ADDENDA. ROMANI SENIORIS AUREA BULLA πρωτοστράτηγος ΙΙ, 183. πυργοδρόμους ουλαμούς 1, 52. πυρεκβόλος, ους φλεγμονάς 1, 217; V, 49. ῥοδόχρου ἡμέρας 1, 187. σκηπτροκράτωρ ΙΙ, 2, 271. στεφηφόρος 11, 186. στομάω. ἐστομωμένος κίνδυνος 1, 216. στόνυξ πλατύς ΙΙ, 246. στρατάρχαι 1, 200, 11, 135. στρατικῶς ΙΙ, 204, 223. στροφουργία ΙΙ, 132; V, 56. συμποδισμός V, 102. συμποδιστές 1, 243. συνταπεινόω ν, 111. συστρατάρχης Ι, 233. σφαγίπλουτος ΙV, 33. σφίγμα τοπαρχία 11, 95. τῶν πλοκῇ ΙΙΙ, 177. τρίκογχα Ν, 54. τρισέμφατον κράτος ΙΙΙ, 148. ὑπέρξεαις καρδίας 11, 90. ὑπουργία 17, 136. φαλαγγάρχης ΙV, 6. φαλαγγοσώστης ΙΙ, 136. φαλαγγίω ΙΙ, 110. φάλκων ΙΙΙ, 187. φερέχλοιος, φονευτής 11, 248. ων πλήθος Ι, 231. φανουργία 11, 69, 211; 111, 33. χελωνόπους ὄνος ΙΙ, 182. χιλίανδρον πλῆθος Ι, 146. χριστολάτρης 11, 72. Χριστομίμητος 111, 22. ψευδολάτρης ΙΙ, 73. ψευδοπλόκος Ι, 67. ψυχοκρύσταλλος, ων τόπων ΙV, 16. ADDENDA. IMP. ROMANI SENIORIS AUREA BULLA PRO MONASTERIO XEROPOTAMI IN MONTE ATHO. Anno 924. (Edidit Josephus Muellerus in tractatu: Historische Denkmaler in den Kloestern des Athos, apud Fr. Miklosich Slavi sche Bibliothek, tom. 1, Vindobonæ 1851.) In nomine Patris, et Filii, et Spiritus sancti, Romanus Εἰς τὸ ὄνομα τοῦ Πατρὸς καὶ τοῦ Υἱοῦ καὶ τοῦ fidelis imperator et autocrator Romanorum. Qui bona omnia præstat, visibilis ac invisibilis creaturæ opifex, ab initio formavit hominem ut immortalem. Illud enim sibi proposuit, ut homo, compositus cum sit, in similitudine simpliciorum angelorum inveniretur et daret gloriam benefactori suo: non quod gloria Creator a creatura mutuata indigeat, nullo enim eget; sed ut creatura debitam gloriam Creatori referens justa gloria impleatur et angelis similis evadat. Sed quando a coelesti orbe cecidit creatorum primus, qui hactenus simplicitate gaudebat, non tulit cernere eadem simplicitate ornatum hominem et adversas causas machinatus et illi insinuans se Deum facturum esse per arborem scientia, ita deceptum in terram præcipitavit. Et cadens jacuit miserabili casu et luctus digno non exigui, quod nullum ei robur erat deinceps ad relevandum se. Tribus enim mediis egebat ad priorem dignitatem recuperandam, bumilitate contra primam superbian, obedientia contra primam inobedientiam, denique paratus esse ad moriendum pro suo genere, adversus quod prius fraudibus illusus egerat. Is autem hæc operari non solum, sed etiam e peccato ἁγίου Πνεύματος. Ρωμανός πιστός βασιλεὺς καὶ αὐτοκράτωρ ῾Ρωμαίων. Ὁ πάντων τῶν ἀγαθῶν παρασχεὺς καὶ τῆς ὁρατῆς καὶ ἀοράτου κτίσεως τεχνουργός κατ' ἀρχὰς ἔπλασε τὸν ἄνθρωπον ὡς ἀθάνατον· αὐτὸς γὰρ ὁ τούτῳ σχο πὸς, ἵν᾿ οὗτος, σύνθετος ὤν, ἐν ὁμοίῳ τῶν ἁπλουστέρων ἀγγέλων εὑρίσκηται καὶ δοξάζῃ τὸν εὐεργέ την, οὐχ ὅτι δόξης ὁ Πλάστης ἐδεῖτο παρὰ τοῦ πλάσματος, ἀνενδεής γὰρ, ἀλλ᾽ ἵνα τὸ πλάσμα δόξαν ὀφει λομένην ἐπιτρέπον τῷ πλάστῃ δικαίας πληρωθῇ δόσ ξης καὶ τοῖς ἀγγέλοις ὅμοιον γένηται. Ἀλλ᾽ ἐπειδὴ τῆς οὐρανίου άντυγος επεπτώκει ὁ πρώτως δημιουρ γηθεὶς, ὁ τέως τῇ ἁπλότητι χαίρων, οὐκ ἀνέσχετο βλέπειν τῇ αὐτῇ ἁπλότητι σεμνύνεσθαι τὸν ἄνθρωπον καὶ πλασάμενο; ἀντιστρόφους αἰτίας υποψιθυρίσας αὐτὸν γενέσθαι Θεὸν διὰ τοῦ ξύλου τῆς γνώσεως ὑπο σκελίσας έρριψεν εἰς γῆν. Καὶ ὁ πεσὼν ἐλεεινὸν Έκειτο πτῶμα καὶ λύπης ἄξιον οὐ σμικρᾶς, ὡς τούτῳ μήτε δύναμις ἦν ἐπανορθώσεώς ποτε. Τριῶν γὰρ ἐδεῖτο μέσων ἐλθεῖν εἰς τὸ πρῶτον ἀξίωμα, ταπει νώσεως μὲν ἀντὶ προτεραίας ἀλαζονείας, όπω κοῆς δὲ πάλιν ἀντὶ προτεραίας παρακοῆς, καὶ τελευταῖον τοῦ θανεῖν ἑτοίμως ὑπὲρ τοῦ γένους, καθ᾽ οὗ πρότερον αὐτὸς ἀπατηθεὶς ἔπραξεν ὁ

PRO MONASTERIO XEROPOTAMI IN MONTE ATHO. δρῖν οὐ μόνον αὐτὰ, ἀλλ' οὐδ᾽ ἀποστῆναι τῆς ἁμαρ- surgere non poterat. Ideo qui ab initio illam creasit τίας ἠδύνατο. Δι' ὅπερ ὁ κατ' ἀρχὰς αὐτὸν πλάσας Deus trinus personis iterum illius postea recordatus Θεὸς τρισυπόστατος πάλιν αὐτοῦ ἐς ὕστερον έμνη• est, et descendens ipse unigenitus Dei Filius ePatris μόνευσε καὶ κατελθὼν αὐτὸς ὁ τοῦ Θεοῦ μονογενής infinito sinu pro hominibus homo factus est. Cui Υἱὸς ἐκ τῶν πατρικῶν ἀπεριγράπτων κόλπων ὑπὲρ quicunque pius est districte debet adorationis eulἀνθρώπων ἄνθρωπος γίνεται. Ο καὶ παντὶ τῷ εὐσε tum præstare, et innumeris ejus donis secundum vires βοῦντι χρέος ἐστὶν ἀπαραίτητον τὴν λατρευτικήν respondere ore, mente et corde. Ore quidem, quetiἀπονέμειν προσκύνησιν καὶ παντοίαις ἀμείβεσθαι die in publico et privatim cantando, benedicendo et δωρεαῖς κατὰ δύναμιν στόματι καὶ ψυχῇ καὶ καρδίᾳ glorificando illius in humanam gentein patientiam στόματι μὲν ὁσημέραι καὶ κοινῇ καὶ ἰδίᾳ ὑμνεῖν, et benignitatem; mente autem illum indeficienter ut εὐλογεῖν καὶ δοξάζειν τὴν πρὸς τὸ ἀνθρώπειον φῦλον Deum adorando, et corde optimum et pretiosissimumn μακροθυμίαν τε καὶ κηδεμονίαν, ψυχῇ δὲ τοῦτον eorum quæ habet illi voluntarie offerendo, ut bonoἀδιαλείπτως ὡς Θεὸν λατρεύειν, καὶ καρδίᾳ τὸ κάλο rum omnium soli principio et auctori. Quare saλιστον ὧν ἔχει καὶ τιμιώτατον αὐτῷ αὐτοπροαιρέτως piens antiqui Israel dixit legislator: e in ore luo προσάγειν, ὡς τῶν ἀγαθῶν ἁπάντων μόνῳ αἰτίῳ καὶ et in corde tuo et in manibus tuis ';, et iterum, χορηγῷ. Διὰ τοῦτο καὶ ὁ σοφὸς τοῦ πάλαι Ἰσραὴλ & quasi in persona Dei, c Non apparebis in conspectu ἔλεγε νομοθέτης· Ἐν τῷ στόματί σου καὶ ἐν τῇ καρ meo vacuus ³; ostendens per hæc oportere Denn δίᾳ σου καὶ ἐν ταῖς χερσί σου» καὶ πάλιν, ὡς ἐκ glorificari, quoniam horum ille solus quem nihil προσώπου τοῦ Θεοῦ, «Οὐκ ὀφθήσῃ ἐνώπιόν μου κε fugit exquisitor est. Si igitur id omnibus piis districte νός, ο δηλῶν ὡς διὰ τούτων ἀνάγκη τὸν θεὸν δοξά- precipitur, multo magis his qui per illum imperaul; ζεσθαι, ἐπεὶ καὶ τούτων αὐτὸς μόνος αλάθητος ἐξω e. hoc quidem duas ob causas, tanquam scilicet εταστής. Τοιγαροῦν εἴπερ τουτί χρέος εὐσεβέσιν multiplices debentibus gratias universorum Domino, ἅπασιν ἀπαραίτητον, πολλῷ μᾶλλον τοῖς δι᾽ αὐτοῦ ut præ aliis abundanter ab ille honorificatis, et eo βεβασιλευκόσι, καὶ ταῦτα δυοῖν ἔνεκα, τῷ μὲν ὡς quod esse debeant aliis virtutis norma et pietatis πολυπλασίους ὀφείλουσι χάριτας τῷ τῶν ἁπάντων exemplar. lisdem quoque immaculata Maler ejus Δεσπότῃ, ἅτε καὶ τῶν ἄλλων εἰς πλάτος παρ' αὐτοῦ et virgo Deipara Maria honoranda est, velut omnium τιμωμένοις, τῷ δὲ καὶ ὡς τῶν ἄλλων ἐσομένοις salutis procuratris; quin etiam post illam pretioἀρετῆς κανόνες καὶ εὐσεβείας ὑπογραμμοί. Τοῖς αὐτ sum vivificæ crucis lignum colere et adorare oporτοῖς δὲ καὶ τὴν αὐτοῦ ὑπέραγνον μητέρα καὶ παρθέ tet: de illo enim loquitur rex propheth David: νον τὴν θεοτόκον Μαρίαν τιμᾶσθαι χρεών, ώς πάν- «Exaltate Dominum Deum vestrum et adorate scaτων οὖσαν πρόξενον σωτηρίας· Ἀλλὰ δὴ καὶ μετ' belluin pedum ejus, quoniam sanctum est ³. αὐτὴν τὸ τοῦ ζωοποιοῦ σταυροῦ πανσεβάσμιον ξύλον τιμητέον τε καὶ προσκυνητέον· περὶ τούτου καὶ γάρ φησιν ὁ προφητάναξ Δαυίδ. Υψοῦτε Κύριον τὸν Θεὸν ὑμῶν καὶ προσκυνεῖτε τῷ ὑποποδίῳ τῶν ποδῶν αὐτοῦ, ὅτι ἅγιόν ἐστιν ο α΄. Διὰ ταῦτα δὴ καὶ ἡ εὐσεβὴς βασιλεία μου, κηδομένη τοῦ ὑπηκόου καὶ τῶν περὶ αὐτὴν ἁπάντων. ποιουμένη πρόνοιαν, ἐπεὶ νόμος Ελληνι καὶ βαρβάρω παντὶ μέχρις αἷματος ὑπὲρ τῶν ὁμοφύλων ἀγωνία ζεσθαι, νόμος δὲ Θεοῦ πάλιν τούτου θεοειδέστερος καὶ λαμπρότερος ἕκαστον ἑαυτὸν παρακελευόμενος ὑπὲρ ἑτέρου διδόναι· ηὐδόκησεν ἡ βασιλεία μου ὑπὲρ τῶν ἀξιωτάτων τῆς περὶ τῷ ᾿Αθω σεβασμία, μονῆς τῆς ἀοιδίμου βασιλίδος Πουλχερίας τῆς παρ θένου ἀνανεώσασθαι τὰ τείχη· καὶ γὰρ εὗρον αὐτὴν τοσοῦτον κατηδαφισμένην καὶ πάντη διαλελυμένην, ὡς τὰ ἐν ὕδασι τείχη φαινόμενα· τοιαύτη τε ἦν καὶ ἡ τῶν θεοσέπτων ἀθλητῶν ἁγίων μου τεσσαράκοντα σεβασμία μονή, ἡ ἔκπαλαι μὲν τοῦ Χειμάρρου, νῦν δὲ Ξηροποτάμου ἐπικαλουμένη, ὥστε μηδὲ ὁμοίωμα τείχους φαίνεσθαι πρὸς τῆς παλαμναίας χειρὸς Ισο μαηλίτιδος. 'Αλείτπῃ δὲ καὶ συνεργῷ εἰς τοῦτο χρησαμένη ἡ ἐμὴ βασιλεία τῷ ὑπάτῳ τῶν φιλοσόφων Παύλῳ τῷ ὁσιωτάτῳ ἐπιλεγομένῳ Ξηροποταμηνῷ, Θεοῦ συνάρσει καὶ χάριτι ᾠκοδόμησα ναὸν παμμεγέθη τε καὶ περικαλλῆ, καὶ ἐνδύτας χρυσοϋφάντους καὶ πολλὰ χρυσόπαστα ἀμφία καὶ ἱερὰ καλύμματα καὶ ἐκ χρυσοῦ ἅγια δισκοπότηρα ἐν αὐτῷ ἀπεχαρι 1. Propterea pia mea imperatoria potestas subjeclis favens, et de omnibus quæ ad ipsam pertinent curam gerens, cum lex est Græco et barbaro onnino usque ad sanguinis effusionem pro consimilibus se exponere; lex autem Dei iterum ista lege divinior et splendidior jubet quemque se propter aliuin tradere; voluit mea imperatoria potestas ob eximiæ merita venerandi in Atho monasterii illustris imperatricis Pulcheriæ virginis muros reædifcari. Etenim illud inveni tam dirulum et omnino decidens ut muri aquis penetrentur; et tale erat Deo dilectorum athletarum sanctorum meorum quadraginta venerandum monasterium, quod olim quidein Chimarri, nunc autem Xeropotami vocatur, ut ne species quidem murorum cerneretur contra violentas manus Ismaelitarum. Directore vero el cooperatore ad id usa mea imperatoria potestas philosophorum principe Paulo conctissimo cui cognomen Xeropotameno, Dei ope et gratia exstruxi templum spatiosum et pulcherrimum, auro micantes vestes et aurala ornamenta velaque et sancta ex auro vasa illi largitus sum. Et circa illud sedes amplissimas, hospitia nempe et dormitoria commeantibus * Exod. xx||, 15. * Exod. xxiv, 20. Psal. CXVIII, 5.

PRO MONASTERIO XEROPOTAMI IN MONTE ATHO. δρῖν οὐ μόνον αὐτὰ, ἀλλ' οὐδ᾽ ἀποστῆναι τῆς ἁμαρ- surgere non poterat. Ideo qui ab initio illam creasit τίας ἠδύνατο. Δι' ὅπερ ὁ κατ' ἀρχὰς αὐτὸν πλάσας Deus trinus personis iterum illius postea recordatus Θεὸς τρισυπόστατος πάλιν αὐτοῦ ἐς ὕστερον έμνη• est, et descendens ipse unigenitus Dei Filius ePatris μόνευσε καὶ κατελθὼν αὐτὸς ὁ τοῦ Θεοῦ μονογενής infinito sinu pro hominibus homo factus est. Cui Υἱὸς ἐκ τῶν πατρικῶν ἀπεριγράπτων κόλπων ὑπὲρ quicunque pius est districte debet adorationis eulἀνθρώπων ἄνθρωπος γίνεται. Ο καὶ παντὶ τῷ εὐσε tum præstare, et innumeris ejus donis secundum vires βοῦντι χρέος ἐστὶν ἀπαραίτητον τὴν λατρευτικήν respondere ore, mente et corde. Ore quidem, quetiἀπονέμειν προσκύνησιν καὶ παντοίαις ἀμείβεσθαι die in publico et privatim cantando, benedicendo et δωρεαῖς κατὰ δύναμιν στόματι καὶ ψυχῇ καὶ καρδίᾳ glorificando illius in humanam gentein patientiam στόματι μὲν ὁσημέραι καὶ κοινῇ καὶ ἰδίᾳ ὑμνεῖν, et benignitatem; mente autem illum indeficienter ut εὐλογεῖν καὶ δοξάζειν τὴν πρὸς τὸ ἀνθρώπειον φῦλον Deum adorando, et corde optimum et pretiosissimumn μακροθυμίαν τε καὶ κηδεμονίαν, ψυχῇ δὲ τοῦτον eorum quæ habet illi voluntarie offerendo, ut bonoἀδιαλείπτως ὡς Θεὸν λατρεύειν, καὶ καρδίᾳ τὸ κάλο rum omnium soli principio et auctori. Quare saλιστον ὧν ἔχει καὶ τιμιώτατον αὐτῷ αὐτοπροαιρέτως piens antiqui Israel dixit legislator: e in ore luo προσάγειν, ὡς τῶν ἀγαθῶν ἁπάντων μόνῳ αἰτίῳ καὶ et in corde tuo et in manibus tuis ';, et iterum, χορηγῷ. Διὰ τοῦτο καὶ ὁ σοφὸς τοῦ πάλαι Ἰσραὴλ & quasi in persona Dei, c Non apparebis in conspectu ἔλεγε νομοθέτης· Ἐν τῷ στόματί σου καὶ ἐν τῇ καρ meo vacuus ³; ostendens per hæc oportere Denn δίᾳ σου καὶ ἐν ταῖς χερσί σου» καὶ πάλιν, ὡς ἐκ glorificari, quoniam horum ille solus quem nihil προσώπου τοῦ Θεοῦ, «Οὐκ ὀφθήσῃ ἐνώπιόν μου κε fugit exquisitor est. Si igitur id omnibus piis districte νός, ο δηλῶν ὡς διὰ τούτων ἀνάγκη τὸν θεὸν δοξά- precipitur, multo magis his qui per illum imperaul; ζεσθαι, ἐπεὶ καὶ τούτων αὐτὸς μόνος αλάθητος ἐξω e. hoc quidem duas ob causas, tanquam scilicet εταστής. Τοιγαροῦν εἴπερ τουτί χρέος εὐσεβέσιν multiplices debentibus gratias universorum Domino, ἅπασιν ἀπαραίτητον, πολλῷ μᾶλλον τοῖς δι᾽ αὐτοῦ ut præ aliis abundanter ab ille honorificatis, et eo βεβασιλευκόσι, καὶ ταῦτα δυοῖν ἔνεκα, τῷ μὲν ὡς quod esse debeant aliis virtutis norma et pietatis πολυπλασίους ὀφείλουσι χάριτας τῷ τῶν ἁπάντων exemplar. lisdem quoque immaculata Maler ejus Δεσπότῃ, ἅτε καὶ τῶν ἄλλων εἰς πλάτος παρ' αὐτοῦ et virgo Deipara Maria honoranda est, velut omnium τιμωμένοις, τῷ δὲ καὶ ὡς τῶν ἄλλων ἐσομένοις salutis procuratris; quin etiam post illam pretioἀρετῆς κανόνες καὶ εὐσεβείας ὑπογραμμοί. Τοῖς αὐτ sum vivificæ crucis lignum colere et adorare oporτοῖς δὲ καὶ τὴν αὐτοῦ ὑπέραγνον μητέρα καὶ παρθέ tet: de illo enim loquitur rex propheth David: νον τὴν θεοτόκον Μαρίαν τιμᾶσθαι χρεών, ώς πάν- «Exaltate Dominum Deum vestrum et adorate scaτων οὖσαν πρόξενον σωτηρίας· Ἀλλὰ δὴ καὶ μετ' belluin pedum ejus, quoniam sanctum est ³. αὐτὴν τὸ τοῦ ζωοποιοῦ σταυροῦ πανσεβάσμιον ξύλον τιμητέον τε καὶ προσκυνητέον· περὶ τούτου καὶ γάρ φησιν ὁ προφητάναξ Δαυίδ. Υψοῦτε Κύριον τὸν Θεὸν ὑμῶν καὶ προσκυνεῖτε τῷ ὑποποδίῳ τῶν ποδῶν αὐτοῦ, ὅτι ἅγιόν ἐστιν ο α΄. Διὰ ταῦτα δὴ καὶ ἡ εὐσεβὴς βασιλεία μου, κηδομένη τοῦ ὑπηκόου καὶ τῶν περὶ αὐτὴν ἁπάντων. ποιουμένη πρόνοιαν, ἐπεὶ νόμος Ελληνι καὶ βαρβάρω παντὶ μέχρις αἷματος ὑπὲρ τῶν ὁμοφύλων ἀγωνία ζεσθαι, νόμος δὲ Θεοῦ πάλιν τούτου θεοειδέστερος καὶ λαμπρότερος ἕκαστον ἑαυτὸν παρακελευόμενος ὑπὲρ ἑτέρου διδόναι· ηὐδόκησεν ἡ βασιλεία μου ὑπὲρ τῶν ἀξιωτάτων τῆς περὶ τῷ ᾿Αθω σεβασμία, μονῆς τῆς ἀοιδίμου βασιλίδος Πουλχερίας τῆς παρ θένου ἀνανεώσασθαι τὰ τείχη· καὶ γὰρ εὗρον αὐτὴν τοσοῦτον κατηδαφισμένην καὶ πάντη διαλελυμένην, ὡς τὰ ἐν ὕδασι τείχη φαινόμενα· τοιαύτη τε ἦν καὶ ἡ τῶν θεοσέπτων ἀθλητῶν ἁγίων μου τεσσαράκοντα σεβασμία μονή, ἡ ἔκπαλαι μὲν τοῦ Χειμάρρου, νῦν δὲ Ξηροποτάμου ἐπικαλουμένη, ὥστε μηδὲ ὁμοίωμα τείχους φαίνεσθαι πρὸς τῆς παλαμναίας χειρὸς Ισο μαηλίτιδος. 'Αλείτπῃ δὲ καὶ συνεργῷ εἰς τοῦτο χρησαμένη ἡ ἐμὴ βασιλεία τῷ ὑπάτῳ τῶν φιλοσόφων Παύλῳ τῷ ὁσιωτάτῳ ἐπιλεγομένῳ Ξηροποταμηνῷ, Θεοῦ συνάρσει καὶ χάριτι ᾠκοδόμησα ναὸν παμμεγέθη τε καὶ περικαλλῆ, καὶ ἐνδύτας χρυσοϋφάντους καὶ πολλὰ χρυσόπαστα ἀμφία καὶ ἱερὰ καλύμματα καὶ ἐκ χρυσοῦ ἅγια δισκοπότηρα ἐν αὐτῷ ἀπεχαρι 1. Propterea pia mea imperatoria potestas subjeclis favens, et de omnibus quæ ad ipsam pertinent curam gerens, cum lex est Græco et barbaro onnino usque ad sanguinis effusionem pro consimilibus se exponere; lex autem Dei iterum ista lege divinior et splendidior jubet quemque se propter aliuin tradere; voluit mea imperatoria potestas ob eximiæ merita venerandi in Atho monasterii illustris imperatricis Pulcheriæ virginis muros reædifcari. Etenim illud inveni tam dirulum et omnino decidens ut muri aquis penetrentur; et tale erat Deo dilectorum athletarum sanctorum meorum quadraginta venerandum monasterium, quod olim quidein Chimarri, nunc autem Xeropotami vocatur, ut ne species quidem murorum cerneretur contra violentas manus Ismaelitarum. Directore vero el cooperatore ad id usa mea imperatoria potestas philosophorum principe Paulo conctissimo cui cognomen Xeropotameno, Dei ope et gratia exstruxi templum spatiosum et pulcherrimum, auro micantes vestes et aurala ornamenta velaque et sancta ex auro vasa illi largitus sum. Et circa illud sedes amplissimas, hospitia nempe et dormitoria commeantibus * Exod. xx||, 15. * Exod. xxiv, 20. Psal. CXVIII, 5.

PRO MONASTERIO XEROPOTAMI IN MONTE ATIIO. boc juste senatus et omnis plebs supplicaverunt ut co coelestis gratia vadimonio non priventur, decrevit mea imperatoria potestas,ut triennio quoque mittantur ab imperatoria potestate Romanorum duo secretarii mystici cum uno centurione, a syuodo autem ecumenici patriarchae duo clerici, et publice illud lignum deferatur cum militari comitatu et pompa senatus principum prima die Augusti mensis, et immittatur cum selectis monachis veneraudi nostri monasterii Xeropotami, ad ejus adorationem et in omni mundo exaltationem; deinde ita referatur ct reportetur ad dictum monasterium cum convenienti pompa et reverentia. Horum causa jubet Imperatoria mea potestas dari annuale stipendium Xeropotamnenis Patribus pro spirituali nostra salute, ad procuranda ibi degentibus in virtute prædictis monachis necessaria quibus vitanı sustentare possint. Si enim horum qui in Olympo, Cymina, et Latri degunt monachi per chrysobullas mea iniserta est imperatoria potestas, multo potius utiliter in proprios supplicantes ad perpetuam eorum tutelam faciet. μονῆς ἁγίῳ βήματι πρὸς ἁγιασμὸν καὶ στηριγμόν peraturii nostri monasterii, Sed quoniam ruler τῆς αὐτοκρατορικῆς ἡμῶν μονῆς. Ἀλλ' ἐπειδὴ τού του χάριν ἱκανῶς ἤ τε σύγκλητος καὶ ἅπαν τὸ δη μέσιον ἐδέετο ταύτης με αποτυχεῖν τῆς χάριτος τῆς οὐρανίου, ἰδιόμισεν ἡ βασιλεία μου, ἵνα κατὰ πᾶσαν τριετίαν ἀποστέλλωνται παρὰ μὲν τῆς κραταιάς βα σιλείας τῶν Ρωμαίων δύο σεκρετάριοι μυστικοί μετά καὶ ἑνὸς ἑκατοντάρχου, παρὰ δὲ τῆς συνόδου τοῦ οἱ κουμενικοῦ πατριάρχου δύο κληρικοί· καὶ δημοσίως αὐτὸ μεταστέλλεσθαι μετὰ στρατιωτικῆς δορυφορίας καὶ προπομπῆς συγκλητικῶν ἀρχόντων κατὰ τὴν πρώτην τοῦ Αὐγούστου μηνός, καὶ μεταπέμπεσθαι τοῦτο μετὰ καὶ τῶν ἐγκρίτων μοναχῶν τῆς ἡμετέρας σεβασμίας μονῆς τοῦ Ξηροποτάμου, χάριν τῆς αὐτοῦ προσκνυνήσεως καὶ παγκοσμίου ὑψώσεως, είθ' οὕτω συστέλλεσθαι καὶ μετακομίζεσθαι πρὸς τὴν βηθεῖσαν μονὴν μετὰ τῆς προσηκούσης προπομπῆς καὶ εὐλα βείας. Τούτου χάριν κελεύει το κράτος τῆς βασ σιλείας μου, δίδοσθαι ἐτήσιον σολέμνιον τοῖς Ξηροπο ταμηνοῖς Πατράσι ὑπὲρ ψυχικῆς ἡμῶν σωτηρίας διὰ Τὴν τῶν ἐνοικούντων ἐπ' ἀρετῇ διαβεβοημένων μου ναχῶν δαπάνην τῶν ἀναγκαίων, τῶν Πατέρων ἐκ τούτων ἀποζώντων. Εἰ γὰρ τοὺς ἐν τῷ Ὀλύμπῳ καὶ τῷ Κυμινᾷ καὶ τῷ τοῦ Λάτρους μοναστάς δια χρυσοβούλλων ἡ ἐμὴ ἐλέησε βασιλεία, πολλῷ μᾶλλον χρεωστικῶς τῶν οἰκείων εὐχετῶν εἰς ἀεὶ τὴν κηδεμονίαν ποιήσει. 3. Unde praseus chrysobulense edictum donat et asseverat dicto monasterio, per quod vult et decernit, ut ejus publicatione hujus monasterii monachi sanctissimi Pauli Xeropotameni per privilegium vivifici illius et pretiosi ligni accipiant e thesauro imperatoriæ Romanorum potestatis unoquoque anno mille octogintos aureos meæ monetæ propter jam dicta hospitia et rosocomia, et ut celebrent solemniter cum zelo et nocturna vigilia tres annuales festivitates: Deiparæ nempe in templum legale sanctum ingressum; hereditas enim illi stperne datus est mons ille qui sanctus vocatur; exaltationem in universo mundo pretiosi ligni sanctissimæ crucis, quia per nostram piam imperatoriam potestatem lac largitione donatum est; et marlyrium sanctorum Deo dilectorum n agnorum martyrum quadraginta, quia omnes sanctorum istorum venerandæ reliquiæ in hoc monasterio per chrysobullam collocatæ sunt a prima quæ illud possidebat illustri imperatrice Pulcheria virgine, tempore quo ipsi beatæ imperatrici per somnium magni sancti martyres Christi quadraginta apparuerunt. Ad hæc autem assignatæ sunt et consecrate ut inalienabiles possessiones, tres ædes sanctæ intra urbium reginam sitæ: illud nempe in Neorio a fundamentis a nostra imperatoria potestate exstructum sanctum templum sanctissimæ Deiparæ et contiguum illi palatium meum paternum cum fabricis circa et. toto circuit, id est Myrelæum, et conspicuum in Constantinianis templum sanctorum quadraginta¸ cum pertinentibus hospitiis et fabricis, ut possideantur et teneantur a venerando monasterio imperatoriæ meæ potestatis, donec sol super terram feratur. Istud enim antea materna erat possessio sanctissimi γ. Οθεν καὶ τὸν παρόντα χρυσόβουλλον λόγον ἐπιχορηγεῖ καὶ ἐπιβραβεύει τῇ ψηθείση μονῇ, δι' οὗ εὐδοκεῖ καὶ θεσπίζει, ἵνα τῇ τούτου ἐμφανείᾳ οἱ τῆς μονῆς ταύτης μοναχοὶ τοῦ ὁσιωτάτου Παύλου τοῦ Ξηροποταμηνοῦ διὰ τὸ προνόμιον τοῦ ζωοποιοῦ τι μίου ξύλου λαμβάνωσιν ἐκ τοῦ ταμείου τῆς κρατ ταιᾶς τῶν Ῥωμαίων βασιλείας κατὰ πᾶν ἔτος ἀνὰ χιλίους ὀκτακοσίους χρυσοῦς τῆς ἐμῆς χαραγῆς, διά τε τοὺς ῥηθέντας ξενώνας καὶ τὰ νοσοκομεῖα, καὶ διὰ τὸ ἑορτάζειν πανηγυρικῶς μετὰ φιλοτιμίας καὶ παννύχου στάσεως τρεῖς ἐτησίους ἑορτάς· τὰ τῆς Θεοτόκου ἐν ναῷ τῷ νομικῷ ἅγια εἰσόδια, κλῆρος καὶ γὰρ αὐτῇ ἄνωθεν ἐδόθη τὸ ἀγιώνυμον ὄρος· τὴν τῆς παγκοσμίου ὑψώσεως τοῦ τιμίου ξύλου τοῦ παναγίου σταυροῦ, ὅτι παρὰ τοῦ κράτους τῆς εὐσεβοῦς ἡμῶν βασιλείας ταύτην πεπλούτικε χάριτα· καὶ τὸ μαρτύριον τῶν ἁγίων θεοσέπτων μεγάλων μαρτύρων μου τεσσαράκοντα, ὅτι πάντα τὰ τῶν ἁγίων τούτων σεβάσμια λείψανα ἐν τῇ μονῇ ταύτῃ διὰ χρυσοβούλλου τεθησαύρισται παρὰ τῆς πρώτης κτητορίασης ἐκείνης τῆς ἀοιδίμου βασιλίσσης Πουλχερίας τῆς παρθένου, καθ᾿ ὃν χρόνον αὐτῇ τῇ μακαρίᾳ βασιλίδι κατ' ὄναρ οἱ μεγαλομάρτυρες Χριστοῦ ἅγιοι τεσ σαράκοντα ενεφανίσθησαν. Προς τούτοις δὲ προς εκληρώθησαν καὶ ἀφιερώθησαν ὡς ἀδιάσπαστα με τόχια καὶ οἱ ἐν τῇ βασιλευούσῃ τῶν πόλεων εὐαγεῖς τρεῖς οἶκοι, ὅ τε ἐν τῷ Νεωρίῳ ἐκ βάθρων ἀνεγερ Θεἰς ἅγιος ναὸς τῆς ὑπεραγίας Θεοτόκου παρὰ τῆς βασιλείας μου, καὶ τὸ συγκείμενον αὐτῷ παλατιών μου τὸ πατρικὸν μετὰ τῶν πέριξ ἐργαστηρίων και τῆς λοιπῆς περιοχῆς, ἤτοι τὸ Μυρέλαιον, καὶ ὁ ἐν Κωσταντινιαναῖς περιώνυμος ναὸς τῶν ἁγίων μου τεσσαράκοντα μετὰ καὶ τῶν ἐνοικειῶν αὐτοῦ ἐσπτ τίων καὶ ἐργαστηρίων, ἵνα δεσπόζωνται καὶ κυριεύ PATROL. GR. CXIII.

PRO MONASTERIO XEROPOTAMI IN MONTE ATIIO. boc juste senatus et omnis plebs supplicaverunt ut co coelestis gratia vadimonio non priventur, decrevit mea imperatoria potestas,ut triennio quoque mittantur ab imperatoria potestate Romanorum duo secretarii mystici cum uno centurione, a syuodo autem ecumenici patriarchae duo clerici, et publice illud lignum deferatur cum militari comitatu et pompa senatus principum prima die Augusti mensis, et immittatur cum selectis monachis veneraudi nostri monasterii Xeropotami, ad ejus adorationem et in omni mundo exaltationem; deinde ita referatur ct reportetur ad dictum monasterium cum convenienti pompa et reverentia. Horum causa jubet Imperatoria mea potestas dari annuale stipendium Xeropotamnenis Patribus pro spirituali nostra salute, ad procuranda ibi degentibus in virtute prædictis monachis necessaria quibus vitanı sustentare possint. Si enim horum qui in Olympo, Cymina, et Latri degunt monachi per chrysobullas mea iniserta est imperatoria potestas, multo potius utiliter in proprios supplicantes ad perpetuam eorum tutelam faciet. μονῆς ἁγίῳ βήματι πρὸς ἁγιασμὸν καὶ στηριγμόν peraturii nostri monasterii, Sed quoniam ruler τῆς αὐτοκρατορικῆς ἡμῶν μονῆς. Ἀλλ' ἐπειδὴ τού του χάριν ἱκανῶς ἤ τε σύγκλητος καὶ ἅπαν τὸ δη μέσιον ἐδέετο ταύτης με αποτυχεῖν τῆς χάριτος τῆς οὐρανίου, ἰδιόμισεν ἡ βασιλεία μου, ἵνα κατὰ πᾶσαν τριετίαν ἀποστέλλωνται παρὰ μὲν τῆς κραταιάς βα σιλείας τῶν Ρωμαίων δύο σεκρετάριοι μυστικοί μετά καὶ ἑνὸς ἑκατοντάρχου, παρὰ δὲ τῆς συνόδου τοῦ οἱ κουμενικοῦ πατριάρχου δύο κληρικοί· καὶ δημοσίως αὐτὸ μεταστέλλεσθαι μετὰ στρατιωτικῆς δορυφορίας καὶ προπομπῆς συγκλητικῶν ἀρχόντων κατὰ τὴν πρώτην τοῦ Αὐγούστου μηνός, καὶ μεταπέμπεσθαι τοῦτο μετὰ καὶ τῶν ἐγκρίτων μοναχῶν τῆς ἡμετέρας σεβασμίας μονῆς τοῦ Ξηροποτάμου, χάριν τῆς αὐτοῦ προσκνυνήσεως καὶ παγκοσμίου ὑψώσεως, είθ' οὕτω συστέλλεσθαι καὶ μετακομίζεσθαι πρὸς τὴν βηθεῖσαν μονὴν μετὰ τῆς προσηκούσης προπομπῆς καὶ εὐλα βείας. Τούτου χάριν κελεύει το κράτος τῆς βασ σιλείας μου, δίδοσθαι ἐτήσιον σολέμνιον τοῖς Ξηροπο ταμηνοῖς Πατράσι ὑπὲρ ψυχικῆς ἡμῶν σωτηρίας διὰ Τὴν τῶν ἐνοικούντων ἐπ' ἀρετῇ διαβεβοημένων μου ναχῶν δαπάνην τῶν ἀναγκαίων, τῶν Πατέρων ἐκ τούτων ἀποζώντων. Εἰ γὰρ τοὺς ἐν τῷ Ὀλύμπῳ καὶ τῷ Κυμινᾷ καὶ τῷ τοῦ Λάτρους μοναστάς δια χρυσοβούλλων ἡ ἐμὴ ἐλέησε βασιλεία, πολλῷ μᾶλλον χρεωστικῶς τῶν οἰκείων εὐχετῶν εἰς ἀεὶ τὴν κηδεμονίαν ποιήσει. 3. Unde praseus chrysobulense edictum donat et asseverat dicto monasterio, per quod vult et decernit, ut ejus publicatione hujus monasterii monachi sanctissimi Pauli Xeropotameni per privilegium vivifici illius et pretiosi ligni accipiant e thesauro imperatoriæ Romanorum potestatis unoquoque anno mille octogintos aureos meæ monetæ propter jam dicta hospitia et rosocomia, et ut celebrent solemniter cum zelo et nocturna vigilia tres annuales festivitates: Deiparæ nempe in templum legale sanctum ingressum; hereditas enim illi stperne datus est mons ille qui sanctus vocatur; exaltationem in universo mundo pretiosi ligni sanctissimæ crucis, quia per nostram piam imperatoriam potestatem lac largitione donatum est; et marlyrium sanctorum Deo dilectorum n agnorum martyrum quadraginta, quia omnes sanctorum istorum venerandæ reliquiæ in hoc monasterio per chrysobullam collocatæ sunt a prima quæ illud possidebat illustri imperatrice Pulcheria virgine, tempore quo ipsi beatæ imperatrici per somnium magni sancti martyres Christi quadraginta apparuerunt. Ad hæc autem assignatæ sunt et consecrate ut inalienabiles possessiones, tres ædes sanctæ intra urbium reginam sitæ: illud nempe in Neorio a fundamentis a nostra imperatoria potestate exstructum sanctum templum sanctissimæ Deiparæ et contiguum illi palatium meum paternum cum fabricis circa et. toto circuit, id est Myrelæum, et conspicuum in Constantinianis templum sanctorum quadraginta¸ cum pertinentibus hospitiis et fabricis, ut possideantur et teneantur a venerando monasterio imperatoriæ meæ potestatis, donec sol super terram feratur. Istud enim antea materna erat possessio sanctissimi γ. Οθεν καὶ τὸν παρόντα χρυσόβουλλον λόγον ἐπιχορηγεῖ καὶ ἐπιβραβεύει τῇ ψηθείση μονῇ, δι' οὗ εὐδοκεῖ καὶ θεσπίζει, ἵνα τῇ τούτου ἐμφανείᾳ οἱ τῆς μονῆς ταύτης μοναχοὶ τοῦ ὁσιωτάτου Παύλου τοῦ Ξηροποταμηνοῦ διὰ τὸ προνόμιον τοῦ ζωοποιοῦ τι μίου ξύλου λαμβάνωσιν ἐκ τοῦ ταμείου τῆς κρατ ταιᾶς τῶν Ῥωμαίων βασιλείας κατὰ πᾶν ἔτος ἀνὰ χιλίους ὀκτακοσίους χρυσοῦς τῆς ἐμῆς χαραγῆς, διά τε τοὺς ῥηθέντας ξενώνας καὶ τὰ νοσοκομεῖα, καὶ διὰ τὸ ἑορτάζειν πανηγυρικῶς μετὰ φιλοτιμίας καὶ παννύχου στάσεως τρεῖς ἐτησίους ἑορτάς· τὰ τῆς Θεοτόκου ἐν ναῷ τῷ νομικῷ ἅγια εἰσόδια, κλῆρος καὶ γὰρ αὐτῇ ἄνωθεν ἐδόθη τὸ ἀγιώνυμον ὄρος· τὴν τῆς παγκοσμίου ὑψώσεως τοῦ τιμίου ξύλου τοῦ παναγίου σταυροῦ, ὅτι παρὰ τοῦ κράτους τῆς εὐσεβοῦς ἡμῶν βασιλείας ταύτην πεπλούτικε χάριτα· καὶ τὸ μαρτύριον τῶν ἁγίων θεοσέπτων μεγάλων μαρτύρων μου τεσσαράκοντα, ὅτι πάντα τὰ τῶν ἁγίων τούτων σεβάσμια λείψανα ἐν τῇ μονῇ ταύτῃ διὰ χρυσοβούλλου τεθησαύρισται παρὰ τῆς πρώτης κτητορίασης ἐκείνης τῆς ἀοιδίμου βασιλίσσης Πουλχερίας τῆς παρθένου, καθ᾿ ὃν χρόνον αὐτῇ τῇ μακαρίᾳ βασιλίδι κατ' ὄναρ οἱ μεγαλομάρτυρες Χριστοῦ ἅγιοι τεσ σαράκοντα ενεφανίσθησαν. Προς τούτοις δὲ προς εκληρώθησαν καὶ ἀφιερώθησαν ὡς ἀδιάσπαστα με τόχια καὶ οἱ ἐν τῇ βασιλευούσῃ τῶν πόλεων εὐαγεῖς τρεῖς οἶκοι, ὅ τε ἐν τῷ Νεωρίῳ ἐκ βάθρων ἀνεγερ Θεἰς ἅγιος ναὸς τῆς ὑπεραγίας Θεοτόκου παρὰ τῆς βασιλείας μου, καὶ τὸ συγκείμενον αὐτῷ παλατιών μου τὸ πατρικὸν μετὰ τῶν πέριξ ἐργαστηρίων και τῆς λοιπῆς περιοχῆς, ἤτοι τὸ Μυρέλαιον, καὶ ὁ ἐν Κωσταντινιαναῖς περιώνυμος ναὸς τῶν ἁγίων μου τεσσαράκοντα μετὰ καὶ τῶν ἐνοικειῶν αὐτοῦ ἐσπτ τίων καὶ ἐργαστηρίων, ἵνα δεσπόζωνται καὶ κυριεύ PATROL. GR. CXIII.