PG 111Nicephorus Presbyter CP
Nicephorus the Presbyter of Constantinople
Printed pages · scan text
vision-corrected · Migne scan
Diplomatic text · vision-corrected transcription of the Migne scan (complete), over scholarios OCR (cleaned, language-split) — PG column chips mark the printed columns.
col. 855–856page 118 of 134
PG 111:855σι. καὶ μετὰ ταῦτα δώσε: τὸ πρόσωπον αὐτοῦ ἐπὶ ᾿λνατολὰς, καὶ ταπεινώσει τοὺς υἱοὺς ᾿Αγάρ " ὄργισθήτεται γὺρ ὁ Κύριος διὰ τὴν βλασφημίαν αὑτῶν, χαὶ διὰ τὸ εἶναι τὸν χαρπὸν αὐτῶν χολὴν Σοδόμων, χαὶ πικρίας Γομόῤῥων " καὶ διὰ τοῦτο νύξας ἐγερεῖ τὸν βασιλέα Ῥωμαίων ἐπ᾽ αὐτοὺς, καὶ ἐξολοθρεύσει αὐτοὺς, καὶ τὰ τέχνα αὑτῶν πυρὶ ἀναλώσει" καὶ αὐτοὶ οἱ παραδεδομένοι εἰς τὰς χεῖρας αὐτοῦ ἔμπρησμῷ βιαιοτάτῳ παραδυθήσονται " καὶ ἀποκατασταθήσεται πάλιν τὸ Ἰλλυρικὴν τῇ βασιλείᾳ Ῥωμαίων" χομίσει δὲ καὶ ἡ Αἴγυπτο: τὰ πάχτα αὐτῆς (|3)- Καὶ θέσει τὴν χεῖρα αὐτοῦ τὴν δεξιὰν ἐπὶ τὴν θάλασσαν, καὶ ἡμερώσει τὰ ξανθὰ γένη, χαὶ ταπεινώσει τοὺς ἐχθροὺς ὑπὸ τὰς χεῖρας αὐτοῦ, καὶ τὸ σχῆπτρον αὐτοῦ ἔσται τριάκοντα δύο ἔτη " τῷ δωδεκάτῳ δ ἔτει τῆς βασιλείας αὐτοῦ χῆναον καὶ δόματα οὐ λήψεται, ἀλλ᾽ ἀναστήσει ναοὺς ἁγίους, καὶ ἀνοικοῦομήσει συντετριμμένα θυσιαστήρια, καὶ δίχη οὐχέτι ἔσται, οὐδὲ ὁ ἀδικῶν, οὔτε ὁ ἀδικούμενος " φόδον γὰρ ποιήσει τοῖς υἱοῖς τῶν ἀνθρώπων σωφρονεῖν, καὶ τοὺς παρανομοῦντας τῶν μεγιστάνων ταπεινώσει, καὶ θανάτῳ παραδώσει. σια'. Ἕν τοῖς καιροῖς γὰρ ἐχείνοις πᾶς χρυσὸς, ὃς ἐστιν ἐν οἰῳδήποτε τόπῳ χρυπτόμενος, νεύσει Θεοῦ ἀποχαλυφθήσεται τῇ βασιλείᾳ αὐτοῦ [καὶ πτύῳ αὖτὸν σχορπίσει πάσῃ τῇ πολιτείᾳ αὐτοῦ), καὶ πλουτήσουσι πάντες οἱ μεγιστᾶνες αὐτοῦ, καὶ ἔσονται ὡς βασιλεῖς, καὶ οἱ πένητες ἔσονται ὡς οἱ ἄρχοντες. Καὶ ἔσται αὑτῷ ζῆλος μέγας, χαὶ τοὺς Ἰουδαίους ς καταδιώξει, καὶ ἐν τῇ πόλει ταύτῃ Ἰσμαηλίτης οὐχ “εὑρεθήσεται " καὶ αὐτὸς φοδήσει μεγάλως τὴν πόλιν, χαὶ οὐκ ἔσται ὁ λυρίζων, ἢ κιθαρίζιον, ἢ ὁ τρᾶν γῳδῶν, ἢ τις αἰσχρὸν πρᾶγμα ἐργαζόμενος " πάντας γὰρ τοὺς τοιούτους μισήσει, καὶ ἐξολοθρεύσει ἔκ πόλεως Κ-ρίου. Καὶ ἔσται πολλὴ χαρὰ τότε καὶ ἀγαλλίασις, καὶ ἀγαθὰ ἀπὸ τῆς γῆς χαὶ ἀπὴ τῆς θαλάσσης ἀνατελεῖ πλούσια, καὶ ἔσται ὃν τρόπον ἧσαν ἐπὶ ποῦ Νῶε ἐν ἀμεριμνίᾳ εὐφραινόμενοι μέχρις οὗ ἦλθεν ὁ καταχλυαμός, τοιῆροτα Νοειῖςα,, αυλυάο Ὑἱνθραηὶ βίη οαγᾷ εἰ. σι". Παρελθόντος δὲ τοῦ σχήπτρου ἐκείνου, ἄναστήσονται ἀρχαὶ ὀδυνῶν, Τότε ἀναστήσεται ὁ υἱὸς τῆς ἀνομίας, καὶ βασιλεύσει ἐν τῇ πόλει ἔτη τρία Ὁ ἥμισυ, καὶ ποιήσει ἀνομίαν γενέσθα:, οἷα οὐ γέγονεν. ἀπ᾽ ἀρχῆς κόσμου, οὐδὲ μὴ γενήσεται " καθεσθεὶς γὰρ δογματίσει τοιαῦτα, ὅπως μίγνυται πατὴρ θυγατρὶ, καὶ υἱὸς μητρὶ, καὶ ἀδελφὸς ἀδελφῇ " εἰ δὲ μὴ, ὁ ἀνταίρων θανάτῳ ἀποθανέτω, Καὶ ὁ τοιοῦτος σὺν τῷ Προδρόμῳ Ἰωάννῃ κατασταθήσεται (14) ἐν τῇ
col. 857–858page 119 of 134
PG 111:857σιγ΄. Καὶ ἀναθήσεται ἡ σαπρία χαὶ ὁ βρῶμος ὡς βδέλυγμα ἐνώπιον Κυρίου, καὶ πικρῶς ὀργισθήσεται Κύριος ὁ θεὸς, καὶ τῷ θυμῷ μεγάλῳ ἐπ:δλέψει ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν, χαὶ ἐντελεῖται τῇ βροντῇ αὐτοῦ ἄνωθεν καὶ ταῖς ἀστραπαῖς, καὶ ἄρξονται ἀκρατῶς φρίκῃ πολλῇ καταφέρεσθαι ἐπὶ τῆς γῆς, χαὶ πολλαὶ πόλεις πυρίκαυστοι γενήσονται, καὶ ἄνθρωποι ἔχ τοῦ πατάγου τῶν φοδερῶν ἐκείνων βροντῶν ὑροϊσμῷ μεγάλῳ παραλυθήσονται, καὶ κακῶς ἀποθάνωσιν, καὶ πολλοὶ ἀστραπόκανοτοι γενήσονται. Οὐαὶ δὲ τότε τῇ Υῇ ἀπὸ τῆς ἀπειλῆς τοῦ Παντοκράτορος, καὶ τῆς ἀπείρου ὀργῆς τε καὶ θυμοῦ αὐτοῦ, τοῦ ἤδη ἐπερχομένου εἰς πᾶσαν τὴν οἰχουμένην ! Παταχθήσεται γὰρ τοῦτο τὸ σκῆπτρον τῆς ἀνομίας, καὶ ἐν τῷ ἀσδέστῳ πυρὶ ληφθήσεται. ᾿Απὸ δὲ τῶν ἡμερῶν ἐχείνων μακάριοι οἱ κατοικοῦντες ἐν Ῥώμῃ, ἢ ἐν 'Ἄρμενοπέτρᾳ, ἢ ἐν Στροδύλῳ, ἢ ἐν Καριοπόλει " ἐν ταύταῖς ταῖς πόλεσι καὶ τόποις ἀναπαύσονται. Τὰ γὰρ ἄλλα πάντα πόλεμοι καὶ ταραχαὶ καὶ θόρυθοι πολλοὶ γενήσονται, χατὰ τὸν εἰπόντα, ὅτι ε Μελλήσεπε ἀκούειν πολέμους, καὶ ἀκοὰς πολέμων,» καὶ τὰ ἑξῆς. σιδ΄, Μετὰ δὲ ταῦτα ἐγερθήσεται βασιλεία ἑτέρα ἐπὶ τὴν πόλιν ταύτην, χαὶ αὐτὸς βλοσυρὸς ὄνος χαὶ ἔξαρνος Ἰησοῦ Χριστοῦ, καὶ ἀναγνώσα; τῶν Ἑλλήγῶν γραφὰς μετατραπήσεται εἰς Ἑλληνισμὸν, καὶ ποιήσει πόλεμον μετὰ τῶν ἀγίων (39) " [καὶ κατὰ τὸ γεγραμμένον! ἀπὸ τὸν Σατανᾶν ὁ διάδολος. Μετὰ γὰρ ὀλίγας ἡμέρας τοῦ κρατῆσαι αὐτὸν, ἱπάντα τὰ ἱερὰ σχεύη πυρίκαυστα (20) ποιήσει, καὶ τὸν τίμον χαὶ ζωοποιὸν σταυρὸν φούρχαν ὀνομάσει, καὶ ποιήσει τὸ ἱερατεῖον εἰς πτῶσιν [χαὶ καταχοπὴν λαοῦ τῆς μέσεως (31) ποιήσει χατὰ τὰς δημοσίας ἡμέρᾳ τῆς χρίσεως. Τότε ζεύξει μοναχοὺς ταῖς μοναστρίαις, καὶ ἱερεῖς ὁμοίως, καὶ γενήσεται ἡ ἀνομία τῆς μίξεως χεῖρον φόνου " καὶ αὐτὸς πορνεύσει μητέρα καὶ θυγατέρα. Καὶ τῷ καιρῷ ἐχεένῳ διὰ τὴν κατάρατον ἀχολασίαν λύσιν λαδόνιες οἱ μωροὶ ἀσώτως ταῖς ἑαυτῶν ἀδελφαῖς ἐπιχρεμετίσουσιν, σιγ΄. Καὶ ἀναδήσεται ἡ σαπρία χαὶ ὁ βρῶμος ὡς βδέλυγμα ἐνώπιον Κυρίου, χαὶ πικρῶς ὀργισθῆσεται Κύριος ὁ Θεὸς, καὶ τῷ ϑυμῷ μεγάλῳ ἐπ:ιδλέψει ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν, καὶ ἐντελεῖται τῇ βροντῇ αὐτοῦ ἄνωθεν καὶ ταῖς ἀστοαπαῖς, χαὶ ἄρξονται ἀχρατῶς φρίκῃ πολλῇ καταφέρεσθαι ἐπὶ τῆς γῆς, χαὶ πολλαὶ πόλεις πυρίκαυστοι γενήσονται, καὶ ἄνθρωποι ἔχ] τοῦ πατάγου τῶν φοδερῶν ἐκείνων βροντῶν θροϊσμῷ μεγάλῳ παραλυθήσονται, καὶ κακῶς ἀποθάνωσιν, καὶ πολλοὶ ἀστραπόκανοτοι γενήσονται. Οὐαὶ δὲ τότε τῇ Υῇ ἀπὸ τῆς ἀπειλῆς τοῦ Παντοκράτορος, καὶ τῆς ἀπείρου ὀργῆς τε καὶ θυμοῦ αὐτοῦ, τοῦ ἤδη ἐπερχομένου εἰς πᾶσαν τὴν οἰκουμένην Παταχθήσεται γὰρ τοῦτο τὸ σκῆπτρον τῆς ἀνομίας, καὶ ἐν τῷ ἀσδέστῳ πυρὶ ληφθήσεται. ᾿Απὸ δὲ τῶν ἡμερῶν ἐχείνων μαχάριοι οἱ κατοικοῦντες ἐν Ῥώμῃ, ἢ ἐν 'Ἄρμενοπέτρᾳ, ἢ ἐν Στροδύλῳ, ἢ ἐν Καριοπόλει “ ἐν ταύπαις ταῖς πόλεσι χαὶ τόποις ἀναπαύσονται. Τὰ γὰρ ἄλλα πάντα πόλεμοι καὶ ταραχαὶ καὶ θόρυθοι πολλοὶ γενήσονται, κατὰ τὸν εἰπόντα, ὅτι « Μελλήσεπε ἀχούειν πολέμους, καὶ ἀκοὰς πολέμων,» καὶ τὰ ἑξῆς. σιδ', Μετὰ δὲ ταῦτα ἐγερθήσεται βασιλεία ἑτέρα ἐπὶ τὴν πόλιν ταύτην, χαὶ αὐτὸς βλοσυρὸς ὄνος χαὶ ἔξαρνος Ἰησοῦ Χριστοῦ, καὶ ἀναγνώσας τῶν ᾿Βλλήγῶν γραφὰς μετατραπήσεται εἰς Ἑλληνισμὸν, καὶ ποιήσει πόλεμον μετὰ τῶν ἀγίων (9) " [καὶ κατὰ τὸ γεγραμμένον! ἀπὸ τὸν Σατανᾶν ὁ διάδολος. Μετὰ γὰρ ὀλίγας ἡμέρας τοῦ κρατῆσαι αὐτὸν, ἱπάντα τὰ ἱερὰ σχεύη πυρίκαυστα (20)] ποιήσει, καὶ τὸν τίμον καὶ ζωοποιὸν στανρὸν φούρκαν ὀνομάσει, καὶ ποιήσει τὸ ἱερατεῖον εἰς πτῶσιν [καὶ χαταχοπὴν λαοῦ τῆς μέσεως (21) ποιήσει χατὰ τὰς δημοσίας
col. 859–860page 120 of 134
PG 111:859᾿ στράτας (23). Καὶ τότε προδώσουσι φίλοι φίλους εἰς θάνατον, καὶ ἀδελφοὶ ἀδελφοὺς, καὶ γείτονες γείτονας, χαὶ πατὴρ τέχνον, καὶ τέκνον πατέρα " καὶ πολλοὶ ζήλῳ Κυρίου ὁμολογήσουσιν, ὧν τὸ τέλος μαχάρ ον - οὗτοι γὰρ σὺν Χριστῷ βασιλεύσουσιν. [Τότε οἱ ἐν ταῖς νήσοις, καὶ οἱ ἐν ταῖς κοιλάσι ταῖς πρὸς Θράκην (35) τε καὶ ταῦ; κάτω, ἄχοντας αὐτοὺς πεσοῦνται εἰς ἐρήμωσιν, σπήλαια δαιμόνων γενόμενοι, καὶ κνωδάλων καὶ ἑρπετῶν βαττολογία (264). 1 Ἔσονται δὲ τῷ καιρῷ ἐχείνῳ χτύποι ἐν τῷ οὐρανῷ φοδεΡώτατοι, καὶ σεισμοὶ μεγάλοι, χαὶ συμπτώματα πόλεων μεγάλων " ἀναστήσεται γὰρ ἔθνος ἐπὶ ἔῦνο:, καὶ βασιλεῖς ἐπὶ βασιλεῖς, καὶ ἔσται συντριμμὸς φοδερὴς ἐπὶ τῆς γῆς, καὶ θλίψες, καὶ στενοχωρία ἐπὶ τοὺς υἱοὺς τῶν ἀνθρώπων τότε φανήσεται πῦρ ἀπ᾿ 5 οὐρανοῦ ὡσεὶ ἀστραπῆς τάχος ἀπειλοῦν, ἐπισχιάξον πᾶν τὸ πρόσωπον τῆς γῆς [καὶ πετεινῶν συνοχαὶ πολλαὶ, καὶ ὄφεων πονηρῶν. Τότε πλησθήσεται ἡ γῆ δακνόντων τοὺς ἀνθρώπους τοὺς σεθομένου: τοῖς παραπτώμασιν]. Πάντα γὰρ τάῦτα ἀρχὴ ὀδυνῶν χαθεστήχασιν. σιε΄, Τελευτήσαντος δὲ τούτον τοῦ ἀθέου σκήπτρου, ἀότε ἔρχεται ὁ Αἰθιοπίας ἀπὸ τοῦ πρώτου χέρατος, ἔων φασιν ἔτη δώδεκα κατέχειν τῆς βασιλείας τοὺς οἴακας, Οὗτος ἀγαθὸς καὶ βασιλεύσει ἐν εἰρήνῃ, καὶ ἁγίων οἴχους οἰκοδομήσει τοὺς πρὸ αὐτοῦ συμπτωθέντας, καὶ ὡς ἀγαθὸς ἀγαπηθήσεται ὑπὸ τοῦ λαοῦ " χαὶ ἐφαπλωθήσεται ἡ ἀγάπη Κυρίου ἐπ᾽ αὐτὸν, καὶ ; ἔσται χαρὰ χαὶ ἀγαλλίασις ἐν ἤλῃ τῇ οἰκουμένῃ. Παρελεύσεται δὲ χαὶ αὐτὸ τὸ σχῆπτρον. Ἐλεύσεται γὰρ σχῆπτρον ἕτερὸν τὸ ἀπὸ ᾿Αραδίας [ὥς φατι χρόνον. Καὶ ἐπὶ τῆς βασιλείας αὐτοῦ ἐνωθήσεται τοῦ τιμίου καὶ ζωοποιοῦ ξύλου τὰ ἅγια τμήματα, εἰς ἔμπνευσιν τοῦ ἀοράτου θεοῦ, καὶ δοθήσεται τῷ βασιλεῖ]. Καὶ αὐτὸς γενόμενος ἐν Ἱερουσαλὴμ ἐν τῷ τόπῳ οὗ ἔστησαν οἱ πόδες Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ ἀληθινοῦ Θεοῦ ἡμῶν, οἰκείαις χερσὶ, τὸ τῆς βασιλείας διάδημα Κυρίῳ τῷ Θεῷ ἡμῶν ἐπιθεὶς ἐπὶ τὸ τέμιον ξύλον, ἅμα δὲ χαὶ τὴν ψυχὴν αὐτοῦ (21). σις΄. Καὶ τότε ἀναστήσονται ἐν τῇ πόλει ταύτῃ νεώτεροι τρεῖς, ἀναιδεῖς, μωροὶ, καὶ ἀνωφέλητοι, καὶ χρατήπουσιν ἐν εἰρήνῃ ἡμέρας ἑκατὸν πεντήχοντα " ) χαὶ μετὰ ταῦτα ἐπεισαγωγῇ διαθόλου ὀργισθέντες ἑαυτοὺς, δώσουσιν ἀλλήλοις πόλεμον χαθ᾽ ἑαυτοὺς
col. 861–862page 121 of 134

MESUUIPAL IURURMOS — | quidein Thessalonicam profectus , ita ipsam alla- quetur : Tliessalonica, tu subiges hostes tuos, quia gioria sanctorum es, et sanclimon'a te replevt Altissimus. Tum viros illius, qui septinum (28) excedunt xtatis annum, nec non sacerdotes et uio- nachos in aru:a enget; educet in campum curens bellicos , parabit classem permagnam , et iter Ro- mam versus arripiet, stansque pro portis ejus : L:etare, inquiet, potentissima Roma ; gladius tuus acutus , et jacula tua. crelira sunt ; clara es in pri- mis (u, tenebis fidem tuam , 'et. non labasces : beati enim sunt, qui te inhabitant. Tum et gentes (29) flavas armabit, ct naves instruet; el medio inter lucem ac tenebras tempore. ingredietur , sociosque suos excipiet. ? l7. Alter adolescens suseipie expeditionem in Mesopotamiam ei ambitus. insularum ," sacerdo- lesque et monachos capere arma jubebit, contra alios gravi furore commotus. Atque elatus. venict ad umbilicum (34) terra (alii vero dicunt adverecs Alexandriam), ibique exspeetabit socios suos, quibuscum belli aleam. tenlaturus est. Tertius de- nique adolescens, debellata Plirygia, Caria, Gala- tia, Asia, Armenia, et Arabia, Syleum (32) ifestis armis pelet; et hoc. quidem postulabitur ad dedi- tionem, sed non capietur in seternum. Alque. hinc eliam ipse iter ingredietur versus populum incom- gositum , id est, qui neque ipsi, neque sociis ipsius subjectus est. p 218. Conseriptis itaque $uis exercitibus coibunt adversus invicem , bellum internecinum gesturi , concisurique alter alterum membratim ; quemad- molum autem oves in macello mactari soleul , ita tres illi reges. peribunt : e eode vero Roma- norum tam copiosus (luet. sanguis, ut. pluisse vi- deri potuerit, ne uuo quidem illorum pugos su- perfuturo, Tunc quo pugna commissa loeo, ex admisto sanguine decolor (iet more ad stadia duo- decim. Deinde vero septem mulieres, cunctis nein- ye ad viduitatem redactis , virum sibi unum qua- rentes, non invenient, quoad aliunde hac fama evocali, illue accesserint. Qui autem admodum juvenes atque imbelles matribus relieli fuerit , ad maturiorem perducti ztatem, voluptatibus quasi D suos foede immersi, nullum humani sensus vesli- gium relinebunt. O beotos ac beatissimos i405,

col. 863–864page 122 of 134
PG 111:863. ἐπὶ θύραις ἐχδεχόμενοι τὸ μέγα ἔλεος" οἱ γλυχύτατο; ἄρνες, οἱ μέλλοντες θύεσθαι διὰ Χριστὸν ὑπὸ τοῦ πονηροῦ δαίμονος τοῦ ᾿Αντιχρίστον. σι’. Τότε δὲ διὰ τὸ μὴ εἶναι ἄνδρα ἐπίσημον, ἀλλὰ ἅπαντα: τῆς ἀπωλείας, ἀναστήσεται γύναιον αἰσχρὴν Μόνδιον ἐχ τοῦ Πόντου, καὶ βασιλεύσει ἐν τῇ πόλει ταύτῃ, καὶ αὐτὴ βακχεύτρια, τοῦ διαδόλου θυγάτη, μάγισσα καὶ ὄῤῥενοθηλυμανής. Καὶ ἐν ταῖς ἡμέραις ταύτης ἔσονται ἀλληλοεπιδουλίαι καὶ σφαγμοὶ κατὰ ῥύμην καὶ κατὰ οἰκίαν, καὶ σφάξουτιν υἱὸς πατέρα, χαὶ πατὴρ υἱὸν, χαὶ μήτηρ θυγατέρα, καὶ θυγάτηρ μητέρα, καὶ ἀδελφὸς ἀδελφὸν, καὶ φίλος φίλον " χαὶ ἔσται κακία πολλὴ καὶ μῖσος ἐν τῇ πόλει ταύτῃ. χαὶ ἐν ταῖς ἐκκλησίαις ἔσονται ἀσέλγειαι καὶ ἀσωτίαι, χαὶ αἱμομιξίαι, καὶ χιθάραι καὶ ὀρχήσεις, χαὶ τρα-- γῳδίαι σατανικαὶ, καὶ χλενασμοὶ χαὶ παίγνια, ἄπτρ ἄνθρωπος οὔτε εἴδεν, οὔτε ἰδεῖν δυνήσεται ἕως τοῦ καιροῦ ἐκείνου. σχ'΄. Καὶ γὰρ ἡ βασυὶς ἐκείνη ἀκάθαρτος, θεὰν ἑαυτὴν πράτουσα, καὶ Θεῷ μαχομένη καὶ προαιρουμένη μετ᾽ αὐτοῦ παλαίσασθαι" καὶ γὰρ τότε κόπρῳ μιανεῖ τὰ ἅγια θυσιαστήρια, καὶ τῆς αἰσχύνης αὖτῆς ἅπαντι μιάτρατι μιανεῖ πάντα τὸν λαὸν, χαὶ στρέψει τὸ πρόσωπον αὐτῆς κακὰ, καὶ ἁρπάσει πᾶν σχεῦος ἐκ τοῦ ναοῦ, καὶ συναθροίσει τὰς τιμίας μορφὼσεῖς τῶν ἀγίων, καὶ τοὺς τιμίους σταυροὺς, καὶ τὰ ἅγια Εὐαγγέλια, χαὶ ἅπαντα ἀπόστολον, καὶ ἅπαν ἔγραφον βιδλίον, καὶ ποιήσει σωρὸν μεγάλην, καὶ βαλοῦσα πῦρ κατατεφρώσει πάντα, καὶ τὰς ἐκχλησίας χαταστρέφει, καὶ ζητήσει λείψανα ἁγίων τοῦ ἀπαλεῖψαι, καὶ οὐχ εὑρήσει " ὁ γὰρ Θεὸς ἀοράτῳ δυνάμτι μετάξει αὐτὰ ἀπὸ τῆσδ: τῆς πόλεως, Τότε ἡ τά αἰνα τῆς μεγάλης ἐκκλησία: τῆςς τοῦ θεοῦ Σοφίας χαταστρέψει τὴν ἁγίαν τράπεζαν, καὶ τὸ πᾶν τοῦ ναοῦ διαθρύψασα, στήσεται κατὰ ᾿λνατολὰς φρυαττομένη, καὶ ἐρεῖ πρὸς τὸν Ὕψιστον λέγουσα " Μὴ χατώχνησα, ὦ λεγόμενε Θεὲ, ἀπαλεῖψαί σου τὸ πρόσωπον ἀπ᾽ τῆς γῆς " ἰδού σοι τί ἔκαμον, καὶ οὐκ ἐδονήθης χἂν τριχός μου ἄψασθαι " καὶ ἰδοὺ ἔκδεξαι μικρὸν, χαὶ χαλῶν τὸ στερέωμα, καὶ ἀνέρχομαι πρὶς σὲ, καὶ θεάσομαι τίς ὁ δυνατώτερος, χαὶ ὄψομαι τίς ὁ ἰσχυρότερος ἐν θεοῖς. Καὶ ταῦτα λαλήσει ἡ γάγγραινα, ἢ καὶ πλείω" καὶ δράσει εἰς ὕψος ἐμπτύουσα, χαὶ λίθους πέμπουσα, ἕω; λέγειν αὐτῆς τὰ δεινότερα. σχα΄. Ἐν τῷ καιρῷ ἐκείνῳ χλινεῖ Κύριος ὁ Θεὸς ἃ παντοχράτωρ τὸ τόξον αὐτοῦ καὶ τὸν ἄκρατον θυμὸν αὐτοῦ, καὶ φοδερᾷ δυνάμει τῆς ἰσχύος αὐτοῦ ἐχτενεῖ τὴν χεῖρα αὑτοῦ ἐπὶ τὴν πόλιν ταύτην" κοὶ δράξετα: αὐτῆς ἐν ἰσχύξ, καὶ τῷ δρεπάνῳ τῆς δυνάμεως αὐτοῦ ὑποτεμεῖ τὸν χοῦν τὸν ὑποκάτω τῆς πόλεως" καὶ ἐρεῖ τοῖς ὕδασιν, τοῖ: ἀπ' αἰῶνος βαστάζουσιν αὐτὴν, τοῦ καταπιεῖν αὐτήν" ἅπερ φοδερῶς ὑπαχούσαντα τάχει σφοδρῷ καὶ ἤχῳ φοδερωτάτῳ αιυρδρήπρυπιν πὐτὴν χαὶ τὸ ἡτοχάτω αὐτῆς ἀνα"
col. 865–866page 123 of 134
PG 111:865σχβ΄. Εἶτα μετὰ τὴν παρέλευσιν τῆς πόλεως τὸ τηνικαῦτα τὰ τῆς βασιλείας συνίσταται, Τινές φασιν, ὅτι μετὰ τὸ πλήρωμα τῆς τῶν ἐθνῶν βασιλείας, νελλήσεται ὁ θεὸς τὰ θεόσχηπτρα Ἰσραὴλ ἀναστῆσαι πρὸς τὸ βασιλεῦσαι τὸ λοιπὸν πρὸς ἀναπλήρωσιν ποῦ ἑθδόμου αἰῶνος, φέροντες εἰς μαρτυρίαν τὸ ὑπὸ Ἡσαῖον εἰρημένον ᾿ « Καὶ ἐν ταῖς ἐσχάταις ἡμέραις, φησὶν, ἀρεῖ Κύριος ὁ θεὸς σημεῖον ἐν τῇ συμπληρώσει τῶν ἐθνῶν ἐπὶ πάντα τὰ πρόδατα Ἰούδα, τὰ διεσχορπισμένα ἐν τοῖς ξύνεσι, καὶ συνάξει τοὺς ἀπωσμένους Ἰσραὴλ τῇ ἁγίᾳ πόλει Ἱερουσαλὴμ, καὶ ἔσται τῷ Ἰαραὴλ, ὡς τῇ ἡμέρᾳ, ἧ ἐξῆλθεν ἐκ γῆς Αἰγύπτου, ν Καὶ μὴν καὶ τὸ ὑπὸ τοῦ μακαρίου ᾿Αποστόλου εἰρημένον, «Ὅταν τὸ πλήρωμα τῶν ἐθνῶν ἥξει, τότε πᾶς Ἰσραὴλ σωθήσεται. ν Καὶ οὗτοι μὲν οὕτω λέγουσι χαὶ ἰσοφωνοῦσιν, Ἱππόλυτο; ( δὲ ὁ μακάριος ἔφησεν, ὅτι ἐν τῇ ἐπιδημίᾳ τοῦ 'Αντιχρίστου “πρῶτοι Ἰουδαῖοι πλανηθήσονται " χαὶ ὁ Χριστὸς ἐπιμαρτυρούμενος αὐτῷ πρὸς τοὺς ἴουδαίους ἔλεγεν ὅτι « Ἐγὼ ἦλθον ἐν τῷ ὀνόματι τοῦ πατρός μου, καὶ οὐ λαμθάνετέ με΄" ἄλλο; ἐλεύσεται ἐν τῷ ἰδίῳ ὀνόματι, κἀκεῖνον λήψεσθε" ὅτι ἐν τῇ ἁμαρτίᾳ ὑμῶν ἀποθανεῖσθε. » σαγ΄. Ὅτι μὲν οὖν συνάξει αὐτοὺ; ἐν τῇ πόλει “Ἱερουσαλὴμ, χαὶ τὰ αὑτῶν αὐτοῖς ἀνταποδώσει τ Γι ννν] ὅπως τοῦ διασχορπισμοῦ [εἶπον τὴν ἀπώλειαν, εἰ τοῦτο πάλαι ἐποίησεν, ἀποχαταστατήσας τὰ ἡμῶν (56)], πάλαι ἂν ἐπιστεύσαμεν τῷ Χριστῷ, τὴν ἀφορμὴν τοῦ φόνου ἐξώσαντες, τοῦ ἕνεκεν προτιμηθῆναι τὰ ἔθνη ὑπὲρ ἡμᾶς. Τοῦτο οὐχ ἐποίη-. σεν" νῦν δὲ συναχθέντες χαὶ τὰ αὐτῶν ἀπολαδόντες ἐν τῇ αὑτῇ ἀπιστίᾳ μείναντες, πῶς σωθήσονται, εὑϑέως τοῦ ᾿Αντιχρίστου ἐρχομένου ἐν μέσῳ αὐτῶν ; ᾧ καὶ πιστεύειν μέλλουσι, χατὰ τὴν φοδερὰν φωνὴν τοῦ Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ" Θεὸς γὰρ οὗ ψεύδεται, ὁ μονογενῆς, ὁ εἰπών “« Ἐγώ εἰμι ἡ ἀλήθεια.» Τέως καὶ ἐν πῷ συνάξαι αὐτοὺς, ἐν πρώτοις τῆς ἀπολογίας ταύπῆς αὐτοὺς ἀποστερήσει: " καὶ γὰρ ὃ Παῦλος σωηῇ- σπάσει ἀπὸ τῆς γῆς, καὶ ἀρεῖ αὐτὴν εἰς ὕψος ὡς μύ-͵ λον γυροθολούμενον, ὥστε τοὺς ἐν μέσῳ τῆς πόλεως ἐν φρίκῃ πολλῇ βοᾷν τὸ, Οὐαί " καὶ πάλιν ταχέως χατενεχθείσης αὑτῆς χάτωθεν, καὶ τὰ ἀναδρύσαντα ὕδατα σφοδρῶς χκατακλύσαντα, χαὶ χατακαλύψαντα τῷ φοδερῷ καὶ ἀχανεῖ πελάγει τῆς ἀδύσσου παραπέμψαντα. Οὕτως οὖν, τέκνον μου, Ἐπιφάνιε, ἡ πόλις ἡμῶν συντελεσθήσεται, καὶ ἅπερ σοι εἴρηκα ὄπισθεν τί μέλλουσι τῷ χόσμῳ δεινὰ συμθαίνειν, ἐχεῖνά εἰσιν, ἅπερ ὁ Κύριος Ἰησοῦς Χριστὸς εἴρηχεν ἀρχὴν εἶναι ὀδυνῶν,
col. 867–868page 124 of 134
PG 111:867σχδ΄, Ἐπιφάνιος εἶπεν ᾿ Ἄφες ταῦτα, Πάτερ μου φίλτατε, τοῦτό μοι ἀνάγγειλον, ὅτι τινές φασι, μὴ αυμποτίζεσθαι τῇ πόλει τὴν μεγάλην τοῦ Θεοῦ ἁγίαν Σοφίαν, ἀλλὰ ἀοράτῳ δυνάμει κρεμασθῆναι αὐτὴν ἐπὶ τοῦ ἀέρος. Ὁ δίκαιος ἔφη " Τί λέγεις, τέκνον; Πάσης τῆς πόλεως. βυϑιζομένης, αὕτη πῶς μενεῖ; τίς γὰρ ὁ ταύτης δεόμενος ; μὴ γὰρ θεὺς ὁ ἐν χειροποιήτοις ναοῖς χατοιχῶν. Οὐ μέντου πάντως ψευδὴ: ὁ λόγος, μενεῖ δὲ μόνος ὁ ἐν τῷ φόρῳ στῦλος, καθότι χέκτηται τοὺς τιμίους ἥλους " αὐτὸ; γὰρ μόνὸς μενεῖ καὶ σωθήσεται “ ὥστε παραγενόμενα τὰ πλοῖα, καὶ ἐν τούτῳ τοὺς σχοίνους αὐτῶν ἀποδέσᾳντες, χλαύσωτι, καὶ θρηνήδωτι τὴν Βαδυλῶνα ταύτὴν, λέγοντες " Οὐαὶ ἡμῖν, ὅτε ἡ πόλις ἡμῶν ἡ μεγάλη, βεδύθισται, ἐν ᾧ εἰσιόντες τὰς πραγματείας ἐποιοῦμεν καλῶς ἐν ταύτῃ. Ἔσται δὲ τὸ πένθος αὐτῆς ἡμέρας τεασαράκοντα, καὶ ἀπὸ πόνου τῶν ἡμερῶν ἐχείνων δοθήσεται τὸ βασίλειον τῇ Ῥώμῃ. καὶ τῷ Συλαίῳ, καὶ τῇ 9. σσαλονίχῃ, καὶ τούτων ἤδη πρὺς τὸ τέλος ἐγγισάντων, καὶ λοιπὸν ἄτονα τὰ πράγματα γενήσονται καὶ δεινότερα καὶ ὀλεθριώπερα τ ναι αὑτοὺς εἴρηχεν οὐχ ἐκ τῆς αἰωνίου κολάσεως, [ἀλλὰ τῆς ἀπὸ τόπου εἰς τόπον περιπλανήσεω; (37)], χαὶ τοῦ ὀνειδισμοῦ τῶν ἐθνῶν, καὶ τῆς ἀφάτου αἷσχύνης, ὅτι ἐν τοσαύτῃ ἀνάγχῃ, καὶ ἐν τοσούτῳ χλευασμῷ (58) [νῦν ὄντες, καὶ ὑπὸ τῶν ἐθνῶν χωΒιδούμενοι, καὶ τούτοις δουλεύοντες, σωθήσονται τοῦ τῆς δουλείας ζυγοῦ, συναχθέντες εἰς τὰ ἴδια, ] οὐ μέντοι, ὡς προεῖπον, τῆς αἰωνίου κολάσεως " οὖ; γὰρ ἢ θλίψις οὐκ ἔπεισε πιστεῦσαι τῷ ζωοποιῷ καὶ μονογενεῖ ΥἹῷ τοῦ Θεοῦ, πῶς πείσει αὐτοὺς ἡ νομιζομένη χάρις ; καὶ τὰ ἑξῆς.
col. 869–870page 125 of 134
PG 111:869μὔας, καὶ βατράχους δαπανῶντες, καὶ πᾶσαν ῥυ-͵ παρίαν τοῦ κόσμου ἐν ἡδονῇ. Καὶ οὐαὶ τῇ οἰκουμένῃ πάσῃ, ἐν ἦ οὗτοι πορεύσονται" τὰς γὰρ ἡμέρας ἐχείνας μὴ ἔστω Χριστιανὸς, Κύριε, εἰ δυνατόν" ἄλλ᾽ οἶδα ὅτι ἔσονται. Τότε αἱ ἡμέραι ἐχεῖναι αχὸπισθήσονται, δίκην θρηνοῦσαι τῷ ἀέρι διὰ τὸ μῖσος, ὅπερ τὰ βδελυρὰ ἔθνη ἐχεῖνα ἐργάσονται " ὁ ἥλιος ὡς αἷμα γενήσεται, βλέπων τὰ βδελύγματα ἐπὶ τῆς γῆς ἀμιλλώμενα " ἡ σελήνη καὶ πάντα τὰ στοιχεῖα σχοτισθήσονται" φάγονται γὰρ καὶ τὸν χοῦν τῆς γῆν τὰ ἢυσιαστήρια κύθρους οἶκον ἐργάσονται. Τότε οἱ χατοικοῦγτες ᾿Ασίαν φευγέτωσαν εἰς τὰς χυκλάδας τῶν νήσων" οὐ γὰρ πορεύσοντα: ἐν αὐταῖς οἱ λαοὶ, ἀλλ᾽ ἔσονται πενθοῦντες ἡμέρας ἑξακοσίας ἐξὴχοντα. τὰ σχς΄. Τότε ἐγερθήσεται ὁ Σατανᾶς ὁ "Αντίχριστος ἐχ φυλῆς τοῦ Δὰν, οὐ μέντοι ἰδίᾳ δυνάμει ἄνθρωπος γενόμενος, μὴ γένοιτο, ἀλλὰ πλάσει αὐτὸν Κύριος ὁ θεὸς σκεῦος αἰσχρὸν καὶ ῥυπαρόν" ὅπως πληρωθῇ ἐν αὐτῷ τὰ τῶν προφητῶν - χαὶ ἀπολυθήσεται ἐκ τῶν τοῦ ἄδου δεσμῶν, ἐν οἷς αὐτῶν ὁ Δεσπότης Χριστὸς ἐκεῖσε γενόμενος ἔδησε, καὶ εἰσελεύσεται εἰς πὸ σκεῦος τὸ πλασθὲν αὐτῷ. Καὶ γεννηθέντο; αὐτοῦ ἀνθρώπου, καὶ ἀνδρυνθέντος, καὶ βασιλεύσαντος, πότε ἄρξεται ἐπιδεικνύειν τὴν πλάνην αὐτοῦ, καθά φησι περὶ αὐτοῦ Ἰωάννης ὁ Θεολόγος, ὃς καὶ ἐγε-. ρεῖ πόλεμον ἐπὶ τὰς χυχλάδας τῶν νήσων" νῆσοι δὲ, φησὶν Ἡσαΐας, αἱ ἐξ ἐθνῶν ἐχχλησίαι εἰσίν " ᾿Ηλιοῦ δὲ καὶ Ἐνὼχ, καὶ τοῦ υἱοῦ τῆς βροντῆ; ἐξελθόντων καὶ προχηρυξάντων τὴν αὐτοῦ ἀποπλάνησιν,, πὴν τε τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ δευτέραν ἔλευσιν" πικρῶς δὲ ταπεινώσει τοὺς τότε Χριστιανοὺς μέχρι τῆς ἐσχάτης αὐτῶν ἀναπνοῆς, θλίδων καὶ ὀλέχων αὖτοὺς ὁ μάταιος ἄγαν. σκζ΄. Τότε εἴ τις οὐ πλανηθῇ, μέγας καὶ φοδερὸς φίλος Χριστοῦ ἀποφανθείη " μαχάριοι γὰρ πάντες οἱ ἅγιον" ἀλ)ά γε πλείω οἱ ἐπὶ τοῦ ᾿Αντιχρίστου μαρτυρήσαντες, ἢ οἱ μέλλοντες μαρτυρεῖν, μαχάριοι καὶ τρισμαχάριοι" μεγίστη γὰρ δόξα αὐτοὺς διαδέξεται εἰ; ἀτελευτήτους αἰῶνας, Πρῶτον ἀποκτενεῖ τὸν Ἡλίαν, εἶτα τὸν Ἐνὼχ, μετέπειτα τὸν τῆς βρουτῆς υἱὸν, καὶ τότε τοὺς μὴ πιστεύοντας εἰς αὐτὸν θανάτῳ πιχρῷ παραδώσει. Τότε ἔσται μεταξὺ αὖ-
col. 871–872page 126 of 134
PG 111:871σκη'. Ταῦτα τοῦ μακαρίου καθεζομένου χαὶ λέγοντος, Ἐπιφανίου δὲ ἀκούοντος τὰ μέλλοντα γενέσθαι κατὰ τὴν οἰκουμένην, ἐθρήνει ἐκ βαθέων στεναγμῶν, καθὼς πολλάκις εἴρηται, ἄγαν συμπαθὴς ἐχρημάτιζεν. Εἴτα λέγει πρὸς τὸν ὅσιον Δέομαί σου, εἰπέ μοι, πῶς μέλλει ἀπὸ τῆς γῆς ἀπαλειφθῆναι ἡ ἀνθρωπότῆς, χαὶ οὕτω γενέσθαι ἡ ἀνάστασις ; Ἔφη ὁ ὅσιος" Τοὺς μὲν τὰ μυσαρὰ ἔθνη ἥκουσιν ἀναλῶται, τοὺς δὲ Β ἐν τοῖς πυχνοτάτοις τόποις χαὶ πολέμοις θανατώσφυσι, τοὺς δὲ ὑπολοίπους πιστοὺς ὁ ᾿Αντίχριστος ἐν Κυρίῳ ἀναλώσει " ὅσοι δὲ τῷ ᾿Αντιχρίστῳ πιστεύσωσιν, ἀποστελεῖ Κύριος ὁ Θεὸς θηρία πετόμενα, κατὰ τὰν Ἰεζεχιὴλ, ἔχοντα ἐν ταῖς οὐραῖς αὐτῶν βούκεντρὰ ἰοῦ μεμεστωμένα - καὶ ὅσοι οὐχ ἕξουσι τὸ σημεῖον τῆς γραφίδος τοῦ Χριστοῦ σῶον καὶ ἀκέραιον ἐν τοῖς μετώποις αὐτῶν, ὑπὸ τῶν θηρίων κεντούμενοι καὶ ἰῷ χαλεπαινόμενοι, θανάτῳ πικρῷ τελεντέσουσι». Τότε εἴ τις τῶν ἁγίων λαθὼν τῷ 'λντιχρίστῳ, εὑρεθήσεται ἐν ἐρημίαις " καὶ ἅπαντος ὁ Κύριος πνεύματι δυνάμεως αὐτοῦ ἐν τῇ ἁγίᾳ πόλει Σιὼν ἀθροίσει " οὗτοί εἰσιν οἱ γραφέντες εἰς ζωὴν. σχθ’, Τοῦ ᾿Αντιχρίστου δὲ ἤδη παταχθέντο;, καὶ 1) σὺν τοῖς δαίμοσιν αὐτοῦ συλληφθέντος, χυὶ ὑπὸ πυρίνων ἀγγέλων δεσμευθέντος καὶ φυλασσομένου, τῷ κριτηρίῳ παρίστασθαι χαὶ ἀπαιτεῖσθαι δίκας περὶ τῶν ψυχῶν, ὧν ἀπώλεσε, τότε εὖν ἡ σάλπιγξ ἠχήσει, καὶ οἱ νεχροὶ ἀναστήσονται ἄφθαρτοι" ἔπειτα οἱ ζῶντες, καθὼς εἶπεν ὁ Παῦλος, εἰς τὴν παρουσίαν ποῦ Κυρίου οἱ περιλειφθέντες, ἀλλαγέντες ἐν ῥιπῇ ὀφθαλμοῦ ἀπὸ φυορᾶς εἰς ἀφθαρσίαν ἅμα σὺν αὐτοῖς γε κρ. 49. Οὐὐμηι πρὶ δοιίνιν εὐξ : ἅττα τέτο, τσαϑφίμπινι μεάτιπι Ἰνθονιιμι. (ιιαν ἀομιω; σά βοαϑὶς εἶα μυϊμι ᾽ ἀἴοῖ! θουνῖμιις : μι φμὶς 651 ἰοσιι τεφεειὶα πιξα ὃ γε κε. ὅθ. Νύπηε πιάτα πἰδα ἐμαο οπιπίᾳ [ξεΐς ἢ Θυοι ἀἰχίι, παρέδωχε λατρατεύειν (1 βοπαϊ, ἔτὰἀἴάιι ποἱογο) Ῥγο, ρυομιδ! Ὡς βινῖν, ροβίναιῃ δβὶν φυοιναθιιοίαιη οἱἴδιν αρυά᾿ Δροδίοίυμη : Τγδάϊαϊε εὸ θὰ 'π τόργοθϑηι 86 Ῥεδνδι ππεηΐθιι ργθ, δἰ! 05. ἀτλ, ΒΊΟΝ ἰρίίυν : Ουληθοιαίθοπι δυϑα! νὰς οαρί-- αἰνίαία τομοναμίασγ ὧν περίθοίο, Ογρδῖογα, εὐἰθγονι, εὐρδῖυγαθ Σ ΟΝ δθδρὸ 1416 ῬΓΟρΟΒΙ υϊη μογ μγορθῶ- 148. ΡΓΟΙ ναΐπϑοι, δἔχιιο ροβίθα. ὀεἴποεμα ποὺ Ῥονβουθγαροι!, Υ 605, οἱ νοίοναπί, Ῥότγο, φυρ ἀϊεῖι, ἔστρεψεν (14 φοηδι, νϑγει, οομνθνε ) μὸοἶδα γγο, ἀνογϑια ἈΝ 4118. νοϊαιίαία, ΔἸ δαί ἢ οἰκαπ σαν χο μτ Πἱ, οὐ ἴα 10, φιοά ΤἈσιμη ἀδὶ Ῥὲγ ςοπουσδίομοηι 80 ῥτοιδείσμοιν, Εταὲ ομϊηὶ ΜΠΐ. νου! α. δῃ, φθϑιη οἱ ἰορα βαηχογαῖ : θοηιὶπυμι θοαὶ ἴασαν ἀθόγαιῖο, οὐ, ἐΐαπν ΒΟ υμν ΘΙ το. δε μογοδνονονν απ ἐπι ρΟΙ ΒΓ ἢ. ρΆβϑυς 05. Νοὺ οαΐμ ὃν πϑουποίζοο 56. 0 νυ !, πα Πα το ἃγα Μνίνειο ἂ Βα φυζκοαμπο ργορτίαΣ ροφοθιϑιῖ Το ατίαταν, σοὶ νἷων ἰδοῖαι. (μίογιι ΘΘ ἀυσ ἀπο τ ἀμί φανν, φαροθῖβ. ρυϊανι πσπαι, Βίουν 6 μι ῬῸΓ ἀπ: ΓΤ αἰοῖι, Κοὰ, βιθονῖσαβ, αὐΐθιβ οὐἴαμη ουἰμαιι οἱ γγυτγυρείαπι Οθογονδαν ταν νἴλα!ο, αιιαν ἀγα ἀνιιοῖζου! Ἰοὺ; ἰΐδμν. ππα’, ἰαμανϑια, τοεῖπμν, οὐ], Νῶμπι οα ἀϊουλο ὐϊιμιο ἰοτο ρομίψεν, υϑὶ 49 αι μα νας. δὸ ΗΝ ΟθΙμ βεῖ παλλ! ΡΥ ἀθμὺθ 40 ἴθ δομεπαῖπο, ἀόπηι ἸβγϑοὶΟοιρίθοια Σ ρυίμησαι 5 μὲ ἐμ. ἐμένονδνοῖς οοε οθτα!ϑβὸ διυδιίμιδ, οὐ ἕαμο αἰενα λους, Νά ἀρτοῖναυ, παϑαμδια ποίποιν μοβειν ἀν Δίλαιι θδὲν 8064. γεφρερία τὐ ὀγϑουϊα νἶνα, Ῥγοίοτε. πυΐσην ται εσαΐαμι ΠῸΝ. ϑιμνριϊοίτον, πομὶ Ἰμεροῦῖτον ἤθῖν Ἀρδάμ σαυδὰ τ 80 αἱ οὐοιθαι οἰἴλιι ΠΠ βασι 0118 ορὰβ μοι ἱαθο ρον ἄαμν αἰοτν : Νυνί ἰνοπυΐμ οἱ υἱοι!διὰθ Ομ 5118. ἀμ ] Ὁ μογίναιθ ἂς ] ἀἴδογοι τ Ν ον, μοΙΒΕ. ἀΐσοτο, ψυοιὶ Ῥορ βαονι ποίαν, οἸΤονθηδο, θεΐμην ΠΠς 580 τ φΑυ εἶδ : βϑὰ Π|Ὸ μυῖι. 58 ον ἐπ αβτ, τάχα. ἰαν βολιατ ἀΐενον αδΐ νῸ θα χέθνα ἸΟγ σαν ἀῖψι ἐμθίεγ, Νοηρα, οἰὐϊαιιβὶ ἀϊχὶ οὐ, ἐδανρίτθν. οί ασαμε ἢν, δὺς ἐπϑιίταια αἴψμιιο βισγηἰοῖα πνασάαμι ἐεὶ τ μΙ μον αἰχὶ, ΝϑΩὶ Μογϑῦδν ῬΓΟΡίΟΣ ἀαυιῃ μὰ, μ ΒΡ ΙΓΠ 8 δινπιρείδθον, ἀπαεαμνο νυθΐβ ρίμοογο, νι δθιμιαΐ μὸγ ἀπμοθ. 40, μόχας θνοδεῖϊας οντα!ῖι, θαυ ἐφινρίμαι ἐχβισταχῖς ἐς, δῷ Ῥωνὶι φαΐίφοιι ΣΟ αν ίαμ, [αν Τόγρμαν ΟΝ 8 βοτία αἰ νίδαι, ἐποτδυϊιρεῖο, Κατα ροδοιΔονοιῖς, φαΐῃ οὐΐαν ρεομίοιας ἀο Μΐ,, ἰδυθι πῦα προ ββα τ 8 γνεομυμίαιη, βίο. Μόβοι ἀσνεμι θὰ γϑιΐοιμο ΓΙ γὺρ ἀδίοινψονθ ἀὐψαο ἐμοε], ἀασιι τορυδίανογωι, εἰ, ἀμδ)ογα γεσιτὶ οἱ νὸς ὉΕῚ βυβουείβεῖα ταϑογθαδαίαι Μοϊυρμὶ, εἰ δίας. ἀεὶ νϑδιτὶ Ἀθιμριναΐδ. Θἱγίπας ᾿αὐἱάναν ΜΟΥ ΕῸ. ΜΒ ΟΠ ΘΩΣ ΤΘΡΟΙνΪ., ὧἱ Ἰοκυμι ἀυοὶτ'
col. 873–874page 127 of 134
PG 111:873σλ΄. Πρωῖας δὲ γενομένης, πάλιν [ἐπὶ τὸ αὐτὸ συνἢ εὐθόντες καὶ] χαθεσθέντες ὡμίλουν τὰ τοῦ πνεύμαπος" χαὶ δὴ βίδλου ἐχεῖσε χειμένης τοῦ μεγάλου Βασιλείου, προτρέψατο ὁ Ὅσιος τῷ Ἐπιφανίῳ τοῦ λαθεῖν καὶ ἀναγινώσχειν " ἦν δὲ ὁ λόγος προτρεπτιχὰς, ὁμιλία εἰς τὸ βάπτισμα, Ὃ μὲν σοφὸς Σηλομών. Τούτου δὲ ἀναγινωσχομένου, ἡδέως ἠκροᾶτο ὃ Μακάριος, μειδιῶν τῷ προσώπῳ καὶ εὐφραινόμενης ὁ δὲ 'Επιφάνιος ἔχεε δάχρυα τῇ βίδλῳ, χαὶ στεναγμοὺς ἐκ βαθέων ἀνέπεμπεν. “Ἔφη δὲ πρὸς αὑτὸν ὁ Μακάριος " Τέκνον μου, τί δακρύεις ; εὐφραίνου δὲ μᾶλλον κατὰ τὸν μακάριον Παῦλον τὸν λέγοντα " «Χαίρετε ἐν Κυρίῳ πάντοτε.» καὶ ὅσοι τὰ τοῦ Πγεύμαπος πράττουσι, χρὴ αὐτοὺς σχιρτᾷν καὶ εὐφραίνεσθαι" ὅσοι δὲ πάλιν ποιοῦσι τοῦ διαδόλον τὰ θελήματα, σκυθρωπαζέτωσαν, καϑότι τὸ φῶς τοῦ Θεοῦ ἐλήλυϑεν εἰς τὸν κόσμον, καὶ ἠγάπησαν οἱ ἄνθρωποι μᾶλλον τὸ σκότος ἣ τὸ φῶς. Ἔφη Ἐπιφάνιος - Οὐχ οὖν χἀγὼ ἁμαρτωλὸς, καὶ θρηνῶ μου τὰς πράξεις τὰς πονηρὰς, πῶς ἀπολογίζομαι ; Λέγει γάρ μοι ὁ "Αγιος οὗτος" Πότε, φησὶν, οἰκειωθήσῃ τῷ Θεῷ, καὶ πότε σὲ γνωρίσομεν ὡς ἡμέτερον; Ταῦτα ἀχούων τὰ ὀνείδη, μὴ ϑρηνήσω τὴν δεινὴν ἀπολογίαν μου ; πῶς ἀνέχοιτὸ, κύρι ὁ μέγας; Ἔφη ὁ Ὅσιος " Οὗτος ὁ λόγος, πέκνον μου, μὴ γὰρ οἶδας, τοῖς ὅτι ἀμυήτοις οὖσι τοῦ θείου βαπτίσματος ὀνειδίζων ἔλεγεν. Ἐπιφάνιος λέγει " Ναὶ τίμιε Πάτερ, κἀγὼ οἶδα " πλὴν ὁ λόγος οὗτος, ὅν φασιν οἱ τῶν ἀγροίκων αἰνιγματώδεις, ὅτι Σ᾿, ὦ νύμφη, ὁμιλῶ, ἵνα καὶ αὐτὴ ἡ πενθερὰ ἐνωτίη. ἀρπαγήσονται ἐν νεφέλαις εἰς ἀπάντησιν τοῦ Κυρίου͵ εἰς ἀέρα. “Ὅταν οὖν ἴδῃ τις τὰ βδελυρὰ ἔθνη εἰς τὸν χόσμον ἐληλυθότα, “τέκνον, τότε γινωσκέτω ὅτι ἐπὶ θυραις πάντα, χαὶ μετὰ μικρὸν ὁ Κριτὴς ἐπελεύσε- ται. Ταῦτα ἐλάλησεν ὁ Μακάριος τῇ νυχτὶ ἐχείνῃ τῷ Ἐπιφανίῳ, ἀγρυπνούντων αὐτῶν καὶ τῆς ἐμῆς ταπεινότητος, Τοῦ δὲ ξύλου τῆς ἐχχλησίας χρούσαν- τὸς, ἐπορεύθη ὁ Ἐπιφάνιος ἐκεῖσε" ὁ δὲ Μακάριος ἐν τῷ οἴκῳ καθ᾽ ἑαυτὸν προσηύχετο, σλα'. Ταῦτα τοῦ Ἐπιφανίου λαλήσαντος, ὑπομειἢ διάσα: ὁ Μακάριος, ἐπέστρεψεν αὐτὸν πάλιν τοῦ ἀναγινώσκειν, 'Αναγινώσκοντος δὲ αὐτοῦ, αἴφνης διεδόθη ταῖς φρεσὶν αὐτῶν εὐωδία τις ὡς; τιμίων ἀρωμάτων, ὥστε φρίττειν τὸν Ἐπιφάνιον ἐπὶ ἔχανὴν ὥραν καὶ ξενίζεσθαι, Ἑώρα δὲ ὁ Μαχάριος τὸν τὴν εὐωδίαν κομίζοντα ἀεννάως. "Ὅτε δὲ τὸν λόγον χατέπαυσεν, εὐθέως καὶ ἡ εὐωδία ἀπέστη. θαυμάσας
col. 875–876page 128 of 134
PG 111:875δὲ ὁ Ἐπιφάνιος πῶς τῇ χαταπαύσει τοῦ λόγου χαὶ ἡ μυρέτνοος εὐωδία ἀπέστη, ἠρώτησε τὴν Δίκαιον λέγων" Δέομα! σου, κύρι ὁ μέγας, τίς ἣν ἡ εὐωδία ἢ πρὸ τῆς ὥρας ἡμῖν γενομένη, ὁπηνίχα τὸν λόγον διεξηρχόμην ; Ἔφη ὁ Μακάριος. ε'Βς γλυχεῖα τῷ λάρυγγί μου τὰ λόγιά σου, ὑπὲρ μέλι τῷ στόματί μου! » Νοητὸν δὲ χρὴ γινώσκειν τὸ στόματε καὶ, τὸ λάρυγγι, περὶ τοῦ ψυχικοῦ λάρυγγος καὶ στόματος εἴρηκεν, Ἐπιφάνιος εἶπεν " “Λφες ταῦτα, καὶ εἰπέ μοι εἰ ἔχεις τι ἀπὸ θεωρίας " οἶδα γὰρ κἀγὼ διὰ τῶν τιμίων σου δεήσεων ταῦτα, Ὁ Μαχάριος ἔφη " Τί σο! θέλω εἰπεῖν, φίλτατ μου; ΓΑγγελοι γὰρ Κυρίου ἦσαν ἱκανοὶ ἐπὶ τὸ αὐτὸ ὡς ἀνεγίνωσκες " εἷς δὲ ἐξ αὑτῶν, δοξάζων τὰ ῥήματα τοῦ ἁγίου Πνεύματος, χαθότι εἰφρασία ἐστὶν ἡδύνουσα, ἐθυμίαζε θεοπρεπῶς ἀγαλλόμενος. : σὐλβ΄. Ἐπιφάνιος εἶπεν" Καὶ ποῦ οἱ τοῦ Σωτῆρος ἄγγελοι, τό τε θυμίαμα, καὶ τὸ θυμιατήριον, τούς τε ἄνθρακας εὑρίσκουσιν, ἄῦλοι ὄντες, καὶ ὑλικοῖς μὴ συγχρώμενοι ς Ὃ δὲ Μανάριος ἀτενίσας εἰς αὐτὸν. καὶ τὴν χεῖρα αὐτοῦ πρὸς αὐτὸν ἀνατείνας, λέγει " θαυμαστὰ ὡμίλησας, ἄνθρωπε. Τίς γάρ σοι εἶπεν, ὅτι αἰσθητὰ θυμιατήρια οἱ ἄγγελοι. κέντηνται, ἢ χοσμιχὰ ϑυμιάματᾳ ἔχουσιν, ἢ τὸν τοῦ χότμου ἄνϑραχα ἐπιδέδνται ; Οἱ γὰρ πνευματιχοὶ πνευματικὰ, χαὶ οἱ ἔνυλοι ἔνυλα χέχτηνται, ΓΑγγελοι δὲ ἡνίκα ϑυμιᾶσαι βούλονται, οὐδὲν ἄλλο θυμιῶσιν ἔμπροσθεν ποῦ Ὑψίστου, ἣ τὸν θρόνον ἐκεῖνον τὸν πάντα νοῦν ὑπερθαίνοντα, φημὶ τὴν εὐωδίαν, τὴν ἡδυτάτην ἐκείνὴν τὴν ἐξερχομένην ἐκ τῆς φοδερᾶς καὶ ἀπροσίτου θεότητος. Ὡς; γὰρ παρίστανται τῷ φοδερῷ θρόνῳ τοῦ Παντοχράτορος, δέχονται τῆς ἐχεῖθεν ἐχπηδώστς ἀστραπῆς τὴν εὐοσμίαν, καὶ ἀδιαλείπτως ἔκτοτε μυοίζουσιν ἀποῤῥήτῳ εὐωδίᾳ τῆς θεότητος. Ὅταν οὖν ὀφείλωσιν (45), βούλονται ὅπως μετάσχῃ τῆς ἠδύτητος αὐτῆς, καὶ αὐτοὶ οἱ ἱστάμενοι ἔμπροσθεν αὐτοῦ, τύπτουσιν αὐτοῦ τὸ πρόσωπον τῇ εὐοσμίᾳ τῇ θεϊκῇ ὅσῳ μέτρῳ βούλονται - καὶ λοιπὸν ὀσφραινόμενος ἐχεῖνος ἐπαπορεῖ τῇ ἡδυτάτῃ γλυκύτητι εὐφραινόμενος. Εὐωδιάζουσι δὲ χαὶ ἄλλῳ' πῶς ἐκ τῶν ἀνθέων τοῦ παραδείσου κομιζόμενοι, καὶ ἀοράτῳ παραστάσει τὴν ὄσφρησιν τοῦ ἀνθρώπου ἐμπιπλῶσιν. Κατὰ γὰρ τρεῖς τρόπους ἔχουσιν ἐξουσίαν θυμιᾷν οἱ ἅγιοι ) ἄγγελοι τοῖς ἐχομένοις αὐτοῖς φιλίᾳ καὶ σεμνότητι, Ἐν πρώτοις ὅταν τὰς ἱερὰς βίδλους ἀναγινώσκουσιν" περικυχλοῦσιν γὰρ ἐχεῖνοι τότε ἀοράτως, ἀχοῦσαι θέλοντες τὰ τοῦ παναγίου Πνεύματος θεότερπνα ῥήματα πάλιν ἡνίκα τις προσεύχεται, καὶ ὁμιλεῖ τῷ Θεῷ " καὶ ὅτε κόπῳ, ἢ πόνῳ, ἢ μάστιγι καρτερεῖ τι; διὰ Θεόν" τότε γὰρ ἀΐδιον ἔχουσιν ἀλείφειν τε καὶ εὐωδιάζειν, καὶ προθυμοποιεῖν τὸν ὑπὲρ εὐσεδείας ἀγωνιζόμενον.
col. 877–878page 129 of 134
PG 111:877σλγ'. Γέγραπται γὰρ ὅτι ἐπὶ Ἰουλιανοῦ τοῦ ΠαραΟάτου ἀπιόντος πρὸς τοὺς Πέρσας, ἔδοξεν αὐτὸν καπαθῆναι πρὸς τὸν Πύθιον δαίμονα, τὸν ἐν τῇ Δάφνῃ, ὅπως ἀποκαλύψῃ αὐτὸν περὶ οὗ ἠπείγῃ πολέμην, χἂν πε νικήσῃ, κἄν τε ἡττηθῇ. Θυσιάσαντος οὖν τῷ Πυθίῳ ξοάνῳ, ἐνεφάνισεν αὐτῷ ἐχείνω, μὴ δύνασθαι ἐνεργεῖν κατὰ τὰς ἡμέρας, διὰ τὸ ἐκεῖσε κεῖσθαι τὸν ἅγιον καὶ ἀοίδιμον Βαδυλᾶν μετὰ τῶν τριῶν νηπίων, τὰ καρτερικώτατα καὶ θεάρεστα λείψανα. Τύτεδυσσεῦης Παραδάτης ἐκέλευσεν τοῖς ᾿Αντιοχεῦσιν αὐτοῦ ἀτρόμως καὶ ἀφόδως μεταχομίσαι αὐτὰ τῶν ἐχεῖσς, καὶ ὅπου δ' ἂν βούλωνται καταθέσθαι αὐτὰ, ἄνετιν παραποιούμενο; τῷ ὀφθέντι αὐτῷ πονηροτάτῳ πυεύματι. Ὅτε οὖν πλῆθος τῆς πόλεως ἐξῆλθον μετὰ χηρῶν χαὶ ὕμνων χαὶ λιτανίας, ἦραν τὴν σορὺὴν τῶν “Ἁγίων, καὶ ἐπορεύοντο ψάλλοντες" « Αἰσχυνθήτωσαν ἡ πάντες οἱ προσκυνοῦντες τοῖς γλυπτοῖς, οἱ ἐγχαυχώμενοι ἐν τοῖς εἰδώλοις αὑτῶν. ν» Ὁ οὖν θεομίσητος βασιλεὺς ἀχούσας ταῦτα, ὀργισθεὶς, ἐχέλευσε τῷ ἐπάρχῳ τῆς πόλεως χρατῆσαι πάντας τοὺς τῇ λιτῇ παραχολουθοῦντας. σλδ΄, Καταδραμὼν οὖν ὁ ἔπαρχος τῆς λεωφόρου, ἐκράτησεν ἱκανοὺς, καὶ ἐν τῷ δεσμωτηρίῳ ἑνέχλεισεν ἐν οἷς καὶ παῖδά τινα τῶν πρώτων τῆς πόλεως, ὡσεὶ ἐτῶν πεντεκαίδεκα, ὡραῖον τῷ κάλλει καὶ ἀμώμβητον σφόδρα, ὀνόματι Θεόδωρον " ὃν καὶ προσήνεγχαν τῷ ἡγεμόνι λέγοντες μεγάλῃ τῇ φωνῇ Χριστιανὸν ἑαυτὸν ὀνομάζοντα, καὶ δοῦλον Χριστοῦ εἶναι, ( Τοῦτον πολλὰ παραινέσας ὁ ἔπαρχος ἀποστῆναι τῆς ἀληθείας οὐκ ἔπεισεν. Ὡς δὲ ἀπειθοῦντα ἑώρα, ἐκέλευσεν αὐτὸν ἐπὶ τοῦ ξύλου ἀναρτιθῆναι, χαὶ ξίεσθαι καὶ αἰκίζεσθαι " πολλὰ οὖν δεινὰ ὑπομεῖ ἃς ἐπὶ τοῦ ξύλου κρεμάμενος, πρὸς ἑσπέραν δὲ κατενεχθεὶς ἀπὸ τοῦ ξύλου, ἐδλήθη εἰς φυλακήν. Ποιήσας οὖν ἡμέρας μετὰ πάντων τῶν τότε χατασχεθέντων ἐν τῷ δεσμωτηρίῳ, καὶ τοῦ παρανόμου ἐχείνου βασιλέως ἐν τῷ πολέμῳ ἀναιρεθέντος, ἀπελύθη μετὰ πάντων τῶν ἐν δεσμοῖς καθειρχθέντων καὶ ὁ σεδάαμίος οὗτος παῖς. Ὡς οὖν εἰς τὰ οἰκεῖα ἐγένετο, ἠρώτων αὐτὸν οἵ τε φίλοι, καὶ οἱ συγγενεῖς, χαὶ οἱ ὁμοήλιχοι αὐτοῦ μετὰ τῶν γονέων, καταφιλοῦντες τὰ τραύματα αὐτοῦ καὶ λέγοντες αὑτῷ " Τί ἡσθάνου, χύρι Θεόδωρε, ἡνίκα ἐν τῷ ξύλῳ ἐχρέμασο, καὶ τὰς 1 ἁγίας ταύτας σάρκας τοῖς ὄνυξι διεσπαράττου ; Ὁ δὲ ἀνένευσε τοῦ διηγήσασθαι " πολλά τε παρανληθεὶς, μόλις αὐτοῖς τὰ τοιαῦτα διηγήσατο λέγων" σλε'. Ἐγὼ ὅτε ἐν τῷ ξύλῳ ἀνηρτήθην καὶ [τῶν σαρχῶν μου οἱ ὄνυχες] ἀπήρξαντο ἅπτεσθαι, τὸ κατἀρχὰς βιαίως ἔφερον, καὶ ἐμαυτὸν παραμυθούμε-
col. 879–880page 130 of 134
PG 111:879νος ἔλεγον " Ταπεινὲ Θεόδωρε, φέρε γενναίως, καὶ ὑπόμεινον τὴν πικρίαν ταύτην" ὅτι ἄνευ (41) αὐτῆς τὸ αἰώνιον πῦρ μέλλει σε χαταλαθεῖν. Ὡς δὲ ταῦτα ἔλεγον, θεωρῶ καὶ ἰδοὺ τέσσαρες εὐνοῦχοι! ὡραῖοι, τὰ πρόσωτα ἔχοντες ὡς ῥόδον, καὶ αἱ στολαὶ αὐτῶν λευκαὶ ὡς χιών. Καὶ ὁ μὲν εἷς ἐκράτει ὡς λεχάνης εἴδος, ἥτις ἦν λευκὴ καὶ λαμπροτάτη καὶ καταπλήττουσα τῇ θεωρίᾳ ὄψιν ἀνθρώπον, καὶ εἰς ἔκσταν σιν φέρουσα. ὋὉ δὲ ἕτερος ἐκράτει βησίριον διάχρυσον (43), μύρου θεϊκοῦ μεμεστωμένον ὡς ῥοδοστάγματος, ΟἹ δὲ ἄλλοι δύο ὀθόνας λευκὰς ὡς χιὼν, δεδιπλωμένας εἰς τέσσαρα, ἐχράτουν ἐν ταῖς ὑπτίαις χερσὶν αὐτῶν σλς΄. Ὥς δὲ ἐπ᾽ ἔψετί μου ἐγένοντο, λέγει εἴς τῷ τὴν φαιδρὰν ἐνείνην λεκάνην κατέχοντι, Φέρε ἐνταῦθα " καὶ ὡς ἔνεγχε, λέγει τῷ κατέχοντι τὸ βησίρίον τὸ διάγρυσον, Βάλε ἐνταῦθα. Ὡς οὖν ἔδαλεν, ἐξήρχετο τὸ μύρον ἐχεῖνο, ὡς εἶδος ἀστραπῆς ἐρχόμένον εἰς τοὺς ὀφθαλμούς μήν, καὶ διὰ τῶν ἐνδοσθίων μου εἰς πάντα μοῦ τὰ μέλη σχορπιζόμενον, ὥστε ἡ εὐωδία τοῦ μύρου ἐκείνου ἐνίκα, καὶ περιεγένετο τῶν φοδερῶν ἐχείνων πόνων τῶν ἐκ τῶν αἰχισμῶν προϑθαγομένων μοι. Εἷς οὖν τὸ πανίον ἐκεῖνο, ὃ κατεἶχε, βρέχων ἐν τῇ λεκάνῃ, ἐπετίθει τῇ ὄψει μον, χαὶ ἐκράτε: ἐπὶ πολλὴν ὥραν, ὥστε ἐκ τῆς ἡδονῆς ἐκείνης τῆς ἡδυτάτης, καθὼς προεῖπον, ἐπιλανθάνε - σῦαι τῶν πόνων μου. Πάλιν οὖν τούτου αἴροντας τὸ πανίον ἐχεῖνο ἐκ τῆς ὄψεώς μὸν ἄλλος εἰστέχει ἕτοιμος τοῦ ἐπιθεῖναι " καὶ οὕτω διήρχεσαν πονιῦνπες, μέχρις οὗ οἱ τὐπτοντὲς με ἐπαύσαντο, καὶ ἀπὸ ποῦ ξύλου κατήγαγον. Καὶ εὐθέως ὡς τοῦτο ἐγένετο, ἀπέστησαν οἱ ἄγγελοι ἀπ᾽ ἐμοῦ, καὶ στερηθεὶς ἀπὸ τῆς ἡδονῆς ἐκείνης τῆς ἡδυτάτης πάνυ ἐλυπήθην " ἔθελον γὰρ ἔτι βασανίζεσθαι: πληροφορεῖ γὰρ ἡμᾶς ὁ Θεὸς, ὅτι τοιοῦτόν ἔστι τὸ πρᾶγμα, οἷον νοῦς ἀνθρώποὰ ἀπειχάσαι οὐ δύναται. Μόνον ἡ ἀρχὴ καὶ ἡ θέα (δ) [τῶν βασάνων ἔχει τὸν φόθδον "] ἡ δὲ προσδολὴ, δυναμουμένη τῇ χάριτι τοῦ θεοῦ, τῶν προσαχομένων ἀλγηδόνων οὐκ αἰσθάνεται. σλζ', Ταῦτα, Ἐπιφάνιξ μου, οὕτως ἐτελέσθησαν " διηγησάμην σοι δὲ ταῦτα, ἔνα γνῷς πῶς θυμιῶσιν ποὺς ἀγωνιζομένους διὰ Κύριον ἅγιοι ἄγγελοι. Τοῦτο ) τὸ παράδοξον ἀκούσας ἐχεῖνος, ἔφριττε πάλιν, χαθ' ὃ ἄθδυσσος ἄδυσσον, καὶ χάος χάος, καὶ ἐπέχεινα " πολλάκις γὰρ κατῆλθεν ἐν ἑαυτῷ, καὶ ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ διαλογιζόμενος, περὶ τοῦ Δικαίου ἔλεγεν Ἴδε ῥήματα θεῖα ἄνθρώπον νομιζομένου σαλοῦ, καὶ
col. 881–882page 131 of 134
PG 111:881οἱ ἐπ᾽ ἀληθείας σαλοὶ, οἱ θεωροῦντες αὐτὸν, ὥσπερ, κύνα σεσηπότα ἀποδδελύσσονται. Βαβαί! ἄλλος ἐν τῇ πόλει ταύτῃ τοιοῦτος φρόνεμος οὐχ εὑρεθήσεται, φωστὴρ, ἢ τηλικοῦτος ἅγιος. σλη΄, Ταῦτα τοῦ ᾿Επιφανίου διαλογιζομένου, ἐγένετὸ συμφθάσαι τὸν καιρὸν τῆς θείας λειτουργίας, καὶ ἀναστὰς, ἐπορεύθη ἐν τῇ ἐχχλησίᾳ " ἔθος γὰρ ἣν αὐτῷ πάντοτε ἐν ταῖς συνάξεσι τῆς ἀγίας ἐχχληαἰας πόθῳ πολλῷ σχολάξειν, καὶ μεταχειρίζεσθαι τὰς ἱερὰς βίδλους πρὸς ὠφέλειαν τῆς ψυχῆς αὐτοῦ. ! Ὅτε οὖν ὑπέστρεψεν, τεθείσης τῆς τραπέζης, τῶν δωρεῶν Κυρίου ἀπήλαυσαν ἀμφότεροι" παρήμην γὰρ κἀγὼ ὁ τάλας ἐχεῖσε, μέσυν ἁγίων ὙφΦίστον, ὡς κύων ἀσχολούμενος, καὶ τῶν πνευματικῶν αὐτῶν ὁμιλιῶν ἀπολαύων. Καὶ γὰρ ἐχ Πνεύματος ἁγίου γλώσσας ἀλλογενῶν ἡρμήνευεν οἵαν τις ἤθελεν, οὔτε τῶν ἀποῤῥήτων τῆς Γραφῆς τι ἐλάνθανεν - ἦν γὰρ αὑτὴν ἄκρως πεπαιδευμένος. Ἦν δὲ καὶ ἁγνὸς, καὶ εὔγλωττος γλώσαῃ, καὶ γνῶσιν ἔχων ἀσυνείχαστον, ὥστε τὰ εἴχοσι τέσσαρα στοιχεῖα τῶν γραμμάτων, οὕτως τὰ νοερά τε καὶ αἰσθητὰ, ἀπὸ φοδερᾶς θεωρίας Πνεύματος ἁγίου ἐγίνωσχεν. ᾿Αλλ᾽ ὅτε μόνῳ ἐμοί τα χαὶ Ἐπιφανίῳ ὡμίλει, ἡνίκα πρός με ἐγένετο, ἢ πάλαι πρὸς τοῦτον ἐπεδέ μησεν " ἑτέρῳ δέ τινι οὔτε χἂν Ψιλὸν λόγον περὶ Γραφῆς. ἱ σλη΄. Ταῦτα τοῦ Ἐπιφανίου διαλογιξομένου, ἐγένετο συμφθάσαι τὸν καιρὸν τῆς θείας λειτουργίας, καὶ ἀναστὰς, ἐπορεύϑη ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ " ἔθος γὰρ ἣν αὐτῷ πάντοτε ἐν ταῖς συνάξεσι τῆς ἁγίας ἐκκληαἰας πόθῳ πολλῷ σχολάζειν, καὶ μεταχειρίζεσθαι τὰς ἱερὰς βίδλους πρὸς ὠφέλειαν τῆς ψυχῆς αὐτοῦ. Ὅτε οὖν ὑπέστρεψεν, τεθείσης τῆς τραπέζης, τῶν δωρεῶν Κυρίου ἀπήλαυσαν ἀμφότεροι" παρήμην γὰρ κἀγὼ ὁ τάλας ἐχεῖσε, μέσυν ἁγίων Ὑψίστον, ὡς κύων ἀσχολούμενος, καὶ τῶν πνευματικῶν αὐτῶν ὁμίλιῶν ἀπολαύων. Καὶ γὰρ ἐχ Πνεύματος ἁγίου γλώσσας ἀλλογενῶν ἡρμήνενεν οἵαν τις ἤθελεν, οὔτε τῶν ἀποῤῥήτων τῆς Γραφῆς τι ἐλάνθανεν - ἦν γὰρ αὑτὴν ἄκρως πεπαιδευμένος. Ἦν δὲ καὶ ἁγνὺςν καὶ εὔγλωττος γλώσαῃ, καὶ γνῶσιν ἔχων ἀσυνείχαστον, ὥστε τὰ εἴκοσι τέσσαρα στοιχεῖα τῶν γραμμάτων, οὕτως τὰ νοερά τε καὶ αἰσθητὰ, ἀπὸ φοδερᾶς θεωρίας Πνεύματος ἁγίου ἐγίνωσχεν. ᾿Αλλ᾽ ὅτι μόνῳ ἐμοί τ καὶ Ἐπιφανίῳ ὡμίλει, ἡνίκα πρός με ἐγένετο, ἢ πάλαι πρὸς τοῦτον ἐπεδέμησεν " ἑτέρῳ δέ τινι οὔτε χὰν μὸν χόγον περὶ Γραφῆς»
col. 883–884page 132 of 134
PG 111:883ρανοῦ, τουτέστιν ὁ ἀξ ρ, ὑπάγει εἰς ὕψος, ὅσον τις νοῆσαι οὐ δύναται" ὅσον γὰρ ἀναδῇς τῇ θεωρίᾳ, τοσοῦτον χάτω εὑρέσκεται " ἄδυσσος γάρ ἐστι τὸ πρᾶτμα:" ἴσως γὰρ ὅτι εὑρίσκεις ἀδύσσαυ ἄχραν; καὶ πάλιν τὴν ἄνω τί ἄρα ὑπολαμθάνεις ὑπάρχειν; πάντως, ὅτι ἔχταμα φοδερὸν, ἔπειτα πέλαγος ἀχανὲς χαὶ ἀπερίδλεπτον χαὶ ἀπεριάριστον. Καὶ ἀφίης τὰ ἐχεῖ, καὶ βλέψον ὑποκάτω τοῦ χάσματος χάος, ὅπου κάτω τοῦ χάους ἕτερον χάσμα, ὑποκάτω τοῦ ἄδου ἄδυτοο;, ὑποκάτω τῆς ἀδύσσου ἔρεθος, ὁ ἀὴρ σκοτεἰνὸς χαὶ ἀπερίδλεπτος, πάλιν κάτω ἄδυσσος ἀδύσσων, καὶ χάους χάος ἐπέχεινα. Πολλάχις γὰρ κατἔλθαν ἐκεῖ τῇ θεωρίᾳ, ὅπως θεάσωμαε τέλος τοῦ ὑποχάτω τῆς γῆς χρημνοῦ, καὶ οὐχ εὗρον " ἔπειτα κατωτέρω κατῆλθον καὶ οὐχ εὗρον " ἔπειτα ἔῤῥιψα ἐμαυτὸν τῷ νοερῷ, καὶ ἄπειμι ὡς τάχος ἀστραπῆς διὰ ζοφερᾶς ἀδύσσου τῶν ἀδύσσων, καὶ εἰσδὺς εἰς χάος: ἀδύσοου, πέλαγος ἀχάνές τε καὶ ἀπιρίδλεπτον " καὶ ἐν τῷ μὴ συναντῆσαί μοι ἢ τεῖχος νεφέλης, ἢ πλήρωμα τὸ οἰονοῦν, μόλις ἐμαψτῷ τῶν ἐχεῖ νοερῶν πε καὶ θεωρητικῶν τοῦ πνεύματος ὄμμα ἀνήνεγχα " καὶ ἐν τῷ ἀναδῆναί με τῶν ἐκεῖ, ἐπορεύθην κατὰ ἀνατολὰς, καὶ ἐπέδλεψα δυνάμει: Κυρίου Σαθαὼϑ' καὶ ὀξέα σφόδρα, χαὶ εἶδον, καὶ ἰδοὺ τὸ ἐπ᾽ ἄκρον τῆς γῆς ἐν αὐτῷ" καὶ πάλιν ἦλθον τὸ πλάτος τῆς ἀνατολῆς, καὶ εὗρον ποταμὸν, ἐν ᾧ ὁ οὐρανὸς ἐπιχείμενος ἵστατο, καὶ ἀποχλείει τὸ πρόσωπον τῆς γῆς ἔνδαθεν ". καὶ εἶδον, καὶ ἰδοὺ τὴν ἄνω ἐκεῖθεν τοῦ οὐρανοῦ “καὶ τῆς γής κατὰ ἀνατολὰς πολλὰ ὕδατα, φωτεινὰ χαὶ “γευχὰ χἀὶ ἀπόῤῥητα " πάλιν δέδωχκα τὴν ἄνω, χαὶ μόλις ἠδυνήθην ὑπεξελθεῖν τὴν εχ κοΐ πδαχῆς. λ ρανοῦ, τουτέστιν ὁ ἀξ ρ, ὑπάγει εἰς ὕψος, ἔσον τις νοῆσαι οὐ δύναται" ὅσον γὰρ ἀναδῇς τῇ θεωρίᾳ, τοσοῦτον χάτω εὑρέσκεται " ἄδυσσος γάρ ἐστι τὸ πρᾶτμα" ἴσως γὰρ ὅτι εὑρίσκεις ἀδύσσαυ ἄχραν; καὶ πάλιν τὴν ἄνω τί ἄρα ὑπολαμδάνεις ὁπάρχειν ; πάντως, ὅτι ἔκταμα φοδερὸν, ἔπειτα πέλαγος ἀχανὲς καὶ ἀπερίδλεπτον καὶ ἀπεριήριστον. Καὶ ἀφίης τὰ ἐχεῖ, καὶ βλέψον ὑποκάτω τοῦ χάσματος χάος, ὅπου κάτω τοῦ χάους ἕτερον χάσμα, ὑποκάτω τοῦ ἄδου ἄδυτοο;, ὑποκάτω τὶς ἀδύσσου ἔρεθος, ὁ ἀὴρ σκοτεινὸς καὶ ἀπερίδλεπτος, πάλιν κάτω ἄδυσσος ἀδύσσων, καὶ χάους χάος ἐπέχεινα. Πολλάκις γὰρ κατἤλθαν ἐκεῖ τῇ θεωρίᾳ, ὅπως θεοάσωμαε τέλος τοῦ ὑποχάτω τῆς γῆς κρημνοῦ, καὶ οὐχ εὗρον " ἔπειτα κατωτέρω κατῆλθον καὶ οὐχ εὗρον " ἔπειτα ἔῤῥιψα δ ἐμαυτὸν τῷ νοερῷ, καὶ ἄπειμι ὡς τάχος ἀστραπῆς διὰ ζοφερᾶς ἀδύσσου τῶν ἀβύσσων, καὶ εἰσδὺς εἰς χάος ἀδύσαου,. πέλαγος ἀχάνὲές τε καὶ ἀπιρίδλεπτον καὶ ἐν τῷ μὴ συναντῆσαί μοι ἢ τεῖχος νεφέλης, ἢ πλήρωμα τὸ οἰονοῦν, μόλις ἐμαψτῷ τῶν ἐχεῖ νοερῶν τὸ καὶ θεωρητικῶν τοῦ πνεύματος ὄμμα ἀνήνεγχα " καὶ ἐν τῷ ἀναδῆναί με τῶν ἐκεῖ, ἐπορεύθην κατὰ ἀνατολὰς, καὶ ἐπέδλεψα δυνάμει: Κυρίου Σαδαὼϑ καὶ ὀξέα σφόδρα, χαὶ εἶδον, καὶ ἰδοὺ τὸ ἐπ᾽ ἄκρον «ἧς γῆς ἐν αὐτῷ" καὶ πάλιν ἦλθον τὸ πλάτος τῆς ἀνατολῆς, καὶ εὗρον ποταμὸν, ἐν ᾧ ὁ οὐρανὸς ἐπιχείμενος ἵστατο, καὶ ἀποχλείει τὸ πρόσωπον τῆς γῆς ἔνδαθεν " καὶ εἶδον, χαὶ ἰδοὺ τὴν ἄνω ἐχεῖθεν τοῦ οὐρανοῦ “καὶ τῆς γής κατὰ ἀνατολὰς πολλὰ ὕδατα, φωτεινὰ χαὶ “γευχὰ χἀὶ ἀπόῤῥητα " πάλιν δέ- ὦ δωχα τὴν ἄνω, χαὶ μόλις ἠδυνήθην ὑπεξελθεῖν τὴν δλκὴν τοῦ ὕδατος. σμα'. Εἶτα λέγει αὐτῷ ὁ “Ἅγιος " Ἰβοὺ, τέκνον μοῦ γλυκύτατον, αὕτη μου ἡ ἐσχάτη ὁμιλία πρός σε" οὐχέτι γὰρ ὄψει με οὐδὲ ϑεάσει με ζῶντα ἢ τεϑνεῶτα, εἴ μὴ τῷ πνεύματι. Ἐρῶ δέ σοι χαθαρῶς πάντα τὰ ἐπ᾽ ἐσχάτων ἀποδησόμενα εἰς αὲ, ἵνα μου μέμνησαι διὰ παντὸς, καὶ τὰ ῥῆματά μου ἔχεις διηνεχῶς. Μέλλεις γὰρ, τοῦ πατρός σου ἀποδιώσπαντος, ἐνδύσασθαι τὸ μοναχικὸν σχῆμα, χαὶ διαπρέψαι καλῶς ἐν ἐλέει καὶ χάριτι τοῦ μονογενοῦς ΥἹοῦ τοῦ Θεοῦ, καὶ ἐξελεύσεται φήμη περὶ σοῦ [ἀλλαγέντος Ὁ. χαὶ τοῦ ὀνόματός σου ἐν τῷ σχήματι]. Τῆς δὲ ἁγίας ταύτης χηρευσάσης" ἐχκλησίας, σὲ ἐγερεῖ Κύριος φωστῆρα καὶ ὁδηγὸν χαὶ ποιμένα τῶν πεπλανημένων ψυχῶν ἐμπειρίτατον. Μλλεῖς καὶ εἰς ὁμολογίαν ὑπὲρ τοῦ ὀγόματης τοῦ Χριστοῦ ἔρχεσθαι, καὶ οὺν τοῖς ἁγίοις γενήσεται ὁ χλὲρός που, Σὺ δὲ, τέκνον, ἔχε τὸν φύθυν τοῦ Θεοῦ ἐν τῇ ψυχῇ σον, καὶ ἀγάπα
col. 885–886page 133 of 134
PG 111:885αὐτὸν ἐν ὅλῃ "χἀρδίᾳ δοῦ, καὶ προσεύχον αὐτῷ: συ-͵ ᾿ χνῶς μετὰ πολλῶν δακρύων " μέμνησο δέ μου πάντοτε ἐν ταῖς ἱεραῖς σου ἀναφοραῖς, ἡνίκα λειτουργῶν τῷ Κυρίῳ“ παρίστασαι πολλῇ τῇ αἰδοῖ καὶ καταστάσει τῆς ταπεινοφροσύνης " καὶ ἰδοὺ Κύριος ὁ θεὸς ὑπερἄνω ὑπερατπίσει σου, ὑπὲρ πάσης καταστάσεως προμυθούμενος. Ἰδοὺ ἡ ὑπερευλογημένη καὶ δεδοξασμένη Θεργεννήτειρα, αὕτη κυβέρνησις καὶ ἀντίληψίς σοι γενήσεται, Δεῦρο οὖν, τέκνον, καὶ χλίνωμὲν γόνυ οἱ ἀμφότεροι Κυρίῳ τῷ Θεῷ, καὶ τὸ τελευταῖον προσευξώμεθα. Καὶ χλινάντων γόνυ, ἤρξατο προσεύχεσθαι ὁ Ὅσιος οὕτως " σμβ'. Ὃ Πατὴρ, ὁ Υἱὸς, καὶ τὸ ἅγιον Πνεῦμα, Τριὰς ἡ ζωοπειὸς καὶ ὁμοούσιης χαὶ σύνθρονος καὶ ἢ ἀμέριστος, παραχαλοῦμέν σε οἱ πένητες, χαὶ ξένοι, καὶ πτωχοὶ καὶ γυμνοὶ, καὶ μὴ ἔχοντες τὴν κεφαλὴν ποῦ κλῖναι" ἕνεχεν τοῦ ὀνόματός σου χλίνομεν τὸ γόνυ τῆς ψυχῆς καὶ τοῦ σώματος, καὶ τῆς καρδίας χαὶ τοῦ πνεύματος, καὶ δεόμεθα σου καὶ παραχαλοῦμεν, καὶ ἱκετεύομέν σε, ὁ Θεὸς, ὁ Θεὸς τὸ φοδερὺν ὄνομα Σαδαὼθ, ἀγαθὲ 'καὶ ἅγιε Δέσποτα, πλαστουργὲ ποιητὰ παντοχράτωρ, κλῖνον τὸ οὕς σου, καὶ εὐμενῶς πρόαδεξαι τὴν ἱκετηρίαν ἡμῶν τῶν ταπεινῶν ἔντευξιν χαὶ δέησιν, καὶ καταξίωσον ἡμᾶς; ἁγιασϑῆναι ἐν τῇ δυνάμει σου καὶ ἐν ἐῷ ὀνόματί σου, οἰκτίρμων χαὶ ἐλεήμων, μαχρόθυμε καὶ πολυέλεε Κύριε. Ἐλθὲ, Πατῆρ, Υἱὸς καὶ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγίον " ἐλθὲ, ἡ φοδερὰ ἀστραπὴ τῆς θεότητος " ἐλθὲ, τὸ χράτος τὸ φοδερόν " ἐλθὲ, τὸ ὄνομα τοῦ Πατρὸς, καὶ τοῦ Υἱοῦ, καὶ τοῦ ἁγίου Πνεύματος, συμπαθῶν τὰ παραπτώματα ἡμῶν, ἅπερ ἡμάρτομεν ἐν λόγῳ ἢ ἔργῳ, ἢ ἐν ἐνθυμήσει, ἢ ἐν διανοίᾳ, Δεόμεθα, πάριδε, ἄνες, ἄφες, ἀγαθὲ, εὔσπλαγχνε, ἐλεῆμον, πολυέλεε " χαὶ μὴ. καταισχύνῃς ἡμᾶς, μηδὲ ἀποῤῥίψῃς ἀπὸ τοῦ προσώπου σου, ὁ ἡδονῇ καὶ φίλτρῳ ἔρωτος γλυκυτάπου χαμπτόμενος. ἐπὶ ταῖς ἐντεύξεσι͵ τῶν ἀγαπώντῶν σε. Παρακαλῶ σε, Δέσποτα, τὸ τέχνον μου τοῦτο τὸ ὄπισθεν τῆς ἐμῆς ἀνικανότητος τὸ γόνυ χλέναν, φώτισον αὐτοῦ τὰ ὄμματα τῇ ἀστραπῇ τῆς σῆς θεότητος " ἁγίὰσον αὐτοῦ τὰ νοερὰ αἰσθητήρια τῷ ἁγίῳ σου Πνεύματι" φαίδρυνον αὐτοῦ τοὺς τῆς ψυχῆς διαλογισμοὺς τῇ ἀψάτῳ εὐωδίᾳ τῆς ἀειζώοο σαν χάριτος" ἔμπνενσον αὐτῷ πνεῦμα σορίας, πνεῦμα ἰσχύος, κα πνεῦμα συνέσεως, πνεῦμα ἀγάπης χαὶ εἰρήνης, πνεῦμα πραότητος, πνευμα δαχρύων ῥοητιχὸν, ἵνα εὐοδούμενος καὶ χυθερνώμενος παρὰ τὴς ὀἀῤῥῆτου σου δεξιᾶς, ποιήσῃ πάντα τὰ εὐάρεστά σου ἐν τῇ δυνάμει σου σωζόμενος. φαγ΄. Ταῦτα εὐξάμενης ὁ Ὅσιος, ἀναστὰς, καὶ κατασπασάμενος αὐτοῦ τὰ ὄμματα, καὶ τὸ πρόσωπον, καὶ τὸ στῆθος, καὶ τὰς χεῖρας, χαὶ εἰρήνην ἄγειν αὐτὸν ἐντειλάμενος ἔνδον τοῦ χοιτῶνος αὐτοῦ,
col. 887–888page 134 of 134
PG 111:887᾿ οὕτω πικρῶς θρηνοῦντα ἀφεὶς, ἀνεχώρησε. Καταλαδὼν δὲ ἐν τοῖς περιπάτοις τόποις τοῖς ὑποκάτω οὗτιν ἐμθόλοις, καὶ διὰ πάσης νυκτὸς προσευχόμενος ὑπὲρ πῶν ἐν χινδύνοις καὶ θλίψεσι, καὶ ἀνάγκαις, καὶ ἐν αἰχμαχωσίαις, καὶ ὑπὲρ παντὸς τοῦ χόσμον, οὕτως ἐπὶ γῆς ἀνακληθϑεὶς, καὶ ὁρῶν ἅπαντας τοὺς ἁγίους ὥσπερ φίλους πρὸς αὐτὸν παραγενομένους, μειδιῶν πῷ προσώπῳ, ἀφῆκε τὸ πνεῦμα. σμδ'. Ἐν οἷς γύναιον πενιχρὸν τῶν ἐκεῖσε, ἐπὶ χαλύδης τὴν κατοίκησιν ἔχον, τὴν πολυτελῇ τοῦ μύρου εὐωδίαν χαὶ θυμιαμάτων ἐκείνων, τῶν ἦδυπνόων χαὶ ἀσυγχρίτων, καὶ πάντα νοῦν ὑπερδαινόντῶν κατοσφρανθεῖσα, σπουδῇ ἀναστᾶσα, καὶ φῶτα αἰτησαμένη, καὶ ἐξαχολουθήσασα τὴν εὐωδίαν τῷ τόπῳ ἐπέστη" εὗρε δὲ τὸν Μακάριον τέλει τοῦ βίου χρησάμενον, καὶ τὴν θεϊχὴν ἐχείνην εὐωδίαν πολλῷ μεῖζον ἀναδιδομένην, καὶ μύρων ἔκδλυσιν παραδόξως ἐκ τοῦ λειψάνου ἐξερχομένην ποτα μηδόν. "Εδραμὲν οὖν καί τισι τὸ θαῦμα ἀπήγγειλε σὺν ὅρκῳ; μάρτυρα τὸν Θεὸν προσχαλουμένη. Καὶ δὴ πολλῶν συνδεδραμηκότων, ὡς δὲ πλησίον ἐγένοντο, οὐχέτι τινὰ ἑωράκασιν, εἰ μὴ ὑπὸ τῆς εὐοσμίας τοῦ μύρου χαὶ τῶν θυμιαμάτων κατεπλήττοντο λίαν, οὐδαμῶς εὑρεῖν δυνηθέντες τοῦ ᾿Αγίου τὸ λείψανον. Μετέθηχε γὰρ αὐτὸ ὁ Κύριος, κρίμασιν ἰδίοις οἷς ἐκεῖνος ἐπίσταται, ὁ καὶ τὰ ἀπόχρυφα αὐτοῦ κατορθώματα ἐπιστάμενος. Ὁ σμε", Ἐτελειώθη δὲ ὁ κρυπτὸς ἥλιος καὶ οὐρανο- “ μήκης στῦλος πυρὸς, ὁ μακάριος ᾿Ανδρέας, ὁ διὰ Κύριον πένης καὶ ξένος καὶ χαταπεφρονημένος, καὶ ὑπὸ πάντων ἐξουθενημένος, μηνὶ Μαΐῳ εἰκάδι ὀγδόῃ, ἑξηχοστῷ ἕκτῳ, ἔτει τὸν ἀγῶνα κρυπτὸς διηγωνισμένος, Θεῷ δὲ διεγνωσμένος, ὡς καλῶς ἀγωνισάμένος. Ἐγὼ δὲ Νικηφόρος, ἐλέει τοῦ παντοχράτορος Θεοῦ ὑπάρχων χατηριθμημένος ἐν τοῖς ἱερεῦσι ταύτῆς τῆς μεγάλης ἐκκλησίας τῆς βασιλίδος τῶν πόλεων τῆς ἐπωνύμον Θεοῦ Σοφίας, συνεγραψάμην τὸν θαυμαστὸν τοῦτον βίον καὶ πολυθρύλλητον τοῦ σεθαυμίου Πατρὸς τοῦ ἐν ἁγίοις ᾿Ανδρέον, ἃ καὶ οἰκείοις ὀφθαλμοῖς ἑώρακα, καὶ παρὰ τοῦ Ἐπιφαγίου τοῦ ἀοιδέμου, τοῦ γεγονότος ἐνθάδε ἀρχιερέως μεμάθηκα, καὶ τῷδε τῷ συγγράμματι συνέταξα, Ὁ χάριτι χαὶ φιλανθρωπίᾳ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, ᾧ μετὰ τῷ Πατρὶ δόξα ἅμα τῷ ἁγίῳ Πνεὺματι νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. "Ἀμήν.
Page scan enlarged

Notebook

Full View