασι κρήνης β Μίγνυτ'· ἐπὶ σκιεροῦ τάχα δ' ἄλσεις ὄρνις ἀείδων Αμφοτέροις κεράα τριτάτην πολυσχία οι μοῦσαν. Αλκυονίς ο δ' ἀλίοις ῥοθίοις ἐπιμίγνυσιν ᾠδὴν, Η κ' ἀναβαλλομένοις, προσπτυσσομένοις ποτὶ χέρσον. Χεύει καὶ χελιδών πολύμολπος ἀτειρέα φωνὴν, Ορθρινάδ᾽ ἐν θαλάμοις προσφθέγγεται ηΰτε κούρα. Πρόκνης ή μελίγηρυς ἀποσταλάει δ' ἅμα μολπή, Ποικίλα οι τροπόωσα κατ' άλσεα οὔποτε λήγει Κύκνος ἐπ᾿ ὄχθαισι ποταμοῦ λυρογηθέα δειρήν Αντείνας, ζεφύρω πτερά πλήσας, Αΰτ' ἀοιδος Πνεύματος εὐκελαδα λύραν, εὖ δέ τε δάκτυλα βάλλων, Καλὸν ἀποθλίβει μέλος ἀερόμολπον, ἐρατὸν Αὐτὸς ἀοιδὸς ὁμοῦ τελέθων, αὐτὸς δέ τε αὐλός. Στηθομελεῖς δὲ τέττιγες ἐπ' ἀκρεμόνων μάλα πολλήν * Εγγυα, οι βορέης. * διδυμόχροος.. οι μείραξ.. * νια, μελίσδεται φύλλο, πολυηχέα. ν ἀλκιονὶς ποκίλα τετροπ * ἐραστόν.

Poem CLXI - CLXIICarmen CLXI - CLXII

col. 983–984page 89 of 98
PG 106:983Σύντονον εὐκελάδοις μαγάσι προχέουσιν ἀοιδήν * Αρνες δ' ἀμφιπερισκαίρουσι, συρίσδεται ἡδέα ποιμήν. Μήλα μαλοίς βεβρίθασιν, ἀγάλλεται αιπόλος αιξίν, Βουκόλος εἰς σκιερὰν πλατανιστον ἀπέδραθε, κρήνης Αγχ: ἐπ' ἀργυρέης ψυχρὸν παραπαλμένον το ύδωρ. Νῦν ναῦται πλόονσιν, ὁδοιπορέουσιν ὁδῖται Οἱ μὲν ἐπ' ἀργυρόεντα, πορφυρόεντα θαλάσσης Νῶτα περιπλήσσοντες καὶ ἀμπετόωντες ἐπ' αὔρας, Ιστία νηυσὶ πέτεσθαι, καὶ πάλιν κώπαις οἷά τε ποσὶν Ειναλίην τέμνοντες ὁδὸν, καλὸν ἄστεος ὅρμον Οἱ δὲ περιπνείοντας καὶ ἅμα ψύχοντας ἀήτας, Τέττιγας εὖ λαλέοντας, καὶ εὐπτομέοντα πετήλοις Ορνεα, ποικιλόφωνα, καὶ ἡδέα νάματα κρηνῶν. Νῦν δὲ μαχητής ενοπλος οἷά τις εὔχροος ἀστὴρ Λαμπρὸν παμφαίνει καὶ εὐχαρι ἅρματι ταίνει Ιπποις δ' ἀμφιπερισκαίρει, ξίφος οιά τε θήγει Αγχέμαχον, κραδίη πνείει μένος, ἄλλεται ὀργῇ. Καὶ πῶς σεῖο, μέλισσα, λαθείμην, σειό τε δώρων; Νῦν στρατὸς αὐτοκέλευστος ἐπ' ἄνθεα ήΰτε κώμας Στέλλεται εὐφραδέως, ἀνά τ' ἔδραμεν άχθεα τερπνά Εξ τε λάφυρα φέρων, καὶ ἡγεμόνος προπάροιθε Θῆκαν ἐπισταμένως, ἄλλοις δ' ἐπὶ ἄλλα τιθεῦσαι Πάνσοφα ἔργα πένοντα, κάλλεα μυρία κηροῦ, Ηδέα δῶρα μέλιτος ἐπισφραγίσαι ἐνὶ θήκαις, Πλοῦτον ἀπειρέσιον, βροτέης γενεῆς ἄκος, εἶδαρ, Εἶδαρ ἱμερτόν, ἀκηράσιον, βασιλεύτατον ἄλλων. ᾿Αλλὰ τί μοι τάδε, Χριστέ, άναξ Λόγε φέρτερε, μάθου "Ος μεγάλοισι λόγοις νωμᾷς οιήτα κόσμου; Τίς γλυκεροῦ λόγος εἴαρος, ἢ λόγος εἰαροφύτων; Πάντα μὲν ἐκ νεκύων φαεσίμβροτον ἔδραμεν ἡώ, Πάντα τέθηλε, γάννυνται, οὐρανὸς, ἥλιος, ἄστρα, Υδατα πλωτοῖς, γαῖα δὲ πεζοῖς, ὄρνισιν ἀὴρ, Πάντα δ' ἀνηδήσαντα τεαῖς ἐπέτρεψεν ἐφετμαῖ;. Σὺς δὲ μόνος στενάων λάτρις, ἕλκεα μυρία πέτων Εμπνοές είμι νέκυς, δεδμημένος ἄλγεσι πολλοῖς. Ωλετο μέν μοι φάος, ώλετο καὶ μένος ἐσθλὸν, Ωλετο δ' ἀλκὴ σώματος, ώλετο δ' εύχαρις ἤδη, Μῦθο; δ' ἐξαπόλωλε, μεμυκότα χείλη • σιγῇ. Κτήματα δ' εκφορέουσι διαῤῥαιστήρες ἀνάγκῃ, Αλλοθεν ἄμενος ἄλλος ἑτοιμοτάτην ἐπὶ θήρην. Τίς δ' ἂν ἐπεσβολέοντας ἐνέγκοι, τόξα τε γλώσσης Αυτονόμου, κακίης πολυφάρμακα πάντοθεν τοὺς Αμφαδίους, κρυφίους, ὑπὸ νύκτα καὶ ἦμαρ ἐπ᾿ ἡμαρ; Τῶν πάντων οὐ τόσσον ὀδύρομαι ἀχνύμενός περ, Οσσον ἑνὸς, τό με καὶ εἰν ἡμῷ γήραϊ θῆκε Ψυχὴν αἰνέμορον κλαίων, Μάκαρ, αἰνὰ παθοῦσαν Ψυχὴν, ἣν ἅτε δένδρεον ἐξετάνυστ᾽ ἐπὶ γαίης, Δένδρεον ὑψιπέτηλον ἀκηρεσίῳ παρὰ πηγῇ Ιστάμενον πάρος, οὐδὲ βίας ἀνέμων ἀλεεῖνον, Ριζόθεν ἐγκατέβαλλε δυσαέος ἄσθματος ὁρμή Υδασί τ' οὐκ ἀγαθοῖς, ἅτε πήμασι τοῦδε βίο:ο Δυσδαίμων Βελίαρ πολεμόκλονον αἱὲν ἐγείρων, Κέντρον ότις πικρόν, δνοφύον, θανάτοιο σοφιστής. Αλλά μ', Αναξ, ἐμὸν ἐμὸν, νόος, σθένος, ἥλιος, ἀλκή, το παρεπαλμένον. * ἅρμα τιταίνει. 9 πέσσων. * χείλεα.· ὁρμή
col. 985–986page 90 of 98
PG 106:985Ζωή, κῦδος, ὅπλον, κάλλος, λόγος, εύχαρις ἐλπὶς, Εγρεο και μ' ἀνάστησον, ἐς οὔατα σὸν δ᾽ ἔπος ἐς [τάχος ἔλθοι, Νεκρά, μυδαλέα ", καὶ εὔδρομος οἷά τε νεβρός Θρέξομαι ἀλκήεις, σθεναρός, καλός, εὔχαρις, ἡδὺς, Παντοίαις ἀρεταῖς κεκασμένος, ίδρις ἁπάντων Μητέρα σὴν φυγόδεμνον, ἐπήρατον, ἱκέτιν, ἁγνὴν, Και, Μάκαρ, αίδεο, γενοῦμαι ', Λόγε, καί μ' ἐλέαιρε. ΜΕΤΑΦΡΑΣΙΣ ΤΩΝ ΟΔΩΝ. ρέγ'. δή Α'. Αιγυπτίων πόντωσις, ᾠδὴ Μωσέως, Αἰγυπτίων όλεθρος, Ισραήλ κράτος. Ασωμεν ᾠδὴν τῷ κραταιῷ Κυρίῳ Δόξη; γὰρ ἐπλήρωσε τὴν οἰκουμένην, Τὴν ἵππον ὡς ἔῤῥιψε καὶ τὸν δεσπότην *Αρδην Φαραὼ πρὸς θαλασσίαν χύτιν. Οὗτος βοηθὸς καὶ σκεπαστὴς καὶ πρόμος, Στρέφων τὰ δεινά πάντα προς σωτηρίαν Οὗτος Θεός μου, καὶ μόνον καὶ δοξάσω Θεὶς πατρῷος· τοῦτον ὑψώσω μόνον.. Εθραυσεν ἐχθροὺς δεξιὰ ση, Χριστέ μου "Υδωρ διέστη πνεύματός σου τῇ βία Έκρυψε πόντος ἐκκρίτους ιππηλάτας Εἰς τεῖχος ἐῤῥάγησαν αἱ ρευσταὶ φύσεις Γλώσσας μεγίστας είλες, οφρυν βαρβάρων. *Αβυσσος ἐκπέπωκε τοὺς ἀνουστάτους Σφοδρῶς ἔδυσαν ὡς μόλιβδος εἰς βάθος. Ηξας δὲ λαὸν ἔκκριτον σὸν χειρί σου, Εχθρῶν ἀνοίκτων ἐξέσωσας μυρίων, ᾤκισας εἰς γῆν ἡδονῶν πηγὴν ὅλην. διναν ἔθνη, και παρωργίσθη γένη Οἰκοῦντα κύκλῳ καὶ λάτραι θεῶν νόμων, Εἴληφε Μωαβ καὶ Φυλιστιεὶμ τρόμος Ἔφριξε πάς τις σῶν βραχιόνων σθένος Ἕως παρῆλθον οἷς ἐκληρώσω μόνους, Εἰς γῆν ποθεινὴν ἣν ἐπηγγείλω πάλαι. Ανθ' ὧν κροτοῦντες κυμβάλοις καὶ τυμπάνοις, Ψαλτηρίοις, φόρμιγξιν, ἐργάνοις, λύραις, Καὶ πᾶσιν ἄλλοις είδεσι μουσουργίας, Νίκας, τρόπαια, δόξαν ᾄδομεν, μόνῳ Σοὶ τῷ κρατοῦντι καὶ θεῶν Θεῷ μόνῳ Οἷς εἰς θάλασσαν ἵππον, ἁρματηλάτας Έκρυψας ὡς φάλαγγα Φαραωνίτιν. Ο δ' Ἰσραὴλ ὧδευσε την υγραν χύσιν, Ξηράν καθώσπερ πεζός, ὑμν' σ' τα ρξδ'. ᾠδὴ Β' *. Οὐρανέ, πρόσχες· γῆ δ', ἐνωτίσθητί μου Καὶ συγκατέλθοι " φθέγμα τουμὸν ὡς δράσεις, Ως όμβρος ἐπ' ἄγρωστιν, ὡς νιφὰς χλόη Εἷς ἐστιν ἡμῖν, εἷς Θεός, Θεὸς μόνος, Σοφός, δίκαιος, πιστός, ἰσχυρὸς μόνος. Οδοὶ δὲ τούτου καὶ τρίβοι πᾶσαι κρίσεις. Οὗτος δὲ λαὸς μωρός, οὐ σοφές κρίσιν, Λαὸς πονηρὸς καὶ παρεκτετραμμένος. Ποίων καλῶν τίνουσι Κυρίῳ γέρα; Οὐκ αὐτὸς οὗτος σώμα σον διαπλάσας, Καὶ χερσὶ πήξας και διαρθρώσας μέλη πιόν τε τάξας, καὶ Πατὴρ κεκλημένος Αρχήν τε σοὶ δοὺς τῶν ὁρωμένων ὅλων; Ο "Αφες τὰ κοινὰ καὶ σκόπει τῶν σῶν ὅσα. " μιδαλέα • γουνοῦμαι. * * τοῦ πάλιν γραφέντος ω δ' Μωσέως. προσδοκάσθω.

Poem CLXIIICarmen CLXIII

col. 987–988page 91 of 98
PG 106:987Πατὴρ ἐρεῖ σοι ταῦτα, πρεσβύτης γέρων Αδάμ τὸ πρῶτον ὡς διέσπειρε γόνους, Ενειμεν ἔθνη, καὶ καθίστα τοὺς ὅρους Αλλους μὲν ἄλλοις ἀγγέλοις, επιστάταις Αὐτὸς δ' ἑαυτῷ κλῆρον είληχε μόνῳ, Τὸν Ἰσραὴλ σχοίνισμα, τους Αβραμίδας Οφθαλμὸς ἦν ἄγρυπνος αὐτῷ προσβλέπων Πηγὴν ῥέουσαν τὴν ἄνυδρον δεικνύει Παρεμβαλὼν ἕστηκεν εἰς φρουρὰν κύκλῳ ὺς ὄμματός τις ἐξετήρησε κόρην ὓς ἀετὸς πτέρυξιν εὖ ἡπλωμέναις Συνεἶχεν αὐτοὺς, εἶχε καὶ μεταφρένων Υπερθε χρυσῶν, ὡς νεοσσούς ἠγάπα ᾿Ανῆξεν εἰς γῆν ἰσχύος πεπλησμένην Πολλῶν ἔπλησεν ἡδονῶν πικρὸν στόμα. Ελαιον εξέρρευσε καὶ μέλι πέτρας Βοῶν καλὸν τύρωμα, θρεμμάτων γάλα, Αρνῶν, ἐρίφων, στέαρ ἐκ μόσχων νέων. Αἷμα σταφυλῆς ἡδυ, τοῦ πυροῦ κράτος Ως χόρτον εἶχον, πάντα πᾶσιν ετρύφων. Πλησθεὶς Ἰακὼβ ἐξελάκτισε μέγα ὡς εὐτραφής τις, ὡς πλατύς τε καὶ μέγας, Ὡς πῶλος ἄττων τοῦ Θεοῦ παρετράπη Κρημνοὺς δὲ καὶ φάραγγας εἶχε καὶ πέτρας Εθυσε μικροῖς, φεῦ! θεοῖς, καὶ προσφάτοις, Θεοῖς βδελυκτοῖς, οὓς ἔγνωσαν οὐδέπω. Λιπὼν σὺ τὸν τεκόντα καὶ σώζοντά σε Θεοὺς ἐποίεις τους τεκόντας την πλάνην. Εἶδε τὸ φρικτὸν ὄμμα καὶ ζηλοί μέγα Θυμοῦ γεμισθὲν, εἶπεν· Ἐξαποστρέψω Πρόσωπον ἰδου, τοῖς στραφεῖσι τὰς φρένας Πῦρ ἐκκέκαυται, θυμὸς 10 ήρθη καὶ φλέγῃ Καὶ γῆν φάγῃ, καρπούς τε καὶ τὰ γῆς βάθη, Καὶ πᾶν συνάξω δεινὸν εἰς αὐτοὺς τάχο; Πᾶν ἐκκενώσας τῆς φαρέτρας μου βέλος 11, Λιμῷ τακήσῃ, βρῶσις ὀρνέων ἔσῃ Γένος πονηρόν, πλῆρες τοῦ θηρίον, Πικραῖς τεμνόντων συντελεσθείσῃ πάθαις 19. Στελῶ κατ' αὐτῶν θῆρας ηγριωμένους, Εξω μαχαίρας, ἐν ταμείοις τοὺς φόβους, Ομοῦ δὲ πάντα, παρθένῳ νεανίας, Καὶ σὺν γέροντι μαστὸν ἔλκον παιδίον. Εἶπον, Διασπερῶ σε, θήσω νωνύμους, Εἰ μὴ δι' ὀργὴν βαρβάρων παραφρόνων, Μακροχρονούντων, μη συνεκτρίψωσι σε, Καὶ κομπάσωσι, καὶ λαλήσωσι μέγα Ημῶν ἔδρασε ταῦτα χείρ, οὐ Κυρίου Εθνος γὰρ ἄφρον καὶ παρεκτετραμμένον Εσύστερον δὲ ταῦτα γενήσονται τάχα Διώξεται γὰρ εἰς μόνος πως χιλίους, Καὶ μυρίους κλινοῦσι πῶς μόνοι δύο; Εἰ μὴ Θεὸς πέπρακεν αὐτοὺς εἰς φθόνον, Καὶ χερσὶν ἐκδέδωκε ταῖς ἐναντίων. Θεοὶ γὰρ αὐτῶν οὐδὲν ἶσοι τῷ μόνῳ. Παραφρονῇ, μέμηνας, ἔθνη τὰ ξένα, Οἷς ἄμπελος μὲν Σοδόμων καὶ Γομόρρας, Χολῆς σταφυλή, πικρίας πλήρης βότρυς, Θυμός δρακόντων οἶνος, ἱὸς ἀσπίδων Οὐ συμφορήσας ἐσφράγισα ταῦτά μοι, Καὶ πάντα κεῖται νῦν τεθησαυρισμένα; * θυμός. " λόγε. 11 συντελεσθήσῃ σπάθαις.

Poem CLXIVCarmen CLXIV

col. 989–990page 92 of 98
PG 106:989Ἐν ἡμέρᾳ τίσουσι ταῦτα τῆς δίκης. Ο καιρὸς ἐγγὺς, ἡκόνηται τὸ ξίφος, Τὸ τόξον ἐντέτακα, τῇ νευρα βέλος. Κρινεῖ αὐτοὺς Κύριος, καὶ τοῖς λάτραι, Οφθαλμὸν ἡδὺν ἐμβαλεῖ πεφρικόσιν. Εἶδε γὰρ αὐτοὺς, εκτόπως παρειμένους Εξηπορημένους τε καὶ λελοιπότας Ἰδὼν, ἔφησεν· Οἱ θεοὶ ποῦ καὶ φίλοι Εφ' οἷς ἐθάρξουν, ἐξεκόμπαζον μέγα; τῶν θυσιῶν τὸ στέαρ, ὧν στολῶν φύσιν Εἰς πλήρες εἶχον ἡδὺ βρῶμα καὶ πόμα Οὗτοι γενέσθων σύμμαχοι καὶ προστάται Οὐκ ἔστι, γνώτε, πλὴν ἐμοῦ Θεὸς μόνος Οὐκ ἔστι κἂν δράμητε γῆν τε καὶ πόλον. Ἐγὼ τελευτῆς καὶ πνοῆς ὁ ταμίας Ἐγὼ πατάσσω· φάρμακον δὲ τραυμάτων Εγώ τίθημι· τίς σε χειρῶν ἐξέλοι Εμῶν κρατουσῶν γῆς, πόλου καὶ τῶν κάτω; Αἴρω πρὸς ὕψος χεῖρα, τοῦτο δ' όμνύων Ζω, και χρονίζω κρεῖττον αἰώνων ὅλων Ζωὴ δὲ μᾶλλον καὶ πνοὴ πάντων έφυν. Ἐμὴν μάχαιραν ἀστραπὴς τιθῶ φλόγα ᾿Ανθέξεται δὲ χεὶρ ἐμὴ τῶν κριμάτων Καταξανῶ μάστιξ: τοὺς ἀποστάτας Βέλη μεθύσω τῶν βροτείων αἱμάτων, Καὶ τὴν ἐμὴν μάχαιραν ἐκ τῶν σωμάτων. Οὕτω στρατηγήσαντος ἄρτι Κυρίου Σκαρτᾷ μὲν αἰθήρ, οὐρανὸς σὺν ἀγγέλοις, Καὶ προσκυνεῖτε 18 πᾶσα τῷ Κτίστῃ κτίσις Εθνη, χάρητε, κλῆρος, υἱοὶ Κυρίου. ρξει. Ὠδὴ Γ'. Ως “ἀκρατύνθην Κυρίῳ τὴν καρδίαν, "Ηρθη κέρας μου τῷ Θεῷ, καὶ τὸ στόμα Εξεπλατύνθη, καὶ κατ' ἐχθρῶν ἰσχύει. Οὐκ ἔστιν οὐδεὶς Κύριος πλὴν σοῦ μόνου Δίκαιος οὐδεὶς, ὡς σύ μοι Θεὺς μόνος. Ταῦτ᾽ οὖν ὁρῶντες, τοὺς ὑπερκόμπους λόγους Ἐκκλινέτω πάς, μηδὲ χειλέων πρόης 1, Μηδ' ὄγκον ἄρῃ, μὴ φρεσί, μὴ καρδία. Θεὸς γὰρ οὗτος γνώσεων ὁ Δεσπότης, Τέχναι δ' ἕτοιμοι τῷ τεχνουργῷ τῶν ὅλων. Τόξον κραταιῶν ἠσθένησεν εἰς τέλος Οἱ δ ἀσθενοῦντες ζωννύονται τὸ κράτος. Τίκτει μὲν ἑπτὰ κοιλία στειρουμένη " *Αλλη δ' άτεκνος, ἡ πρὶν εὐτεκνουμένη. Πεινῶσιν ἄρτων, οἱ πρὶν ἐμπεπλησμένοι. Πεινώντες οἱ πριν, γῆν παρῆκαν ἐκ κόρου. Θεό; χορηγὸς καὶ τελευτῆς καὶ πνοῆς Βάλλει καθ' ᾅδου, πρὸς τὸ φῶς ἔλκει πάλιν Υψοί, ταπεινοί, πτωχίσας καὶ πλουτίσας Πένητας ἐκ γῆς ἐξανιστᾷ κοπρίας Πτωχοὺς ἐγείρει, κυκλικώς πάντα στρέφει Θρόνοις δυναστῶν ἐγκαθίζει τοὺς κάτω Εὐχάς τε πληροῖ καὶ δικαίων τοὺς χρόνους Επευλογεί, δίδωσιν εὐετηρίαν. Ἰσχυρὸς ἀνὴρ οὐκ ἐνισχύει σθένει Θεὸς δὲ τούτου συμπατεῖ τὸν ἐνστάτην. Μηδεὶς φρεσὶ γοῦν μηδὲ πλούτῳ μη βία, Σοφός, κραταιός, πλούσιος, σθένων μέγα, Μέγα φρονείτω· πάντα ῥεῖ, πάντα στρέφει Φόβος Θεοῦ, βέβαιον ἐν βίῳ μόνον Τῆς ἀρετῆς ἡ κτῆσις οὐ θνήσκει χρόνῳ. Εἰς οὐρανοὺς ἀνῆλθε Κύριος, βροντᾷ μέγα, Ἐξ ὑστέρου γῆς ἄκρα κρήνη σὺν δίκῃ. 18 προσκυνεῖται. 15 "Αννας Σαμουήλ μητρός εὐχαριστίας.

Poem CLXVCarmen CLXV

col. 991–992page 93 of 98
PG 106:991Οὗτος παρέξει τοῖς κρατοῦσι τὸ κράτος. Κέρας δὲ χριστῶν οὐρανοῦ θήσει μέχρι. . Ο φωτὸς ἄρχων ώς παρίππευσε κάτω Εστη πρὸς αὐγὰς ἡ σελήνη τοῦ πόλου. ρές'. ᾠδὴ Δ'. - Τοῦ Δεσπότου σάρκωσιν Αμβα- Σὴ καὶ βολὶς φῶς, ἀστραπῆς δὲ πῦρ ὅπλον κούμ ἔφη. Φήμης με τῆς σῆς ἔσχε, Κύριε, τρόμος Εργων δὲ τῶν σῶν θάμβος ἐξέστησε με Ως γνωστὸς ἡμῖν ἐν δυσὶ ζωαῖς ἔσῃ Ως ἐκφανὴς δὲ τῶν χρόνων ἐπ' ἐσχάτων Καιρῷ δὲ λάμψεις καὶ φόβῳ πεφρικότος Οίκτου σὺ μνήσῃ καὶ καταστείλῃς δέος Ω; ἐξανίσχεις γῆς ένας φωσφόρος, Λέων καθώσπερ ἐξ ὅρους κατασκίου. Σῆς ἀρετῆς ἔκρυψεν οὐρανούς πλάτος Επλησε δόξης τὴν ὅλην οικουμένην, Οὗ φέγγος ὡς φως, χερσὶν ἰσχύος αέρας, Φίλκτρον, κραταιὸν, οἶκτο; οὐκ ἔχων πέρας Οὗ πρὸ προσώπων ἐκπορεύσεται φόνος Παιδευτική μάχαιρα, δίστομον ξίφος. Εστης, επείσθη 16 χθών, ἐπεῖδες, τήκεται Εθνη κραταιά· τῇ βίᾳ διεθρύση Ορη, πετρῶν τε σκληρότης διερράγη. Πᾶς ἐπτοήθη Μαδιάμ, πᾶς Αιθίοψ. Καθ᾽ ὑδάτων στειλειας ὀργήν. Μὴ σύγε, θυμὸς δὲ τοῖς ῥέουσι μὴ σὸς ἐμπέσοι, Μηδ' ἐν θαλάσση ή παρόρμησις, Μέδον. Εδης ἐφ᾽ ἵππους, ἱππάσῃ σωτηρίαν Τενεῖς τὸ τόξον, καὶ κατὰ σκήπτρων βαλεῖς Ῥαγήσεται γῆ ναμάτων ἀειῤῥύτων. Ὠδὶς ἐπέλθοι τοῖς βλέπουσι σὴν χάριν Καὶ συνταράξεις υδάτων τὰς πλημμύρας Φωνὴν ἄβυσσος ηρεν, υψώθη μέγα Τὴν ἐξερημοῖς σαῖς ἀπειλαῖς, σῷ χόλῳ Εθνη κατάξαις· ἦλθες εἰς σωτηρίαν Λαοῦ τε τοῦ σοῦ τῶν τε σοὶ κεχρισμένων Βάλλεις κατ' ἐχθρῶν δυσμενεστάτων μόρον. Δεσμοῖς τραχήλους, συντρίβεις τοὺς αὐχένας Κέρας δυναστῶν ἐκτέμνεις ἐν ἐκστάσει καὶ σεισμὸς αὐτοὺς λήψεται τῆς καρδίας. Χαυνοῦσιν οἷα πτωχὸς ἐσθίων λάθρα ἵππους δὲ τοὺς σοὺς εὐδρομεῖν καθ' ὑδάτων Δέδωκας ὑγρὸν συνταράττοντας αύτος. Κατεπλάγην, ἔφριξα, καὶ συνεστάλην Οἷς θεσπιῳδῶ καὶ τὸ μέλλον προβλέπω Β. Εἰσῆλθεν αὐτῶν μέχρις ὀστέων τρόμος Συνεκλονήθην καὶ βάθος τῆς ἰσχύος. Χαρήσομαι τὸ πνεῦμα, καιρῷ τῶν πόνων Εἰς λαὸν ἔλθω τῆς ἐμῆς παροικίας. Δι' ὧν συχῆ γλυκεία καρπῷ μὴ βρίσει, Μηδ' εὐφορήσει βότρυς ἐν ταῖς ἀμπέλοις Ψευσθήσομαι δὲ ταῖς ἐλαίαις προσβλέπων, Καὶ τῆς ἀρούρας βρῶσις οὐ πλήσει στόμα Καὶ θρεμμάτων τὸ πλῆθος ἐκλέλοιπέ μοι Λιμῷ ταχέντων, καὶ βοῶν κενή φάτνη Ἐμοὶ δὲ δόξα Κύριος χαρά, σθένος, Εἰς συντέλειαν τῶν καλῶν τάττων πόδας, Τιθεὶς πρὸς ὕψος ὥστε νικᾷν ἐν μέλει. ρεζ. δὴ Ε'.—Ησαίου πρόῤῥησις, εὐχὴ τὸ πλέον. Ἐκ νυκτὸς αὐγὴν εἶδε σὴν τὸ πνεῦμά μου 30 επείσθη.

Poem CLXVICarmen CLXVI

col. 993–994page 94 of 98
PG 106:993Φῶς γὰρ νόμος σὸς τοῖς ἐφημέροις, Λόγε. Οἱ γῆς ἔνοικοι, γνῶτε τὴν ἴσην κρίσιν Ἰδοὺ πέρας γὰρ ἔσχε τῶν τολμημάτων Πᾶς δυσσεβής, ὃς οὐ διδάσκεται κρίσιν, Οὐδ᾽ ὀρθὸν οἶδεν ἔργον ἐν γῇ καὶ λόγον. Αστραψε Χριστὸς, δυσσεβής πᾶς ἐῤῥέτω Ως αἰσχρὸν ὄμμα δόξαν ἁγνὴν οὐκ ἴδῃ. Ο; ἦν κραταιὸς σὸς βραχίων, Χριστέ μου Καὶ τοῦτον οὐκ ᾔδεισαν οἱ τολμητίαι Πλὴν γνόντες οιμώζουσι, καὶ σὺν αἰσχύνῃ Ζῆλος καθέξει λαὸν ἡγριωμένον. Καὶ λήψεται πῦρ ὡς τροφὴν ἐναντίους. *Ος πᾶν καλὸν δέδωκας, εἰρήνην δίδου, Σὸν πλάσμα, Πλάστης, ἐξαναπλάσαις τάχος Οὐκ ἴσμεν ἄλλον πλὴν μόνου σοῦ Δεσπότην. Ὡς οὐ πάλιν πνεύσουσιν οἱ τεθνηκότες, Οὐδ᾽ ἰατροὶ σώσουσι νεκροὺς ἐκ τάφου. ᾿Ανθ' ὧν ἐπάξεις, ἐξολοθρεύσεις, ἄρης Πᾶν ἄρσεν αὐτῶν 17, καὶ κατάξεις εἰς τάφον. Τοῖς γῆς κραταιοίς δεινὰ πρόσθες, Χριστέ μου, Πρὸς σὲ βλέπουσιν οἱ φόβῳ πεφρικέτες Παιδευτικὴ σὴ ῥάβδος εἰς μικρὸν δέος. Τίκτουσαν ὥσπερ ἔσχεν ὠδῖς καὶ μόγος, Δριμύς τις ὀξὺς ῥήγνυσι, βοᾷ μέγα. Καὶ σὴ κατέστη μοίρα τοιουτοτρόπως, Τὸν σὸν φόβον συνέσχε γαστρὶ καρδίας, Ωδινε, τίκτει πνεῦμα τῆς σωτηρίας. Οὐδὴ πεσεῖται πᾶς τις ὁ βλέπων άνω, Οἱ γῇ πεσοῦνται τῇδε προστετηκότες, Πνεύσουσι νεκροί, καὶ παλαιῶν μνημάτων Η οικήτορες λείψουσιν άλμασι λίθους Πλησθήσεται δὲ χαρμονῆς πᾶσα κτίσις. Ιαμα πᾶσι τοῖς βροτοῖς ἡ σὴ δρόσος Μόνη πεσείται δυσσεβῶν κατοικία. εξη. Οδὴ Γ'. - Ἐκ θηρὸς ἐκραύγασεν Ἰωνᾶς τάδε. Πρὸς Κύριον κέκραγα συσχεθείς πόνοις Κακείνος εἰσήκουσε καὶ φθάνει τάχος. Ηκουσε κραυγῆς κοιλίας ἐκ ταρτάρου. Ρίψας θαλάσσης εἰς βάθη με καρδίας Κυκλοῖ ποταμοῖς, ὑδάτων πλῆθος χέει, Ικνούμενόν μου πνεύματος καὶ καρδίας Ἐμοῦ διῆλθε πάντα τῶν σῶν κυμάτων Εφην ἀπῶσμαι, Χριστέ μου, σῶν ὀμμάτων "Υδωρ κατέῤῥει τῆς ἐμῆς ψυχῆς μέχρι 13 Αβυσσος ἐσχάτη με κυκλοῖ τὸν τάλαν. Σχισμαῖς πετρῶν ἔδυσα καὶ γῆς πυθμένας Ἄκησα, μοχλούς εἶδον ἀῤῥήκτους πάλαι. 'Αλλ' ἐκ φθορᾶς φῶς ἡ ζωή μου βλεψάτω, Σὲ τὴν γλυκεῖαν τῶν ὁρώντων ἡμέραν, Ὡς ἐκπνέειν ἔμελλον, ὡς λιπεῖν βίον, Ανεπτερώθην νῦν λαχὼν τὸν Δεσπότην Εμὴ προσευχὴ πρὸς θρόνον τὸν σὸν δρόμοι, Καὶ σοῖς ἀχράντοις εὐθὺς ὡσὶν ἐμπέσοι. Ἔλειψαν ὡς ἔλαιον αὐτῶν οἱ μάτην Λαλοῦντες ἢ φρονοῦντες οἱ πλήρεις φθόνου, Ἐγὼ δὲ θύτω δόξαν, αἶνον χειλέων, Δάκρυ, προσευχήν, συντριβὴν τῆς καρδίας Καὶ πάντα δώσω θᾶττον ὡς ὑπεσχόμην, Σοὶ σῶστρα τίνων τῷ κρατοῦντι τῶν ὅλων. 1* αὐτ

Poem CLXVIICarmen CLXVII

col. 995–996page 95 of 98
PG 106:995εξθ. ηδη Ζ. - Δρόσος καμίνου, τῶν τριῶν αἶνος Σὸν Ἰσραήλ, τρὶς, ἡ Τριάς, πρέσβεις δέχου νέων. Ως εὐλογητὸς, αἰνετός, δόξης γέμων Θεὸς πέφυκας, ὁ πρὶν ὀφθεὶς πατράσι, Θεός κραταιός, φρικτός, οικτίρμων γέμων. Δίκαιος εἶ τὰ πάντα, καὶ πᾶσαι κρίσεις Αἱ σαὶ δίκαιοι, πᾶσα δ' εὐθεῖα τρίδος, Καὶ πᾶσα πρᾶξις εἰς ἀλήθειαν βλέπει. Καὶ πάντα νῦν ἐπῆξας ἡμῖν σὺν δίκῃ, Ἡμῖν τε καὶ σοῦ τῇ πανολβίῳ πόλει Πόλει κραταιά φιλτάτων σου πατρίδι. Πολλὰς δίκας σοι τίνομεν 18 τολμημάτων, ὡς ἐξαπεστράφημεν, ὡς ἀποστάται Ὤφθημεν ἐκ σοῦ, τοὺς τεθέντας σοι νόμους Πατοῦντες οὐκ ἔγνωμεν· οὐ προσταγμάτων Τῶν σῶν ἐπεστράφημεν, οὐδὲ καρδίαις Κεκρυμμέναις συνείδομεν τὰ πρακτέα. Δι' ὧν δικαίως ἐξετόξευσας βέλος. "Απαν καθ᾿ ἡμῶν, πᾶν ἐπῆξας σὺν κρίσει Δέδωκας ἡμᾶς χερσὶ δυσμενεστάταις Εχθρῶν ἀπίστων, ἐκνόμων, μιαιφόνων Δεινῷ βασιλεῖ καὶ τυραννικωτάτῳ, Νικῶντι πᾶσαν ἐν πονηρία χθόνα Οὐκ ἔστιν ἡμῖν οὖν διᾶραι τὸ στόμα, Χλεύη, γέλως, ὄνειδος, αἰσχύνη, κόπρος Πᾶσι δικαίως σοῖς κατέστημεν λάτραις. Μὴ δὴ παραδῷς εἰς τέλος μαστιγίας Ορκους δὲ τοὺς τοὺς σκορπίσῃς εἰς ἀέρα, Οἶκτόν τε τὸν σὸν ἐξαποστήσῃς ὅλως. Σὴν κλήσιν αιδέσθητι καὶ τὴν σὴν φύσιν Δι' 'Αβραάμ· τὸ φίλτρον Ἰσαάκ, λάτριν Οἷς καὶ προσείπας σπέρμα πληθῦναι τόσον, Ψάμμον θαλάσσης ὥσπερ ἄστρα τοῦ πόλου, Δι' ὧν, Βασιλεῦ, ἐσμὲν ἠπορημένοι, Σμικροί, ταπεινοί, δυστυχεῖς, ἀπωσμένοι Ἔθνους τε παντός, γῆς ὅλης ορισμένοι Μάστιξι πολλαῖς, οἷα ταῖς ἁμαρτίαις Οὐκ ἔστιν ἄρχων, οὐ προφήτης, οὐδέ τις Ποιμήν, δικαστής, ἱερεύς, στρατηγέτης Οἱ θυμίαμα προσφορὰ καὶ θυσία, Οὐ ναός, οὐδὲ βωμός, ὥστε καὶ θύσαι Κάρπωμα δεκτόν, καὶ γόνυ κλῖναι κάτω, Καὶ τὸν σὸν οἶκτον ἑλκύσαι παραυτίκα. Αλλ' ἀντὶ πολλῶν ταῦτα θυμάτων δέχου Ψυχὴν ταπεινήν, πνεῦμα συντετριμμένον, Πηγὰς ῥεούσας δακρύων, ἐξ αἱμάτων Ταύρων καθώσπερ μυριάδας καὶ τράγων, Σχαίροντας ἀρνούς, πίονας μόσχους νέους Οὕτως παρ' ἡμῶν τὰς ἀναίμους θυσίας Ως τερπνὰ δῶρα καὶ δέχου καὶ προσδέχου. Οὐ γὰρ καλύψει τὸ πρόσωπον αἰσχύνη Τῶν σοὶ τὸ θάρσος εἰσαεὶ τεθεικότων. Καὶ νῦν ποθοῦμεν ἐξ ὅλης σε καρδίας Καὶ φρίσσομέν σε, καὶ θέας ηρτημένοι Τῆς σῆς ὄπισθεν ὥσπερ ἐκπεπληγμένοι, Δριμεῖς ἐρασταὶ σοὶ βοῶμεν ἐκ βάθους Μὴ δὴ παρέψει, μή καταισχύνης λάτρας, Δράσον μεθ᾿ ἡμῶν, οἷα χρηστὸς τὴν φύσιν, Προος, προσηνής, ἵλεως, οίκτου γέμων, Θαυμαστὸς ἰσχύν, δόξαν ήμφιεσμένος, Μετατραπείη τοῖς κακούργοι; ἡ δίκη, 18 τείνομεν

Poem CLXIXCarmen CLXIX

col. 997–998page 96 of 98
Carmen CLXVIII
PG 106:997Τὴν ἐντροπὴν λάβοιεν οι τολμητίαι. Λήψοιτο δεινά, δεινὰ τοὺς εἰργασμένους 10. Λήψοι τὸ πρόσωπον αὐτῶν αἰσχύνη Πάσης πέσοιεν ἐκ δυναστικής βίας, Και συντριβείη πᾶν τὸ τῆς ῥώμης κράτος. Γνώτωσαν ὡς σὺ Κύριος Θεός μόνος, Θεὸς κραταιὸς, γῆς ὅλης δόξης όλος. Οἱ τρεῖς μὲν οὕτως εὐσεβεῖς νεανίαι. Οἱ δ' ἐμβαλόντες εἰς κάμινον τους νέους, Βάλλοντες οὐκ ἔλειπον οἷσπερ τὴν φλόγα Εἰς ὕψος ἦρον, ἑπτακις πυργουμένην. Ἐξ ἑπτὰ πηχῶν ἔβρεμε τὸ πῦρ μέγα, Ἡ φλὸς ἐχεῖτο, καὶ διέτρεχε κύκλῳ, Φλέγει δὲ πάντας ὥσπερ ερε καὶ κύκλῳ, Δεινοῦ τυράννου δημίους υπηρέτας Καὶ συγκατῆλθε τοῦ Θεοῦ παραστάτης" Οὗτος ραπίζει τὴν κάμινον κυκλόθεν Φαιδρός, ῥιφεῖσι τοῖς νέοις εἰς τὴν φλόγα, *Ος ἐκτινάσσει τῆς καμίνου τὴν φλόγα, Μέσον δὲ πνεῦμα τῆς καμίνου πνεῖ δρόσου Ψύχον τι 30 τερπνὸν καὶ συρίζον ἠρέμα. Τὸ πῦρ μερισθεν φῶς παρείχε τοῖς νέοις Τὸ καυστικὴν δὲ τοῖς ἀνάψουσι μόνοις, Συνεῖχεν ὡς θάλαμος ἡδὺς τοὺς νέους, Εφλεξεν οὐδὲν, οὐ παρηνώχλησέ τι, Δεσμούς έκαυσε, τῶν τριχῶν ἀπέσχετο. Τότε κροτοῦντες εὐσεβῶς οἱ τρεῖς ἁμα Μια τε γλώσσῃ καὶ μιᾷ προθυμία Πλέκοντες ἦσαν αἶνον, ὕμνουν, εὐλόγουν, Εἶχον χορείαν, ᾄδον εὐχαριστίαν. Και ταῦτα τερπνῶν ἐξεφώνουν χειλέων ὡς εὐλογητὸς, ὡς ὑμνητός, ὡς μέγας Θεὸς κραταιός, Κύριος παντοκράτωρ! Θεὸς παλαιὸς τῶν πάλαι γεννητόρων, Υψηλός, ύψους παντὸς, αἰώνων άνω, Καὶ κλῆσις εἰς ἄπειρον αἰώνων τέλος, Νικῶσα δόξαν, ὕμνον, ὕψος καὶ χρόνον. Βλέπων ἄνωθεν τῆς ἀβύσσου πᾶν βάθος Θρόνῳ Χερουβὶμ ἐγκαθήμενος φλέγων, Ως εὐλογητὸς, ὡς ὑμνητος, ώς μέγας! “Ον εὐλογοῦσιν οὐρανοὶ γῆ καὶ νόες ὡς εὐλογητὸς, ὡς ὑμνητος, ως μέγας 1 ροʹ. Οδὴ Η'. Τὰ κτιστὰ, τὸν κτίσαντα Χριστὸν εὐλόγει, Υψοῦτε, δοξάζοιτε, μέχρι τερμάτων. Πόλος Θεοῦ, νόες τε, τὸν Θεοῦ Λόγον Υψοῦτε, δοξάζοιτε μέχρι τερμάτων. 10 Αργασμ. 20 ψύχοντι *Απαν τὸ ρευστόν, πᾶσα τῶν ἄνω φύσις, [ὑψοῦτε] Αστρων, σελήνης κάλλος, ηλίου φάος, [ὑψοῦτε] Πᾶν πνεῦμα, καὶ πᾶς ὄμβρος ἢ πᾶσα δρόσος, [ὑψοῦτε] Καύσων, ψύχος, πῦρ, καῦμα καὶ φλὸς ἡλίου, [ὑψοῦτε] Φῶς καὶ σκότος, πῦρ ἡδὺ, φέγγος ἡμέρας, [ὑψοῦτε] Πάχναι, κεραυνοί, χιόνες, πάγοι, νέφη, ὑψοῦτε Όρη, λόφοι, γῆ πᾶσι, πᾶσα γῆς φύσις. [ὑψοῦτε] Πηγαί, θάλασσα, τῆς ὑγρᾶς πᾶν θηρίον, [ὑψοῦτε] Θύται, προφῆται καὶ λάτραι, νεωκόροι, [ὑψοῦτε] Ψυχαὶ δικαίων, αἱ πνοαὶ τῶν κειμένων, [ὑψοῦτε] Οἱ ζῶντες ἁγνῶς, οἱ ταπεινοὶ καρδία, [ὑψοῦτε] Ανανία τε Μισαήλ, Αζαρία, [ὑψοῦτε]
col. 999–1000page 97 of 98
PG 106:999Στέφος προφητῶν, μαρτύρων, ἀποστόλων [ὑψοῦτε] Τὸν Φύντα, τὸν Φανέντα, Πνεύμα, τὰ τρία, Εις Κύριος, σέβοιμεν ἐν καὶ τὸ κράτος, Νῦν καὶ πρὶν καὶ εἰς αἰῶνας αἰώνων. Αμήν. Οδὴ θεάνδρου Μητροπαρθένου Κόρης. Ψυχή, σέμνυνε Δεσπότην, τὸ πνεῦμά μου Αγαλλία, χόρευε, χαῖρε καὶ κράτει. Επείδε καὶ γὰρ Κύριος πρὸς τὴν λάτριν, Καὶ τὴν ταπεινὴν ᾖρεν εἰς ὕψος μέγα Τέθεικε θαῦμα τῆς ὅλης οἰκουμένης Ἰδὲ κλεΐζει πᾶν γένος με, πᾶν ἔθνος Μέγιστά μοι δέδρακε καὶ κρείττω λόγου Οὗ δόξα, κλῆσις, οίκτος οὐκ ἔχων δρον. Εδειξεν ἡμῖν τὸ κράτος βραχιόνων. Εἷλε δυνάστας ἐκ θρόνων, καὶ τοὺς κάτω Ύψωσεν ἐκ γῆς, ἐξέπλησε γαστέρας Διμῷ τακείσας, ἐξέτηξε τὴν ὕβριν Τοῦ παιδὸς ἀντίληψις Ισραήλ έφυ, Καθώς προείπε τοῖς παλαιοῖς πατράσι, Πρὸς 'Αβραάμ τε καὶ σεμνοῖς ᾽Αβραμίδαις. ροβ'. Ζαχαρίου θέσπισμα και χρησμωδία. Ω; εὐλογητὸς, Ισραήλ, ὁ Δεσπότης, Οἶ; εὐμενῶς ἐπεῖδεν οἰκείους λάτρας, Καὶ παιδὸς οἴκι Δαυίδ ήγειρε κέρας Δέδωκε καὶ λύτρωσιν αὐτοῖς, ὡς ἔφη Γλώσσαις προφητῶν, πατριαρχῶν μακρόθεν, Εχθρῶν παρασχεῖν δυσμενών σωτηρίαν, Οίκτον τεχόντων· και τε μνησθῆναι λόγων, Ορκου θ' ἂν εἶπεν Αβραὰμ δοῦναι πάλιν, Ρυσθεῖσιν ἡμῖν χειρὸς ἐξ ἐναντίων, Αὐτῷ λατρεύειν καὶ μόνῳ ζωῆς χρόνους. Σὺ δὲ προφήτης, παιδίον, Θεοῦ γένῃ, Καὶ πρὸ προσώπου προσδραμῇ τοῦ Κυρίου Λίθους διᾶραι, τὰς ὁδοὺς ἑτοιμάσαι, Γνωσιν τε δοῦναι πᾶσι τῆς σωτηρία;, Λύτρον δι' οἶκτον πταισμάτων ευρηκόσιν. Ἐν οἷς ἰδόντες οἱ καθήμενοι σκότει Ἐπισκοπῆς φῶς ὑψόθεν διαυγάσαν, Πόδας κατευθύνωμεν εἰς θείας τρίβους. ρογ. Παντοίην βιότοιο τάμοις τρίβον· εἰν ἀγορῇ μὲν Κύδια καὶ πυνητὸν 10 πρήξιες· ἐν δὲ δόμοις Αμπαυμ'· ἐν δ' ἀγροῖς φύσιος χάρις· ἐν δὲ θαλάσσῃ Κέρδος· ἐπὶ ξένης, ἦν μὲν ἔχῃς τι, κλέος " ἦν δ᾽ ἀπορῇς, μόνος οἶδας. Έχεις γάμου; οἶκος [άριστος Ἔσεται. Οὐ γαμέεις; ζῆς ἔτ᾽ ἐλαφρότερος. Τέκνα, πόθος· ἄφροντις ἅπαις βίος· πἱ νεότητες Ρωμαλέαι, πολιαὶ δ' ἔμπαλιν εὐσεβές;. Οὐκ ἄρα τῶν δισσῶν μόνον οι αίρεσις, ἢ τὸ γενέσθαι Μηδέποτ', ἢ τὸ θανεῖν· πάντα γὰρ ἐσθλὰ βίου. οι πινυταί. 29 μόνων

Poem CLXXI - CLXXIICarmen CLXXI - CLXXII

col. 1001–1002page 98 of 98
Carmen CLXX
PG 106:1001τοὺς ἁγίους Ἰωακεὶμ καὶ Ἄνναν τοὺς γονεῖς τῆς Θεοτόκου, Η χθὲς τῆς Θεοτόκου γενεθλιακή λόγος εγκωμιαστικὸς εἰς τὸν προφήτην καὶ ἀρι Εἰς τὴν ἐπάνοδον τοῦ λειψάνου τοῦ ἐν ἁγίοις πατρὸς ἡμῶν Ἰωάννου τοῦ Χρυσοστόμου,: Ηκουσται πάντως ὑμῖν,
Continue reading PG 106: Cosmas Vestitor →≣ entire volume
Page scan enlarged

Notebook

Full View