PG 120Joannes Euchaitarum Metropolita
John, Metropolitan of Euchaita
Printed pages · scan text
vision-corrected · Migne scan
Diplomatic text · vision-corrected transcription of the Migne scan (complete), over scholarios OCR (cleaned, language-split) — PG column chips mark the printed columns.

Iambic Poem on Symeon the YoungerCarmen Iambicum in Symeonem Juniorem

NoticeNotitia

col. 1039–1040page 1 of 82
Joannes Euchaitarum Metropolita
PG 120:1039Τοῦ ἐν ἁγίοις Πατρό; ἡμῶν Ἰωάννου μητροπολίτου Εὐχαΐτων ὑπόμνημα. Ο Βίος. Οὗτος ἦν ἐπὶ τοῦ βασιλέως Ρωμαίων Κωνσταντίνου τοῦ Μονομάχου και Ζωῆς τῆς βασι λίσσης. Στη δὲ τὰ ἀπὸ τότε συντείνει ἑξήκοντα τέσσαρα πρὸς τοῖς παντακοσίοις. ᾿Ανὴρ δὲ σοφώ τατος καὶ ἁγιώτατος ὢν συνέγραψε πλείους των λόγων, καὶ ἐπιστολὰς καὶ στίχους ἰαμβικούς, καὶ ἄλλα πολλὰ λόγου καὶ χάριτος ἄξια, καὶ πολλοὺς τῶν ἀνθρώ των ἐξεπαίδευσε ὢν πεπληρωμένος τῆς τοῦ παναγίου
col. 1041–1042page 2 of 82
PG 120:1041ΤάρμαροςΕπιδαυριώτης Πρῶτον φέρω μέλισμά σοι, Θεοῦ Λόγε, μοναχός Ιωάννης. Κανόνες παρακλητικοὶ τῆς ὑπεραγίας Δεσποίνη; ἡμῶν Θεοτόκου. Ποίημα Ἰωάννου μοναχοῦ, τὸ ἐπίσ χλην Μαυρόποδος, τοῦ ἐν ὑστέροις χρόνοις χρηματίσαντος ἀρχιερέως Εὐχαΐτων, οὗ τὸ ὄνομα ἐντέ τακται τῇ ἀκροστιχίδι ἑκάστης εννάτης ᾠδῆς. τοῦ ἐν τῷ Χιλιω
col. 1043–1044page 3 of 82
PG 120:1043γατα πλησίον Εὐχαίτων. κατὰ τὴν Εὐχανίαν ἡ Εὐχαῖ χώρᾳ τῇ ἀνατολικῇ, τῇ καλουμένῃ Ηλιουπόλει, ἀνὴρ κατοικῶν ἐν χωρίῳ ἐπιλεγομένῳ Γελασέοις ὡς ἀπὸ Οὐαλεντίνος, ἐπιμελῶς κηδεύσας τὰ τίμια λείψανα αὐτῶν, ἀπέθετο ἐν τόπῳ καλουμένῳ Ἡλιουπόλει, πλησίον τῆς νήσου ἐν Γελασίοις τῷ χωρίῳ, ἐν οἰκήματι σεμνῷ, ὡς ἀπὸ μιλίων δεκαδύω Εὐχει Επιφάνιος, ἀνάξιος ἐπίσκου πος τῆς Εὐχαΐτων πόλεως, τῆς Ελελιώτων επαρχίας,
col. 1045–1046page 4 of 82
PG 120:1045ΝΟΤΙΤΙΑ. φάλῳ Οὗτος γὰρ, ὥσπερ τοῖς τρισὶ νεανίαις Συνῆν τέταρτος ἐν μέσῳ φλογὸς πάλαι, Οὕτω πάλιν τέταρτος ἔστω καἀνθάδε, Δροσισμὸς ὑμῖν ἐν βασιλείοις μέσοις, Τον ήλιον σε πρώτα σώζων, καὶ νέμων Ζωὴν ἄλυπον, εὐτυχή, νικηφόρον, Καλοῖς τε τοῖς σύμπασιν εὐθηνουμέννη Έπειτα ταύτην την σελήνην τοῦ κράτους Την κοσμολαμπῆ, καὶ διαπρεπεστάτην, Τὴν οὐδὲν ἄλλο πλὴν ὅ κέκληται μόνον Ζωὴ γὰρ ὄντως ἡ Ζωὴ τοῦ νῦν βίου. Τρίτην δέ μοι συνταττε καὶ τὴν δευτέραν Τὸ φαιδρὸν ἄστρον τοῦ πανολβίου στέφους Η τὴν ἐκείνης αὐταδέλφην αξίαν Ο παντὸς ἄλλου μεῖζον εἰς εὐδοξίαν. Ες τὰς δεσποίνας, Τὸν εὐγενῆ μὲν, εὐτυχῇ δὲ δεσπότην, Τὸν εὐτυχῆ μὲν, εὐσεβὴ δὲ καὶ πλέον, Τῆς γῆς τὸ θαῦμα, τὸν μέγαν Μονομάχον, ὺν ἡ πρόνοια κοσμικῶν κακῶν λύσιν Εδειξεν ἡμῖν, καὶ καλῶν πάντων βρύσιν. ἐν Εὐχαῖτοις (α) Μαυρόπους Μελανόπους. Εἰς τὸ βιβλίον τῆς δια κονίας τοῦ τροπαιοφόρου, Εἰς τὸν τροπαιοφόρον.

Notice from FabriciusNotitia ex Fabricio

col. 1047–1048page 5 of 82
PG 120:1047εἰς τὴν μνήμην τοῦ ἁγίου μάρτυρος Θεοδώρου, ἤτοι τοῦ πεζοῦ· Παρ' ἡμῖν δ' οὖν οὐ
col. 1049–1050page 6 of 82
PG 120:1049Ἐγὼ δὲ τούτους ἐξελών μου τοὺς λόγους Πολλῶν ἀπ᾿ ἄλλων ἐμμέτρων, οὐκ ἐμμέτρων Μόνους φέρων δίδωμι τοῖς λόγων φίλοις, Ως γεῦμα μικρὸν δαψιλοῦς ἀνθοσμίου, Οἷς ἡδονὴ γένοιτο ταῦτα μετρία, Κύρος δ' ἀπέστω, καὶ μέθη, καὶ ναυτία. Καλὴν δεδωκώς ταῖς βίβλοις ὑπουργίαν Αὐτὸς πονηρὰν ἀντιλαμβάνω χάριν. Τῶν μὲν γὰρ ἤδη τὰς νόσους ἰασάμην, Ἐγὼ δὲ συντέτηκα, καὶ κακῶς ἔχω, Κόπων τὸ σῶμα συντριβεὶς ἀμετρία. 'Αλλ' οι τρυφῶντες ἐν πόνοις ἀλλοτρίοις Καὶ ταῖς ἐμεῖς πλέοντες εὔδια ζάλαις Πρὸς Κύριον μέμνησθε τοῦ κεκμηκότος. Εἰς τὰ δωρηθέντα Μηναῖα εἰς Εὐχαῖτα. Ύμνων ἐπελθὼν ἡμερησίων βίβλους, Πᾶσάν τε τούτων τὴν γραφὴν ἐπιξέσας, Καὶ χεῖρα, καὶ νοῦν, ὡς ἐνῆν καταρτίσας. Δῶρον φίλῳ δίδωμι καὶ μάλα πρέπον Τῷ προστατοῦντι τοῦ τόπου στεφηφόρῳ, Ος ἔνδον οἰκεῖ τῆσδε τῆς Ἐκκλησίας, Δι' οὗ τύχοιμι τῆς ἀκηράτου βίβλου, Τῇ χειρὶ τοῦ πλάσαντος ἐγγεγραμμένος. Ο συγγραφεύς ψεῦδος μὲν οὐκ εἰρηκέτω. Ψεύταιτο μέν τ' ἂν ἔν γε τοῖς λοιποῖς λόγοις, Οὕτω φιλούντων τῶν κελευόντων τάδε, τῶν τοῖς ἐπαίνοις ἐντρυφῶν τὸ βιβλίον Ομως ἔδοξεν ἐνδεέστερον λέγειν Εξουσία κρότων γὰρ οὐκ οἶδεν κόρον Οὐκοῦν ἀφείσθω ταῦτα τοῖς ἐγκωμίοις, Η συγγραφὴ δὲ μὴ προχωρείτω πλέον. Οὐκ εὐφυῶς γὰρ πρὸς τὰ τοῦ ψεύδους έχει, Νόμος τε ταύτην εκτροπῆς ἀποτρέπει. Ἐνταῦθα τοίνυν τὸν δρόμον παύει τέως, Ἕως κατ᾽ εὐθὺ δῷ τις αὐτῇ τὸ τρέχειν. *Αλλης, 591, τρυφῆς ἥκιστα ποιοῦμαι λόγο, Αρκεῖ γὰρ αὕτη ψυχαγωγεῖν πλουσίως, Βρύουσα πᾶσαν ἡδονήν τε καὶ χάριν. Πλὴν ἀλλ᾽ ἄγοις οὕτω με, καὶ φέροις, Λόγε, Ατρεπτον, ἀκλόνητον, ἡδραιωμένον, Είσω μένοντα τῶν τεταγμένων όρων, Ὡς ἄνθεσι μέλισσαν ἐν βίβλοις στρέφων, οἱ μουσικώτεροι

Life of Saint Dorotheus the YoungerVita S. Dorothei Junioris

col. 1051–1052page 7 of 82
Caput Primum
PG 120:1051Ως τέττιγα δρόσω με τοις λόγοις τρέφων, Μόνοις τε πείθων τοῖς παροῦσιν ἐμμένειν, Καὶ μηδὲν αἰτεῖν ἄλλο πλὴν σωτηρίαν. ρ. 14. Καλῶς γεωργήσασα πολλοὺς τῶν νέων, Πάντας γὰρ οὐ τίθημι, μὴ καὶ κομπάσω. Πλὴν ἀλλὰ πλείστους ἦρεν ἐκ μαθημάτων, Πλείστοις δὲ καὶ πρὸς ἦθος εἰσήνεγκε τι, Οὗ μᾶλλον ἡ παίδευσις εὐτυχεστέρα Τούτων περισσῶν ἐν λόγοις κομψευμάτων. Τούτους έγωγε τους σοφισθέντας νέους Κέρδος μέγιστον τῷ ταλάντῳ προσφέρω. Κρύψεις δέ σου τὸν λύχνον ἐν τῇ γωνίᾳ Τί τοῦτο φής, ἄνθρωπε; πῶς λαλεῖς λύχνον Τὴν οὐκ ἔχοντα τὸ προσῆκον φως λύχνῳ; *Ην λύχνος, οἶδα, καὶ γὰρ οὐκ ἀρνητέον. ᾿Αλλ' εἰς τροφὴν ἔλαιον ἀρκοῦν οὐκ ἔχων Εψυγμένην δείκνυσι τὴν θρυαλλίδα, της τῷ μαρασμῷ καὶ τὸ τοῦ φωτὸς σέλας Αμυδρα φαίνον οὐκ ἔχει λαμπηδόνα. Συνασθενεῖ γὰρ καὶ λόγος τῷ σαρκίῳ, "Ωσπερ παθούσῃ μουσικὸν μέλος λύρα. ἀκροστιχίς Τρισήλιον φῶς τρεῖς ἀνῆψεν ἡλίους. α'. Οὐ παλαιοῖς ἄρα μόνον ἀλλὰ καινοῖς διηγήμασιν ἔδει κοσμηθῆναι τὸν Πόντον, ὡς ἂν ἀμφοτέρωθεν εὖ ἔχοι δεδοξασμένος, τὰ παρόντα μὲν ἀναφέρων
col. 1053–1054page 8 of 82
PG 120:1053εἰς τὴν τῶν προγεγονότων ομοίωσιν, ὥσπερ εἰς προγόνων εὐγένειαν, τὸ δὲ κλέος ἐκείνων ὑπὲρ πίστιν ἄλλως δοκοῦν διὰ τὸ παράδοξον ἐκ τῶν παρόντων πιστούμενος· καὶ παρά τε τῆς όψεως παρά τε τῆς ἀκοῆς τὸ πρὸς ἀρετὴν ἀνδρῶν γόνιμον καὶ πολυφόρον μαρτυρούμενος, ὧν ἅπασαν πλήρη τὴν ἑαυτοῦ περίχωρον ἔχει· ἄλλου κατ' άλλο μέρος αὐτῆς ἐν διαφόροις καιροῖς τὴν τοῦ καλοῦ κατόρθωσιν ἐπιδειξαμένου, καὶ μέντοι καὶ τὸ σῶμα μετὰ τοὺς ἄθλους αὐτοῦ που καταλιπόντος παρὰ τὸν τόπον τῆς ἀγωνίας, τοῖς περιοίκοις ἐνέχυρον ἀσφα λες σωτηρίας. β. Τούτων εἷς καὶ Δωρόθεος, ὁ μέγας ἐν ἀσκη ταῖς· λέγω δὲ τὸν νέον καὶ καθ' ἡμᾶς· περὶ οὗ πολὺς λόγος, καὶ μακράς συγγραφῆς καὶ ἱστορίας. δεόμενος· ἡμῖν δ' ἀποχρήσειν ἐκ πολλῶν ὀλίγα δοκῶ μοι· ἀντὶ πολλῶν γὰρ ταῦτα, κἂν οὐ πολλά· ἐπείπερ ἱκανὰ καὶ αὐτὰ τὸ τε ἄκρως φιλόσοφον τοῦ ἀνδρὸς παραστῆσαι καὶ τὸ πάνυ φιλόθεον, ἔτι δὲ καὶ ὅσης ἀπήλαυσε τῆς χάριτος ἐπὶ τούτοις, καὶ πρὶν ἐντεῦθεν ἀπαναστῆναι, ἀῤῥαβῶνα τῆς νῦν ἐκδεξαμένης αὐτὸν καὶ πρὸς Θεὸν οἰκειώσεως. Οὗτος τοιγαροῦν ὁ τοσοῦτος ἐφύη μέν πεθεν ἔνθεν ἐξ ἐπισήμου πόλεως γείτονος, μᾶλλον δὲ μητροπόλεως ἔθνους οὐκ ἄνω νύμου. Τραπεζούντιος γάρ γένος καὶ τῶν εὖ γεγο νότων, καὶ τῶν ἐν τέλει τὰ πρῶτα· ἐν γὰρ πατρι κ!οις ἐτέλουν οἱ πρὸς πατρὸς πατέρες αὐτῷ· καὶ τούτων οὐ τοῖς ἐξ ἰδιωτῶν ἄρτι πρῶτον εἰς τοῦτο παραγγείλασι τὸ ἀξίωμα, ἀλλ᾽ οἷς, ὡς ἂν εἴποι τις, κατὰ κλῆρον ἦν ἡ εὐγένεια, καὶ οὓς γενεσίως ἔτι καὶ νῦν, ὡς ἐπίσημον τι γένους λαμπρότα του, οἷον Ηρακλείδας τινὰς καὶ Πελοπίδας ἐπιφης μίζουσιν. γ. Εκ τούτων οὖν προελθὼν καὶ τὰ τοῦ βίου προοιμία ὑπὸ διδασκάλοις κοσμίως καὶ παιδαγωγοίς διανύσας, ὡς εἰκὸς ἦν δήπου τὸν εὐγενῆ· ὅτε πρῶτον, ἀνέβη δωδεκαετής, ηδίστη καθίσταται φροντὶς τοῖς πατράσι καὶ σκέψις ἐπ' αὐτῷ παραχρῆμα, καὶ βουλή περισπούδαστος, γάμου καταδῆσαι δεσμοῖς τὸν ἐλεύθερον. Ετι γὰρ ἡγνόουν οἱ ἄνθρωποι ὡς δ παῖς αὐτοῖς εὐγενέστερος τὴν ψυχὴν ἢ τὸ σῶμα, δς γε καὶ πρὸ τῆς σωματικής ηλικίας ὑπὲρ τὸ σῶμα φρονήσας, καὶ παρὰ τὴν πρώτην εὐθὺς εἰς ὑψηλό-, τέρα βλέψας τῶν κοινῶν καὶ νενομισμένων, σαρκός μὲν καὶ αἵματος ὑπεριδεῖν δεῖν ψήθη, ὅλον δὲ καὶ σῶμα καὶ πνεῦμα καθαρὸν τηρήσαι τῷ πνεύματι. Ταύτῃ τοι καὶ ἄλλως οὐκ ἔχων ἐκ τῆς κεφαλῆς ἐπιθυμίας ταύτης τυχεῖν, καὶ τῶν ἀνθελκόντων ἐκείνων εμποδίων περιγενέσθαι, ἑαυτὸν σοφῶς ὑπεκαλέπτει, καὶ ταχὺ φυγά; ὁ γενναῖος, ἐντεῦθεν
col. 1055–1056page 9 of 82
PG 120:1055ἀπιὼν ᾤχετο. Οὐκ ὀλίγον δὲ πλάνηθείς, κατὰ ζήτη σιν ἀνδρὸς παιδευτού, οἷα κομιδή νέος καὶ πρός ξενιτείαν ἄλλως ἀήθης, ἐν ᾿Αμισῷ ποτε γίνεται, κἀκεῖ τὸ ποθούμενον κατὰ θείαν νεῦσιν εὑρίσκε.. Ιωάννης ἦν τῷ φυγάδι τὸ ζητούμενον εὕρεμα Ἰωάννης ἐκεῖνος, ὁ τὰ θεῖα πολὺς, ἀνὴρ τά τε άλλα θεοφορούμενος, καὶ τῷ διορατικῷ τὴν ψυχὴν κε κοσμημένος χαρίσματι. δ'. Οὗτος οὖν ὁ θαυμάσιος ετύγχανε μὲν ἄρτι τῇ κατ' αὐτὸν εὐαγεστάτῃ μονῇ τοὺς θεμελίους κατα βαλλόμενος, ἣν οὕτω πως τῆς Γέννας καλοῦσιν. Ἰδὼν οὖν τὸν πρόσφυγα ξένον, πλήρεσιν ἱστίοις, δ δή φασιν, εἰς ταύτην κατάραντα, καὶ πάσῃ σπουδ καὶ προθυμίᾳ χρώμενον, ὥστε τῷ χορῷ συνταγῆναι τῶν ἤδη παρ' αὐτῷ τὴν ἄσκησιν παιδοτριβουμένων ἥδιστά τε προσδέχεται, ἀκριβής, όπερ έφαμεν, στοχαστής τοῦ μέλλοντος ὢν διὰ τὴν τοῦ νοῦ καθα ρότητα καὶ χερσὶν ὑπτίαις παραλαμβάνει. Πάσαν δὲ πεῖραν πρότερον καὶ προσενεγκὼν καὶ λαβὼν τῆς τοῦ νέου γνώμης καὶ διαθέσεως, ὅσπερ νόμος ἀσκητικός, ὅπως μὲν πρὸς εὐπείθειαν τὸ πάντων ἐν τούτοις κυριώτατον ἔχει, ὅπως δὲ πρὸς πόνους καὶ κακοπάθειαν, καὶ εἴ τι ἄλλο δόκιμον, συνελόντα εἰπεῖν τοὺς εἰς τὴν μεγάλην ταύτην παλαίστραν ἀποδυομένους νενόμισται παρέχειν τοῖς προεστῶσιν, ἱκανῶς καὶ τούτῳ ζητήσας. Ἐπεὶ τὰ πάντα συμ βαίνοντα τῇ πνευματική πολιτεία τὸν γεννάδα εώρα, καὶ πρὸς οὐδὲν ἀλλοτρίως τῶν καλῶν δια κείμενον, τέλος ἀποκείρει θαῤῥήσας, καὶ τῷ ἱερῷ τὸν ἄξιον ἐγκαθίστησι. ε'. Τοῦτο μὲν Δωροθέῳ τῶν ἐφετῶν τὸ πρῶτον καὶ μέγιστον· οὕτω δὴ κατὰ τὴν ψαλμικὴν ἔλαφον, ἐν δίψει δραμών, παρὰ τῇ πηγῇ τοῦ πνεύματος ταύτῃ, τό τε δίψος κατέπαυσε καὶ τὸν πόθον ἀνέ παυσε, μᾶλλον δὲ πολλῷ πλέον ανήψε καὶ διηρέθισε, μετὰ τὴν τῆς γλυκύτητος γεῦσιν ἐπιεικώς ἐκκαυθεὶς πρὸς τοὺς τῆς γλυκύτητος έρωτας, καὶ ἀεὶ τὸ παρὸν εἰς ὑπέκκαυμα λαμβάνων τοῦ λείπου τος. Εντεῦθεν τοίνυν ἀρξάμενος τῆς καλῆς ἐργα σίας, καὶ τῶν ἱερῶν ἀγώνων αψάμενος, ποιον μὲν εἶδος ἀσκητικῆς παρέλιπεν ἀρετῆς; τίνι δὲ τοῦ πρωτείου τῶν καλῶν παρεχώρησεν; Ετάχθη μὲν γὰρ εὐθὺς ὁ θαυμάσιος, ὡς ἐν ἀκμῇ νεότητος ὤν, καὶ καταπου νεῖν ἐν κόποις τὸ σῶμα πρὸς ὑποταγὴν δεόμενος πνεύματος, διακονεῖν ταῖς χρείαις τῶν ἀδελφῶν τοῦ δὲ κοινοῦ Πατρὸς καὶ καθηγητοῦ ἀφορμάς εκάστοτε χορηγοῦντος τῇ τοῦ νέου φιλοπονία προς κατορθωμάτων ἐπίδειξιν, οὐκ ἔστιν εἰπεῖν ἐφ᾽ ᾧ τινι πλέον ἢ ἔλαττον δοκιμώτερος οὗτος ἀπέβη καὶ διεφάνη· ἴσα γὰρ τὰ πάντα καὶ ὅμοια καὶ ἀλλήλων
col. 1057–1058page 10 of 82
PG 120:1057εχόμενα, καθάπερ πολύπλοκος σειρά τις χρυσῆ, τὸ Α' γενναῖον, τὸ πρόθυμον, τὸ λελογισμένον, τὰ περιδέξιον, τὸ θάττον ἢ κελευσθῆναι πρὸς τὸ κελευόμενον ὑπακούειν, τὸ κρεῖττον ἐλπίδος· ἐξανύειν τὸ ἔργον ἐπὶ πᾶσι, τὸ πάντων ὑψηλότατόν τε καὶ μέγιστον, τὸ μηδὲν μέγα κατορθούν οἴεσθαι, κἂν τὰ πάντων άριστα κατεπράξατο· ἀλλὰ πρὸς τὴν Δεσποτικὴν ὁρᾷν ἐντολὴν, καὶ μετὰ τὴητῶν πάντων ἐκπλήρωσιν ἀχρεῖον ἑαυτὸν καλεῖν δοῦλον, καὶ τῆς τῶν ὑπηρετουμένων εὐχῆς καὶ εὐλογίας ἀνάξιον. ς'. Οὕτω δ' ἐπὶ μήκιστον χρόνον ταῖς τοιαύταις εργασίαις διαγενόμενος, καὶ δεξιὸς ὡς ἄλλος οὐδεὶς τὰ πρὸς θεραπείαν ἀνθρώπων μαρτυρηθείς, ἐντεῦ δεν άξιος κρίνεται καὶ Θεοῦ λειτουργίας, καὶ διακονήσας καλῶς (τὸ γὰρ ἀποστολικὸν εἰπεῖν εὔκαιρον) βαθμὸν ἑαυτῷ καλὸν περιποιεῖται, ἐν καθέδρα πρεσβυτέρων αἰνεῖν τὸν Κύριον εἰκότως ἀξιωθείς. Τὸν δὲ τοιοῦτον βαθμὸν ἐπιστεύθη μὲν εὖ μάλα κατακοσμῆσαι δι' ἔργων τῶν καθηκόντων· κατε κόσμησε δὲ μᾶλλον ἢ ἐπιστεύθη· οὕτω μὲν φιλοπόνως περὶ τὴν ἱερὰν λειτουργίαν ταύτην διατεθείς, ὡς ἐπὶ ὅλοις ἔτεσι δυσὶ καὶ ἐξήκοντα, ἐξ ὅτου τὴν πρεσ σεύτερον ἀνεδέξατο, αὐτὸν καθ᾿ ἑκάστην τὰ τῆς εὐπ γους μυσταγωγίας ἐπιτελεῖν πάσης άνευ προφάσεως καὶ ἔκνου δίχα παντός· οὕτω δὲ φιλοσόφως καὶ καθαρῶς, ὡς μετὰ τὴν νέαν μονὴν (περὶ ἧς αὐτίκα λελέξεται) καὶ τὴν πρὸς ταύτην μετάβασιν μήτ' ἐκτὸς τῶν ὅρων αὐτῆς τὰ τῶν ποδῶν ἴχνη θεῖναι, μήτε γυναικὶ τὸ παράπαν εἰς ὄψιν ὑπομεῖναι παρα γενέσθαι· καὶ τῶν ἀνδρῶν δὲ, μόνοις ὡς ἥδιστα συν εἶναι τοῖς φιλοθέοις, καὶ τὴν ἀρετὴν ἐπίσης αὐτῷ διηνεκή μελέτην πεποιημένοις, τῶν δ' ἑτέρως ἐχόντων τὰς ὁμιλίας ἐκτρέπεσθαι· ἑαυτῷ δὲ συνεῖναι καὶ Θεῷ τὰ πολλὰ, οὐχ ἁπλῶς τὰς εὐχὰς, οὐδ᾽ ὡς ἄν τις ἄλλος ἀφοσιούμενος, ἀλλ᾽ ὄμβροις ἀννάοις δακρύων καταβρέχων τὸ ἔδαφος, τῷ θείῳ πυρὶ τῆς θαυμαστῆς κατανύξεως εὐαγγελικῶς τὴν καρδίαν καιομένην ἔχων ἐν ἑαυτῷ, καὶ τὸ πρόσωπον, ὥσπερ ὁ Θεόπτης τὸ πρότερον, ἐκ τῆς αὐτῆς αἰτίας καὶ οὗτος δεδοξασμένον δεικνὺς καὶ μικροῦ τι κρεῖττον ὁμοίως όψεως ἀνθρωπίνης. Οὕτως ᾔδει τιμήν ὁ ἱερὸς ἐκεῖνος ἱερωσύνην, οὕτω δ' αὖ πάλιν παρ' ἐκείνης ἀντιτιμᾶσθαι. Τί δὲ οὐκ ἔμελλεν, ᾧ τοσοῦ τον ἐξέλαμψεν ὁ βίος ὁ μετὰ ταῦτα, καὶ τοιαύταις τὸ θεῖον θεραπείαις ἐξῳκειώσατο (ἵνα μὴ τὰ καθ' ἕκαστα τῶν ἄλλων ἐπιών διατρίβω), ὡς καὶ θεαμάτων ἀποῤῥήτων ἀξιωθῆναι τὸν ἄνδρα, καὶ μυστηρίων μεγάλων ἀποκάλυψιν δέξασθαι, ὧν τὸ τέλος ψυχῶν οικονομία καὶ σωτηρία παράδοξον μὲν τὴν ἀφορμὴν η ἀηθή; άλη θες Γέννα, εἶδον οἱ υἱοὶ Ἰσραὴλ τὸ πρόσωπον Μωυσέως, δεν δεδόξασται.

Chapter IICaput II

col. 1059–1060page 11 of 82
PG 120:1059λαβοῦσα καὶ τὴν ἀρχὴν, εἰς δὲ κρεῖττον πάσης ἐλπίδος ἀποτέλεσμα λήξασα. ν ζ. Τίς οὖν ἡ τρόπος καὶ πόθεν; Στέλλεται τους κατά τινα χρείαν, ὑπὸ τοῦ μεγάλου Πατρὸς ἐφ' δ δεῖ. Καὶ γὰρ οὐδὲ μετὰ τὸ τῆς ἱερωσύνης αἰδέσιμον τοῦ λειτουργεῖν ἀπέστη τοῖς ἀδελφοῖς μεγέθει τε ταπεινοφροσύνης καὶ προθυμίας ἀκμῇ. Ἐπεὶ δὲ ἅλις εἶχεν αὐτῷ τὰ τῆς ἀρίστης ὑποταγῆς, καὶ ἔδε:, ἄρχεσθαι μαθόντα καὶ πειθαρχεῖν εἰς τοσοῦτον, ἤδη καὶ αὐτὸν ἄλλων ἄρξαι, καὶ μέγαν ἀληθῶς ἐν τῇ βασιλείᾳ κληθῆναι τῶν οὐρανῶν, μὴ μόνον ποιή σαντα τὴν ὑποταγήν, ἀλλὰ καὶ διδάξαντα ἐνταῦθα τὰ σύμβολα τῆς θείας ἐπισκοπῆς, κἀντεῦθεν ἡ χά ρις ἤδη τὸν ἑαυτῆς μνηστεύεται ἄξιον. Τρίτη την γεννάδαν ἐδεύοντα τῆς ἡμέρας ὥρα καταλαμβάνε ὁ δὲ πρός τινα τῶν παροδίων ναῶν, εὐχῆς εἰσέδραμε χάριν (τοῦτο γὰρ ἦν ἔθος αὐτῷ, καὶ τὰ πάντων ήπειγε σπουδαιότατα)· ὁ ναὸς δὲ ῎Αννης, ὡς λόγος, τῆς ἁγίας προμήτορος τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν. παρελθὼν τοίνυν εἴτω, καὶ τοὺς τῷ μὲν ἐδάφει τα γόνατα, πρὸς οὐρανὸν δὲ χεῖρας καὶ ὄμματα καὶ νοῦν ἀνυψώσας, ἐν ἐκστάσει γέγονεν ὅλος, καὶ σὺν χρόν μόλις ἐπανελθών, τρὶς ἑξῆς ἀνεφθέγξατο· Τριάς ἁγία, δόξα σοι. Τότε μὲν οὖν οὐδὲν ἴσως πλέον Επισημήναντος τοῦ ὀφθέντος, ἄλλως τε αὐτῷ τὴν φωνὴν ταύτην ἐπελθεῖν ᾤετο, καὶ σιγῇ παρ' ἑαυτῷ κατέσχε τὸ θαῦμα, διαπορούμενος ἅμα, καὶ περι σκοπῶν πανταχόθεν τοῦ μυστηρίου τὴν δύναμιν. Οὐ πολὺ τὸ ἐν μέσῳ, καὶ πάλιν ἐπί τινα σταλεὶς λει τουργίας, τελεώτερον εὐθὺς καὶ τρανώτερον διδά σκεται τὸ ἀποῤῥητον διδάσκεται δέ η'. Παρὰ τοὺς πρόποδας όντι τοῦ βουνοῦ τοῦδε, ᾶς τὴν ἱερὰν ἐκείνου ταύτην μονὴν ὑπὲρ ἑαυτοῦ νυνὶ φέρει, θειοτέρα τις όψις αὐτῷ ἐν μοναχοῦ συν ήντησε σχήματι· καὶ ὁ μοναχὸς πολιός, ἱεροπρεπής την στολήν, θεοειδής τήν μορφήν. Οὗτες τοίνυν τὸν ὅσιον ὀνομαστὶ προσειπών, Ορᾷς, ἔφη, τέχνε Δωρόθεε, τὸ ὑπερκείμενον τοῦτο; καὶ ἅμα τὸν λόγο. τῇ χειρὶ παρεδείκνυ· Τοῦτο, εἶπεν, ἦν ἔτε πολλῶ μεγάλων ἀνδρῶν κατοικητήριον ἦν ἱερὸν ἔχον ἅγιον, τῇ ἐπικλήσει τιμώμενον τῆς ὑπερθέου Τριάδος, τὸ νῦν ἐν ἐρειπίοις μόνον ερώμενον· ὅπερ αὖθις ἀναστῆναι δεί παρά σου μεγαλοπρεπέστερον, καὶ τὸν τόπον οἰκισθῆναι φιλοτιμότερον, ἐπὶ τιμῇ τῆς Τριάδος τοῦτο γὰρ αὐτῆς ἐστι θέλημα. Σὺ δὲ ἀλλ' ὅπως μοι τούτων ἐν καιρῷ μνημονεύσεις, καὶ μηδὲν σχημά μενος ὑπακούσεις. Τἄλλα δὲ εὐελπις ἔσο· τῇ γὰρ Τριάδι πάντα μελήσει. Ο μὲν οὖν φανείς, ταῦτ' εἰπὼν, ἐξ ὀφθαλμῶν εὐθὺς ἦν· τὸν ἰδόντα δὲ καὶ ἀκούσαντα φόβος ἅμα κατέσχε καὶ χαρὰ λόγου κρείττων· τῷ μὲν παραδόξῳ τῆς ὄψεως ἐκπεπληγ
col. 1061–1062page 12 of 82
PG 120:1061μένον, ὥσπερ εἰκὸς, καὶ θορώβου τὴν ψυχὴν πε πλησμένον, χαίροντα δ' ὅμως τῇ τοῦ πρὶν ἀποῤῥή του δηλώσει καὶ σαφηνείᾳ, καὶ ὅτι μὴ μάτην αὐτῷ κατὰ τὴν θεωρίαν ἐκείνην ἡ Τριάς ὅλη γλώσσῃ τὸ τρίτον ἐξεφωνήθη. Οὔπω δ᾽ οὖν εἶχε συνιδεῖν τι πέρας τοῦ πράγματος· ἀλλ᾽ ἦν ἡ τῆς προτέρας λύσις, ὡς ἔοικε, δευτέρας ἀπορίας ἀρχή· τοῦτο μὲν τὴν τάξιν θυμουμένῳ, καὶ ὡς οὐκ ἐξὲν αὐτῷ, ὑπὸ ἐντολήν τε ἔτι κειμένῳ καὶ τὴν ὑπακοὴν διανύοντι, μέγα τε ποιεῖν ἢ μικρὸν παρὰ τὴν τοῦ ἄγοντος βούλησιν· τοῦτο δὲ καὶ τὸ ἴδιον μέτρον εὐσυνέτως σκοποῦντι, καὶ μήτε πρὸς ποιμαντικήν ἐπιστήμην, μήτε πρὸς δαπάνην ἢ μέριμναν ἔργου της λικούτου καὶ πράγματος ἱκανῶς ἔσχεν, ὅλως λογια ζομένῳ - ἄλλως τε καὶ πόθος αὐτὸν ἄῤῥητος, οἷς τῶν ἀφύχτων σειρήνων, τοῦ διδασκάλου κατείχε, καὶ πάντα μᾶλλον παθεῖν ἢ ζημιωθῆναι τοῦτον ὑπέμενεν. θ'. Ο μὲν οὖν ἐν τούτοις ἦν καὶ τούτοις λογισμοῖς προσεπάλαιεν· οὐκ ἦν δὲ ἄρα ταῦτα λαθεῖν τὸν βλέ ποντα, ὅστις οὐκ ἄλλος, ἀλλ' αὐτὸς ἦν ἐκεῖνος, ὁ τοῦ θεσπεσίου τοῦδε Πατρός καθηγητής και διδά σκαλος, ᾧ καὶ νῦν ὡς ἀεὶ πάντα γνώριμα τίθησι, καίτοι γε μακρὰν ἀφεστῶτι, ὁ ἀνακαλύπτων βαθέα καὶ ἀπογυμνῶν κεκρυμμένα. Υποστρέψαντα γὰρ μετὰ τὴν τῆς διακονίας ἐκπλήρωσιν, μικρὸν ἐπισ σχών, μετακαλεῖται τὸν ὅσιον, καὶ Τί, φησὶ, μέλλεις, ὦ Δωρόθεε τέκνον, ἡ μήτι που σύγε λήθην ἔσχες τοῦ χρηματίσαντος καὶ ὧν ἐκεῖνος ἐπέσκηψεν; Εἶπε, καὶ διαταραχθέντα τὸν ὅσιον αθρόως ἰδὼν πρὸς τὸ τοῦ λόγου παράδοξον, καὶ καθάπερ ὑπό τινος βροντῆς ἐκτεθαμβημένον, ἀνελάμβανε το κατὰ μικρὸν, καὶ ἀνεκαλεῖτο σὺν εὐμενείᾳ, καὶ τέλος τὰς χεῖρας ἐπιθεὶ; ἐπανήγαγεν. Ὁ δὲ, ἑαυτοῦ τε ἅμα καὶ τῶν πατρικῶν ἰχνῶν γεγονώς, ἱκέτευεν, Αντιβόλει, κατελιπάρει, φιλήμασι, δάκρυσι, χειρῶν ἐμπλοκαῖς, τοὺς ὡραίου ἐκείνους πόδας ἐξεθεράπευε. Τί γὰρ οὐκ ἔλεγε; τί δὲ οὐκ ἐποίει τῶν εἰς οἶκτον ἱκανῶν ἐπισπᾶσθαι ψυχὴν φιλοικτίρμονα; δι' ὧν ἁπάντων ἂν τοῦτο παρῃτεῖτο καὶ μόνον, τὴν ἀπ' ἐκείνου διάστασιν, χωρισμὸν Θεοῦ ἄντικρυς καὶ ζημίαν ψυχῆς, τὸ πρᾶγμα καλῶν καὶ κατωδύνως ἄγειν πρὸς τοῦτο, καὶ λίαν ἀφορήτως διατεινόμενος. Αλλ' ὁ μέγας αὖθις παρηγορῶν, οὐκ ἔστιν, εἶπεν, τέκνον, οὐκ ἔστιν ἄλλως γενέσθαι· οἶσθα γὰρ ὅτι θεῖον, οὐκ ἀνθρώπινον, τὸ ἐπίταγμα. "Α δὲ ὁ Θεὸς ὁ ἅγιος βεβούλευται, τίς διασκεδάσει; καὶ τὴν χεῖρα αὐτοῦ τὴν ὑψηλὴν τίς ἀποστρέψει; Οὐ θέμις οὖν ἀπειθεῖν ταῖς θειοτέραις οικονομίαις τοῦτο γὰρ οὐ μόνον ἀσύμφορον, ἀλλὰ τῷ παντὶ καὶ ἀδύνατον. Ἡμᾶς δ', ἂν ᾖ θέλημα, κωλύσει πάντως οὐδὲν ἐπισκέπτεσθαί σε καὶ πάλιν, κἂν ἐν ἐσχάτοις γῆς διατρίβης, καὶ τὰ συνήθη γνωμοδοτεῖν, καὶ καταρτίζειν ἐν τοῖς τοῦ πνεύματος. τ'. Ὅπερ οὖν ὡς ἐπήγγελτο, καὶ ποιῶν οὐκ ἔληγεν ὕστερον ὁ ἀψευδής θεράπων τῆς ἀληθείας τότε δ' ἐπειδὴ τούτων ἤκουσε παρ' ἐλπίδα καὶ γνώμην, 6 πιο
col. 1063–1064page 13 of 82
PG 120:1063τῆς ὑπακοῆς ὄντως τέκνον, οὐκ ἀντιτείνων ἦν ἔτι, οὐκ ἀπειθῶν, οὐ προσδιαζόμενος, ἀλλ' ὅλον ἑαυτὸν τῇ χάριτι παραδούς, καὶ τῆς τοῦ κρείττονος εὐδοκίας, ἄπεισιν εὐθὺς, ὡς προστέτακτο, παρὰ τὸν ὑποδειχθέντα τόπον ὑπὸ τῆς ὄψεως, μᾶλλον δὲ πρόσεισιν οὗτος γὰρ ἐκεῖνος ὁ τόπος, οὗτος ὁ ἐκ γειτόνων ὁρώμενος, καὶ τοσαύτην ἀγέλην νῦν μοναστῶν, ἐπ᾿ ἐλπίδι κατοικοῦσαν, ὡς γέγραπται, ἐκ τοῦ πρὶν ἀοικήτου φέρων καὶ τρέφων τῇ σωματική τε τρο καὶ πολλῷ γε μᾶλλον τῇ ψυχικῇ, ἧς αὐτοῖς δ᾽ πας λόγος, καὶ ὑπὲρ ἧς οἱ ἀγῶνες οι πνευματικοὶ καὶ σωτήριοι. Πρὸς τοῦτον ἐκεῖνος ὑπὸ Θεοῦ τε πεμφθείς καὶ τοῦ μεγάλου Πατρὸς ἐκείνου καὶ παιδευτού, μηδεμιά μελλήσει τὸ πρᾶγμα μηδὲ δισταγμῷ τινι δούς, ἔργου είχετο, καὶ πόνοις πόνους συνήπτε καὶ ἱδρῶσιν ἱδρῶτας, ἐκκαθαίρων, ἐκφορῶν, ὁμα λίζων ταῖς ἑαυτοῦ χερσὶν ὁ γενναῖος· μεστὸς γὰρ ὁ τόπος ύλης ἀγρίας, μεστός συμπτωμάτων καὶ παντοδαπού φορυτού. Παρὰ τὴν πρώτην μὲν οὖν ἀγήνυτά τε κάμνειν ἐῴκει καὶ ἀδυνάτοις προδήλως ἐπιχειρεῖν, οἰκοδομὴν ἐκκλησίας καὶ μονῆς σύστασιν ἐν ἐρήμῳ γῇ καὶ ἀβάτῳ διανοούμενος καταστήσασθαι καὶ ταῦτα ξένος ἐν ξένοις, πένης, ἄοικο άγνωστος, ἔρημος ἁπάσης βοηθείας καὶ συγκροτήσεως· ἐπειδὴ καὶ μονώτατος, ὅτι μὴ ἐνὶ συνεργά Βασιλείῳ τῷ καλῷ χρώμενος· δν, τοῦ κατ᾿ αὐτὸν ὄντα κύκλου, συνέκδημον ειλήφει καὶ συναθλον. παρὰ τοῦ Πατρὸς αιτησάμενος· μεθ᾽ οὗ πονῶν κατ ἀρχὰς καὶ πρὸς τηλικοῦτον ἄθλον παραβαλλόμενος, οὐκ εἰς τέλος ἔμελλεν ἄρα παρὰ τῆς θείας ἐγκαταλειφθῆναι προνοίας. ᾿Αλλὰ ταχὺ τὰ τοῦ πράγ ματος οι περίοικοι συναισθόμενοι, καὶ μὴ ἂν ἀθεεὶ ταῦτα γίνεσθαι εν μάλα σοφῶς παρ' ἑαυτοῖς κρίσ ναντες, ὅλῃ καὶ σπουδῇ καὶ χειρὶ συνεφάπτοντα τῶν ἔργων αὐτοῖς, χρήμασί τε καὶ σώμασι καὶ πᾶσι τρόποις ἐκθύμως τὰ τῆς συνεργίας ἐπιδεικνύμενοι ἐξ ὧν (ἵνα συνέλω τὸ πᾶν) τό τε ἱερὸν ἐν ὀλίγῳ, καὶ ἡ μονὴ μετ' ὀλίγον, εἰς & νῦν ὁρῶνται συναπαρτίζονται σχήμα· δηλαδὴ καὶ τοῦ χρόνου βραχεῖάν τινα προσθήκην, ἐπεὶ καὶ βραχύς, τοῖς ἐξειργασμέν νοις τότε συνεισενέγκαντος. ταχὺς τὴν εὐπείθειαν ἐκεῖνος καὶ ἀπροφάσιστος, τὸ ια΄. Αὕτη μὲν ἡ αἰτία, καὶ οὗτος ὁ λόγος τῆς εἰς τόνδε τὸν τόπον τοῦ ἀνδρὸς ἐνδημίας· τοῦτο δὲ καὶ τὸ ἔργον, καὶ οὗτος ὁ τρόπος τῆς ἐνταῦθα παρα κίας αὐτοῦ καὶ φιλοπονίας· μᾶλλον δὲ τὸ ἔργον οι τοῦτο, ἀλλ᾽ οἷόν τις ἀφορμὴ καὶ καταβολὴ τοῦ ἀλη θοῦς ἔργου, πρὸς δ ταῦτα πάντα συντείνει καὶ φέ ρει, τὴν ἐργασίαν λέγω τοῦ ἀγαθοῦ, καὶ τὴν τῆς ἀγγελικῆς πολιτείας ἄσκησιν καὶ κατόρθωσιν, ἧς ἐκεῖνος κατῆρξε, καὶ ἦν τοῖς μετ' ἐκεῖνον κατέλιπτ τὰς πρώτας μὲν ὑποθέσεις παρὰ τοῦ μεγάλου Πατρός, ώσανεί τινα στοιχεία, παρειληφώς προς τὸν τῆς ἀκριβείας τοῦτον κανόνα, ὧν τοὺς τύπους ἐγγράφους ἐκ τῶν ᾿Αρσενίου τοῦ πάνω διαταγμάτων,
col. 1065–1066page 14 of 82
PG 120:1065ὥσπερ ἄλλο; Μωσῆς θεοχαράκτους πλάκας ἐδέξατο (ἦν δὲ οὗτος Αρσένιος ὁ τὴν ἀρετὴν περιβόητος ἐκεῖνος ἐν μονασταῖς, ὃς καὶ τῆς χρυσῆς καλουμέν νης Πέτρας, οὐ δ' ἐκείνη δὲ πόῤῥω, ἄριστα πάντων ἦρχε καὶ ἀφηγήσατο), καὶ αὐτὸς δὲ πολλὰ προσεξευρὼν οίκοθεν, καὶ τῷ πολυπλόκῳ τούτῳ στεφάνῳ τῆς ἀσκητικῆς εὐπρεπείας συγκαταπλέξας, ἅμα μὲν εἰς κάλλους περιουσίαν, ἅμα δὲ καὶ πρὸς μεί ζονος ὠφελείας ὑπόθεσιν. Τί γὰρ τῶν καλῶν παρ' αὐτοῖς οὐ φιλοσοφεῖται; οὐ μακρυθυμία; οὐκ ἐπιεικείᾳ;. εὐχὶ τῶν παρόντων ὑπεροψία; οὐχὶ τῶν μελ λόντων ἐπιθυμία; οὐ πραότης; οὐ καθαρότης; οὐχ ἢ κατὰ πνεῦμα πτωχεία; οὐχ ὅσα τῶν μακαριζομένων ἢ καὶ ἄλλως ἐπαινουμένων; Ἡ ἀκτησία δὲ, ἡ δ' εὐτέλεια, τὸ δ' ἐγκρατὲς περὶ πάντα, τὸ πρὸς ἀγρυπνίαν φιλόπονον, τὸ περὶ τὸ ψάλλειν ἀκόρεστον, ἡ ἐν προσευχαῖς εὐτονία, ἡ τῶν θείων μελέτη, τὸ φιλόξενον, τὸ φιλόπτωχον, ὅσον ἐκ τῶν παρόντων; εβ'. Τὸ μηδὲν ἁπλῶς τῶν σωματικῶν, μόνα δὲ τὰ τοῦ πνεύματος ζητεῖν τε καὶ πραγματεύεσθαι, ὅτι μὴ πᾶσα ἀνάγκη, καὶ ὧν χωρὶς δηλονότι, τὸν πρὸς τὸ σῶμα δεσμὸν τῇ ψυχῇ διαμένειν ὅλως ἀμής χανον, καὶ τοῦτο δὲ τῶν ἄλλων οὐχ ἧττον πνευματικὸν τε καὶ ἀποστολικόν, μὴ φορτικούς τισιν εἶναι, τὰ πρὸς χρείαν αἰτοῦντας, μηδ' ἐγκοπὴν διδόναι τινὰ τῇ τοῦ ἀγαθοῦ κατορθώσει ἐκ τοῦ περὶ ταῦτα καταναρκᾷν ἔστιν ὧν· ἀλλὰ ταῖς ἰδίαις ἐργάζεσθαι χερσὶν, ὅτε δεῖ, καὶ βοηθεῖν ἑαυτοῖς δι᾿ ἑαυ τοῦ εἰς τὰ ἀναγκαῖα τῆς ἔξωθεν δὲ περιφοράς ταύτης, ἣν πολλοὶ τῶν ἁπλουστέρων ἐπιτηδεύουσιν εἰς ἐρανισμὸν τῶν κατὰ χρείαν τοῖς ἀσκουμένοις, παρὰ τῶν ἑτοίμων μεταδιδόναι, φείδεσθαί τε καθ' ὅλου καὶ τὸ σύμπαν ἀπέχεσθαι, ἵν᾽ ἀπρόσκοπον αὐτοῖς πανταχόθεν τῆς δικαιοσύνης μένοι τὸ ἔργον, καὶ μηδενὸς τῶν πάντων συνείδησις ἐπί τινι πλήτ τοιτο τῶν ὑπ' αὐτῶν πραττομένων· μᾶλλον μὲν οὖν εἴ τις δύναμις, αὐτοὺς τῶν ἰδίων πόνων κοινωνεῖν ἑτέροις προθύμως· ἵνα κἀντεῦθεν ᾖ μείζον τὸ θαῦμα τῆς ἀρετῆς μετὰ τῆς φιλοσόφου πενίας πλουτούσης καὶ τὴν μετάδοσιν· ἐπεὶ καὶ Παῦλος τὰς χεῖρας οὐ ταῖς ἑαυτοῦ χρείαις μόνον, ἀλλὰ καὶ τοῖς οὖσι μετ' αὐτοῦ διακόνοις ἀνακηρύττει. Πρὸς ὁ παράδειγμα βλέπων ὁ ἀποστολικὸς ἐκεῖνος ἀνὴρ, οὐ πολὺ δὲ ἴσως εἰπεῖν ὅτι καὶ ἀπόστολος, ἑαυτόν τε πρὸς τοῦτο κάλλιστα ήσκει, καὶ τοὺς ἑαυτοῦ ἐξεπαίδευσε. Καὶ νῦν ἔστιν ἰδεῖν μετὰ τῶν ἄλλων καλῶν καὶ τοῦτο παρ' αὐτοῖς σπουδαζόμενον, τὴν τῶν χειρῶν ἐργα σίαν, ὅσον μόνον ταύτην μὲν εἶναι πάρεργον· τὸ δ' ἀληθὲς ἔργον ἕτερον τὴν διὰ πάσης ιδέας λειτουργίαν τοῦ θείου καὶ θεραπείαν, οὐκ οἶδ᾽ εἴ που ἄλλοθι μάλλον, ἢ ἐνταῦθα κατορθουμένην· ὡς ἂν αὐτοῖς ἄρτιον καὶ πανταχόθεν πλῆρες καὶ τέλειον τὸ ἀγαθὸν ἦν ἔκ τε τῶν σωματικῶν ἱκανῶς, Εκ τε τῶν πνευματικῶν δαψιλῶς, εἰς τὸν ἀπαρτισμόν συμπληρούμενον.

Chapter IIICaput III

col. 1067–1068page 15 of 82
PG 120:1067εί ιγ. Τοιαύτη μὲν οὖν ἡ θαυμαστὴ μεγάλου νομο θεσία καὶ πολιτεία, τοιοῦτος δὲ καὶ ὁ νομοθέτης, δ τὸ μέγα τοῦτο καὶ θεῖον πολίτευμα συστησάμενος 8 καὶ μόνον ἂν ἤρκεσεν ἱκανὸν γενέσθαι τεκμήριον τῆς τοῦ ἀνδρὸς ἀρετῆς, καὶ ὅπως μὲν αὐτῷ Θεὸς έμελεν, ὅπως δὲ αὐτὸς Θεῷ πάλιν, τῷ δοξάζοντι τοὺς δοξάζοντας, καὶ τοὺς τιμῶντας οὕτως ἀντιτι μῶντι. Οὐ μὴν ἀλλ᾽ ἐπεὶ καὶ τῶν ἐπ' αὐτὸν ἐκεῖθεν βυέντων χαρισμάτων τὸ πλῆθος ἀνὰ στόμα τους πολλοῖς περιφέρεται, οἷς καὶ μᾶλλον φιλεῖ πως ἐγείρεσθαι τὰ ὦτα τοῖς φιληκόοις, πρὸς τὴν τῶν καινοτέρων ἀκρόασιν ἐπιεικῶς λιχνευόμενα, φέρε, καὶ ἡμεῖς νῦν ὀλίγα τῶν τοῦ ἀνδρὸς θαυμασίων, εἰς τὴν κατ' αὐτὸν διήγησιν παραλάβωμεν, καὶ ταῦτα διὰ βραχέων ὡς μάλιστα ἵνα μὴ τῷ τῶν ἀκροατών φιλοκαίνῳ ζητοῦντες χαρίσασθαι, λάθωμεν αὐτοὺς ἀποκναίσαντες τῷ μήκει τοῦ λόγου. Εστι δὲ τὸ πρῶτον καὶ μέγιστον ἐν ἐκείνοις, ἡ περὶ τὸ διορατικὸν, εἶτ᾽ οὖν θεωρητικόν, ὡς ἂν εἴποι τις, ἕξις αὐτ τοῦ καὶ τελείωσις· ᾧ τὸ πρακτικὸν ἐπισφράγισε, δαψιλεστέραν τὴν ἄνωθεν ἔλλαμψιν εἰκότως πλουτήσας, διὰ τὴν τῆς ψυχῆς καθαρότητα. Καὶ τὰ παρα δείγματα τούτου. ι. θέρους ἦν ώρα και μεσημβρινὸς ὁ καιρό; προέφθασαν οὖν οἱ ὀφθαλμοὶ τοῦ ὁρῶντος, προέφθασε δὲ καὶ αὐτὸς εὐθὺς καὶ ἐκέκραξεν ἐν ἀωρία τοιαύτη ἐκκλησίαν κηρύττων τοῖς ἀδελφοῖς· ἐπεὶ δὲ συν έδραμον ὡς εἰκὸς, ταχὺ σὺν ἐκπλήξει πρὸς τὸ παράλογον (ούπω γὰρ δὴ καιρὸς τῶν ἑσπερινών ύμνων ἦν), Δῶμεν, ὦ τέκνα καὶ ἀδελφοί, φησί, δῶμεν ἅμα δόξαν Θεῷ, τῳ παρὰ πᾶσαν ἐλπίδα σώσαντι νῦν ἐκ βυθοῦ θαλάσσης τὸν δεῖνα προστεθεικὼς καὶ τὸ ὄνομα. Ταῦτ᾽ εἰπὼν, οὐδὲν ἄλλο, πλὴν ἢ μόνον θαυμάζοντας ἐπὶ τὴν σύναξιν ἦγεν. Οὐ πολλαὶ τὸ μέσον ἡμέραι, κἀκεῖνος ἐλαύνων εἰς τὴν μονὴν, ἐξαίφνης εἰσέπεσε, τὸν σωτῆρα, τὸν ῥύστην τὸν ζωοδότην λαμπρά βοῶν τῇ φωνῇ, καὶ τῶν ἱερῶν ἐκείνων ποδῶν ἀμφοτέραις ὡς εἶχε θερ μότητος καὶ τάχους ἐπειλημμένος· οὐ πρὶν ἀνῆκεν, οὐδ᾽ ἐξανέστη, καίτοι παρὰ πάντων ἐκβιαζόμενος, ἕως δάκρυσιν ἅμα πᾶν τὸ κατ' αὐτὸν δράμα τοῖς παροῦσιν ἐξετραγώδησεν· ὅπως τε κατά πρόσταγμα βασιλικόν, τὸν Αστακηνὸν πλέον κόλπον, καὶ ὡς κλύδωνι δεινῷ περιπέσοι, ὑφ' οὗ τῇ νηΐ συγκατα βαπτισθεὶς μετὰ τῶν συμπλόων, καὶ γεγονώς ὑπου βρύχιος, ἤδη δὲ καὶ δόξας βιαίως ἐναποπνεῦσαι τοῖς ὕδασιν, ὄψιν ἴδοι γλυκείαν, καὶ φωνῆς ἀκούσα ποθεινοτάτης, θαῤῥεῖν τε κελεύοντος αὐτῷ τοῦ Πατρὸς, καὶ χεῖρα σωτήριον ὀρέγοντος ἅμα ξ καθάπερ ἀγκύρας ἱερᾶς ἐξεχόμενος, Πέρα πίστεως, έφη, πέρα προσδοκίας ἁπάσης, παντὸς λόγου κρείτ τον τρόπῳ, κακῶν ἀπαθὴς ἐπὶ τὸ ξηρὸν ἐξεβράσθην
col. 1069–1070page 16 of 82
PG 120:1069καὶ ἰδοὺ τὰ σῶστρα και χαριστήριά σοι τῷ σώ~ σαντι, Πάτερ, ἀποδώσων πάρειμι νῦν. Παρεσημάνθη δὴ τοῦ συμπτώματος ὁ καιρὸς πρὸς τὸν τῆς προβ ρήσεως, καὶ ὁ αὐτὸς εὑρεθεὶς τῷ πεπονθότι καὶ τοῖς προακούσασι τὴν ἴσην έκπληξιν ενεποίει. Τοιοῦτον μὲν ἐν τῶν τοῦ μεγάλους θαυμάτων, είχε καὶ ἔν· ἐπειδὴ καὶ πρόγνωσιν ἔχει, καὶ προαγόρευσιν, καὶ τὴν πρὸς ἀνέλ πιστον σωτηρίαν ἀνθρώπων ὑπὲρ ἄνθρωπον δύναμιν, ἕτερον δὲ, μάλλον δὲ ἕτερα.· δεῖ γὰρ ἤδη συντέμνειν καὶ ὡς ἐν διηγεῖσθαι τὰ πολλά τε καὶ παραπλήσια, κἂν ἐν διαφόροις ἕκαστον αὐτῶν γέγονεν καιροίς. α'. Αδελφοὶ τῆς ἱερᾶς ἀγέλης ἐκείνης αποφοι Β. 15. τῶντες ἐνίοτε κατ' ιδιάζουσάν τινα χρείαν, ἐκνηρό τερον εἶχαν πρὸς τὴν ἐπάνοδον· ἐπεὶ καὶ ὁ μὲν ποι μὲν πολλάκις ἀνεκαλείτο, καὶ διαμέλλοντας ήπειγεν, οὐκ εὐπρεπὲς τὸ πρᾶγμα καλῶν, οὐδὲ συμφέρον τοῖς οὕτως ὑπὲρ τὸ δέον λειποτακτοῦσιν· οἱ δὲ προ φάσεις ἄλλοτε ἄλλας ἐν ἁμαρτίαις προφασιζόμενος, τὴν ὑποστροφὴν ἀνεβάλλοντο·· οὐκ ἂν παροιμίαις ὅτι ὁ ὅσιος, ἀλλὰ διαρρήδην αὐτοῖς τὴν τελευτὴν τοῦ βίου προϋσήμαινεν, εἰ μὴ θάττον ὡς ἔχουσι προς ἔθη τὰ ἑαυτῶν ἐπανέλθοιεν. Οὐκ ἔπειθε προλέγων, ἀλλ᾽ ἔπειθε δεικνύς τὰς προρήσεις ἀποβαινούσας. Πάνυ γὰρ βραχὺ τὸ ἐντεῦθεν, καὶ ὡς ὁ μέγας Απείλει, οικτρότατα κατέστρεφεν ἕκαστος τῆς ἀπει θείας ἐπίχειρα, τὸν ἔξω τῆς αὐλῆς Κυρίου ευρίσκων ἐπονείδιστον θάνατον. Τοιοῦτος μὲν οὖν ὁ βλέπων· ὁ δυνατὸς δὲ, πηλίκος. Περί τινας εἶχον οἱ τῆς μονῆς ἀναγκαίας οικοδομάς· λίθος οὖν ὑπὸ μηχανήματος κινούμενος παμμεγέθης, ἐπεὶ τὸ μηχάνημα τῷ βά ρει συνέτριψε, μετ' οξείας ῥύμης εφέρετο λυθεὶς κατὰ τοῦ πρανούς, καὶ ὑπὲρ κεφαλῆς ὅσον ούπω τοῖς οἰκοδόμοις ἔμελλεν εμπεσείσθαι. Μέγιστος δὲ φόβος αὐτίκα πρὸς τὸ δεινὸν, καὶ κραυγὴ παρὰ πάντα σὺν ἀπορίᾳ. 'Αλλ' ὁ Πατὴρ παρὼν οὐκ ἠπόρει, χεῖρες γὰρ εὐθὺς ἐπὶ Θεὸν ἐκτενείς, χείρες καθαραί τε καὶ ἅγιαι, καὶ δάκρυσι σύγκρατος οσία εὐχὴ, ἐπίκλησιν ἔχουσα τῆς ἁγίας Τριάδος, καὶ τὸ κακὸν (ἢ τοῦ θαύματος Γὼ τῆς πάντα δυναμένης εὐχερῶς ἀρετῆς! ) ἔστη τε παραχρῆμα, καὶ τὸν στήσαντα τρανῶς διεσήμανεν. Ο γὰρ λίθος, καθά περ εὐλαβηθεὶς τὸν ἀνείργοντα, εἰς τοῦ πίσω τε ἀνεκρούσθη, καὶ τῆς φοράς παυσάμενος ἔστη, μαρ τυρῶν εἰσέτι καὶ νῦν τὴν θαυματουργήσασαν δύνα μιν· ἐπεὶ φοβερός ἐστι καὶ ἔτι τοῖς ὁρῶσιν οὐχ ἦτε τον, ἐν ολισθηρῷ καὶ ἀποκρήμνῳ παντάπασιν, οὐ κεῖσθαι δοκῶν, ἀλλ᾽ οἷον ἀπαιωρείσθαι, καὶ τοῖς κάτω βαδίζουσιν ύπερθεν ἐπικρέμασθαι καθάπερ άλλος τις μυθικός καὶ Ταντάλειος. ις'. Οσης δὲ μετεῖχεν αὐτῷ καὶ αὐτὰ τὰ πάρεργα τῶν χειρῶν εὐλογίας: Αμπελῶνος ἦν ἐπιμέλεια
col. 1071–1072page 17 of 82
PG 120:1071εἰργάζοντο φιλοπόνως, ὁ δ᾽ αὐτοῖς ἐφεστὼς καὶ παρεπόμενος ἅμα, κόκκους λεληθότως ἐσπρίων ἐῤῥίπτει κατὰ τῆς γῆς, τοῖς ποσὶν ἠρέμα Καταχωννύων. Το καταβληθὲν μὲν οὖν οὐδ᾽ εἰς δέκατον ἐξικνεῖτο μέρος μεδίμνου, τὸ δ᾽ ἀποδοθὲν ἐν καιρῷ (τίς, Θεὲ τῶν δικαίων, λαλήσει τὰς δυναστείας σου;) εἰς ὅλους τριάκοντα μεδίμνους συνεποσοῦτο. τοιαῦταπολλά τῶν τοῦ ἀνδρὸς τεραστίων κατὰ σχολὴν ἄν τις Έχοι φιλαλήθως ἀπαριθμεῖσθαι, οὐκ ἐξ ἀκοῆς ἀναλέγων, ἀλλ᾽ αὐτοὺς ἐκείνους τοὺς ἕκαστα τούτων ὄψει παραλαβόντας, εἰς ἀκριβεστάτην βεβαίωσιν παράγων τῶν λεγομένων· ἐπειδήπερ καὶ μέχρι βασιλέων αὐτῶν ἡ περὶ τούτων έφθασε φήμη, λαμπρυνούσης τὸν ἐργάτην τῆς ἀρετῆς, καὶ, ὥσπερ νόμος αὐτῇ, ἐπὶ μέγα δόξης αἱρούσης· οἷς τοσαύτην αἰδὼ καὶ τιμὴν περὶ τὸν ἅγιον ἐνεποίησεν, ὡς τὰ ἄλλα κρείττονα τούτοις ἢ κατ' ἄνθρωπον νομισθῆναι τὸν ἄνδρα, καὶ τὸ θεῖον ἔργον αὐτοῦ (τὸ καινόν τοῦτο λέγω καὶ σεπτὸν φροντιστήριον) βασιλικῆς προνοίας τυχεῖν πρός τε τὴν δαπάνην συναιρομένης, καὶ ἀποτροπὴν αὐτῷ βραβευούσης βάρους παντός, δηλαδὴ τῶν ἔξωθεν τούτων· οἷς ἀεὶ καὶ νῦν μάλιστα τὰ πάντα δοκεῖται, καὶ δι᾿ ὧν ἡ ἀνθρωπίνη ζωή παρὰ τῆς ἐπηρείας λυμαίνεται. Εἰς τοσοῦτον μετ γέθους ἤρθη καὶ θαύματος ἡ δόξα τῶν τοῦ μεγάλου κατορθωμάτων, καὶ οὕτως ὁ βίος αὐτῷ εἰς πᾶσαν δ μικροῦ τὴν οἰκουμένην ἐξέλαμψεν. τοῖς εἰς τοῦτο τεταγμένοις τῶν μοναχῶν· καὶ οἱ μὲν ιζ'. Οἷος δὲ καὶ ὁ θάνατος! (τί γὰρ ἂν παρα τείνοιμεν ἐπὶ πλέον τὸν λόγον;) ὡς θαυμαστὸς τῷ ὄντι κἀκεῖνος, καὶ τοιαύτης ζωῆς ὡς ἀληθῶς ἄξιος, ἐνεργὸν κἀνταῦθα τὸ χάρισμα τῇ κεχαριτωμένη ψυχῇ; Μήπω γοῦν τινος ἀνωμάλου τὸ σῶμα παρα ενοχλούντος, μηδ' ίχνους μαλακίας ὑποφανέντος, αὐτὸς ὅσον οὔπω τὴν τελευτὴν αὐτῷ προεἶπεν ἐγε γίζειν· ἠξίου δὴ καὶ αὐτὸς τὸ ἐπιβάλλον μέρος, εἴπερ τι τῶν τῇ μονῇ προσόντων, μεταλαβεῖν, ν' εφόδιον, φησὶν, ἔχοιμι πρὸς τὴν ἐκεῖ μετοικίαν. Ταχὺ δὲ τῶν πενήτων εκείνων πλουσίων εἰς μέσον τὰ πάντα προθύμως συνενεγκάντων (οὕτω γὰρ πρὸς εὐπείθειαν ἦσαν ὑπ' ἐκείνου πάλαι γεγυμνασμένοι), διεδόθη κατὰ σπουδὴν τοῖς περιοίκοις τὰ πρὸς ἡμί σειαν· εὐτελέστατα δ' ἦσαν, οἷα εἰκὸς, καὶ φαυλότατα πάντη σκεπάσματα καὶ σκευάρια, κἀκεῖνα πρὸς ὑποδοχὴν καὶ θεραπείαν ξένων ἀφωρισμένα ἔτι δὲ καὶ ὅσα τῶν ἀναγκαίων εἰς ἀποτροφὴν αὐτοῖς προαπέκειτο, καὶ ὁ φιλόπτωχος ὅμως, οὐδὲ τούτων ἀπῆλθε πρὸς ἔλεον ἀκοινώνητος. ιη'. Τρεῖς ἐντεῦθεν ἡμέραι, καὶ ἀναστὰς πρωταί τερον, τοὺς οἰκίσκους περιῄει τῶν ἀδελφῶν, ὁμοῦ τε καὶ κατ' ἰδίαν ἐντυγχάνων αὐτοῖς, καὶ παρὰ τοὺς πόδας ἑκάστῳ προκυλινδούμενος, ὁ τύπος τῆς ὄντως ὑψοποιοῦ ταπεινώσεως, εὐχὴν παρὰ πάντων καὶ συγγνώμην ᾔτει τῶν ἑπταισμένων. Τῶν δὲ σὺν αἰδοῖ τῇ προσκυνούσῃ καὶ εὐλαβείς τὸν Πατέρα
col. 1073–1074page 18 of 82
PG 120:1073περιεπόντων, ἀσπασμούς τε καὶ δάκρυσι ταῖς εἰς Έδαφος ἀντικατακλίσεσι τὸ εἰκὸς ἐκπληρούντων, ἡ μεσημβρία παρῆλθεν. Ενθα δὴ μάλιστα πολύς τις δ φιλόστοργος ἦν, τροφῆς μετασχεῖν παρακαλῶν ἕκαστον, καὶ ἄξιον μὴ συγκάμνειν ἐπὶ πλέον αὐτῷ, ὡς οὐκέτι περὶ τὰ κοινὰ πονουμένῳ κατὰ τὸ ἔθος, ἀλλὰ νῦν γε περὶ τὸ ἴδιον ἀναγκαίως ασχολουμένῳ, καὶ μὴ διοχλεῖν βουλομένῳ τοὺς οἰκείους εἰς τὰ οἰκεῖα. Οἱ μὲν οὖν ἀντεῖχον δυσφοροῦντες ἐπιπολύ, οἱ δ᾽ ἐνέκειντο πλέον εκβιαζόμενοι, ἕως πάντα ποιοῦντι μικρόν τι παραχωρήσαντες, συνέδραμον αὖθις μετὰ σπουδῆς παραχρῆμα· καὶ καταλαβόντες τὸν ἅγιον ἐκτενέστερον προσευχόμενον, διατραπέν τες ὑπέστησαν· ἄχρις ὅτου ποτέ, τῆς εὐχῆς ἐκεῖνος παυσάμενος, τοὺς μὲν ἐπέτρεπε ψάλλειν, αὐτὸς δ' ἀνακλιθείς, πῶς ἂν εἴποι τις ηρέμα καὶ προσηνῶς, & καὶ τοὺς πόδας ἐξάρας, ἐν εἰρήνῃ κατὰ τὸ γεγραμμένον ἐκοιμήθη καὶ ὕπνωσεν ὕπνον ὄντως, οὐ θάνατον, ὕπνον τὸν πρέποντα δικαίοις ὡς ἀληθῶς καὶ προσετέθη τούτῳ τῷ τρόπῳ πρὸς τοὺς πατέρας αὐτοῦ ὁ ἡμέτερος οὗτος ἐν ἁγίοις Πατήρ, καὶ υἱὸς τῆς τοῦ Θεοῦ βασιλείας, πρὸς ἢν οὕτως ἱλέως ἐξετ δήμησεν, ἐπὶ τὸ βραβεῖον τῆς ἄνω κλήσεως σπεύσας, καὶ πρὸς τὴν ἐκεῖθεν ἀνάπαυσιν ὑπερφυῶς μετα βὰς ἐκ τῆς ἐνταῦθα κακοπαθείας· ὡς οὐχ ἧττον εἶναι τὸ τέλος αὐτῷ ἢ τὸν βίον ἀξιοθαύμαστον. ιθ'. Τοιαύτη μὲν Δωροθέῳ ἡ ἐπὶ γῆς παροικίᾳ, οὕτως αἱ πράξεις καὶ τὰ ἔργα θεοφιλή, οὕτω δαψιλῆ τὰ χαρίσματα· τοιαύτη δὲ πάλιν καὶ ἡ ἐντεῦθεν μετάστασις, ἐπιεικῶς ἀξία καὶ πρέπουσα, καὶ οἷον κορωνίς τις χρυσῆ τῇ τοῦ ἀνδρὸς πολιτεία κατὰ λόγον ἐπιτεθεῖσα· οὗ ταῖς πρὸς τὸ θεῖον πρεσβείαις, ᾧ καλῶς εὐηρέστησεν, εὐαρεστεῖν εὐχόμεθα καὶ αὐτοὶ κατάγε δηλαδὴ τὸ ἡμέτερον, καὶ τὴν καθ' ἡμᾶς λέγω δύναμιν· ἐπεὶ καὶ τοῖς ἐλαχίστοις οἶδεν ἡ ἀγαθότης χαίρειν ὑπὸ φιλανθρωπίας, καὶ χεῖρα παρέχειν πρὸς τὰ κρείττω ταῖς προθυμίαις· δυνα τὸς δὲ ὁ ἅγιος, τὸ λειπὸν ἀποπληροῦν· ἐπεὶ κάνε ταῦθα χρηστότης αὐτῷ, τῶν ἀγαθῶν τὸ κεφάλαιον, κἀκεῖσε νῦν πάλιν (οὐκ ἀπιστοῦμεν) ὡς παραμένει μετά τινος εὖ οἶδα προσθήκης οὐκ ἀγεννοῦς, ὅσῳ καὶ μάλιστα τῇ τῶν καλῶν πηγῇ νυνὶ πεπλησίακς, παρ' ἧς τὸ χρηστὸν ἀρυσάμενος πλουσίως καὶ δαψιλῶς, εὖ τε δεβούλευσεν ήδη πολλοῖς καὶ πεποίηκεν, Ενθεν εἰς τοσοῦτον καὶ δεδικαίωται, καὶ ἔτι μᾶλλον ποιήσει, καὶ τὸ φιλάγαθον ἐπιδείξεται περὶ πάντας ἡμᾶς τοὺς περιλοίπου; ἔτι καὶ ζῶντας, καὶ τῷ τόπῳ τούτῳ τῆς βασάνου τέως ἐνδιατρίβοντας ἕως καὶ ἡμᾶς ὁ ἐκείνου μισθαποδότης πρὸς τὴν ἐκεῖ καλέσει κατάπαυσιν, εἴη δὲ εἰπεῖν καὶ ἀνά παυσιν, ᾧ πρέπει πᾶσα δόξα, τιμὴ καὶ προσκύνησις, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. Πόσος, συμποσέομαι,

Sermon on the Dormition of the Holy Mother of GodSermo in SS. Deiparae Dormitionem

col. 1075–1076page 19 of 82
Sermo in SS. Deiparæ Dormitionem
PG 120:1075ΤΟΥ ΕΝ ΑΓΙΟΙΣ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΙΩΑΝΝΟΥ ΕΥΧΑΙΤΩΝ ΛΟΓΟΣ ΕΙΣ ΤΗΝ ΠΑΝΣΕΠΤΟΝ ΚΟΙΜΗΣΙΝ ΤΗΣ ΥΠΕΡΑΓΙΑΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ. ἡμῶν. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Σοὶ τοῦτο πλεκτὸν ἐξ ἀκηράτου στέφος Λειμώνος, ὦ Δέσποινα, κοσμήσας φέρω, Αλλότριον πρόσφθεγμα, σοὶ μάλα πρέπον *Απαντα γὰρ τὰ δοῦλα καὶ τὰ τῶν ξένων. Λόγων ὁ λειμών, τῆς Ἐδὲμ φυτὰ τρέφων, Βρύων τε πολλοῖς ἄνθεσι καὶ ποικίλοις, ῶν οὐ μαραίνει τὴν καλὴν ὥραν χρόνος, Οὐδ᾽ ἄλλος οὐδεὶς τὴν χάριν φθείρει τρόπος 'Αλλ᾽ εἰσαεὶ θάλλει τε καὶ λάμπει πλέον Τῶν ἄρτι φαιδρὸν ἐξανισχόντων ῥόδων. Ἐκεῖθεν ἐδρέφθησαν ἡμῖν καὶ τάδε, Τοῖς νῦν γεωργεῖν αὐτὸν ἐξιωμένοις. Ἐκεῖθεν οὗτος ὁ στέφανος ἐπλάκη, Οὐκ ἀξίως μὲν (καὶ γὰρ οὐδὲ πᾶν τόδε Επάξιόν σου) τοῦ πόθου δ' επαξίως, Ος πᾶσαν εἰσήνεγκεν ἰσχὺν ἐνθάδε, Οἷς εἶχε, τιμὴν τὴν ὑπέρτιμον θέλων. Σὺ δὲ πρὸς αὐτὸν εὐμενὲς βλέψασά μοι, Δέχου παρ' ἡμῶν ὡς βασιλὶς μὲν στέφος, Ως τοῦ Λόγου Μήτηρ δὲ τὸ πρὸς τῶν λόγων Τῆς δουλικῆς τε χειρὸς ἀντειλημμένη. Εὔθυνε πρὸς σέ, καὶ δίδου παῤῥησίαν, Ο; ἄν σε λαμπρῶς, ᾧ φέρει, στέψη στέφει. Προγραμμα εἰς τὸν τῆς Κοιμήσεως λόγον.
col. 1077–1078page 20 of 82
PG 120:1077Εἰ δ' οὖν τὸ δῶρον δεξιᾶς τῆς ἀξίου, Αὐτή τε σαυτὴν εὐπρεπῶς τούτῳ στέφε Η μᾶλλον εὐπρέπειαν αὐτὴ τῷ στέφει Προσψαύσεως τῆς ἀξιουμένῳ δίδου. Ημᾶς δὲ τοὺς λόγοις σε τιμώντας μόνοις Ἔργοις σὺ πάντως ἀντιτίμησον πλέον. Οἴκῳ τε τῷ σῷ γειτονοῦντας ἐνθάδε, Καὶ τῆς ἐκεῖ σου στῆσον ἐγγὺς οἰκίας, Ην ἀμφέπουσιν οἱ χοροὶ τῶν ἀγγέλων, Ην προσκυνοῦσι πᾶσα τάξις τῶν ἄνω. Ταύτην ἀμοιβὴν τοῦ πόθου καὶ τοῦ λόγου Λάδοιμεν ἐκ σοῦ, καὶ τὸ τῆς δόξης στέφος Κἂν ταῦτα μεῖζον ἢ καθ᾽ ἡμᾶς ἐλπίσαι. Α'. Ἐπὶ τὴν Μητέρα τοῦ Λόγου μετὰ τὸν Λόγον, ὁ λόγος. Τὸν γὰρ Βασιλέα προπέμψας, τῇ Βασιλίδι προσυπαντα, ἀπὸ δόξης δόξαν ἀμείβων, καὶ μεταβαίνων εἰς δύναμιν ἐν δυνάμεως. Οὕτως ένα τρυφῇ τῇ τῶν καλῶν εὐπορίᾳ, καὶ τοσοῦτον χαίρει φιλοτιμούμενος τῇ περιουσίᾳ τῶν ὑποθέσεων. Χριστὸς μὲν ἡμῖν, ἡ πάντων ἑορτὴ τῶν αἰώνων ἑορτή * χθὲς ἦν, ἀλλ᾽ ἑορτή, φωτισμὸς, καὶ πηγὴ φωτὸς ἀϊδίου, καὶ αὐτόφως. Διὰ τοῦτο καὶ φῶς ἀνα βαλλόμενος ὡς ἱμάτιον, τὴν αὐτῷ κατὰ φύσιν ἀνα βόλὴν, καὶ τῷ προσώπῳ λάμψας ὡς ἥλιος, ἐξ ὅρους ἁγίου ταῖς ἀστραπαῖς ἡμᾶς ἔβαλε, καὶ τὴν θέαν οὐ φέροντας παρῆλθε ταχύ· μᾶλλον δὲ μεθ᾿ ἡμῶν ἐστιν ἀεὶ κατὰ τὴν ὑπόσχεσιν, καὶ λάμπει τοῖς ἀξίοις καὶ νῦν, ἀλλὰ πρὸς ἀξίαν, καὶ μετριώτερον. Β'. Ἡ σήμερον δὲ τὴν Χριστοῦ Μητέρα ποιεῖται μυστήριον, ἐκ μεγάλου τε μέγα, καὶ λαμπρὸν ἐκ λαμπροῦ, καὶ προφθάνει φαιδρότητα φαιδρότης δημοτελὴς καὶ μεγίστη πανήγυρις τηλικαύτην κατα λαμβάνει. Οὕτω πάντα τρόπον ἡμῖν ἀγαθυνούσης τῆς ἀγαθότητος, καὶ χάριν διδούσης κατὰ καιρὸν ἀντὶ χάριτος. Ο δε γὰρ ἡ σοφία παραμυθεῖσθαι σοφῶς τὸ τῆς ἀνθρωπίνης ἀσθενείας ἁψίκορον ', ἵν', ὥσπερ κακόσιτοι ", τῷ πολυτελεῖ καὶ ποικίλῳ τῶν. προκειμένων ἀνακτώμεθα τὴν ὄρεξιν κάμνουσαν, καὶ ταῖς προθυμίαις ἀκμάζοντες, οσάκις • ἂν δέοι, πρὸς τὴν τῶν χρησίμων ἀπαντῶμεν ἀπόλαυσιν. Γ. 'Αλλά με θερμότερον κινεῖ τὰ παρόντα, καὶ φέρειν μετρίως οὐκ ἔχω τὴν ἡδονὴν, καὶ ζητῶ φωνὴν ἀξίαν τοῦ θαύματος. Βοήσομαι τοίνυν λαμπρόν τι καὶ διαπρύσιον ', καὶ τῆς ἡμέρας τὴν χάριν ὑψηλῷ κηρύξω * κηρύγματι. κατὰ τὸν λόγον. 3 αιωνίων. καί. άψίκορον. κακώσιτο.. ὡτάνις. διαπύρσιον. • κηρύξων.
col. 1079–1080page 21 of 82
PG 120:1079Μητρὸς Θεοῦ κοίμησιν ἑορτάζομεν σήμερον, Μη τρὸς Θεοῦ κατάπαυσιν, Μητρὸς Θεοῦ μετάστασιν, ἀνάβασιν, ἔπαρσιν· καὶ προσθήκη τοῦ θαύματος, ὅτι καὶ θυγάτηρ ή Μήτηρ, ἔστι δ' ὅτι καὶ Νύμφη, καὶ Παρθένος αὖθις ή Νύμφη, καὶ διὰ πάντα Βασί λισσα, καὶ δούλη πρὸ πάντων, καὶ τῶν χαρισμάτων τὸ πλῆθος ποικίλον καὶ πολυώνυμον. Δ'. Ταύτης αἴρεται νῦν ἀπὸ τῆς γῆς ἡ ζωή· καὶ πρὸς οὐρανοὺς ἀνυψοῦται τῶν οὐρανῶν τὸ μυστήριον, τῶν ἀγγέλων τὸ θαῦμα, τῶν ἀνθρώπων τὸ κράτος, ἡ τοῦ γένους εὐγένεια, ἡ Χριστιανῶν παρ ῥησία, τὸ παντὸς καλοῦ μείζον ἀσυγκρίτως καλόν καὶ τὸν θνητὸν τοῦτον κόσμον τοῖς θνητοῖς καταλείψασα 10, αὐτὴ πρὸς ἦν ἔτεκε ζωὴν μεταχωρεί". Ἡ δὲ τὴν μητέρα καὶ δεξιοῦται λαμπρῶς, καὶ φιλοτίμως ἀσπάζεται. Ο κρατῶν γοῦν ἀῤῥήτως τῇ χειρὶ πνοὴν ἅπασαν ἐπὶ ταύτην κάτεισιν 18 αὖθις, οὐκ ἐνοικήσων, ὡς πρὶν, ἀλλ' ὡς εἰπεῖν, ἐξοικίσων, μᾶλλον δὲ κατοικίσων, οὗ πρεπωδέστερον, καὶ μετά ξων ἐντεῦθεν πρὸς ἑαυτὸν τὴν ἐν σπλάγχνοις ἀ χράντοις κενωθέντα βαστάσασαν. Διὰ τοῦτο καὶ πάρεστι· καὶ στρατὸν ἀγγελικὸν καὶ οὐράνιον ἑαυτῷ 18 συνεπάγεται· μεθ' ὧν 1 πάλιν ἄνεισι 18, τὴν τε κοῦσαν ἀπάγων, καὶ μεγάλην αντέκτισιν μεγάλου καταβάλλων 14 δανείου, παλιγγενεσίαν ἀντὶ γεννήσεως, καὶ ἀντὶ σαρκώσεως θέωσιν. Ε'. Τοῦτο ἡμῖν τῆς ἑορτῆς τὸ κεφάλαιον· αὕτη τῆς ἡμέρας ἡ δύναμις. Τις οὐ χαίρει πρὸς ταῦτα, καὶ τὴν ψυχὴν ἠρέμα πτεροῦται, καὶ τὸ σῶμα κουφίζεται, καὶ ὅλος εἰς ύψος μετεωρίζεται; Τίς τοιούτοις θεάμασιν ἐντυχών, οὐκ ἐπαίρεται, καὶ περιφρονεῖ τάλλα πάντα, καὶ πρὸς ἐν τοῦτο φέρεται; Τις ἡδίων ἀπόλαυσις; Τίς ἀμείνων τροφή; Τίς ἑτέρα τέρψις χαριεστέρα της " τοιάσδε φαιδρότης τος; "Ην Θεός τε παρών, καὶ χορὸς ἀγγέλων συνο ών, καὶ λειτουργοῦντες ἀπόστολοι, καὶ Μήτηρ Θεού τιμωμένη, δι' ήν ταῦτα πάντα, καὶ περὶ ἦν λε πρὰν λαμπρῶς συγκροτούσιν; μείζων, καταλήψασα. οι ἐκδημεῖ. 13 κάτισιν. 18 ἐν αὐτῷ. ῖν. ἄε:σι. καταβάλλον. αύτη. Της 4): Όταν ὁ Χριστὸς φανερωθῇ, ἡ ζωὴ ἡμῶν.
col. 1081–1082page 22 of 82
PG 120:1081Γ'. Αλλ' οἷον ἐκεῖνό μοι παρ' ἐλπίδα προσέστη!Α Τοιαύτης γὰρ ἤδη τῇ Θεομήτορι παρασκευασθείσης πομπῆς ἐκ τηλικούτου συστήματος, τίς ἐκεῖ δοθήσεται 10 χώρα τοῖς ἐλαχίστοις ἡμῖν πρὸς τὴν τῆς κοι τῆς Δεσποίνης ἡμῶν 50 τιμήν; Τίς δὲ οι ἱκανὸς καταλαβείν τινα θέαν ἐν οὕτω θεσπεσίῳ θεάτρῳ, καὶ καλλίστης, οράσεως βραχύ τι παραπολαῦσαι; Αρ' οὐκ ἐδείσατε; Οὐχὶ μὴ κατόπιν, δ δή φασιν, Ελθοιμεν "' ἑορτῆς; ᾿Αλλὰ τὸ δεινότερον ἔτι, μὴ, καὶ παρόντες, ἁμάρτοι μεν αὐτῆς, ὡς ἀνάξιοι; Αλλά μοι το θαρσείτε· μάτην γὰρ ἡ δειλία, καὶ τὸ δέος οὐκ εἰς καιρόν. Τίς γὰρ αὕτη, καὶ πόθεν, περὶ ἦν ἡ ξένη τιμή, καὶ τὸ τῆς δόξης ἀπρόσιτον; Οὐκ ἐξ ἡμῶν τῶν ἀνθρώπων; Ἐξ ἡμῶν δηλαδή καὶ κἂν ὑπὲρ ἄνθρωπον, ἀλλὰ ἄνθρωπος. Τί δ' ὁ ταύτην δοξάσας ἐπὶ τοσοῦτον; Οὐχὶ καὶ αὐτὸς καθ' ἡμᾶς ἀπὸ ταύτης δι' εὐσπλαγχνίαν, ὁ καὶ πρὸ ταύ τῆς ἀῤῥήτως ὑπὲρ ἡμᾶς ὢν ε ἀεί; Τῶν ἀριδήλων καὶ τοῦτο. Κατ᾽ οὐδὲν τοίνυν ἔλαττον καὶ ἡμῖν ἀν θεκτέον 38 τῆς τοῦ καλοῦ μετουσίας. Ἡ γὰρ ἐκ τοῦ γένους οἰκείωσις ὀρέγει τὴν παρρησίαν· καὶ τὴν φύσιν οὐχ ὅπως ἀνθισταμένην, ἀλλὰ καὶ συμπράττουσαν ἔχομεν. Ει Ὡς ὄφελον οὕτω καὶ τὸν τρόπον ἔχοιμεν συναιρόμενον. "Αν γὰρ δὴ καὶ τοῦτο προσῇ, θαυμαστή τις εὐτυχία τὸ πρᾶγμα, καὶ μηκέτι μέλλωμεν ἄνθρωποι, ἀλλὰ τοῖς ἀγγέλοις θαῤῥοῦντες ἑαυτοὺς ἀνα μίξωμεν. Οὐ γὰρ κτίσις ἐνταῦθα τῆς ἀξίας τῶν φύσεων, ἀλλὰ θυμηδίας ισομοιρία, μᾶλλον δὲ καὶ τῶν φύσεων ἐντεῦθεν ισοτιμία, διὰ τὸν ἐκ τοιαύ της ἡμῖν ὁμοιωθέντα μητρὸς, καὶ τοῖς ἐπουρανίοις Ενώσαντα θεοπρεπῶς τὰ ἐπίγεια. Ζ'. Τοιγαροῦν ἐπεὶ ταῦτα καὶ τοσούτου θεάματος μεταλαβεῖν ἀξιούμεθα· ἐπὶ τούτῳ γὰρ καὶ συνεληλύθαμεν· τιμήσωμεν ἁγνῶς τὴν Παρθένον, τὴν Μη τέρα γνησίως, την Νύμφην πολυτελῶς, την δεδοξασμένην ἐνδόξως, υπερκοσμίως τὴν ὑπερκόσμιον καθαροὶ τὰ καθήκοντα τῇ καθαρά λειτουργήσωμεν, η εὐλαβῶς τῇ Δεσποίνῃ, τῇ Βασιλίδι λαμπρῶς τὰ πρὸς θεραπείαν ἐπιτελέσωμεν. Μηδὲν τῶν ἀνάγνων προσ φερέσθω τῇ παναγία, μηδὲν τῶν κάτω κειμένων τῇ τῶν οὐρανῶν ὑπερτέρᾳ· ἔστω κράτιστα πάντα, καὶ δοθείσεται. ἡμῶν ο ἡμῶν. έλθωμεν ἀλλ᾽ ἄμοι. ὧν. ἀνθεκταῖον. μᾶλλον δὲ καὶ τῶν φύσεων ἐντεῦθεν ισοτιμία, εν ἐπ οὐρανίοις.
col. 1083–1084page 23 of 82
PG 120:1083μεγαλοπρεπή ε, καὶ φιλότιμα, καὶ τηλικαύτη πομπῇ καὶ πανηγύρει προσήκοντα. Ἐγὼ μὲν ἐπάσω τῇ Δεσποίνῃ τὰ προπεμπτήρια ὑμεῖς δὲ ἄλλοθεν ἄλλος ἀκολούθως ἐπευφημεῖτε, καὶ τὸ πρὸς δύναμιν ἕκαστος παρ' ἑαυτοῦ συνεισφέρων, τὴν ὁσίαν αἰσίως τῆς ἑορτῆς συμπληροῦτέ μοι. Οὐ χεῖρον μέντοι, τὸν λόγον ἀνωτέρω προαγαγεῖν, ἵν' ἀπὸ τοῦ τόκου τοῦ θείου τιμήσω τὴν Θεοτόκον, καὶ καλὴν ἀρχὴν ὑποθῷ καλῷ πράγματι. Η'. Ην ότε κόσμος πρὸς κόσμον ἀλλοτρίως εἶχε καὶ πολεμίως, ὁ ὁρώμενος οὗτος πρὸς τὸν ἀόρατον, ὁ τῆς φθορᾶς πρὸς τὸν ἄφθαρτον 3, ὁ ἁπιών οι πρὸς τὸν μένοντα, καὶ τὰ ἐς τοῦ αὐτοῦ Κτίστου κτίσματα κακῶς ἑστασίαζεν. Ὁ μὲν τὸν οἰκεῖον, ὡς θέμις, ποιητὴν περιείπε, κἀκείνῳ τὴν δόξαν ἀπεδίδου καὶ τὴν τιμήν· ὁ δὲ ῥᾳθυμίᾳ τοῦ ὄντος διαμαρτών, ἀπηνέχθη πρὸς τὰ μὴ ὄντα· καὶ τοὺς ἐχθροὺς εὐεργέτας ἀνοήτως ὑπέλαβε, καὶ ὡς ἀληθείᾳ τῇ πλάνῃ δι' ἀπροσεξίαν κατηκολούθησεν. Εντεῦθεν τοῦτο τὸ μέγα τοῦ Θεοῦ ποίημα ολεθρίων δαιμόνων γίνεται παίγνιον· καὶ τὸ κατ' εἰκόνα πατεῖται πρὸς ὕβριν τοῦ ἀρχετύπου· καὶ ὁ βραχὺ παρ' ἀγγέλους παρασυνεβλήθη τοῖς κτήνεσιν. Θ. Εντευθεν τὰ σπλάγχνα πάσχει τοῦ ἀπαθοῦς καὶ τὸ πάθος, οἶκτος περὶ τὸ πλάσμα, καὶ φιλανθρωπίᾳ περὶ τὸν ἄνθρωπον. Εντεῦθεν ἡ ἀρχαία βουλὴ καὶ ἀληθινὴ, καὶ βοηθεῖν ἐδόκει καιρός. Καὶ τῆς βοηθείας ὁ τρόπος, ὡς ὑπερφυὴς καὶ πα ράδοξος. Μετὰ πᾶσαν ἄλλην μηχανὴν ἀπρακτήσασαν, αὐτ τὸς, ὁ φέρων τὰ πάντα τῷ ῥήματι τῆς δυνάμεως, τὸν ἀγῶνα τοῦτον ὑπέρχεται· καὶ ὁ Θεὸς τῶν ἀνθρώπων διὰ τοὺς ἀνθρώπους ἐνανθρωπεῖ· καὶ ὁ ταπεινοὺς ὑψῶν, ταπεινοῦται· καὶ τὴν πρὸς τὸν ἀντίπαλον πάλην ἐκ τοῦ ἴσου τοῖς πίπτουσιν ἡμῖν ὑποδέχεται. Τί γάρ, εἰ καὶ νεύματι μόνῳ τὸν ἐχθρὸν ἐξ ὕψους ἀνάλωσεν, ἐν ἀσφαλεῖ καθεστώς ἐπὶ τῆς οἰκείας περιωπῆς, καὶ μηδένα πόνον ἢ κίνδυνον περὶ τὴν συμπλοκὴν ὑποστάς; Τί δὲ μέγα, δραπέ την, πονηρὸν καὶ ἀγνώμονα, ὑπὸ Θεοῦ χειρωθῆναι, καὶ ἀναχθῆναι ο κάκιστον δοῦλον παρὰ Δεσπότοι δυνατοῦ δέσμιον; Τοῦτο μὲν οὖν ῥᾴδιον μᾶλλον, ἢ παράδοξον ἦν, καὶ τῆς θείας πλέον ισχύος Η φιλανθρωπίας κατόρθωμα 1. Ὁ δὲ τῆς ἰδίας ὥσπερ ἀξίας τὴν ἐμὴν προβείς εὐδοξίαν· ὦ βάθος εὐσπλαγχνίας Θεοῦ, ὦ χρηστότης 10 μεγαλοπρεπεί. * προμπτέρια. 30 πρὸς ἀφθαρσίαν. οι ὁ ὁποιῶν. τό. περιείπτε. Τίς ὁ λόγος τῆς θείας σαρκώσεως. * ἀπαχθῆναι. 3 κατώρθωμα.
col. 1085–1086page 24 of 82
PG 120:1085τος πέλαγος ἐμὲ μορφονται τὸν χοϊκόν, ἵνα τὸ Ο ἐμὸν ἀσθενὲς τῆς ἑαυτοῦ πληρώσας δυνάμεως, δι' αὐτοῦ ν καταβάλοι τὸν ἰσχυρὸν, καὶ τῇ τὴν ἦταν εἰς φύσιν τ ἐξ ἔθους δεξαμένῃ τῇ σαρκὶ παραδούς ἀπέλαστον νίκην ποιησοί εν τὸ τρόπαιον ταύτης μᾶλλον ἢ ἑαυτοῦ· καὶ οὕτως ἀφελὼν τὸ μεσότοιχον, καὶ καταργήσας ἐν ἐκείνῃ τὴν ἔχθραν, συνάψοι τὰ διεστῶτα, καὶ πρὸς μίαν ὁμόνοιαν ἁρμόσοι τὸ πᾶν. Οὗτος ὁ λόγος τῆς τοῦ λόγου ταχύτητος· τοῦτο τῆς μεγάλης κενώσεως τοῦ Θεοῦ τὸ μυστήριον. Γ. Ἐπεὶ δὲ τῇ θείᾳ σαρκώσει θείας έδει γεννήσεως, καὶ τοιαύτῃ γεννήσει το τοιαύτης μητρός ἐνταῦθα τὸ μέγα τοῦ καθ᾿ ἡμᾶς τοῦδε οι γένους δῶρον τι καὶ καρποφόρημα, ή κοινή φιλοτιμία της ὡς φύσεως, τὸ ἐν ἀνθρώποις ἐξαίρετον, τῶν ἐν κόσμῳ τὸ κάλλιστον, ή τηνικαῦτα μὲν κόρη καθαρὰ καὶ ἀνα έπαφος, μετὰ ταῦτα δὲ καὶ γυνὴ· καθαρωτέρα πολλῷ, καὶ τὴν ἀγνείαν τῷ τόκῳ μεθ᾽ ὑπερβολῆς ἁγιάσασα. Οἱ κατὰ μητέρας γὰρ μήτηρ ἡ τοῦ Πατρὸς πάντων μήτηρ· οὐδὲ κατὰ παρθένους Παρθένος ἡ τὸν ἁγιασμὸν τετοκυία· ἀλλ᾽ ἀμιγὲς μὲν οὐδ᾽ ἕτερον ἀκριβὲς δὲ ἑκάτερον, μᾶλλον δὲ καὶ ἀμφότερα πολύ καθ' ὑπεροχήν. Παρθένος μὲν, ἀλλ᾽ οὐκ ἄκαρπος, οὐδὲ ταῖς 50 μητράσι δοθείσης " εὐλογίας ἐπιδεής τὸ δ' ἔτι καινότερον, ὅτι οὐκ ἄλλον ἐν ἡμῖν, ἀλλ' αὐτὸν τοῦτον τίκτει, τὸν ταῖς τικτούσαις τὸ τίκτειν ἐπ' εὐλογίαις δωρούμενον. Πρῶτος γὰρ αὐτὸς, μετὰ τῆς τοῦ χαίρειν προσρήσεως τὴν ἁγίαν μήτραν εἰσ δὺς, καὶ λύσας ἑτοίμως τῇ πρὸς τὴν μητέρα χαρά τὴν εἰς τοὺς προγόνους ἀρὰν, εὐλογημένην τε προσειπὼν τῇ τοῦ ἀγγέλου φωνῇ, καὶ κεχαριτωμέ την καλέσας τὴν καὶ προϋπάρχουσαν τα ταῦτα, καὶ παραχρήμα πλέον ὑπάρξουσαν, ἀπ' αὐτῆς αὐτίκα καὶ δι' αὐτῆς ὁλοκλήρῳ τῷ γένει, τὴν εὐλογίαν διέδωκε. Μήτηρ μὲν, ἀλλ' ἀκήρατος καὶ γαμικῶν νόμων κρείττων, καὶ τῶν ἀναγκαίων ταῖς ἄλλαις εἰς κυοφορίαν ἐπέκεινα. Καὶ θαυμαστοί τὴν τεκού σεν ὁ γεννηθεὶς τῇ καινῇ μίξει ταύτῃ τῶν ἐναν τίων, καὶ μαρτυρεῖ τῷ τεχθέντι τὸ περὶ τὰς φύσεις διπλοῦν δι' ἑαυτῆς ἡ γεννήσασα. Η * τοιν δι' αὐτοῦ. * εἰς φύσιν. * ποιήσει, • καὶ τοιαύτῃ γεν νήσει. τοῦδε. 68 ἐνταῦθα τοῦ καθ᾿ ἡμᾶς τοῦδε γένους μέγα κ. τ. καῦτα. 6 καθυπεροχήν. σε τῆς. • δοθήσης. ἄλον. * τῇ μητέρα * εὐλογημένη. " πρὸ καὶ ὑπάρχουσαν. οι ολοκλήρῳ τῷ γαίνει.
col. 1087–1088page 25 of 82
PG 120:1087ΧΙ. ΙΔ'. Ο μὲν γὰρ ἦν ἀπ᾿ ἀρχῆς ", εἶτα γέγονε καὶ προσλαβών, δοὐκ ἦν, καὶ ὅπερ ἦν, συντηρεί καὶ μένει πάλιν οὐχ ἧττον ὢν Θεὸς προαιώνιος, καὶ ὁ νεόκτιστος ἄνθρωπος· ὅλος τοῦτο κἀκεῖνο, φύσει κατ' ἄμφω, καθ' ἑκάτερον τέλειος· ἡνωμένος μὲν ἀσυγχύτως εν εἰς ὑπόστασιν μίαν· διηρημένος δὲ τοῖς θελήμασι καὶ ταῖς τῶν φύσεων ἰδιότησιν. Ἐχρὴν γὰρ αὐτὸν, τῶν θαυμασίων ὄντα Θεόν, θαυμαστὸ πανταχοῦ τὰ ἑαυτοῦ ποιεῖν πράγματα· καὶ μὴ με νον ἁπλῶς ἡ τῇ συμφωνίᾳ δεικνύντα τὸ ἐναρμόνιον, ἢ τῷ διαφόρῳ πρὸς τὸ καινὸν ἐξαλλάττοντα· ἀλλὰ καὶ πρὸς ἑαυτὰ ξενοτρόπως ἀντίθετα καὶ ἀντί στροφα. Διὰ τοῦτο διπλοῦς καὶ τὴν γέννησιν, διπλοῦς καὶ τὴν φύσιν· τὸ μὲν ἐν ἀμφοῖν ὑπερκόσμιον καὶ ὑπέρ χρονον, τὸ δὲ κατὰ κόσμον καὶ περὶ χρόνον. Τοῦτο μὲν τὸ ἀκόλουθον, αμήτωρ τὸ πάλαι· τὶς γὰρ μής τηρ ἐκεῖ τοῦ τοὺς αἰῶνας γεννήσαντος; ἀπάτωρ τὸ νῦν· ποῦ γὰρ κάτω πατὴρ, τοῦτον μόνον ἔχοντος ἄνωθεν; Τίς δ' ἀνὴρ τῆς ἀχράντου καὶ παναμώμου, ὁ παρ' ἑαυτοῦ συντελέσας τι πρὸς τὴν ἄῤῥητον γέν νησιν; Σὺ δ' ἐντεῦθεν ἐκδέχου τὸ ἀντιστρέφον α μόνος οὖν ἀμήτωρ ὁ καὶ ἀπάτωρ· μόνος δ' απ ἀπάτωρ, ὁ καὶ ἀμήτωρ τῆς αὐτῆς γὰρ ἄμφω δυνά μεως· μᾶλλον δὲ αὐτὸς καὶ ἀμφότερα. ΙΒ'. Ἐκεῖ Θεός εἷς, ἀλλ' οὐχ ἂν ἁπλῶς ὡς καὶ τρία· καὶ τὰ τρία δ᾽ οὖν ἔν, ἐπειδήπερ εἷς πάλιν Πατήρ, καὶ Υἱός, ἡ Τριὰς ἡ μακαρία, καὶ Πνεῦμα Υἱὸς ἄναρχος ἐξ ἀνάρχου Πατρός, ὁ νῦν ὑπ' ἀρχὴν ἀπὸ Μητρὸς τοιαύτης γενόμενος. Μία φύσις τὸ πᾶν, μία βούλησις, κίνησις, ενέργεια, δύναμις, οὐσία, θεότης, τὸ συνεκτικώτατον ἀπάντων καὶ κυριώτατον τἄλλα μὲν, τὸ “καθόλου μοναδική τις ἁπλότης καὶ ενιαία, τρισσουμένη δὲ μόνον ταῖς ὑποστάσεσι, καὶ τοῖς δὲ ἐπ᾿ αὐταῖς σε ιδιώμασιν. Εἷς κανταῦθα Θεὸς, ἄχρι τούτου, καὶ μόνον ἢ ὁμοιότης· τὸ δ' ἐξῆς δρα δὴ παραλλάττον πῶς ὁμοῦ, καὶ ἀντανακλώμεν νυν. Οὐ γὰρ ἁπλοῦς ἔτι νῦν, ὡς καὶ τὸ ἄνθρωπος τὴν οὖν φύσιν διπλούς, ἀλλὰ τὴν ὑπόστασιν εἷς ὅπερ ἔμπαλιν πάλιν πρὸς τὸ ἐκεῖ. Οὕτω κρείττοσι τ λόγοις ἡ κρείττων οικονομία, τὸ μὴ διαφέρον ἅμα καὶ διαφέρον, πρὸς τὸν ἄνω φέρεται τρόπον - ἵνα καὶ τὸ ἄτρεπτον δείξῃ, καὶ γνωρίσῃ τὸ πρόσλημμα, ἔτι δὲ τῆς ὅλης θεότητος τὸ περὶ τὰ πρόσωπα πλούσ σιον, εἰς ἐν αὐτῇ στενωθὲν ἀναπληρώση πανσόφως τῇ συνθέσει τῶν φύσεων. σει ἀπαρχῆς. * ὑπ' αὐταῖς. * ἀσυγχήτως. ο 86 αντανακλώμενης. τὸ ἀντιστρέφων. τά. * ταῖς. καί. κρείτωσε.
col. 1089–1090page 26 of 82
PG 120:1089ΙΓ. ᾿Αλλὰ τί μοι τούτων νυνί; Τοῖς τοίνυν τοῦ Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ, καὶ τοῦ Υἱοῦ καὶ Θεοῦ, καὶ τὰ περὶ τὴν τεκοῦσαν ἑπόμενα. Καθὸ μὲν ἐκεῖνος ἄνθρωπος ὕστερον, καὶ μήτηρ ἡ ἐνεγκοῦσα· καθὸ δὲ καὶ Θεὸς, οὐδὲν ἧττον καὶ παρθένος, οὐχ ἧττον καὶ μετὰ γέννησιν κἀκείνη σ'. Τὸ μὲν, τῆς πληρώσεως· τὸ δὲ, τῆς κενώσεως· καὶ τὸ μὲν, ὡς μόνου ως Θεοῦ, θεῖον ὅλον· τὸ δὲ, ὡς καὶ ἀνθρώπου 68, ἀνθρώπινον. Τούτου τί συμφωνότερον, ἢ Θεῷ πρεπωδέστερον, ή μητρὶ χαριέστερον; ΙΔ΄. Πλὴν ὁ μὲν τοῦτο δεύτερον, τὴν ὑπὲρ ἡμᾶς τε καὶ καθ᾿ ἡμᾶς γέννησιν ταύτην, γεννηθεὶς ἀπὸ Μητρὸς ἀξίας, εξαιτό υποτασσόμενος τοῖς γονεῦσι, κατὰ τὸ λόγιον, δῆλον δ' ὅτι γονεῦσι τῇ μὲν κατὰ φύσιν καὶ ὑπὲρ φύσιν, τῷ δὲ κατά τινα σχέσιν, εἶτ᾽ οὖν θέσιν, εἰ βούλει, καὶ πρὸς φύσιν οὐδέν. Ως το γὰρ ἀνὴρ, ὁ μνηστήρ καὶ τοῦ τεχθέντος πατήρ. Γονεῖς τοίνυν ὁμῶς, εἰ καὶ μὴ οι ὁμοίως ἀμφότεροι· ὑφ᾽ ὧν καὶ λαμβάνει τὸ σωτήριον ὄνομα τὸ χρηματισθὲν αὐτοῖς ὑπὸ τοῦ ἀγγέλου καὶ πρὸ συλλήψεως. Καὶ ὡς πρωτότοκον σ' ἅγιον Κυρίῳ προσάγεται. Βαβαὶ σε καρποφορίας ὑπερφυοῦς! Θεὸς Θεῷ δῶρον καὶ υἱὸς πατρὶ δίδοται, μεγαλοπρεπέστατον δῶρον ἁπάντων καὶ γνησιώτατον. Ὑφ᾽ ὧν ὁ πάντα πληρῶν, καὶ εἰς Αἴγυπτον φυγαδεύεται, καὶ ἐξ Αἰγύπτου κληθείς, ἀνακομίζεται πάλιν· καὶ μετ' ὀλίγον ζη τεῖται προσεδρεύων τῷ ἱερῷ· πρὸς οὓς εἰς καιρὸν καὶ παῤῥησιάζεται, ἐν τοῖς τοῦ ὄντως δεῖν λέγων εἶναι τὸ πλέον, οὐκ ἐν τοῖς τοῦ δοκοῦντος " πατρός. Η καὶ χαρίζεται τὴν παρὰ τῷ γάμῳ θαυματουργίαν, λόγῳ μόνῳ τὸ ὕδωρ εἰς οἶνον ἐκβιασάμενος. Εκ τε τῆς ἄχρις ἐντελοῦς ἡλικίας περὶ τοὺς πα τέρας ὑποταγῆς, καὶ τοῦ τὴν ἀρχὴν τῶν σημείων ἐκείνοις προσαναθείναι ", νομοθετῶ ἡμῖν ἄντικρυς τὴν εἰς τοὺς τεχόντας τιμήν. ΙΒ'. 'Αλλὰ Χριστὸς μὲν ἐντεῦθεν τῶν θαυμάτων ἀρξάμενος, περὶ τὴν τοῦ κόσμου σωτηρίαν ἀπασχολεῖται, καὶ τὴν βασιλείαν κηρύσσει τῶν οὐρανῶν, καὶ ταῖς εἰς τοῦτο φερούσαις ενεργείαις καὶ πράξε ἑαυτὸν ἐπιδίδωσιν, ἕως τὸ ἔργον τοῦ ἀληθινοῦ Πατρὸς ἐτελείωσε· καὶ τῷ σταυρῷ δοξασθείς, πρὸς ἀξίαν κἀκεῖνον ἑαυτῷ το ξυνεδόξασεν· ὅτε πάλιν εύο ρίσκει την Μητέρα πλησίον, καὶ τῇ μακρόθεν αὐτῇ σιν μόνως. άνθρωπος. οι ήττον κἀκείνη καὶ μετὰ γέννησιν. ήν. ὡραῖον. ο μή, οι προτότοκον. &ς. το δοκοῦντος. προ-αναθῆναι. το εαυτόν.
col. 1091–1092page 27 of 82
PG 120:1091& προμηνυθείσῃ σε ρομφαία δεινῶς τὴν καρδίαν σκε η ρασσομένην ἰδὼν (καὶ τί γὰρ ἡ Μήτηρ ἐπὶ ξένῳ πάθει Μονογενούς;) παραμυθεῖται καὶ προνοεῖ, καὶ παρθένον παρθένω μαθητή παρατίθησιν, ένα ἑαυτοῦ τὸν στεργόμενον εἰσποιήσας τη στεργομένη καὶ τοῦτον τὸν τρόπον, ὡς ἱλαρῶς τε διάξοι τὸν λοιπὸν βίον, καὶ τὴν μόνωσιν ταύτην Οπενέγκαι βιον, οικονομήσας. Οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ θρηνεῖ τὸν ἑαυτῆς ὡς νεκρόν η Θεόπαις”, καὶ μυρίζει, καὶ τὸν ἐπιτάφιον νόμον, ὡς εἶχε, σὺν ταῖς ἄλλαις ἐκπληροί γυναιξίν. Είνα παραυτίκα καὶ βλέπει το καλὸν ἐκεῖνο καὶ μέγε καὶ γλυκὺ θέαμα Χριστὸν τὸν ἄρτι ταφέντα (ε τῆς θεϊκῆς ἐξουσίας! ὢ τῆς δυνάμεως 1), ζῶντα πόλιν εἰς τρίτην, καὶ γνωρίζει τον φίλτατον, καὶ περισ χεῖται τῷ παθουμένη, αἰδοῖ τε, καὶ φόβῳ καὶ πόλε μεριζομένη και τη χαρά περιγάννυται, τα παραλά τε μετ' ἐκπλήξεως ὁρῶσα πολλῆς, καὶ τὰ προλαβόντα συμβάλλουσα ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτῆς. Καὶ ταν μαστήν τινα πάσχουσα 10 πρὸς πάντα την Μονήν, μεταξύ τι βραχύ καὶ πρὸς οὐρανοὺς ἐν νεφέλεις επαρθέντα ὁρᾷ, καὶ τῆς ἀγγελικῆς ὁμιλίας. Η καὶ παρηγορίας το ακούει, εὐαγγελιζομένης καὶ πάλιν τοῦ ἀπιόντος τὴν ἔλευσιν. ΙϚ'. Αλλ' οὐδὲν ἄρα ταῦτα μητρικῷ πόθῳ κάρ νοντι, καὶ παιδὸς ἐκδημίαν, ὅσον πρὸς τὸ φαινόμενο (ἀλλὰ παιδὸς πῶς ἂν εἴποιμι θεοπρεπῶς καὶ ἀξίως παιδὸς ἡλίκου καὶ τίνος), φέρειν οὐκ ἔχοντι. Διὰ τοῦτο @ ζητεῖ τὴν πρὸς αὐτὸν ἄφιξιν τε καὶ παρ' αὐτοῦ λαμ βάνει καὶ τοῦτο προθύμως, διδόντος το φιλοφρόνως, ὡς εἴωθεν. Απόδειξις αὐτάρκης τοῦ λόγου ή μετ' ὀλίγον ἐντεῦθεν τῆς ἀθανάτου μετάθεσις· ἦν πανηγυρίζομεν σήμερον κλητὴν ἁγίαν ἡμέραν, τὴν ἡμέ ραν ἄγοντες ταύτην, καὶ μετὰ τοσαύτης κι αὐτὴν υποδεχόμενοι τῆς τιμῆς. ΙΖ΄. Καλὰ μὲν γὰρ ἤδη καὶ τἄλλα, καὶ καλῶν κάλλιστα, τὰ τῆς Θεομήτορος θαύματα. Τίνα ταῦτέ φημι; Τὰ πρὸ τοῦ τόπου παράδοξα, τὰ ἐν τόπῳ, τὰ σὲ μετὰ τόκον· τὴν ἄσπορον σύλληψιν, την πλα τον κύησιν, τὴν ἄφθορον γέννησιν, τὴν ἅψιν εκείνην τοῦ ἀγγέλου τὴν φοβεράν, τὴν φωνὴν ἐκείν νην τὴν θείαν, καὶ λαμπραν, καὶ χαρμόσυνον και τὰ Ἰωάννου τοῦ πάνυ θαυμαστά σκιρτήματα, τιμῶντος ἐγγάστρια τὸν ἔτι κατά γαστέρα· τὴν Ελισάβετ ἐπίγνωσιν τῆς τοῦ τιμηθέντος αξίας, καὶ τὴν ἀξίαν περὶ τὴν κυοῦσαν εὐλάβειαν, καὶ Το προσμηνυθήσει. * μόνοσιν. ή Θεόπαις ὡς νεκρόν. * πάσχουσαν. Η ὁμηλίας. Η παροιγορείας. * ἄφηξιν. 6 διδόντως. οι πανιγυρίζομεν. τοσούτης. τοῦ. όψιν. τὴν λαμπράν, καὶ θείαν χαρμόσυνον. θαυμαστὸν σκίρτημα.
col. 1093–1094page 28 of 82
PG 120:1093ἀνάῤῥυσιν για· τοὺς ἀγγέλους μετά βραχύ, τους ποιμένας, τοὺς μάγους, τοὺς ὕπαρ, τοὺς ὄναρ, τοὺς; ἐν ἐκστάσει χρηματισμούς· τὴν Συμεὼν προφητείαν, τὴν ᾿Αννης ἀνθομολόγησιν· πρὸς δὲ τούτοις ἢ καὶ πρὸ τούτων, τὰ ταύτης αὐτῆς ὥσπερ ίδια, ὡς εὐχῆς δῶρον ἄνωθεν τοῖς ἱεροῖς ἐδόθη πατράσιν· ὡς μητρικὴν παραδόξως ἀγονίαν διέλυσεν· ἔδει γάρ, έδει προδραμεῖν θαῦμα θαύματος, καὶ καρπόν νεκρᾶς μήτρας, παρθενίας τόκον πιστώσασθαι ὡς εὐθὺς δοτὸν δῶρον ἀντεδόθη πάλιν τῷ δεδωκότι 50 - ὡς χερσὶν ἱερέων τῷ ἱερῷ προσαχθεῖσα τὴν ὑπὲρ πᾶσαν πί στιν οι ἀνήχθη παρὰ τοῖς ἁγίοις ἀδύτοις ἀναγωγήν, τὸν ἀπ᾿ οὐρανοῦ ξένον ἄρτον, τὴν ἀγγέλων τροφήν; ἐκεῖ δεχομένη· τάλλα, οἷς καλῶς αὕτη πόρρωθεν ἀγνιζομένη θεῷ πρὸς ὑποδοχήν ηὐτρεπίζετο τῆς θείας ἁγιωσύνης, ὧν οὐδὲν ἀπεικὸς ἐπὶ μυστηρίῳ 5 τοσούτῳ, κἂν πολύν ως ἐστιν & τὸν παράλογον ἐν τῷ ὑπερβάλλοντι φέρει. Πόσαι μοι καθ᾿ ἕκαστον τούτων πανηγύρεις καὶ τελεταί, ὧν κεφάλαιον ἐν ὑπερφυές τε καὶ μέγιστον, Θεοῦ ἐνανθρώπησις ἐπὶ τῷ τὸν ἄνθρωπον θεωθῆναι. Καὶ τούτων ἑκάστην μετὰ τοῦ ἰδίου καιροῦ τε καὶ μυστηρίου δεχόμεθα καὶ προπέμπομεν, ὥσπερ ώρας ἄλλας εὐτάκτους ὑπαπιούσας ἀλλήλαις ἐν κόσμῳ, καὶ ἐπιούσας, καὶ τὴν ἑαυτῶν ἡμῖν χάριν ἐκ διαδοχής φιλοτιμουμένας. Ι. Τὰ δὲ νῦν ἡ σφραγὶς ἐκείνων πασῶν, καὶ βεβαία συμπλήρωσις· ἡ ἐσχάτη καὶ πρώτη καὶ μεγίστη τῶν ἑορτῶν χρόνῳ μὲν ἐσχάτη καὶ τάξει τἄλλα δὲ δυνάμει καὶ ἀξιώματι. Πάλλεται μοι τὸ πνεῦμα πρὸς τὰ παρόντα, καὶ ἡ καρδία σκιρτᾷ· καὶ περισκοπεί τινας λόγους λο γισμοῖς ὑψηλοὺς οὐ καὶ ἀξίους τῆς μεγαλοπρεπείας τοῦ θαύματος. Απαίρει, πρὸς οὐρανοὺς ὁ ἔμψυχος θρόνος τοῦ Θεοῦ μετατίθεται· ὑψοῦται τῆς δόξης ή κιβωτός· ἡ πηγὴ τοῦ φωτὸς μεταχωρεί πρὸς τὸ φῶς· ὁ τῆς ζωῆς θησαυρός μεταβαίνει πρὸς τὴν ζωήν. Καὶ τὰ συντρέχοντα θαύματα περὶ τὴν ἐκδηη μίαν, ηλίκα, 18. Χριστὸς αὐτὸς ἄνωθεν ἐνταῦθα τα προσυπαντί, τὰς αὐτῷ καὶ φίλες καὶ δούλας οι δυνάμεις συνεπαγόμενος ἐν κύκλῳ δορυφορούσας· καὶ τὴν ἀγκαλι σαμένην τα πολλάκις, φιλόστοργος εὖ μάλα καὶ γνησ σίως ανταγκαλίζεται· καὶ γίνεται πλοκή θαυμαστή καὶ συμφωνία τοῦ πραγμάτος. Ο Δεσπότης άγει υψηλοῖς. οι ένα ανάρρησιν δεδοχότι ο προσαχθήσαν. Η πίστην. πολλά ἐστιν ἢ τὸ παράλογον... ταῦτα. • καὶ δούλας. * ἀγγαλισαμένην.
col. 1095–1096page 29 of 82
PG 120:1095τὴν Δέσποιναν· ὁ Βασιλεὺς τὴν Βασίλισσαν· ὁ Νυμ ΕΣ Ο φίος τὴν Νύμφην· ὁ Υἱὸς τὴν Μητέρα την Παρ θένον ὁ καθαρός· τὴν Αγίαν ὁ ῞Αγιος· ὁ πάντων ἐπέκεινα τὴν πάντων υψηλοτέραν· καὶ δέχεται ψυ χήνες ὁ οὐρανὸς ἑαυτοῦ πλατυτέραν· καὶ προπέμπουσιν ἄγγελοι τὴν ἀγγέλων ἐνδοξοτέραν· καὶ συν τρέχουσιν ἄνθρωποι, καὶ πονοῦσιν ἀπόστολοι σε άλλος ἄλλαθεν ἄρτι συνεκφανέντες άθρόον, καὶ, ἵν' οι κειότερον είπω τι, ἐξ ἀέρος, οὐκ οἶδ' ὅθεν, ἐπιβρα χέντες τῇ γῇ. Ο καινῆς ἐπομβρίας! "Ο πτηνών ὁδοιπόρων! Ο πεζῶν ἀερίων»! Τίνες οἶδε, ὡς νεφέλαι, πέτα ται, καλῶς Ησαΐας μεθ᾿ ἡμῶν ἀπορεῖ. Τίς ὁ λό γος τῆς οὕτω παραδόξου καινοτομίας; Πόθεν ἐκ νεφῶν ἡμῖν ἄνθρωποι; Πῶς ἐπίγειον στράτευμα τοσοῦτον ἐξ οὐρανοῦ; Οὐ γὰρ εἰς ὧδε μόνον Ηλίας αιθεροδρόμος· οὐχ εἷς ᾿Αββακούμ' ἐπὶ νεφέλης μετάρσιος· οὐδὲ Παῦλος μόνος ἐκ γῆς πρὸς οὐρανὸν τρίτου· ἀλλ' οὐρανόθεν εἰς γῆν μετὰ πολλῶν ἄλλων πάρεστι μυστηρίῳ γὰρ μείζονι καὶ πλειόνων ἔδει τῶν λειτουργῶν. Κ'. Ἡ μὲν οὖν χερσὶ δεσποτικαῖς καὶ γνησίαις ἑαυτὴν ἡδέως πιστεύσασα τῷ βασιλικῷ ο προσ ἄγεται θρόνῳ ἐν ἱματισμῷ διαχρύσῳ περιβεβλημένη πεποικιλμένη, κατὰ τὴν ἐπ' αὐτῇ παλαιὰν συγγενικήν προφητείαν, καὶ τὴν ἑαυτῆς βασιλείαν τε καὶ δόξαν παραλαμβάνει ἐκ δεξιῶν ἡ * Βασίλισσα παραστάσα τοῦ Βασιλέως ἐπὶ κοινωνίᾳ τῆς ἴσης ἀϊδίου μακαριότητος. Οἱ δὲ ταφῆς μνημονεύουσι, καὶ περὶ τὸ ἄχραντον σῶμα καὶ θεοδόχον φιλοπονοῦσι 4 4, Φεῦ δεινῆς ὕβρεως! Καὶ πῶς γὰρ οὐκ ἄξιον τὸ πρᾶγμα σχετλιασμοῦ; φεῦ ζημίας " οὐ φορητῆς! εἰ θάνατος εἶχε τὴν ἀπαρχὴν τῆς ζωῆς, καὶ τάφος κατέσχε τὴν τοὺς τάφους κενώσασαν τῷ τόκῳ τῷ ζωη φόρῳ. Αλλ' εὐλαβείσθω μηδείς, μηδ' ἀγωνιάτω τὸν κίνδυνον. Ἐπὶ καινοῖς γὰρ καινὰ, καὶ τοῖς ἀεὶ παραδόξοις ἐπισυμβαίνει παράδοξα. Οὐ γὰρ ἤνεγκεν δ. περὶ τῆς μετεωροπορίας τῶν ἀποστόλων. ἀέριον. 'Αβακούμ. πιστεύσασαι. βασιλεικῷ. ή. περὶ τῆς τοῦ σώματος μεταθέσεως. ζημείας. είχε.
col. 1097–1098page 30 of 82
PG 120:1097ἡ γῆν τὸ οὐράνιον, οὐδ᾽ ἡ φθορὰ θεν τοι κἀκεῖνο ταχὺ τὴν αὐτὴν ἀπαίρει 10 κατόπιν, καὶ ψυχὴν ὅλως ἄμωμον, ὅλως ἄφθαρτον σώμα μετα διώκει ὑπὸ δορυφόρων τοιούτων μετὰ τῆς ἴσης τι μῆς πρὸς τὴν αὐτὴν ἐκείνῃ εἴ κατάπαυσιν καὶ λῆξιν φερόμενον. Τέω; δ᾽ οὖν ὡς νεκρὸν νόμῳ φύσεως, πρὸς τάφον ἀπάγεται, ἀποστολικαῖς τε χερσὶν καὶ 15 ἱερατικαῖς ἀνυψούμενον, καὶ γλώσσαι; καὶ στόμασιν ὁσίοις κατευφημούμενον. τὸ ἀκήρατον. Εν ΚΑ'. Πόθεν οὖν ἐνταῦθα σύ ε, βέβηλε, μεταξύ τῶν ἁγίων, ἵνα καὶ πρὸς σὲ κατὰ πάρεργον Ἐπιστραφῶ τι βραχύ; Πῶς ἐπὶ τοσοῦτον ἐξέστης των σαυτοῦ λογισμῶν, ὡς ἀνάγνοις μὲν ὄμμασιν, ἀνάγνοις δὲ καὶ χερσὶ τῶν ἀψαύστων τούτων κατατολμῆσαι, καὶ πειραθῆναι τὸ φρικωδέστατον, εἰς τὰ ἀνύδριστα ἐξυβρίσαι; Οὐ γὰρ ἔχεις ἀκούειν, κἂν οὐδὲν ἕτερον, ἐν τοῖς προγόνοις τοῖς σοῖς οἷα πέπονθεν Οζά 10 διὰ τὴν προπέτειαν; Καὶ τί τύπος ἐκεῖνος 16 τῶν ὁρωμένων; Καὶ κιβωτός χειρῶν ἔργον τὸ ἐκεῖ κομιζόμενον, καὶ σαφῶς ἐπὶ σωτηρίᾳ τῶν ἁγίων ἡ πρόψαυσις. Θάνατος μέντοι τὰ τῆς ὑπουργία; ε' επίχειρα. Καθαροῦ γὰρ δέον προσάπτεσθαι, μηδ' ἐπιτιμῇ τὸν μὴ καθαρόν· ὅτι τὸ καλὸν οὐ κα ι λόν, εἰ μὴ καλῶς, φασί, γίνοιτο. Αὐτὴ δέ σοι νῦν, ἡ τῶν πραγμάτων ἀλήθεια. ο ΚΒ'. Τὸ γὰρ προπεμπόμενον τοῦτο, ἡ ἀκατάλυτος αὕτη σκηνὴ καὶ ἀχειροποίητος, οὐ λιθίνας 10 πλάκας ἐντὸς, οὐδὲ ῥάβδον φέρει θαυματουργόν ἀλλ᾽ 10 8 πολλῷ μείζον, αὐτοῦ τοῦ καὶ δόντος ἐκεῖνα καὶ θαυμαστώσαντος τέμενός ἐστιν ἅγιον· ἐν οὐδ᾽ ὄρος δύναται στέγειν καταβάντα τι μικρὸν ἐπ' αὐτὸ, ἀλλ' ἀπτομένου μόνον καπνίζεται. Οὗ σαλπίγγων ὁ φθορά. ἐνθέν τι. 10 επαίρει. 11 πρὸς τὴν αὐτὴν ἐμήνην. πρὸς τὴν ἐκείνῳ. * καί. 13: περὶ τῆς ἐπιβουλῆς τοῦ Εβραίου δε τοῦ ἑβραίου περὶ τῆς τόλμη υπουργείας. 1. βέβυλε. 18 ὁ ζᾶν. το ἐκεῖνα. 17 λιθήνας ἀλλὰ,
col. 1099–1100page 31 of 82
PG 120:1099φωναι φοβερὸν ἠχοῦσαι καὶ μέγα, λαμπάδες οι 10 ἠχοῦται μέγα, καὶ. καιόμεναι πυρί φλογερῷ, ἀστραπαί τε διάττουσαι καὶ γνόφος φρικώδης, και βολίδης, καὶ λίθοι, καὶ τοιαῦτα δείματα" πλείστα, μακρὰν καὶ τοὺς ἤδη καθηγνισμένους απάγουσι. Πῶς οὖν, ἄναγνε, σὺ τοῖς ἀπροσίτοις ὑπέμεινας ἐπενεγκεῖν ὑβρίστριαν χεῖρα, καὶ τὸ μέγα τοῦτο ἤλπισας 18 ἔργον, τὸν ἀσάλευτον θρόνον τοῦ βασιλέως τῆς δόξης ἐπ' ἀτι μία σαλεῦσαι, καὶ περιτρέψαι; Τίς ὢν τὴν δύο ναμιν, ἢ τίνα τοῦ μίσους εἰ ἐπαγόμενος πρόφασιν τῆς ἀπονοίας, οπότε καὶ θεομαχεῖν οὐκ ἐνάρ κήσας; ΚΓ'. Ηπου τάχα και το σῶμα καὶ κλίνη σε, καὶ τὰ ἐπιτάφια σύμβολα, ὡς περὶ νεκροῦ τινος άλλου τῶν συνήθων καὶ κατὰ σὲ, τοῦ τῆς ἀθανασίας παρέπεισε θησαυροῦ οἰηθῆναι· καὶ διὰ τοῦτο τὸ θρά σος ἀσωφρόνιστον καὶ ἀκάθεκτον. Σῶμα μὲν, ἀλλ' ἀκράτητον οὐ θανάτῳ μόνον καὶ τάφῳ, ἀλλὰ καὶ χερσὶ πελαζούσαις οὕτω θρα σέως· ' ταύταις " μέντοι καὶ πλέον φοβερόν, ἢ ἀκράτητον, ὅσῳ καὶ τομὴν ἐπιφέρει τῆς θρασύτης τος πρόστιμον, ὡς αὐτὸς σαφῶς μαρτυρεῖς, οἷς Ενδίκως πεπείρασαι. Κλίνη μέν 10 - ἀλλ' ἐπίσχες. Αὐτίκα γὰρ δήπου γε φανεῖται καὶ σοὶ (ἐμοὶ γοῦν ἤδη φαίνεται) τῆς σῆς κιβωτοῦ κατὰ πολὺ σεμνοτέρα, ἐν ἱερωτέρῳ πάνω χωρίῳ τεθησαυρισμένη καὶ σεβομένη ἐσθής τε καὶ ζώνη. Σύμφημι γὰρ τὰ τυχόν σοι τέως καὶ χλευαζό μενα, τῷ φαινομένῳ μόνῳ προσέχοντι, καὶ μηδέν τι βαθύτερον, ὥσπερ ο νόμος σὸς πανταχοῦ, συνιδείν δυναμένῳ. 'Αλλ' οὐκ εἰς μακρὰν, ὦ θαυμάσιε, καὶ τὴν ζώνην ὄψει ταύτην καὶ τὴν ἐσθῆτα, εἰ μήπω καὶ νῦν σὺν ἡμῖν βλέπειν ἔχεις, τοῖς τῶν ἁγίων ἁγίοι; ἱερῶς ἐμβατεύοντα καὶ τιμῆς παρὰ πᾶσι θεοπρεποῦς ἀξιούμενα 3. Πῶς δὲ οὐκ ἔμελλεν, & καὶ χρόνος ᾐδέσθη, καὶ φθορᾶς ἀδυσώπητος νόμος ἐδυσωπήθη, τὰ κατὰ πάντων ὁμοῦ τῶν 8 ὁρατῶν δυναστεύοντα; ΚΔ'. Ηδη γοῦν μοι δοκεῖς οὐδ᾽ αὐτὸς ἔτι μελ λήσειν ἐπὶ πολύ· ἀλλὰ παραχρῆμα δὴ μάλα συμ φρονήσειν εν τὸ δέον, τῇ καλῇ παιδεία " νουθετηθείς, ἣν ὁρῶ κατὰ πόδας σε μετιοῦσαν ἀπρόοπτον· ὡς ἂν αὐτός τε περὶ ταῦτα διατεθῇς " εὐπειθέστερον, καὶ πολλοῖς ἄλλοις κήρυξ τῶν ἐπ' αὐτοῖς φανῆς σ θαυμασίων, μαθών, ἐξ ὧν πέπονθας, οίαν ἔχει τὴν δύναμιν. λαμπάδαις, 18 δείγματα. 33 ήλπησας. 6 μείσους. καί. μόνῳ. θραταίως: ταύτας. περὶ τῆς τιμίας κλίνης κλήνης) καὶ ἐσθῆτος καὶ ζώνης περ. οι ἀξιούμεθα. τῶν. • Lους, μᾶλλα. συμφρονήσει. 33 παιδίᾳ, " διατεθεί;. 87 φανείς.
col. 1101–1102page 32 of 82
PG 120:1101Τσιγαροῦν νοῦν κτησάμενος, ἐπείπερ ἐπλήγης, καὶ παρὰ τοῦ τρώσαντος αὖθις, ὅπερ ἀκούεις, καὶ τυχὼν τῆς ἰάσεως, ὅτι χρηστεύεσθαι πέφυκε και πρὸς τοὺς ἀχαρίστους οὕτω καὶ πονηρούς, σωφορ νέστερος γίνου μοι τῶν ἑξῆς θεατής· καὶ τὴν θαυ μαστὴν παρ' ἐλπίδα 10 Αλλοιωμένος ἀλλοίωσιν, μεθ' ἡμῶν ἤδη σκόπει τά τε ἄλλα σὺν εὐλαβείᾳ, καὶ τὴν κορυφαίαν ἐκείνην καὶ πρεσβυτάτην των θεολό των ακρότητα, κατ᾿ αὐτοὺς ἐκείνους εἰπεῖν, ὡς αὐτοὶ πάντων ἄριστα τοὺς ἐξοδίους " πρῶτοι διατι θοῦσι, θεοφόρητοί τε γινόμενοι καὶ πρὸς τὴν ἄνω θεν ἔμπνευσιν ὅλοι μεθαρμοζόμενοι, “εἶθ᾽ ὡς ἐφε ξῆς τοῖς ἑξῆς οι τὴν καλὴν ὑπουργίαν ταύτην παρ ραδιδοῦσι, καὶ ὡς ἀναλόγως οὕτω τοῖς πᾶσι τὰ τῆς εὐφημίας καταμερίζεται. ΚΕ'. Ἀλλ᾽ οἱ μὲν ἀγωνίζονται καὶ περὶ τὴν ἀνή κουσαν ἕκαστος αὐτῷ λειτουργίαν εκθυμότατα κάμνουσιν, ἐκ τοῦ πλέον δοξάσαι καὶ πλέον δοξασθῆ να φιλοτιμούμενοι. Ἐμὲ δὲ καὶ πάλιν ἐκφέρει τὸ θάμβος τῶν δρωμένων, καὶ συναπαίρειν ἡγοῦμαι τῇ δεσποίνῃ πρὸς οὐρανὸν καὶ τῇ διανοίᾳ μικροῦ παραψαύω τοῦ στε ρεώματος. Διὰ τοῦτό μοι δέξασθε τι φωνήν μεταρ στον 8, ὡς ἐξ ὕψους τοσούτου πρὸς ὑμᾶς φερομένην Εὐφραινέσθω “ὁ οὐρανὸς ἄνωθεν, καὶ δικαιοσύ τὴν αἱ νεφέλαι ῥανάτωσαν· βηξάτω τὰ ὄρη εὐφροσύνην, καὶ οἱ βουνοὶ ἀγαλλίασιν· Σαλευθήτω ἡ θάλασσα καὶ τὸ πλήρωμα αὐτῆς, ἡ οἰκουμένη καὶ πάντες οἱ κατοικοῦντες ἐν αὐτῇ· εὐφραν νέσθωσαν ἄγγελοι καὶ ἀγαλλιάσθωσαν ἄνθρωποι, πᾶν γένος θνητὸν, πᾶν ἀθάνατον· ἔμψυχος ἅμα φύσις καὶ ἄψυχος, αἰσθητή τε καὶ νοητή, ὁρατὴ καὶ ἀδρα το;· πᾶν ὅσον ἐγκόσμιον καὶ πᾶν ὑπερκόσμιον, " Η γὰρ ἀνατωσαμένη τοῖς πᾶσι ' τὴν χαρὰν ἀπελθοῦσαν, αὐτὴ πρὸ πάντων ἀξία τὰς ἀπαρχὰς αὐτῆς φέρεσθαι. Δεῦτε τοιγαροῦν, εὐφρανθῶμεν ἐπὶ τῇ προξένῳ τῆς εὐφροσύνης· σαλπίσωμεν σάλπιγξιν εὐήχοις καὶ μουσικαῖς ἐν πανηγύρει λαμπρᾷ, ἐν εὐσήμῳ ἡμέρᾳ ἑορτῆς ἡμῶν· συνδράμωμεν ἕκαστος εἰς τὴν κοινὴν ἀγαλλίασιν, βασιλεῖς τῆς γῆς, καὶ πάντες λαοί, ἄρχοντες καὶ πάντες κριταὶ γῆς, νεανίσκοι καὶ παρθένοι, πρεσβύτεροι μετὰ νεωτέρων προφητική τε γὰρ ἡ παραίνεσις 4, καὶ μάλα δικαία 40, Κα'. Ἀλλ᾽ εἰς δέον εμνήσθην προφητείας και προφητῶν. Ποῦ ποτέ μοι νῦν αἱ θαυμασταὶ καὶ πολύ λαὶ περὶ τῶν παρόντων ἐκεῖναι 30 προαγορεύσεις; το Ελπίδας. Η ἐξωδίους. Η μεταρμοζόμενοι, οι ἐξοῖς. “λειτουργείαν. 6 δέξασθαι. μεταρσίαν. ὑφαινέσθω, * καὶ πᾶν ὑπερκόσμιον τοῖς πᾶσι. παραίνησις.. δικαίω. το ἐκείνων,
col. 1103–1104page 33 of 82
PG 120:1103Ποῦ τὰ πάλαι θρυλούμενα τοῖς τὰ ἔμπροσθεν βλέπουσι; Ποῦ πρὸ πάντων Δαβίδ, ὁ βασιλεὺς καὶ προφήτης, καὶ Χριστοῦ προπάτωρ, τὸ μεῖζον; Τί τὴν ἑαυτοῦ θυγατέρα, περὶ ἧς τοιαῦτα μεγάλα καὶ λαμπρά προεθέσπισεν, οὐκ αὐτὸς παρὼν ᾄδει, καὶ τιμῇ τοῖς καθήκουσι, τὸ δεκάχορδον ἐκεῖνο ψαλτήριον καὶ τὰ εύηχα κύμβαλα, καὶ τὸν χορὸν, καὶ τὰ τύμπανα, καὶ πᾶν, εἴτι ἄλλο, μουσικών της καὶ τερπνὸν ἔργα νον, μεθ' ὧν ἡμῖν πλεονάκι; τὸν Θεὸν αἰνεῖν παραινεῖ, νῦν ἐνταῦθα παράγων, καὶ τὴν ἠδίστην δι σῶν ἁρμονίαν ἀνακρουόμενος, ὡς πολὺ δικαιότερον, ἢ ὁπόταν ἐκεῖ τῆς κιβωτοῦ προηγείτο ποικίλην τινὰ μουσικὴν καὶ παντοδαπὴν καὶ πολύφθογγον συναπτ χῶν ἐκ μέλους παντὸς, ᾗ τὰ πάντα κινῶν, ὑφ' ἡδο νῆς κἀκεῖνος εὐρύθμως συνυπωρείτο, καὶ τερπόμενος τέρπειν ώμολόγει Θεόν; ΚΖ'. Ποῦ δὲ τὰ τῶν ἄλλων ἁγίων καὶ δικαίων συστήματα, ρήσεις τε σοφῶν καὶ αἰνίγματα, παρα βολαί τε καὶ λόγοι σκοτεινοὶ καὶ δυσέφικτοι, πριν εἰς πέρας ἐλθεῖν, ἕνα πάντες σκοπόν, ἓν κεφάλαιον, ὑπόθεσιν μίαν τὴν πολυύμνητον δε ταύτην καὶ πολυ σύμβολον Παρθένον ποιούμενοι· καὶ ἄλλος μὲν ἄλλως τὰ κατ' αὐτὴν φανταζόμενος, ἀλλ' οὐδ᾽ ἄλλος οὐκ ; ἔλαττον εκθειάζων τὸ φαντασθέν, καὶ συμφώνως ἐντεῦθεν ἡμῖν εὐαγγελιζόμενοι σωτηρίαν παγκόσμιον; Αλλ' οἱ μὲν, εὖ οἶδ᾽, ὅτι καὶ πάρεισιν δὲ ἀφα νῶς. Καὶ παρέσονται τῇ τῶν προῤῥηθέντων σε αυτ τοῖς ἀποβάσει συνησθησόμενοι, καὶ ταῖς ἑαυτοῦ κ φωναῖς ἕκαστος, μᾶλλον δὲ ταῖς τοῦ πνεύματος, τὴν τῶν καλῶν τούτων πάντων αἰτίαν συνανυμνήσοντες. Δίκαιο: δέ εἰσιν, ὥσπερ πάλαι μέλλουσαν ἔτι οὕτω καὶ σὲ νῦν πολλῷ μᾶλλον ἤδη παροῦσαν ἐγκωμίοις καὶ κρότοις δεξιοῦσθαι τοῖς λαμπροτάτοις. ΚΗ'. Τοιγαροῦν ἀκολούθως προστιθέσθω καὶ τὸ ἡμέτερον, ὁ τῆς προσθήκης δὲ τρόπος. Καὶ μηδείς απληστίαν σε καταγνώτω 10 τοῦ λόγου. Ομολογεί γὰρ ἡττᾶσθαι τοῦ πάθους διὰ τὸν πόθον· καὶ ὑμῖν αὐτὸ τοῦτο περὶ τὰ παρόντα βουλόμενος, έμβολ μέγα πᾶσι τὸ παρακλητικόν. Καὶ συνέπεσθε· ἐπάρωμεν εἰς ὕψος φωνήν κροτή ; σωμεν χεῖρας· αἰνέσωμεν Θεὸν μετ' ᾠδῆς, τὸν ποιοῦν τα τοιαῦτα θαυμαστά πράγματα, ἔνδοξά τε καὶ ἐξαί σια 6, ὧν οὐκ ἐστιν ἀριθμὸς, τὸν ἐπὶ τὴν ταπείν νωσιν ἐπιβλέψαντα τῆς δούλης αὐτοῦ, καθάπερ * ἠδύστην. Η πολύ υμνητον. 8 πάρησιν, 6 προρηθέντων. Η αὐτοῦ. καί. * άπληστείαν. το καταγνώτῳ. * ἡμῖν. • ἐξέσια. Εἰς ὑπεραγίαν Θεοτόκον ίαμβοι. Παστάς, τράπεζα, ῥάβδε, λυχνία, κλίμαξ, Κλίνη, κιβωτέ, νεφέλη, λαβές, θρόνε. Κόσμει με παστας, ἐμπίπλα τράπεζα με, Στήριζε ῥάβδε, λυχνία φώτιζέ με, Αναγε κλίμαξ, ἀνάπαυε με κλίνη, Τήρει,κιβωτέ, νεφέλη λάμπρυνέ με, Λαδίς με προσλάμβανε, τίμα με θρόνο.
col. 1105–1106page 34 of 82
PG 120:1105αὐτὴ φησι ἡ τῶν χερουβὶμ ἀνωτέρα, καὶ τοσαῦτα ποιήσαντα οι μετ' αὐτῆς μεγαλεία. Μακαρίσωμεν ἄνθρωποι τὴν τοῦ Πλάστου Μητέρα, ἐξ ἧς ἡ τοῦ πλάσματος καὶ ἀνόρθωσις καὶ ἀνάπλασις. Αψευ τῆς τοῦτο πρόῤῥησις ταύτης τῆς μεγάλης προφήτιδος, ὑπὸ πάσης ειπούσης μακαρισθήσεσθαι γε νεας “. Μεγαλοπρεπῶς μὲν οὖν καὶ ἀξίως πρῶτα μὲν ὑπ' αὐτῶν τῶν ἀχράντων εὐαγγελίων τὸν πρέ ποντα λαμβάνει μακαρισμόν, πρὸς τὸν ἑαυτῶν σ ἀφ' ἑκάστης δεσπότην ἀναβοώντων. Μακαρία ή κοιλία ἡ βαστάσασά σε, καὶ μαστοί, οὓς ἐθήλασας· εἶθ᾽ ὑπὸ πασῶν γενεῶν, ὡς ἡ προαγόρευσις, η τε μεμακάρισται, καὶ εἰς τὸν αἰῶνα μακαρισθήσεται. Μακαριζέσθω τοίνυν οὐχ ἥκιστα καὶ νῦν παρ' ἡμῶν, καὶ τὴν ὀφειλόμενον ἔρανον ἐκ τοῦ καθ' ἡμᾶς ἄρτι γένους ἀνενδεῶς ἐκπληρούσθω. Δότε αὐτῇ ἀπὸ καρποῦ χειλέων αὐτῆς, ἡ σοφή παροιμία κατὰ καιρὸν ἡμῖν ἐγκελεύεται· αὐτὸς δὲ ἂν εἴποιμι μᾶλλον, ἀπὸ καρποῦ κοιλίας αὐτῆς· καὶ δι' εὐ λογίας ἁπάσης ἡ εὐλογημένη γεννήτρια τῆς εὐλο γίας ἀγέσθω. Μή τις “ἀγνώμων ἔστω περὶ τὴν εὐεργέτιν α· μή τις υπερόπτης τῆς βασιλίδος· " μή τις Ελιγώρως έχων πρὸς τὴν Δεσπότιν· ἀλλὰ πάντες ἅμα καὶ πᾶσαι μετὰ τοῦ προσήκοντος κόσμου προς τὴν πάνδημον ταύτην ἑορτὴν ἀπαντήσωμεν, καὶ σὺν ἀλλήλοις ο ὁμοῦ φαιδρυνθῶμεν πανηγυρίζοντες, πλούσιοί τε καὶ πένητες, υψηλοί τε καὶ ταπεινοὶ, ἱερεῖς και λαός, μοναδικοὶ καὶ μιγάδες· ὅσον ἐν ἄρχουσιν, ὅσεν ἐν ἀρχομένοις, ὅσον ἐν ἀνδράσιν, ὅσον ἐν γυναιξίν. ΚΘ'. 'Αλλὰ μεταξὺ λέγοντί μοι προσέπεσέ τι τῶν ἀβουλήτων, μᾶλλον δὲ τῶν τῇ τάξει μαχομένων τῆς φύσεως. Α' γάρ με γυναῖκες ἐνταῦθα πλεονεκτούσι, καὶ ἀξιοῦσι πρωτεύειν, εἰς γε τοῦτο τὸ μέρος, ἡμῶν τῶν ἀνδρῶν, οἷς τὸ ἄρχειν αὐτῶν καὶ πανταχοῦ προκεκρίσθαι, ή τε φύσις πάλαι ἀπέδωκε καὶ ὁ τὴν φύσιν δημιουργήσας· τὰ τοῦ γένους γοῦν δίκαια πολλὰ παρ' αὐταῖς καὶ βοηθεῖσθαι δοκοῦσι πανταχόθεν εἰς τὴν προτίμησιν. Οὐχ ἧττον μέν τι κἀκεῖναι πρὸς ἑαυτὰς στασιάζουσιν, αἱ παρθένοι πρὸς τὰς μητέρας, αἱ μητέρες πρὸς τὰς παρθένους, καὶ φιλονεικοῦσιν ὅλον ἑκάτεραι τὸ τι κοινὸν ἰδιώσασθαι. Αλλά ταύταις μὲν, εἰ δοκεῖ, καταλλαγὴν πρὸς ἀλλήλας ἡμεῖς ἐπιτάξωμεν τῷ τῆς φυσικῆς ἐξουσίας ὀρθῶς χρησάμενοι νόμῳ, καὶ τὴν ἴσην τε ἑκατέραις ἀπονείμαντες μοῖραν· οὐ γὰρ τοῦτο μᾶλλον ἢ τοῦτο, ἀλλ' ἐπίσης ἀμφότερα, καὶ παρθένος καὶ μήτηρ ή τιμωμένη, καὶ κοινὸν ὁμοίως ἁπάσαις γυναιξὶ τὸ καλλώπισμα ". Αὐτοῖς δ᾽ ἡμῖν πρὸς ἐκείνας εἰσαὖθις † δικαία τάχα δικάσει καὶ κοινὴ Δέσποινα, ὁπηνίκα καὶ ὅπως εὐδοκήσοι καὶ δοκιμάσοι. Τὰ δὲ νῦν (ἑορτή εὐεργέτην, σε οι ποιήσαντι. ἀνάπλασις καὶ ἀνόρθωσις. σε μακαρισθήσεται. • γεναιάς. 15 ἑαυτόν. 6 ή τις. συναλλήλοις. Κοιν. * καλώπισμα. το στασιάζουσα.. * τόν. 14 καταλογήν. "
col. 1107–1108page 35 of 82
PG 120:1107πανηγυρίσωμεν, ἐν ἀγάπῃ συνεορτάσωμεν, καὶ τὴν καλὴν τέως ἅμιλλαν πρὸς ἀλλήλους ἅμα καὶ πρὸς ἐκείνας κατ' ἰσοτιμίαν ἁμιλληθῶμεν τ. Αισχυνθώ μεν άνδρες φανῆναι γυναικῶν ἐλάττους περὶ τὰ κράτιστα· καὶ τὸ πρεσβεῖον κάνταῦθα τῆς τάξεως ἐκ τοῦ κατὰ ταῦτα μᾶλλον πρωτείου λαβεῖν φιλοτιμησώμεθα. Αιδέσθητε, μητέρες, ηττηθῆναι παρ θένων, αἷς αὐταὶ τὸν νυμφῶν τὸν καθαρὸν ἐκ καθαρᾶς” μητρὸς ἐχαρίσασθε. Αιδέσθητε, παρθένοι, μητέρων ἀπολειφθῆναι, αἷς αὐταὶ τὸ μηκέτι τίκτειν ἐν λύπαις ἐδώκατε, δι' ἀμωμήτου· παρθένου ἐν χαρά καὶ χαρὰν καὶ τεκούσης ἅμα καὶ συλλαβούσης. γὰρ ἡμῖν, ἀλλ᾽ οὐκ ἀγὼν τὸ προκείμενον ἐν εἰρήνῃ Λ'. Τί μοι διατάττειν καθ' έκαστα; Τί δὲ λέγειν τὰ πλείω; Νῦν ἄγγελοι χαίρουσιν, ἀναβαίνοντες καὶ καταβαίνοντες, ἐπί τε τὸν Υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου, καὶ τὴν μητέρα τὴν ἄνθρωπον· καὶ τὴν τῶν πυλῶν αὖθις ἔπαρσιν ἀλλήλοις διακελεύονται, οὐχ & τὸ πρὶν ἀποροῦντες καὶ πυνθανόμενοι ", τίς ἐστιν οὗτος ὁ Βασιλεὺς τῆς δόξης; ἤδη γὰρ ἐγνώσθη κακείνοις ἐμφανῶς διὰ ταύτης, ὅτι ὁ καταβὰς πρὶν ἐκεῖθεν, αὐτὸς ἐκεῖνος ἐστιν 70 καὶ ὁ ἀναβὰς πάλιν ὕστερον· ἀλλ' ἐξ ἑτέρας ἄλλα Γραφῆς μετὰ τῆς ὁμοίας ἐρωτῶντες ἐκπλήξεως· Τίς αὕτη ἡ ἐγκύ πτουσα ὡς ὄρθρος, καλὴ ὡς ἡ σελήνη, ἐκλεκτή ὡς ὁ ἥλιος; Νῦν ἀὴρ ἁγιάζεται τῇ τῶν ἁγίων ἀνόδῳ, καὶ φωτί ξένῳ σύμπας φρυκτωρεῖται καὶ καταλάμπεται. Νῦν οὐρανοὶ σκιρτῶντες ἀνοίγονται, καὶ Θεοῦ βασίλεια δέχεται περιχαρῶς τὴν Βασίλισσαν. Νῦν ὁμοῦ τὰ ἄνω καὶ κάτω ἐμμελῆ τινα χορείαν το χορεύει καὶ παναρμόνιον· καὶ πανήγυρις εις 50 παγκόσμιος συγκινοῦσα τὴν κτίσιν εἰς εὐφροσύνην ή παροῦσα καθέστηκεν ἡμέρα τῆς Θεομήτορος. ΛΑ'. Ἐπαινώ πρὸς τοῖς ἄλλοις καὶ τὸν καιρόν Τῇ γὰρ μεθ᾿ ἡμῶν τῆς Δεσποίνης ἀναστροφῇ καὶ τὸ δ' ἔτος ἤδη συναπολήγει· ὥσπερ πρὶν εἰς τὸν κόσμον ἐρχομένη διὰ γεννήσεως συνεισῆλθε, καὶ συνδιήγαγεν, οὕτω πάλιν ἐντεῦθεν ἐπιούσῃ συν απιόν, ἵνα καὶ αὐτὸ τὴν προσήκουσαν εκπληρώση δορυφορίαν τοῖς τῆς Βασιλίδος κινήμασι δουλεύαν καὶ παρεπόμενον. Νυνὶ δὲ καὶ δῶρα προσάγει τῶν ἑαυτοῦ τὰ κρείτ τρια καὶ τελεώτατα, μεθ' ὧν χαῖρον χαίρουσαν το ἐστι. το χορίαν. το ἀμιλληθῶμεν. * καταράς. * πινθανόμενοι. τις. οι: Περὶ τοῦ καιροῦ τῆς κοιμήσεως τό. συναπολάγη. οι συνήλθε. κρήττω.
col. 1109–1110page 36 of 82
PG 120:1109προπέμπει καὶ συναπέρχεται. "Ηδιστον μὲν ἔαρ ἐν Ει ὥραις (τίς ἀντείποι λόγος τῷ λόγῳ;) καὶ ποικίλη χάρις ἀνθέων, καὶ ἀπαλὴ φυτῶν βλάστη, καὶ ὡραις. της ἀγροῦ, καὶ χλοάζουσα πόα, καὶ καλὸν ταῖς ἀρούραις ἐπικυματίζοντα ληϊα· ἡδὺ δὲ καὶ στάχυς παῤῥησίαν ἄρτι λαμβάνων, καὶ προκύπτων εἰς φῶς, οἷα βρέφος εὐγενές τε καὶ χαρίεν, ὡς ἐκ μή τρας τῆς κάλυκος, καὶ βότρυς τα ἐπαγγελλόμενος καὶ τοῖς δροσεροῖς ἔτι φύλλοις ὑπαναστέλλειν ἀρχό μενος· καλὰ δὲ καὶ τἄλλα καθεξῆς ἐν τῶν ὡραίων 4, οἷς ἡ ὥρα τρυφᾷ καὶ ταῖς ἐλπίσιν εὐφραίνει τὸν θεατὴν γεωργόν. Πολύ εν δ' ἔτι κάλλιον ἡ πάντων τελεσφορία, καὶ τὸ πρὸς ἐκπλήρωσιν ἔργου τὴν ἐπαγγελίαν ἐλθεῖν, ὅπερ οὗτος ἡμῖν ὁ καιρὸς νῦν χαρίζεται. Νῦν γὰρ οι πἱ μὲν ἀποθῆκαι τὸν σίτον, οἱ ληνοὶ δὲ τὸν οἶνον, καὶ τὴν ἄλλην τοῦ ἔτους εὐετηρίαν ὁ προσήκων δέ χεται τόπος, καὶ οὐκ ἔτι προσδοκωμένην, ἀλλ᾽ εἰ; χειρας ήδη κατεχομένην, καὶ τὸ τῶν ἐλπίδων ἀμφί βελον ἀσφαλεῖ τέλει κρίνουσαν. Νῦν ὁμοῦ καὶ ὁ σπείρας χαίρει θερίσας, καὶ ὁ φυτεύσας, εὐφραίνεται, τοὺς καρποὺς τῶν πόνων δρεψάμενος. "Ο Κύριος έδωκε χρηστότητα, καὶ ἡ γῆ ἡμῶν ἤδη τὸν καρπὸν αὐτῆς ὁλοκλήρως ", εἰ μή τι να που τέλεον ὑπερήμερον καὶ ἐκπρόθεσμον. ΛΒ'. Τῆς γῆς δὲ τὸ ἴδιον ἐντελῶς ἀπεχούσης, καὶ ὁ οὐρανὸς ἀναλόγως ἀπέχει τὸ ἑαυτοῦ, τὸν οὐράνιον φημι τοῦτον θησαυρὸν καὶ ὑπέρτιμον· ὃν ἀπολαμ· ς βάνων σήμερον γέγηθε τὴν αὐτοῦ γλυκεῖαν ἐλπίδα, τὴν εὐφορίαν τῆς κτίσεως, τὸ μέγα τοῦ κόσμου γεώργιον· καὶ θησαυρίζει τὸν πλοῦτον ἐν ἀσύλοις ταμείοις, καὶ τὴν εὐδαιμονίαν τοῖς ἄγαν ἐνδοτάτοις ἐναποτίθεται· ἐκλεγεῖσαν μὲν εἰς καιρὸν, μετὰ τὴν τῆς οἰκονομίας 8 συμπλήρωσιν, καὶ τὴν θαυμαστὴν ὑπουργίαν τοῦ κατὰ Χριστὸν μυστηρίου· ὡς δὲ μέρος εὖ μάλα πῖον καὶ εύσταχυ ", καὶ τῆς ὥρας ἔχων ἐπιτηδείως, ἐν θέρει συγκομισθεῖσαν· καὶ πρὸς τὴν οἰκείαν κατάπαυσιν ἐντεῦθεν μετενεχθεῖσαν, οὐ μέντοι καθάπαξ ἀπενεχθεῖσαν ἡμῶν, οὐδ᾽ ἀπο στᾶσαν εἰς τέλος τῶν καθ' ἡμᾶς, κἂν μεθέστηκεν. Ἐκείνη γὰρ ἡ τῶν τῇδε προνοοῦσα καὶ νῦν, ἐκείνη καὶ βραβεύει, καὶ φέρει, καὶ συντηρεῖ τὰ ἡμέτερα ἐκείνης ἔργον καὶ δῶρον ἡ εὐνομία τῶν πόλεων, ἡ τῆς οἰκουμένης εἰρήνη, τῶν ἐκκλησιῶν ἡ ὁμόνοια, τῶν σκήπτρων ἡ δυναστεία, τῶν στρατοπέδων ο ἡ εὐτυχία, ἡ τῶν πάντων, ὧν ἔχομεν, καλῶν χορηγία δι' ἐκείνην καὶ ζῶμεν καὶ κινούμεθα καὶ ἐσμέν δι᾽ ἐκείνην πιστεύομεν καὶ θανόντες εὖ ἔξειν ἐπὶ χρηστοτέραις ελπίσιν ἐνθένδε μεταχωρούντες· καὶ συνελόντα 4 φάναι, παρ' αὐτῆς κανταῦθα κἀκεῖσε τὰ κάλιον. " νῦν μὲν γάρ. 95 τί. 8. οἰκονομοίας. 1 μεταχοροῦντες. • συνελόντα δέ. βότρυσιν. οι καθ' ἑξῆς. δρέων. περὶ τοῦ καιροῦ τῆς κοιμήσεως. αἱ λινοί. 8 νῦν μέν, ο όλοι ήρω Ο ἄσταν. » μέν τι • στρατοπαίδων.
col. 1111–1112page 37 of 82
PG 120:1111τῆς εὐπραγίας ἡμῖν, κατὰ πάντα χρόνον καὶ τρό πον ἐλεουμένης τὸν ἑαυτῆς μὲν Υἱόν, τὸν οἰκτιρμῶν δὲ Πατέρα· καὶ παρ' αὐτοῦ ταῦτα πάντα παρ ἔχουσαν ἡμῖν καὶ παρέξουσαν· καὶ τὸ μέλλον γὰρ ὑπολάμπει τοῖς παροῦσιν ἤδη φαιδρότερον διὰ τὸ πρὸς τὸ εὐεργετεῖν, ὡς ἂν εἴποι τις, ἄπληστον καὶ ἀκάματον τῆς κοινῆς ἡμῶν πάντων εὐεργεσία; καὶ εὐεργέτιδος ταύτης. ο σαι καὶ ὑπερῇρας πάσας. ΑΓ. Ταῦτά σοι, Δέσποινα, τὰ παρ' ἡμῶν προ πεμπτήρια· ταῦτά σοι τὰ γέρατα τὰ ἐξιτήρια ἀνθ' ὧν εὐπεποίηκας την φύσιν τὴν ἡμετέραν· ἀνθ' ὧν ἡμῖν πᾶσι σωτηρίαν ἐπήγασας· ἀνθ' ὧν ζωὴν ἔτεκες· ἀνθ' ὧν χαρὰν ἔβλυσας τῷ γένει τῷ ἀν θρωπίνῳ. Εύγε τῶν ἐκ τοῦ δωρημάτων, οἷς ἐπλευ τίσθημεν· εἶχε τῶν πολλῶν χαρισμάτων, οἷς ἐδο ξάσθημεν. Οὐκέτι προστίμοις προγονικοῖς ὑποχείο μεθα· οὐκέτι δουλεύομεν ἀρᾷ καὶ φθορῇ· θάνατος ἡμῶν οὐκέτι κυριεύει. Διὰ σοῦ ταῦτα πάντα, καὶ διὰ σὲ, καὶ ἐκ σοῦ. Σὺ γὰρ ἀφεῖλες πᾶν δάκρυον ἀπὸ προσώπου τῆς γῆς· σὺ τὴν κτίσιν ἐνέπλησας παντοίας εὐεργεσίας· τὰ οὐράνια εύφρανας· τα ἐπίγεια ἔσωσας· τὸ πλάσμα κατήλλαξας· ἐξιλάσω τὸν Πλάστην· τοὺς ἀγγέλους ὑπέκλινας· τοὺς ἀν θρώπους ἀνύψωσας· τοῖς ἄνω, τοῖς κάτω δι᾿ ἑαυ τῆς ἐμεσίτευσας· μετεσκεύασας ἄριστα τὸ πᾶν πρὸς τὸ βέλτιον. Πολλαὶ θυγατέρες, πολλαὶ καὶ μητέρες εποίησαν δύναμιν· σὺ δὲ ὄντως υπάρχει ΑΔ'. 'Αλλ' οὗτος μὲν ἐπὶ πᾶσιν ὁ βραχὺς χαρι στήριος, οὐ δ' ἱκέσιός τις· λαὸς ἡμεῖς σας, ὦ Κυ ρία τῆς κτίσεως, σὰς ἐξαίρετος κλῆρος, σή μερίς ἐκλεκτή· σοὶ γὰρ φέρων ἡμᾶς ὁ ἐκ σοῦ τεχθείς ἔδωκε, πατρικὴν εἰκότως κληρονομίαν προσφιλεῖ μητρὶ χαρισάμενος. Σὺ καὶ σώζεις, καὶ σώζοις, την καλὴν δωρεάν· μᾶλλον δὲ, τὸ ἀγχίστροφον, σώζοις, ὥσπερ καὶ σώζει;· τό τε κράτος ὡσαύτω; κατά πάντων κρατύνουσα, καὶ ὁμοίως εἰς τέλος ιθύνουσα τὸ πολίτευμα· τήν τε πόλιν τὴν σὴν, τὸ διὰ σὲ μέγα θαῦμα τοῦτο καὶ περιβόητον, ἢν ὡς Βασιλίς βασιλίδα συνέχεις καὶ περιέπεις· καὶ τὴν, ὅση τα της ὑπήκοος, τῇ μεγάλῃ χειρί σου κυβερνῶσα καὶ πάντων τῶν εὐεργέτιδος ταύτης. οἱ ἐπίλογοι. τά Τοῖς ἄνω, τοῖς κάτω σὺ ὑπάρχ χει; ἐ ἐξοικονομήσας τὴν ἑνότητα· καὶ διὰ σοῦ ἐγνώκαμεν τὸν Κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστόν· ᾧ ἡ δόξε καὶ τὸ κράτος, σὺν τῷ ἀνάρχῳ αὐτοῦ Πατρὶ, καὶ τῷ παναγίῳ καὶ ἀγαθῷ καὶ ζωοποιῷ αὐτοῦ Πνεύματι, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν
col. 1113–1114page 38 of 82
PG 120:1113καθιστῶσα κἂν ἀντίπαλόν τι προσβάλοι· κἂν ἐτέ ρως ἀβούλητον, αὐτὴ τὸν σὸν τρόπον, ὃν οἶδας, ὃν εξωίας, μετιοῦσα τὸν κίνδυνον· καὶ τὸ διοχλούν ἀζημίως καὶ ἀβλαβῶς ἀποτρέπουσα· ἵν' οὕτως ἡμῖν πανταχόθεν τὸ ἀσφαλὲς διὰ τὴν σὴν χάριν ἔχουσιν, ἐξῇ μεγαλύνειν σε καὶ δοξάζειν ἀεὶ τὴν τὸ γένος ἡμῶν ὑπερφυώς μεγαλύνασαν· ὅτι σοι πᾶσα δόξα πρέπει καὶ τῷ σῷ τόκῳ συν Πατρί τε καὶ Πνεύματι νῦν καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας. 'Αμήν.

Iambic verses on the painted histories of the principal feastsVersus Iambici in principalium festorum pictas in tabulis historias

col. 1115–1116page 39 of 82
Epistola nuncupatoria
PG 120:1115τὰ δεσμὰ ῥήξας κροαίνει κατὰ πεδίων, παρὰ τῶν παρ' ἡμῖν ταύτης τῆς ἐργασίας προεστηκότων, 'Ελλáð', σɛ. ὥσπερ ἐξ οὐρανοῦ προκύπτων φθέγγεσθαι. Ελλανοδίκας ἑαυτοὺς ἀντὶ θεατῶν ποιεῖσθαι, οἱ τὰ τῆς Ἑλλάδος οἱ γὰρ ἐν σοφοῖς Φαῦλοι παρ' ὄχλῳ μουσικώτεροι λέγει,
col. 1117–1118page 40 of 82
PG 120:1117σχεδιάζων εἰς τὰ τῶν Ἑλλήνων ὑπομνήματα.

Iambic commentary on the painted festival iconsVersibus iambicis Commentarius in pictas festorum tabulas

col. 1119–1120page 41 of 82
Monitum lectoriProgramma in totum librum
PG 120:1119* ΕΙΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΜΕΓΑΛΟΥΣ ΤΩΝ ΕΟΡΤΩΝ ΩΣ ΕΝ ΤΥΠΟ ΕΚΦΡΑΣΕΩΣ ΥΠΟΜΝΗΜΑ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΩΤΑΤΟΥ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΕΥΧΑΙΤΩΝ Διὰ στίχων Ιαμβικών. Πρόγραμμα εἰς τὴν ὅλην βίβλον. Πάλαι διδαχθεὶς ὡς ἄριστον πᾶν μέτρον, Τὰ τ᾿ ἄλλα πάντα μετριάζω, καὶ λόγους. Οἱ γὰρ περιττοὶ τῶν περιττῶν εἰκότω; Οὗτος ἦν ἐπὶ βασιλέως Ῥωμαίων Κωνσταντίνου τοῦ Μονομάχου καὶ Ζωῆς τῆς βασιλίσσης· ἔτη δὲ τὸ ἀπὸ τότε συντείνει εξηκοντατέσσαρες πρὸς τοῖς που τακοσίαις. Ανὴρ δὲ σοφώτατος καὶ ἁγιώτατος κ. συνέγραψε πλείους των λόγων, καὶ ἐπιστολὰς, καὶ στίχους ιαμβικούς, καὶ ἄλλα πολλὰ λόγου καὶ χάο μιτὸς ἄξια, καὶ πολλοὺς τῶν ἀνθρώπων ἐξεπαίδευσε πεπληρωμένες ὢν τῆς τοῦ παναγίου Πνεύματος χά ς της. Εἰς πίνακας. (α) Οπτάνονται οἱ μέγιστοι οὗτοι, καθ' ένα πρότερον, εἶτα καὶ ἅμα, ύπαρ οὐκ ὄναρ, τῷ τότε τῆς Εὐχαίτων πόλεως τῶν ἱερῶν ἐξηγουμένω, Ἰωάννῃ τῷ πάνυ, ἀνδρὶ τ᾿ ἄλλα μέν ἐλλογίμῳ, καὶ παιδείας ἑλληνικῆς οὐκ ἀμαίως ἔχοντι, ὡς τὰ αὐτῷ πονηθέντα δείκνυσιν, ἀρετῆς δὲ εἰς ἄκρον ἐλλην απότη Ὁ δὲ θεῖος ἐκεῖνος ἀνὴρ ἀναστάς, ὁ Εὐχαίτων δηλαδὴ Ἰωάννης, καθὼς οἱ ἅγιοι εισηγήσαντο, διεπράξατο τό τε πλῆθος καὶ στασιάζοντας καταστείλας (ἐδόκει καὶ γὰρ ἐπ' ἀρετῇ διαβόητος ὁ ἀνὴρὴ τὴν ἑορτὴν ταύτην παρέδωκε Εκκλησία ἑορτάζειν
col. 1121–1122page 42 of 82
PG 120:1121Χρήξειν δοκοῦσι πραγμάτων τε, καὶ λόγων 5 Ἐμοὶ δὲ μικρῷ πραγμάτων μικρός λόγος, Καὶ τῶν λόγων οὖν μικρὸν ἀρκείτω μέρος, Εἰς δεῖγμα, καὶ γνώρισμα τῶν ὅλων λόγων, ριέχονται ἀποφάσεις συνοδικαί, 215. καὶ ὁ Εὐγανείας θεῖον αὐτοῦ ἀπόκειται σῶμα ἐκ βάθρων καταβαλών, μέγαν τε καὶ κάλλιστον ᾠκοδόμησε, μεγαλοπρεπείς αὐτῷ κτήσεις προσαπορίσας, ἂν καὶ ἀντὶ Εὐχανείας Θεοδωρόπολιν κατωνόμασε, Ναὸν αὐτῷ κατὰ τὴν Εὐφάνειαν, ἡ Εὐχαῖτα, περικαλλῆ ἐδομήσατο, τον πρώην καταβαλών, ἐν ᾧ τὸ πολύαθλον ἐκείνου σῶμα κατέθετο, καὶ τὴν πόλιν ἀντὶ τῆς προτέρα; αὐτῆς κλήσεως Θεοδωρόπολιν 69, τῷ προστατοῦντι τοῦ τόπου στέφη περὶ τὴν Μαύραν θάλασσαν, πᾶσαν τὴν περίχωρον, παροικίαν, 47. Ἐπὶ τῆς βασιλείας Αλεξίου του Κομνηνού, ὃς μετὰ τὸν Βοτανειάτην τὰ σκήπτρα τῆς βασιλείας ἐδέξατο, ἐν Κωνσταντινουπόλει στάσις γέγονε παρὰ τῶν ἐλλογίμων καὶ ἐναρέτων ἀνδρῶν κ. τ. λ. Εγκώμιον εἰς τὸν θεοσεβέστατον μητροπολίτην Εὐχαίτων καὶ Πρωτοσύγκελλον,

Part IPars Prima

col. 1123–1124page 43 of 82
PG 120:112308; εἰς κενὸν κέκμηκα πολλάκις γράφων. Εὼ γὰρ εἰπεῖν οἷς ἐχρησάμην λέγων. 10 Τις γὰρ περιστεία τε, καὶ τί τὸ πλέον Ἐν παντὶ μόχθῳ τῷ βροτοῖς μοχθουμένῳ; Κἂν πολλὰ φυσήσωσιν ἐν τῷ νῦν βίῳ, Λέγοντες, ἢ γράφοντες εἰς ἀπληστίαν, Ομβρους ἀμέτρους εκχέοντες ῥημάτων, 45 Βροντῶντες, ἀστράπτοντες ἐξ εὐγλωττίας. Πλεῖστον μὲν ὕψος οὐρανοῦ, καὶ γῆς βάθος, Πλείστη δὲ τούτων ευρυχωρία μέσον. Πνείτωσαν εἰς ἄπειρον· ἄφθονος τόπος, Οὐδεὶς στενώσει τήνδε τὴν ἀπειρίαν. 20 Πολλὰς φορά; ἤνεγκεν ἤδη πνευμάτων, Πλείους δ' ἐνεγκεῖν ἐστιν ηὐτρεπισμένη, Ἕως ' ἀποπνεύσωσιν ἐσχάτην μίαν, Ἕως λυθῶσιν εἰς ἀδηλίας χάος, Μηδὲν κατορθώσαντα πλὴν κενούς πόνους. 25 Αλλ' οἱ μὲν ὡς θέλουσιν· οὐδεὶς γὰρ φθόνος. Ἐγὼ δὲ τούτους ἐξελών μου τους λόγους. Πολλῶν ἀπ' ἄλλων ἐμμέτρων, οὐκ ἐκ μέτρων, Μόνους φέρων δίδωμι τοῖς λόγων φίλοις, Ως γεῦμα μικρὸν δαψιλοῦς ἀνθοσμίου 30 Οἷς ἡδονὴ γένοιτο ταῦτα μετρία. Κόμος δ' ἀπέστω, καὶ μέθη, καὶ ναυτία. Ἔχοντες οὖν μοι τοὺς βραχεῖς " φίλου λόγους, Αὐτοὶ δι᾿ ἔργων μᾶλλον ἢ μακρῶν λόγων, Εὔχεσθε πᾶσιν εὐαρεστεῖν τὸν φίλον, 35 Πλέον δὲ πάντων τῷ λογιστῇ, καὶ λόγῳ, τῇ καν 4 μόγις γένοιτο πραγμάτων λόγος. “ὓς ἔργα σώζων ἐκπυρὸς τὰ σὺν λόγῳ, Εἰς καῦσιν ἐκδίδωσιν ἀπράκτους λόγους, Ως χόρτον, ὡς ἔρημον ικμάδος ξύλον. 40 Εγωγε τοίνυν ἔργα τῷ λόγῳ φίλα Φέροιμι, και λάβοιμι την σωτηρίαν. Λόγων δὲ πολλῶν, καὶ γραφῶν ἄλλοις μέλοι. ΕΙΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΜΕΓΑΛΟΥΣ ΤΩΝ ΕΟΡΤΩΝ ΩΣ ΕΝ ΤΥΠΟ ΕΚΦΡΑΣΕΩΣ. Α΄. Εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Χριστοῦ Γέννησιν. Τί τοῦτο; φῶς ἤστραψεν ὡς ἐξ αἰθέρος, ᾿Αὴρ δὲ μεστός μουσικῆς συμφωνίας. 45 Πρόσχωμεν, ὡς μάθωμεν. Ὢ μυστηρίου Ο Παρεμβολή τις ἀγγέλων κράζει μέγα, Θεῷ, λέγουσα, δόξα τῷ σαρχουμένῳ. Καὶ πῶς Θεὸς σάρξ; ποῦ τὸ θαῦμα; καὶ πόθεν Τὸ θαῦμα τοῦ; Βάδιζε σὺν τοῖς ποιμέσι γρ. ἀποπνεύσουσιν ἕως. " γρ. φίλους. Ο γρ. λόγος. αν και μόγις. λόγος μόγις

Part IIPars II

col. 1125–1126page 44 of 82
PG 120:112550 Ἐκεῖ γὰρ αὐτοῖς, ὡς ὁρᾷς, ἐπειγμένοις Καταφρόνησις γίνεται τῶν θρεμμάτων Τούτοις συνελθών, ἐμφοροῦ μοι τοῦ πόθου. Αντρον θεωρεῖς, ἄντρον ἡμελημένον, Ἐν ᾧ φάτνη τις, καὶ βρέφος, καὶ παρθένος. 5. Θεὸς πένης, ἄοικος, ἐν φαύλῳ φάκει, Εἰς φῶς προελθὼν ἄρτι. Φεῦ τί μοι λέγεις; Ψεύδος μὲν οὐδὲν, ἀλλ' ἀληθῆ μανθάνεις. Καὶ μάρτυς ἀστὴρ, ἂν κατ᾽ οὐρανὸν βλέπεις, Ἐκεῖθεν ὁ ἧκε τὸ βρέφος σοι δεικνύων. 60 Οὗτοί τε συντρέχοντες, ὡς πρὸς Δεσπότην, ῶν καὶ τὸ τερπν ᾆσμα τῆς εὐφημίας. Οἷς συμμελῳδεῖν, οὐκ ἀπιστεῖν σε πρέπον. Εἰς γὰρ χάριν σὴν ταῦτα πάντα συντρέχει. Θεὸς βροτωθείς, ὡς θεώσῃ τὴν φύσιν. 65 Πένης ὑπὲρ σοῦ, πλούσιόν σε δεικνύων. Ἐπικροτοῦντες ἄγγελοι ταῖς ἐλπίσι. Μήτηρ άνανδρος, παρθένος βρεφοτρόφος, Μάγων τὰ λαμπρὰ δῶρα, ποιμένων δρόμος, Χαρᾶς τὰ πάντα μεστά, καὶ θυμηδίας. 70 Τούτοις μὲν οὖν σύγχαιρε, καὶ συμπροσκύνει, Τα δὲ τόνδε τὸν κατηφή πρεσβύτην Δάκνει γὰρ αὐτὸν ἄλλο τι κρυπτόν πάθος, Εξεῖ δὲ τούτου μικρὸν ὑπνώσας λύσιν, Καὶ συγκροτήσει πᾶσιν ἡμῖν ἡδέως. Β. Εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Χριστοῦ Βάπτισιν. 75 ᾿Ανὴρ κομήτης αὐχμὸν ἄγριον τρέφων, Τρίχας καμήλου, καὶ ο δορᾶς ζώνην φέρων, Ασαρκος, ἡμίγυμνος, ἀγγέλου τύπος, Ηκει προφήτης καινὸς ἐξ ἐρημίας Πρῶτον δ᾽ ἑαυτοῦ Χριστὸν εἶναι μηνύων, 80 Δείκνυσιν αὐτὸν πᾶσι τοῖς ἡθροισμένοις. Τούτῳ προσελθὼν Χριστὸς ὡς ἐγνωσμένος, Αἰτεῖ λαβεῖν βάπτισμα τοῖς ἄλλοις ίσα. Ο δ' εὖ γινώσκων ὅστις οὗτος, καὶ πόθεν, Πείραν τὸ πρᾶγμα, πεῖραν ἡγεῖται μόνοι 25 "Οθεν κραταιῶς ἀντιτείνει τῷ λόγῳ. Πλὴν ἀλλ᾽ ὑπείκει Δεσπότου προθυμίᾳ Τρέμει δ' ὅμως τὴν χεῖρα, καὶ ψαύει μόλις Ανω θεωρῶν, ὡς ίλιγγον ἐκφύγοι, Μᾶλλον δὲ κἀκεῖ φρικτὸν ἄλλο τι βλέπει. 90 Περιστερὰ κάτεισιν εἰς γῆν ὑψόθεν, Ην οὐρανοὶ πέμπουσιν ἐκ τῶν σχισμάτων Φωνὴ δ' ἐκεῖθεν πατρική βροντα μέγα, Υἱὸν καλοῦσα Χριστὸν ἡγαπημένο, Καὶ μαρτυρεῖ τὸ Πνεῦμα τούτῳ προστρέχον, 95 Δι' δν κατῆλθεν, ᾧ σεμνῶς ἐφιζάνει. Πτηνῷ δ' ἔοικεν ὀξυκινήτῳ φύσει, Περιστερᾶς γὰρ εἶδος ὡς ἁπλουστέρας. Συνεὶς δὲ ταῦτα καὶ ποταμὸς ἡρέμα Ἱστᾷ τὸ ῥεῖθρον τοῦ δρόμου, καὶ προσμένει, 100 Οὕτω γε τιμῶν τὴν Θεοῦ παρουσίαν, Καὶ τὴν καλὴν κάθαρσιν ἀντιλαμβάνων, Ὡς πρῶτος αὐτὸς τὴν χάριν δεδεγμένος, Αρχὴ γένηται τῷδε τῷ μυστηρίῳ. Τοῦτο βροτῶν φῶς, τοῦτο δευτέρα πλάσις, ἰσ. ἧκον. * γρ. βάπτησιν. Ο γρ. δοράς. Τούτῳ προσελθών. εγνωσμένος Αγνοημένος, ἡγνωσμένος, γνόομαι γνωστ.) ὁ δ' εὖ γινώσκων, εδ

Part III, IVPars III, IV

col. 1127–1128page 45 of 82
PG 120:1127105 Χάρισμα, και σφράγισμα, καὶ σωτηρία. Τοῦτο ' κροτοῦσιν ἄγγελοι, τοῖς γηΐνις Ήδιστα συγχαίροντες, ώς θεουμένοις. Απευχαριστῶ πολλὰ τῷ λελουμένῳ Τούτου γὰρ οὐδὲν εἰς ἀμοιβήν μοι πλέον. Γ. Εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Χριστοῦ Μεταμόρφωσιν. ο Φρίξον θεατὰ τὴν ἐρωμένην θέαν, Καὶ στῆθι μακράν, εὐλαβῶς κάτω βλέπων, Μή πως καταστράψη σε Χριστὸς ἐγγύθεν, Καὶ ζημιωθῇς σαρκικῶν φῶς ὀμμάτων, Ως Παῦλος ἄλλος ἀστραπῇ βεβλημένο;. 115 Ορᾷς μαθητάς ἐνθάδε προκειμένου; Οὐ γὰρ φέρειν ἔχουσι τὴν λαμπηδόνα. Βλέπει δὲ Μωσῆς τὴν χάριν σὺν Ηλία Γνάφος [γὰρ] αὐτοῖς • προξενεῖ παρρησίαν. Σύ δ' εἰ λαλούσης ἐκ γνόφου φωνῆς μόνον 123 Θείας ἀκούσῃς, εὐτυχεῖς, καὶ προσκύνει. Δ'. Εἰς τὴν ἔγερσιν τοῦ Λαζάρου. Ο τῆς Γραφῆς νοῦς· ἀλλ᾿ ἄκουε, καὶ βλέπει *Ην τις δίκαιες Λάζαρος, Χριστοῦ φίλος. Τοῦτον θανόντα γῆ καλύπτει, καὶ τάφος. Δε σύγγονοι θρηνοῦσι τὸν τεθαμμένον 123 Τοῦ γὰρ φιλοῦντος ἀγνοοῦσι τὸ κράτος. Πάρεστιν αὐτός· αἱ δὲ συντονωτέρως Κλαίουσι, κωκύουσι, προσπίπτουσί τε Καθυστερείν λέγουσι τὴν παρουσίαν. Οψεσθε, φησί, τὴν ἐμὴν ἐξουσίαν 130 Ο δημιουργός. Που δ' ὁ τοῦ φίλου τάφος; Ιδού, σέσηπε, τὸν τεταρταίον βλέπεις, Απεκρίθησαν. Καὶ σκόπει τὸν Δεσπότην Υποκριτής ἄριστος ὁ ζωηφόρος Σχολῇ βαδίζων δυσφορεί, καὶ δακρύει, 155 Εξ οὐρανοῦ τε δῆθεν αἰτεῖ τὴν χάριν. Σὲν ἔργον, ὦ κράτιστε, τί βλέπεις άνω Ἐγγὺς δ' ὁ μάρτυς. Εἰ κελεύσεις γὰρ μόνον Τρέψεις τὸ πένθος εἰς ἑορτὴν αὐτίκα, Οὐκοῦν κελεύει. Δεῦρο δ' έξω, κραυγάσα;. 140 Ζωὴν ἑτοίμως ἐμπνέει τῷ κειμένῳ. Γοιαῦτα Χριστὸς οἶδε ποιεῖν τοῖς φίλοις. Εξάλλεται γοῦν ζῶν ὁ νεκρὸς ἐκ τάφου, Καὶ δὴ βαδίζει χειρίαις ἐσφιγμένος. Πλὴν ἀλλ᾽ ἀνεῖται, καὶ λυθεὶς ἀποτρέχει, 115 Τὸ δεῖπνον οἶμαι σκευάσων ὁ γεννάδας, Εἰς δεξίωσιν προσφιλούς εὐεργέτου, Δι᾿ ὃν πάλιν ζῇ, καὶ τροφῆς δεῖται πάλιν. Ε΄. Εἰς τὰ Βαΐα. Ανοιγε τὰς τὰς, ὦ Θεοῦ πόλις, πύλας, Ας ἠγάπησε Κύριος παντοκράτωρ. 150 Ἰδοὺ γὰρ αὐτὸς ἔρχεταί σοι Δεσπότης, Πρᾷος, δίκαιος, μέτριος, ταπεινόφρων, Εχων όχημα πωλον εὐτελοῦς ἔνου, Καὶ τοὺς μαθητὰς ἐκ ποδῶν ὁδοιπόρους. Παίδες προπεμπέτωσαν αὐτὸν ἐν κρότοις 155 Δεῖ γὰρ τὸν ἁγνὸν ἐξ ἁγνῶν τιμὴν ἔχειν. Κλάδους προσειέτω δὲ νικητηρίους * (Ως τοῦ παρόντος χθες κατειδὼς τὸ κράτο;) ο * γρ. κρατοῦσιν. * γρ. προξενοι.· γρ. Ος τοῦ παρόντος χθες κρατεῖ δὲ τὸ κρ. Γνόφος γὰρ] αὐτοῖς. Γὰρ ῾Ως τοῦ παρόντος χθὲς,

Part VIPars VI

col. 1129–1130page 46 of 82
Pars V
PG 120:1129Ο γ' ἄλλος ὄχλος τους χιτῶνας στρωννύων. Ύμνους προσαδέτωσαν ἱκετηρίους 160 (Σωτὴρ γὰρ ήκει πάσιν ὁ ζωηφόρος) Οσοι λαβεῖν θέλουσιν αὐτοῦ τὴν χάριν. Σὺ δ᾽, ὦ ποθεινή, πρὸς τί τὰς σαυτῆς πύλας, Σιών, ἀνοίξει;; Ενδον ἐμπεπλησμένη Λῃστῶν ἀπηνῶν, δυσσεβῶν, μιαιφόνων, 465 Οὓς οὐ δ' ὁ νεκροὺς ἐξανιστῶν ῥᾳδίως. Αδην τε νικῶν οὗτος 10 εντρέπει τάχα Τοῖς γὰρ φόνου πνέουσιν αἰδὼς οὐκ ἔνι, Καὶ μᾶλλον, εἰ φθόνος τις αὐτοὺς ἐκφλέγει. Όμως δ' ἄνοιγε, καὶ δέχου τὸν Δεσπότην. 170 Καὶ γὰρ πάρεστι τοῦ παθεῖν, οἶμαι, χάριν, Ἐπείπερ οἶδε, καὶ παθών, φεύγειν πάθος. Οὐ δή τις ἡμῖν ἐστιν, ἐντεῦθεν φόβος. Ὡσαννὰ τοίνυν, σῶσον εὐλογημένε, Οὕτω προσηνὴς εἰσελαύνων, καὶ φέρων 175 Βροτοῖς ἅπασιν ἐκ παθῶν ἀφθαρσίαν. Γ'. Εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Χριστοῦ Σταύρωσιν. Νυξ ταῦτα. Καὶ γὰρ ἥλιον κρύπτει σκότος, Αχλὺς δὲ πληροί πάντα καὶ βαθὺς ζόφος. Πῶς οὖν θεωρῶ, δημιουργέ Χριστέ μου, Σταυρούμενόν σε; Φεῦ, τί τοῦτο; καὶ πόθεν; 180 Σωτῆρα κόσμου προσδοκῶν σε μακρόθεν, Νῦν ὡς κακοῦργον εἰς ἀμᾶς ξύλον βλέπω. Απῆλθεν εἶδος, κάλλος οὐκ ἔχεις ἔτι Μήτηρ δὲ θρηνεῖ, καὶ σὸς ἠγαπημένος, Μόνοι παρόντες τῶν πρὸ μικροῦ σου φίλων. 185 Φρούδοι μαθηταί, καὶ πτερωτοὶ δ' οικέται Μάτην περιτρέχουσι, μεστο: δακρύων. Οὐ γὰρ βοηθεῖν εὐποροῦσε τῷ πάθει, Μέγας δ' ἄπεστι σὸς Πατὴρ παντοκράτωρ, Μόνον λιπών σε ταῦτα πάσχειν, ὡς λέγεις. 190 Καίτοι προείπες οὐχὶ λειφθῆναι μόνος, Συνόντος αὐτοῦ καὶ τανῦν πάσχοντί σοι. Αλλ' οὐκ ἄπεστι. Πνεῦμα γὰρ σὸν λαμβάνει, Συνευδοκῶν τε, καὶ συνών σοι, καὶ φέρων Υἱοῦ τελευτὴν ἡγαπημένου βλέπειν. 195 11 Δεῖ γάρ με, δεῖ τοι συνθανεῖν, εὐεργέτα, Ως συμμετάσχω τῆς ἐγέρσεως πάλιν. Οὕτως ἔδοξε· τοῦτο τῆς εὐσπλαγχνίας Ὑμῶν πρὸς ἡμᾶς ἡ μεγίστη χρηστότης Εὐγνωμονοῦμεν. Πλήν τάχυνον ἐκ τάφου 200. Σπεύσεις δὲ πάντως. Ήλιος γὰρ ἐνθάδε, Ο πρὶν ζοφωθείς, καὶ κρυβεὶς εἰς τὴν χάριν, Έλαμψε φαιδρὸν αὖθις ἀνθ' ἑωσφόρου, Σὲ τὸ μέγιστον "Ηλιον προμηνύων Ἐκ γῆς τ' ἀνίσχειν, φῶς τε πέμψειν αὐτίκα. 205 ίδοιμεν οὖν λάμποντα και σε, Χριστέ μου, Ὥσπερ τὸ σὸν ποίημα τὴν νῦν ἡμέραν, Δι' ἧς ὁρῶμεν τούσδε τοὺς θείους τύπους, Καί σοι συναστράψοιμεν ἐκ γῆς καὶ τάφων. Ζ'. Εἰς τὴν Θεοτόκον δακρύουσαν. Ὢ τοῦ πάθους Δέσποινα, καὶ σὺ δακρύεις; 10 γρ. εντρέχει. 13 γρ. δεῖ με γάρ. 18 γρ. ἀνασχεῖν. 6) "Αδην τε νικῶν οὗτος. Εντρέχει έντρέπει, ήγουν δυσωπεί, αιδώς 3. Εως τίνος οὐ βούλει ἐντραπήναί με;

Part VIIIPars VIII

col. 1131–1132page 47 of 82
Pars VII
PG 120:1131210 Καὶ τίς βοηθός τῶν παρ' ἡμῶν δακρύων, Εἰ καὶ σὺ πάσχεις άξια θρηνωδίας; Τίς ἐλπὶς ἄλλη; Τίς παράκλησις; Φράσον. Καὶ μὴν ἐχρῆν σε μᾶλλον εὐθύμως ἔχειν, Ανθρωπε χρηστὲ τοῦ 18 τέλους προκειμένου. 913 "Αλλοι; γὰρ ἄλλο φάρμακον σωτηρίας, 1919 Εμὸν δὲ πένθος κοσμικοῦ πένθους λύσις. ΙΙ. Εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Χριστοῦ καὶ ζωηφόρων Ἀνάστασιν. Σκόπει, σκόπει τὸ θαῦμα τοῦ τεθαμμένου, Εως θεατόν ἐστι, πρὶν παραδράμη. Μή πως επιστῆς ὕστερον λαλουμένῳ, Θέλων προσάπτειν τοῖς ὑπὲρ φύσιν, φύσιν. Τοίνυν, μαθητὰ τῶν ἀποῤῥήτων, δρα 1:55 Καὶ ζῶντα Χριστὸν αὖθις· εὖγε τοῦ τάχους. ὺς ὀξὺς εἰς ἔγερσιν ὁ ζωηφόρος, Τάφοι κατοικεῖν νεκρὸς οὐκ εἰθισμένος. Τριήμερον γοῦν, οὐ τριέσπερον βλέπεις, Καν ζωοποιῇ τετραημέρους φίλους, 12:0 Νῦν δ' ἐξαναστὰς τοὺς γενάρχας ελκύει Χερσὶ κρατα:αῖς ἐκ παλαιῶν μνημάτων. Πρῶτον δ' ἀνορθοῖ τὸ προπεπτωκός πάλαι Έπειτα τὸν βρίθοντα τόνδε πρεσβύτην, Μεθ' ὧν άπασαν ἐξεγείρει τὴν φύσιν, 1255 Δι' ἣν κατελθὼν μέχρι σαρκὸς, καὶ τάφου, Αδην πατεῖ τύραννον ἀνθρωποφθόρον. Πλὴν ὡς ἀπαρχὴν τοῦ γένους τοῦ σοῦ δέχου Αδάμ, Δαβίδ τε καὶ σοφὸν Σαλομώνα, Οὓς ἡ Γραφή σοι ζώντας ὧδε δεικνύει, 1950 Ω; τοῦ διδόντος τὴν ἔγερσιν Πατέρας. Αὐτὸς μὲν οὖν τοὺς ἄνδρας ἐκ νεκρῶν ἔχεις. Εξαν γυναίκες, τὴν ἁπάντων μητέρα. Οὗτοι δὲ τυφλούσθωσαν ἐκ φόβου τέως Φρουροί μάταιοι, δυστυχεῖς ὑπηρέται. 1255 Βάλλει γὰρ αὐτοὺς ἀστραπαῖς ὁ Δεσπότης, Ως μὴ θεαθῇ δυσσεβῶν ὄψει πάλιν. Σε δ' ἀξιωθεὶς ὧν ὁρᾷς θεαμάτων, Ἐπικράτησον· σὴν ἀνάπλασιν βλέπεις. Καὶ χαῖρε, χαῖρε, πάσχα τοῦτο Κυρίου. Θ'. Εἰς τὴν ψηλάφησιν. Χριστός, μαθηταί, Χριστός ἐστι καὶ πάλιν. Θαρσείτε, μὴ κλονεῖσθε τῇ ξένῃ θέα, Μηδὲ " πτοεῖσθε τὰς ἀδήλους εἰσόδους Οὐδεὶς γὰρ ὑμᾶς όψεται κεκρυμμένους Αλλ' αὐτὸς ἀκράτητον ειληφώς φύσιν, Οὕτω διέδρα καὶ τάφον κεκλεισμένον. Ἀλλ᾽, ὦ τί τοῦτο 18; νῦν γὰρ ὥσπερ ᾐσθόμην Οὐχ οὗτος ὁ πρὶν εύστομος δημηγόρος; Οἷον κάτω νενευκεν ἐκπεπληγμένος; Ἡ χεὶρ δὲ ναρχα, και 10 παρειμένη τρέμει, 1970 Πλευρὰν φλέγουσαν ψηλαφᾷν ώρμημένη. Χριστὸν προδήλως, ὦ φιλοπράγμον, βλέπεις, Ως ἡ παροῦσα μαρτυρεί σοι δειλία. Νῦν οὖν πέπεισο, καὶ λιπὼν τοὺς πρὶν λόγους 13 σ. πάθους. 1 γρ. ποιεῖσθε τὰς ἀδήμους. τ ἴσ. νοῦν γὰρ οὐ παρεσχόμην.. 10 γρ. παρειμένα. Αλλοις γὰρ άλλο. 216 85, χαίρων ὀνείροι; καὶ σκιαῖς. Μηδὲ πτοείσθε.

Part X, XIPars X, XI

col. 1133–1134page 48 of 82
Pars IX
PG 120:1133Γλώσσας ἀπαρτίζοντα τὰς ἐρωμένας, Θαύμαζε, καὶ κήρυττε τὸν Ζωηφόρον 1. Εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Χριστοῦ καὶ σωτήριον Ανάληψιν. Οὐκ ἦν ὁ Χριστὸς σαρκικῶν ἐκ σπερμάτων, Κἂν σὰρξ προήλθε ἐκ μητρικῶν αἱμάτων. 'Αλλ' ἐκ Θεοῦ φὺς καὶ κατελθὼν ὑψόθεν, Εἰς οὐρανοὺς ἄνεισι πρὸς Θεὸν πάλιν, Καὶ σῶμα θεῖον ἐκ ταφῆς ἀφθαρτίσας, 1280 Φέρει σὺν αὐτῷ, καὶ καλύπτεται νέφει. Οὗτοι δ᾽ ἄνω βλέπουσιν ἐκπεπληγμένοι, Καὶ χεῖρας ἐκτείνοντες ὡς πρὸς αιθέρα, Ζητοῦσιν ὥσπερ τὴν σύναρσιν ἐκ πίθου, Φίλοι μαθηταὶ, καὶ τεκοῦσα Παρθένος. 1285 Όθεν καταστέλλουσιν αὐτοὺς ἡρέμα Λόγοι προσηνεῖς ἀγγέλων εὐαγγέλων, Οὕτω, λέγοντες, Χριστὸν ἥξειν καὶ πάλιν, "Ωσπερ κατείδον ἄρτι γῆθεν ἡρμένον, Πέρας γὰρ εἶναι τοῦτο τοῦ μυστηρίου. 1200 Ταῦτα προδήλως ο γραφεύς τῶν εἰκόνων Τύποις διδάσκει τὴν ἀλήθειαν σέβων. ΙΑ'. Εἰς τὴν ἁγίαν Πεντηκοστήν. Τὴν ἐσχάτην τε καὶ μεγίστην ἡμέραν Γράφει πρὸς ἀκρίβειαν ἡ σοφὴ τέχνη, Καθ' ἦν τὰ φρικτά θαυματουργεῖται τάδε. 1995 Διόσοφόν τι τοὺς ἀποστόλους φέρει Αφνω δ' ἄνωθεν ἦχος εμπίπτει μέγας, Καὶ φῶς τε καὶ πῦρ συγκάτεισιν υψόθεν, ἐκλαβών. γρ. 18 Θεόν. Ας οὐκ ἔγνω τις γηγενών πλὴν ἐνθάδε. 1500 Τούτων δ᾽ ἕκαστος προσλαβὼν αὐτῶν μίαν, Φωνὰς δίδωσι τοῖς παροῦσι ποικίλας, *Αλλος πρὸς ἄλλον 1' ἐκλαλῶν τὴν νῦν χάριν. Η συνδρομὴ δὲ πρὸς τὸ θαῦμα τῶν ἄλλων Διδασκάλους δείκνυσι τοὺς καθημένους, 1505 *Απασιν αὐτοῖς προσλαλοῦντας γνησίως, Εἰ καὶ συνῆλθον ἐκ γενῶν ἀλλοθρόων (Πλήθη γὰρ ἐθνῶν εἰσι συμμεμιγμένων). Σὺ δ', εἰ ξενίζῃ πρὸς τὸ τῆς θέας ξένοι, *Ακουε, καὶ πίστευε τοῖς λαλουμένοις, 1310 Καὶ δοὺς σεαυτὸν τοῖσδε τοῖς πυριπνόοις, 18 Θεῖον τὸ Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ δόξαζέ μοι, Τὸ ταῦτα πάντα θαυματουργοῦν ἐνθέως, Φῶς, πῦρ, πνοήν τε καὶ σοφοὺς ἀγραμμάτους. ΙΒ. Εἰς τὸν Ἡλίαν τρεφόμενον ὑπὸ κόρακος. Ζηλωτά, παιδεύθητι μακροθυμίαν, 1315 Καὶ μὴ τὸ πῦρ ἄνωθεν, ἀλλ' ὕδωρ βρέχε Και σε τρέφει κόραξ γάρ, οὐ καταφλέγει Οθεν διδαχθεὶς ὡς κακὸν λιμὸς μέγα, Αρδευε τὴν γῆν, καὶ τὰ γῆς ζῶα τρέφε. Χρήζεις τροφῆς γὰρ καὶ σὺ τοῖς ἄλλοις ἴσα, ΙΓ΄. Εἰς τὴν κατὰ τὸν ἅγιον Παῦλον καὶ τὸν Χρυσόστομον ίστορίαν. 1390 Σίγα, θεατὰ, καὶ βραχὺν μεῖνον χρόνον, Τι Εἰς τὴν κατὰ τὸν ἅγιον

Part XIV-XVIPars XIV - XVI

col. 1135–1136page 49 of 82
Pars XII, XIII
PG 120:1135Μή πως ταράξῃς τὴν καλὴν συνουσίαν, Καὶ ζημιώσῃς κόσμον ἐνθέους λόγους. Ἐξ οὐρανοῦ γὰρ ἄρτι τούτους του τρίτου "Ηκει κομίζων Παῦλος αιθεροδρόμος. 1:25 Κινεῖ δὲ χεῖρα πρὸς γραφῆς ὑπουργίαν Οἰκουμένη; τὸ θαῦμα, τὸ χρυσοῦν στόμα. Ζήλου, τὸ λοιπὸν, ὃν πρὸ τῶν θυρῶν βλέπεις, Τούτω τε συνθαύμαζε, και συγκαρτέρει. ΙΔ'. Εἰς τὸν ἅγιον Ιωάννην τὸν Χρυσόστομον. 1) Η γλώσσαν εὑρὼν πῦρ πνέουσαν, ζωγράφε, 1500 Μύνην ἀφῆκας εὐλαβηθεὶς τὴν φλόγα; Η πάντα τολμῶν προσγράφεις καὶ τὸ φλέγον; Καὶ φθέγγεται μὲν, καὶ λαλεῖ παραινέσεις, 'Αλλ' ἔστιν ἰσχνόφωνο; ἐξ ἀσιτία;. Ἐμὲν τὸ λεἶπον· οὐ γὰρ οἷς παρεσχόμην. 1505 Νῦν οὖν ὑποσχών, γνώσομαι τί μοι λέγει. Βαβαί· καταφρονεῖν με πείθει τοῦ βίου. ΙΕ΄. Εἰς τὸν ἅγιον Γρηγόριον τὸν Θεολόγων. Τί σοι τὸ σύννουν βλέμμα βούλεται, Πάτερ; Λέξειν τι καινὸν ἐκβιάζῃ μοι τάχα. 'Αλλ' οὐκ ἂν εὕροις· πᾶν γὰρ ἀνθρώποις ξένον. 1510 Εγνώρισαν φθάσαντες οἱ σοί μοι λόγοι. 17'. Εἰς τὸν μέγαν Βασίλειον. Επιπρέπει τις σεμνοποιός ὠχρότης Ἐξ ἐγκρατείας τῷ σοφῷ διδασκάλῳ. 15 γρ. ἡ γλῶσσα νευρών. 30 γρ. θαύμα. 'Αλλ' εἰ λαλήσει (ζῇν γὰρ δοκεῖ καὶ τύπος, Τρυφὴ τὸ χρῆμα, φαιδρότης, καὶ τερπνότη; 1345 Οὐκοῦν τὰ χείλη πρὸς λόγους κίνει, Πάτερ, Τοὺς καὶ λίθους θέλγοντας. ᾿Αλλὰ μὴ λέγε, *Απερ διδάσκων εἰς συναίσθησιν ἄγεις. Δάκνειν γὰρ οἶδε ταῦτα (κἂν στάζῃ μέλι) Τοὺς ἕλκεσι βρύοντας, ἐξ ὧν στυγνότης, 1550 Πρὸς ἦν ἐπαρκεῖς καὶ γραφεὶς οὕτω μόνον. ΙΖ΄. Εἰς τοὺς τρεῖς ἅμα. Τριὰς μὲν εὗρεν ισαρίθμους συμμάχου; Υπερμάχους δ' ἔστησε πίστις ἐνθάδε, 'Ανάξιον κρίνατα, καὶ πόρρω λόγου, τῶν τοῖς λόγοις σύνεστι, μὴ καὶ τοῖς τύποις. 1355 "Οθεν γραφέντες ζῇν δοκοῦσι καὶ λέγειν "Απερ φέρουσιν αἱ θεόγραφοι Βίβλοι. Ταύτην ἀμοιβὴν τοῖς διδασκάλοις νέμει Εὔνους μαθητής, οἰκέτης Ιωάννης. 11. Εἰς τὸν ἅγιον Νικόλαον. Αὐτὸν κρατῶ σε προσκυνῶ τε καὶ βλέπω. 1360 Αὐτὸν κρατῶ σε· σὸν δὲ τὸ σῶμα καὶ τάδε, Ανὴρ ἐναργώς πρεσβύτης. Ἐκ χρωμάτων Σαφὲς τὸ σῶμα· πνεῦμα δ᾽ ἂν σοι καὶ λόγον Ἐμὸν παρέσχον, εἰ λαβεῖν κατηξίους. Οὕτως ἔχειν πόθος με πείθει, καὶ λέγειν.

Part XIXPars XIX

col. 1137–1138page 50 of 82
Pars XVII - XVIII
PG 120:1137ΙΘ'. Εἰς τὸν ἅγιον Κωνσταντῖνον τὸν εἰ ἐν τῇ κα' Μαΐου. Κόσμῳ νεκρωθείς, καὶ Θεῷ ζήσας, Πάτερ, Απεκρίθης ζῶν, καὶ θανὼν ἀνευρέθης Κράζεις δὲ σιγῶν, καὶ βοᾷς ἐκ τοῦ τάφου, 1568 Σάλπιγγα τὰς σας θαυματουργίας ἔχων. 999 Εντεῦθεν ὁ πρὶν πᾶσιν ἡγνοημένος, 1000 Νῦν καὶ βασιλεῖς προσκυνητὰς ἑλκύεις, τῶν ἔργον ἡ στέφουσα τὴν σορὸν χάρις (Πᾶν τερπνὸν ὕλης, καὶ τέχνης πᾶν ποικίλον) Φέρουσα, καὶ τέρπουσα τοὺς θεωμένους, Δι' ἧς ἄριστα την νοητήν σου δίδως 1.005 Δόξαν θεωρεῖν ἐν Θεῷ κεκρυμμένην, " γρ. ἐν τῷ καμήλῳ. τι γρ. κηδίαν. Εως παρ' αὐτοῦ τὰ πρὸς ἀξίαν λάβῃς. Κ'. Εἰς τοὺς ἁγίους Αναργύρους Ἰδοὺ τί τερπνόν, ἢ γέμον θυμηδίας, Ως αὐταδέλφων φιλτάτων συνοικία; "Ην ἡ παροῦσα μαρτυρεί τούτοις στάσις 1010 Καθ' ἣν ὁμοῦ σύνεισιν οἱ γεγραμμένοι. Ανάργυρος μὲν ὁ τρόπος τοῖς συγγόνοις, Τέχνῃ τ' Ιατροί, θαυματουργοὶ δὲ πλέον Ην οὖν θέλεις ἄμισθον ἐξαιτοῦ χάριν. Θεία γὰρ ἐγγὺς εὐτυχὴς δὲ καὶ τέχνη. ΚΔ'. Εἰς τὴν " κηδείαν τοῦ Χρυσοστόμου, καὶ τὴν κατὰ τὸν 'Αδέλφιον ἱστορίας. 1015 Τὸν ἄγγελον μὲν ἐν βροτοῖς ὁ πρεσβύτης Ζητῶν ἔκαμνε, καὶ ποθῶν ἐδυσφόρει, Εἰς τὸν ἅγιον Κωνσταντίνον Βάρλαμα. ἡ καὶ τοῦ Μαΐου ἀπρακτός ἔστι διὰ τὴν μνήμην τῶν ἁγίων καὶ Ισαποστόλων μεγάλων βασιλέων Κωνσταντίνου καὶ ῾Ελένης. Ει 21: Κατὰ τὴν ἑορτὴν τοῦ μεγάλου Κωνσταντίνου ἀπέρχεται ὁ βασιλεὺς εἰς τὸν ναὸν τῶν ᾿Αποστό λων, ἔνθα καὶ ἡ ἁγία τούτου σορὸς κεῖται. Σάλπιγγα τὰς σας. 1369, κατὰ στόμα τρώτοι, ἂν ἔργον ἡ στέφουσα. Εἰς τοὺς ἁγίους Αναργύρους. τῶν θαυματουργών Ἀναργύρων, Η α' του Νοεμβρίου άπρακτος διὰ τοὺς θαυματουργούς 'Αναρ γύρους. οι περὶ εὐπορίστων εῖο τῶν ἁγίων Αναργύρων ἣν οὖν θέλεις ἄμισθον ἐξαιτοῦ χάριν. Εἰς τὴν κηδείαν. Καὶ τὴν κατὰ τὸν Αδέλφιον.

Part XXII, XXIIIPars XXII. XXIII

col. 1139–1140page 51 of 82
Pars XX, XXI
PG 120:1139Χριστῷ παραστήσαιτε τὴν οἰκουμένην Επείπερ εἶδεν ὡς βροτόν τεθνηκότα, Οὕτω τε νεκρὸν πρὸς ταφὴν ἀπηγμένον. Ἐν οὐρανοῖς δὲ τὸν ποθούμενον βλέπει, 1020 Τοῦ προσκυνητού σφόδρα πλησίον θρόνου. Οὗτος πρέπων γὰρ ἦν Ἰωάννῃ τόπος, Σὺν τοῖς Χερουβὶμ ὡς ἐχρῆν τεταγμένῳ. ΚΒ'. Εἰς τὸν ἀρχάγγελον Μιχαήλ. Φῶς, πνεῦμα, καὶ πῦρ, οἴδαμεν τοὺς ἀγγέλους, Παντὸς πάχους τε καὶ πάθους υπερτέρους 1025 'Αλλ' ὁ στρατηγὸς τῶν ἀθλων ταγμάτων. Ο πίστις, οἷα θαυματουργείν ισχύεις; Ως βαστα μορφοῖς τὴν ἀμόρφωτον φύσιν; Πλὴν ἡ Γραφὴ δείκνυσι τὸν γεγραμμένον, Οὐχ ὡς πέφυκεν, ὡς δ' ἔδοξε πολλάκις. ΚΓ'. Εἰς τὸν ἀσπασμὸν Πέτρου καὶ Παύλου. Εξιστόρει μοι, Παῦλε, τὸν μέγαν Πέτρον. Λέγει; γὰρ ἐλθεῖν εἰς Σιών τούτου χάριν. Δίδου δὲ καὶ φίλημα το σύμβολον πόθου, Περιπλακείς ήδιστα τῷ ποθουμένῳ Αντάσπασαι δὲ καὶ σύ, Πέτρε, γνησίως 4035 Τὸν σὸν διώκτην, τοῦ πάλαι λυθείς φόβον, Ἐπείπερ οὕτως εἶδες ηλλοιωμένον. Χριστοῦ μαθητής ἐστι, καὶ ζήλου πνέει 'Αλλ' οὐκ ἀπειλῆς, ὡς πρὸ τούτου, καὶ φόνου. Οθεν συνεργὴν προσλαβὼν τὴν γεννάδαν, 4040 Σκέπτεσθε κοινὴν σκέψιν, ὡς σεσωσμένην 3 γρ. σύμβουλον. ΚΔ'. Εἰς τὸν Σωτήρα. Τοὺς οὐρανοὺς ἔχοντα, Δέσποτα, θρόνον. Καὶ γῆν πατοῦντα, καὶ τὸ πᾶν πληροῦντά σε Ενταῦθα πίστις εὐσεβής περιγράφει, 1045 "Ην σοι γεωργεί καρδία γεωργίου. Ος αὐτάδελφον εὐτυχῶς αὐχεῖν ἔχει Πιστὸν Μιχαήλ, τὸν νέον γῆς δεσπότην. ΚΕ'. Εἰς τὸν ἅγιον Παῦλον ὑπαγορεύοντα, καὶ Λουκᾶν καὶ Τιμόθεον παριστῶτας, καὶ γρά φοντας. Ο ζῶντα Χριστὸν ἐν μέσῃ ψυχῇ φέρων, Ἐκεῖθεν ἕλκει τοὺς ἀποῤῥήτους λόγους 1050 Ους καὶ διδαχθείς, σκέπτεται πῶς ἐκφράσω.. Τοῖς ἀξίοις γὰρ πᾶσιν ἐξειπεῖν θέλει. Αλλ' οἱ παρόντες εὐφυεῖς ἐξυγράφοι Ως μυστικοὺς γράφουσι τοὺς λόγους τέως. Φθόγγος γὰρ οὔπω γῆν προῆλθεν εἰς ὅλην, 1055 Κἂν πᾶσαν ἐπλήρωσεν ὕστερον κτίσιν. Κα'. Πρόγραμμα εἰς τὸν τῆς Κοιμήσεως λόγον. Σοὶ τοῦτο πλεκτὸν ἐξ ἀκηράτου στέφεις Λειμῶνος, ὦ Δέσποινα, κοσμήσας φέρω. 'Αλλότριον πρόσφθεγμα, σοὶ μάλα πρέπον "Απαντα γὰρ τὰ δοῦλα καὶ τὰ τῶν ξένων. 1060 Λόγων ὁ λειμών, τῆς Ἐδὲμ φυτά τρέφων, Βρύων τε πολλοῖς ἄνθεσι καὶ ποικίλοις, Αλλ' ὁ στρατηγὸς τῶν. ἐνταῦθα ποικιλτοῖσιν ἐμπρεπὲς τύποις άλλ' ὁ ἄλλο, ἀλλ' οὐ Σοὶ τοῦτο πλεκτόν. Σο τένες πλεκτών στέφανον ἐξ ἀκηράτου Λειμώ

Part XXIV-XXVIPars XXIV - XXVI

col. 1141–1142page 52 of 82
PG 120:1141ῶν οὐ μαραίνει τὴν καλὴν ὥραν χρόνος, Οὐδ᾽ ἄλλος οὐδεὶς τὴν χάριν φθείρει τρόπος ᾿Αλλ' εἱσαεὶ θάλλει τε καὶ λάμπει πλέον 1065 Τῶν ἄρτι φαιδρὸν ἐξανισχόντων ρόδων. Ἐκεῖθεν ἐδρέφθησαν ἡμῖν καὶ τάδε, Τοῖς νῦν γεωργεῖν αὐτὸν ἠξιωμένοις. Ἐκεῖθεν οὗτος ὁ στέφανος ἐπλάκη, Οὐκ ἀξίως μὲν (καὶ γὰρ οὐ [δὲ] πᾶν τόδε 1070 Επάξιόν σου) τοῦ πίθου δ' ἐπαξίως, ὺς πᾶσαν εἰσένεγκεν ἰσχὺν ἐνθάδε, Οἷς εἶχε, τιμᾶν τὴν ὑπέρτιμον θέλων, Σὺ δὲ πρὸς αὐτὸν εὐμενες βλέψασά μου, Δέχου παρ' ἡμῶν ὡς βασιλὶς μὲν στέφος, 1073 Ως τοῦ Λόγου μήτηρ δὲ, τὸ πρὸς τῶν λόγων, Τῆς δουλικῆς τε χειρὸς ἀντειλημμένη, Εὔθυνε πρὸς σέ, καὶ δίδου παῤῥησίαν, ὡς ἄν σε λαμπρῶς ᾧ φέρει στέψη στέφει. Εἰ δ' οὖν τὸ δῶρον δεξιᾶς τῆς ἄξιον, 4080 Αὐτὴ ε σεαυτὴν εὐπρεπῶς τούτῳ στέφε, Η μᾶλλον εὐπρέπειαν αὐτὴ τῷ στέφει Προσψαύσεως σῆς ἠξιωμένῳ δίδου. Ημᾶς δὲ τοὺς λόγοις σε τιμῶντας μόνοις, Ἔργοις σὺ πάντως ἀντιτίμησον πλέον, 1085 Οἴκῳ τε τῷ σῷ γειτονοῦντας ἐνθάδε. Καὶ τῆς ἐκεῖ σου στῆσον ἐγγὺς οἰκίας, Ην ἀμφέπουσιν οἱ χοροὶ τῶν ἀγγέλων, Ην προσκυνοῦσι πᾶσα τάξις τῶν ἄνω. Ταύτην ἀμοιβὴν τοῦ πόθου καὶ τοῦ λόγου 4090 Λάβοιμεν ἐκ σοῦ, καὶ τὸ τῆς δόξης στέφος Κἂν ταῦτα μεῖζον ἢ καθ' ἡμᾶς ἐλπίσαι. ΟΙ ΚΖ'. Πρόγραμμα εἰς τὸν περὶ τῶν ἀγγέλων λέγων. Κἂν ἄλλο μείζον * εὐπόρουν τι προσφέρειν, ὡς οἱ ῥέοντες τὰς βαρυπλούτους δόσεις, Ἐφεισάμην ἂν οὐδαμῶς ὡς τιμίου 1095 Ως τίμιον μᾶλλον δὲ σὺν προθυμίᾳ Ηνεγκα δῶρον 10 προσφιλές τοῖς τιμίοις, ᾿Αλλ' οὐδενὸς μὲν ἔσχον ἄλλου φροντίδα, Οὐδεὶς δ' ἔτρωσε τὴν ἐμὴν ψυχὴν ἔρως Τῶν γῆν ὁρώντων, καὶ μενόντων ἐνθάδε, 1100 Πλὴν ἢ μόνων λόγων τε καὶ μαθημάτων, "Α μοι συνῆξαν οἱ μακροὶ μόλις πόνοι, Ὑμᾶς συνεργούς προσλαβόντες γνησίως, Αρχιστράτηγοι τῶν ἀΰλων ταγμάτων Οθεν στενὸς μέν εἰμι τἆλλα, καὶ πένης 1105 Τῆς δ᾽ οὖν προσούσης κτήσεώς μοι μετρία, Έλεσθε μοῖραν, ὦ Θεοῦ παραστάται, Καὶ τὴν χάριν δέχεσθε τῆς συνεργίας. Λόγος γὰρ ὑμῖν οὗτος ἀντὶ τῶν λόγων, Εκ γείτονος δώρημα μετριωτάτου, 4110 "Ος καὶ τὸν ὑμῶν οἶκον ἐκ τοῦ πλησίον Κάλλιστον ἐντρύφημα προσβλέπειν ἔχω, Ὑμᾶς δι' αὐτοῦ τοὺς ὑπὲρ θνητὴν θέαν Δοκεῖ θεωρεῖν, ἀστραπηβόλους ὅλους, Δεικνύντας εἰς γνώρισμα τῆς παρουσίας, 1115 Φωτὸς τὰ κύκλῳ πάντα πεπληρωμένα Ο καὶ πρὸς ἡμᾶς τοὺς ἀναξίους φθάσαν Εἰς τοῦτον ὠδήγησε τὸν βραχὺν λόγον. Αλλ᾽ ἀντὶ τοῦ ῥέοντος εἰς αὔρας λόγου, Τῷ ζῶντι καὶ μένοντι συστήσοιτέ " με, 1120 Καὶ τὴν καθ᾽ σε ὑμᾶς δόξαν ἀντὶ τῆς κάτω Ποθοῦντι μᾶλλον τὴν ἄνω δείξοιτέ μοι γρ. τε σαυτήν. γρ. εὐποροῦντι, τα τσ. προσφορές. * γρ. με.. γρ. ἡμᾶς.

Part XXVIIIPars XXVIII

col. 1143–1144page 53 of 82
Pars XXVII
PG 120:1143Και. Εἰς τοὺς λόγους τοῦ Θεολόγου τοὺς μὴ ἀναγινωσκομένους. Τίς ὁ θρασυνθεὶς πρῶτος εἰπεῖν τοὺς λόγους Ηκιστα τούτους αναγινωσκομένους; Τίς κοσμολαμπὲς φῶς καλύπτει γωνίᾳ; 1125 Τίς ἀστέρας λάμποντας ἐγκρύπτει νέφει Τις μαργάρους στίλβοντας εἰς γῆν χωννύει; Φεῦ κλήσεως μὲν βασκάνου ψευδωνύμου. Εἰ δ' ἔργον εἶχε ζημίας παγκοσμίου, Νῦν δ' οὐ γάρ ἐστιν ἔργον, ἀλλ' 18 ἄλλως λόγος. 11:0 Τὸ φῶς δράσθω φαῖνον ἐν τῇ λυχνία, Πᾶσιν προκείσθω, πᾶσι κοινῇ λαμπέτω, Οσοι βλέπειν ἔχουσι τῶν ἄλλων πλέον. Ως είθε πάντες εἶχον εἰδέναι τάδε Είθε προσεῖχον τοῖσδε πάντες τοῖς λόγοις. 1155 Οὕτω γὰρ ἂν πρόχειρος ἡ σωτηρία Παρῆν ἅπασιν ἐκ μιᾶς ταύτης βίβλου. 30 Εὼ γὰρ εἰπεῖν, ὡς σοφοὺς ποιεῖ μόνη, Αρκοῦσα πρὸς παίδευσιν ἀνθρώποις ὅλην Πλήρης μέν ἐστι δογμάτων ἀποκρύφων, 4140 Πλήρης δὲ θείων καὶ σοφῶν μυστηρίων, Πλήρης δὲ χρηστῶν ἠθικῶν διδαγμάτων, Πλήρης δὲ κομψών τεχνικών μαθημάτων, Μουσεῖον αὐτόχρημα γνῶσιν ἐμπνέων. Ταύτης ἄμεμπτον τὴν γραφὴν καταρτίσας, 1145 Πολλοῖς τροφήν προὔθηκα μὴ κενουμένην. ΚΘ'. Πρόγραμμα εἰς τοὺς νόμους. Ο κόσμε, κόσμε, τῶν κακῶν τὸ χωρίον, Πλήρες ταμείον δαψιλούς μοχθηρίας, θάλασσα μεστή συμφορῶν τρικυμίας, Οσης δεηθείς, καὶ τυχών συνεργίας, 130 Ως ὀψὲ γοῦν γένοιο σαυτοῦ βελτίων, Εἴληφας οὐδὲν εἰς διόρθωσιν πλέον. Ὢ πολλὰ μοχθήσαντες άνθρωποι μάτην, Καὶ πολλὰ φροντίσαντες ἀνθρώπων χάριν, Ινα πρέποντα ζῶμεν ἀνθρώποις βίον. 1155 Ο δογματισταὶ καὶ σεμνοί οι νομογράφοι, Σύμπνοια κοινή πατρικών φρονημάτων, Φύσημα δήμων, ἀξίωμα συγκλήτων, Γνώμαι σοφῶν τε, καὶ νόμοι βασιλέων, Φαύλων κολασταί, τῶν καλῶν ἐπαινέται, 1160 Λύμης διώκται, προστάται σωτηρίας, Οἷς Ακρίβωται πᾶς προμηθείας τρόπος, Ὑμᾶς μὲν οὐδὲν ἐλλιπόντας ὧν ἔδει Πρὸς ὀρθότητα τῶν καθ' ἡμᾶς πραγμάτων. Έχει κρατήσας, καὶ καλύψας ὁ χρόνος. 1165 Θνητοὺς γὰρ εὗρεν εὐκατέργαστον φύσιν. Η δ' ἐστὶν ἀκράτητος ή πονηρία, Καθ' ἧς άπρακτοι, καὶ κενοὶ πάντες πόνοι Ὑμῖν κατεβλήθησαν ἐν παντὶ χρόνῳ. Οὐ γὰρ πέφυκεν ἠρεμεῖν ἡ σχετλία, 1470 'Αεὶ δὲ ποιεῖν μᾶλλον ἢ πάσχειν θέλει. Ατρωτός ἐστι τοῖς φόβοις τῶν δογμάτων, Αληπτός ἐστι τοῖς βρόχοις τῶν γραμμάτων. Μᾶλλον δὲ τοῖς μὲν γωνίας σκότος τόπος, Τῆς δὲ πρὸς ἄκρα γῆς τὸ πάντολμον θράσος. 117. Οὐκ οἶδε κάμνειν, οὐ δαμάζεται πόνοις, γρ. ἄλλος. γρ. ἐγώ, οι γρ. μονογράφοι.

Part XXXPars XXX

col. 1145–1146page 54 of 82
Pars XXIX
PG 120:1145Οὐκ οἶδε θνήσκειν, οὐ μαραίνεται χρόνῳ. Μᾶλλον μὲν οὖν ῥώννυσιν αὐτὴν ὁ χρόνος Τόλμης γὰρ ἤδη, καὶ θράσους πεπλησμένη Ελκει, σπαράσσει, καὶ ταράσσει τὸν βίον, 4180 "Αγει τα πάντα, καὶ φέρει, καὶ συστρέφει. Αμήχανόν τι δεινὸν ἀνθρώποις ἔφυ, Καὶ τῶν φοβήτρων τῶνδε καρπὸς ἡ βλάβη Τὸ θηρίον γὰρ ἀγριαίνεται πλέον, Ὥσπερ οι λέοντες ἐξ ἀμυδρῶν νυγμάτων. 1185 Τίς οὖν φυγή " τῆς συμφορᾶς ἀμηχάνου; Μία τις, ὡς ἔοικε, τοῦ κακοῦ λύσις, Φεύγειν πρὸς ἄλλον ἡμερώτερον βίον Μάλλον δὲ κἀκεῖ· φεῦ πονηρῶν ἐλπίδων. Εἰ γὰρ τὰ νῦν μοι σπέρματα ζωήν λύει, 1190 Τῶν σπερμάτων ἐκεῖθεν οἱ καρποὶ τίνες; Σὺ σῶζε, Χριστέ, σῶζε δὴ σύ, Χριστέ μου, Σύ, καὶ χάρις σή· ποῦ γὰρ ἀλλαχοῦ τόπος; Τίς ἐλπὶς ἄλλη; Τίς πόρος σωτηρίας. Εἰ μὴ σύ, Πλάστα, ῥύστα τῶν ἀγνωμόνων; Α'. Εἰς * λιτὸν εὐαγγέλιον ἐνίστορον. 1195 Ὢ τῶν ἀπίστων καὶ ξένων θεαμάτων Πάλιν Λόγος σάρξ, καὶ βροτός Θεὸς πάλιν. Χριστὸς γὰρ αὐτὸς ἦλθεν αὖθις ὑψόθεν, Η δις παχυνθείς, ἢ τὸ πρὶν φέρων πάχος, Οὐκ ἐξ ἁγνῆς μὲν, ὡς τὸ πρόσθεν, παρθένου, 1200 Οὐδ᾽ εἰς Ἰουδαίαν τε καὶ Παλαιστίνην 'Αλλ' ἐνθάδε, ξένην τε καὶ καινὴν πλάσιν Πλασθεὶς ἀπ' ἄλλων χρωμάτων, οὐχ αἱμάτων. Ο τοῦ λόγου δ' ἔλεγχος ἐκ τῶν πραγμάτων Πάρεστι. Καὶ γὰρ θαυματουργοῦντα βλέπειν, 1205 Καὶ ὁρῶντα, καὶ πάσχοντα καὶ νῦν ὡς πάλαι Πάρεστι, καὶ λέγοντος & πρὶν τοῖς φίλεις Τρανῶς ἀκούειν, εἰς βροτῶν σωτηρίαν. Καινὸν τὸ θαῦμα· καὶ νέα γὰρ ἡ χάρις. Οθεν νεάζει καὶ θεόφθεγκτος βίβλος, 1210 Κἂν ἀρχαΐζῃ τοὺς τύπους τῶν γραμμάτων, Ὡς ἐν χρόνῳ φέρουσα τὸν πρὸ τοῦ χρόνου. Τίς οὖν τοσοῦτον ἀξιώματος βάρος, Τίς τὸν φέροντα πᾶσαν ἐν χειρὶ κτίσιν, Μονὴν ποθοῦντα 30 καρτερήσει βαστάσαι; 4215 Οὐ γὰρ ξένος τις εἰς ξένους ήκει πάλιν, Ζακχαῖον αὐτῶν τὸν μικρὸν μικρὰν στέγην, ὡς οὐδὲ τρώγλης εὐπορῶν ἀλωπέκων ᾿Αλλὰ πρόδηλος τῶν ἁπάντων Δεσπότης, Αψαυστος, ἀπρόσιτος, ἄστακτος φύσει, 1220 Πληρῶν ἅπασαν ὡς ἀχώρητος κτίσιν ᾿Αλλ' ὡς Θεὸς μὲν ταῦτα, καὶ τούτων πέρα Ως σὰρξ καὶ νῦν οὐκ ἀπαξιο! στέγην. Οὐκοῦν ξενίζει Δεσπότης τὸν δεσπότης, Ο καὶ θαλάσσης τὸ κράτος, καὶ γῆς ἔχων 1225 Τον δημιουργὸν οὐρανοῦ, καὶ τῶν κάτω. Οὐδεὶς δ' ἐρίζει τῷ ξενιστῇ τοῦ γέρως. 83 γρ. πλέον τίς. γρ. τίς. 8 Ισ. Αιτίττων. 28 γρ. καρτερίσει. "Ωσπερ λέοντες ἐξ. ὥσπερ πλέον λις ἐξ. πλέον παρέλα κειν ἀπὸ τοῦ κοινοῦ αγριαίνεται Εἰς λιτὸν εὐαγγ. Αιτίττων,
col. 1147–1148page 55 of 82
PG 120:1147Εξίσταται γὰρ πανταχοῦ τῶν τιμίων 1998 Τοῖς κρείττοσι πρόθυμος ηττόνων φύσις. 727 Ηττων δὲ πᾶς τις τοῦ κρατοῦντος ἐννόμως, "Αλλως τε, κἂν τύχοι τις οὐ δῶρον τύχης, 'Αλλ' ἐκ Θεοῦ σχὼν τοῦ κρ του; τὰς ἡνίας, 730 ὡς ὁ κραταιός δεσπότης Κωνσταντίνος Ο Μονομάχος, οὗ κρατήσας ὁ φθόνος Αντεκρατήθη, καὶ νενίκηται πλέον, Θεοῦ κραταιὰν χεῖρα δόντος ὑψόθεν, Καὶ πρὸς μεγίστην δόξαν ἐξ ἀτιμίας 755 ἄραντος αὐτὸν, μέχρι καὶ λαμπρού στέφους, 'Δεί τε συμπράττοντος & πράττειν θέμις, Καὶ συνδιευθύνοντος αὐτῷ τὸ κράτος, Δέος μὲν ἐχθροῖς, ἡδονὴν δ' ὑπηκόοις, Καὶ θαῦμα παντὸς τοῦ βίου, καὶ τοῦ χρόνου. 640 'Αλλ' ὦ κραταιὲ δέσποτα στεφηφόρε, Δέχου τὸν ἐξάγοντα φῶς ἀπὸ σκότους, Τὸν ἐξ ἀναγκῶν δόντα σοι σωτηρίαν, Καὶ πρὸς τοσοῦτον ὕψος ἐξάραντα σε. Δέχου τε πιστῶς, καὶ σέβε πρὸς ἀξίαν, 735 Βλέπων, ἀκούων, προσκυνῶν, κρατῶν, φερων Αὐτὸν Θεόν τε καὶ Θεοῦ φρικτούς λόγους, Τὸ τῶν βροτῶν φῶς, τὴν τροφὴν τῶν ἀγγέλων, Τὸν καὶ βασιλεύσαντα, καὶ στέψαντά σε, Τὸν συμβασιλεύοντα καὶ σκέποντά σε, 750 το συγξένιζε καὶ φίλους, καὶ μητέρα, Αὐτόν τε τὸν σὸν σύμμαχον, καὶ προστάτην, ῷ τὰ τρόπαια, κλήσιν ἀξίαν ἔθου. Πάντες γὰρ εἰς ἐν συνδραμόντες ἀθρόοι Σύνεισι Χριστῷ, καὶ δέονταί σου χάριν, 755 Πάντες σε λαμπρύνουσι, πάντας οὖν δέχου. Οὗτοι στέφος σοι, μάργαροι, λαμπροί λίθοι, Κοσμοῦντες ὡς κάλλιστα τὴν ἁλουργίδα. Οὗτοι κατ' ἐχθρῶν ὅπλα σοι νικηφόρα, Μεθ' ὧν κρατεῖς τε καὶ κρατήσεις εἰς τέλος 760 Ἐν οἷς φυλάξεις ευτυχές σου τὸ κράτος, Καλὴν παρ' αὐτῶν καὶ εὐ πρὸ τῆς ἐν ἐλπίσι Τῆς εὐσεβείας τὴν ἀμοιβὴν λαμβάνων. ΛΑ'. Εἰς Σταύρωσιν χρυσήν. Κανταῦθα Χριστός ἐστιν ὑπνῶν ἐν ξύλῳ, Φέρει δὲ χρυσὸς τοῦ πάθους τὴν εἰκόνα, 165 'Ανθ᾽ οὗ πραθεὶς, ἔσωσε τοὺς κατ' εἰκόνα. ΛΒ'. Πρὸς τὸν ἐπιλαβόμενον τοῦ ἰάμβου, του, ἀνθ' οὗ πραθείς, ὡς τῆς προθέσεως οὐ καλῶς προσκειμένης Εἰ Χριστὸν ἐχθροίς ώνιον μιαιφόνοις, Εχθρὸς μαθητὴς ἀντέδωκε χρυσίου, Τί νῦν ἁμαρτάνουσιν οἱ πεπεισμένοι Πάλαι πραθῆναι Χριστὸν ἀντὶ χρυσίου; 770 Πῶς δ' οἱ λέγοντες, καὶ γράφοντες τὴν πρᾶξιν 80 γρ. προσ. " γρ. προκειμένης. Τοῖς κρείττοσι πρόθυμος. 1229 Οὗ κρατήσας ο φθόνος. ἐπ᾿ αἰτίαις τισὶ πεπλασμέναις, τὸ δὲ ὅλον ἦν τὸ ζηλότυπον, Ο τὰ τρόπαια κλησιν. τοῦ τροπαιοφόρου ἐπ' ὀνόματι τοῦ μεγάλου μάρτυρος Γεωργίου, εἰς τὴν σεβασμίαν μονὴν τῶν Μαγ γάνων κατὰ μνήμην τοῦ μεγάλου Γεωργίου

Part XXXI, XXXIIPars XXXI, XXXII

col. 1149–1150page 56 of 82
PG 120:1149Όπως συνέστη, καὶ καθ' ὅντινα τρόπον, Έξω φέρονται τοῦ προσήκοντος λόγου, Σκάφην τα καλοῦντες (τὴν ὑμνουμένην) σκά [φην; Τί δ' ἄν τις εἶπει τὴν πρᾶσιν, πλὴν ἢ μόνον 775 Οπερ πέφυκεν ἀντιλήψεως δόσιν; Μόνον προσέπτω κέρμα τῷ πεπραμένῳ, ὡς ἂν πρὸς ἀντάλλαγμα μὴ συνεμπέσοι. Ἐγὼ μὲν οὕτω τὴν πρᾶσιν μαθὼν λέγω Αλλες δ᾽ ἴσως βλέποντες ἡμῶν τι πλέον, 80 Οὐκ ἀντὶ χρυσοῦ φασι πεπρᾶσθαι τόδε, Απλῶς δὲ χρυσοῦ δεῖν γράφειν τε καὶ λέγειν. Τῆς ἀκριβείας τῶν διδασκάλων ὅση; Πῶς 3 οὖν ἐκεῖνον τὸν Θαλῆν τις θαυμάσο:; Σοφοὶ μὲν οὗτοι, καὶ τὸ δόγμα τῶν πάνυ 785 Υπερφυώς γάρ ἐστι τῶν ἀποκρύφων. Τί δ' ή πρόθεσις ζημιοί προσκειμένη; Ερήσομαι γὰρ τὸν δικαστὴν τοῦ λόγου Ἡ πῶς παροῦσαν αὖθις ἔλκεις εἰς μέσον; Πῶς γὰρ νοήσεις τὸ πραθῆναι χρυσίου, 790 Μη προσλαβὼν ἔξωθεν αὐτὴν ἀγράφω;; Δεί γάρ με πάντως πρὸς σὲ τῶν σῶν τι φρά [ται. 'Αλλ', ὡς ἔοικε, της σαφηνείας χάριν Αχρηστος ἡ δύστηνος ὑμῖν εὑρέθη. Τὸ γὰρ σαφές τε καὶ πρόδηλον ἐν λόγοις, "95 Λογογράφοις ἥδιστον, οὐ σχεδογράφοις, Γρίφους δέ σοι πλέκοντι τοὺς ἐν τῷ σχέδει Ἐπαχθές ἐστι πᾶν πρόχειρον, καὶ σχέδην 'Αλλ' ἕνεκέν τε, καὶ χάριν, καὶ τοιάδε, 800 "Η τὴν ὑπὲρ δεῖν ἀντὶ τῆς ἀντὶ φράσεις Εἰς συμπέρασμα τοῦ λόγου προσλαμβάνειν. Μάλιστα μὲν πῶς; ἀντὶ γὰρ τούτου τάδε Αμεινον εἰπεῖν μᾶλλον εἶναι τὴν πρᾶσιν, Η τοὺς τοσούτους εκπεριτρέχειν κύκλους. 805 Έπειτα πολλή συγγένεια πρὸς τάδε Γῇ προθέσει πρόσεστι μαρτυρουμένη, Ανθ' ὧν πέφυκε λαμβάνεσθαι πολλάκις. Πῶς οὖν στερηθῇ τῶν ἑαυτῆς ἐνθάδε; Νικᾷ οι δι' ἀμφοῖν· ὥστε συγχωρητέα. 810 Εἰ δ' ἄλλος αὐτὴν ἐξελαύνει τις λόγος, Η δεῖξον, ἢ σίγησον, ἢ δόξεις μάτην Επηρεάζειν “τοῖς ἀνευθύνοις λόγοις. Οὐκ εὐλόγως δὲ τοῦ λόγου τὸν προστάτην Λόγοις μάχεσθαι σφόδρα τῶν ἄνευ σε λόγου. ΑΓ. Πρὸς τοὺς ἀκαίρως στιχίζοντας. 815 * Άριστον εἶναι πᾶν μέτρον προείπέ τις Κἀγὼ δὲ μετρεῖν πρᾶξιν εἰδὼς καὶ λόγον, Μέτροις ἐρίζω καὶ λόγους τοὺς ἐμμέτρους. Μέτρον δ' ἂν εἴη πᾶν τὸ συμμέτρως ἔχον. Μέτρον δ' ἄμετρον οὐδαμῶς μέτρον λέγω. 820 Σκόπει τὸ ῥητὸν, καὶ σύνες τί σοι λέγει Ἐκ Πινδάρου σε γὰρ τοῦτο τοῦ σοφωτά Στου Καὶ ταῦτα κλῆσιν το σχέδην κεκτημένοις. γρ. καλοῦνται. 30 Ισ. οὐκ. 60 γρ. φράσον. οι γρ. δ'. γρ. Αχρηστον. γρ. σου. γρ. τοὺς λόγους ἀνευθύνους. γρ. λόγων. Σκάφην καλοῦντες. που καλοῦνται, καλοῦσι, για Καὶ ταῦτα κλῆσιν. Οδυσσ. ι. Ούτιν ἐγὼ πύματον ἔδομαι μετὰ οἰς ἑτάροισι. Οἱ δὲ νεώτεροι ταῦτα καὶ ὅσα τοιαῦτα ζηλώσαντες γρίφους ἐμελέτησαν πλέ κειν, οὓς ὠνόμασαν σχέδη, τὴν ἀρχὴν μὲν λεττούς τινας καὶ οἴους ῥᾷον ἐκδιδράσκεσθαι, τέλος δὲ ἀδρου; καὶ δυσδιαφύκτους. σχέδο; παρὰ τὸ σχέδην ήγουν, ἐγγύς, καὶ ἐχομένως. Εκ Η νδάρου γάς. Αλλὰ ποῦ κεῖται;

Part XXXIV, XXXVPars XXXIV, XXXV

col. 1151–1152page 57 of 82
Pars XXXIII
PG 120:1151Καί μοι μέτρει μεν, ἀλλ' ἄριστε, σὺν μέτρω· 850 Οὗτος λόγοις ἄριστος ἐκ μαθημάτων, Καὶ τὸν λόγον γὰρ σὺν λόγω χειριστέον. Κακῶς δὲ μὴ σὺ τῷ καλῷ κέχρητό μοι. 825 Αμετρία γὰρ πανταχού κακόν μέγα, Μάλιστα δ' ἡ φθείρουσα τὴν μέτρου φύσιν. ΑΔ'. Επιτύμβιοι εἰς τὸν φίλον Μιχαὴλ τὸν διάκονον. Ἡ τῆς μεγίστης ἡδύτης ἐκκλησίας, Τὸ τῆς κρατούσης νῦν ἀηδίας ἄλας, Ο πᾶς γλυκασμὸς τῆς καθ᾿ ἡμᾶς πικρίας 830 ᾿Απῆλθε τὸν δύστηνον ἐκλιπών βίον. Ἡμῖν δὲ τὸ ζῇν συμφορὰν ἀφείς μόνον, Αὐτὸς διαδρὰς οίχεται σεσωσμένος. Οὐ γὰρ δίκαιον ἦν τὸ φῶς “ὑπὸ σκότους Έτι κρατεῖσθαι, καὶ διαυγάζειν μάτην, 855 Πάντων φιλούντων οὐ τὸ φῶς, τὸ δὲ σκότος. Οθεν μετέστη πρὸς τὸ συγγενὲς σέλας. Τῷ Πατρὶ τῶν φώτων γὰρ ήνώθη πάλιν, Ἐξ οὗ τέλειον δῶρον ἦλθεν εἰς βίον. ᾿Αλλ' αὐτόθεν με, τῶν ἐμῶν φῶς ὀμμάτων, 840 Φώτιζε τὸν σὸν Μιχαὴλ Ἰωάννην. ΛΕ. Επιτύμβιοι εἰς τὸν Πρωτεύοντα. Εν ἦν τὸ κοσμοῦν τὸν ταλαίπωρον βίον Ο νεκρὸς οὗτος, πρὶν νεκρὸς πεφηνέναι, Εως 4' ἔτι ζῶν, φῶς ὑπῆρχε τοῦ σε βίου, Εως ὑπὲρ τὴν εἶχε τὴν λαμπηδόνα, 845 Ὑφ' ἧς ὅλην ηύγαζε τὴν οἰκουμένην, Ὁποῖα φαιδρὸς λύχνος αὐχμηρὸν τόπον. Θεοῦ γὰρ οὗτος δῶρον ἦν φερωνύμως, Ηθει,-λόγῳ, τρόπῳ τε καὶ λαμπρῷ βίῳ Τὴν εὐγένειαν τὴν ἄνωθεν δεικνύων. Οἷς ἐτράφη τε καὶ συνῆν καθημέραν. Οὗτος κράτιστος ἐν νόμοις ἐκ τοῦ τρόπου, Λέγων δίκαια, καὶ κατευθύνων κρίσεις, Καὶ ταῖς πάγαις ἄληπτος ὢν τῶν λημμάτων 855 Ὑφ᾽ ὧν πέφυκε πᾶς μαλάσσεσθαι τόνος. Οὗτος γένει τε καὶ τύχῃ φρονεῖν ἔχων Εἰς γῆν ἑώρα, καὶ ταπεινὸν ἐφρόνει, Ὡς ἄν τις οἰκτρὸς εὐτελέστατος πένης. Καὶ γὰρ πένης ἦν, ἀλλὰ πολλοὺς πλουσίους 800 'Αντλῶν ἐδείκνυ χερσὶ δαψιλεστάταις. Οὗτος ξένην ὤδευσεν ἀνθρώποις τρίβον, Καὶ μίξιν εὗρε τῶν ἀμίκτων πραγμάτων, Ασκησιν εἰς ἕν, καὶ πολιτείαν ἄγων. Καὶ τὴν μὲν ὡς ἄταρχος ἐκπονών λάθρα, 865 Τῇ δὲ προδήλως, εἴ τις ἄλλος, ἐμπρέπων. Νύκτωρ διαθλῶν ἐν προσευχαῖς ἀγρύπνοις, Καὶ πρὸς τὰ κοινὰ συντελῶν τὴν ἡμέραν Μένων ἄχραντος ἐν μέσῳ τῶν πραγμάτων, Ως μαργαρός τις ἐν μέσῳ ρυπασμάτων. 870 Πρᾶος, γαληνός, ἐγκρατής, σώφρων πλέον, Ηδύς, προσηνής, ἵλεως, πᾶσι φίλος, Θείου φόβου τε καὶ πόθου πεπλησμένος, Οὐδὲν κάτωθεν, οὐδὲ τῆς ὕλης φέρων 'Αεὶ δ᾽ ἑαυτὸν τοῖς Θεοῦ δούλοις νέμων 875 Δοῦλον, ξενιστήν, καὶ ποριστὴν, καὶ φίλον. Οὗτος (τί μὴ τάχιστα συντεμών λέγω;) Εμψυχος εἰκὼν ἀρετῆς ἦν, καὶ τύπος, Καὶ τοῖς καλοῖς ἅπασι πρωτεύων μόνος, Τὴν κλήσιν ἐκράτυνεν ἐκ τῶν πραγμάτων. 880 Καὶ ταῦτα μὲν χθές· νῦν δὲ τί; σκιᾶς ὄναρ γρ. κόσμου. το. ὑπὸ τοῦ σκότ. Η Ισ. ἔτ' ἔζη.

Part XXXVIPars XXXVI

col. 1153–1154page 58 of 82
PG 120:1153Τὰ πάντα φρούδα, πάντα φάσμα φασμάτων, 219 Κἂν οὐκ ἔχει τὴν φύσιν θνητὴν ἔχειν, Φανέν τι μικρόν, καὶ παρελθὸν αὐτίκα, Η μᾶλλον εἰπεῖν, ταῦτα μὲν ζῇ καὶ πάλιν Οὐ γὰρ πέφυκεν ἀρετὴ θνήσκειν ὅλως. 885 Εχει δὲ τὸν χοῦν ἡ φθορὰ πάλιν μόνον, Αφ' ης ὑπέστη, καὶ πρὸς ἣν ὑποστρέφει. Οὐκοῦν τι δεινὸν ἔσχεν ὁ κρυβεὶς τάφῳ, 'Αλλ' ὁ στερηθεὶς τοῦ καλοῦ τούτου βίος, Τοιοῦτον οὐδὲν ἄλλο τι βλέπειν ἔχων. 890 Καίτοι γε πολλῶν ἄρτι χρήζων, εἰκότως Επικρατούντων πανταχοῦ τῶν χειρόνων Οθεν τὸ πρᾶγμα πένθος ἡγεῖται μέγα, Καὶ τὸν θανόντα κόπτεται, καὶ δακρύει, Εἰδὼς μεγίστην ἣν ὑπέστη ζημίαν. Αφ'. Επιτύμβιοι εἰς τὸν Χαρτοφύλακα. 895 Πένθους ὁ καιρὸς, συμφορᾶς τὸ χωρίον, Καὶ δυστυχοῦσιν ἀρετή τε καὶ λόγοι. Τὸ σφῶν γὰρ αὐτοῖς οἴχεται μέγα κράτος, Ηδη πεσόντος, ὡς ὁρᾶς, Ἰωάννου, Ἰωάννου πεσόντος, οἴμοι, τοῦ πάνυ. 900 Ο καρδία σείσθητι, καὶ θραύσθητί μοι, Πλήττοντος οὕτω καιρίαν σε τοῦ λόγου. Ανὴρ σοφὸς τέθνηκεν, ἢ τῆς ζημίας Ανήρ δίκαιος, εὐλαβής, φεῦ τοῦ πάθους. Ο χαρτοφύλαξ, ὦ στυγνων ἀκουσμάτων, 905 Ο χαρτοφύλαξ, οὗ τὸ πρὶν μέγα κλέος, Τὸ καὶ πρὸς αὐτὸν οὐρανὸν τρίτον φθάνον, Καὶ τὴν ἄπειρον γῆν ὅλην περιτρέχον, Εἰ καὶ βραχεῖ νῦν συγκαλύπτεται τάφῳ. Τάφος γὰρ αὐτὸν ἔσχεν ὡς θνητῶν ἕνα, ο 4 [σ. πλέον. Βροντῶν μὲν ὥσπερ ἐκ νεφῶν ἐν τοῖς λόγοις, Εργων δὲ λαμπρότησιν ἀστράπτων 4 πάλιν, Καὶ πρὸς Θεοῦ μίμησιν ἡκριβωμένος Τοσοῦτον ἡμᾶς τοὺς χαμαὶ λείπων κάτω. 915 "Οσον συνήπται πλησιάζων τοῖς ἄνω, Λαμπροῦ βίου τε καὶ λόγου κοινωνία. Τανῦν δὲ ταῦτα μικρός ήλεγξε χρόνο;, Διαῤῥυέντων ἀθρόον πάντων ἅμα, Καὶ τὸν χθὲς αὐγάζοντα φαιδρὸν ἀστέρα 920 Δύντα πρόωρον οὗτος έκρυψε τόπος, Αστὴρ μὲν, ἀλλ' ήστραπτεν ἡλίου πλέον, Πρόσγεια λάμπων, ἀλλὰ νικῶν τοὺς ἄνω, Καὶ τὸ κράτιστον, νοῦν τε καὶ λόγον φέρων Οἷς ἦγεν, οἷς ἔθελγε καὶ λίθων φύσιν. 925 Τοιοῦτον ἦν τὸ θαῦμα τῆς χθὲς ἡμέρας Τοσοῦτον εὐτύχημα τοῦ παντὸς βίου, Καὶ τοῦ καθ᾿ ἡμᾶς εἶδεν ήλιος χρόνου. Νῦν δ' ὡς ἔβλεψε τὴν ἐναντίαν τύχην, Καὶ τὴν κάτω σβεσθεῖσαν ἔγνω λαμπάδι, 930 Οὐδ᾽ αὐτὸς ἡμῖν καρτερεῖ λάμπειν ἔτι ᾿Αλλὰ σκυθρωπός ἐστι, καὶ πάθους γέμει. Δεῖ γὰρ στυγνάζειν πᾶσαν ἄρτι τὴν κτίσιν, Ως τὴν ἑαυτῆς δόξαν εστερημένην. Ομώνυμός σοι ταῦτα, δοῦλε Κυρίου, 935 Ψυχῆς ἐμῆς μέλημα, φῶς τῶν ὀμμάτων, Μαθημάτων κοινωνὲ, καὶ διδασκάλων, τῇ καὶ συνέζης, καὶ συνέπνεις ἐν βίῳ, Πρὸς ἦν τὸ φίλτρον εἶχες ἐξῃρημένον, Ομώνυμός σοι τήνδε την μονωδίαν,

Part XXXVII, XXXVIIIPars XXXVII, XXXVIII

col. 1155–1156page 59 of 82
PG 120:1155940 θρηνῶν ἑαυτὸν οἷς τὸ σὺν θρηνεῖ πάθος. Πέπτωκε κέδρος, ἡ πίτυς στεναζέτω. Εἰ γὰρ σὺ θάττον ἡρπάγης ἐκ τοῦ βίου, Σώφρων, ἄμεμπτος, εγκρατής, ἁγνὸς, νέος, Τί χρή με τὸν δύστηνον ἐλπίζειν ἔτι; ΛΖ'. Εἰς τὸν βεστιάρχην 'Ανδρόνικον ἐπιτύμβιοι. 945 Ἐκεῖνος οὗτος ὁ χθὲς ἐν βίῳ μέγας, Πλούτῳ, λόγοις, δόξῃ τε λάμπων καὶ νόμοις, Ὃν εἶχε κόσμος κόσμον ἐν μέσῃ πόλει, *Ος φαιδρὸν ἀντέλαμπεν ἐκ γῆς ἡλίῳ, ᾿Ανδρόνικος, φεῦ, πῶς προσείπω, καὶ τίνα; 930 οὗ μηδὲ κλήσιν ἀξίον οὐ τις ἂν φράσοι. Πλὴν ἀλλὰ κεῖται, καὶ τέλος ζωῆς ἔχει, Βίου τε τοῦ ῥέοντο, ἀλλὰ καὶ φθόνου. Αὕτη δὲ μορφὴ τοῦ παρελθόντος μένη, Τ'ν τοῦ καλοῦ σώζουσα σώματος τύπου. ΛΗ. Ετεροι εἰς τὸν αὐτόν. Εἰ καὶ σοφοί θνήσκουσι, τίς λόγων λόγος; Εἰ καὶ δυνάστας πτῶσις οὕτως ἀθρία Φέρει συναρπάζουσα, τίς δόξης έρως; Τί πλοῦτος ἡδύ; Τίς δυναστείας χάρις, Εἰ πάντα θνήσκει προσβολῇ μιᾶς νόσου 900 Τούτων ἁπάντων εἰς τὸ πρωτείον φέρων Πρὶν ἐλπίσοι τις, πρὶν μάθοι τὸ πᾶν πάθος, *Αφνω νεκρός, φεῦ, κρύπτεται βραχεί λίθω Ανδρόνικος (τάλαινα δυστυχείς πόλις) Ὁ νοῦς ὁ λαμπρός, ἡ νοημάτων βρύσις, 905 Τὸ τῶν λόγων ἄγαλμα, τῶν νόμων κράτος, Ἡ τοῦ κράτους εύκλεια, καὶ τῶν ἐν τέλει. () γοῦν τοσοῦτος ἁρπαγείς ἐκ τοῦ βίου Τί τερπνὸν ἡμῖν οίχεται λιπὼν ἔτι; γγ. ἄν τις. Τί δ' ἄλλο χρηστόν; "Ηλιε, στυγναζί μου, 970 Τοιοῦτον οὐδὲν ἄλλο προσβλέπειν ἔχων. ΑΘ'. Εἰς τὸν ἑαυτοῦ τάφον. Θαύμαζε μηδὲν, ἀλλὰ φρίσσε τὴν θέαν Βλέπεις γὰρ ἂν ἄνθρωπος ἀνθρώπου πάν; Τὸ πτῶμα κοινὸν, ἀλλ᾽ ἄνισος ὁ χρόνος Καὶ τὸν σὸν ἄλλοις ὕστερον δείξει; τάφον. 975 Εως δὲ μέλλει, γνῶθι τὴν σαυτοῦ φύσιν, Καὶ σωφρονίζου συμφοραῖς ἀλλοτρίαις. Μ'. Έτεροι. Ζωῆς ἀπῆλθε φάσμα, και χθὲ; ήμερα. Ψευδεῖς ὄνειροι, καὶ πλάνοι σώζοισθέ μοι, Παίξαντες ἡμᾶς ἐν σκιαῖς βραχὺν χρόνον, 980 Εἶτα προδόντες, καὶ λιπόντες ἀθρόον. Οὐδὲν γὰρ ἦτε πλὴν ἐνυπνίων χάρις Κλέπτουσα, καὶ σφάλλουσα τοὺς πλανωμένου;. ΜΑ'. Εἰς πολυάνδριον. Αστοργε μήτερ, ὦ πικρᾶς ἀσπλαγχνίας, Ὑφ᾽ ἧς τὰ σαυτῆς τέκνα συγκατεσθίεις. 985 Οὐδεὶς δ' ἔνεστιν οἶκτος· ἀλλ᾽ ἐπ᾿ ἐσχάτων Σάλπιγξ ἀπαιτήσεις πάντας ἀγγέλου. ΜΒ. Ἐπίγραμμα εἰς τὸν Πλάτωνα και Πλούταρχον. Εἴπερ τινὰς βούλοιο τῶν ἀλλοτρίων Τῆς σῆς ἀπειλῆς ἐξελέσθαι, Χριστέ μου, Πλάτωνα καὶ Πλούταρχον ἐξέλοιό μοι 990 Αμφω γάρ εἰσι καὶ λόγον, καὶ τὸν τρόπον Τοῖς σοῖς νόμοις έγγιστα προσπεφυκότες. Εἰ δ᾽ ἡγνόησαν ὡς Θεὸς σὺ τῶν ὅλων, Ἐνταῦθα τῆς σῆς χρηστότητος δεῖ μόνον, Δι' ἣν ἅπαντας δωρεάν σώζειν θέλεις.

Part XLIII-XLVPars XLIII - XLV

col. 1157–1158page 60 of 82
Pars XXXIX - XLII
PG 120:1157ΑΓ. Εἰς τὴν καθημερινήν λειτουργίαν τῆς 470 Μόνοις δὲ ταύτην ἐκφανεῖ τοῖς ἀξίοι:, ἁγίας Σοφίας. Οὐκ ἦν δίκαιον τὴν σκιὰν μὲν τοῦ νόμου Φέρειν άπαυστον τῷ Θεῷ λειτουργίαν, Σχολῆς δὲ καιρὸν τὴν ἀλήθειαν βλέπειν, 998 *Ν καὶ κατορθοί δεσπότης Μονομάχος ΜΔ'. "Ετεροι. Δαβὶδ μελωδῶν εὐσεβῆ νόμον γράφει, Ἐν παντὶ καιρῷ τῷ Θεῷ δόξαν νέμειν. Πληροί δὲ τοῦτον εὐσεβὴς Μονομάχος, 'Δεὶ τὸ θεῖον εὐλογεῖσθαι θεσπίσας. ΜΕ'. Εἰς χρυσόβουλλον τῆς Λαύρας 400 Χρυσοῖς γραφήναι γραμμάτων ἔδει τύποις Τὸ ἐν λόγοις κάλλιστον, ὡς χρυσοῦν ὅλον. Εἰ τις δὲ τέχνη πρὸς τὸ καὶ μέλι γράφειν, Ἐκεῖσε βάπτων, γραψάτω τις τὸν λόγον, Ως ἂν πρέπουσαν όψιν ἐντεῦθεν λάβοι 465 Το στίλβον αὐτοῦ, καὶ γλυκάζον ἠρέμα. Αλλ' οὐ θεατός ἐστι τοῖς ἀναξίοις, ᾿Αλλ᾽ οὐδ᾽ ἀκουστὸς τοῖς ἀγροικικωτέροι;. Οθεν φυλάξει τὴν χάριν κεκρυμμένην Χρυσοῦς φύλαξ, κάτωθεν ἐμβεβλημένος οι Σήμαντρα χειρὸς εὐγενοῦς δεδεγμένην. ΜϚ'. Εἰς τὴν ἑαυτοῦ οἰκίαν, ὅτε διαπράσεις ταύτην ἀπέλιπε. Με δυσχέραινε συ πρὸς ἡμᾶς οἰκία Ερημο; οὕτω, καὶ κενὴ λελειμμένη. Σὺ γὰρ σεαυτῇ πρόξενος τοῦ νῦν πάθους, 475 Άπιστος οὖσα τοῖς δὲ ἑαυτῆς δεσπόταις, Καὶ μηδένα στέργουσα τῶν κεκτημένων, Μηδ' εἰς τέλος σώζουσα τὴν ὑπουργίαν. Οὐ γὰρ πέφυκας τοῖς ἔχουσι προσμένειν 'Δεὶ δ᾽ ἀμείβειν ἄλλον ἐξ ἄλλου θέλεις, 480 ᾿Αποστατοῦντος οἰκέτου κακοῦ δίκην. Πριν σε οὖν προδῷς σύ, καὶ λίπῃς τὸν δεσπότην, Οὗτός σε 5 φεύγει σωφρονῶν ὡς δραπέτην Πρὸ τοῦ παθεῖν ἄκων δὲ τὴν σὴν ζημίαν, Εκών σε ρίπτει, καὶ λιπὼν ἀποτρέχει, 485 Πλὴν οὐ πάθους άμοιρον, οὐδ' οίκτου δίχα. Οἰκτίζεται γὰρ καὶ λίαν σε, φιλτάτη, Ως κτῆμα τερπνόν, ὡς πατρῴαν ἐστίαν, Ὡς ἐκ γένους δωρόν τε καὶ κλῆρον μόνην, Καί μοι στρέφει τὰ σπλάγχνα, καὶ τὴν καρδίαν γρ. σύμανδρα, σε γρ. ἑαυτοῖς, σε γρ. νοῦν δῷς σύ. σε γρ. φθέγγει. Εἰς τὴν καθημερινήν. 950, νήματι ἔμπεδον κόγχης ἀναδευομένῳ αίματι. Ο καὶ κατορθοῖ δεσπότης. 999 11, ἐντεῦθεν ὁ πρίν πᾶσιν. Εἰς χρυσόβουλλον. ρίβουλλον σφραγίδα, μονο βούλλαν μολυβδίνην, χρυσόβουλλον γράμμα ερυθροσήμαντον σφραγίδί τε χρυσείᾳ καὶ σηρικώ Τῆς Λαύρας. τῆς ἁγίας Λαύρας Μή δυσχέραινε συ. πρὸς ἡμῶν, λελειμμένη.

Part XLVIPars XLVI

col. 1159–1160page 61 of 82
PG 120:1159Ομως δὲ χαῖρε, μήτερ δευτέρα, 490 Ο πρός σε θερμὸς ἐκ συνηθείας έρως. Σὺ γὰρ τιθηνός, καὶ τροφός μοι φιλτάτη, Σὺ παιδαγωγός, καὶ διδάσκαλος μόνη Εν σοὶ πόνους ἤνεγκα μακρούς, καὶ κόπους, Ἐν στὶ διῆξα νύχτας ἀγρύπνους ὅλας, 495 Εγ σοὶ διημέρευσα, κάμνων ἐν λόγοις, Τοὺς μὲν διορθῶν, τοὺς δὲ συντάττων πάλιν, Κρίνων μαθηταῖς καὶ διδασκάλοις ἔρις Έτοιμος ῶν ἅπασιν εἰς ἀποκρίσεις, Καὶ προστετηκώς ταῖς γραφαῖς, καὶ ταῖς βί [βλοις. 500 Εν σοὶ συνηξα γνῶσιν ἐκ μαθημάτων, Ἐν σοὶ δὲ ταύτην τοῖς θέλουσι σκορπίσας, Πολλούς σοφούς ἔδειξα προῖκα τῶν νέων. Τούτοις ὅλον με, πατρικὴ, θέλγεις, στέγη. Τούτσις με κάμπτεις, καὶ κατακλᾷς, φιλτάτη 505 Λόγος δὲ νικᾷ πάντα, καὶ Θεοῦ πόθος, Τρίτον δ' ἀρίθμει τῆς τελευτῆς τὸν φόβον, Οἷς ὡς μύωψιν ἀθρώον πεπληγμένος, Απειμι φεύγων ἔνθεν οὗ Θεὸς φέρει, *Αλλων πάροικος ἀντὶ τοῦ χθὲς δεσπότου, 510 Προσήλυτος τις οἰκτρὸς ἀντ᾽ ἐγχωρίου, Ανέστιός τε καὶ ξένης χρήζων στέγης, Ο τῆς ἑαυτοῦ μὴ φθονήσας τοῖς ξένοις. Ἐπεὶ δ' ἀπαίρειν καιρὸς εἰς ἀλλοτρίαν, Σὺ χαῖρε πολλά, χαῖρέ μοι σὺ γνησία, 515 Ξένη δὲ μᾶλλον ἔκ γε τῆς νῦν ἡμέρας 88 γρ. μακρισμῷ, οἱ ἴσ. ἀνάκτησιν. Η καὶ τιθηνήσασα, καὶ θρέψασά με, Καὶ πρὸς τέλειον μέτρον ἐξέτι βρέφους Απαρτίσασα, καὶ καταρτίσασά με. 520 Νύν δ' άλλους ἕξεις οὓς παιδεύσεις, καὶ θρέψεις, Αλλοις παρέξεις πρὸς λόγους εὐκαιρίαν, Είπερ λόγους στέργουσιν, ἡμῖν δ' οὐκέτι. Σώζου δὲ, σώζου καὶ σύ, πιστή γωνία, Ἐν ᾗ λαθὼν ἔζησα τὸν πρὸ τοῦ βίου, 525 Υμείς το χρηστοί γείτονες σώζοισθέ μοι, Καὶ τῷ σε μακρυσμῷ μὴ σκυθρωπάζοιτέ [μοι. Πάντων γὰρ ἡ χεὶρ τοῦ Θεοῦ δεδραγμένη Ῥᾷον τίθησι, καὶ τὰ μακρὰν πλησίον Ἕως συνάξῃ πάντας εἰς κρίσιν μίαν. ΜΖ'. "Οτε τὴν οἰκίαν ἀπέλαβεν. 530 Εχω πάλιν σε, καὶ βλέπω τὴν φιλτάτην Πλὴν οὐκέτι κλῆρόν σε πατρικὸν λέγω, Χριστοῦ δὲ μᾶλλον δῶρον ἠγαπημένον, Χάριν τε λαμπρὴν εὐσεβοῦς βασιλέως, Οι μοι γλυκείαν προστεθεικότες βίαν, 535 Παλίντροπον στρέφουσιν αὖθις ἐνθάδε. Ὁ μὲν καθ᾽ ὕπνους δεξιὰν θείαν νέμων, Καὶ πρὸς τὰ τῇδε πολλάκις δοκῶν ἄγειν Ὁ δὲ προδήλως τὴν ἀνάγκην προσφέρων, Καὶ τῆς πατρώας την ανάκλησιν στέγης τὴν 540 Σφοδρῶς ἀπαιτῶν, ὡς ἀσύγγνωστον χρέος, Κρίνων μαθηταῖς καί. διδασκάλοις διδασκάλους διδάσκαλος, νῦν δ' ἄλλου. Έξεις στο. Καὶ τῷ μακρισμό. μακρυσμῷ μακρύνω. οίμοι ὅτι παροικία μου ἐμακρύνθη, οίμοι ὅτι προσηλύτευσα εν ματ κρισμῷ.

Part XLVIIIPars XLVIII

col. 1161–1162page 62 of 82
Pars XLVII
PG 120:1161Ἕως ἔπεισαν ἐγκατοικήσαι πάλιν. Καὶ δὴ κατοικῶν ἐξ ὑπαρχῆς δευτέρας, Οὐκ οἶδα μέχρι ποῦ τε, καὶ πόσον χρόνον Νέος καλοῦμαι τῆς παλαιᾶς δεσπότης, 845 Καὶ θαῦμα τὴν ἄπιστον εὐκινησίαν, Καὶ τὴν σ' ἄπυστον, ἣν ἐκινήθην, ἔχω, Οὕτω Θεοῦ στρέφοντος, οἷς οἶδε τρόποις, Καὶ ποικίλως ἄγοντος ἡμῶν τὸν βίον, Εἰς ὃν πεποιθώς είμι, καὶ θαῤῥεῖν ἔχω 550 ὺς καὶ τὸ λοιπὸν εὐθετήσει τοῦ βίου, Τοῖς δεξιοῖς τούτοις με πρὸς σωτηρίαν ὺς ἀσθενῆ τε καὶ μικρόψυχον φέρων Τὸ καρτερεῖν γὰρ οὐκ ἐμὸν τἀναντία. Οὐκοῦν ἀποτρέποις γε ταῦτα, Χριστέ μου 155 Μόνοις δὲ τοῖσδε τὴν ἐμὴν ζωὴν ἄγοι;, Ανθρωπος ἦν, ἄνθρωπε, μὴ κατακρίνης. Οὐ γὰρ τοσοῦτον δυσσεβὴς ἦν ὁ κλόνο;, Ὅσον μετεῖχε τῆς ἐριστικῆς βίας. Τί γὰρ Κύριλλον πανταχού νικαν έδει, 570 Καὶ δογματιστὴν ὄντα, καὶ λογογράφον; Όμως δὲ τοῦτο καὶ διώρθωται πάλιν Τὰ δ' ἄλλα πάντα τῶν μεγίστων ποιμένων Βλέπων τὸν ἄνδρα μηδενός σε λελειμμένον, Ενταῦθα τούτοις εικότως συνεγγράφω. ΜΘ'. Εἰς τὸ τυπικὸν τῆς Λαύρας. 575 Δέδοικα μήπως θεσπίσας, άλλοις τάδε, Αὐτὸς δὲ τούτων οὐδὲν ἐξειργασμένος, Κατηγόρους εύροιμι τοὺς ἐμοὺς νόμους. 'Αλλ' ὁ κριτής μου, καὶ Θεὸς, καὶ Δεσπότης, Μὴ τοῖς ἐμεῖς με, τοῖς δὲ σοῖς κρίνον νόμοις. Ως χρηστὸς, ὡς εὐσπλαγχνος, ὡς εὐεργέτης· 580 Οὐ τους δικαίους (φεῦ γὰρ οἴχομαι τάλας) Εἶτα πρὸς ἄλλον χειραγωγήσοις βίον, Αλυπον, ἀστένακτον, Έξω φροντίδων. Τίς γὰρ φόβος σοι τῷ κρατοῦντι τῶν ὅλων 560 Εν πλάσμα σῶσαι δωρεὰν ἔργων δίχα; ΜΗ'. Εἰς τοὺς ἁγίους Πατέρας Ιστορημένους, ἐν οἷς ἦν καὶ Θεοδώρητος. Ανιστορήσας τους σοφούς διδασκάλους, Καὶ τὴν Θεοδώρητον αὐτοῖς συγγράφω, Ως ἄνδρα θεῖον, ὡς διδάσκαλον μέγαν, 'Ω; ἀκράδαντον ὀρθοδοξίας στύλον. 565 Εἰ δ' εκλογήθη μικρὸν ἐκ τινὸς τύχης, σ' γρ. ἄπιστον, σε γγ. λελυμένον. Τοὺς συμπαθεῖς δὲ καὶ φιλανθρώπους λέγω, Οἷς προίκα σώζειν οἶδας, ὡς εὐεργέτης. Ν'. Εἰς τὸν διαρρήξαντα τὸ οἰκεῖον χειρόγραφον. Τὴν πάρδαλιν μὲν δυσμενῶς ἔχειν λόγος Πρὸς ὄψιν ἀνδρός· καν γεγραμμένην λάδ.:, 585 Εὐθὺς διασπᾶν καὶ γραφὴν μισουμένην, Οὗτος δ' ὁ δεινὸς τῆς ᾿Αραβίας λύκος, Μορφὴν μὲν ἄλλην οὐ διέσπασε ξένην, Αὐτὸς δ' ἑαυτὸν ἔξανεν γεγραμμένον. Ἐν οὖν τὸ λεἶπον· τὰς τομὰς θεία δίκῃ, 590 "Ας ὁ γραφείς πέπονθεν, ὁ γράψας πάθος.. Εἰς τὸ τυπικὸν τῆς. ἐννάτην εἰ τὸ ἑσπερινὸν, τυπικά τυπικόν ἀσκητικά διατάγματα, παρά τὸ διατυποῦν τὸ ἀτύπωτον καὶ μετατάττειν προς ευσχημοσύνην τὸ ἄτακτον,

Part LI, LIIPars LI, LII

col. 1163–1164page 63 of 82
Pars XLIX, L
PG 120:1163ΝΑ'. Εἰς τὸ αὐτὸ χειρά μαςον συγκολληθὲν πάλιν. 615 Τον γάρ βαλόντα καὶ βοηθεῖν τῷ πάθει Πιστευέτω πᾶς τῇ νεκρῶν ἀναστάσει Ὁστὰ πρὸς ὀστᾶ συντεθήσεται πάλιν, Καὶ πῆξιν αὖθις σωμάτων ἕξει λύσις, Ἐπεὶ τὰ λεπτὰ ταῦτα τῶν σπαραγμάτων 595 Εἰς ἐν συνήφθη, καὶ συνηρμόσθη πάλιν, Καὶ τὸν σπαράκτην θήρα πάσι δεικνύει. ΝΒ. Εἰς τὰς ἐγγράφους λοιδορίας, τὰς κατὰ τοῦ βασιλέως καὶ τοῦ πατριάρχου. *Ανθρωπε, ρίψον & κρατεῖς τε καὶ βλέπεις Δεινὸς γὰρ αὐτοῖς ἐγκάθηται σκορπίος, Τοὺ φέρων ὄλεθρον ανθρωποκτόνου 600 Το κέντρον αἷμε, μή σε πλήξῃ καιρίαν. Καὶ πῶς γὰρ ἂν φείσαιτο τῶν ἐλαττόνων ὺς οὐδὲ οι χριστοὺς εὐλαβεῖται Κυρίου, Βάλλει βασιλεῖς, οὓς σέβονται καὶ λίθοι, Οὓς οἶδε τιμᾶν καὶ χορὸς τῶν ἀγγέλων, 605 "Ων ἡ περιττή καλλονή, καὶ χρηστότης Καὶ θῆρας αὐτοὺς ἡμεροὶ τοὺς ἀγρίους, Βάλλει, τιτρώσκει πατριάρχας ἀγγέλους, των δαίμονες φρίττουσι τὴν ἀθλίαν, Οἷς οὐδ᾽ ὁ μῶμος αὐτό; ἂν μέμψαιτό τι; 610 Οὕτως ἀναιδής ἐστι, καὶ φόνου πνέει. Πλὴν τοῖς ἅπαξ παθοῦσι, καὶ πεπληγέσι Θαυμαστός ἐστι τῆς ἰατρείας τρόπος. Εἰ γάρ τις αὐτὸν συλλαβὼν τέμοι μέσον, Ἐκεῖθεν ἔξει τοῦ κακοῦ θάττον λύσιν 53 γρ. χρηστούς. Ιατρικός λόγος τε καὶ παροιμία. Εἰ δὲ κρατήσας φείσεται τοῦ θηρίου, Ανθρωπον αὐτὸν οὐδαμῶς ἐγώ λέγω, θεὸν δὲ μᾶλλον, καὶ Θεοῦ καλῶ τύπου, 620 "Ος καὶ φονευταῖς οἶδε συγγνώμην νέμειν. ΝΓ'. "Οτε πρῶτον εγνωρίσθη τοῖς βασιλεῦσι Πάλαι μὲν ἦν μοι, δέσποτα στεφηφόρε, Ακουσμα φρικτόν, βασιλεὺς αὐτοκράτωρ, Γῆς καὶ θαλάσσης κύριος, καὶ δεσπότης, Εξουσιαστής, καὶ δυνάστης τοῦ βίου, 625 "Ον ἂν θέλοι κτείνων τε καὶ σώζων πάλιν, Ως τῶν ἁπάντων τὸ κράτο; κεκτημένος Αφ᾽ οὗ δὲ τῆς σῆς ἡμερωτάτης θέας, Καὶ τῶν μελιχρῶν ἠξιώθην σου λόγων, Καὶ τὴν καλὴν ἔβλεψα τῶν ἠθῶν χάριν, 630 Καὶ τοὺς πόθου γέμοντας ἔγνων σου τρόπους, Οὐκ ἔστιν εἰπεῖν ἡλίκο; μοι, καὶ πόσο; Γλυκασμὸς ἐστάλαξεν εἰς τὴν καρδίαν. Καί πού με δεινὸς πρὸς τὸ πράγμα νῦν ἔρως *Αφνω κατέσχε, καὶ βιάζεται λέγειν, 633 Ως τερπνὸν οὐδὲν ἄλλο πλὴν βασιλέως, ᾿Αλλ' ουτός έστι χρῆμα κάλλιστον μόνο; Πάντων ἀκουσμάτων τε καὶ θεαμάτων. Οὕτως ἄρα, κράτιστε τῶν βασιλέων, "Η σὴ προσηνής, καὶ φιλάνθρωπος θέα 640 Εθελξεν, ήλλοίωσεν, εξέστησέ με, Ὅτε πρῶτον ἐγνωρίσθη τοῖς. καὶ πρὸς τὸ πρᾶγμα δαιμονίως ιλιγγιώντα. αἱ εὐπραξίαν δειναί συγ κρύψαι καὶ συσκιάσαι τὰ τοιαῦτα ἀνείδη

Part LIIIPars LIII

col. 1165–1166page 64 of 82
PG 120:1165Αλλα φρονεῖν ἔπεισεν ἀντὶ τῶν πάλαι Ολως δὲ καινὸν ἐκ παλαιοῦ, καὶ νέον Έδειξε, διπλοῦν ἔργον ἐξειργασμένη Ομοῦ μὲν ἐπλήρωσεν ἡδονῆς ξένης, 635 Ομοῦ δὲ λαμπρότητος εμπέπληκέ με. Αμφω γὰρ αὕτη τὰς ενεργείας φέρει, Λαμπηδόνος γέμουσα, καὶ θυμηδίας Καὶ Μωσέως μὲν τὸ πρόσωπον, ὡς λόγος, Ἐδόξασε πρὶν ἡ Θεοῦ θεωρία, 650 Ως καὶ κάλυμμα τὸν θεόπτην λαμβάνειν, Ἐπειδὰν αὐτὸν προσλαλεῖν ἄλλοις ἔδει. Οὐ γὰρ φορητὸν εἶχε τὴν αὑτοῦ θέαν, Εἰ μὴ καλυφθεὶς ἦλθεν εἰς ὁμιλίαν. Ἐμοὶ δὲ σὺ, κράτιστε τῶν βασιλέων, 655 Εἰς ὄψιν ἐλθὼν, καὶ θεαθείς μετρίως, Οὐ τὸ πρόσωπον, οὐδὲ τὴν δίψιν μόνον, Ολον δὲ δόξης ἐμπέπληκας αὐτίκα. Καίτοι μέγαν σε τὸν καθ᾿ ἡμᾶς δεσπότην. Ηδειν πρὸ τούτου, καὶ Θεοῦ θεῖον τύπον, 660 Καλῶς στρέφοντα τοῦ κράτους τὰς ἡνίας, καὶ σὺν Θεῷ σώζοντα τὴν οἰκουμένην Θεὸν δὲ πανσέβαστη, καὶ πλάστης νέον, *11 δημιουργὸν ἄλλον οὐκ ἠπιστάμην. Νῦν δ' ὀψὲ μὲν οὖν ἀλλ' ὅμως ἐκτησάμην, €65 Καὶ πράγμα θαύμα, θαῦμα θαυμάτων πέρα Εἰς δεῦρο λανθάνον με μανθάνω μόλις. Σὺ γὰρ Θεός τις, ὡς ἔοικε, τὴν φύσιν, Η πῶς νεουργεῖς, εἰπὲ, τοὺς κατ' εἰκόνα, Καὶ ῥᾷστα πλάττεις, καὶ μεταπλάττεις πάλιν, 670 Γνώμας ἀμείβων, καὶ μεθαρμόζων τρόπους, ο «Ε γρ. ἀστραπή. Τρέπων λογισμούς, καὶ μεθιστῶν καρδίας, Αγων, φέρων, στρέφων τε πάντα ῥᾳδίως. Ἐκ φθέγματός τε καὶ θέας τῆς σῆς μόνης; Καὶ τοὺς μὲν ἄλλου; οὐ τοσοῦτον θαυμάσω, 675 Οὓς ταῦτα ποιεῖς ἐν βραχεῖ, καὶ συντόμως. Οὐκ ἀπροθύμους ὄντας οὐδ᾽ αὐτοὺς ἴσω; Ημᾶς δὲ πῶς ἡμειψας οὕτως ἀθρόον; Η πῶς τοσοῦτον ίσχυσε βραχὺς χρόνο;; *Απαξ προσωμίλησας ἡμῖν ἐγγύθεν, 680 *Απαξ προσεῖδες, μικρὸν ἀντώφθης πάλιν, Απῆλθες εὐθὺς συμμεθαρμόσας όλους. Καινὴν γὰρ ἐντέθεικας ἡμῖν καρδίαν, Καὶ πνεῦμα καινὸν ἔκτισας τοῖς ἐγκάτοις. Αγροικος ἦν χθές· ἀστικὸς δὲ νῦν μάλα 683 Κάτω νενευκώς· ἀλλὰ νῦν ἄνω βλέπων, Αθυμος· ἀλλ' εύθυμος, ἡδονῆς γέμων. Μικρός, κατηφής· νῦν δὲ λαμπρὸς, καὶ μέγας, Καὶ ταῦτα μηδὲν εἰς τροπήν φέρον πάθος Παθεῖν ἀπ' ἀρχῆς εὖ παρεσκευασμένος, €90 Ὡς ἄν τι δώσω δείγμα τοῦ νέου πάθους. Άτυχος ο ὢν πρὶν, νῦν δὲ κομπάζω τάδε. Ούτω με παντάπασιν ἐξ ἄλλου τέως Έδειξεν ἄλλον ή παναλκής σου χάρις. Μικρὸν γὰρ αὕτη, μικρὸν ἐλλάμψεσά μας, 695 Εἶτα κουδεῖσα θα τον ἐκ τῶν ὀμμάτων, Ὡς οι ἀστραπῆς τις οξύτης· καὶ λαμπρότης, "Ομως κατεκράτησεν ἡμῶν εἰς τέλος, Καὶ τὴν καλὴν ἄμειψιν ἐξήμειψέ με. Τί δ' ἂν πάθοι τι;, εἰ πάλιν τούτου τύχοι, 700 Καὶ τῆς ὁμοίας δεύτερον τύχοι θέας, Δεν δ' ἐμὲ μὲν οὖν, Ατὲ μὲν νοῦν.
col. 1167–1168page 65 of 82
PG 120:1167Ως ή κέλευσις βούλεται τοῦ δεσπότου; "Η δῆλον ὡς ἄνθρωπος οὐ δόξειέ τις. ᾿Αλλ' ἄγγελός τις, ἢ Θεός παραυτίκα, Ολος θεωθείς τῇ Θεοῦ κοινωνίᾳ. 703 Πειράσομαι δὴ καὶ πάλιν, καὶ πολλάκις, Σπί τε προσελθεῖν, καὶ τυχεῖν ὁμιλίας, Εἴ πως λάβοιμι τή δε τὴν εὐκληρίαν 'Αλλ' ἓν δέδοικα, καὶ τὸ σὸν θεῖον κράτος Αὐτῷ βοηθὸν προσλαβεῖν εἰς τὸν φόβον, 710 Μή πού[με] δεινὸν ὄμμα Γοργούς ἀγρίας Πρὸ τῆς πύλης βλέψειεν 8 ηγριωμένον, Μὴ Κέρβερος τις ἐξυλακτήσω: μέγα, Μηδὲ Βριμώ τις ἐμβριμωμένη δάκοι. Καὶ πῶς γὰρ οἴσω δήγματος πληγὴν μίαν 715 "Ανθρωπος ἰσχνόσαρκος, ἐκτετηγμένος; Ἐγὼ δὲ δειλός εἰμι καὶ πρὸς ἄλλο τι Λειτουργικῶν γὰρ πνευμάτων ὄψις τρέμω, Καὶ τῶν πτερωτῶν ἀγγέλων σου τὴν θέαν Ψυχὰς γὰρ ἁρπάζουσιν ἐκ τῶν σωμάτων. 720 Εξ ὧν με ρύσαι, ψυχοσώστα προστάτα, Καὶ μήτε τούτων εκταραξάτω μέ τι, Μηδ' ἄλλο μηδὲν προσβάλοι τῶν φασμάτων, Η τῶν φοβήτρων τῶν πρὸ τῶν προαυλίων. Ἐπὰν δὲ ταῦτα σὺν Θεῷ διαδράσω, 75 Καί που γένωμαι πλησίον τοῦ σοῦ θρόνου, 726 Μηδέν χερουδίμ ῥομφαίαν πυρὸς φέρον, 1309 Κατά στόμα τρώσοι με, καὶ φλέξοι πάλιν 1570 'Αλλ' ώσπερ αὐτὸς ἡμερον πλουτεῖς φύσιν, Καὶ τὴν ὁδόν μοι πᾶσαν ἡμερον δίδου Ώ; είγε ταύτην ἀσφαλῶς διαδράμω, Όρμος τις ἡδὺς τ' ἄλλα πάντα, καὶ φίλος, Τῆς σῆς γαληνότητος εμπεπλησμένο. 4575 Τανῦν δὲ Χριστὸν, πιστέ χριστὲ Κυρίου, Εχεις σύνοικον, καὶ συνεργὸν τοῦ κράτους. Τὸν καὶ βασιλεύσαντα, και στέψαντά σε, Καὶ συμβασιλεύοντα, καὶ σκέποντά σε, Οὗτος γὰρ ὥσπερ τοῖς τρισὶ νεανίαις 1380 Συνῆν τέταρτος, ἐν μέσῳ φλογὸς πάλαι Οὕτω πάλιν τέταρτος ἔστω κἀνθάδε, Δροσισμὸς ὑμῖν ἐν βασιλείοις μέσοις, Τὸν ἥλιόν σε πρῶτα σώζων, καὶ νέμων Ζωὴν ἄλυπον, εὐτυχή, νικηφόρον, 1383 Καλοῖς τε τοῖς σύμπασιν “8 εὐθηνουμένην Έπειτα ταύτην τὴν σελήνην τοῦ κράτους, Την κοσμολαμπῆ, καὶ διαπρεπεστάτην, Τὴν οὐδὲν ἄλλο, πλὴν ὅ κέκληται μόνον. Ζωὴν γὰρ ὄντως ἡ Ζωὴ τοῦ νῦν βίου. 1590 Τρίτην δέ μοι συνταττε καὶ τὴν δευτέραν, Τὸ φαιδρὸν ἄστρον τοῦ πανολβίου στέφους, Η τὴν ἐκείνης αὐταδέλφην ἀξίαν, Ο παντὸς ἄλλου μεῖζον εἰς εὐδοξίαν. Ὁ Χριστὸς οὖν τέταρτος ὑμῖν ἐν μέσῳ 1395 'Αεὶ παρέστω, καὶ πρὸς ἀλλήλους μίαν Σύμπνοιαν ἐργάζοιτο, καὶ συμψυχίαν, Διδούς ἅπασι μακρὸν ἐνθάδε χρόνον, Δόξαν δ' ἐκεῖθεν τὴν ἑαυτοῦ προσνέμων, Καὶ τὸ στέφος, κράτιστε, τῆς ἀφθαρσίας. ΝΔ'. Εἰς τὰς δεσποινας. 1400 Δισσαῖς ἀνάσσαις αὐταδέλφοις αὐγούσταις Δώρημα κοινὸν ἐξ ἑνὸς δούλου τόδε. 60 γρ. Αγριωμένην. " γρ. εὐθυνουμένην. Μηδέν χερουβίμ. 23, ἥττων δὲ πᾶς τις,

Part LIVPars LIV

col. 1169–1170page 66 of 82
PG 120:1169Εἰς τὴν ἐμὴν δέσποιναν οἱ χωρει τόπος. 'Αλλ' ἡ κατ' αὐτὴν δόξα, καὶ τὸ νῦν κλέος *Απασαν ἐπλήρωσε τὴν οἰκουμένην, 1405 Καὶ πανταχοῦ φαίνει τε καὶ λάμπει πλέον Τῆς κοσμολαμπους πανσελήνου λαμπάδος, Ωστε πρόδηλος πᾶσιν ἡ ταύτης χάρις, Κἂν ἔνδον αὐτὴ τῶν ἀνακτόρων μένῃ. Αλλ' ὦ μεγίστη κυρία τοῦ νῦν γένους, 1510 (Πρὸς γάρ σε τρέψω τὸν βραχὺν τοῦτον λόγον, Κἂν μὴ βλέπειν ἔχω σεὶ πῶς δέχῃ τάδε; Ω τῶν τοσούτων εκγόνη βασιλέων, Οσους ἀριθμεῖν οὐκ ἔνεστι ῥᾳδίως, Τὸ σκῆπτρον ἡμῶν, ἡ δὲ πρόνοια τοῦ κράτους, 4415 Τῆς εὐγενείας λείψανον, τῆς πορφύρας Κάλλιστον ἄνθος, χρῶμα τῆς ἁλουργίδος, Οφθαλμὲ κόσμου, πλοῦτε, δόξα, λαμπρότης, Πᾶν εἴ τι τερπνὸν ἄλλο τῶν τιμωμένων. τὰ τῶν καθ' ἡμᾶς πραγμάτων σωτηρία, 1430 Ζωή τε τοῦ σύμπαντος εὐτυχεστάτη, Οὕτω πλατύνου γῆς ἀπ᾿ ἄκρων εἰς ἄκρα, Φαίνουσα πᾶσιν ἐγγύθεν, καὶ μακρόθεν, Οὕτως ὁρωμένη τε καὶ κεκρυμένη, Πλήρου τὰ πάντα φωτὸς ἀκραιφνεστάτου. 1425 Οὕτω δὲ πυκνάς πέμπε τὰς λαμπηδόνας, Έχουσα συλλάμπουσαν ἐκ τοῦ πλησίον Αλλην σεαυτήν, τὴν ἐμὴν μὲν δεσπότιν, Σὴν δ᾽ αὐταδέλφην γνησίαν, καὶ φιλτάτην, Της οι συμμερίζῃ τοῦ κράτους τὰς ἡνίας. 1450 Επεύχομαι δὲ πλεῖστον ἐνταῦθα χρόνον ὑμῖν δοθῆναι, καὶ τὸ συγχαίρειν ἅμα Καὶ δὴ συνευφραίνοισθε, καὶ βλέποιτέ μοι Καὶ τὸν φαεινὸν ἥλιον, και φωσφόρον, Ο σε γρ. πρόνοια, τὸ κράτος, σε γρ. συμμετρίζη. Τὸ κοσμικὸν φῶς, τὴν γαλήνην τοῦ βίου, 1455 Εαρ τὸ φαιδρόν, τῆς χαρᾶς τὴν ἡμέραν, Τὸν εὐγενῆ μὲν, εὐτυχῆ δὲ δεσπότην, Τὸν εὐτυχῆ μὲν, εὐσεβῆ δὲ " καὶ πλέον, Τῆς γῆς τὸ θαῦμα, τὸν μέγαν Μονομάχου, Ὃν ἡ πρόνοια κοσμικῶν κακῶν λύσιν 1440 Εδειξεν ἡμῖν, καὶ καλῶν πάντων βρύσιν. Οὕτως ἄλυπον ἐκπερῶσαι τὸν βίον Ἔχοιτε τοῦτον λύχνον ἄλλον ἐν μέσῳ, Ασβεστον ἐκπέμποντα λαμπαδουχία», Πρὸς ἐν βλέπουσαι νύκτα, καὶ μεθ᾽ ἡμέραν 1445 Ομοῦ τε συντέρποισθε, καὶ σώζοισθέ μοι. ΝΕ'. Ἐν τῇ μνήμῃ τῶν ἁγίων Σεργίου, καὶ Βάκχου ὅτε καὶ δῶρα ἔπεμψεν. Οι γειτονοῦντες μάρτυρες τοῖς δεσπόταις, Ως γείτονας στέργουσι τοὺς ἐκ γειτόνων, Φιλοβασιλεῖς ἐκ μακρῶν ὄντες χρόνων, Καὶ συμφορὰς ἔλυσαν αὐτοῖς πολλάκις, 1450 Αφαρπάσαντες· ἐξ ὀλέθρων ἐσχάτων Ἐφ' οἷς παρ' αὐτῶν εὗρον ἀντιμισθίαν, Τον πανσέβαστον τούτων οἶκον ἐνθάδε, *Ος εὐπρεπής μέν ἐστι δόξα τῷ κράτει, γρ. τό "Ον ἡ πρόνοια κοσμικῶν. εμο. Εκείνος τοίνυν ὁ ἀνὴρ αἴτιος τοῖς ἀπαθῶς λογιζομένοις κριθήσεται τοῦ τὴν ἑαν μοίραν δουρί κυριευθῆναι βαρβαρική. κἀντεῦθεν ἡ πρὸς τὰς Ῥω μαίας χώρας ῥάστη ταῖς Βαρβάροις πάροδος ἐγένεθη.

Part LVIPars LVI

col. 1171–1172page 67 of 82
Pars LV
PG 120:1171Πόλη: δὲ κόσμος, τοῖς δ' ἀνακτόροις φύλαξ 1455 Τοῦτον βασιλεῖς δεξιοῦνται πλουσίως, Τοῦτον σέβουσιν οἱ σεβαστοὶ δεσπόται, Αλλον παρ' ἄλλου τὸν τύπον δεδεγμένοι, Καὶ τὴν ἀμοιβὴν τῶν ἐπ' αὐτοῖς θαυμάτων, Τοῖς μάρτυσι νέμοντες ἐκ τοῦ πλησίον. 1460 Οὗτοι φιλοῦντες ἔκπαλαι τοὺς τοῦ κράτους, Μᾶλλον φιλοῦσι τοὺς καθ᾿ ἡμᾶς δεσπότας, Ως εὐσεβεστέρους τε καὶ σοφωτέρους. Σοφώτεροι γάρ εἰσιν οἱ πρὸς ἀξίαν Τὰ θεῖα τιμᾷν εἰδότες πάντων πλέον 14€5 Οὗτοι κατευθύνουσιν αὐτῶν τὸ κράτος, Αίγλη οι περιστέφοντε τῶν αἰτημάτων. Οὗτοι κατ' ἐχθρῶν συμμαχούσι τοῖς φίλοις, Καὶ προσφιλεῖς τιθεῖσι τοῖς ὑπηκόοις, Πάει προσηνείς, πᾶσιν ἡγαπημένους. 1470 Οὗτοι δὲ καὶ νῦν, οἷάπερ φίλοι φίλοις, Γνωρίσματα στέλλουσιν εὐνοίας τάδε, Καὶ τοῦτον αὐτοῖς μηνύουσι τὸν τρόπον Ηδη παροῦσαν τὴν ἑαυτῶν ἡμέραν, Καθ' ήν θανόντες εὐκλεῶς οἱ γεννάδαι, 1475 Δόξῃ κατεστέφθησαν, ὡς νικηφόροι, Καὶ συγκαλοῦσιν εἰς μίαν θυμηδίαν, Οὓς ἐξ ἔθους ἔχουσι τιμάν γνησίως ὓς ἂν συνευφραίνοιντο τοῖς στεφηφόροις, Κοινῶς ἑορτάζοντες οἱ στεφηφόροι. 4 180 Πείθεσθε τοίνυν, ὦ φαεινοὶ δεσπόται, Καὶ τῆς χαρᾶς δέχεσθε τὴν κοινωνίαν, Ενταῦθα μὲν νῦν ὡς φίλοι, καὶ πλησίον Ἐν οὐρανοῖς δὲ μικρὸν ὕστερον πάλιν, Οταν λαβόντες ἄλλο βέλτιον στέφος, 1485 Τούτοις τε συγχαίροιτε, καὶ τοῖς ἀγγέλοις. ΑΝΤ' Εἰς τὴν ἐν Εὐχαῖτοις εἰκόνα τοῦ βασιλέως. Καὶ τὸν κραταιὸν δεσπότην Κωνσταντίνου, Τῆς γῆς τὸ θαῦμα, τὸν μέγαν Μονομάχου Ενταῦθα πράξις εὐσεβὴς ἀναγράφει. Τὰς δωρεάς γὰρ τῶν πρὸ τοῦ βασιλέων 1490 Σάλον παθούσας ἐξ ἐπηρείας μέγαν, γρ. περιστέφοντες τῶν ἐτημάτων. 18 γρ. παροιμία. Χρυσῆς ὑπεστήριξε κίονος βάσει, Τον χρυσόβουλλον ἀνταναστήσας λόγον, Ως αντέρεισμα καρτερὸν πρὸς τὴν βίαν, Δι' οὗ τὸ μέλλον ἀσφαλέστερον νέμει 1500 Τῇ μάρτυρος πόλει τε και οι παροικία. Οθεν δίκαιον ἀντιλαμβάνει γέρας, Εἰς τοὺς καθ᾿ ἡμᾶς ἐγγραφεὶς εὐεργέτας. ΝΖ. Εἰς τὴν θήκην τοῦ τιμίου ξύλου τοῦ Χριστοῦ. Σταυροῦ πάλιν φῶς, καὶ πάλιν Κωνσταντίνος Ὁ πρῶτος οἶδε τὸν τύπον δι᾿ ἀστέρων 1505 'Ο δεύτερος δὲ τοῦτον αὐτὸν καὶ βλέπει, Καὶ χερσὶ πισταῖς προσκυνούμενον φέρει. Αμφω παρ' αὐτοῦ τὸ κράτος δεδεγμένοι, Αμφω σέβουσιν αὐτὸν ὡς εὐεργέτην. ΝΗ'. Εἰς τὸν ἅγιος Θεοφύλακτον. Θεὸς φύλαξ σοι, τοῦτο γὰρ κλῆσιν φέρεις 1510 Ἐμοὶ δὲ καὶ σὺ, σὺν Θεῷ φύλαξ πάτερ. Σώζων ἀσινῶς, ἀσφαλῶς διεξάγων. Καὶ τὴν ζάλης γέμουσαν ἡμερῶν νόσον. Ην εἰς τέλος πράϋνον εὐχῶν φαρμάκοις. Καὶ πάντα μοι σύμπραττε πρὸς τὸ συμφέρον, 1515 Εργοις βεβαιῶν τὴν ἐπώνυμον χάριν, Ἐφ' ᾗ πεποιθὼς ἱστορῶ σε, καὶ γράφω. ΝΘ'. Αίνιγμα εἰς πλοῖον ἐξ ἑτέρου. Ζωόν τι πεζόν, ἀλλὰ νηκτὸν εὑρέθη, Εμψυχον, ἀλλ᾽ ἄψυχον, ἔμπνουν, ἀλλ᾽ ἄπνουν,

Part LX, LXIPars LX, LXI

col. 1173–1174page 68 of 82
Pars LVII - LIX
PG 120:1173Έρπον, βαδίζον, και πτεροις κεχρημένον. 1890 ᾿Ακουε, καὶ θαύμαζε, καὶ δίδου λύσιν. Ξ. Εἰς τὸν τὸ αὐτὸ δι' ετέρων, ὡς ἕτερόν τι προβάλλοντα. Εδεξάμην σε καινὸν οὐ φέροντά τι. Οὐ πρόσφατος γὰρ, ὥσπερ αὐχεῖς, ἀλλ᾽ ὅλος Εωλος, ἐξίτηλος ἐν λόγοις πάρει, Νηὸς λυθείσης τῷ χρόνῳ σαπρὰ ξύλα, 1525 Ως ναυαγός τις συλλέγων τε καὶ λέγων Ανθρωπ' ἄπελθε, τὴν σκάφην ανατρέπεις Φθείρειν γὰρ αὐτὴν μᾶλλον, ἢ σώζειν έφυς, Κάκιστα πηγνύς, ῥᾳδίως δ' ὅμως λύων, Η μᾶλλον εἰπεῖν, συνδιασπῶν τῷ χρόνῳ. 1330 Οὕτω σέσηπεν ἡ σοφή σου πυθία Χρησμὸς δὲ καινὸς οὐδαμῶς· κενὸς δ' ὅμως το Ηρως δὲ δόξας, λῆρος εὑρέθης μόνον. ΞΑ. Εἰς τὸ Δεσποτικόν αἷμα. Ἐν οὐρανοῖς μὲν προσκυνητὰς ἀγγέλους Εδει τὸ λύτρον τῆς ἐμῆς ψυχῆς ἔχειν. 1535 'Αλλ' ἦν ἄμεινον, τὸ δι᾽ ἂν παρεσχέθη. Τοῦτον τὸ δῶρον προσκυνεῖν ἐν γῇ κάτω Όμως δὲ τοῦτο προσκυνοῦσι καὶ νόες, Ενταῦθα σεπτῶς νῦν τεθησαυρισμένον. Πρέπει γὰρ αὐτοὺς αἷμα τιμῶν Δεσπότου 1540 Εἰς ἐν δι' αὐτοῦ τοῖς βροτοίς συνημμένους. ΞΒ΄. Εἰς τὴν Θεοτόκον ὡς ἐν ὕπνῳ ἀπεκα ύφθη. Αὐκ ἦν καθεύδειν τὴν φιλάνθρωπον Κόρην, Τῶν εὐσεβούντων ἀγρυπνούντων ἐν φόβοις. Οὐδὲ προδοῦναι τοῦ κράτους τὰς ἡνίας Εἰς χεῖρας ἐχθρες, δουλικάς, και βαρβάρους 1545 Αλλ' εἰς Δύσιν σπεύδοντα, καὶ πρὸς τὴν 70 Τῷ γῆς κρατοῦντι συμμαχεί στεφηφόρι, Εύζωνον οὕτω τὸν δρόμον ποιουμένη Καὶ μαρτυροῦσιν οὓς ἀφυπνίζει φίλους. ΕΓ. Εἰς τὴν αὐτήν. Δραμοῦσα τὸ πρὶν ἐξ Εῴας εἰς Δύσιν, 1550 Καὶ σὺν δίκῃ κτείνασα τὴν μιαιφόνον, Πρὸς τὴν ἑαυτῆς αὖθις εκτρέχει πόλιν Η παντάνασσα, καὶ τροποῦται βαρβάρους, Νίκην ἀεὶ νέμουσα τῷ στεφηφόρῳ Οθεν παριστᾷ καὶ γραφεῖσα τὸν δρόμον. ΕΔ'. Εἰς τοὺς δύο ἁγίους Θεοδώρους 1595 Ως ἀγχίνους ἦν ὁ γραφεὺς τῶν εἰκόνων. Διπλοῦς γὰρ αὐτὸς, πνεῦμα, σάρξ τε τυγχάνων, Διττοὺς ἑαυτῷ τοὺς ὑπερμάχους γράφει. Τῷ μὲν τὸ σῶμα, τῷ δὲ τὴν ψυχὴν νέμων. ΞΕ'. Εις τινα τιμηθέντα ἐξαίφνης. Μυστογράφος χθὲς εὐγενὴς νεανίας, 1560 Καὶ σήμερον πάρεστιν ἐξάκτωρ νέος. 69 γρ. ήρος. το ἔσω. Εἰς τὴν Θεοτόκον. τὸν ἐν μάρ τυσι περιώνυμον Εἰς τοὺς δύο ἁγίους Θεοδώρους. ο στρατηλάτης, Τήρων,

Part LXVI - LXVIIPars LXVI - LXVII

col. 1175–1176page 69 of 82
Pars LXII - LXV
PG 120:1175Τὸ μὲν παρῆλθεν, ἄλλο δ' ἦλθεν ἀθρόον Καὶ τοῦτο δ' αὖθις μακρὸν οὐ μενεῖ χρόνον. ᾿Απῆλθεν ἡ χθές, ἡ δ᾽ ἐνεστῶσα τρέχει, Καὶ τὴν παροῦσαν αὔριον χθές τε τις φράσει. 1563 το Κανταῦθα τοίνυν, νῦν μὲν ἐξάκτωρ φίλος, Δείξει δὲ τοῦτον ἄλλο τι χρόνος τάχα. Ταῖς κλήσεσι δ' ἔπειτα συγκατασβέσει. Τοιοῦτόν ἐστι πᾶν τὸ θνητὸν, καὶ ῥέον Σκιὰ κρατούσαις χερσὶν οὐ κρατουμένη. 1570 Τίς τ' οὖν παρατρέχοντα ῥοῦν παραδράμοι; ΕϚ'. Εἰς τάφον. Κοινὸς τριῶν εἰς φιλτάτων οὗτος τάφος Μηδεὶς δὲ καὶ τέταρτον ἄλλον ἐμβάλοι Ἔξει γὰρ οὗτος, ὅστις ὢν που καὶ τύχοι, Τόλμης ἀμοιβήν, τὴν Θεοῦ φρικτὴν δίκην. ΣΖ'. Εἰς σχέδος 1575 Τεσσαράκοντα συμμάχους θείους ἔχω, Τεσσαράκοντα φράσσομαι παραστάταις. Τις πρὸς τοσούτους χεῖρας ὁπλίτας ἄροι; Τις πρὸς φάλαγγα μαρτύρων στήσοι μάχην; "Ορα σχιδευτὰ πρὸς τίνας μοι συμπλέκῃ, .1580 Πόσῳ στρατῷ δὲ συμβαλεῖν τολμᾷς μάχην. ΣΗ'. Εἰς ῥέουσαν ὕδωρ Εδλυξε καὶ πρὶν νἅμα τῷ λαῷ πέτρα Χριστὸν δὲ ταύτην μυστικοί φασι λόγοι, ὺς καὶ ποτίζει νέκταρ εἰς ἀφθαρσίαν. Μήτηρ δὲ Χριστοῦ δευτέρα πάλιν πέτρα. 1585 Ζηλοῖ τὸν υἱὸν, καὶ ῥέει ζωή; ύδωρ. Πάντες δέχεσθε συντρέχοντες τὴν χάριν. ΣΗ'. Εἰς τὴν διά κινναβαρεως χαραγήν των σχεδῶν. Η δεσπότου χεὶρ τοῦ σοφοῦ Μονομάχου Αληθινὸν νοῦν ἐντίθησι τοῖς νέοι;, *Ανθεί καταχρώζουσα πορφυροτρόφ, 1590 Βασιλικῆς γνώρισμα λαμπρὸν ἀξίας. α. [Εἰς τὸν τροπαιοφόρον. Πιστὸς βασιλεὺς, εὐσεβὴς αὐτοκράτωρ, Σεβαστὸς ὀρθόδοξος ὁ Μονομάχος, Τὸ πρὸς σὲ φίλτρον, οἷον ἐν ψυχῇ φέρω, Εργοις έδειξα, λαμπρὲ τροπαιοφόρα, 1595 * "Απαντα τὴν σὴν συναπαρτίσας χάριν, ἂν ἡ γραφὴ δείκνυσιν αὕτη τοὺς τύπους, Ἐμοὶ πρὸ πάντων μαρτυροῦσα τὸν πόθον, Επειτα ταῖς σαῖς πανσεβάστος Αὐγούσταις. γρ. τι 19 ἔσ. καὶ ταῦτα το τσ. ού.· γρ. δίκην να αρέω; χαραγήν. 10 γρ. ἅπασαν. Εἰς σχέδος. σχέδος σχιδευτά, Εἰς ῥέουσαν ύδωρ. της Θεοτόκου τῆς ἐν τῇ πηγῇ Εἰς τὴν διὰ κινναξάρεως. Που ποτε θείαν Ελένου ψυχαν "Η Κασάνδρας ἐσίδω, Τρωάδες, Ως γιοῖ κρίνω σ' αγείρους. (εἰς τὴν διὰ κινναδάρεως) ἄνθει κατα χρώζοντα πορφυρογράφο

Part LXXI - LXXIIIPars LXXI - LXXIII

col. 1177–1178page 70 of 82
Pars LXVIII - LXX
PG 120:1177ΟΔ'. Εἰς τὸν αὐτόν. *Αλλων βασιλεὺς, τὰς δὲ πιστος οἰκέτης, 1600 Ο τὸ κράτος σαῖς ἐκ Θεοῦ λιταῖς ἔχων, Αδελφὲν οὖν δίδωμι τοῖς ὑπηκόοις 1002 Χαίρων ἐμαυτὸν εἰς τό σοι δόξαν φέρειν, 340 Καὶ τὰς αὐγούστας, ὡς συνεργούς λαμβάνω, Πρὸς τὴν ἴσην πρᾶξιν τε καὶ λειτουργίαν, Αλλ' ἀντίδος, μέγιστα τροπαιοφόρε, Απασιν ἡμῖν τὴν ἄνω σκηπτουχίαν. ΟΒ'. 'Αμοιβαῖοι εἰς τὸν ἀσώματον Τίς τὴν ἄμορφον ἐξεμόρφωσε φύσιν; 545 Η δοξάσασα τὸ στέφος Θεοδώρα. Καὶ πῶς ἀνιστόρησεν ἄγνωστον θέαν, Πίστις κατορθοί πάντα ταῦτα ῥᾳδίως. Ποῖον δὲ μισθὸν ἡ πανευσεβής θέλει; Ποθεῖ πρὸ πάντων ψυχικήν σωτηρίαν. 350 ᾿Αρχιστράτηγε, σπεύδε, πλήρου τὸν πόθον Η πίστις " αὐτὴ " προξενήσει καὶ τότε. ΟΓ. "Αλλοι εἰς τὸν αὐτόν. Ἔχουσα θερμὸν προστάτην ἐνταῦθά σε. Η πανσεβαστὸς αὐγούστα Θεοδώρα, Ἐκεῖ πλέον σε προστατεῖν αὐτῆς θέλει, 355 ᾿Αρχιστράτηγε τῶν ἄνω στρατευμάτων, Οταν βασιλεὺς οὐρανῶν κρίνων κάτω, Τοὺς γῆς βασιλεῖς εἰς κρίσιν φρικτὴν ἄγῃ Οθεν παρ' αὐτῆς νῦν λαβὼν δῶρον τόδε, το ἴσ. αὐτῇ. " γρ. προξενίσει. Θερμῶς τότε πρόστηθι τῆς δωρουμενης. ΟΔ. Εἰς δέησιν ὑπὸ τοὺς πόδας τοῦ Χριστοῦ κειμένου τοῦ βασιλέως, ὡς ἐκ τοῦ βασιλέως. 360 Σὺ δεσπότην με τῶν σεαυτοῦ κτισμάτων, Καὶ τῶν ἐμῶν ἄρχοντα συνδούλων ἔθου Εγώ δε δοῦλος εὑρεθείς ἁμαρτίας, Τὰς μάστιγας σου, Δέσποτα κριτα, τρέμω. ΟΕ. ῾Ως ἐκ τῆς Θεοτόκου. Μήτηρ σε, τέκνον, ικετεύει Παρθένος, 365 Σον οὗτος ἔργον κἄν τι προσκεκρουκέ σοι, Σὸν πλάσμα, σὸν ποίημα, σοῦ πλὴν οὐδένα Θεὸν γινώσκει· δὸς σὺ τὴν σωτηρίαν. ΟϚ'. Ὡς ἐκ τοῦ Προδρόμου. Ανθρωπος ἦν, εὔσπλαγχνε, συγγνώμην έχε, Ζῶν μὲν εὐόλισθον εἰς ἁμαρτίαν, 370 Ομως δὲ τὴν σὴν πίστιν οὐκ ἠρνημένον Η πίστις αὐτὸν, μακρόθυμε, σωσάτω. ΟΖ'. 'ὓς ἐκ τοῦ Χριστοῦ. Αιδώς τε μητρὸς καὶ παράκλησις φίλου Κάμπτουσιν οὐκ ἄκοντα, καὶ πείθουσί με 375 Εἰς τὴν χαρὰν εἴσελθε τοῦ σοῦ Κυρίου. ΟΗ'. "Αλλοι εἰς τὴν Σωτῆρα ὡς ἐκ τοῦ βασιλέως. Τῶν ἀστάτων μὲν οὐδὲν αἰτήσαντί μοι Όμως δέδωκας πάντα, Δημιουργέ μου, Ζωὴν δὲ τὴν μένουσαν ἐξαιτουμένῳ Μᾶλλον παρακλήθητι, καὶ δὸς τὴν χάριν Χαίρων ἐμαυτόν. πλουτοῦσι πολλοί,

Part LXXIX, LXXXPars LXXIX, LXXX

col. 1179–1180page 71 of 82
Pars LXXIV - LXXVIII
PG 120:1179ΟΘ' Εἰς στεφανωθέντας ὑπὸ Χριστού. 580 18 Οὐ χεὶρ κραταιὰ τοὺς κραταιούς δεσπότας Έστεψε Χριστός, καὶ παρέσχε τὸ κράτος. Ση χρηστότης θάλασσαν οὐ κενουμένην Έδειξεν αὐτοὺς πλουσίων χαρισμάτων, τῶν ἀφθένως ἅπασα γῆ πληρουμένη, 385 Σοὶ τῷ βραβευτῇ τοῦ κράτους δόξαν φέρει. Σὲ τὸν συνεργὸν ἱκετεύει τοῦ κράτους, 'Δεὶ παρεῖναι, συμμαχεῖν, ἐνισχύειν, Ζωὴν χορηγεῖν, καὶ χαρὰν τοῖς δεσπόταις. Μάρτυς δὲ τούτων ἡ γραφὴ τῆς εἰκόνος. 390. Οἱ γὰρ μονασταὶ τῆς μονῆς τῆς τιμίας, Τοῦ Σωσθενίτου τοῦδε τοῦ πρωταγγέλου, Πολλῶν τυχόντες δωρεῶν, καὶ πλουσίων, Ταύτην ἀμοιβὴν τοῖς καλοῖς εὐεργέται; 'Αντεισφέρουσιν, ἱστοροῦντες αὐτέχνως 395 Σε, Χριστέ μου, στέφοντα τούτους ἐνθάδε. Π'. Εἰς τὸν τοῦ βασιλέως τάφιν ἐπιτύμβιον. Οναρ τὰ θνητὰ πάντα, καὶ ματαιότης, Εύκλεια, δόξα, πλοῦτος, αὐτὸ τὸ κράτος. Ο γὰρ πρὸ μικροῦ βασιλεὺς κεκλημένος, Ο γῆς ἀκούων Κύριος, καὶ δεσπότης, 400 Καὶ ζῶν μὲν ἄλλον εἶχε μείζω δεσπότην, Καὶ νῦν τεθνηκὼς ὡς κριτὴν τοῦτον μένει, Λόγους ἀπαιτήσοντα τῶν πεπραγμένων. Τέως δὲ νεκρός ἐστι, καὶ κωφή κόνις, Άφωνος, ἄπνους, χοῦς μόνον λελυμένος. 405 Η πρὶν δὲ δόξα, καὶ τὸ τοῦ θρόνου κράτος. Τὰ σκήπτρα, τὰ τρόπαια, καὶ στέφους κλέος, *Απαντα ταῦτα, φεῦ, παρῆλθεν ἀθρόα, Ως καπνός, ὡς ὄνειρος, ὡς ἄνθος χλόης. 'Αλλ', ὦ χορηγὲ τῶν καλῶν, Θεοῦ Λόγε, 410 Ο δοὺς τὰ ρευστὰ ταῦτα τῷ τεθαμμένῳ, Σὺ καὶ τὰ κρείττω τῶν ἀπελθόντων δίδου. Θεὸν γὰρ ἄλλον οὐκ ἔγνω, (πλήν σου μόνου. Καὶ πρὸς σὲ πάσας ἔστρεφε τὰς ἐλπίδας, Κἂν αὐτὸς ὡς ἄνθρωπος ἡμαρτηκέ σοι. 415 Η πίστις οὖν, εὔσπλαγχνε, τοῦτον σωσάτω ΠΑ'. "Ετεροι ὡς ἐκ τοῦ βασιλέως. Εδει με, Χριστέ, μηδὲ φῶς ἰδεῖν βίου. Τὴν σὴν παροξύναντα μακροθυμίαν. Ποια γὰρ ὠφέλεια κερδῆσαι κόσμον, Ψυχῆς δὲ νὰ μικρὰν ἔσχον αὐτὸς φροντίδα 420 'Αλλ' ώσπερ ἄλλον οὐκ ἔχων βασιλέα, Οὕτω κατετρύφησα τῆς ἐξουσίας Τῶν σῶν δὲ σεπτῶν, δέσποτα, προσταγμάτων, Τὸ τῶν ἐμῶν προβθηκα, φεύ, θελημάτων, Ὑφ' ὧν παχυνθεὶς καὶ πλατυνθεὶς ἐν βίῳ, 425 "Αρτι στενοῦμαι τῷ βραχεῖ τούτῳ λίθῳ. Εἰς ὃν γυμνὸς νῦν, ἀντὶ τῶν πάλαι θρόνων, Καὶ τῶν ἀπείρων ὧν ἐπεκράτουν τόπων, "Ωσπερ πένης τις δυστυχής απερρίφην Τῆς πρὶν δὲ λαμπρότητος αντηλλαξάμην 430 Το στυγνόν, οίμοι, τοῦτο τοῦ τάφου σκότος 40 γρ. με. το γρ. παράν. Τοῦ Σωσθενίτου. Ποια γὰρ ὠφέλεια. σάρκα την δύστηνον ἐξύγκουν τάλας χλιδῇσι παν τοίησιν ἐξησκημένην.

Part LXXXII, LXXXIIIPars LXXXII, LXXXIII

col. 1181–1182page 72 of 82
Pars LXXXI
PG 120:1181Ο χθὲς βασιλεύς. ὁ χθὲς ἐν δόξῃ μέγας, Ο χθες δοκῶν γῆς, καὶ θαλάσσης δεσπότης. Τοιοῦτον ἐτούτησα τῆς ἁμαρτίας Ενταῦθα καρπόν· τῶν δ᾽ ἐκεῖ πλείων φόβος, 435 Εξ ὧν με ῥῦσαι, δημιουργέ Χριστέ μου, Ῥῦσαί με τῇ σῇ δωρεάν εὐσπλαγχνίᾳ, Ήτις με θάλπει, καὶ πρὸς ἢν βλέπω μόνην, Αλλη γὰρ ἐλπὶς οὐδαμοῦ σωτηρίας. ΙΒ'. "Ετεροι. Οίμοι τὸ κέρδος τοῦ ταλαιπώρου βίου 140 Έζησα μικρὸν ἐν πολυτρόφοις τύχαις, Εἶδον τὰ τερπνὰ πάντα καὶ τἀναντία, Προς δόξαν ήρθην ἐκφυγών ᾅδου πύλας, Καὶ βασιλεὺς ἤκουσα, φεῦ, καὶ δεσπότης Τανῦν ἐγὼ μὲν ἐν στενῷ κεἶμαι λίθῳ, 465 "Αψυχος, ἄπνους, εἰς κόνιν λυθείς μόνην. Ἐκεῖνα δ᾽ ἦν ὄνειρος, οὐδέν τι πλέον 'Αλλ' ὁ πλάσας με ταῖς ἀχράντοις χερσί σου, Ανάπλασον πάλιν με τὸν λελυμένον, Καὶ δὸς βοηθὲν χεῖρα, δός μοι κειμένῳ, 450 Καὶ δείξον αὖθις φῶς τὸ σὸν, πλαστουργό μου. ΠΓ'. Αλλοι. Σὺ βασιλεὺς, Ὕψιστε, καὶ σὺ δεσπότης, Ζωῆς ὑπάρχων Κύριος, καὶ θανάτου Ἐγὼ δὲ θνητὴν ἐκ φθορᾶς λαβὼν φύσιν, Μέλλων τε θάττον εἰς φθορὰν ὑποστρέφειν, 435. Μάτην βασιλεὺς ὠνομαζόμην ἄρα, 216 Χαίρων ὀνείροις, καὶ σκιαῖς ἀσυστάτοις, πρὸς μικρὸν τέρψαντα καὶ παίξαντά με Απῆλθον, ἐξέπτησαν ἐν βραχεῖ χρόνῳ Ἐμοὶ δ᾽ ἀφῆκαν τὰς ἐπ' αὐτοῖς εὐθύνας, 290 Καὶ τοὺς λόγους, φεῦ, τῶν κακῶς πεπραγμέν [νων, Οὓς μὴ τ βαρύνῃς, δημιουργέ μου τότε, Αλλ' ὡς κριτής εύσπλαγχνος, ιλάσθητί μοι. ΠΔ'. "Ετερος. [] τῶν ματαίων καὶ κινῶν φρονημάτων, Πρόσκαιρος ὢν ἄνθρωπος ἐφρόνουν μέγα. 225 Καὶ γῆς βραχύς χους, γῆς ἐπεσκόπουν ἄκρα, Ζητῶν τὰ κύκλῳ τῆς ὅλης οἰκουμένης Εἰς ἐν συνάψαι τοῖς ὅροις τοῖς τοῦ κράτου; Αλλ' ἐκράτησεν ἡ πρὸ τοῦ κρατουμένη, Καὶ πρὸς στενόν μέρος τι συγκλείσασά με 230 Ενταῦθα τέφραν ἀντὶ δεσπότου φέρει. Σὺ δ' ὁ πλάτας με ταῖς ἀχράντοις χερσί σου, Ανάπλασον πάλιν με πρὸς σωτηρίαν, Καὶ τοῖς βλέπουσι συμπαθῶς μου τὸν τάφον Φάνηθι καὶ σὺ συμπαθὴς ἐν τῇ κρίσει. ΠΕ. Εἰς τὴν εἰκόνα τῶν τριῶν ἁγίων, ἣν έδω ρήσατο τῷ ἁγίῳ Γρηγορίῳ. 235 Εμς! τί μεῖζον τῶν ἐμῶν διδασκάλων, Τῶν οὐδὲ κόσμον πάντα προκρίνειν ἔχω, Ομως δὲ φίλτρον ἀνδρὸς ἡγιασμένου. Αἰδοῖ κρατῆσαν οίχεται τούτους ἄγον Αλλ' ἐντρύφα μοι τῷ καλῷ δώρῳ, πάτερ, 240) "Ηδιστα τόνδε τὸν συνώνυμον βλέπων, Καὶ τοὺς συναυγάζοντας αὐτῷ φωσφόρους Ἐμοὶ δ᾽ ἀπ' αὐτῶν μικρὸν ἐξαιτοῦ σέλας, 80 γρ. βαρύνεις. Μάτην βασιλεύς. Δαβιδ μελωδῶν.

Part LXXXVI - LXXXVIIIPars LXXXVI - LXXXVIII

col. 1183–1184page 73 of 82
Pars LXXXIV, LXXXV
PG 120:1183'Αεὶ κατευθυνόν με πρός σωτηρίαν. Τούτου γὰρ οὐδὲν βούλομαι λαβεῖν πλέον. Πϛ. Εἰς τὴν εἰκόνα τοῦ βασιλέως, καὶ τοῦ πα τριάρχου. 245 Οι προκριθέντες τῇ σοφῇ Θεοῦ κρίσει Αρχοντες ἡμῶν, καὶ γραφαῖς τιμητέοι. Ο μὲν γὰρ ἄρχει σωμάτων ἀνθρωπίνων Ψυχῶν δὲ ποιμὴν οὗτος ἐκλελεγμένος Ανωθεν ἄμφω τὸ κρατεῖν εἰληφότες, 250 'Αμφω καλῶς ἄρχουσι τῶν ὑπηκόων. "Οθεν γραφέντες, τοῦ κράτους τοὺς αἰτίους, Καὶ προστάτας έχουσι συγγεγραμμένους. ΠΖ'. Εἰς τὸν προφήτης Δανιήλ. θῆρες λέοντες ἦσαν ἐχθροί σοι πάλαι Ανήρ Λέων δὲ νῦν σὸς οἰκτρὸς οἰκέτης. 255 Ὡς οὖν παρ' αὐτῶν οὐδὲν αὐτὸς ἑβλάβης, Οὕτω προφῆτα, τοῦτον ἐκ βλάβης ρύου. ΠΙΙ'. Υπέρ ἑαυτοῦ πρὸς Χριστόν. Πολλὴ χάρις σοι τῶν λόγων, Θεοῦ Λόγε, Οἷς εὐδόκησας δωρεάν με πλουτίσαι Ὑφ᾽ ὧν λογισμοῖς σώφροσι κεχρημένος, 200 Έταξα ρητὰ ταῖς ἐμοῖς χρείαις μέτρα, Αρχεῖν ἔμοιγε ταῦτα κρίνας τὰ τρία, Τροφήν, σκέπην, στέγην τε καὶ μηδὲν πλέον, Δι᾽ ἃ κλονεῖται πᾶσα σήμερον κτίσις Επείπερ εξήμειψεν ή τρυφῆς βία 265 Τὴν χρῆσιν αὐτῶν εἰς παράχρησιν πάλαι. Χρήσιν δ' ἔγωγε τὴν ἀναγκαίαν ἔχων Υπερπερισσεύω τε καὶ χαίρω πλέον Τῶν τοῖς ἁπληστοις ἀντεπαντλούντων πίθοις. Τι γὰρ τὸ κέρδος τῶν ἀμετρήτων πίτων, 270 Τοῖς εἰς ἅπαυστον δίψος ἐκκεκαυμένοις; Διαῤῥαγείεν πρῶτον ἂν τῇ πλημμύρα, Η τοῦ πάθους (αμα προσλάβοιντή τι ο Ἐπεὶ δὲ τοῦτο συμφορὰ μισουμένη, Τὸ μηδὲ διψαν κρεῖττον, ἢ τὸ μετρίως. 275 Εφ᾽ ᾧ λαβὼν ἄνωθεν αὐτὸς τὴν χάριν, Καὶ σύντομον σχὼν τῶν ὀρέξεων πέρας, Πολλὴ χάρις σοι τῶν λόγων λέγω, Λόγε, Οἷς εὐδόκησας έωρεάν με πλουτίσαι, Πρὸς οὓς τὸ πλεῖστον ἀσχολῶν τῶν φροντίδων, 280 Εἰς τάλλα τὸν νοῦν δυσχερῶς οι επιστρέφω, Οἷς ἐντρυφῶν νύκτωρ τε καὶ μεθ᾽ ἡμέραν, Αλλης τρυφῆς ἥκιστα ποιοῦμαι λόγον. Αρκεῖ γὰρ αὕτη ψυχαγωγείν πλουσίως, Βρύουσα πᾶσαν ἡδονήν τε καὶ χάριν. 285. Πλὴν ἀλλ᾽ ἄγοις οὕτω με, καὶ φέροις, Λόγε, Ατρεπτον, ἀκλόνητον, ἡδραιωμένον, Εἴσω μένοντα τῶν τεταγμένων δρων, Ως άνθεσι μέλισσαν ἐν βίβλοις στρέφων, Ως τέττιγα δρόσῳ με τοῖς λόγοις τρέφων, 290 Μόνοις τε πείθων τοῖς παροῦσιν ἐμμένειν, Καὶ μηδὲν αἰτεῖν ἄλλο πλὴν σωτηρίαν, Εἰς ἦν με θᾶττον προσλάβοις εὐεργέτα, Κἂν μηδὲ [καὶ] νῦν σφόδρα δυσκόλως έχω. Κρείττων γὰρ εὐπλοίας τε καὶ κούφων πόνων 295 Όρμος ποθεινός, καὶ τὸ τῶν πόνων τέλος, ἂν μοι τυχεῖν γένοιτο ῥᾷστα, Χριστέ μου. ΠΘ'. Περὶ ἑαυτοῦ πρὸς τὸν Χριστόν. Πολλὴ χάρις σοι τῶν λόγων, Θεοῦ Λόγε, Οι γρ. επιτρέφω.

Part LXXXIXPars LXXXIX

col. 1185–1186page 74 of 82
PG 120:1185Οἷς εὐδόκησας δωρεάν με πλουτίσαι. Πολλὴ χάρις σοι τοῦδε τοῦ τερπνοῦ βίου, 200 Καὶ τῆς ἔμοιγε φιλτάτης ἀπραξίας. Ἴσως ἄδοξός ἐστιν, ἀλλ᾽ ἐλευθέρα Ἴσως κρότων άμοιρος, ἀλλὰ καὶ φθόνων Κτησίς τις οὐ πρόσεστιν; οὐδὲ φροντίδες, Αἰ μᾶλλον ἐκτήκουσι σάρκας δεσπότου, 503 Η τῶν προσόντων ἡ μετουσία τρέφει *Απεστι κέρδος; ἀλλὰ καὶ μοχθηρία, Η πάντα κέρδους ἐξανιχνεύει πόρον, Η κερμάτων χνοῦν οἶδεν ἐκλείχειν μόνη. Οὐ προσκυνεῖ τι;, οὐδὲ θωπεύει τάχα 510 Οὐ προσκυνοῦμεν οἷα θῶπες οὐδένα 'Αλλ' δς εὐγενεῖς ἅπαντες ὡς κατ' εἰκόνα. Προεδρία που; καὶ 8 προσεδρεία πότε, Ης πολλαπλῆν σύνοιδα τὴν ἀηδίαν, Πρὸς τὴν ἐκείνης ἡδονὴν μετρουμένην; 515 Πλοῦτος ῥέει; πῶς; οὐχὶ καὶ παραῤῥέει; Μάλιστα καὶ τίς ἀστάτου φίλου λόγος; *Επ πλανᾶσθαι τοὺς θέλοντας δ' εὐκόμως Σὺ δ' εὖ βεβηκώς, κτῆμα τοιοῦτον πάθει, Αεὶ πεφυκὸς τῷ φιλοῦντι προσμένειν. 320 'Αλλ' όγκον αἴρει· καὶ καταστέλλει πάλιν, Ως πνεῦμα φύσης ἀσχὸν ἐστερημένον. ᾿Αλλὰ τρυφὴν δίδωσιν· [αλλά] καὶ φθόην Ο ποῖον εἶπας! καὶ γὰρ οὐ ψευδῶς ἔφην. Σὺ δ' ἐξέταζε τἆλλα τῶν κακῶν ὅσα, 325 Εν οἷς ὁ πλοῦτος δεξιοῦται τους φίλους. Τίς οὖν συνήσει; τίς διοπτεύσει τάδε; Πολλή χάρις σοι τῶν λόγων Θεοῦ Λόγε, Οἷς εὐδόκησας δωρεάν με πλουτίσαι, Οὓς ἀξίωμα, πλοῦτον, εύκλειαν, θρόνον, 350 Καὶ πᾶν ὅτι κράτιστον ἡγοῦμαι μόνους, Οἱ τὰς ὀρέξεις τῶν ἐμῶν θελημάτων Ρεμβασμὸν οὐκ ἐῶσι πάσχειν ῥᾳδίως Πίνοντες αὐτοὶ πάντα ψυχῆς πόθον, Ο Ως τοὺς ποταμοὺς ἡ θάλασσα τοὺς πέριξ 355 Εἰ μή τι σαρκὸς ἀσθενείᾳ προσλάβοι, Ως τέλμα, μικρὸν ἐκτραπὸν ῥείθρου μέρος. Ἐξ ὧν ἔγωγε τὰς ἀφορμὰς λαμβάνων, Τούτους ἐμαυτῷ τοὺς νόμους τε ἔχω γράφειν, 339 Ἐν οἷς κρατοῦμαι καὶ κρατῶ τῶν ὧν [θέμις. 4. Εἰς ἑαυτόν. 1603 Πλουτοῦσι πολλοί· παύε, καὶ τί; μοι λόγος; Πτωχοὺς γὰρ ἕξει πάντας ἐξ ἴσου τάφος, 1605 'Αβρούς, μέσους, ἥττους τε καὶ πενεστάτους. Τανῦν δὲ παῖξαι μικρὸν αὐτοῖς ἐνδίδου, Εως κενάς φέροντες αίσθωνται χέρας. Πολλούς θρόνοι φέρουσιν ὑψηλούς άνω Ἐγὼ δὲ γῆθεν ἔκπαλαι πεπλασμένος, 1610 Εις γην τε νεύω, καὶ κάτω ζητῶ μένειν. 86 Πολλῷ δὲ τὴν ἔπαρσιν ἐκκλίνω φωτί, Μή πως σκοτωθεὶς ὑψόθεν χαμαὶ πέσω, οι ἴσ. εὐκόλως. 88 γρ. εὐγενῶς. ει ίσ. προσεδρεῖαι πόθι, ὧν πολλο δὲ φωτὶ τὴν ἔπαρσιν ἐκκλίνω. 'Εν οἷς κρατοῦμαι. 340 71, καὶ τῆς αὐγούστας ὡς. λουτούσι πολλοί. Ισ. γράφειν ἔχω, ε ισ πολλῷ

Part XCPars XC

col. 1187–1188page 75 of 82
PG 120:1187Τῆς αὐθαδείας ἀξίαν διδοὺς δίκην Οθεν ταπεινὴν ἀσφάλειαν ἐκλέγων, Πεζῇ βαδίζωι πεζὸν ὢν ζῶον φύσει Πᾶσι μὲν οὐκ ἀποπτος ὡς ἐκ τῶν ἄνω, Πολλοῖς δὲ καὶ κάτωθεν ὢν ἐγνωσμένος, Ο μείζον οἶδα μᾶλλον εἰς εὐδοξίαν, Οταν τις αὐτὸς ἐκ ταπεινοῦ χωρίου Πρὸς ὕψος ἐκτείνοιτο, καὶ δοκῇ μέγας, "Ωσπερ κολοσσός μῆκος οἰκεῖον σε φέρων, Καὶ μηδὲν εἰς δίαρμα χρήζων τοῦ τόπου. Οσοι δὲ κομπάζουσι βαθμοῖς, καὶ θρόνοις, Οὗτοι κολοιῶν οὐδέν εἰσι βελτίους Μέγα φρονούντων ἐν πτεροῖς ἀλλοτρίοις, τῶν ἡ πάλιν ψίλωσις αἰσχύνει πλέον. Τῶν 8 προσθέτων γὰρ χρωμάτων τῇ συγκρίσει, Εἰς μεῖζον ἐξάγουσι τὴν ἀμορφίαν. Αλλα 6 κροτήσει πᾶς ὄχλος τοὺς ἐν μέσῳ. Εἰπὼν ὄχλον, βέλτιστε, μὴ ζήτει πλέον. Οχλος γὰρ οὐδὲν ἄλλο, πλὴν ὄντως όχλος, Βοάς ατάκτους τοῖς κρατοῦσι προσνέμων, Ως πρόσφορον το μείλιγμα τῆς ἐξουσίας, Πλέον δὲ μηδὲν συντελῶν τῶν χρησίμων, Μᾶλλον μὲν οὖν μέγιστα καὶ βλάπτειν ἔχων. Φυσῇ γὰρ αὐτοῦ; τοῖς ἐπαίνοις πολλάκις, Πείθων ἀκούειν ὡς ἀληθεῖς τοὺς λόγους. Οἱ δ᾽ εἰσὶν οὐδὲν, πλὴν μόνον κενοί ψόφοι, Επηρεασταὶ τῶν κενών φρονημάτων, Ψεύσται, πλάνοι, γόητες, ἀνδράσι γέλως, Βόθρος δ' ἀνάρθροις, οἷς ὁ πιστεύων ἄνους. Κραυγῆς δὲ πολλὴς οὐ πάνυ φροντιστέον Καὶ ψῆρες ὀξύφωνον, ἀλλὰ κουφόνουν. Τούτοις λογισμοίς, καὶ λόγοις Αγων ἐμαυτὸν "ι, ἐκπεραίνω τὸν βίον. [Δ'. Εἰς ἑαυτόν. Έλκουσι βαθμοί· πρόσεχες, αθρόα ζάλη Ψήφοι φέρονται συστροφή καταιγίδων Θρόνοι καλοῦσιν· ὦ κυβερνῆτα, βλέπε Ορᾷς ὅσος κύκλωθεν ηγέρθη κλύδων; Σπεῦσον, βοήθει· κλύζεταί σοι τὸ σκάφος. Λαβοῦ οι τάλαν τάχιστα τῶν σῶν οἰάχων, Λαβοῦ, λογισμό, πριν να παραχθῶμεν βία. Η πού τι κἀμὲ συμπονεῖν ἐπιτρέπεις; Ὡς οὖν κελεύεις πείθομαι. Καὶ δὴ λέγε Σὺ τὴν σεαυτοῦ κοσμίως βάδιζε μοι. Αρκεῖ γὰρ ἂν κάλλιστα καὶ ταύτην δράμης. Βαθμῶν δ' ἐκείνων καὶ θρόνων πρὸς οὓς πτύρῃ, Πολλοὶ μὲν ἦσαν ἐγκρατείς χθες, καὶ πάλαι, Πολλοὶ δ᾽ ἔσονται συῤῥέοντες τῷ χρόνῳ, Ο καὶ συνεκλείπουσι πάντες ἐν μέρει, Εως καταντήσωσιν εἰς κοινὸν τέλος, Μηδὲν παρ' αὐτῶν κερδάναντες ἄλλο τι, Πλὴν τὰς ἐπ' αὐτοῖς εὐθύνας, καὶ τοὺς λόγους, Πλέον πικραίνειν ὕστερον πεφυκότας, "Η σήμερον τέρπουσι τοὺς κεκτημένους, Τέρπουσι γὰρ [ἀλλ'] ὥσπερ ἄνθρακες βρέφη, Τοὺς πρὸς μόνον τὸ στίλβον ἐκθαμβουμένους, Καὶ μὴ σκοποῦντας ὡς ἔχει καὶ τὸ φλέγον, Πρὶν ἂν παθών τις νοῦν ἐνέγκοι, καὶ μάθοι. Εστω, καλῶ; εἴρηκας. 'Αλλὰ γὰρ πόθεν Τὸ σὲν τάλαντον ἐμπορεύσῃ τοῦ λόγου; ΤΟ α) γρ. φέρω. 80 γρ. προσθέντων. το γγ. κρατοῦσι. το γ. μήνιγμα, ο έκτορα! ων 8. γ. παραχωμεν. γ. τάλαντα τάχο

Part XCIPars XCI

col. 1189–1190page 76 of 82
PG 120:1189Ποῖον λόγου τάλαντον οὐκ ο ἔχων λόγον; Οΐ:ω * καμόντων ὡς ὁρᾷς τῶν ὀργάνων, Ως μηδὲ λεπτὸν φθέγμα πέμπειν εὐκόλως. Τοσοῦτον ἐκράτησε των πρώην θλων Η νῦν με συστέλλουσα παιδαγωγία, Ὑφ᾿ ἧς πέπαυμαι τοῦ θεατρίζειν μάτην, Καὶ πολλὰ ληρεῖν ἐν σχολαῖς καὶ συλλόγοις Εἴσω δὲ νεύων, μετριάζω πρὸς λόγους, Μηδὲν περιττόν, μηδ' ἄκαιρον εκφέρων, Μόνοις δὲ φωνὴν τοῖς ἀναγκαίοις νέμων. Οὕτω τε σαίνων, καὶ λεαίνων τὴν νόσον, Το ζωτικόν μοι πνεῦμα συνθάλπω μόλις. *Αλλως τε 10 καὶ πάλαι τις ἦν εύγλωττία, Καὶ καρπὸν οὐκ ἄχρηστον ἑξήνεγκέ σοι, Καλῶς γεωργήσασα πολλοὺς τῶν νέων Πάντας γὰρ οὐ τίθημι, μὴ καὶ κομπάζω Πλὴν ἀλλὰ πλείστους ἦρεν ἐκ μαθημάτων, Πλείστοις δὲ καὶ πρὸς ἦθος εἰσήνεγκέ τι Οὗ μᾶλλον ἡ παίδευσις εὐτυχεστέρα οι Τούτων περιττῶν ἐν λόγοις κομψευμάτων. Τούτους ἔγωγε τους σοφισθέντας νέους, Κέρδος μέγιστον τῷ ταλάντῳ προσφέρω τῶν νῦν θεωρεῖ; ἔστιν οῦ; διδασκάλους, Βαθμοίς τε λαμπροῖς ἐμπρέποντας ἀξίως 'Αργοῦντα δ' ἄρτι μηδαμώς μέμφοντί με. Ξηρὸς γὰρ εἰμι τῇ πυρώσει τοῦ πάθους, Καὶ πραγματείας, ὡς γεωργίας, ξένος. Οθεν σχολάζων προστέτηκα ταῖς βίβλοις, Εἶναι μαθητής, οὐ διδάσκαλος θέλων Τον γὰρ οἷδα τοῦτο πολλῷ τῷ μέσῳ, Καὶ πᾶσιν ἄλλως ἀσφαλέστερον τρόποι.. Κρύψεις δέ σου τὸν λύχνον ἐν τῇ γωνία; Τί τοῦτο φῂς, ἄνθρωπε; πῶς οι καλεῖς λύχνον Τὸν οὐκ ἔχοντα τὸ προσῆκον φῶ; λύχνῳ; Ην λύχνος, οἶδα· καὶ γὰρ οὐκ ἀρνητέον Αλλ' εἰς τροφὴν ἔλαιον ἀρκοῦν οὐκ ἔχων, Εψυγμένην δείκνυσι τὴν θρυαλλίδα, Η; τῷ μαρασμῷ, καὶ τὸ τοῦ φωτὸς σέλας, Αμυδρά φαῖνον οὐκ ἔχει λαμπηδόνα. Συνασθενεῖ γὰρ καὶ λόγος τῷ σαρκίῳ, Ὥσπερ παθούσῃ μουσικὸν μέλος λύρᾳ. Τὸ φωτὸς οὖν μοι λείψανον τηρητέον Μετ᾿ ἀσφαλείας ἔνδον ἐγκλείσαντί που, Καὶ τῶν ὑπαίθρων πνευμάτων ἀπωτάτω, Μὴ παντελῶς μοι σβεσθὲν ἐν βραχεῖ λάθοι. Αὐτὸς δὲ λύχνον ἄλλον ἐν μέσῳ τίθει, Οστις κύκλῳ τοσοῦτον ἐκπέμψει σέλας, Οσον σὺ βούλει, μή δεδοικὼς τὴν σβέσιν. Ἴσον κακὸν γὰρ, φῶς τε συγκλείειν μέγα, Καὶ μικρὸν αὖθις εἰς ὑπαιθρον ἐξάγειν. Αλις γάρ, ἂν σύμμετρον αὐγάζῃ τόπον, Αλις δὲ, κἂν ζῇ καὶ διαυγείας δίχα. Ἴσως γὰρ εἰς ἔναυσμα συμβάλοιτό που, Κἂν αὐτὸ μηδὲν πρὸς τὸ νῦν φαίνειν ἔχῃ, Ως ἡ καθ᾿ ἡμᾶς ἀδρανεστάτη φάση;. Πῶς οὖν σε δόξα προς μέγιστον ἐξάτοι, Οὐκ ἐνδιδόντα τῇ φορᾷ τῆς ἡμέρας; * Μέν', ὦ ταλαίπωρ ἀτρέμα σοῖς ἐν τόποις κἄ 97 γρ. έχω. οι γρ. καμνόντων. " γρ. και. γρ. τοῖς τῶν.· γρ. καὶ εἰςο Ισως γὰρ εἰς ἔναυσμα. Συμβάλοι τόπου, συμβάλλειν 50 γρ. ἡ μὲν ὦ ταλ. Μέν' ώ ταλαίπωρο. ταλαίπωρ' ἀτρήμα σοῖς ἐν δεμνίοις· Ορᾷς γὰρ

Part XCIIPars XCII

col. 1191–1192page 77 of 82
PG 120:1191Ορα; γὰρ οὐδὲν ὧν νομίζεις φασμάτων. Οὕτω δέ μοι σκόπησον, ὡς σαφῶς μάθοις. Τί δόξαν εἶπας; οὐχὶ τὴν πλήθους πλάνην, Ην καὶ πλανώνται, καὶ πλανῶσιν ἐξίσου; Οὐδὲν πρὸς ἡμᾶς τοῦτο τοὺς ᾐσθημένους Πάλαι γὰρ ἴσμεν, τίς μὲν ἀκριβεστάτη, Τίς δ' αὖ ματαία δόξα, καὶ ψευδεστάτης Πρὸς οὖν ἐκείνην πάντα ' συντείνων πόθον Ηκιστα χαίρω τῇδε τῇ ψευδωνύμψο Δίκαια ποιῶν. Τις γὰρ εἰδώλου λόγος, Εξὸν πρὸς αὐτὴν τὴν ἀλήθειαν βλέπειν; Καθ' ἣν ἐγὼ μέγιστον εὑραίμην κλέος, Αιωνίως τέρπον με, καὶ πληρεστάτων. Τὸ νῦν δὲ μικρὸν τοῦτο, καὶ πρὸς ἡμέραν Τοὺς ὡς μέγα στέργοντας αὐτὸ παιζέτω, Ἕως ἀποπτὰν πάντας ἀθρίον φύγοι, Πεισθέντας ὀψὲ· ταὐτὰ κἀκείνους λέγειν. Εύγε, κρατούμεν· οὐκ ἔστι τρικυμία Εξημέρωται πόντος ηγριωμένος, Ἐξ οὐρίας ὁ πλοῦς τε τῷ σκάφει πάλιν. Θάρρει, λογισμέ· σὺν Θεῷ γὰρ ἐμπλέεις, Παρ' οὗ τὸ νικᾶν ἐν ζάλης καιροῖς ἔχει;. ΙΒ'. Παλινωδία πρὸς ταῦτα μετὰ τὴν χειροτονίαν. Οὐκ ἔστιν ἡμῖν ἀτρεκής οὗτος λόγος. Ποιητικῶς γὰρ λάζομαι μῦθον πάλιν, Οὐδ' ἐμπεδούμεν τὰ πρὸ τοῦ δεδογμένα Ἐπεὶ βροτοῖς πᾶς εὐμετάβλητος λόγος. Ερῶ δὲ μᾶλλον, ὡς ὁ μὲν λόγος μένει, γρ. συντείνον. 3 γρ. ταῦτα ὁ γρ. αὐτῷ. Η πραγμάτων φύσις δὲ τὴν τροπὴν ἔχει. Ανθρωπος ων, ἄνθρωπε, μηδὲν τῆς μέγα. Οὐ πείσομαι γὰρ τοῦτο· λῆρος κομπάσαι, Εως τις ἐμπνεῖ, καὶ τὸν ἥλιον βλέπει. Μάρτυς δὲ τούτων αὐτὸς οὗτος ὁ γράφων, Παθών, μαθών τε, καὶ παλιλλογῶν τάδε *Ος χθὲς μὲν ἄλλα καὶ φρονῶν ἦν, καὶ γράφων, *Οναρ θεωρῶν, ὡς ἔοικεν, οὐχ ὑπαρ, Τὴν μέχρι παντὸς ἐκτροπὴν τῶν πραγμάτων Καὶ τὴν παροῦσαν εὖ καθεστώσαν βλέπων, Τὴν αὔριον μάταιος οὐκ ἐπεσκόπει. Μέσην τε τὴν θάλασσαν εἰσέτι πλέων, Ως ἐντὸς ὅρμων έθρασύνετο φθάσας. Τοιοῦτον ἡ βλάπτουσα τὸν νοῦν κουφότης Πείθει νομίζειν, ὡς ἑαυτοῦ τις κρατεί, Καὶ τὸν βίον τίθησιν, ὡς • αὐτῷ φίλον. Τὸν πάντα δὲ στρέφοντα πανσόφοις λόγοις, Καὶ πάντας εὐθύνοντα πρὸς τὸ συμφέρον, Οὐκ ἐννοεῖν δίδωσιν, ὡς οὐ φευκτέος, Εως λαθών τις ἐμπέσοι, καὶ νοῦν λάβοι Ο; κἀμὲ πάντα τὸν πρὸ τοῦ γλυκύν βίον ᾿Απραγμόνως ζήσαντα, καὶ γαληνίως, Πάλαι τε χαίρειν πᾶσι τοῖσδ᾽ εἰρηκότα, Βαθμοίς, προπομπαῖς, ἀξιώμασι, θρόνοις, Αὐτῇ κακῶν ζάλη τε καὶ τρικυμία τῶν ἐμπέπλησται πᾶσα δόξα τοῦ βίου, Ηδη τε νικάν εἰς τέλος πεπεισμένον, ('Ως ἄν τις ἔνθεν οἷς προγέγραπται τότε, οὐδὲν ὧν δοκεῖς σάφ' ειδέναι. ὄνειρον ὀρέστειον διηγῇ, Θεσσαλε.
col. 1193–1194page 78 of 82
PG 120:1193Μᾶλλον δ' ἐκεῖθεν οἷς προπέπρακται μάθοι) Καὶ δὴ πρὸς ὕψος χεῖρας ἐξαίροντά με, Καὶ δὴ κρατοῦντα σύμβολον νίκης μέγα, Φθάσας κραταιᾷ χειρὶ νῦν συλλαμβάνει, Καὶ τὴν ἄκαμπτον καρδίαν κάμψας βία, Αγει, φέρει τε, καὶ τίθησιν εἰς μέσον, Τὸν ἐκφυγεῖν δόξαντα πᾶν ἤδη μέσα. Τῶν πρὶν δ' ἐκείνων ἀστάτων ἐνυπνίων, Καὶ τῶν λογισμῶν, οἷς ἐμαυτὸν ἐκράτουν, Κατεσκέδασται σύγχυσίς τις, καὶ ζόφος, Οὕτω Θεοῦ σφήλαντος αὐτοὺς ἀθριον, Οὕτω Θεοῦ φύραντος ἀῤῥήτῳ τρόπῳ, Καὶ πάντα συγχέαντος, ὡς ἁγνωσία Σέθοιμεν αὐτὸν, ὥς τις εἶπε τῶν πάλαι ᾿Αλλότριος μὲν πλὴν καλῶς δοκῶν φάναι. Τοῦ θαύματος γὰρ ἔνθεν αὐτῷ τὸ πλέον, Ἐκ τῆς ἀβύσσου τῶν ἀδήλων κριμάτων, Τῶν εἶδεν οὐδεὶς τοὺς ἀποῤῥήτους λόγους Οἷς εἶξα κἀγώ· καὶ τί γὰρ παθεῖν ἔδει, Εἰς τὸν δυνάστην ἐμπεσόντα τὸν μέγαν; Οὐκοῦν ἐκάμφθην, καὶ κρατηθεὶς ἅπαν, Υπῆλθον ἤδη τοῦ ζυγοῦ τὸ φορτίον Καὶ μάρτυς· εἰμὶ τοῦ πανισχύρου κράτους, Ο ῥᾷστα πᾶσαν ἐκβιάζεται φύσιν, Και σκληρότης τις αυτόχρημα τυγχάνοι Αλλ' εἴ τις αὐχει στεῤῥὸς εἶναι τὰς φρένα;, Καὶ τοῖς λογισμοῖς ἀσφαλῶς βεβηκέναι. Εντεῦθεν ἂν παίδευσιν ἀρκοῦσαν λάθος, Μὴ σφόδρα θαῤῥεῖν, μηδὲ πιστεύειν ἄγαν, γρ. έδοξαν 'Αλλότριος μέν. "Οτε ἀπέστη τῆς. τοῦ χρονογράφου τοῦ Μοναμάχου. Ω, τοῖς ἑαυτοῦ χρήσεται πάντω, νόμοι;. Αλλος γὰρ ἡμῖν, δς τὸ πᾶν ἔχει κράτος, Παρ' οὗ μόνον δεῖ προσφυὲς ζητεῖν πέρας *Απαντας ἡμᾶς παντὸς ἔργου, καὶ λόγου, Παντὸς σκοποῦ τε καὶ λογισμοῦ, καὶ δρόμου. Ἐπεὶ καθ᾽ αὑτὸν οἶδεν οὐδεὶς οὗ τρέχει, Πρὶν ἂν θανών τις πεῖραν ἕξοι τῶν ὅλων, ᾿Αρχῆς ὁμοῦ, τέλους τε καὶ τῶν ἐν μέσῳ "Α χρὴ σκοποῦντας εὐλαβεστέρως ἔχειν, Δεὶ τὸ μέλλον χρηστὸν ἐξαιτουμένου;. ΑΓ. Εἰς τὴν τοῦ νομοφύλακος νεαράν. Αὐτὸς σκοπήσας πράγμα κοινή συμφέρον, Αὐτὸς βασιλεῖ τὸ σκοπηθὲν γνωρίσας, Αυτός τε πείσας, αὐτός ἐστιν ὁ γράφων. ΙΔ΄. Εἰς τὸν δεύτερον λόγον τὸν εἰς τὸν τροπαιοφόρον. Μιᾶς ὁ μικρὸς ἔργον ἑσπέρας λόγος "Οθεν βραχύς τε καὶ τὰ πρὸς τέλη νάθος, Είπερ δίκαιον λοιδόρως καλεῖν νόθον, Τὸν ἐξ ἀδελφοῦ μοῖραν ἠρανισμένον. Ενὸς γὰρ ἄμφω πατρὸς ὄντες οἱ λόγοι, Αδελφικῶς θαῤῥοῦσι τὴν κοινωνίαν. ΣΕ'. "Οτι ἀπέστη τῆς συγγραφῆς τοῦ χρονογράφου. Ο συγγραφεύς ψεῦδος μὲν οὐκ εἴρηκέ πω, Ψεύσαιτο μέντ᾽ ἂν ἔν γε τοῖς λοιποῖς λόγοις Οὕτω φιλούντων τῶν κελευόντων τάδε, ῶν τοῖς ἐπαίνοι. ἐντρυφῶν τὸ βιβλίον, Ομω;· ἔδοξεν ἐνδεέστερον λέγειν παλινῳδοῦντα πρὸς τὴν κολακείαν τὴν ἀνέδἂν οὕτωσὶ γεγενημένην.

Part XCVI - XCVIIIPars XCVI - XCVIII

col. 1195–1196page 79 of 82
Pars XCIII - XCV
PG 120:1195Εξουσία κρίτων γὰρ οὐκ οἶδεν κόρον. Οὐκοῦν ἀγείσθω ταῦτα τοῖς ἐγκωμίοις Η συγγραφή [δὲ] μὴ προχωρείτω πλέον. Οὐκ εὐφυῶς γὰρ πρὸς τὰ τοῦ ψεύδους έχει, Νόμος τε ταύτην εκτροπῆς ἀποτρέπει. Ενταῦθα τοίνυν τὸν δρόμον παύει τέως, Εως κατ' εὐθὺ δῷ τις αὐτῇ τὸ τρέχειν. ια. Εἰς τὰ δωρηθέντα μηναῖα εἰς Εὐχαῖτα Ύμνων ἐπελθὼν ἡμερησίων βίβλους, Πασάν τε τούτων τὴν γραφὴν ἐπιζέσας, Καὶ χεῖρα, καὶ νοῦν, ὡς ἐνῆν, καταρτίσας Δῶρον " φίλῳ δίδωμι καὶ μάλα πρέπον, Τῷ προστατοῦντι τοῦ τόπου στεφηφόρῳ, "Ος ἔνδον οἰκεῖ τῆστε τῆς ἐκκλησίας Δι' οὗ τύχοιμι τῆς ἀκηράτου βίβλου, Τῇ χειρὶ τοῦ πλάσαντος εγγεγραμμένος. ΚΖ'. Εἰς τὰ αὐτά. Οὐ πολλὰ μὲν, κράτιστα πάντα δ' ἐνθάδε Οὐκ ἂν γὰρ εὕροις ἀλλαχοῦ τὰ βελτίω. Εβουλόμην δὲ ταῦτα μὲν τύπους μένειν, Αντιγράφων εἶναι δὲ τὴν ὑπουργίαν. ΕΠ'. Εἰς τὰ διορθωθέντα βιβλία. Καλήν δεδωκώς ταῖς βίβλοις ὑπουργίαν, Αὐτό; πονηρὰν ἀντιλαμβάνω χάριν. Τῶν μὲν γὰρ ἤδη τὰς νόσους ἰασάμην, Ἐγὼ δὲ συντέτηκα, καὶ κακῶς ἔχω, Κόπων τὸ σῶμα συντριβεὶς ἀμετρία Αλλ' οἱ τρυφῶντες ἐν πόνοις ἀλλοτρίοι:, Καὶ ταῖς ἐμεῖς πλέοντες εὔδια ζάλαις, Πρὸς Κύριον μέμνησθε τοῦ κεκμηκότος. Αθ. Εἰς τοὺς ἀποστόλους. Σταυροί Πέτρον * κύμβαλον ἐν Ρώμη Νέρων Ρώμη ξίφει θνήσκοντα τὸν Παῦλον βλέπει. Εἰρηνικὸς τέθνηκε Λουκᾶς ἐν τέλει. Ζωής • ὕπνον πρύτανιν ὑπνοί Ματθαίος. Μάρκον θανατοὶ δῆμος Αλεξανδρέων. Καὶ μὴ θανών ζῇ, καὶ θανὼν Ἰωάννης Σταυροῦσί τε τρεῖς ἄνδρες ὁμῶς 'Ανδρέαν Νεκροῦσι λόγχαι; τὸν Θωμᾶν ἐν Ἰνδίᾳ. Βαρθολομαίος σταυρικῷ θνήσκει πάθει, Καὶ τὸν Σίμωνα σταυρὸς ἐξάγει βίου. Μάχαιρα τέμνει τοὺς Ἰακώβου δρόμους. Ισον Πέτρῳ δίδωσι Φίλιππος μόρον. Ι". Εἰς τὸν ἄγγελον τὸν ἱστάμενον ἔξω τῆς πύλης. Οὐρανοβάμον, πῶς παραυλεῖς ἐνθάδε; Καὶ τίς ὁ χάρτης; τί δέ σοι τὰ γραπτέα; Μίσθωμα τιθεὶς τοῖς γενηφόσι μόνοις, Αμισθον ἀφίημι την ῥαθυμίαν. ΡΑ'. Εἰς τὴν βάπτισιν τοῦ Χριστοῦ ἡρωικά. Μίγνυται ὡδι ἄμικτα· φύσις φλογόεσσα, καὶ [γρά Πύρ θεότητος ξύλον, Ἰορδάνου τε δέεθρον. ΡΒ'. Εἰς τινὰ μοναχὸν σιωπῶντα δῆθεν. Σιγάς, Πάτερ βέλτιστε, μηδέν μοι γράφων; Εξ έρας, σιώτα. Καὶ γὰρ ἐξ ἐπωνύμου, * γρ. φίλου. Ο γρ. κύμβακος. 1 16. εἰρηνικῷ εἴσ. πρύτανιν ὕπνον ὑπο Ειρηνικὸς τέθνηκε. εἰρηνικῷ, εν τέλει

Part CIII, CIVPars CIII, CIV

col. 1197–1198page 80 of 82
Pars XCIX - CII
PG 120:1197Άφωνος ἰχθὺς καὶ δοκεῖς, καὶ τυγχάνεις. ΡΓ'. Εἰς τὴν ὑπεραγίαν Θεοτόκον ιαμβοι. Παστάς, τράπεζα, ῥάβδε, λυχνία, κλίμαξ, Κλίνη, κιβωτέ, νεφέλη, λαδὶς, θρόνε Κόσμος με παστας, ἐμπίπλα, τράπεζα, με, Στήριζε, ῥάβδε, λυχνία, φώτιζε με, Αναγε, κλίμαξ, ἀνάπαυέ με, κλίνης Τήρει κιβωτέ, νεφέλη, λάμπρυνέ με, Λαβί, με προλάμβανε, τίμα με, θρόνε. ΡΔ'. Εἰς τὰς Δεσποτικὰς ἑορτάς. Εὐαγγελισμός, γέννα, κλήσεως θέσις, Χεὶρ Συμεών, βάπτισμα, φῶς Θαβωρίου, Λάζαρος ἐκ γῆς, βάϊα, σταυροῦ ξύλου, Ἔγερσις, ἄρσις, Πνεύματος παρουσία. Τὸ χαῖρε παῦλα τῆς παλλιγόνου λύπης Η γέννα τύπος πλάσεως τῆς δευτέρας Ἡ κλήσις εἰκόνισμα τῆς σωτηρίας Η Συμεὼν χεὶρ δεῖγμα τοῦ γραπτοῦ νόμου Η βάπτισις κάθαρσις ἀνθρώπων τύπου Τὸ τοῦ Θαβώρ φῶς τῆς ἐμῆς νυκτός λύσις Ο Λάζαρος φροίμιον αἴσχους θανάτου Ψυχῆς ἔαμος σύμβολον τὰ βάϊα Αμαρτίας σταύρωμα τοῦ σταυροῦ ξύλου Θανὴ θανῆς ἔγερσις ἡ τοῦ Κυρίου *Αρσις πεσόντων, ἄρσις ἡ τοῦ Δεσπότου Τὸ Πνεῦμα τέρμα τῆς ἐμῆς σωτηρία;. ΡΕ. Εἰς τὸ ἅγιον Πάσχα. Τοῖς πρὶν ὁλικῶς ἐκ Θεοῦ πεπτωκόσιν, Εὐθὺς δ' ἀμοιρήσασιν ἀειζωίας, Ο γρ. τίχε:. 10 γρ. λαλίδα. Καντεῦθεν εἰκτρῶς εἰς ᾅδου νενευκόσιν, Πστραψεν ἡμῖν λαμπροφανὴς ἡμέρα. Χριστὸς γὰρ ᾅδου συνθλάσας πύλας, ιδού, Χειρὶ κραταιᾷ πάντας ἀνάγει πάλιν. Δεύρο, προφητῶν ἀτρεκέστατον στόμα, Δαβίδ ἀνακίνησον ὑμνῶν τὴν λύραν, Ψάλαξον, ἀνάστησον, Χριστέ μου ο ταχύ, Καὶ θᾶττον ἐχθροὶ σκορπιοῦνταί σου μάλα. Πλάτυνον Ησαΐα τὴν σὴν 10 μαγάδα, Καὶ ῥῆξον αὐτὴν, ὡς χέλυς Μωαβίτις. Τὸ κέντρον ἡμβλύνθη γὰρ ᾅδου παμφάγου, Καὶ θάνατος πέπτωκεν ἐλθὼν εἰς νίκος. Χριστὸς γὰρ αὐτὸς καταβὰς τούτων μέχρι, Ἰσχὺν θεϊκὴν ἰσχυρῶς ἐζωσμένος, Τῷ Πατρικῷ τε θυρεῷ πεφραγμένος, Έτριψεν, ἐξέρρηξεν αὐτοὺς ἐξόχω; Εξάξας Αδάμ παγγενή ζοφουρίας Εδειξεν ἀστίθητον οἶμον εἰς πόλον. Νῦν χαρμοσύνως πᾶσα πληθὺς τῶν νέων Σκιρτᾷ, χορεύει, μειδιά, χαίρει μέγα Νυνὶ καθαρθεὶς ἐκ νεφῶν ὑγρῶν πόλος Ελαμψεν αὐγὴν τοῖς βροτοῖς σελασφόρος. Νῦν ἥλιος πέπομε χρυσᾶς ἀκτῖνας, Εἰς τέρψιν, εἰς ἔλλαμψιν, εἰς εὐς ξίαν. Καὶ τί τὰ πολλὰ συγκυκλεῖν 11 δεῖ καὶ λέγειν; 'Απαξαπλῶς σύμπασα γηθεῖ νῦν κτίσις Χριστὸν νικητὴν ἐξ ἄδου θεωμένη. Αλλ᾽ ὦ στίφος τίμιον, ἐκλελεγμένον, Αθροισμα σεπτήν, χριστεπώνυμον λέχος, 'Εξάξας Αδάμ. Ζουφηρίας ρίας. Ζόφος όρος τη ουρές.

Five EpigramsEpigrammata Quinque

col. 1199–1200page 81 of 82
Pars CV
PG 120:1199ὡς οἱ μαθηταὶ πρὸς Θεοῦ θεῖον τάφον, ὓς ἂν κατοπτεύσαντες αὐτὸν τὸν λόγον, Τὸ χαίρετε κλέψωμεν, ὡς αἱ μαρίαι. Συ δ' ὦ προσάγων τὰς ἱκεσίας, θῦτα, Ἐπευλόγησον, εὐλογῶν ' νῦν τὸν λόγον. Χριστοῦ πρὸς ὑπάντησιν ίωμεν πόθῳ, Λευχειμονοῦντες ὀρθοδοξίας πέπλοις, Εξωσμένοι πίστεως πανοπλίαις, Τὴν πρᾶξιν ὡς πέδιλα πρὸς θεωρίαν. Ἐν τοῖς ποσὶ φέροντες εμπράκτῳ δρόμῳ, ᾿Αναδράμωμεν εἰς θεόδμητον γνόφον, Ιωάννου φρόντισμα ταῦτα καὶ πόνος, Ανδρὸς φυγόντος κλῆσιν ἄλλην δευτέραν. Ως ἀσθενὴς γὰρ, ἀξιώματος βάρος Ογκον τε δόξης οὐχ ὑπέστη βαστάσαι. Κούφος διέπλει τὴν θάλασσαν τὴν βίου, Καὶ τῆς προνοίας ἐτρύφησε την χάριν. Οὐκοῦν ἄμοιρος προσθέτων επωνύμων, Τῇ κυρίᾳ κλήσει δὲ κοσμείται μόνη Πλὴν εἴ τις αὐτὸν ἐν Θεοῦ διακόνοις Γάττων, ἐκεῖθεν μείζονα κλῆσιν νέμοι Φέρουσαν οὐδὲν εἰς διάγνωσιν πλέον. Οὐδ', εἰ θέλεις, τρίσσευε τὸν τοῦ Κλαυδίου, φθόνος γὰρ οὐδεὶς πατρικῶν γνωρισμάτων. Πάλαι μὲν οὕτως, ἀλλὰ νῦν οὕτω πάλιν Ποιμὴν μὲν οἰκτρὸς Εὐχαίτων ὁ γράφων, Εστι δὲ καὶ σύγκελλος· ὦ πὼς καὶ πόθεν θεία πρόνοια, σοὶ χάρις· σὰ γὰρ τάδε. Αὐτὴ γὰρ οἷς ἔκρινας εἰργάσω τρόποις Πρὸς ταῦτα δ' ἡμεῖς οὐδέν· αὐτὴ μαρτύρει. τὸν νῦν. γρ. ΙΙ. Εἰς τὴν αὐτοῦ βίβλον. Τις ἂν σε προσβλέψεις, βίβλο; Τίς εντύχοι σοι; Τίς δ' ἂν εἰς χεῖρας λάβοι Οὕτως ἔχει φόβος με τῆς ἀχρηστίας, Κάν τι προσείη χρήσιμον τοῖς σοῖς λόγας. 17. Αλλοι. Φεύ, φεῦ! ποθῶ μὲν πανταχοῦ πλείω γράφειν Ὁρῶ δ' ἐπιβλέποντας οὐδὲ πρὸς τάδε. Άλλους γὰρ ἄλλοι νῦν ἐπείγουσι πόνοι Λόγων δὲ τούτων καὶ γραφῶν οὐδεὶς λόγος. Ὅθεν τὸ δῶρον τοῦ Θεοῦ μου, τὸν λόγον Έχων πρόχειρον, οὐκ ἔχω τούτου χάριν, 'Αλλ᾽ εἰς σιωπὴν συγκεκλεισμένον βλέπων, ὡς τάλλα πάντα καρτερώ που καὶ τόδε. Γ. Αλλοι. Καὶ ταῦτα πολλά πρός γε τους κεχρημένους, Μάλλον δ' ὅλως ἄχρηστα ταῖς νῦν ἡμέραις Καθ᾽ ἂς δοκεῖ δεῖν χρημάτων, οὐ ῥημάτων, Ζήλου κρατοῦντος πραγμάτων, οὐ γραμμάτων. Τοιοῦτόν ἐστιν. ὦ πόνοι τε καὶ λόγοι, Το συμπέρασμα τῶν ἐμῶν σπουδασμάτων. εἰς τὰ ἑαυτοῦ ὄνομα, εἰς ἑαυ τον, Συγκέλλου Πρωτοσυγκέλλου
col. 1201–1202page 82 of 82
PG 120:1201Λέγω γὰρ τοῦτο οὐκέτι ὡς ὁ Δίων ὁ Προυσαεὺς ὁ ἐπὶ τοῦ Σευήρου και ᾿Αλεξάνδρου τῶν αὐτοκρατόρων γενόμενος, ἀλλ᾽ ὡς Ἰωάννης ὁ Ξιφιλίνος, ἀδελφόπεις ὢν Ἰωάννου τοῦ πατριάρχου, ἐπὶ δὲ Μιχαὴλ αὐτοκράτορος τοῦ Δούκα τὴν ἐπιτομὴν ταύτην τῶν πολλῶν βιβλίων τοῦ Δίωνος συνταττόμενος. 495, 196. ΤΟΥ ΕΝ ΑΓΙΟΙΣ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΙΩΑΝΝΟΥ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ ΤΟΥ ΞΙΦΙΛΙΝΟΥ ΛΟΓΟΙ ΤΙΝΕΣ. ΚΥΡΙΑΚΗ Γ΄ ΤΟΥ ΛΟΥΚΑ. — ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΥΨΩΣΙΝ.. Τὸ τῆς Αναστάσεως μέγα μυστήριον, ἀδελ φοί μου, τοσοῦτον διὰ λόγων, ὅσον δι' αὐτῶν τῶν Ιωάννου. Έξιφιλίνου. Τὸ τῆς ἀναστάσεως.
Page scan enlarged

Notebook

Full View