servatur. Atque hæc de iis qui aut suscipiunt, aut τιμῶντες τὴν μίαν ἡμέραν, καὶ πάλιν τὴν νηστείαν non suscipiunt illud jejunium, seu potius quotannis κρατοῦσιν ἕως αὐτῆς τῆς ἑορτῆς τῆς πανάγνου καὶ dissident, dicta sunt, etc. παναχράντου Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου· ἕτεροι δὲ μετὰ τὸ ἑορτάσαι τὴν ἑορτὴν τῆς Μεταμορφώσεως, ταύτην κρατοῦσι καὶ ἁπλῶς ὁ καθ᾽ ἕνα, ὡς προείρηται, ταύτην νηστεύει. Καὶ ταῦτα μὲν περὶ τῶν δεχομένων καὶ περὶ τῶν μὴ δεχομένων ταύτην την νηστείαν, καὶ μᾶλλον εἰπεῖν διαφωνούντων κατ' ἔτος, εἴρηται, κ. τ. λ. ANNO DOMINI MXC NOTITIA. (Leo Allatius De Nicetis ap. Mai Bibl. nov. Patr. tom. VI.) Nicetas Serron male a Possevino in duos discerpitur in apparatu, in Nicetam nimirum Heracle episcopum, et Nicetam Serron. Sed pessime ab Epitomatoribus gesnerianis in Nicetam Heradium, Nicetam Serronium, Nicetam to Zeppwv, et Nicetam metropolitanum Heracleæ. Namque unus et idem est auctor, qui omnia prædictis ascripta composuit. In diatriba mea de Psellis, cum de ætate Michaelis Pselli adversus hæreticos disceptarem, ut eos refellerem, multa de Niceta Davide, et Niceta Serrone, quæ et ¡¡li concedere debebant, ex codicibus manuscriptis attuli, et postmodum conclusi Nicetam Serronem, et Nicetam Davidem alium atque alium fuisse; in eamque ivi sententiam, Theophylacti Bulgariæ archiepiscopi ætate Horuisse, ad quem nona Theophylacti epistola inter impressas a Meursio legitur. De diversitate Nicetarum mecum habeo doctissimum Vossium in nova de scriptoribus Græcis editione: Diversos ¡amen esse hos Nicetas, Leonis Allatit sententia est, in diatriba de Psellis, cui hac in parte polius subscribo. Fuit is primo magnæ ecclesiæ diaconus et magister seu doctor, postea Serrarum metropolita, inde translatus Heracleam. Vir oppido doctus et pius. Scripsit plura et varia. Sed præcipui illius neque Inglorii conatus fuere in exponenda Biblia ex mente sanctorum Patrum. Quæ ad manus nostras pervenere sunt: canones illius γραμματικοὶ κατὰ μουσικὸν ἦχον ψαλλόμενο:. Regulæ grammaticæ, quæ ad cantum musicum concinuntur, itemque troparia. Titulus operi præfixus: tou τῶν Σεῤῥῶν πόνημα Νικήτου τόδε, Serronis labor Nicela hic est. P. Επίθετα Διός· Δωδωναίος, Ιδαίος Ερχεῖος, Κηναῖος, Μειλίχιος. Εjusdem κανὼν εἰς κανόνας γραμματικούς. Canon in regulas grammatices. Ρ. Εἰς ος' τὰ ὀξύτονα. Ejusdem ἕτερος κανὼν εἰς διάφορα γραμματικά. Alius canon in varia grammatica. P. Τὸ α' κατὰ ἀρχὰς konášerat. Et alia in bibliothecis Vaticana, Vallicelliana, regia Parisiis, Altempsiana. Carmina iambica in idem opus. P. Πέδον τιθηνὸν ἀκρίδου πεφιλμένον. Ibid. Carmina iambica alia. P. Καιρὸς μὲν ὕπνου, καὶ καθεύδειν ἦν δέον. Regia Parisiis. Addunt alii Ejusdem imperatores Constantinopolitani hæretici ac Christiani. Ipse quid sit, nondum lu Gregorii Nazianzeni orationes sexdecim Enarrationes, et Commentaria, nempe in sanctum Pascha, et in Tarditatem. In aliam orationem in sanctum Pascha. In novam Dominicam. In Pentecostem. In Christi diem Natalem. In Epitaphium divi Basilii. In sancta Lumina. In sanctum Baptisma. De amore pauperum. In patrem reticentem propter plagam grandinis. In Macchabæos. In S. Cyprianum martyrem. In Julianum tributorum exactorem. In præsentiam GL. episcoporum. In Gregorium Nyssenum Magni Basilii fratrem. In S. Athanasium: quæ Latine interprete Joanne Leunclavio excusa sunt cum operibus Gregorii Nazianzeni Basileæ anno 1571. Ex his Commentariis Jacobus Billius partim in aliquas orationes Nazianzeni, partim ex illis in alias collegit, ediditque in sua editione. Græca manuscripta passim invemiuntur in Italicis bibliothecis, et regia Parisiis cod. 429 et 1353. Ejusdem Commentarii in Nyssenum, index ms. Ambrosianus. Nicetas absque dubio erit, qui et in” Nazianzeno elaboravit. Utinam tamen index, vel titulus non fallat! Et suspicor ea esse, quæ ipse Nicetas scripserat in orationem Nazianzeni, quam ille habuit in Gregorium Nyssenum Basilii fratrem. Industriam quoque suam posuit in exponendis sacræ Scripturæ libris; non ex propriis, sed ex sanetorum aliorumque præstantissimorum virorum, imo etiam ex hæreticorum, si modo a catholicorum Intelligentia et sensu non disjunguntur, decerpens, et ordine disponens, et aptissime collocans, ut non videantur disjuncta ac separata, optimorum pannorum frustis consarcinata, sed uno continuo textu ab une auctore or·lita. Eas Græci spu̸; dixere, Latini catenas: quemadmodum enim diversi disjunctique

NOTITIA. annuli alter alteri implicitus in unum coarctantur, et continuatum unum efficiunt, ita et sententiæ illæ in scriptis Patrum dispersæ, recollectæ ac debito ordine congestæ, veluti una serie continuantur. Sic sub illius nomine in variis bibliothecis latent in Hexameron Moysis explicationes collectæ. In Psalterium Daridis, Pɔssevinus scribit exstitisse in bibliotheca imperatoris Vindobonæ. In Altempsiana legitur: Nixhza Σερβῶν ἐξήγησις εἰς τοὺς ψαλμούς, καὶ συλλογὴ ἄχρι τοῦ με' ψαλμοῦ· παρέμπροσθεν δὲ ἄχρι τοῦ ο', τοῦ 'Ataunvou. Niceto Serronis expositio in psalmos et sylloge usque ad XLV. Quæ vero sequuntur usque ad LXX, sunt Agameni. Franciscus etiam Patritius in notis ad Clementis primiam epistolam ad Corinthios refert apud se exstare catenam in psalmos, collectore Niceta, quam sæpius vocat suam, ex eaque testimonia Patrum non uno in loco profert. Ex hac Patrum expositione pius nescio quis varias precum formulas concinnavit varii argumenti, quas ipse legi sub hoc titulo: Euxat tápopor pos tov Kúptov ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστὸν, ὑμνολογητικαί, ἐξομολογητικαί τε, καὶ εὐχαριστήριοι, πρὸς δὲ καὶ διηγηματικαί, καὶ παρακλητικαί, διασκευασθεῖσαι κατά παράφρασιν ἐν ὁμοιότητι τῶν ψαλμῶν τοῦ Δαυὶδ ἀπὸ τῶν ἐξηγησαμένων εἰς τὸ ψαλτήριον αὐτοῦ θειοτάτων Πατέρων ἡμῶν καὶ ἁγίων καὶ σοφῶν διδασκάλων· συνετέθησαν δὲ ἀπὸ τοῦ βιβλίου τοῦ Ἡρακλείας. Ρ. Δέσποτα Κύριε ὁ Θεὸς τῶν ἁπάντων τοὺς καταλαβόντας με διὰ παγίδων, καὶ τὴν ψυχήν μου ταπεινώσαντας. Sunt num. 39. Nec non et illa: Ετέρα συνθήκη ψαλ μῶν ἀπὸ τῆς ἑρμηνείας τοῦ Ζυγαβηνοῦ εἰς τοὺς ψαλμοὺς ὅλους κατὰ παράφρασιν εὐκτικῶς, δοξολογικῶς, εὐχαριστηρίως, καὶ διηγηματικῶς, καθὼς γέγονε καὶ προγέγραπται, καὶ ἀπὸ τῆς συλλογῆς τοῦ Ηρακλείας εἰς τὸ ὅλον ψαλτήριον. Ρ. Κύριε ὁ Θεὸς πολλοὶ τῶν πατεξανισταμένων μου παραθαῤῥοῦντες ἀλλήλους REYOUSLY. Preces sunt num. 146. Subdit Possevinus: In Ecclesiastem, Canticum canticorum, in Duodecím prophetas, in quatuor Evangelia, in Acta apostolorum, in Epistolas Pauli, Joannis, Jacobi et Petri. Sed cum ejusdem exstet explicatio in Job, vereor quin ei sit, ut fortassis aliæ falso ascriptæ. Nam et in decem manuscriptis Græcis codicibus, quos Paulus Comitolus noster e variis bibliothecis conquisivit ob Catenam Patrum Græcorum in Job a se versam, nullus exstat in illis Nicetas, præter quam in codice, qui erat Joannis a S. Andrea canonici Parisiensis. Quin etiam cum ei fuisset in Galliis a quodam attributa, idem Comitolus in disputatione, quam de ejus Calenæ auctore suæ versioni præfixit, solidis evincit argumentis, eam nullam esse, sed Olympiodoro tribuendam, qui e quatuor et viginti Græciæ doctorum explanationibus illam contexuit. In Bavaṛiæ ducis bibliothecæ catalogo adnotatur cod. 12 et 13: Catena Nicetæ Serrarum episcopi in Matthæum; Catena ejusdem Nicetæ in Evangelium S. Joannis. Et in bibliotheca Augustana babentur: Variorum Patrum Enarrationes in Evangelium S. Lucæ, Niceta collectore. Visitur in Vaticana bibliotheca codex in membrana minutissime et elegantissime scriptus cum hac eigraphe: Συναγωγὴ ἐξηγήσεων εἰς τὸ κατὰ Λουκᾶν ἅγιον Εὐαγγέλιον ἐκ διαφόρων ἑρμηνευτῶν παρὰ Νικήτα διακόνου τῆς τοῦ Θεοῦ μεγάλης Εκκλησίας ἐν βιβλίοις δ' (α). Collectio explicationum in sancium Evangelium secundum Lucam, ex variis interpretibus per Nicetam diaconum magnæ Dei ecclesiæ, libris quatuor. Ρ. Ἐξ ἀρχῆς μὲν ὁ Θεὸς δι᾿ ἑαυτοῦ τοῖς ἀνθρώποις διελέγετο. In qua sylloge illud singulare cernitur, quod cum in aliis catenis sententiæ Patrum verbis decurtatæ, et compendio efferantur, hic ipsissimis verbis uti jacent textus, nullis suis partibus imminuti digeruntur, ut non frusta interpretatio - num, sed integræ ipsæ interpretationes, et tantum non orationes describantur. Interpretes sunt, ne te quoque id lateat, Africanus, Alexander monachus, Ambrosius, Amphilochius, Anastasius, Antipater Bostrensis, Apollinaris, Asterius, Athanasius, Basilius, Clemens, Cosmas monachus, Cyprianus, Cyrillus Alexandrinus, Cyrillus Hierosolymitanus, Dionysius Alexandrinus, Dionysius Areopagita, Dorotheus, Ephrem, Epiphanius Cyprius, Eusebius, Eutychius patriarcha, Evagrius, Flavianus, Gregorius Nyssenos, Gregorius Theologus, Hippolytus, Hypatius, Ignatins, Joannes Cassianus, Joannes Chrysostomus, Joanmes Climax, Joannes Damascenus, Joannes Geometra, Josephus, Irenæus, Isaac monachus, Isidorus Pelusiota, Justinus, Macarius, Marcus monachus, Maximus, Methodius Patarensis, Nicetas qui et David, Nilus, Origenes, Paulus Emesenus, Philo, Photius patriarcha, Proclus, Severus Antiochenus, Silvester, Simeon Metaphrastes, Synesius, Theodoretus, Theodorus Mopsuestenus, Theophanes, Titus Bostrensis, Victor presbyter (b). Ex his prolixis admodum expositionibus collectæ sunt expositiones magis succincle a studioso quodam in idem Evangelium, ne lectione tam longa lectores absterrerentur, quæ in bibliothecis italicis leguntur. Relatum etiam mihi est, exstare sub nomine ejusdem e diversis item Patribus in Matthæi Evangelium expositionem, Patresque esse, Apollinarem, Athanasium, Basilitum, Cyrillum Alexandrinum, Epiphanium, Eusebium Gesariensem, Gregorium Nazianzenum, Gregorium Nyssenum, Gregorium Thaumaturgum, Joannem Chrysostomum, Irenæum, Isidorum Pelusiotam, Origenem, Photium, Severum Antiochenum, Theodoretum, Theodorum Heracleensem, Theodorum Mopsuestenum, Theophilum, Titum. Catenam in Job non esse Niceta, sed Olympiodori contendit Comitolus, solidisque eam id evincere argumentis, tradit Possevinus. Verum solidas ipsas Comitoli ratiocinationes consideramus. Ait scripto (a) Ex hoc ipso codice plurimas egregiasque S. Cyrilli Alex. partes nos protulimus in Bibl. nov. PP. t. II; item alias aliorum Patrum in Script. vet. 1. IX. A. M. (b) Paulo numerosiorem nominum indicem, ascriptis etiam codicis locis, nos dedimus t. IX, cit. p. 723, 721. A. M.

admonitum, cum, qui non Olympiodorum Alexandrinæ Ecclesiæ diaconum, sed Nicetam Heracleæ epiz scopum catenæ hujus auctorem existimabat, seusisse se captiosa probabilitate deceptum, ideoque seinel et iterum datis litteris errati sui veniam deprecatum, et in sententiam suam manibus pedibusque venisse, erratum professum. Licet enim, ut ille asserebat, a Joanne Parisiensis Ecclesiæ canonico didicisset, tum in suo, tum in regis Gallorum (et Cæsaris, et in ottob.) exemplaribus et non paucis quæ Constantinopoli visuntur, summo cum consensu, Nicetæ nomen præfixum habeatur, et stylus una cum reliquis Nicetæ operibus plane consentiat, sno tamen judicio Comitolus, et aliorum eximiorum virorum, diversorum exemplarium diversos esse auctores censet, et Nicetæ nominis hujusmodi libris affixi repellit antiquitatem: tum demum quia Græcæ nationi, quo præsertim tempore ab Romana Ecclesia secessit, solemne fuit, adulterinis notis libros aspergere: et varios esse auctores suadent, vel omnibus in libris non eumdem esse explanatorum numerum, vel explanationum auctorum non esse camilem dispositionem et ordinem, vel ad eosdem locos sacræ Scripturæ non eorumdem doctorum explicationes adhiberi, vel eorumdem doctorum explicationes in nonnullis libris concisas, in aliis magis diffusas esse, vel nullam præfixi nominis Nicetæ notam vetustioribus codicibus videri. Adde in ipsa inscriptione, quæ Nicetam præfert, nihil recinere purum, nihil veteris linguæ Græcæ resonare domesticum. 'Eźnyŋog εἰς τὸν μακάριον Ἰώβ, συγγραφεῖσα παρὰ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Ηρακλείας, κυρίου Νικήτα. Nixytoŭ enim, si regulis grammaticorum insistere voluisset, dicendum erat. Græcos porro non suorum sed alienorum nomina assuesse libris præfigere, probant Commentarii in Joannem, qui Cyrilli nomen præferebant (c), cum essent Chrysostomi; Commentarii Origenis in Job, qui prorsus Origenis non sunt (d). Nec potest dissimulari, multa Hieronymo non Hieronymi, Augustino multa ascripta esse non Augustini (e). De stylo quoque Nicetæ præter rem esse videtur, cum nullum in hoc toto Commentario Nicetæ verbum reperiatur, sed omnia aliorum verbis exposita, et licet omnes aliæ catenæ, quæ cum Nicetæ nomine conjunguntur, Nicetæ sint, quam est interpretatus Comitolus, nullo modo Nicetæ tribuendam esse. Et hæc quidem sunt Comitoli argumenta adversus eos, qui hujusce catenæ in Jobum auctorem Nicetam existimant. Olympiodorum vero diaconum hujus opificii esse auctorem necessario probat, quod catenæ auctor in extrema præfatione, cum Chrysostomi oratione suam connectens, Nunc ad ipsam verborum, inquit, interpretationem veniendum est; quæcunque vero historiæ congruunt, atque allegoria, etc. Atqui verba hæc prorsus consequitur nomen Olympiodori, ejusque prothcoria. Si superior oratio est cateræ auctoris, tum historiam, tum theoriam, cum res feret, in singula capita pollicentis, cum in utriusque sensus et histovici et theorici pervestigatione fuerit Olympiodorus perdiligenter versatus, cum illius duntaxat sint emnes illæ protheoriæ, quis vocabit in dubium, quin idem sit interpres? Olympiodori interpretatio cum reliquorum doctorum explanationibus ita cohæret, ut non multorum expositio, sed unius tantommodo videatur esse continuatio. Sententiæ illius ex aliorum sententiis efflorescunt, et pleræque illius commentationes in aliena junctione verborum sæpe considunt, aliorum verba et sententiæ Olympiodori comprehensionibus astringuntur: aliorum interpretum infracta ab Olympiodoro sanantur, et vitiņsa quæque complentur: quæ variis ex eadem catena adductis exemplis Comitolus confirmat. Tandemque cardinalis Gulielmi Sirleti, Francisci Turriani, et Petri Galesini protonotarii apostolici sententias, sure comites allegat, et Vincentii Pinelli codicem pervetustum, in cujus primis paginis est Olympiodori, tanquam legitimi auctoris, litteris Latinis nomen ascriptum. Tandemque Parisiensium Patrum et sodalium suorum patrocinium adnectit, qui cum sua causa regis reginæque bibliothecas acri studio perlustrassent, singulosque libros ac librorum indices diligentius inspexissent, responderunt: Non est autem quod rev. patrem Comitolum pigeat conjecturæ, catenam istam Olympiodoro tribuentis. Nam et in Epitome bibliothecæ Gesneri, et in Catalogo librorum edito a Simlero anno 1586, catena in Job Olympiodoro tribuitur quædam, quæ dicitur in bibliotheca Sambuci servari: itemque ejusdem Olympiodori diaconi hypotheses in Job. His concludit esse vero quam simillimum hujus catenæ scriptorem Olympiodorum, Alexandrinæ Ecclesiæ diaconum, exstitisse. Pro qua sententia defendenda, ingentes Comitoli conatus, et concitatum animi ardorem conspexeris. Ad Comitoli quoque sententiam accedit Possevinus in apparatu, in Olympiodoro: Accedo enim lubens ad sententiam Pauli Comitoli, qui eamdem catenam, ut alibi diximus, e Græca Latinam fecit eleganter. Qui item solidis rationibus in editione Veneta, quæ prodiit apud Iolitos anno 1587, crincit eam esse non Niceta Heracleensis episcopi, sed ipsius Olympiodori, (c) Memini reapse me videre in bibliotheca Vaticaña codicem mageum insignem, litteris venustis exaratum, cum præfixo titulo Cyrili in Joannem, cum tamen nihil Cycilli proprium inesset; sed Compendium potius Chrysostomi illud, quod Patavii observavit Comitolus. A. M. (d) Recte hæc dicuntur. Etenim ego Commentarii adhuc Græce inediti in Jobum, falsum Origenis nomen in codicibus gerentis, verum auctorem (priscum scilicet et faiæ nobilis hominem) cum ipso opere vulgaturus aliquando sum. De Comitoli autem nonnullis hallucinationibus verba feci in tomo X, p. 201, seq. Spicilegii Rom. A. M. (e) Augustino scripta aliquot falso utique inscri pta fuerunt: sed alia vicissim erepta eidem constat philologorum audaci judicio, reclamantibus valde codicibus antiquissimis et ingenuæ famæ primis editoribus. Sic ex. gr. nostra fere ætate Mita Chrysologum, Brunus Maximum taur., dum studiose illorum tomos amplificare volunt, alienis non sewel pluinis exornaverunt. A. M.

NOTITIA. Quid interim nos? In tanta conjecturarum copia, et eximiorum hominum consensu acquiescemus? Etiam si producta sententia quam longissime abesset a vero, tanta dicendi copia præstruéta, nos quoque etiam invitos ad se pellexisset. Sed veritatis studium, quo semper incontinenter exarsimus compellit, ut dictas conjecturas conjecturis aliis (quæ enim in rebus hujusmodi demonstratic fuerit?) ponderatas, sapientiorum examini committamus. Qui semel oppositum sentiebat, rationibus Comitoli persvasus, in sententiam Comitoli venit. Optime factum, laudo ingenium, id quoque suasus ipse faciam; et si peccatum est, talibus in rebus diversa ab aliis sentire, veniam deprecabor; et rem agam. Joannis Parisiensis canonici codex Nicetam præferebat auctorem hujus catenæ, et regis Galliæ exemplar, et non pauca alia, quæ Constantinopoli visuntur, quamvis Comitolus nullam exstare in bibliotheca regia catenam affirmet; sed Constantinopoli exstitisse tradit grammaticus in Catalogo exhibito in bibliotheca patriarchæ Constantinopolitani, ut ex Antonii Verderii supplemento colligo; in Anglia duo Bodleiani codices, ex quibus suam eruit, ediditque Patricius Junius. Olympiodorum unus solummodo qui fuit Sambuci. Quibus fides adhibenda est? unine tantummodo Sambuci, relato ab epitomatoribus Gesneri, an tot aliis, qui nobis Nicetam præfigunt? Et si attentius verba epitomatorum considerentur, non nobis Olympiodorum auctorem catenæ dant, sed unum ex iis, ex quibus interpretationes illæ collectæ sunt. En verba: Olympiodori et aliorum piissima catena in Job, in bibliotheca Sambuci. Ni alios quoque auctores calenæ auctores substituere velimus. El cum Comitolus dicat, diversorum exemplarium auctores esse diversos, undenam ille habuit in Sambuciano illo codice catenam a se versam, et quam Olympiodor» ipse vindicat, et non aliam atque diversam, contineri? Quare in hujusmodi conjectura, rei dubiæ majorem fidem faciunt plures codices, pluresque testės firmioris auctoritatis reputantur. Quid si Olympiodorum nullus alius testis, nullus hujusce commentationis fœtus alius, Nicetam autem hæ et in alios sacræ Scripturæ libros, perplures collectiones accusant? At Nicete stylus cum aliis operibus Nicetæ non consentit. Cum nullus hic cernatur, verum est; sunt enim aliorum scriptorum sententiæ eorumdem verbis expositæ, vel quandoque etiam decurtatæ, in quo nulla certa styli ratio formari potest. Quamvis in allis suis scriptis, in quibus λoyoɛɩôè; dicendi genus sectatur, non inelegans sit, sed gravis, facundus, et plenus sententiis. At hic in inscriptione nihil purum retinet, nihil Græcæ linguæ domesticum resonat, Quis id ait? Res ipsa, si Comitolo credimus viro in Græcis litteris versatissimo. Nixa enim illud pro Nixgtoŭ non videtur e grammaticorum schola. Et tamen purum hellenismum sonat. Nomen enim illud fere in omnibus etiam antiquioribus ita enuntiatur. Hinc legitur: Euvavwyh Ɛnyfoswy sl; tò xatk Λουκᾶν παρὰ Νικήτα διακόνου. Νικήτα Σερρῶν εἰς Γρηγόριον τὸν Θεολόγον. Νικήτα μονάζοντος τοῦ Στη θάτου εἰς τὸ βιβλίον τῶν θείων ὕμνων. Νικήτα τοῦ Βυζαντίου. Νικήτα τοῦ φιλοσόφου. Et in editis conciliis Romanis, de Vila sancti Ignatii: Συνεγράφη δὲ παρὰ Νικήτα δούλου Ἰησοῦ Χριστοῦ. Sic etiam vulgalum est, Νικήτα τοῦ Χωνιάτου. Εt in expositione Græra carminum Gregorii Nazianzeni, Νικήτα φιλοσόφου, τοῦ καὶ Δαυίδ ἑρμηνεία. Possem etiam infinita alia ex historicis referre, qui Niccle nomen in secundo casu ita efferunt, neque propierea præter puritatem Græci sermonis locutos eos fuisse aliquis criminatus est. An ergo tot auctores ob unius syllabæ male scriptæ in ipso titulo, suis Commentariis spoliaudi sunt? De Niceta Heracleensi, et de hac catena tantummodo id decernere, de al is non item, àñpo plane esset, xal oůdàv Syić;. Quod si Nicetas ideo ex hac catena exterminandus est, quod in exscribendo in declinatione peccatum est, fortasse etiam Olympiodorus ejiciendus ex hoc eodem operc est, cujus nɔmen in emendatissimo exemplari, quod asserit Patricius Junius, constanter et per omnia ita scriptum reperitur, lege compositionis, ut videtur, aliter postulante, per w in antepenultima exprimitur 'Okup dúpov. Sed nimius ipse sum in similibus referendis. Reliqua Comitoli videantur. Solemne fuit Græcæ nationi adulterinis notis libros aspergere. Sit certum atque indubitatum, neque enim nunc ego Græcæ nationis causam ago. Quid ergo inde sequitur? Eŋgo et hoc quoque nomen, eraso vero auctore, catenæ præfixerunt. Hoc vero probandum est, ut in exemplis allatis de Cyrillo et Origene probatur. Neque propterea licebit Comitolo, pulso Niceta, alium substitaere. Tum enim et in libris quoque Latinis id facere pro libidine uniuscujusque concederetur; cum, ut ille ait, dissimulari non possit, multa Hieronymo non Hieronymi, Augustino multa ascripta esse non Augustini. Hinc concludet nescio quis plane non dissimili argumento: Ergo catena quæ prostat sub nomine divi Thomæ Aquinatis, divi Thomæ non est, cum Latini sueverint nonnullis libris ac voluminibus non suorum auctorum, sed alienorum nomina, titulosque afligere. Imo permulta in libris suæ Societatis, si hunc eumdem ratiocinandi modum sequemur, decerni possint. Audiatur Co:nitolus: Hæreamus in nostris. In hac ipsa catena, quæ superiore anno est impressa Lugduni, annon exstat Epistola ad Antonium Caraffam cardinalem amplissimum? quam cum temporis angustiæ, eorumque preces qui editio. nem urgebant, ab universi nostri ordinis moderatore acrius extorquerent, videretque eorum cupiditată satisfieri non posse, si a me exspectanda Romam erat Epistola, ejus scribendæ diserto sodali datum ést negotium: neque ea re mentitur Epistola, quod non sit auctorem Paulum nacta; prodiit enim ipsa meœ quoque testis locuples voluntatis, illamque quasi prolem meam agnovi. Quasi vero integerrimi sanctissimique Patres, et præcipue tanti ordinis moderator, scriptiones jussn suo ab hoc vel illo sodali factas, nutu suo aliis ex suis distribuat, et alienos labores, cui ipsi libuerit supponat. Sed vim argumenti iuspiciamus. Græci item atque Latini multa auctori non suo falsis inscriptionibus donant, et aliquando

NOTITIA. inter divina Oleia ibidem sueverant; μὴ ἀναγινωσκόμενοι, qui silebant in Ecclesiis, licet singulis nomentis eruditorum manibus tererentur, et sua lectione optima quæque legentium animis ingererent. Quod etiam ante me indicaverat Joannes Zonaras comm. ad can. 4 concilii l Constantinopolitani: Τούτου (τοῦ Μαξίμου τοῦ κυνικοῦ) καὶ ὁ Θεολόγος ἔν τινι τῶν μὴ ἐπ' ἐκκλησίαις ἀναγινωσκομένων λόγῳ αὐτοῦ μέμνηται. Πujus (Maximi Cynici) Theologus quoque in uno ex iis, qui in Ecclesiis non recitantur, sermone mentionem facit. Indigne equidem factum, tali vocabalo sermones luce dignissimos denotari. Id quoque Indignatus Joannes Euchaitarum episcopus, acriter in eos, qui eo nomine dictos sermones prænotarunt, carmine iambico invectus est. Et nt quoque ostendam ipse, me talia ægre pati, carmen illud adversus eosdem, latens atque obscurum, in publicam lucem proferam. Τις ὁ θρασυνθεὶς πρῶτος εἰπεῖν τοὺς λόγους Ηκιστα τούτους ἀναγινωσκομένους; Τις κοσμολαμπὲς φῶς καλύπτει γωνία; Τίς ἀστέρας λάμποντας ἐγκρύπτει νέφει; Τις μαργάρους στίλβοντας εἰς γῆν χωννύει; Φεῦ κλήσεως μὲν βασκάνου ψευδωνύμου, Εἰ δ' ἔργον εἶχε, ζημίας παγκοσμίου. Νῦν δ' οὐ γάρ ἐστιν ἔργον, ἀλλ' ἁπλῶ; λόγος. Τὸ φῶς ὁράσθω φαῖνον ἐν τῇ λυχνία, Πᾶσιν προκείσθω, πᾶσι κοινῇ λαμπέτω, Όσοι βλέπειν ἔχουσι τῶν ἄλλων πλέον, Ως είθε πάντες εἶχον εἰδέναι τάδε. Εἶθε προσείχον τοῖςδε πάντες τοῖς λόγοις. Οὕτω γὰρ ἂν πρόχειρος ἡ σωτηρία Παρὴν ἅπασιν ἐκ μιᾶς ταύτης βίβλου. Ἐὼ γὰρ εἰπεῖν, ὡς σοφοὺς ποιεῖ μόνη, Αρκοῦσα πρὸς παίδευσιν ἀνθρώποις ὅλην Πλήρης μέν ἐστι δογμάτων ἀποκρύφων, Πλήρης δὲ θείων καὶ σοφῶν μυστηρίων, Πλήρης δὲ χρηστῶν ἠθικῶν διδαγμάτων, Πλήρης δὲ κομψών τεχνικῶν μαθημάτων, Μουσεῖον αὐτόχρημα γνῶσιν ἐμπνέων. Ταύτης ἄμεμπτον τὴν γραφὴν καταρτίσας, Πολλοίς τροφήν προὔθηκα μὴ κενουμένην. Quis primus fuit adeo temerarius ut hos sermones nullo modo legi affirmaret? Quis lumen per totum terrarum orbem splendens in angulo orculit? Quis lucida sidera nube tegit? Quis margaritas splendidas sub terra sepelit? Heu compellationem invidam et falsam! quæ si în opus adduceretur, detrimentum mundo universo afferal. At enim nullo modo id opere præstatur, sed rumor tantum inanis est. Lumen aspiciatur illuminans in candelabro, omnibus coram ponatur, omnibus communiter lumen exhibeat, illisque præcipne, qui plus altis vident. Utinam omnes hæc tenerent! Utinam omnes kis sermonibus animum adverterent! Sit enim in promptu salus adesset omnibus ex hoc unico volumine. Namque prætereo, ut ipsum solum sapientes efficiat, cum ipsum satis sit hominibus ad universas disciplinas comparandas. Plenum siquidem est dogmatum reconditorum: plenum divinorum et doctorum mysteriorum: plenum optimorum moralium præceptorum: plenum elegantium artificialium doctrinarum. Musæum revera scientiam inspirans. Hujus inculpabilem scriptionem expediens, plerisque cibum proposui nunquam deficientem. Leguntur etiam sive ejusdem, sive alterius (sed certe Niceta Heracleensis metropolitæ sunt) responsa ad interrogationes cujusdam episcopi. Meminerunt epitomatores Gesneriani, el Possevinus; dicuntque exstare apud Zonaram in canonibus conciliorum. Edidit ea Græce et Latine Joannes Leunclavius in Jure Greco-Romano, p. 310. EDITORIS PATROLOGIÆ MONITUM. Es catenis quas collegit Nicetas eæ sunt quæ typis lucem viderunt: 1. Calena in Job, Londini anno 1638 edita cura et studio Patricii Junii, bibliothecarn regii. 2. Catena duplex in S. Matthæi Evangelium quam P. Petrus Possinus, S. J., recensuit et Tolosæ anno 1647 edidit duobus voluminibus in-folio. 3. Catenam in Lucæ Evangelium, ab Allatio supra memoratam, ex codice Vaticano exscribendam curaoit et tomo IX Scriptorum veterum inseruit card. Angelus Maius. 4. Catena in Epistolam I ad Corinthios prodiit curante Joanne Lamio in libro cui titulus: Deliciæ Eruditorum, Florentiæ 1738. Lectorem studiosum non fugit, fragmenta ex catenis hic recensitis desumpta suo quodque auctori in Patrologiæ decursu reddita fuisse, vel omissa si, post accuratam collationem, inter scripta edita occurrerent. Non parum enim erraret qui has interpretationes omnes ex peculiari commentario desumptas crederet; calenarum nempe consarcinatoribus mos est loca suo scopo accommodare ex scriptis varii argumenti delibata et catenæ annulis illiyare. Cum ergo que Nicetas derivaverat, ad proprium locum redierint, quis nos vie tuperet quod tam spissis operibus collectionem nostram jam adeo ponderosam iterum et sine ullo fructu gravare noluimus? Superest ut aliqua dicamus de Joannis Geometræ et Symeonis Metaphrastæ in Lucum commentario, ut fidem liberemus quam de eo hic loci edendo dedimus. Postea enim comperimus fragmenta omnia sub Geometræ nomine ab Angelo Maio edita legi in ejusdem homilia in B. Mariæ Præsentationem ab Antonio Ballerinio S. J. edita in Sylloge Monumentorum ad mysterium Conceptionis immaculatæ Virginis Dei-