Diplomatic text · vision-corrected transcription of the Migne scan (complete), over scholarios OCR (cleaned, language-split) — PG column chips mark the printed columns.
col. 1131–1132page 1 of 2
PG 125:1131τλ' ἔτη μέχρι τῆς ὑπατίας, τετάρτης μὲν 'Αρκαδίου, Αὐγούστων, Ο' Ινδικτιώνος τῆς τε πηρικής περι τρίτης δὲ Ονωρίου τῶν δύο ἀδελφῶν αὐτοκρατόρων όδου. Μηνὶ Ἰουνίῳ κθ' ἡμέρᾳ. ΘΕΟΦΥΛΑΚΤΟΥ ΕΞΗΓΗΣΙΣ ΑΚΡΙΒΗΣ ΤΩΝ ΚΑΘΟΛΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΟΛΩΝ. ΔΙΑ ΤΙ ΕΠΙΣΤΟΛΑΙ ΤΟΙΑΙΔΕ ΚΑΘΟΔΙΚΑΙ Καθολικαὶ λέγονται αὗται αἱ Επιστολαί· Ἰακώ σου μία, Πέτρου δύο, Ἰωάννου τρεῖς, καὶ Ἰούδα μία, οἱονεὶ ἐγκύκλιοι. Οὐ γὰρ ἀφορισμένως ἔθνει ἐνὶ, ἢ πόλει, ὡς ὁ θεῖος Παῦλος Ρωμαίοις, οίονε:, ή Κορινθίοις, προσφωνεί ταύτας τὰς Επιστολὰς ὁ τῶν τοιούτων τοῦ Κυρίου μαθητῶν Θίασος, ἀλλὰ καθόλου τοῖς πιστοῖς, ἤτοι τοῖς Ἰουδαίοις τοῖς ἐν τῇ διασπορᾷ, ὡς καὶ ὁ Πέτρος, ἢ καὶ πᾶσι τοῖς ὑπὸ τὴν αὐτὴν πίστιν Χριστιανοίς τελούσιν. ΥΠΟΘΕΣΙΣ ΤΗΣ ΚΑΤΟΛΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΟΛΗΣ ΙΑΚΩΒΟΥ. Ἐπειδὴ γὰρ αὐτὸς ὁ Ἰάκωβος ταύτην γράφει τοῖς ἀπὸ τῶν δώδεκα φυλῶν διασπαρεῖσι, καὶ πιστεύσασιν εἰς τὸν Κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστόν· γράφει δὲ διδασκαλικὴν τὴν Ἐπιστολὴν, διδάσκων περί διαφοράς πειρασμῶν, ποῖος μὲν ἐστιν ἀπὸ Θεοῦ, ποῖος δὲ ἀπὸ τῆς ἰδίας καρδίας τῶν ἀνθρώπων ἐστί· καὶ ὅτι οὐ λόγῳ μόνῳ, ἀλλὰ καὶ ἔργῳ [δεί] δεικνύναι τὴν πίσ στιν, καὶ οὐχ οἱ ἀκροαταὶ τοῦ νόμου, ἀλλὰ οἱ ποιηταὶ τοῦ νόμου δικαιοῦνται. Περὶ δὲ τῶν πλουσίων παραγγέλλει, ἵνα μὴ προκρίνωνται τῶν πτωχῶν οἱ πλούσιος ἐν ταῖς ἐκκλησίαις, ἀλλὰ μᾶλλον καὶ ἐπιπλήττων α ὡς ὑπερήφανοι. Καὶ τέλος παραμυθησάμενος τους ἀδικουμένους, καὶ προτρεψάμενος αὐτοὺς μακροθυμεῖν ἕως τῆς παρουσίας τοῦ Κριτοῦ· καὶ διδάξας περὶ ὑπομονῆς, καὶ δείξα, ἐκ τοῦ Ἰὼβ τὸ χρήσιμον τῆς ὑπομονῆς, παραγγέλλει προσκαλεῖσθαι τοὺς πρεσβυτέρους ἐπὶ τοὺς ἀσθενοῦντας, καὶ σπουδά
τλ' ἔτη μέχρι τῆς ὑπατίας, τετάρτης μὲν 'Αρκαδίου, Αὐγούστων, Ο' Ινδικτιώνος τῆς τε πηρικής περιτρίτης δὲ Ονωρίου τῶν δύο ἀδελφῶν αὐτοκρατόρων όδου. Μηνὶ Ἰουνίῳ κθ' ἡμέρᾳ.
ΕΞΗΓΗΣΙΣ ΑΚΡΙΒΗΣ
ΤΩΝ ΚΑΘΟΛΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΟΛΩΝ.
THEOPHYLACTI
ACCURATA EXPOSITIO
EPISTOLARUM CATHOLICARUM
Interprete Bonifacio Finelli ord. Prædicatorum.
319 CUR SEQUENTES EPISTOLE APPEL.
LENTUR CATHOLICÆ.
Catholicæ dicuntur Epistolæ istæ, una Jacobi,
duæ Petri, tres Joannis et una Judæ, quasi Circulares: eo quod non peculiari alicui populo, vel urbi, e quemadmodum Paulus,» puta Romanis vel Corinthiis, eas inscripsit sacer iste discipulorum
Domini cœtus; sed generatim omnibus fidelibus,
sive Judæis in dispersione exsistentibus, ut Pctrus; sive omnibus Christianis eandem fidem profitentibus.
ARGUMENTUM EPISTOLÆ CATHOLICE
JACOBI.
Jacobus hanc scripsit Epistolam iis, qui ex duodecim tribubus dispersi erant ac crediderant in
Dominum Jesum Christum eamque Didascalicam,
seu documentis refertam, fecit. Docet enim in ea
de diversitate tentationum, nempe, quænam sint a
Deo, et quænam a proprio corde proficiscantur.
Dein, quod oporteat, non verbo, sed opere fdemn
suam manifestam facere et quod non auditores,
sed factores legis justificentur. Prælerea, de divilibus præcipit, ne pauperibus præferantur in ecclesiis, 320 sed potius increpentur, tanquam superbi.
Denique, postquam solatus esset eos, qui injuriam
patiuntur, hortatur, ut longanimiter ferant usque
ad adventum Judicis: cumque patientiæ, præsertim
ex sancto Job, utilitatem ostendisset, præcipit, ut
ad ægrotos presbyteri advocentur: et ut unusquisque studeat, errantes ad veritatem revocare:
ΔΙΑ ΤΙ ΕΠΙΣΤΟΛΑΙ ΤΟΙΑΙΔΕ ΚΑΘΟΔΙΚΑΙ
ONOMAZONTAI.
Καθολικαὶ λέγονται αὗται αἱ Επιστολαί· Ἰακώ
σου μία, Πέτρου δύο, Ἰωάννου τρεῖς, καὶ Ἰούδα
μία, οἱονεὶ ἐγκύκλιοι. Οὐ γὰρ ἀφορισμένως ἔθνει
ἐνὶ, ἢ πόλει, ὡς ὁ θεῖος Παῦλος Ρωμαίοις, οίονε:,
ή Κορινθίοις, προσφωνεί ταύτας τὰς Επιστολὰς ὁ
τῶν τοιούτων τοῦ Κυρίου μαθητῶν Θίασος, ἀλλὰ
καθόλου τοῖς πιστοῖς, ἤτοι τοῖς Ἰουδαίοις τοῖς ἐν τῇ
διασπορᾷ, ὡς καὶ ὁ Πέτρος, ἢ καὶ πᾶσι τοῖς ὑπὸ τὴν
αὐτὴν πίστιν Χριστιανοίς τελούσιν.
ΥΠΟΘΕΣΙΣ ΤΗΣ ΚΑΤΟΛΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΟΛΗΣ
ΙΑΚΩΒΟΥ.
Ἐπειδὴ γὰρ αὐτὸς ὁ Ἰάκωβος ταύτην γράφει τοῖς
ἀπὸ τῶν δώδεκα φυλῶν διασπαρεῖσι, καὶ πιστεύσασιν
εἰς τὸν Κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστόν· γράφει δὲ διδασκαλικὴν τὴν Ἐπιστολὴν, διδάσκων περί διαφοράς
πειρασμῶν, ποῖος μὲν ἐστιν ἀπὸ Θεοῦ, ποῖος δὲ ἀπὸ
τῆς ἰδίας καρδίας τῶν ἀνθρώπων ἐστί· καὶ ὅτι οὐ
λόγῳ μόνῳ, ἀλλὰ καὶ ἔργῳ [δεί] δεικνύναι τὴν πίσ
στιν, καὶ οὐχ οἱ ἀκροαταὶ τοῦ νόμου, ἀλλὰ οἱ ποιηταὶ
τοῦ νόμου δικαιοῦνται. Περὶ δὲ τῶν πλουσίων παραγ
γέλλει, ἵνα μὴ προκρίνωνται τῶν πτωχῶν οἱ πλούσιος
ἐν ταῖς ἐκκλησίαις, ἀλλὰ μᾶλλον καὶ ἐπιπλήττων α
ὡς ὑπερήφανοι. Καὶ τέλος παραμυθησάμενος τους
ἀδικουμένους, καὶ προτρεψάμενος αὐτοὺς μακροθυ
μεῖν ἕως τῆς παρουσίας τοῦ Κριτοῦ· καὶ διδάξας
περὶ ὑπομονῆς, καὶ δείξα, ἐκ τοῦ Ἰὼβ τὸ χρήσιμον
τῆς ὑπομονῆς, παραγγέλλει προσκαλεῖσθαι τοὺς
πρεσβυτέρους ἐπὶ τοὺς ἀσθενοῦντας, καὶ σπουδά
Prodit ex codice Casareo Vindobonensi; vide Prefationem, num. IX, supra col. 415.
col. 1133–1134page 2 of 2
PG 125:1133ζειν ἐπιστρέφειν τους πλανηθέντας, ἐπὶ τὴν ἀλήθειαν" εἶναι γὰρ τούτου μισθὸν παρὰ τοῦ Κυρίου ἄφεσιν ἁμαρτιῶν. Καὶ οὕτω τελειοῖ τὴν Ἐπιστολήν. ΕΚΘΕΣΙΣ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ ΤΗΣ ΚΑΘΟΛΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΟΛΗΣ ΙΑΚΩΒΟΥ. α'. Περὶ ὑπομονῆς, καὶ πίστεως ἀνυποκρίτου, καὶ ταπεινοφροσύνης πρὸς τοὺς πλησίον· ἐν ᾧ περὶ τῆς ἐν ὑμῖν πυρώσεως, καὶ τῶν ἐξ αὐτ τῆς παθῶν, ὅτι οὐ παρὰ Θεοῦ τὸ αἴτιον· εἴ τι γὰρ ἀγαθὸν ἡμῖν, παρ' αὐτοῦ. Περὶ πραότητος, καὶ ἁγνείας, καὶ πράξεως ἀγαθῆς μεταδοτικῆς ἐπὶ μακαρισμῷ, καὶ περὶ ἐπιστήμης καὶ συμ μετρίας λόγου. Περὶ τῆς πρὸς ἕκαστον ἀγάπης ἀπροσωπολήπτου κατὰ νόμον. Οτι οὐκ ἐκ πίστεως μόνον, ἀλλὰ καὶ ἐξ ἔργων, καὶ οὐ καθ' ἑκατέρων ἰδικῶς, ἀλλ' ἐξ ἀμφοῖν ἅμα δικαιοῦται άνθρωπος. "Οτι ἡ προπετῆς καὶ ἄτακτος γλῶττα θανατοῖ τὸν κεκτημένον, ἧς κρατεῖν ἀνάγκη εἰς εὐφημίαν καὶ δόξαν Θεοῦ. β'. Περὶ ἀναστροφῆς ἀγαθῆς καὶ ἀμάχου προς ἀλλήλους ἐκ φιλοδοξίας τῆς ἐπὶ σοφίᾳ ἀνθρωπίνῃ. γ. Περὶ θείας σοφίας. δ. Καὶ ὅτι ἐκ ῥᾳθυμίας, καὶ φιληδονίας, ἔρις, καὶ ἀκαταστασία, καὶ ἡ πρὸς Θεὸν ἔχθρα γίνε ται. ε'. Περί μετανοίας προς σωτηρίαν. ς'. Περὶ τοῦ μὴ κρίνειν τὸν πλησίον. ζ. Ὅτι οὐκ ἐν ἀνθρώπῳ, ἀλλ' ἐν τῷ Θεῷ τὰ διαβήματα ἀνδρὸς κατευθύνεται. 3. Περὶ πλεονεξίας πλουσίων καὶ τῆς ἐν κόσμῳ τρυφῆς αὐτῶν, καὶ περὶ δικαιοκρισίας Θεοῦ. 6. Περὶ μακροθυμίας καὶ ὑπομονῆς παθημάτων, καὶ περὶ ἀληθείας. ι'. Παραινέσεις ἰδικαὶ ἑκάστῳ προσήκουσαι μετὰ πίστεως. Καὶ ὅτι διακονητέον τῇ τοῦ πλησίον σωτηρία. καπι. ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΚΑΘΟΛΙΚΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΙΑΚΩΒΟΥ. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΠΡΩΤΟΝ. 1. • Ἰάκωβος Θεοῦ καὶ Κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ δοῦλος, ταῖς δώδεκα φυλαῖς ταῖς ἐν τῇ διασπορᾷ, γαίρειν.» Θεοῦ μὲν τοῦ Πατρὸς, Κυρίου δὲ τοῦ Ἰησοῦ, ὥστε εἰ ἐξ ἴσου Πατρὸς καὶ Υἱοῦ δοῦλος,
EXPOSITIO IN EPIST. S. JACOBI. CAP. I.
ζειν ἐπιστρέφειν τους πλανηθέντας, ἐπὶ τὴν ἀλήθειαν" aitque, hujus rei mercedem a Donino esse remisεἶναι γὰρ τούτου μισθὸν παρὰ τοῦ Κυρίου ἄφεσιν sionem peccatorum. Et sic Epistolam absolἁμαρτιῶν. Καὶ οὕτω τελειοῖ τὴν Ἐπιστολήν.
vit.
ΕΚΘΕΣΙΣ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ ΤΗΣ ΚΑΘΟΛΙΚΗΣ
ΕΠΙΣΤΟΛΗΣ ΙΑΚΩΒΟΥ.
α'. Περὶ ὑπομονῆς, καὶ πίστεως ἀνυποκρίτου,
καὶ ταπεινοφροσύνης πρὸς τοὺς πλησίον· ἐν
ᾧ περὶ τῆς ἐν ὑμῖν πυρώσεως, καὶ τῶν ἐξ αὐτ
τῆς παθῶν, ὅτι οὐ παρὰ Θεοῦ τὸ αἴτιον· εἴ τι
γὰρ ἀγαθὸν ἡμῖν, παρ' αὐτοῦ. Περὶ πραότητος,
καὶ ἁγνείας, καὶ πράξεως ἀγαθῆς μεταδοτικῆς
ἐπὶ μακαρισμῷ, καὶ περὶ ἐπιστήμης καὶ συμ
μετρίας λόγου. Περὶ τῆς πρὸς ἕκαστον ἀγάπης
ἀπροσωπολήπτου κατὰ νόμον. Οτι οὐκ ἐκ
πίστεως μόνον, ἀλλὰ καὶ ἐξ ἔργων, καὶ οὐ
καθ' ἑκατέρων ἰδικῶς, ἀλλ' ἐξ ἀμφοῖν ἅμα δι
καιοῦται άνθρωπος. "Οτι ἡ προπετῆς καὶ
ἄτακτος γλῶττα θανατοῖ τὸν κεκτημένον, ἧς
κρατεῖν ἀνάγκη εἰς εὐφημίαν καὶ δόξαν Θεοῦ.
β'. Περὶ ἀναστροφῆς ἀγαθῆς καὶ ἀμάχου προς
ἀλλήλους ἐκ φιλοδοξίας τῆς ἐπὶ σοφίᾳ ἀνθρω
πίνῃ.
γ. Περὶ θείας σοφίας.
δ. Καὶ ὅτι ἐκ ῥᾳθυμίας, καὶ φιληδονίας, ἔρις,
καὶ ἀκαταστασία, καὶ ἡ πρὸς Θεὸν ἔχθρα γίνε
ται.
ε'. Περί μετανοίας προς σωτηρίαν.
ς'. Περὶ τοῦ μὴ κρίνειν τὸν πλησίον.
ζ. Ὅτι οὐκ ἐν ἀνθρώπῳ, ἀλλ' ἐν τῷ Θεῷ τὰ
διαβήματα ἀνδρὸς κατευθύνεται.
3. Περὶ πλεονεξίας πλουσίων καὶ τῆς ἐν κόσμῳ
τρυφῆς αὐτῶν, καὶ περὶ δικαιοκρισίας Θεοῦ.
6. Περὶ μακροθυμίας καὶ ὑπομονῆς παθημάτων,
καὶ περὶ ἀληθείας.
ι'. Παραινέσεις ἰδικαὶ ἑκάστῳ προσήκουσαι μετὰ
πίστεως. Καὶ ὅτι διακονητέον τῇ τοῦ πλησίον
σωτηρία.
INDEX CAPITUM CATHOLICÆ EPISTOLÆ
JACOBI.
1. De patientia et fide non ficta et humilitate erga
proximum. Ubi de fon.ite, qui in nobis est, el dė
ejus effectibus: quodque ipsius causa non sit
Deus. Quidquid vero boni in nobis est, ab ipso
esse. De mansuedine, et puritate, et actione
bona, qua beatitudinem consequimur. De scientia
acde honestate sermonis. De charitate erga omnes
absque acceptatione personæ secundum legem.
Quod non ex fide tantum, sed etiam ex operibus,
et non ex unoquoque seorsim, sed ex utroque
simul justificetur homo. Quod praceps, et incomposita lingua mortem inferat: atque adeo necesse
sit, eam subigere ad laudem et gloriam Dei.
2. De conversatione bona, et sine disceptatione ad
invicem ex gloriæ cupiditate ob sapientiam humaκαπι.
3. De sapientia divina.
4. Quod ex socordia, et voluptatis amore conten
liones, et seditiones, et inimicitia adversus Deum
oriantur.
5. De penitentia salutari.
6. De proximo a nobis non judicando.
7. Quod non ab homine, sed a Deo gressus hominis dirigantur.
8. De avaritia divitum, eorumque deliciis in hoc
mundo; et de recto judicio Dei.
9. De longanimitate et tolerantia tribulationum: et
de veritate.
10. Speciales adhortationes cuique convenientes cum
fide: et quod inserviendum sit proximorum saluti.
ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΚΑΘΟΛΙΚΗ
ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΙΑΚΩΒΟΥ.
EPISTOLA CATHOLICA
SANCTI JACOBI APOSTOLI.
1. • Ἰάκωβος Θεοῦ καὶ Κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ
δοῦλος, ταῖς δώδεκα φυλαῖς ταῖς ἐν τῇ διασπορᾷ,
γαίρειν.» Θεοῦ μὲν τοῦ Πατρὸς, Κυρίου δὲ τοῦ
Ἰησοῦ, ὥστε εἰ ἐξ ἴσου Πατρὸς καὶ Υἱοῦ δοῦλος,
CAPUT PRIMUM.
321 VERS. 1. Jacobus, Dei et Domini nostri Jesu
Christi serrus, duodecim tribulus, quæ sunt in dise
persione, salutem. Servus Dei, scilicet, Patris; Domini vero, Jesu Christi. Quare si æqualiter Patris, ct
Continue reading PG 125: Expositio in Epistolam catholicam S. Jacobi →≣ entire volume