paræ illustrandum, quain post eum dedimus inter opera Geometree; unde fortasse concludendum escet Geometram in Lucam ex professo non scripsisse, sed Nicetam ex hac homilia hausisse quæ sub Geomelfæ nomine Maius edidit. Metaphrasiæ etiam ‹ inedita fragmenta in Lucam › exstare deprehendimus inter ejus scripla edita. Præcipuum fragmentum, quod de S. Lucæ patria et rebus gestis tractat, legitur inter Vitas sanctorum quas collegit Metaphrastes (supra tom. CXIV-CXVI), ad diem 18 Octobris. Nicetæ Præfatio, Catenæ in Psalmos ab ipso collectæ, et nondum typis editæ, præ nissa, exstat in Bibliotheca nova Patrum cardinalis Ang. Maii in fronte Commentariorum S. Cyrilli Alexandrini in Psalmos, apud nos Operum S. Cyrilli tom. II, Patrologiæ LXIX, col. 697. NICETÆ SERRONII COMMENTARIUS IN ORATIONES S. GREGORII NAZIANZENI. Vide Patrologia tom. XXXVII, Opp. S. Gregorii, tom. II. NICETÆ METROPOLITANI HERACLEÆ Responsa AD CONSTANTINUM EPISCOPUM. Vide Patrologia, t. CXIX, col. 935. NOTA. Deorum dearumque Epitheta, quæ Creutzer (Meletemata e disciplina antiquitatis, Lipsia 1827, 8º, p. 14-41) Nicètæ Serroni restituit, et ex codicibus mss. cum notis in lucem protulit; et Carmina grammatica Nicetæ quæ Boissonade primus elidit in Anecdotis Græcis, tom. III, p. 323-327, l.ic non recudimus, utpote quæ argumenti profani sunt. EDIT. LABENTE SECULO XI EX MONASTERIO COCCINOBAPHI ORATIONES ENCOMIASTICÆ IN SS. VIRGINEM DEIPARAM. (Ex Orationibus quæ subjiciuntur, primam, tertiam, quartam, quintam et sextam primus Græce et Latine edidit Ant. BALLERINI, S. J, in opere cui titulus: Sylloge monumentorum ad mysterium Conceptionis immacu'atæ Virginis Deiparæ illustrandum. In Monito quod Editor præmisit, ostendit, Jacobum hunc neque ad sæc. x cum Allatio et Kolario, neque ad sæculum vit cum Montfauconio rejiciendum esse, sed labente sæculo xi floruisse. Orationem secundam, quæ est in Nativitatem B. Mariæ, ex Auctario Combeusiano mutuamur.) ORATIO 1 In Conceptionem sanctissimæ Deiparæ et de historiis duodecim tribuum Israelis é sacris Scripturis selecta 1. Hodie terra gratiæ illustrata fulgoribus præ Scripsit Hippolytus Marraccius (in not. miss. ad hanc orat.) non molo Jacobum plura e Georgii Nicomediensis scriptis mutuatum esse, sed hanc Grationem integram ac prouti jacet, in Vaticano codice 654 sub nomine Georgii reperiri. Verum gaisquis id Marraccio (neque enim per se Græcos hic volutabat codices) renuntiaverit, plane deceptus est. Nulla enim alia est oratio Georgii in memorato colice quam quæ ordine tertia a Combelisio Εἰς τὴν σύλληψιν τῆς ὑπεραγίας Θεοτόκου έκλε γεὶς ἀπὸ τῶν θείων Γραφῶν καὶ περὶ τοῦ ἐν ἱστορίαις τῶν δώδεκα φυλῶν τοῦ Ἰσραήλ. Α'. Οὐρανὸν, ἡ γῆ ταῖς τῆς χάριτος μαρμαρυγαίς, edita est de Deiparæ Conceptione. De hac duodecim tribuum Israelis historia nonnulla jam innuimus in monito ad orationem Joannis Eubœeensis. Hunc autem orationi titulum sive auctor ipse inscripserit, sive quispiam alius apposuerit, id, uti patet, receptissimam vulgo cam historiam fuisse confirmat. Cum e sacris Scripturis electa dicatur oratio, et quidem in titulo id affirmetur, facile quispiam

ORATIO IN CONCEPTIONEM SS. DEIPAR.E. ὑπερφαιδρύνεται σήμερον· οὐρανὸν ταῖς νοηταῖς calo nitescit; prae caelo spiritali claritate coru- ὑπεραγλαΐζεται λαμπρότησιν· οὐρανῷ ὑπερκοσμίῳ ὡραίζεται· τὸν γὰρ ὑπέρτερον οὐρανὸν ἀποτικτόμε νον δέχεται, τὸν ὑπέρφωτον ὄντως καὶ εὐρυχωρότερον, τὸν οὐχ ἥλιον δυόμενον, ἀλλὰ τὸν ἄδυτον ἀνἔσχοντα τῷ κόσμῳ τῆς δικαιοσύνης· τὸν οὐ κατ' ἄστροις όρωμένοις, ταῖς νοηταῖς δὲ ποικιλλόμενον δαδουχίαις. Τοῦτο γὰρ ἡμῖν ἐστι τὸ πανηγυριζόμενον σήμερον, τοῦτο τὴν λαμπροτάτην προβληκε παν δαισίαν, τοῦτο τὴν παροῦσαν συνεκρότησε χορείαν· τοῦτο τὸν λόγον διαναστῆσαν, εἰς οἰκείαν ἅπαντας συγκαλείται μέθεξιν, καὶ φαιδρύνει τὸ πλῆθος, τῇ τῶν χαρίτων ἐπιλάμψει. Οὐκ ἐκ μετοχῆς τινος τὴν τοῦ φωτὸς ἐπίτασιν δεχομένη, τῇ μεταδόσει δὲ τὴν οἰκείαν εἰς τοὺς ἀγειρομένους ἐφαπλούσῃ καὶ παραδεικνύσῃ λαμπρότητα, τῇ περιφανεία τῆς αἴγλης συνεπεκτείνεται. Καὶ ὥσπερ ὁ ὁρώμενος οὗτος ἥλιος ἔχει μὲν παρ' ἑαυτῷ, καὶ τῶν ὄψεων ἀποκρυπτόμε νος. τὸ φαιδρότατον· διανίσχων δὲ καὶ ἐξ ἠλιβάτων προκύπτων ὀρέων, ἐπὶ τὰ κάλλιστα μὲν ἐφαπλοὶ τῆς κτίσεως τὰς ἀκτῖνας, τῇ ἐκείνων δὲ περιαυγάσει, τὴν τοῦ θαύματος συνεπιτείνει μεγαλειότητα· οὕτω καὶ ἡ τῷ νοητῷ φωτὶ τῆς χάριτος ὑπεραυγαζομένη σήμερον ἑορτὴ, ἔχει μὲν καὶ καθ᾿ ἑαυτὴν τὸ ἀειλαμπὲς, ὑπερεκτείνει δὲ τοῦτο, τῇ ἀναλόγῳ τῶν συντρεχόντων καὶ φωτιζομένων συνελεύσει. Οὐκοῦν ἐπειδὴ ταῖς μυστικαῖς αὕτη τοῦ Πνεύματος ἀκτῖσι καταυγάζει, φωτίζονται δὲ πάντες οἱ ἐν ταύτῃ συνε τρεχόμενοι, κρεῖττον ἂν εἴη παντός αἱρετοῦ, προς δραμεῖν αὐτῇ προθύμως καὶ φωτισθῆναι τα τὴν διάνοιαν, καὶ περιλαμφθῆναι φωτὶ, νέφει τῶν ἐπι- “ κήρων μὴ καλυπτομένῳ. Τοιαύτη γὰρ ἡ ἐν τῇ παρούσῃ εὐφροσύνῃ, ἐραπλουμένη λαμπρότης· καὶ οὕτω διαρκεστέραν, μᾶλλον δὲ ὑπερφανῆ τοῖς φαι νομένοις, τὴν αἴγλην ἐνίησι. scal; ac coelo mundauis hisce coelis longe excellentiore condecoratur. Sublimius enim, kolie geuitum, coelum in se ipsa recipit; cœlum lucilius prorsus et spatiosius; cœlum, quod non quidem solem occasui obnoxium, sed justitiæ solem qui nullum novit occasum, mundo profert; coelum, quod non visibilibus astris, sed spiritualium lumi num accensione exornatur. Hoc est enim, quod hodierna die festive a nobis celebratur: hoc uobis splendidissimum convivium præbuit: hoc nos ad præseus congregavit tripudium: hoc, ad loquendum dum excitat, omnes in partem vocat bonorum suorun, splendidisque gratiæ muneribus multitudinem exhilarat. Non enim præsens hæc S›lernnitas quasi vero ab iis, qui ad eam accurrunt, splendoris incrementum reciperet, quidpiara a nobis participat; quin imo ipsa fulgores suos in eos, qui conveniant, larga effusione emittens atque expandens, semet lucis propria claritate longius protendit. Εt quemadmodum sol iste corporeis oculis conspicuus habet quidem per se, etiam cum al intuentiun aspectu subtrahitur, ut lucidissime effulgeat; dum vero exoritur, atque e celsis mon tium verticibus vultum promit, in creaturas quasque pulcherrimas suos ita radios explicat, ut harum quoque dum circumquaque jubar emicat, admirandi spectaculi inagnificentia augeatur; haud aliter hodierna quoque festivitas, spirituali gratie luce supra modum refulgens, habet quidem et in semetipsa jubar indeficiens; hoc ipsum tamen pro eorum frequentia qui accurrunt atque illuminantur, mira quadam ratione diffundit. Cum itaque mysticos Spiritus radios ipsa emittat, illustrentur autem omnes quotquot ad ipsam conveniunt; nihik prorsus optandum magis est, quam ut quisque ad eam alacriter properet, et illuminetur, mentequo colinstre:ur, atque illa luce, quæ nebulis corruptibilibus non obducitur, perfundatur. Ejusmodi enim est splendor, qui in læta hac celebritate se explicat, et hæc ratio est, qua perennius lumen micantiusque convenientibus ingerit. Β. Σήμερον γὰρ τῆς νοητῆς νεφέλης εφαπλοῦσθαι κηρυττομένης, αἱ τοῦ ἀδύτου μὲν φωτὸς προανί σχουσιν εἰς τὸν κόσμον ἀκτῖνες, τὸ κρατῆσαν δὲ τῆς ἀθεΐας, ἀπομειοῦσθαι καὶ ἀπελαύνεσθαι ἄρχεται σκότος. Σήμερον τῆς τοῦ θεϊκοῦ σκηνώματος οίκου δομής μηνυομένης, οἱ τῆς εὐσεβείας μὲν καταπήγνυνται θεμέλιοι, ἐκ βάθρων δὲ τὰ τῆς ἀσεβείας ὀχυρώματα κατασείεται. Σήμερον τῆς βασιλικῆς εξυφαινομένης αλουργίδος, ἡ τοῦ τῶν ὅλων Βασι λέως προκαταγγέλλεται ενδημία. Τὰ μὲν γὰρ ἐνέχυρα προτέθειται, καὶ ἡ ἀνύμφευ existimabit, auctori propositum fuisse, ut e sacris Litteris corrogaret quæcunque huic argumento congruant. At nihil minus præstitit auctor tum in præsenti, tum in aliis orationibus, in quarum titulis id ipsum legere est. Neque iterum suspicari licet, sacrarum Scripturarum nomine hic venire historiam illam duodecim tribuum; nam et in hoc et apertius in aliarum orationum titulis Scripturæ sacræ ab eadem historia distinguuntur. Censeq itaque, sacrarum Scripturarum nomine hic nihil aliud signi· Il. Hodie enim dum spiritalis illius nubis prædicatur expansio, mundo præoriuntur inocciduæ lucis radii; quæ vero dominabantur infidelitatis tenebra, imminui incipiunt ac dispelli. Hodie dum tabernaculi divini annuntiatur exstructio, pietatis quidem fundamenta jaciuntur; ab imo vero concutiuntur impietatis munitiones. Ilodie dum contexitur regalis purpura, universorum Regis adventus praenuntiatur. Jam enim arrhabo proponitur, et sponsa innupta ficare auctorem voluisse, quam ecclesiastica antiquiorum doctorum scripta. Eo autem verius de lisce lucubrationibus id enuntiatur, quo certius ac manifestius auctor non tain mutuari quam exscrihere ab aliis consuevil. Verba prasens solemnitas necessario ex contextu supplenda visa sunt, ut sensus clarior evadat. imo ut sibi constet. Quanquam nec debent suppleta videri, cum infra diserte occurrat vox ἑορτή, quart unam habes, quacum conjungas vocem δεχομένη.

deligitur; regale quoque palatium hodie productum τις προκέκριται νύμφη· τὸ δὲ παλάτιον καὶ τα est ac præparatum Praesens itaque celebritas præludium atque inchoatio ejus est lætitiæ, quæ ex ineffabili incarnationis dispensatione dimanat. Hanc itaque solemnitatem, quam velut præambulum quoddam ad finem illum, ac tanquam ejusdem principium celebramus, exteriori quiden habitu nitentes, at magis interiori animæ apparatu splendentes laudibus corouemus oportet, choreasque hilariores ducamus, et spiritu magis quam corpore exsultantes intellectualium ac supernorum ordinum tripudium æmulemur, dum universi omnem ad id ipsum ciere aggredimur crealurain. III. At ecce nostram omnem convocationis vocem prævenit angekrum chorus, et eam, per quam impletum conspexere mysterium, hodierna die collaudant; cœli quoque praveniunt, et novi liujus ac sublimissimi firmamenti celsitudinem honore prosequuntur; præcurrunt astra, et radiis illus nubis, quae solem spiritalem involvit, praclarius illustrantur; spontanea adest tellus, suo jue ipsius germine gloriatur ac merito superbit. Omnis demique natura novis aquarum scaturiginibus suo modo tripudians, sanctificationis suæ concikatricem veneratur. IV. Cum res itaque universæ hodierna die proprix e.sultationis signa tanta fiducia dederint; potiori egonet jure, maxinie nobilem compellabo creaturam, altisona voce ita clamans: Age mihi onuis ætas, omnisque dignitas, quotquot ordines estis in mundo et quotquot super illum, sacerdotes el reges, et qui in superioribus estis constituii, et qui in inferioribus vitam agitis; principes et subditi, senes et juvenes, virgines et matres ac steriles, quique innocentia estis infantes; salutiferam hanc diem diviniori cum gaudio suscipiamus, ae celebremus, Hac enim die progenita est communis omnium ρῆκται καὶ ηὐτρέπισται σήμερον. Οὐκοῦν ἡγεῖται μὲν, τῆς κατὰ τὴν ἄρξητον οἰκονομίαν εὐφροσύνης, ἡ παρούσα φαιδρότης· διὰ τοῦτο δὲ δεῖ τὴν προεόρτιον ταύτην καὶ τοῦ τέλους αἰτίαν προπανηγυρίζον τας, φαιδροὺς μὲν τῷ φαινομένῳ, φαιδροτέρους δὲ τῇ ψυχική κοσμιότητι, τὴν παροῦσαν ἐπαίνοις και ταστέφειν πανήγυριν, σκιρτᾷν εὐθυμότερον, εὐτ φραίνεσθαι πνευματικώτερον μᾶλλον ἢ σωματικώπερον, τῇ τῶν νοερῶν καὶ θείων ἁμιλλάσθαι τάξεων ἀγαλλιάσει, πᾶσαν ἁπάντων προτρεπομένων διανι στῆν ἐν τούτοις τὴν κτίσιν. Γ΄. ᾿Αλλὰ προφθάνει τον συγκαλοῦντα λόγον ἡ τῶν ἀγγέλων χοροστασία, καὶ τὴν, δι᾿ ἧς τὸ τοῦ μυστηρίου κατείδε πέρας, ἀνευφημεί σήμερον· προ φθάνουσι καὶ οὐρανοὶ καὶ τὰ τοῦ καινοῦ καὶ ὑπετά του στερεώματος καταγεραίρουσιν ὕψη· προτρέχουσε φωστῆρες, καὶ ταῖς τῆς τοῦ νοητοῦ ἡλίου νεφέλης ἀκτῖοι, φαιδρότερον καταγλαΐζονται· αὐτόκλητος ἡ γῆ παραγίνεται, καὶ τῷ οἰκείῳ σεμνύνεται καὶ συνεπαίρεται βλαστήματι· καινοῖς ἡ τῶν ὑδάτων ἐξάλε μασιν ἐπισκιρτῶσα φύσις, τῇ τοῦ ἁγιασμοῦ αὐτῆς δορυφορεί προξένῳ. & Ex hisce manifestissimum fit, quo spectaret festivitas Conceptionis Deiparæ, quidve de eadem Conceptione Orientalis Ecclesia sentiret. Celebra batur scilicet expansio spiritalis nubis, exstructio divini tabernaculi, textura purpuræ, quam Rex induturus erat, electio sponse, productio regalis palaui, atque ejusdem præparatio. Quæ quidem omnia ad Deiparæ Conceptionem referri tum rei natura lum occasio, qua dicebantur, aperte proclamant. Cujusmodi porro fuerit bac, quæ variis imagimībus adumbratur, divini tabernacuti exstructio ac præparatio, norunt fideles omnes; eamque tum ad animam, tum ad corpus S. Deiparæ referri cauit Ecclesia inquiens: Omnipotens sempiterne Deus, qui gloriosæ Virginis Matris Mariæ corpus et animam, ut dignum Filii tui habitaculum effici mererctur, Spiritu sancto cooperante praparast. Proinde in hymuis hujus festi Ecclesia Orientalis usurpans illa Proverbiorum cap. x, vers. 1, profitebatur, Deum in Virginis Conceptione sibi domum æsilicasse: ita enim in Men. ad diem ix Dec. ad finem Matutini: Det supientia ex sterili utero (nemipe 8. Annæ) sibi domum ædificat, Muriam nempe Detparam; quam era generationes omnes pro merito lebremus. (Ή τοῦ Θεοῦ σοφία εκοδομεῖ τὸν ἑαυ Δ'. Πάντων τε τὴν ἰδίαν ἐπιδεξιουμένων σήμερον παῤῥησίαν, εἰκαντέρως ἂν ἔγωγε τὴν γνησιωτάτην συγκαλεσαίμην φύσιν, διαπρύσιον ὧδε κεκραγώς· "Αγε μοι πᾶσα ἡλικία καὶ ἅπαν ἀξίωμα, ὅσον τε τῆς έγκοσμίου, καὶ ὅσον τῆς ὑπὲρ ταύτην τάξεως· ἱερεῖς τε καὶ βασιλεῖς, καὶ οἱ τὴν ἄνω στάσιν καὶ τὸ πολίτευμα, ἐν τοῖς κάτω ἐπιδεικνύμενοι, ἄρχοντές τε καὶ ἀρχόμενοι, πρεσβύτεροι καὶ νεώτεροι, παρθένοι καὶ μητέρες καὶ στείραι, καὶ οἱ περὶ τὴν ἀκακίαν νηπιάζοντες, σὺν εὐφροσύνῃ θειοτέρα, την σωτήριον ταύτην καὶ ὑποδεξώμεθα καὶ διανευφημήσωμεν ἡμέραν. Ἐν ταύτῃ γὰρ τὸ πᾶσι κατάλληλον ἀπεκυήθη τῆς οἶκον ἐκ στείρας νηδύος τὴν Θεοτόκον Μαριάμ - ἣν μακαρίσωμεν πᾶσαι γενεαὶ κατὰ χρέος). Quod diximus præludium, Græce habes προϊό τιον: est autem Græcis προεόρτιον festivitas, 408 mysterii alicujus celebrationem immediate præveniunt, ac Latini pervigilium appellare sotemus, Solemniter igitur Conceptionis Deiparæ festum agebatur ea etiam de causa, quod inchoatio quæ - dam sit festivitatis, qua incarnatio Dominica celebratur. Huc spectant et illa Damasceni, seu Theodori Studta, (In Nat. Deipur. orat. 2, n. IV): Cum itaque omnia corruptio occupasset, motus misericordia Deus, ne quem suis ipse manibus efformaverat, in nihilum cederet penitusque aboleretur, cœlum aliud novum, terramque ac mare fubricat... Isthæc orre est beata multipliciterque celebranda Virye. Porro si opus restaurationis sumpsit exordium a creatione novi cœli, repugnat plane contextui el rei naturæ, creatum fuisse cœlum æque corruptum, atque ea quæ instauranda erant. Cum itaque Deiparæ conceptio celebretur uti novi coeli seu novæ terræ formatio, manifestissime ab ipsa excluditur quævis corruptionis suspicio.

ORATIO IN CONCEPTIONEM SS. DEIPARE. σεμνολόγημα· ἐν ταύτῃ, ἐξ ἀγόνων λαγόνων ἐβλά- gloriatio; hac die ex infecundis germinavit lumt is στησεν, ὁ τῶν ἱερέων κόσμος, τὸ βασίλειον κράτος, ἡ τῶν ἐν ἀρετῇ τελειότης· τῶν ἀρχόντων καὶ ἀρχο· μένων ἡ ἀστασίαστος ευταξία, ἡ τῶν νηπίων σύνε σις, παρθένων τὸ ἐγκαλλώπισμα, μητέρων ὁ στέφανος, τῶν ἀτεχνούντων ἡ εὐτεχνία, στειρώσεως ή λύσις - ἐκ στείρας, ἡ τῶν ἀγαθῶν ἡνθοφόρησεν ἀφθονία· ἐκ δικαίων, ὁ δικαιότατος επλεόνασε καρπός. sacerdotale decus, regole robur, eorum, qui in virtute exercentur, perfectio, principum et subditorum inconcussus ordo, parvulorum intellectus, virginum ornamentum, matrum corona, infecundarum fecunditas, sterilitatis solutio; e sterili elſſoruit opulentia bonorum; justissimus ex justis fructus exuberavit. At quæ tandem laudum videri posset exagge ratio? quis honor nimium insolens in rebus omnium maxime insoltis reperiri queat? Cogita, quæso, justorum omnium ac prophetarum electionem: cogita eorum cum Deo, qui eos elegit, familiaritatem, et incomparabilem cernes Joachimi et Annæ supereminentiam; cernes eorum dignita- ᾿Αλλὰ τὶς ἂν ἐγκομιαστῶν ἐπίδειξις ὀφθείη; τίς παράδοξος τῶν παραδοξοτάτων ἂν ἐφευρεθείη τιμή; ἀναλογίζου μοι τὴν τῶν δικαίων ἁπάντων καὶ προφητῶν ἐκλογὴν, τήν τε πρὸς τὸν ἐκλεξάμενον Θεὸν οἰκειότητα, καὶ ὄψει τὴν Ἰωακεὶμ καὶ 'Αννης ἀσύγ κριτον ὑπεροχήν· ἔψει τὸ ὑπὲρ ἔννοιαν αὐτῶν καὶ προτετιμημένον καὶ δεδοξασμένον ἀξίωμα· σκόπει γοῦν ὅπως ἅπασαν συγκριτικὴν ἀντιπαράθεσιν, τὰ tem prater modum omnem honore cumulatam et κατ' ἐκείνους διαδιδράσκει· ἐκ τῶν ἐκείνων αἷμά των, ὡς βασιλικωτέρων ἀρεταῖς, τὴν βασίλειον τοῦ γένου; ἀμφιέννυται πορφύραν. glorificatam. Iuspice, inquam, quomodo quae ad eus pertinent, comparationem omnem excedant; (quando) ex sanguine eorum, quippe qui propter virtutes vel eminentiam regiam superarent, ipse (Dominus) regiam naturæ nostræ purpuram indutus est Ε΄. ᾿Αλλὰ συνοῖσον ἂν εἴη τῇ τε πανηγύρει καὶ τῇ τῶν πλεονεκτημάτων αὐτῶν φανερώσει, εἰ βραχέα τινὰ τῆς τὰ περὶ ἐκείνους ὑφηγουμένης, διαναπτύξαιμεν ἱστορίας· οὕτω γὰρ τρανοτέραν ἡμῖν, τὴν τῶν λεγομένων καθυποδείξειεν ἀλήθειαν. Εχει δὲ, ὡς ἀπ' ἀρχῆς αὐτῶν εἰπεῖν τὸν λόγον, ὧδε· Ἐν ταῖς ἱστορίαις, φησί, τῶν δώδεκα φυλῶν τοῦ Ἰσραὴλ ἦν τις Ἰωακεὶμ πλούσιος σφόδρα. Τί δὴ τὸ, ἐν ταῖς ἱστορίαις ὑποσημαίνειν βούλεται; Ἐν ταῖς γενεαλογίαις, φησί, τῶν δώδεκα τοῦ Ἰσραὴλ φυλῶν· δείκνυσι γοῦν αὐτὸν ἐντεῦθεν ἀνεπίμικτον ἄνωθεν τὸ βασίλειον κατάγοντα γένος· προγονικαῖς τε καὶ οἱ κείαις γεραιρόμενον εὐνομίαις, καὶ ὡς ἐπίση μόν τινα καὶ ἐξαίρετον ἐν ταῖς τοῦ Ἰσραήλ προκρινάμενον φυλαῖς. Εἶτα καὶ τὸν πλοῦτον τεκμήριόν τι τῆς ὑπεροχῆς ὁ συγγραφεύς τεθεικώς, λέγει καὶ τὸ τῆς δικαιοσύ νῆς αὐτοῦ ἰδιαίτατον ὁμοῦ, καὶ πάντων ὁμοφύλων ὑπερανεστηκός. Προσέφερε γὰρ, φησί, τὰ δῶρα Κυρίῳ διπλά. Τὸ γὰρ διπλὰ τὰ δῶρα καθιεροῦν, τα τοῦ παρόντος μὲν καὶ ῥέοντος ἐκμειοῦν· τὰ δὲ τοῦ μένοντος εἰσαεὶ πληθύνειν παρεσκεύαζε θησαυρίσματα. "11 δῆλον, ὡς οὐδὲ πλοῦτον εἰς τὸν παρα τρέχοντα, μένειν· πρὸς τὸ αὔταρκες αὐτὸν ἐσημέραι συστέλλων. Τοῦτο γὰρ καὶ ὁ λόγος καθυποδείκνυσι· Προσέφερε γὰρ τὰ δῶρα Κυρίῳ διπλᾶ, λέγων ἐν ἑαυτῷ· Εστω τὸ τῆς περιουσίας μου παντὶ τῷ λαῷ· καὶ τὸ τῆς ἀφέσεώς μου, Κυρίῳ τῷ Θεῷ γιου. Purpura, a Christo induta, caro est S. Virginis, quae ex sanguine Joachimi et Annæ erat: hujus autem purpuræ textura, ut sup. & II auctor dixerat, in festo Conceptionis celebrabatur. Supplevimus hic nonnulla; et revera supplenda fuisse patet ex collatione cum Georgii loco (apud Combelis. Auct. vol. I, col. 1050), e quo Jacobus lace desumpsit. G V. Verum utile fuerit tum præsenti celebritati, tumn ipsorum prærogativis illustrandis pauca quædam persequi ex historia, quae ab ipsis sumit exordium; sic enim manifestius eorum, quæ dicuntur, veritas elucescet. Sic porro, ut a principia eorum exordiamur, habet narratio: In historiis duodecim tribuum Israelis (ita enim scriptum est), erat quidam Joachimus valde dives. Quid porro illud significat, in historiis? In genealogiis nempe duodecim tribuum Israelis: et per ista oppido vult innuere, impermixtum a majoribus regale eum genus duxisse, et tum avita, tum propria legum custodia nobilem exstitisse; ac propterea velut insignem quemulam egregiumque virum in tribubus Israelis primas fuisse consecutum. Deinde et divitias, ceu quoddam excellentiæ argumentum, historicus cum memorasset, singularissimam illius præ omnibus contribulibus suis justitia eminentiam deprædicat. Oferebat enim, inquit, Domino dona duplicia. Duplicium sane donorum oblatio præsentia quidem ac fluxa bona imminuebat; sed ut mansuri in æternum thesauri cumularentur, efficiebat, Cæteruin, uti manifestum est, ipse non committebat, ut fluxæ divitiæ congererentur, eas nempe tantummodo servans, quæ ad quotidianum usum satis essent. Id quidem et præfala historia iudicat: Dona enim Domino duplicia offerebat, dicens intra se: Quod ex meg substantia superabundat, sit omni populo: quod vero est pro debiti mei solutione, sit Domino Des nico. Jam alias diximus, veteres in sermonibus do Conceptione Deiparæ al parentum ipsius laudes digredi consuevisse. Vides tamen, quantopere ii et decipiantur et decipiant, qui inde concludunt, veteres hac solemnitate tantum Joachimi et Annæ memoriam, non S. Virginis Conceptionem celobrasse.

Ορα τῆς ἐν νόμῳ δικαιοσύνης υπερβολήν· σκόπει τὴν ἐν ἀποστόλοις εὐαγγελικὴν ἐν τοῖς δικαίοις τού τους προκατορθωθεῖσαν πολιτείαν, κρεῖττον δὲ λέ γειν ὑπερκατορθωθεῖσαν· Εστω τὸ τῆς περιου σίας μου παντὶ τῷ λαῷ· μηδέν, φησίν, εἴη περιττόν τῶν ἀναγκαίων· παντὶ τῷ λαῷ τὰ ὑπὲρ τὴν χρείαν προκείσθω· πᾶσι κοινὰ τὰ τῆς περιουσίας ἐφείσθω. Ὢ δικαιοτάτης καὶ γνώμης καὶ κρίσεως! ὦ πλούτου ἐν ἀσυλήτοις συγκεκομισμένου ταμιείοις! οὕτως ἡ ἐκ προοιμίων ὑπερανέστηκεν αὐτῶν ἀρετή. Οὐ γὰρ εἰς ἑτέρους ἀπιδών, οὐδὲ παραδείγμασί τισι προσ εσχηκώς, ταῦτα ἔπραττεν, ἀλλ' αὐτὸς δι᾿ ἑαυτοῦ τὸ ἀγαθὸν ἐφευρίσκων, ἐξεπλήρου· καὶ οὐχ ὑποθήκαις παλαιαῖς καὶ νομοθεσίαις, πρὸς τὸ τοιοῦτον χειραγωγείται κατόρθωμα· ἀλλ' αὐτὸς κατάρχει τῆς τῶν καλῶν ἐργασίας, καὶ πρακτικές νομοθέτης, τοῖς μετ' αὐτὸν καθίσταται. Ορα πῶς ἀξιολόγω; τῶν ἁπάντων οὗτοι δικαίων προκέκρινται· ἀξιολόγως δὲ λέγω, οὐ τῇ τοῦ μυστηρίου δωρεᾷ (ὑπὲρ γὰρ ἀμοι 6ὴν ἔργων ἡ χάρις), τῇ δὲ τῶν ὁμοφυῶν ἀντιπαρα Vide quam longe ultra legalem justitiam progreditur inspice evangelicam vitæ rationem apostolorum propriam in justis istis præformatam, imo melius dixerim, superatam. Fruatur omnis populus abundantia mea; nibil superfluum servetur; cedant in usum omnis populi quæ mihi necessaria non sunt; in commune omnium bonum vertantur facultates me. O plenum justitia consilium ac judicium! O divitias in thesauris non prædandis reconditas! Adeo ab ipsis initiis eorum virtus excelluit! Neque enim ad alios respiciens, aut ullius sibi proposito exemplo hæc præstabat; sed ipse per se id excogitans, quod optimum esset, adimplebat: neque veteribus præceptis aut institutis ad praclara haec facta instruitur; sed ipse eximiis hisce operibus initium dedit, iis, qui pust se futuri essent, exemplo suo institutor exsistens. Vile igitur, quomodo justis omnibus merito prælati sint; merito, inquam, non quod attinet ad donum mysterii proprium (nam omnem operum mercedem gratia excedia), sed comparatione cum ipsorum gentilibus instituta. VI. Sed juvat reliquam historiam prosequi. Refert enim ipsum cum recurrente insigni quadam festivitate dona sua de more oblaturus accessisset, a quopiam contribuli suo acerbissimis probris, propterea quod careret prole, exceptum fuisse. Non enim, inquit, tibi licet dona tua offerre, cum semen in Israel non suscitaveris. • Quelam vero exemplaria habent: Non tibi fas est, ut primus offeras. Equum profecto erat, ut ipse, quippe qui et justus erat, et duplici nobilitate conspicuus, primas ferret cum in omnibus, tum in donis offerendis. Atqui id invidis intolerabile accidebat, cum tamen nihil haberent, quod in ejus vita possent carpere; non solum enim cujusvis expers culpa, sed et extra accusationis aleam ob virtutis excellentiam positus cognoscebatur. Ut itaque contenderent, eum secundum legis præscripla non agere, orbitatem filiorum objiciunt. Hoc vero, videlicet justos istos usque ad id temporis infecundos permansisse, tunc autem ad obtinendam per preces sobolem fuisse excitatos, supernæ fuehat providentiæ. Alterum enim fiduciam eorum in Deo, quando petentibus non dilatus est in posteEum petitionis effectus, patefecit; alterum vero mysterium gratiæ definito tempore completum ostendit. VII. Contumeliis itaque affectus, vel repulsam insuper passus, gravissimo vir justus corripitur mærore, non quia maledictis impetitus fuisset, aut quia existimationis subiisset jacturam; sed quod vereretur, ne qua mandatorum divinorum negli gentia hoc sibi repudium apud Deum peperisset, in propatulum, autem per homines perferretur. Adeo Dicendum est, aut ab hujus historiae exemn - plari, quo scriptor usus est, abfuisse nomen ejus, qui Joachimum maledictis meessisse perhibebatur, aut certe scriptorem consulto verba facere ea de θέσει. Γ'. Αλλ' ἀκόλουθον πρὸς τὸ τῆς ἱστορίας ἑξῆς ἰέναι· φησὶ γὰρ ὡς ἐθίμως κατ' εὔσημόν τινα τῶν ἑορτῶν προσάγοντι τὰ δῶρα, ὁ παρὰ τῶν συμφυλε τῶν δι' ἀτεκνίαν επετρίβη ὀνειδισμός· Οὐκ ἔξεστι γάρ σοι, φησίν, προσενεγκεῖν τὰ δῶρά σου, και θότι σπέρμα οὐκ ἐποίησας ἐν Ισραήλ. Τινὰ δὲ τῶν ἀντιγράφων, Οὐκ ἔξεστί σοι πρώ τον προσενεγκεῖν, περιέχει. Εἰκὸς γοῦν αὐτόν, ἅτε δίκαιον ὄντα, καὶ τῇ διττῇ σεμνυνόμενον εὐγενείς, προκρίνεσθαι τέως ἐν ἅπασι, κἂν τῇ τῶν δώρων ἀφιερώσει· τοῖς δὲ οὐκ ἀνεκτὸν διαφθονοῦσι προσῆν, μηδὲν δὲ ἔχουσιν ἐκ τοῦ κατ' ἐκεῖνον ἐπισκήπτειν βίου· οὐ μόνον γὰρ ἀνεπίληπτος αὐτοῖς οὗτος, ἀλλὰ καὶ ἀκαταιτίατος τῷ ὑπερβάλλοντι τῆς ἀρετῆς διε γινώσκετο· τὴν ἀπαιδίαν εἰς ἀφορμὴν τοῦ μὴ κατὰ λόγον εὐνομεῖν αὐτῷ προβάλλονται· τοῦτο δέ, προ μηθείας ἦν τῆς ἀνωτάτω, τὸ ἀγόνους τέ φημι μέχρις ἐκείνου τοὺς δικαίους διατελεῖν, καὶ τὸ δι' ἐντεύξεως τηνικαῦτα πρὸς τὴν τεκνογονίαν διαναστῆναι· τὸ μὲν γὰρ, τὴν πρὸς Θεὸν αὐτῶν ὑπέφηνε παῤῥησίαν· αἰτήσασι γάρ, οὐκ εἰς δευτέραν ὑπερετέθη· τὸ δὲ, τὸ τῆς εὐδοκίας τοῦ μυστηρίου, συντετμημένῳ καιρῷ ἐνεργούμενον. Ζ΄. Ονειδισθεὶς οὖν ὁ δίκαιος, ἢ καὶ ἀποπεμφθείς ἀνιᾶται σφοδρότερον· οὐχ ὡς τοῖς λόγοις πεπλη γὼς, ἢ ἀδοξήσας τῷ πράγματι, ἀλλὰ δεδιώς μήπου τις αὐτῷ τῶν θείων ἐντολῶν παραφθεῖσα, παρὰ Θεοῦ μὲν τὴν ἀπόπεμψιν ἔτεκε, δι' ἀνθρώπων δὲ εἰς τοὐμφανὲς παρήχθη· οὕτως ἦν ἔν τε τῇ περὶ τῶν νόμων πληρώσει, καὶ τῇ τῶν ἀφανῶν τοῦ συνειδότες re noluisse. In hac enim oratione nihil occurrit eorum, quae de Ruben et tribu Rubenitica disputari vidimus in Petri Argivi oratione, ac multo auiplius in oratione: Joannis Cubaeensis.

ORATIO IN CONCEPTIONEM SS. DEIPAR.E. £51 ἐξετάσει, ἀκριβέστατος λογοθέτης· οὕτως θείας et in legibus adimplendis et in occultis conscientia: inquirendis exactor erat solertissimus! adeo divin:e providentia omnia, quæ ad se pertinerent, deputabat! Idcirco non contendit, non rixatus est, non objecit, sed ad illam usque diemn nunquam a consuetis donis offerendis prohibitum fuisse, sive vite suæ sive donorum ratione habita, quod utrumque reprehensione careret. Verum et coutumeliosam patienter tulit objurgationem, ac simul ad Deum occultorum scrutatorem confugit; atque in solitu· dinem tanquam agendo cuin Deo aptissimam, ne ipsi quidem conjugi, eique unanimi, se sistens, aut consilium suum aperiens neque domesticis curam externorum committens, sese recepit. Quis vel nostris hisce temporibus firmam adeo in ἡγεῖτο τὰ περὶ αὐτοῦ προνοίας ἅπαντα. Διὰ τοῦτο οὐ διηνέχθη, οὐ τοῖς λόγοις ἀντικατέστη, οὐ τὸ μὴ κεκωλύσθαι τῶν ἐθίμων μέχρις ἐκείνου· διά τε τὸ τοῦ βίου καὶ τὸ τῶν δωρεῶν ἀνεπίληπτον, προσελάσετο· ἀλλ᾿ ἐμοῦ τε τὴν δι᾿ ὀνειδισμοῦ ἐπίπληξιν εἰσεδέξατο, καὶ ἐπὶ τὸν τῶν ἀποῤῥήτων ἐξεταστήν καταφεύγει Θεόν· καὶ τὴν ἐρημίαν ὡς συνεργὸν τῆς πρὸς τὸν Θεὸν ὁμιλίας καταλαμβάνει μήτε αὐτῇ τῇ συνοίκῳ καὶ ὁμογνώμονι φανεῖς, ἢ κοινωσάμενος τὴν γνώμην, μήτε τοῖς κατ᾽ οἶκον τὴν περὶ τῶν ἐκτὸς ἐπιμέλειαν διαθέμενος. Τίς τοιαύτην κάν τοῖς καθ' ἡμᾶς ἐλπίδα πρὸς Θεὸν ἀδίστακτον, καὶ τῶν παρόντων καταφρόνησιν ἐπεδείξατο; μήτιγε ἐν τοῖς κατ' ἐκεῖνο καιροῖς, ἐν οἷς καὶ τῶν μετριωτέρων καὶ τεθεσπισμένων ἀρετῶν ἐργώδης ἦν ἡ ἐκπλήρωσις. Deum spem, ac temporalium contemptum ostendisset? nedum ætate illa, quando etiam modicas, etiam præscriptas virtutes exercere arduum videDatur. VIII. Et silentio quidem nunc prætereantur res patriarcha Abralæ. Hic enim quemadmodum tempore, sic et virtutis eminentia non vetustiores modo, sed et virum istum superasse quibusdam: forte videbitur. Quanquam si quis ea gesta, quae nunc exponimus, cum illis conferre vellet, nullum enimvero præsentia hæc illis antecellere depreheŋderet. El sane illi tum transmigratio, tum terra, in qua seden deligeret, prænuntiata fuit; insuper ab eo, qui mentiri nequit, tum orbitatis filiorum, tum Saræ sterilitatis cessatio prædicta fuit. Quæ Η'. Καὶ παρείσθω νῦν τὰ κατὰ τὸν πατριάρχην 'Αβραάμ. Υπεξηρῆσθαι γὰρ τῷ χρόνῳ καὶ τῷ τῆς δικαιοσύνης ἐνεστηκότι ὡς τῶν πάλαι, καὶ τούτου δόξειεν ἄν τισι. Πλὴν εἰ καὶ ταῦτα τις ἀνεξετάζειν ἐκείνοις βούλοιτο, πολλὴν ἂν τὴν ὑπεροχὴν τῶν προκειμένων κατόψοιτο. Ἐκείνῳ μὲν γὰρ ἦτε μετανά στασις, καὶ ἡ ἐφ' ᾗ ἂν παροικήσειεν ἐῤῥήθη γῆ· ἔτι μὴν καὶ ἡ τῆς ἀπαιδίας καὶ στειρώσεως τῆς Σάββας λύσις, ὑπὸ τοῦ ἀψευδοῦς προεπήγγελται· ἅπερ δὴ κατέχων ὑποσχέσει, τὴν μὲν ἐλπίδα ἔτρεφε, τὴν δὲ γνώμην πρὸς τὴν δι' αἰτήσεως ἔκδασιν, ἐψυχαγώγει. Τί γὰρ ἂν εὐθυμότερον τῆς ὑποσχέσεως quidem cum propter promissionem jamn veluti teὀφθείη Θεοῦ; neret, spem interim alebat, animumque confirma- bat ad felicem exitum precibus consequendum. Quid enim ad erigendos animos efficacius, quam Dei promissio videri queat? Ὁ δὲ ἀνεπαγγέλτως μὲν παρὰ τοῦ δυνατοῦ πάντα τὰ μὴ δυνατὰ περαιούσθαι, καὶ τὴν φύσιν μεταρυθμίζεσθαι πιστεύσας, πρὸς ἀφανῆ δὲ τὴν αὐτοῦ προμηθείαν τὰ τῆς ἐλπίδος ἐρείσας, οὕτω καὶ τὴν τῶν οἰκείων διάστασιν, καὶ τὴν ἔμμονον πρὸς αὐτὸν δι' ἐντεύξεως ποιεῖται ὁμιλίαν. Καὶ ὁ μὲν, τεκμηρίων τῆς τε κατασχέσεως τῆς γῆς καὶ τῆς τοῦ γένους ἐπιδόσεως δεῖται· καὶ ὅτῳ τρόπῳ τὰ ἐπαγγελλόμενα πληρωθεῖεν, ἐξαιτεῖται· ὁ δὲ, ὥσπερ ἐν τῇ εὐχῇ τὸ ἀνενδοίαστον, οὕτω καὶ τὸ εἰσεπήκοον ἀνενεχθῆναι πιστεύσας, καὶ ὑπὸ ἀγ γέλου τὸν τόκον εὐαγγελίσθη, καὶ οὐχ᾽ ὡς ἂν ἐκβαίη τὸ εὐαγγελιζόμενον αἰτεῖται· ὡς γὰρ πλήρωμα τὸ μήνυμα κατασχών, εἶχεν. ᾿Αλλὰ γὰρ καὶ τὸ τῆς θυσίας ἐνταυθοί προσκαλούμενον ἐξετασθῆναι παράδοξον, [οὐκ] ἑατέον· ὅπως μὲν ἐκεῖνος προστάξει, αὐτοπροαιρέτως δὲ οὗτος, ἱερούςγησε· καὶ μονογενῆ μὲν, κυρίως οὗτος· ἐκεῖνος δὲ τῷ τῆς ἐπαγγελίας λόγῳ· καὶ ὅτι προτάξα; μὲν ἐκεῖνος τὸ ἱερεῖον ἀντικομίζεται· οὗτος δὲ τῷ ὄντι Alii contra narrant, communi consilio Joachimum et Annam ad jejunia ac preces confugisse. Nil mirum; quoties enim de rei adjunctis PATROL. GR. CXXVII. Ilic vero nulla adhuc promissione accepta, credidit, ab Omnipotente etiam impossibilia perfici, naturamque posse immutari, firmamque in occulta illius providentia spem defixit; ac propterea: domesticis sese curis subtrahens ad Deum precibus insistere perseverat. Ille quidem, ne de futura terræ possessione, deque miro posteritatis suæ incremento dubitaret, signo aliquo indiguit: tum etiam qua ratione implenda ca essent, quæ promittebantur, exquisivit. flic autem certo credens, qualis cujusque sit in orando fiducia, talem votis exitum respondere, idcirco ab angelo de suscipienda prole monitus est, neque tamen qua ratione eventurum id esset, al angelo percontatus est. Nuntium enim perinde ac promissi complementum habuit. Verumienimvero nec admirandum illud sacrificium in medium accire ac perpendere hic absonum videatur: quomodo nimirum ille quidem imperio accepto, hic autem sua sponte sacrilicaverit: atque hic quidem proprie unigenitam: ille vero eum, qui promissionis tantum ratione habita silet historia, perpetuo usuvenit, ut, dum quisque quod sibi verisimile videtur, excogitat, in plures ac diversas sententias singuli abeant.

καὶ πατριάρχην μὲν αὐτὸς, φυλῶν καὶ δικαίων • μητέρα δὲ οὗτος Θεοῦ καὶ δικαιοτάτην πατριαρχών δέσποιναν. Κρεῖττον γὰρ οὐ τῆς παρούσης, ἀλλὰ καὶ πάσης ἀντιπαραθέσεως τὸ ἐγχείρημα. Ορᾷς ὅπη τὰ τοῦ δικαίου τούτου παρήλασε πλεονεκτήματα; θέα δὲ καὶ τὴν ἐν τῇ ἐρήμῳ διατριβὴν, καὶ ὑπὲρ τὴν φύσιν καρτερίαν, ἣν ἀγγελικὴν προσήκει λέ γειν διαγωγήν· ὡς ξένη καὶ ἀκατάλληλος τῇ τε τῶν πραγμάτων καὶ λόγων ἀντιπαραθέσει, καθέστηκε τεσσαράκοντα γὰρ τοῦτον ἡμέρας καὶ νύκτας ἄσιτον διατελοῦντα προσκαρτερήσαί φησιν ἡ ἱστορία τῇ δεήσει, καὶ μόνῃ τῇ εἰς Θεὸν ἐλπίδι τρεφόμενον· Ενήστευσε γὰρ ἡμέρας καὶ νύκτας τεσσαρι κοντα, λέγων· Οὐ καταβήσομαι οὔτε μὲν ἐπὶ velut unigenitus haberi poterat: ac rursus καθιερώσας, ὡλοκαύτωσε, καὶ ἀποδοὺς, ἀνήνεγκε· quomodo victimam utique adduxerit, intactam tamen eamdem receperit ac secum reduxerit, hic vero holocaustum, quod voverat, reipsa perfecerit, oblatumque reddiderit: ac demum ille quidem tribuum et justorum patriarcham; hic autem Dei matrem atque dignissimam patriarcharum reginam obtulerit. Egregium sane ejusmodi facinus non. hanc modo, sed quamlibet comparationem excedit. Videsne ergo, quantopere justi hujus prærogativa superemineant? Perpende porro et vitam ejus in solitudine traductam, eamque supra naturæ vires abstinentiam (quam vitæ rationem angelicam potius par est appellare); quam peregrina exstitit, quam insolens, sive gesta conferas sive sermones! Quadraginta namque dies, totidemque noctes illum βρωτῷ, οὔτε ἐπὶ ποτῷ. sine cibo constanter transegisse precibus tantum atque in Deum spe innutritum historia tradit. Jejunavit enim quadraginta dies ac noctes, dicens: Nec cibi nec potus gratia hinc descendam. IX. Et hæc quidem justi illius gesta. Quæ vero præstitit Anna non minus illi morum conformitate quam conjugii vinculo copulata, quam magna ea sunt, et admiranda, quamque a conjugis gratia non modo non absunt, sed ulterius progre diuntur! Duplex enim patientiæ certamen subeundum ipsi fuit. Nam tum conjugis absentia et loci, quo hic secessisset, ignoratio, tum scommata propter prolis orbitatem inflicta, hinc inde ipsam premebant. Adversus quæ subsidio spei ac fidei decertans, superior evadebat. Quin etiam hæc propter sterilitatem convicia duplici ex parte ipsi inferebantur primo quidem a contribulibus, deinde etiam ab ancilla sua, quod sane molestissimam efficit contumeliam: non enim solent codem modo afficere quæ ab extraneis immittuntur convicia, ac ea, quæ a domesticis, præsertim vero si hæc a quopiam subjectorum ingerantur. Quomodo autem generosissima sese gerit femina? Nihil horum ejus longanimitatem frangit; sed ornamenta sibi importune oblata rejiciens simulque lugubrem vestem deponens, ac puram nuptialemque stolam spiritali vesti superinduens, duplici hoc indumento exornata apud eum, qui purissimus est, precibus atque obsecrationibus insistebat. Neque vero templi interiora petens að universorum Dominum preces effundit, sed quietum et ab omni strepitu remotum locum in horto deligens, ibi occulte velut in penetrali investigabili orationem suam, in qua et diutius perseverare sata· gebat, e corde ingemiscens promebat. Hc manifeste respiciunt ad illud Pauli (Gal. iv, 22): Scriptum est enim. quoniam Abraham duos filios habuit: unum de ancilla et unum de libera. Sed qui de ancilla, secundum carnem natus est; qui autem de libera, per repromissionem. Joachimus autem nullam reipsa prolem, præter S. Mariam Deiparam, sortitus erat. Plus aliquid forte orationis auctor intellexit, quam efferre voluerit illius historia scriptor. Leg.mus in S. Lucæ Evangelio (cap. 1, v. 57) de Anna filia Phanuel: Non discedebat de templo, jejuniis et obsecrationibus serviens nocte ac die: εάΘ. Τοιαῦτα μὲν τὰ τοῦ δικαίου. Τὰ δὲ τῆς συνοίκου καὶ ὁμοτρόπου ῎Αννης, ὡς μεγάλα καὶ θαυ μαστά· καὶ τοῦ συγκοινωνοῦ τῆς χάριτος, οὐ μόνον οὐκ ἀποδέοντα, ἀλλὰ καὶ περαιτέρω χωροῦντα. Δι πλοὺς γὰρ αὕτη τοὺς τῆς καρτερίας διήνυσεν ἀγῶ νας· ἥ τε γὰρ τοῦ συζύγου διάζευξις καὶ παροικία ἄδηλος, καὶ τὰ δι᾿ ἀπαιδίαν ἐπολιόρκουν ἄμφω ταύτην σκώμματα· πρὸς ἅπερ ἀνταγωνιζομένη, τῇ τῆς ἐλπίδος καὶ πίστεως ὑπερανεῖχε συμμαχίᾳ· ἀλλὰ γὰρ διττὸς αὐτῇ καὶ ὁ τοιοῦτος ἐπετρίβη ὀνειδισμό;" ὁ διὰ τῶν συμφυλετῶν μὲν, πρότερον· ἔπειτα δὲ, ὁ διὰ τῆς οἰκέτιδος· ὃς καὶ δυσφορωτάτην τὴν ἐπίπλη ξιν ἐνεποίει προσαγόμενος· οὐ γὰρ οὕτω τὰ παρ' ἑτέρων ὀνείδη ὡς τὰ παρὰ τῶν γνησιωτέρων, και θάπτεσθαι τῶν προβαλλομένων πέφυκεν, καὶ μά λιστα εἰ τῶν ἐξ ὑπὸ χεῖρα τεταγμένων προσφέροιτο ταῦτα. Πῶς οὖν ἡ γενναιοτάτη διατίθεται; Οὐδ᾽ οὐχ ὑπό τινος τούτων τὴν ἄμαχον τιτρώσκεται προσδοκίαν· ἀλλὰ τὸν μὲν ἐπιδιδόμενον μὴ καθηκόντως ἀποδει σαμένη κόσμον, τὴν δὲ πενθικὴν ἐσθῆτα περιελομένη, καὶ τὴν καθαρὰν καὶ νυμφικὴν τῇ νοητῇ συμπεριθεμένη στολήν, πρὸς τὴν εὐχὴν τῷ καθαρωτάτῳ τῇ διττῇ προσομιλῆσαι ἠπείγετο καταστολῇ. Οὐκ ἐν τοῖς ἔνδον δὲ τοῦ ναοῦ χωρήσασα, τὴν ἱκεσίαν τῷ τῶν ὅλων ἀποπέμπει Θεῷ, ἀλλ' ἀταραχόν τινα καὶ ἀπερικτύπητον τὸν τοῦ παραδείσου καταλαβοῦσα χώρον, ἐν τούτῳ καθάπερ ἀνυπονοήτῳ ταμιείῳ κρυ φίως ταύτην οδυνωμένη, προὔτεινεν ἐγκάρδιον, καὶ πλείονος δεομένην ἐκμελετῶσα τοῦ χρόνου. nemo tamen suspicatus est, cam nibil cibi sumpsisse. Porro cum historiæ illius scriptor, gente Judæus et apostolis coævus censeatur, rectius quispiam existimabit, ejus verba ad communem quemdam dicendi modum referenda, quibus nihil aliud affirmare voluerit, quam quod in allegatis Lucæ verbis intelligimus. Narratur nempe in ea l:istoria, ancillam dominæ suæ vana quædam obtulisse ornamenta; quæ cum Anna respuisset, illam iracundia percitam in contumelias prorupisse, ac inter alia sterilitatem dominæ suæ exprobrasse.

ORATIO IN CONCEPTIONEM SS. DEIPAR.E. Καὶ διατί μὴ ταμεῖον ἀπεριπτυπητον ἐν τοῖς κατ' οἶκον ἀπολαβοῦσα, ἐν τούτῳ τὰ κατὰ τὸ κρύφιον, καὶ τὴν ὠδινομένην προσευχὴν ἀνέτεινε Θεῷ; Οτι οὐκ ἂν οὕτω τὸ πᾶν αὐτῇ τῆς ἐπιθυμίας απήρτιστο πολλὰ μὲν ἐχούσῃ τὰ κατὰ διάνοιαν τῆς προσευχή; ἐκφέρεσθαι μέλλοντα, μὴ συγχωρουμένῃ δὲ ταῦτα καθαρῶς παραγυμνοῦν τῷ Θεῷ, διά τε τοὺς οἴκοι θορύβους καὶ τὰς τῶν παραγινομένων συμφυλετών ἐνοχλήσεις. Ταύτης ἕνεκα τῆς αἰτίας, οὐδὲ τὸν ναὸν καταλαβοῦσα, ἐν τούτῳ τὰ τῆς δεήσεως αναφέρει τῷ Δεσπότῃ ῥήματα, καίτοι πᾶσιν οὗτος τοῖς ὁμου φύλοις εἰς προσευχὴν ἀφώριστο τόπος. Αλλ' οὐδὲ οὗτος αὐτῇ τὸν ἐπιζητούμενον τῆς ἡσυχίας παρεῖχε καιρόν, πολλὰ διδοὺς ὑφορᾷν τὰ διακόπτοντα. Ενενόει δὲ καθ᾿ ἑαυτὴν, ὡσεὶ καὶ καρποφοροῦντας ἰδένα τες αὐτήν τε καὶ τὸν ὁμόζυγον πρότερον τῷ Θεῷ, 1 καὶ τὸν ὅλον εὐεργετοῦντας λαόν, φθόνῳ τῷ πρὸς αὐτοὺς οἱ συγκαρποφοροῦντες τῶν Ἰουδαίων έπωνείδισάν τε καὶ ἀπεπέμψαντο· τίνα κατ᾽ αὐτῆς οὐκ ἂν ἐπινοήσειαν σκώμματα, μόνον αὐτὴν καὶ παρὰ καιρὸν ὁρῶντες διακαρτεροῦσαν, ἐν τῷ τῆς προσευ χῆς ἐπιμόνῳ; Οὐδὲν δὲ τὸ κωλύον τὴν Ἰουδαϊκήν παραπληξίαν ὑπῆρχε, μανίαν τινὰ ἢ μέθην, οὕτω διακειμένης, αὐτῇ καταψηφίσασθαι. Οὕτω γὰρ τῇ μακαρίᾳ καὶ προφήτιδι τῇ ὁμωνύμῳ ταύτης φημί πρότερον "Αννῇ, οἱ τῶν ἄλλων ἐπιεικέστεροι δοκοῦντες εἶναι, διὰ τὸ τῆς ἱερωσύνης ἀντέχεσθαι, χαλεπῶς ἐπιθέμενοι προσωνείδιζον, μέθην αὐτῆς τὴν πρὸς Θεὸν διαλοιδοροῦντες έντευξιν. Αὐτὴ μὲν γὰρ ἐκ διαπύρου καὶ νήφοντος λογισμοῦ, τὴν ζέουσαν ἐκείνην ἀνέπεμπεν ἱκεσίαν, οἱ δὲ μέθην τὴν νῆψιν, καὶ βαττολογίαν τὴν θεολογίαν, ὑπενόουν. Η δὲ νέα καὶ συνετωτάτη πάντων, δεδοικυία μή τι τῶν τοιούτων πάθοι, τὴν ἐκτενή προσάγουσα δέησιν, ὥσπερ τῆς οἰκίας, οὕτω καὶ τοῦ ναοῦ ἐξίσταται· τὸν ἐρημικώτερον δὲ, διὰ τὸ ἤρεμον τοῦ παραδείσου, και ταλαμβάνει χῶρον, ἐν ᾧ σοφῶς περιεσκόπει τὸ εἰλικρινὲς αὐτῇ τῆς ἐπιθυμουμένης συντηρήσεσθαι προσευχῆς. Τάχα δὲ, οὐ διὰ τοῦτο, διὰ δὲ τὴν ὄντως φανερουμένην ἀλήθειαν, τὴν περὶ αὐτῆς ἤδη προανα φωνεῖ διὰ πραγμάτων ἔκβασιν· προμηνύει τοίνυν ἡ τῆς χάριτος ἐπώνυμος 'Αννα, διὰ τῆς οὕτω προσφε ρομένης Θεῷ δεήσεως, καὶ λογικῆς καρποφορίας, ὡς ἀρχὴν ἤδη λαμβάνει τὸ μὴ τόπῳ περικλείεσθαι τοὺς ἀνθρώπους νομίζειν, τὰς θείας ακοάς· ἀλλ' ὡς παν ταχοῦ παρόντος τοῦ Θεοῦ, καὶ πληροῦντος τὰ σύμ παντα, τὰς προσευχὰς ἀναφέρειν, κἀκεῖθεν τὰς ἐκπληρώσεις κομίζεσθαι τῶν αἰτήσεων. Τοῦτο δὲ καὶ Ἰωακεὶμ προσημαίνων ὁ δίκαιος, τοῦ ναοῦ μὲν ὑποχωρεῖ, ἐν τῷ ὄρει δὲ, τὴν εὐπρόσδεκτον ἐκείνην καὶ θαυμασίαν ἀναφέρει δέησιν· δηλῶν ἐντεῦθεν ὡς τῆς νέας χάριτος παραγενομένης, ἔρημος μὲν τῶν τυπικῶν ἐπισκιάσεων ὁ ναὸς καταλειφθήσεται, ἐν ἅπασι δὲ τοῖς οὖσι τῆς ἐπιλάμψεως αὐτῆς αἱ ἀκτίνες, διαταθήσονται. Γ΄. ᾿Αλλὰ τίνα τὰ τῆς εὐχῆς ἐν τῷ παραδείσῳ τῆς : i neg. 1, 13 seqq. At cur non ipsa domo cubiculum delegit a strepitu remotum, in quo secreta sua et preces cuir gemitibus Deo offerret? Quia hoc pacto desiderio suo non plene satisfecisset; multa enim animo volvebat per orationem efferenda, neque per turbas domesticas, et cognatorum adventantium molestias licebat ipsi ea pure Deo adaperire. Eadem de causa neque templum, in quo per preces Dominum alloqueretur, adiit, licet locus ille omnibus contribulibus suis ad orandum designatus esset. Sed ne istud quidem opportunam, quam quærebat, quietem pollicebatur, cum multa in co essent, quibus impediri se posse metueret. Ut enim secum ipsa reputabat, si Judæi, qui oblationes simul afferebant, cum ipsam suumque conjugem dona Deo afferentes, cunctoque populo benefacientes prius vidissert, concepta invidia eos conviciis lacessiverant, atque a templo ejecerant: qualia nunc in eam dicteria non intulissent, si ipsam solam et intempestis horis in diuturna oratione constanter perseverantem conspexissent? Nihil sane Judaicam cohibuisset insaniam, ne illam in eo deprehensam aut amentie aut ebrietatis insimularent. Sic enim olim beatam illam, atque hujus cognominem, Annam: inquam, ii qui præ aliis videbantur modestiores, ut pote qui fungerentur sacerdotio, graviter invecti dicteriis exagitarunt, ejus ad Deum supplicationem ebrietatem per summum probrum appellantes. Ipsa sane ardenti affectu, ac mente sobria ferventia illa vota promebat; ii vero sobrietatem pro ebrietate divinumque sermonem pro inepta loquacitate habuerunt. At nova hæc, omniumque prudentissima Anna, verita ne quid hujusmodi perferre cogeretur, dum prolixam effunderet orationem, quemadmodum e domesticis parietibus, ita a templo quoque abstinet, atque ut quietem reperiret, maxime solitarium in horto suo locum seligit, in quo, prout optabat, sine impedimento obsecrandi facultatem sibi fore sapienter perspiciebat. Fortassis autem non propter hoc tantum, sed etiam propter veritatem sibi plane perspectam, quid sibi obventurum esset, factis ipsis præmonstral. Jam ergo Auna, agnominis gratis, per eam supplicationem Deo hac ratione oblatam perque rationabile illud sacrificium, in antecessum ostendit, coepisse jam tempus, quo homines non amplius existiment divinas aures loci cujuspiam ambitu circumcludi, sed coram Deo ubique præsente, universaque implente, preces esse fundendas atque inde postulationes exitu non fraudari. Id vero etiam justus Joachimus præmonstravit, dum et a templo abstinuit, et acceptabilem illam atque admirandam in monte orationein persolvit, per id palam faciens, nova gratia adveniente, solitarium quidem typica - rum adumbrationum templum relinquendum esse, ipsius vero lucis radios ad omnes, quicunque essent, diffundendos fore. X. At vero quænam oratio fuit, quam Anna in

JACOBI MONACHII γαγεῖν, καὶ τὸ καινοπρεπὲς αὐτῶν κατιδεῖν· ἀπὸ γὰρ συντετριμμένης ψυχής, καινή τις καὶ παράδο ξος, ένηχουμένη εξηκούετο φωνή· ἀκολουθία γὰρ καταρξαμένη τὴν ἱκεσίαν ἀναφέρειν ἡ δικαία, έλεει νολογίας ἐν τάξει, τὴν μακαρίαν ἐκείνην ἐπεισάγει τῷ λόγῳ ταπείνωσιν. Διὸ οὐχ ὁμογενέσι καὶ ὁμού. λοις ἑαυτὴν ἀντιπαρατιθεῖσα τῆς ἐκείνων εὐλογίας καὶ χάριτος ἀποστερεῖσθαι δι' ἀναξιότητα λέγει· ἀλλὰ καὶ αὐτῶν τῶν ἀλόγων ζώων καὶ τῆς ἀψύχου κτίσεως, τῆς κατὰ τὴν εὐλογίαν ὁμοιώσεως, άλλο τριοῦσθαι πάντη καθυποφαίνει. Διὰ τοῦτο ἐν τῇ μονωδουμένῃ προσευχῇ, πετεινῶν καὶ τετραπόδων θηρίων τε καὶ γῆς, καὶ τῶν ἐν τῇ γῇ φυομένων, ὑδάτων τε καὶ τῶν ἐν αὐτοῖς ἐγγονιζόντων ζώων παρεισάγει μνήμην, ὡς ἂν τὸ ἀχρεῖον ἑαυτῆς καθυ ποδείξῃ· τούτοις γὰρ καὶ ἤθεσι καὶ λόγοις ἡ τοῦ Δημιουργοῦ πολυεύσπλαγχνος ἐπινεύειν πέφυκε κηδεμονία. Διὰ τοῦτο πάντων μὲν γεννητῶν ἀχρειοτέρα, φησὶν ἡ σώφρων, ἐγώ· ταῦτα γὰρ τῷ σῷ καθυπουρ γοῦντα προστάγματι, Δέσποτα, καὶ τῆς σῆς εὐλο γίας εὐμοιροῦσι καὶ χάριτος. Αὐτὴ δὲ ὡς ἀναξία τῆς τοῦ γένους εὐκληρίας ταύτης έστερημένη, ξένη τῆς τῶν πολυειδῶν ζώων γονῆς καθίσταμαι· καὶ αὐτὰ γὰρ τῆς ὁμοίας μετείληχεν εὐδοξίας. Πολύφορος ἡ γῆ· τὴν ἀφθονίαν διηνεκῶς κατὰ τὸ σὸν ἐπικομία ζουσα πρόσταγμα· καρποφοροῦσι λειμώνες καὶ τὰ εὐειδὴ τῶν φυτῶν ἀνθοφορεῖ βλαστήματα, καρπόν τε καίριον ὁμοῦ καὶ ἥδιστον προβάλλονται, καὶ τῇ τῶν μετεχόντων εὐχαριστία σοὶ τὴν δοξολογίαν ἀνα - φέρουσι· τούτων ἐγὼ τῆς χάριτος ἀμέτοχος, ἐπεὶ καὶ τὸ μὴ κατ᾿ ἀξίαν συναριθμεῖσθαι τούτοις, δη μιουργήμασί γε οὖσιν ἀγαθότητος τῆς σῆς, ἑαυτὴν καταψηφίζομαι. horto eladit, quænam precantis verba? Nam juve- "Αννης βήματα; Καλὸν γὰρ ταῦτα τῷ λόγῳ παραvit have quoque sermone enarrare, jucundamque corum novitatem contemplari. Nova enim et admiranda quædam vox e corde contrito resonans audiebatur. Et sane ex ordine supplicationem suam promere justa illa incipiens, more jacentis in imis miseriis, cam beata illa humilitate preces'suas conjunxit. Propterea ne gentiles quidem suas et contribules in comparationem adducit, quo nempe benedictionis et gratiæ illis impertitæ exsortem se esse, utpote indignam, profiteatur. Sed a conditione ipsorum quoque irrationabilium brutorum, et creaturarum sensu carentium, quod quidem ad fecunditatis benedictionem attinet, se prorsus alienam esse non reticet. Proinde in solitaria illa oratione, volucrum et quadrupedum, et ferarum, tum terra ac eorum quæ in terra enascuntur, tum aquarum ac ani...alium, quæ in his gignunt, mentionem inducit, ut inde quam misera ipsa sit, ostendat: his enim affectibus et precibus misericordissima Creatoris providentia annuere postulata consuevit. Proinde, inquit prudentissima illa, omnibus, quæ gignendi facultate pollent, ego deterior exsisto. MIæc enim mandato tuo, Domine, subserviunt, et benedictionis ac gratiæ tuæ partem feliciter percipiunt. Ego vero tanquam indigna, felicitatis exsors feminei sexus, gignendi facultatis multiformibus animantibus communis, expers deprehendor. Have sane eamdem felicitatem gloriamque participant. Fecundissima est terra, quæ secundum præceptum tuum copiosum fructum assidue profert; fructum afferunt prata, et pulcherrima plantarum germina fores emittunt, fructumque tempestivum pariter ac suavissimum porrigunt, et per gratum corum, qui iis fruuntur, affectum tibi gloriæ tributum persolvunt. Horum ego gratiæ expers sum; quoniam ne cum his quidem bonitatis tuæ operibus connumerari merito me posse censco " ΙΑ'. Τοιαῦτα τὰ τῆς ᾿Αννης βήματα, ἵνα καντεύω θεν εἰς ἔλεον τὸν μόνον συμπαθέστατον ἐφελκύσηται Θεόν· ἀλλὰ προφθάνει τοὺς λόγους οὗτος, καὶ πρὶν εἰς τέλος τὴν προτεινομένην ἐλθεῖν δέησιν, τὴν τῶν αιτουμένων ἔκβασιν ὑπὲρ ἐλπίδα πᾶσαν εὐαγγελί ζεται τῇ αιτουμένῃ. Ἰδοὺ γὰρ, φησί, λαλούσης, ἄγγελοι ἐπιφανέντες, τὸν παρ' ἐλπίδα τόκον ἐκβήσεσθαι κατεμήνυον. Τῇ ᾿Αννῃ, φημὶ, καὶ τῷ XI. Il voces erant Anna, ut Deum, qui solus misericordissimus est, ad miserandum inflecteret. Sed prævenit ille sermones; et antequam porrecta expleretur supplicatio, de eorum, quæ petebantur, successu præter omnem spem faustum roganti nuntium affertur. Ecce enim, inquit, dum loquerelur, apparentes angeli, parium præler spem seculurum prænuntiavere. Annæ scilicet et justo Joachimo in monte versanti angeli annuntiaverunt ortum δικαίῳ Ἰωακεὶμ ἐν τῷ ὄρει, ἄγγελοι τῆς τῶν ἀγγέ illius, quæ angelos ipsos dignitate antecelleret: Angeli ejus, que sterilitate laborabat, conceptum pradixerunt. Ecce enim, inquit, loquente illa, angelus Domini venit, dicens ei: Exaudivit Deus deprecationem tuam, et concipies, et paries, et celebrabitur scmen tuum in universo mundo. Ille exaudivit, qui precationis verba, priusquam mente conciperentur, noverat et ineffabiliter perpendebat. Ille orationem audivit, qui að orationem excitabat, atque, ut consequeretur effectum, disponebat. Ille exaudivit cor contritum, qui propter hoc idem in illo corde moram faciebat. Ille exaudivit preces Tuas, qui per voces prophetarum earumdem precum exitum prænuntiaverat. λων τιμιωτέρας εὐαγγελίζονται τὴν κύησιν, ἄγγελοι τὴν τῆς στειρώσεως προαναφωνοῦσι σύλληψιν· Ιδού γάρ, φησί, λαλούσης, άγγελος Κυρίου ἦλθε λέ γων αὐτῇ· Επήκουσεν ὁ Θεὸς τῆς δεήσεώς σου, καὶ συλλήψῃ, καὶ γεννήσεις· καὶ λαληθήσεται τὸ σπέρμα σου ἐν ὅλῃ τῇ οἰκουμένῃ· ἐπήκουσεν ὁ πρὶν ἐννοιθῆναι τὰ τῆς δεήσεως ῥήματα, γινώσκων ταῦτα καὶ ἀναμετρῶν ἀποῤῥήτως, ἤκουσε δεήσεως ὁ ταύτην κινῶν, καὶ ἐξακούεσθαι παρασκευάζων· ἤκουσεν ἐκ συντετριμμένης ψυχῆς, ὁ:: τοῦτο ἐν αὐτῇ ἐπαναπαυόμενος· ἤκουσε τῆς δεή σεώς σου ὁ διὰ προφητικῶν φωνῶν τὴν ἔκβασιν αὐτ τῆς προαναφωνήσας.

ORATIO IN CONCEPTIONEM SS. DEIPAR.E. ΙΒ΄. Λαληθήσεται γάρ, φησί, τὸ σπέρμα σου ἐν ὕλῃ τῇ οἰκουμένῃ. Λαληθήσεται τῇ οἰκουμένῃ τὸ πολυθρύλλητον αὐτῆς καύχημα, ἡ μόνη διαβόητος αὐτῆς καρποφορία, τὸ περιώνυμον τῶν κτισμάτων ἐγκαλλώπισμα. Λαληθήσεται τὸ λάλον τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως στόμα, ἡ εὔλογος τῶν σιγησάντων ἀπολογία, περὶ ἧς δεδοξασμένα ἐν πάσῃ λογικῇ φύσει λαληθήσεται, ἧς νοερα δυνάμεις τὰ μεγαλεῖα διαν υμνήσουσι, καὶ τὴν δόξαν ἀνακηρύξουσι· Λαληθήσεται τὸ σπέρμα σου ἐν ὅλῃ τῇ οἰκουμένῃ. Σὺ μὲν γὰρ, φησὶν, ὦ ῎Αννα, καρποφορήσεις τὴν τῶν ἀρετῶν ἀφθονίαν τῷ Θεῷ, καὶ τὴν ἐξακουσθησομένην ἐν τῷ γένει τῆς παιδοποιίας ἕξεις φήμην. Τῶν ὀνειδισμῶν μὲν τῆς ἀτεχνίας ἀπαλλαγεῖσα, συναριθμηθεῖσα δὲ καὶ συγκαταλεγεῖτα ταῖς μητράσι, της δοκούσης εὐλογίας ἐκείνων οὐκ ἀποκριθήσῃ οὐκ ἐν τούτοις δὲ τὰ τῆς φήμης στήσεταις, ἀλλὰ τῆς δεήσεώς σου ὁ καρπὸς καὶ ἡ τῆς φύσεως εὐφορία, αὐ μόνον ἐν τῷ Ἰσραὴλ ἢ ἐν τοῖς συμφυλέταις λαλη θήσετα: καὶ μεγαλυνθήσεται, ἀλλ' ἐν ὅλῃ διαβοηθήσεται τῇ οἰκουμένῃ, ἐν βασιλεῦσι καὶ δυνάσται;, ἐν ἱερεῦσι καὶ δικαίοις, ἐν πολυγλώσσοις ἔθνεσιν, ἐν σοφοῖς καὶ ἀσόφοις, ἐν τοσούτοις ὁ σὸς λαληθήσεται καρπὸς, καὶ εἰς τοσούτων διηχηθεὶς ἀκοὰς, καταλ λήλως τοῖς οἰκείοις μεγαλυνθήσεται παραδόξοις. XII. Celebrabitur enim, inquit, semen tuum in universo mundo. Enuntiabitur orbi decus hoc suum exinium, anica sua ipsius celeberrima ubertas (15-16), nobilissimum creaturarum ornamentum. Celebrabitur disertissimum illud os humanæ nature, elo - quentissima eorum, quibus pudor abstulisset verba, defensio de qua inter creaturas omnes rationales gloriosa dicentur; cujus magnalia intellectuales virtutes celebrabunt hymnis, et gloriam prædicabunt. Celebrabitur semen tuum in universa terra. Tu enim, inquit, o Anna, Deo fructificabis ubertatem virtutum, et fecunditatis famam in muliebri sexu celeberrimam assequeris. Ab opprobrio sterilitatis liberata, atque inter matres connumerata et cooptata, nequaquam illius, quæ carum benedictio habetur, exfors eris. Sed neque angustis his finibus fama tui nominis continebitur; neque precum tuarum fructus ac naturæ fecunditas in Israele solum ac inter contribules tuos celebrabitur ac magnificabitur; sed in universa terra, inter reges et principes, inter sacerdotes et justos, inter multarum linguarum gentes, inter doctos et indoctos procla mabitur; lot inter ac tantos fructus hic tuus predicabitur, et in tot aures personans condigna omnium admiratione certatim magnificabitur. XIII. fire angelus. Quid vero beata illa ac magnanima Anna? Quodnam tantam sibi benedictionem largienti rependit donum? quænam benefacienti munera retribuit? quænam grati animi kolo - Π. Καὶ ταῦτα μὲν ὁ ἄγγελος. Τί δ' ἡ μακαρία καὶ μεγαλόψυχος "Αννα; Οἷον ἀντίδωρον τῷ τοιαύτην παρεχομένῳ δίδωσιν εὐλογίαν; οἷας τὸν εὐεργέτην ἀμείβεται ταῖς δωρεαῖς; οἵας τὰς τῆς εὐχαριστίας ολοκαρπώσεις ἀναφέρειν καταπαγγέλλεται; οὐκ ο causla oblaturam se pollicetur? Non opulentum ἀναθημάτων πολυτέλειαν, οὐ τὰ ἐξ ἀλόγων ζώων θύματα, οὐ καρπῶν ἀπαρχάς, οὐκ ἄλλο τι τῶν ἀντεισφερομένων καλλιερημάτων, ἀλλ' αὐτὴν τὴν δι δομένην αὐτῇ και ποφορίαν τῆς φύσεως· αὐτὸ τὸ εὐκταῖον καὶ ποθητὸν αὐτῇ βλάστημα, ὑπὲρ οὗ εὐαγώνιοι καρτερίαι, ὑπὲρ οὗ ἐπίμονοι δεήσεις καὶ δαψιλή κατεχέοντο δάκρυα, καὶ ὑπεροψίαι τῶν εὐπαθεῖν παρασκευαζόντων ἁπάντων. Ζῇ γὰρ, φησί, Κύριος ὁ Θεός μου· ἐὰν γεννήσω εἴτε ἄρσεν εἴτε θῆλυ, προσάξω αὐτὸ δῶρον Κυρίῳ τῷ Θεῷ μου, καὶ ἔσται λειτουργοῦν αὐτῷ πάσας τὰς ἡμέρας. Ορα τὸν πρὸς Θεὸν τῆς ᾿Αννης διάπυρον πόθον· ὅρα τὴν ὑπερβάλλουσαν αὐτῆς μεγαλοψυχίαν· ὅρα ὅπως διὰ τῆς παρούσης ἀφιερώσεως καὶ τὴν ἀφθόνως Θεῷ τῶν ἐκτὸς προσαγομένην καρποφορίαν ὑπέδειξεν. Εἰ γὰρ τὴν διδομένην τῆς φύ. (15-16) Petrus Argivus, naturam humanam inducit gaudio gestientem, quod cum ad cam usque diem, qua Mariam protulit, sterilis fuisset ac maledicta, utpote quæ nullum bonum fructuin, sed spinas tantum ac tribulos, filios scilicet vitio corruptos dedisset, nunc tandem germen optimum, Mariam nempe communis illius contagii expertem germinasset. Non absimilem porro hic habes sententiam, ubi Deipara ceu unica totius mundi ubertas exhibetur. Manifesto hic se prodit antithesis illa tall sæpe in scriptis sanctorum Patrum recurrens, qua Virginis Deiparæ conditio a reliquorum omnium mortalium conditione secernitur. Exhibetur enim Maria tanquam os et patrona corum qui præ pudore donorum copiam, non ex irrationabilibus animautibus sacrificia, non fructuum primitias, non aliud quidpiam eorum, quæ in gratiarum actiones offerri solebant; sed ipsum sibi donatum naturæ fructum, illud ipsum exoptatum ac desideratum ab ipsa germen, pro quo laboriosæ corporis aßictationes susceple, pro quo assidue preces atque ubere, profusæ lacrymæ, et cujus gratia reliqua, quae jucundam comparare possent vitam, neglecta fuerant. Vivit enim, inquit, Dominus Deus meus; sive masculum peperero sive feminam, illud ipsum offeram donum Domino Deo meo: et erit illi ministrans omnibus diebus. Vide ferventem Annæ in. Deum affectum, vide eminentem ipsius magnanimitatem, vide quomodo per ejusmodi oblationem exteriorum quoque rerum omnium copiam se Deo liberaliter offerre demonstravit. Etenim si concessam sibi reatus vultum attollere ac verba facere prohibebantur. Reatum porro hic intelligendum esse, qui omnes alficiat, liquido patet, tum quia natura humana, que homines sane omnes complectitur, os Deipara appellatur; tum quia hoc ipsa rei adjuncta exigunt: secus enim alii essent praeter Mariam, a quibus pudor reatus abesset. At 1° Nullus est communis omnium reatus, nisi crimen ex primo parente propagatum. 2º Siquidem Deipara codemi reatu ábhgata fuisset, jam et ipsa inter eos, quibus pudor silentium indicebat, necessario versaretur. Ergo et per hæc a communi omnium reatu Deipara V. go immunis declaratur.

natura benedictionem, si animi delicias, laborum- σεως εὐλογίαν, ψυχῆς τε εὐθυμίαν καὶ τῶν πόνων que solatium tam ferventi proposito Deo obtulit, quandonam cæteris creatis rebus pepercisset? Quanquam et sacris Litteris nuspiam appareret, voto aut consecratione feminam Deo oblatam ſuisse, maxime vero quæ in templo sácrarum rerum ministris connumeraretur; ipsa tamen divini amoris excessu inauditum hoc facinus aggreditur, præsignans in promissione novum illud, quod re ipsa futurum erat. Unica enim illa e sexu muliebri, quæ sola primitiæ erat naturæ humanæ, et Deo dedicata fuit, et tanquam pretiosissimum donarium Deo reddita XIV. Hæ felices justorum illorum sortes, hæc eorum sunt gesta. Hi sunt virtutum ipsorum charactères insignes, qui animi venustatem sinceram atque eorum, qui ante claruerant, præcellentia splendidiorem, nova luce collustrarunt. Oportebat scilicet, ut hoc donum, cui nulla comparari res ercala potest, ex præeminenti electione prodiret. Oportebat ut sanctissimæ hæ divitiæ ex locupletissimis virtutibus emanarent. Oportebat, ut ex tantis laboribus tantus referretur fructus; ut ex nobili radice nobilissimum effloreret germen; exque bonis lumbis optimus redderetur fetus, semper virens illud generis decus, pulcherrimum naturæ germen, truncus ille mysterij in altum tendens, e quo immortalitatis flos ascendens perennem odoris suavitatem exhalavit, cujus fructus est vita et incorruptio et stabilitas perpetua iis omnibus, qui parti- c cipes illius sint. Verum quam gloriosa horum memoria in sæcula protenditur! quam jugis atque indelebilis ipsorum gloria perseverat! quam beata electio, ac porro beatissima laus virtutis corum, per quam ut eligerentur ipsis contigit! Propterea enim universorum reginam tanquam pietatis ac fortitudinis fructum progignere meruerunt. regalibus scilicet plantationibus te regalem virgam proferri oportebat. Oportebat ut ex omnigenis virtutibus tu, copiosissima bonorum oninium opuFac perpendas rationem, propter quam tanquam maxime congruum id probatur, quod novum omnino et alienum a communi lege censendum fuit, feminam nempe Deo in templo consecrari. Quia, inquit auctor, primitiæ Deo dedicandæ sunt; sola porro Maria primitiarum humanæ naturæ locum tenet. Maria ergo primus et unicus fructus prædicatur, quem natura humana tanquam Dei dignum instar primitiarum offerre posset. Cogita vero, hane de ipsa Deiparæ Conceptione efferri; ac perspicies illico, ejusmodi sententias, quas plus semel in Patrum scriptis legere est, ex insita ipsis persuasione de sancta Deiparæ Conceptione sponte dimanare. Sententia qua Deiparam aut semper puram, aut semper sanctam, aut semper Deo charam prolitemur, ejusmodi est, quæ eamdem in ipsa sui Conceptione ab omni labe puram, ac sanctam plane exigat. Ergo immaculati Virginis Conceptus disertam habemus professionem etiam in hoc Jacobi loco, ubi Virginem appellat generis humani semper virentem gloriationem. Nisi forte minus roboris Jacobi verbis παραμυθίαν, οὕτω ζεούσῃ προαιρέσει Θεῷ ἀνατί θησι· πότε ἂν τῆς λοιπῆς ἐφείσατο κτίσεως; και τοι οὐκ ἄν που τῆς Γραφῆς κατανοηθείη ἐν ἐπαγγε λίαις ἢ ἐν ἀφιερώσει, Θεῷ ἀνατιθέμενον θῆλυ, καὶ μάλιστα ἐν τῷ ναῷ τοῖς λειτουργοίς συναριθμούμενον· ἀλλ' ὅμως ὑπερβολῇ φιλοθεΐας, αὕτη καινουργεί τοῦτο, ἐν ἐπαγγελία προφητεύουσα, τὴν ἔσεσθα: μέλλουσαν ἐν τῷ πράγματι καινοτομίαν. Μόνη γὰρ τῆς γυναικείας φύσεως, ἡ μόνη τῆς ἀνθρωπότητος ἀπαρχὴ, καὶ ὑπεσχέθη καὶ ὑπέρτιμον ἀπεδόθη Θε ἀνάθημα. ΙΔ΄. Τοιαῦτα τὰ τῶν δικαίων πλεονεκτήματά τε καὶ διηγήματα. Οὗτος τῶν ἀρετῶν αὐτῶν οἱ φαιδροί χαρακτῆρες, οἱ τὴν εὐγενῆ τῆς ψυχῆς καὶ λαμπροτέραν τῶν προφανέντων, ἐναπήστραψαν ὡραιότητα. Εδει γὰρ ἐξ ὑπερεχούσης ἐκλογῆς τὴν ἀσύγκριτον ἐν γεννητοῖς προελθεῖν δωρεάν· ἔδει ἐξ ἀφθόνων ἀρετῶν τὸν ὑπεράγιον ἐπιβρίσαι πλοῦτον. Εδει τοιούτων πόνων τοιοῦτον συγκομισθῆναι τὸν καρπὸν, ἐκ ρίζης εὐγενοῦς εὐγενέστατον ἐκφυῆναι βλαστόν, ἐξ ἀγαθῆς ὀσφύος ἀγαθώτατον ἀναδοθῆναι κύημα τὸ ἀειθαλὲς τοῦ γένους ἐγκαλλώπισμα, τὸ τῆς φύσ σεως ὡραιότατον βλάστημα, τὸ ὑψιτενὲς τοῦ μυστη ρίου στέλεχος, ἐξ οὗ τὸ τῆς ἀθανασίας ἀναδραμόν ἄνθος, τὴν ἀΐδιον διέπνευσεν εὐωδίαν, οὗ ὁ καρπὸς ζωὴ καὶ ἀφθαρσία καὶ διαμονὴ τοῖς μετέχουσι πᾶσι καθίσταται. Αλλ' ὡς δεδοξασμένον τὸ τούτων εἰς αἰῶνας συμπαρατείνεται μνημόσυνον! ὡς ἀναφαίρετον αὐτῶν διαμένει τὸ κλέος· ὡς μακαρία μὲν ἡ ἐκλογὴ, μακαριστὸν δὲ αὐτῶν τὸ ἐν ἀρεταῖς εὐδόκι μον, δι᾿ οὗ καὶ τὸ ἐκλεγῆναι αὐτοῖς προσεγένετο. Διὰ τοῦτο τὴν βασιλίδα τοῦ παντός, ὡς εὐσεβείας καὶ κράτους καρπὸν ἀποκυῆσαι κατηξιώθησαν. Εδει ἐκ βασιλικῶν φυτουργῶν τὴν βασίλειόν σε αναδοθῆ και ῥάβδον· ἔδει ἐκ περιουσιῶν ἀρετῶν τὸν ἄφθονόν τε τῶν ἀγαθῶν ὑπερχεθῆναι πλοῦτον· ἔδει σε τοιούτων μὲν πατέρων χρηματίσαι θυγατέρα, αὐτοὺς δὲ θυγατρὶς τοιαύτης ἀναδειχθῆναι πατέρας. Καὶ γὰρ inesse ideo quis putet, quia figurata utitur locutione. At quid mirum, si ea dicendi formula usus est Jacobus, quam pluribus communem reperimus (qua de re in Commentario), et in ipsis sacris Orientis Ecclesiæ Officiis sæpius repetitam? Aut quenam, quaso, hic intelligeretur viriditas, præter eam, cujus gratia et ramus mysticus, et pulcherrimum germen ibidem proclamatur? Denique nulla obscuritas est in locutione figurata, quando omnibus nota est ac recepta sententia, quæ figuris obvolvitur. At hanc sententiam notissimam fuisse inde patet, quod in ipsis sacris Orientalis Ecclesiæ Officiis Deipara non modo tanquam nullo non tempore sancta celebrabatur, sed vel sublimissimis Seraphim semper sanctior. Sic enim in festo sancti martyris Athenogenis (Men. die xvi, Jul. ad Matutin. Od. γ'): Galis sublimior apparuisti, ο Innocens, et Seraphim semper sanctior, utpote quæ universorum Dominum ac Regem supra naturæ leges genuisti. ("Ωφθης οὐρανῶν, Αγνή, ὑψηλοτέρα, καὶ τῶν Σεραφὶμ ἀεὶ ἁγιωτέρα, ὡς τῶν ἁπάντων Δεσπότην καὶ Βασιλέα ὑπερφυῶς κυοφορήσασα).

ORATIO IN CONCEPTIONEM SS. DEIPARÆ. ὥσπερ σὺ τῆς ἁπάσης κτίσεως εἰς Θεοῦ Μητέρα προ- lemia, prodires. Οportebat, ut ejusmodi parentum εξ:λέγης, οὕτως αὐτοὶ τῶν τεκόντων ἁπάντων προτι μηθῆναι κατηξιώθησαν. Ὡς ὑπερδεδοξασμένον γοῦν τὸ τῆς προμηθείας μεγαλεῖον· ὡς ἐφετῶν ἁπάντων ποθεινότερα, τὰ διὰ σοῦ παραγενόμενα καλά. omni gloria major est providentiæ divinæ bilibus sunt bona, quæ per te parta sunt! tu esses filia, ipsi vero ejusmodi filiæ parentes essent. Sicut enim in Dei Matrem præ omnibus creaturis præelecta tu fuisti; sic ipsi præ omnibus genitoribus condecorari promeruerunt. Quam itaque magnificentia! quam desiderabilia præ cunctis desidera – Λαληθήσεται γὰρ τοῖς πᾶσι τὰ περὶ σοῦ· λαληθήσεται καὶ κηρυχθήσεται, οὐκ ἐπὶ γῆς μόνον, ἀλλὰ καὶ ἐν οὐρανοῖς· οὐκ ἀνθρωπίναις ἀκοαῖς, ἀλλὰ καὶ θείαις ἐνηγηθήσεται νοήσεσι. Καὶ γὰρ ὁ Δαυΐδ ταῦτα προανεφώνησε, καὶ ὡς γενομένην τὴν τῶν μελλόν των προανεκήρυξεν ἔκβασιν, τὴν ἀπαραίτητον τῶν ἐσομένων ἀλήθειαν, τῷ παρῳχηκότι διασημάνας χρόνῳ· Δεδοξασμένα γάρ, φησὶν, ἐλαλήθη περί σοῦ, ἡ πόλις τοῦ Θεοῦ. Δεδοξασμένα ὑπὲρ πᾶσαν διηγουμένην δόξαν· δεδοξασμένα ταῖς ἀνωτάτω δυνάμεσι· τετιμημένα καὶ ποθητὰ τοῖς ὁμογενέσιν ἀνθρώποις, ἐπιθυμητά πατριάρχαις, σεπτά προπάτορσιν, ἀνάγραπτα καὶ ζητητέα προφήταις. Διὰ ταῦτα πᾶσα κτίσις εὐφραίνεται· τούτοις ἀγγελικαί συνήδονται στρατιαί· τούτοις ὁ σύμπας ἐνωραΐζεται κόσμος. Ως μακάριοι τῆς ἐντρυφήσεως οἱ τούτων κατ' ἀξίαν ἐπαπολαύειν τυχόντες. Αὕτη γὰρ ἂν εἴη μόνη δικαίως ἀπόλαυσις, αὕτη τρυφή ἐστιν άδαπάνητος, ἡ τῶν σῶν δηλαδὴ ἐντρύφησις παραδόξων. Crebrescet sane fama magnalium tuorum, in ore omnium hæc erunt, et annuntiabuntur omnibus, non in terra solum, sed etiam in cœlis, neque modo humanis auribus insonabunt, sed cœlestibus etiam intelligentiis. Haec enim David antea prædixit, ac veluti jam gesta essent, futurorum prænuntiavit eventum, certissimam eorum, quae ventura erant, veritatem per tempus præteritum efferens: Gloriosa enim, inquit, dicta sunt de te, civitas Dei 1. Gloriosa super omnem, quæ narretur, gloriam; gloriosa coram coelestibus virtutibus; glorificata et exoptata ejusdem naturæ hominibus; desiderata patriarchis; veneranda progenitoribus, ante descripta et exquisita prophetis. Propter hæc univers:c creaturæ exsultant; horum gratia angelici congaudent exercitus, his universus terrarum orbis condecoratus superbit. O quam beati, qui hac jucuditate, qui bisce pro dignitate perfrui meruerunt! Hæc enim sola jure merito fruitio dicenda fuerit, hæ deliciæ inexhaustæ, tuis scilicet mirabilibus delectari. XV. Sed o præsentis futuræque lætitiæ conciliatrix, o eorum qui ad te cum fiducia accedunt, teque honore prosequuntur, eximium præconium. Tu pro lætitia, qua tuæ peraguntur festivitates, coeleste rependas convivium; tu pro alacritate, qua hasce celebramus, fac tua munera adaugeas. Præsentem coetum tum sensibili tum spirituali gaudio perfunde; ipsamet divinius congregatum moderare chorum; suggeras ipsi melos concinnum, ac quale est eorum, qui exsultantes festum in ipsis calis agunt. Respice ad uniuscujusque nentem; inspice desiderii fervorem, et eum demonstra Domino, qui conscientiæ secreta rimatur. Affectus nostros ei qui occulta videt manifesta, prætende. Novit quidem ille omnia utpote et invisibllium cognitor, atque eorum qui propter cum te collaudant, affectum ac desideria intuetur; voluntatis tanen ejus est, et quidem peramantissima, ut hæc ΙΕ΄. 'Αλλ᾽ ὦ τῆς παρούσης καὶ τῆς ἐσομένης εὐ φροσύνης πρόξενε, ᾧ καὶ παῤῥησίας καὶ τιμῆς σεμνολόγημα, σὺ τῆς ὑπὲρ τῶν σῶν πανηγύρεων εὐωχίας, τὴν ἀνωτάτω πανδαισίαν ἀμείψαιο. Σὺ τοῦ ὑπὲρ τῶν τοιούτων προθύμου τὰς μεγάλας ἀντεισφέ ροις δωρεάς ο κόσμησιν ὡς τῇ αἰσθητῇ καὶ τῇ νοητῇ φαιδρότητι τὴν παροῦσαν ὁμήγυριν ρύθμισον τὴν συγκεκροτημένην θειοτέρως χοροστασίαν· ἐνήχησον αὐτῇ ἐναρμόνιον καὶ τῆς τῶν ἑορταζόντων ἐν οὐρα νοῖς ἀγαλλιάσεως μέλος. Επιδε πρὸς τὴν ἑκάστου διάνοιαν· ἔτασον τὸ τοῦ πόθου διάπυρον, καὶ τῷ ἐξετάζοντι τὰ τοῦ συνειδότος ἄῤῥητα, καθυπόδειξαν τοῦτο Δεσπότῃ· πρότεινον τὰ τῆς διαθέσεως τῷ ἀνακεκαλυμμένως καθορῶντι τὰ κρύφια. Οἶδε μὲν ὡς τῶν ἀθεάτων ἅπαντα γνώστης, τόν τε δι' αὐτὸν εἰς σὲ τῶν ὑμνολογούντων συγκατανοεί πό θον, βούλεται δὲ καὶ λίαν ἀγαθοπρεπῶς διὰ μητρῴων ἐντεύξεων, καὶ προτείνεσθαι ταῦτα καὶ ἀποπληροῦσθαι. Τοῦτο γὰρ τὸ πρὸς αὐτόν σου καὶ ἡμῶν εἰς σὲ ἐγκαλλώπισμα· τοῦτο γνώρισμα τῆς διὰ σοῦ γεν γενημένης αὐτοῦ φιλανθρωπίας. Ταύτῃ ταῖς ἐλπίσι συνανυψούμενοι, τῆς οἰκείας καταφρονοῦμεν ταπειν νότητος, τῆς χαμαιζήλου καὶ γεώδους ἐπιλανθανόμεθα διαγωγῆς. Ἐντεῦθεν τῶν τῆς γῆς ἀπαίρειν καὶ πρὸς οὐρανὸν ἐπείγεσθαι προθυμούμεθα· ἐντεῦ θεν ἡμῖν αἱ ἀδιάψευστοι τῶν αἰωνίων προσδοκίαι· διὰ τοῦτο φιλοφρόνως τὴν εὔσημον καὶ θείαν ταύτην ἄγοντες ἑορτὴν, τῷ εἰς οἰκείαν ἅπαντα προνοησαμένῳ δόξαν, εἰς μητρικόν τε καύχημα καὶ σωτήριον τῶν ὑπηκόων ἐγκαλλώπισμα, τὴν εὐχαριστίαν ἀνα- ** Psal. Lxxxvi, 3. mediante Matris intercessione et offerantur, et adimpleantur. Hæc videlicet tua est propter eum gloriatio, ac nostra propter te; hoc indicium est gratiæ, quam humanum genus per te apud illum invenit. Propterea spe erecti, humili conditione nostra non terremur; abjectæque ac terrenæ vitæ obliviscimur. Hinc ab imis istis abscedere, atque ad cœlum properare gestimus; hinc nobis certissima æternorum exspectatio. Propterea propensissimo animo insignem hanc divinamque celebrantes festivitatem, illi, qui universa al suam ipsius gloriam, ad Matris suæ honorem, et ad salutiferum sibi

obsequentium decus prae.lisposuit, Christo, inquam, φέρομεν Χριστῳ τῳ τῶν ἀγαθῶν αἰτίῳ καὶ παρόχων, bonorum auctori ac largitori gratias referimus; ipsi enim debetur honor, adoratio et glorificatio cum Patre et Spiritu sancto nunc et semper et in sæcula sæculorum. Amen. ORATIO II. In nativitatem sanctissimæ Dominæ nostræ Dei Genitricis Mariæ. 1. Universos nos ad suas epulas convocat magnificum praesentis gaudii convivium: quin potius, co non abscedentes, cupiditatem augere insatiabilique desiderio appositas dapes percipere adhortatur. In eo enim sensa varia, instar ferculorum, prodeunt; ut et illa lautius quæ ad voluptatem superioribus habeant atque ad se nanciscentes trahant ac propriam cuique delectationem suggerant. Quia ergo eorum proprium, qui in manus sumunt, fruitionis clicitur lucrum, cum liceat, depulsa negligentia, incorruptam consequi voluptatem, ejusque gratie, que ubertim confertur, jacturam evilare; alacri proinde animo ad omnis illud generis dapibus instructum convivium adeamus, præclara illa con - viva præduce quæ incomparabili Virgo dulcedine convivas impertit. Hæc enim, cum voluptas est ium provocatio; hæc convivium omnisque generis epulæ; hæc lætitia ac exsultatio est. Venite ergo una mecum, porrigendo gaudio collaborantes, exordia nectite. Gaudio ad adhortandum erigite, gaudio sermonem excitate atque ei gratiæ opem supplicationibus impetrate. II. Quia enimvero propius jam argumentum adii, rei immensitate teneor ut ne loqui possim, animusque præ miraculi magnitudine defixus hæret, novum quoddam ac insolitum aspectans in terra mysterium. Quod arcane ante sæcula omnia promissum fuit Salutare, nunc diei accipit termiuum. Peculiare hoc parentum Virginis exsistit encomium. Procemium hoc sermonum omnium intentionem fugit. Huic animus incumbens ac factus debilior, suis ipse finibus excessit. Considera enim, quisque istorum auditor exsistis, quantum inde ac quam grande miraculum visum sit. Sola benignitate ex nihilo fueramus a Deo fictore producti: jussi ὅτι αὐτῷ πρέπει τιμή, προσκύνησις, δοξολογία συν τῷ Πατρὶ καὶ τῷ ἁγίῳ Πνεύματι, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. Εἰς τὴν γέννησιν τῆς ὑπεραγίας Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου. Α΄. Συγκαλεί πάντας ἡμᾶς εἰς τὴν οἰκείαν ἑστίασιν ἡ πολυτελής τῆς χαρᾶς εὐωχία· μᾶλλον δὲ ταύτης οὐκ ἀποστάντας, ἐπιτείνειν τὴν ἔφεσιν καὶ τῶν προσ θεμένων ἀκορέστως μετέχειν προτρέπεται. Προκύ πτουσι γὰρ ἐν ταύτῃ ποικίλα νοήματα, καθάπερ ἐδέσματα· ὡς δὲ ταῦτα, πολυτελεστέραν ἐχόντων τῶν φθασάντων τὴν ἡδονὴν, καὶ πρὸς ἑαυτὰ μεθέλκοντα τοὺς ἐντυγχάνοντας, καὶ οἰκείαν ἑκάστῳ τὴν εὐφροσύνην πορίζοντα. Οὐκοῦν ἐπείπερ ἴδιον τῶν μεταχειριζομένων τὸ τῆς ἀπολαύσεως γίνεται κέρδος, ἑνὸν μὴ τῆς ἀκηράτου καταμελοῦντας ἀποτυγχάνειν τρυφῆς, καὶ ζημιοῦσθαι τὴν χάριν, ἀφθόνως παρεχομένην· Ιτέον τοίνυν εὐθύμως ἐπὶ τὴν παν δαισίαν, εστιάτορος καθηγουμένου λαμπροῦ, τῆς τὸν ἀσύγκριτον γλυκασμὸν εὐωχούσης Παρθένου. Αὕτη γὰρ καὶ τρυφή ἐστι καὶ προτροπή· αὕτη ευωχία καὶ πανδαίσια· αὕτη εὐφροσύνη καὶ ἀγαλλίασις. Δεῦτε οὖν τῷ ταύτης πορισμῷ, συγκάμνοντες χαρ σὺν ἐμοὶ, τὰ προοίρια πλέξατε· χαρᾷ τὴν προτρο πὴν διεγείρατε, χαρμονικῶς τὸν λόγον διαναστήσατε, καὶ χάριτι τοῦτον συνεργεῖσθαι καθικετεύσατε. Β'. 'Αλλ' ἐπειδὴ ἐγγὺς ἐγενόμην τῆς ὑποθέσεως, ἀμηχανία τοῦ πράγματος τὸν λόγον κατέχομαι, καὶ τῷ μεγέθει τοῦ θαύματος ἐκπλήττομαι τὴν διάνοιαν, ξένον ἐρῶν καὶ παράδοξον ἐπὶ γῆς τελούμενον μυ στήριον. Ὁ πρὸ πάντων αἰώνων ἀῤῥήτως ἐπηγγέλθη σωτήριον, νυνὶ πέρας δέχεται. Τοῦτο τῶν τὴν παρ θένον τεκόντων ἀνῳκισμένον ἐγκώμιον. Τοῦτο προοί μιον πᾶσαν ἐκφευγον λόγων ἐπίδοσιν. Τοῦτο προσβα λὼν μὲν ὁ νοῦς, ἐξασθενήσας δὲ τῶν οἰκείων όρων ἐξέστηκε. Σκόπει γὰρ ὅς τις ἂν ἦς ὁ τούτων ἀκροα τῆς, ἡλίκον ἐντεῦθεν ἐφάνη τὸ θαῦμα φιλανθρωπία μόνῃ ἐκ μὴ ὄντων ὑπὸ τοῦ Πλάστου παρήχθημεν· ἐπ᾽ ἔργοις ἀγαθοῖς τὸν παράδεισον κατοικεῖν προστ eramus paradisum incolere in operibus bonis: ετάγημεν· τὴν ἐντολὴν κακοβουλήτως ἀπεκρουσάmalo mandatum consilio repuleramus: voluntate, in nostra capita mortem asciveramus: promissa mihilominus a Creatore fuit liberatio, eratque illa futura, quærebatque tempus qui idonei forent. Præteribant generationes; juges prophetiæ edebantur: patriarcharum res, ac omnium justorum in spe positae erant. Abraham transierat, ac nepotes, cum ii in symbolis diei sacramentum edocti essent, atque hianti animo in futuri eventum haberent. Admirabilis ille Moyses claras mysterii figuras conspiciens, ac veritatis notas considerans, ipsius tempore implenda, quæ prius ostensa essent, arbitrabatur. Erat spes in deserto: in judicibus repuli ducibus exspectatio: Samuel respousa μεθα· θάνατον τῇ προαιρέσει ἐπεσπασάμεθα· ἐπηγγέλθη παρὰ τοῦ Κτίστου Ελευθερία, καὶ τὸ πρᾶγμα ἔμελλε, καὶ ὁ χρόνος τοὺς ἐπιτηδείους ἀνηρεύνα. Παρέτρεχον αἱ γενεαί· αἱ προφητείαι συνεχείς και τεβάλλοντο· ἐν ἐλπίσιν ἦν τὰ τῶν πατριαρχῶν καὶ πάντων δικαίων. 'Αβραὰμ παρέδραμε, καὶ οἱ μετ' ἐκεῖνον, ἐν συμβόλοις τὰ τῆς ἡμέρας μυηθέντες, καὶ πρὸς τὴν ἔκβασιν τοῦ μελλόντος κεχηνότες. Μωϋσῆς δὲ ὁ θεσπέσιος ἐμφανεῖς τοὺς τύπους τοῦ μυστηρίου ὁρῶν, καὶ δείγματα τῆς ἀληθείας κατα νοῶν, ἐδόκει πρὸς ἑαυτὸν πληροῦσθαι τὰ προδηλούμενα. Ἐν τῇ ἐρήμῳ ἡ ἐλπίς· ἐν τοῖς τῶν κριτῶν δημαγωγοῖς ἡ προσδοκία· Σαμουήλ χρηματίζετο· Δαβὶδ ἐγγὺς τὴν ἡμέραν ἀναφωνῶν, ἀπεμάκρυνε

ORATIO IN NATIVITATEM SS. DEIPARÆ. τῶν προφητῶν ὁ χορός διαπρυσίως ἐκήρυττε, καὶ accipiebat: David, prope diem esse clamande, ἐπὶ θύρας εἶναι τὸν Χριστὸν κατεμήνυε. Πάντες δὲ τῶν ἐλπισθέντων ἀποτυχόντες παρέδραμον. Καὶ ἐπειδήπερ ὁ χρόνος σὺν τοῖς ἀξίοις ἀπελιμπάνετο· εὗρε δὲ τοὺς ἀξίους οἰκείως ἐξ αὐτῶν ὡρμημένους, καὶ πρὸς τοῦτο τῷ Κτίστῃ εὐτρεπισμένους· Ἰωα κείμ τε, φημὶ, καὶ ῎Ανναν τοὺς τὴν αἰτίαν τοῦ τέτ λους τῶν μηνυθέντων ἀποτεκόντας (Ἰωακεὶμ μὲν γὰρ ἀποκείμενος, Αννα δὲ χάρις ἑρμηνευομένη κεκύρωται)· οὗτοι τὰ τῶν προῤῥήσεων εἰς ἔργον κατεβάλλοντο προοίμια· οὗτοι τῶν προσδοκηθέντων τὴν ῥίζαν ἐβλάστησαν· οὗτοι τῶν ἐπαγγελθέντων τὸν θεμέλιον κατέπηξαν· ἐκ τούτων ἡμῖν ἡ τῆς ἰατρείας μυροθήκη κατεσκευάσθη· ἐκ τούτων ἡ τῶν προφη τῶν ἐπεδήμησε πλήρωσις· ἐκ τούτων ἡ τῆς εὐφροσύνης ἀνατέταλκε πρόξενος· ἐκ τούτων τὰ τῆς χαρᾶς προωδοποίησεν ἐνέχυρα. Οὗτοι τοίνυν δι' ὑπερβάλλουσαν ἀρετὴν παρὰ πάντας γνώριμοι τῷ Κτίστῃ καθίστανται. Διὸ πᾶσαν ὁδὸν βαδίσαντες, πρὸς τὴν ἀκρότητα τῆς τελειότητος κατήντησαν, καὶ μόνοι τῶν πλείστοις ἐξ αἰῶνος ἐπιθυμουμένων ἐπέ· τυχον. multus erat prophetarum chorus clara prædica - bat voce, Christumque jam in januis aununtiabat. Omnes nihilominus spe sua frustrati transierant. Quia vero deficiebat tempus, cum iis qui digni erant; tandemque illud vere dignos invenit ex eorum ortos prosapia, atque in eum finem a rerum Auctore præparatos, Joachim, inquam, et Annam, ejus parentes; quæ causa exstitit eventus promissorum: nam Joachim quidem, repositus; Anna vero, gratia, liquido exponitur. Hi, oraculis annuntiatorum exordia, in opus sternere coeperunt: hi rerum in spe positarum radicem germinarunt; hi promissionum fundamentum fixerunt: ex illis pigmentaria nobis medicaque olicina structa est: ex iis venit prophetarum impletio: ex iis orta est lætitiæ auctrix; ex iis præierunt gaudii pignora. Hi itaque ab excellenti supra omnes virtute Creatori conspicui constituuntur. Idcirco omni decursa via, ad summum perfectionis verticem occurrerunt, solique res plerisque a sæculo desideratas consequi meruerunt. Γ΄. Τῶν γὰρ ἐθίμων τοῦ νόμου προστάξεων τῇ εὐ τεκνίᾳ προκρινουσῶν τὴν εὐσέβειαν, καὶ τεκμήριον ἀψευδὲς εὐλογίας τὴν εὐθηνίαν τῆς φύσεως λογιζομένων, ἐξ αὐτῆς τοῦ ἐξιλάσματος τῶν θυσιῶν, προέκρινον τὸ δεκτέον· οὐδὲν ἀλόγως, οἶμαι, οὐδὲ τῆς τῶν προσαγόντων παχύτητος ἀλλότριον θεσπιζουσῶν. Ἐπειδὴ γὰρ σωματικώτερον οἱ τότε διέκειντο, τῇ τῶν βιωτικῶν ἐπιδόσει τὰ τῆς ψυχῆς συγκαλύπτοντες ἀγαθὰ, ξένο: τε τῶν τοῦ Πνεύματος δαψιλῶν χαρισμάτων τυγχάνοντες, τὸ εὐαπόδεκτον ἐκ τούτων κατεστοχάζοντο. Τοῦτο τοίνυν οἱ τῇ σκιᾷ δουλεύοντες τὸ ἔθος κατέχοντες, ἀπαιδίας ἕνεκα τῶν δικαίων οὐ προσήκαντο τά προσαγόμενα δῶρα. Οὕτω γοῦν ὀνειδισθέντες οἱ δίκαιοι, ἢ καὶ ἀποπεμφθέντες, μίαν τούτων ἀπαλλαγὴν ἐφευρίσκουσι, τὴν εἰς Θεὸν καταφυγήν. Διὸ ἐπὶ τὸν ᾿Αβραάμ, καὶ Σάρραν, καὶ Ανναν ἀλλήλους καθορᾷν περεκελεύοντο, καὶ μετ' ἐκείνων τὴν τῆς εὐχῆς ἀπολαμβάνειν παρώτρυνον Εκβασιν. Καλὰν ἡμῖν οὗτοι, φησί, παράδειγμα πρόκεινται, εἰ ἀδιστάκτως τὴν δέησιν προβαλοί. μεθα. Καλόν τεκμήριον ἡ τῆς Σάββας στείρωσις, εἰς ἀπαλότητα μεταβληθεῖσα. Καλὸν σημεῖον ἡ τῷ γήρει καμφθεῖσα, καὶ εἰς ἀκμαζόντων μελῶν ἐνέργειαν μετασκευασθεῖσα. Βλέψωμεν εἰς "Αν ναν τὴν 'Ελκανα, τὸ ἴσον δι' εὐχῆς ἡμῖν πάθος ἀποθεμένην. Μάθωμεν αὐτῆς τὸ τῆς δεήσεως ἔμμονον, καὶ τὸ τῆς διανοίας ἔμπυρον. Γνῶμεν όπως, καὶ μέθην ἐγκαλουμένη, οὐκ ἐνεδίδου προσευχομένη. Ταύτην ἡμεῖς μιμησώμεθα· ταύτης κατόπιν επειγώμεθα. Αὕτη χειραγωγεῖ πρὸς τῶν ἐλπιζομένων τὴν αἴτησιν, καὶ τὴν ἐπιτυχίαν, δι' ὧν ἐνήργησεν, ἐπαγγέλλεται. Δ'. Ταύτην οὖν τὴν συμβουλὴν εἰς ἔργον ἐξήνεγκαν οἱ Δίκαιοι. Τὰ τῆς εὐχῆς ἐντεῦθεν αὐτῶν κατεπήστα βήματα. Σύ, φησὶ, Κύριε, τῷ πατριάρχη ་.. 4" 1 Reg. 1. III. Nam cum legalium constitutionum jura prolis copia pietatem censerent, certumque benedictionis argumentur, natur: ubertatem haberent, ex ea decernebant, ut hostice gratæ, ac acceptabiles essent ita sane, ut mea quidem sententia, nihil illa a ratione, autve offerentium crasso animo, alienum sancirent. Quia enim ejus ætatis homines corporibus addictiores, sæcularium augmento animi bona contegebant, atque ab uberibus Spiritus donis alieni erant, ex iis, ut quisque Numini acceplus esset, colligebant. Cum itaque qui serviebant legi, eam jure perpetuo consuetudinem haberent, oblata a justis munera ob sterilitatis culpam non admisere. Sic ergo illi probro affecti, atque altaribus vetiti, unum hoc adinveniunt remedium, ut confugiant ad Deum. Quamobrem mutua se exhortatione, ut ad Abraham, et Sarram, ac Annam respiciant, commonent, ac una cum illis orationis eventum recipere satagant. Pulchro nobis, inquit, isti sunt exemplo propositi, siquidem indubia mente orationem proposuerimus. Pulchrum argumentum suggerit Surræ sterilitas, in juventæ mollitiem commutata. Pulchrum signum, illa senio incurva, inque vegetorum membrorum virtutem demutata. Respiciamus ad Annam uxorem Elcana: Annam, inquam, a simili nobis morbo precibus liberatam. Discamus ejus orationis constantiam, ac animi ſervorem. Noverimus, ut neque ebrietatis illato crimine, studium orandi remiserit. Hanc ipsi imitemur. Hanc sequi festinemus. Illa dux erit ad ea petenda, quæ speramus, atque ex iis qua gessit, fore ut impetremus promittit. IV. Hoc ergo Just consilium ad opus redegerunt. Hinc orationis coeperunt occinere verba. Tu, inquit, Domine, pollicitus patriarchæ fore, ut ejus semen zed by Google

ex uno fatu, unaque editione. Tu, terram hæreditate possidendam, non ex multis, sed ex uno illo distri. buisti. Tu Sarræ infecunditatem commutasti. Tu ejus remissa membra, ut tuo inservirent mandato, roborasti. Tu ejus incredulitatem in fidem convertisti, ac dubietatem in indubiæ mentis firmitudinem mutasti. Non ridemus, ut illa; sed supplices obse· cranus, ut Anna. Non sumus in oratione dubii, sed de eventu creduli. Tu patribus nostris mirabilia operatus es. Tu benedixisti Jacob, ac Israelem mu. tato nomine appellans ", ejus inde animi perspicacitatem indicasti. Tu, provide, ut ejus semen in Egyptum proficisceretur, ac illic detineretur, disposuisti. Non permisisli ut Ægyptiorum crudelitas tuum imminueret populum. Tu eos dirissimis plagis rebelles punivisti, quo et tuæ clementiæ specimen ederes, illorumque durities palam fieret. Tu, novam in mari viam designasti. Tu, elementorum vires innovasti. Tu, naturam fluxam, in duræ ac solida speciem transtulisti, tuumque populum sicco vestigio traduxisti. Tu, uberem annonam in deserto pluens, eamdem esurientem abunde satiasti. Tu petram durissimam aquam scaturire fecisti, populumque sitientem polasti. Ad quam ipsi respicientes, non quasi dubii, precum obsecrationes supprimimus, sed sinceritate, spei supplicationes intendimus. Siquidem enim, in quibus nihil erat, ut ea prolucerent, quæ sunt producta, Domine, operatus es; nonne iis potius, quæ tuæ originali lege in nobis posita sunt, pro tua clementia auxiliaberis? Siquidem ea quæ toto genere discreta erant, communione temperasti; nonne quæ natura unita sunt, ac viribus defecta, ad id reduces quod est proprium? Qui creaturam ex nihilo produxisti; numquid male affectam non restitues, uti Dominus? Tuum hoc est, o Domine, opus: tuum unius ſacinus, aliis omnibus impossibile. Tua potentia, maxima quæque portenta eduntur. Tuo præcepto fuminum decurrentes aquæ, reducto furu revertuntur. Jussione tua, sol cursum reflectit. Tua jussione, multiplex genus non genitalium, genitale ad successionem perseverat. Ordinationi tuæ cedunt omnia, nec quidquam tuo præcepto obsistit. Tu Annam eodem sterilitatis morbo laborantem, copiosa prolis matrem reddidisti: @mulamque, multos liberos habentem, sine liberis fecisti. Nobis quoque, ο Domine, res probro vertitur, non una duntaxat contubernali ſemina inferente, sed tribu universa mirifice declamante. Tu ipsun auferre poles. Vales ipse naturæ infecunditatem, in ſecunditatem facilis transferre. super numerum arenæ maris, multiplicatum excre- επαγγειλάμενος ὑπὲρ ἀριθμὸν ψάμμου θαλάσσης scerel non ex multiplici prole rem præstitisti, sed τὴν τοῦ σπέρματος αὐτοῦ πληθύνειν, ἐπίδοσιν οὐκ ἐκ πολυτεκνίας τοῦτο ἐνήργησας· ἀλλ' ἐκ μιᾶς προόδου τὴν ὑπόσχεσιν ἐξετέλεσας. Σὺ τὴν κατάσχεσιν τῆς γῆς οὐκ ἐκ πλειόνων, ἀλλ' ἐκ τοῦ ἑνὸς τούτου ἐκληροδότησας. Σὺ τὴν ἀγονίαν τῆς Σάρρας εἰς τεκνογονίαν μετέβαλες. Σὺ τὰ παρειμένα ταύτης μέλη πρὸς τὴν σὴν ἐντολὴν ἐνίσχυσας ὑπουργῆσαι. Σὺ τὴν ἀπιστίαν ταύ της εἰς πίστιν μετήνεγκας, καὶ εἰς ἀδίστακτον γνώμην τὰ τοῦ δισταγμοῦ μετεσκεύασας. Οὐ γελῶμεν, ὡς ἐκείνη· ἱκετεύομεν, ὡς ἡ ᾿Αννα. Οὐκ ἀμφιβάλλομεν εἰς τὴν δέησιν, ἀλλὰ πιστεύομεν πρὸς τὴν ἔκβασιν. Σὺ τὰ παράδοξα τοῖς πατράσιν ἡμῶν ἐνήργησας. Σὺ τὸν Ἰακὼβ εὐλόγησας, καὶ Ἰσραὴλ μετεκάλεσας, τὸ διορατικὸν αὐτοῦ ἐντεῦθεν ὑπαινιττόμενος. Σὺ τῷ σπέρματι αὐτοῦ τὴν εἰς Αἴγυπτον ὁδοιπορίαν καὶ συντήρησιν ᾠκονόμησας. Σὺ τὴν Αἰγυπτίων μιαιρονίαν τὸν λαόν σου κατασμικρύνειν οὐ συνεχώ ρησας. Σὺ πληγαῖς ἀφορήτοις ἀπειθοῦντας τούτους εκόλασας, ἵνα καὶ τὸ σὺν φιλάνθρωπον ἀποδειχθῇ, κἀκείνων τὸ ἀμείλικτον φανερωθῇ. Σὺ ξένην ὁδὸν ἐν τῇ θαλάσσῃ ἐνεού, γησας. Σὺ τὰς τῶν στοιχείων ενεργείας ἐκαινοτόμησας. Σὺ τὴν ῥοώδη φύσιν εἰς ἀντίτυπον σχῆμα μετέστη σας, καὶ τὸν λαόν σου ἀβρόχω πορεία διεβίβασας. Σὺ τὴν ἄφθονον τροφὴν ἐν ἐρήμῳ ἐπομα ή σας, πεινώντα τοῦτον εἰς κόρον έθρεψας. Σὺ τὴν ἀκρότομον πέτραν ὕδωρ πηγάσαι πεποίηκας. καὶ διψῶντα τοῦτον ἐπότισας. Πρὸς ἣν ἡμεῖς ἀποβλέποντες, οὐκ ἀμφιβολίᾳ τὰς εὐχῆς κατα στέλλομεν παρακλήσεις, ἀλλὰ ειλικρινείᾳ τὰς τῆς ἐλπίδος ἐπιτείνομεν ἐντεύξεις. Εἰ γὰρ ἐφ' εἷς οὐκ ἔστι, Κύριε, προάγειν, ἃ προήχθη, ἐνήργησας· τοῖς ἐφ' ἡμῖν κειμένοις κατὰ τὸν ἀρχικὸν ὅρον οὐ συνεργήσεις φιλάνθρωπε; Εἰ τὰ παντὶ διεστηκότα τῷ γένει εἰς κοινωνίαν ἐκέρα σας· ἡνωμένα τῇ φύσει πρὸς ἴδιον οὐκ ἀναστρέψεις ἐξασθενήσαν [[.· σαντα]; Εἰ μὴ οὖσαν τὴν φύσιν παρήγαγες, μὴ εὖ διακειμένην οὐκ ἀνορθώσεις ὡς Κύριος; Σὸν, ὦ Δέσποτα, τοῦτο τὸ ἔργον σὸν τὸ κατόρθωμα, τὸ πᾶσιν ἀμή χανον. Τῇ σῇ δυναστείᾳ τὰ μέγιστα τῶν πρα γμάτων τερατουργεῖται· τῇ σῇ προστάξει τῶν ποταμῶν τὰ ῥεύματα εἰς τοὔμπαλιν ἀνατρέχει· τῇ σῇ κελεύσει ὁ ἥλιος τὸν δρόμον ἀναχαιτίζει· τῇ σῇ κελεύσει τὰ πολυειδῆ τῶν ἀγόνων γένη, γόνιμα πρὸς διαδοχήν διαμένουσι· τῇ σῇ διατάξει πάντα ὑπείκει, καὶ τῷ προστάγματί σου οὐδὲν ἀντιπίπτει. Σὺ τὴν ᾿Ανναν τὴν αὐτὴν ἀτεκνίαν νοσήσασαν εἰς πολύτεκνον μετεποίησας, καὶ τὴν πολύτεκνον εἰς τεκνον μετέβαλες. Εστι καὶ ἡμῖν ὀνειδισμός, ὦ Δέσποτα, οὐκ ἐκ μιᾶς τῆς συνοίκου γυναικὸς προσφερόμενος, ἀλλὰ παρὰ τῆς φυλῆς ἁπάσης ἐκτραγῳδούμενος. Σὺ δυνατὸς τοῦτον ἐξᾶραι· σὺ ἱκανὸς τὴν τῆς φύσεως ακαρπίαν, εἰς καρποφορίαν ἐξευμαρίσαι. Hæc justorum oratio: quapropter etiam inte- Δ'. Αὕτη τῶν δικαίων ἡ δέησις· διὸ καὶ γεννῶσι neratam illam generant; illam nobis regenerationis τὴν ἄχραντον, τὴν τῆς ἀναγεννήσεως ἡμῶν πρόξενον, › Gen. xvii, xVIII, XXI. • Gen. xxx 1,28. * Exod. 111, etc.

ORATIO IN NATIVITATEM SS. DEIPARÆ. τὴν τῆς ἀναπλάσεως ἡμῶν αἰτίαν, δι' ἧς τὸ κατ' εἰκόνα auctricem: illam nobis reformationis causam; per quam Dei in nobis oblita imago, ad pristinum re diit decorem: per quam vetus nostra conspersio renovata est: per quam exuentes peccati tunicas, lucis stolam induimus; prophetarum illam exclamationem divinorum oraculorum adimpletionem: nostræ illud salutis caput. () parentum præclaram prolem! Ο partum majora cogitatu bona edentibus conciliantem! Nam in omnibus quidem, si quos humano more contigit parentes effici, ut vel særcularium dignitatum splendoribus auctos videant liberos, aut virtutum luce illustres redditos, aut strenuum quid ac magnum designasse, quo fortitudinis laulem habeant, non modicum inde decus Θεοῦ ἀχρειωθὲν, πρὸς τὴν οἰκείαν ἐπανῆλθε εὐπρέπειαν· δι' ἧς ἀνεκαινίσθη τὸ παλαιὸν ἡμῶν φύραμα· δι' ἧς τοὺς τῆς ἁμαρτίας χιτῶνας ἀποβαλόντες, τὴν τοῦ φωτὸς στολὴν ἡμφιασάμεθα· τὸ τῶν προφητῶν ἀναφώνημα, τὸ τῶν θείων χρησμῶν ἐκπλήρωμα, τὸ τῆς ἡμῶν σωτηρίας κεφάλαιον. "Ω τῆς τῶν τεκόντων εὐτεκνίας! Ω τόκου τὰ ὑπὲρ νοῦν ἀγαθὰ προξενήσαντος τοῖς ἐνεγγάσιν [[. ἐνέγκασιν]! Ἐπὶ μὲν γὰρ τῶν καθ᾿ ἡμᾶς, ὅσοι πατέρες έτυχον γενέσθαι, ἢ κοι σμικαῖς περιφανείαις τοὺς ἐξ αὐτῶν προελθόντας ἀνακηρυχθέντας ἰδόντες, ἢ τῶν ἀρετῶν φωτὶ καταλαμφθέντας. Η γενναῖόν τι καὶ μέγα δοκοῦν τῶν τῆς ἀνδρείας κατορθωμάτων ἐνδειξαμένους, οὐ τὸ τυχὸν ἐκ τούτων προσκτῶνται κλέος, τῇ κοινωνία comparant, ex communione natura, una glorie τῆς φύσεως συμμετέχοντες τῆς εὐδοξίας· ἐπὶ δὲ τῶν παρόντων τίς ἂν ὑπερβολὴ δόξης ἐπινοηθείη, ἧς τῶν πρωτείων οὐκ ἔτυχον; Καὶ τί δεῖ μακρολογοῦντα τοὺς ἀκροατὰς παρενοχλεῖν; Ωσπερ γὰρ ἡ τεχθεῖσα τὸ ἀνώτατον πλὴν τοῦ Δημιουργοῦ ἀπείληφεν· οὕτω καὶ οὗτοι, τὸ τοῦ κλέους ἀσύγκριτον παρὰ τοὺς τε κόντας ἀπεκληρώσαντο. ac celebritatis comparticipes effecti: in his autem, hoc argumento subjectis, quænam glorie excellentia excogitari queat, cujus illi prærogativam non sint consecuti? Quid vero opus productiori sermone auditoribus molestiam facere? Quemadmodum enim nata puella, ut auctorem excipias, quod est supremum recepit; ita hi quoque incomparabilem decoris præstantiam sortiti, parentes universos superant. Ε΄. Τεχθείσης τοίνυν τῆς Θεόπαιδος, ἡ ᾿Αννα τὰς V. Divina itaquè puella edita, Anna tribus conφυλὰς συνεκαλεῖτο, Δεῦτε, λέγουσα, συγχάρητε τῷ vocat: Venite, inquit, congaudete meæ prolis ediἐμῷ τόκῳ· δεῦτε, ταῖς ἐμαῖς ὠδῖσι συνευφράν. tioni. Venite, meo partui collætemini. Venite, videte θητε· δεῦτε, θεάσασθε τὴν παρ' ἐλπίδα θηλά- insperato lactantem. Venite, virgam ex infecundis ζουσαν· δεῦτε, τὴν ἐξ ἀκάρπων λαγόνων ανα lumbis enatam perspicite; eamque, quæ infecunda φυεῖσαν ῥάβδον κατίδετε, καὶ τὴν ἄγονον, κυο- erat, considerate fatam redditam. Alacri concurrite φόρον κατανοήσατε. Συνδράμετε προθύμως, καὶ animo, atque in templum eunti præite. Adornate τὴν ἐν τῷ ναῷ ἄφιξιν προοδοποιήσατε. Κοσμή atria: collustrate ingressus: læta lampadum luce σατε τὰς ἐπαύλεις· καταφωτίσατε τὰς εἰσόδους• processus exhilarate. Auspicamini cum lætitia. καταφαιδρύνατε λαμπάσι τὰς προόδους. Ἐξάρ- Canite epithalamium, puellamque ut mundam sponξατε μετ' εὐφροσύνης. "Ασατε ἐπιθαλάμιον, καὶ sam in templum adducite. Una mecum gratiarum ὡς νύμφην καθαρὰν τῷ ναῷ τὴν παῖδα προσά actionem implete, quod Dominus opprobrium absξατε. Πληρώσατε σὺν ἐμοὶ τὴν εὐχαριστίαν, ὅτι tulerit a domo mea: quod spes non in vacuum ἐξ οἴκου μου Κύριος ἀφεῖλε τὸ ὄνειδος· ὅτι οὐκ evaserit. Ecce jam orationes in opus evaserunt. Ecce εἰς κενὸν τὰ τῆς ἐλπίδος ἐξέβησαν. Ἰδοὺ τὰ jam promissiones fuem acceperunt. Ecce nalam τῶν δεήσεων εἰς ἔργον κατήντησαν· ἰδοὺ τὰ τῆς puellam, ut vovi, in domo Domini donarium ἐπαγγελίας τὸ πέρας ἔλαβον· ἰδοὺ τὴν τεχθεῖσαν ofero. Venite, una cum illa intrate, ac ceu acceptaὡς ὑπεσχόμην, ἐν οἴκῳ Κυρίου ἀνατίθημι. Δεῦ bile munus, communibus eam studiis, Domino τε, ταύτῃ συνεισέλθετε, καὶ ὡς εὐπρόσδεκτον oferamus. Sic enim mater alacritatis contentione δώρημα κοινῇ ταύτην τῷ Δεσπότῃ προσενέγκω- votum implere festinabat: verum retrahebat ac μεν. Οὕτω γὰρ ἡ μήτηρ προθυμίας τόνῳ, τὰ μὲν & cogebat ad moras, infantiæ tempus, non ferens ut τῆς ὑποσχέσεως ἐκπληροῦν κατηπείγετο, πρὸς ἀναβολὴν δὲ ἀνθεῖλκεν ὁ τῆς νηπιότητος χρόνος, οὐκ ἐγγνώμενος παραυτίκα τὴν τῶν τεκόντων στέρησιν, ἀλλὰ παραμένειν παρακελευόμενος τὸ τῆς ἡλικίας ἐπιτήδειον. Διὰ τοῦτο τριετίζουσαν ταύτην τῷ ναῷ προσφέρουσι, τὸ τίμιον ὄντως ἀνάθημα, καὶ ἀγγέλοις αἰδέσιμον· τὸ ὑπέρτατον καὶ καθαρώτατον κειμήλιον· ἐν ᾧ οἱ τῆς χάριτος θησαυροὶ ἐναπετέθησαν· ἐν ᾧ τὰ τῆς σωτηρίας ἡμῶν ἐταμιεύθη ἐνέχυρα· ἐν ᾧ ὁ τῆς οἰκονομίας πλοῦτος ἀποῤῥήτως ἀπέκειτα· τὸ φωτοδόχον χωρίον, ἐξ οὗ σωτηρίας ακτινες τῇ οἰ κουμένῃ ἐπέλαμψαν. Έδει γὰρ καὶ τὸν τρεῖς ἐν αὐτῇ τῇ ἀσπίλῳ τιμηθῆναι ἀριθμόν. Καὶ ταῦτα μὲν ὁ ἀληθῆς ὑπεμφαίνει λόγος· ἡμᾶς δὲ πρὸς ἑαυτὴν statim illa parentum cura destitueretur, ac jubens ut opportunior ætas exspectaretur. Quocirca triennem illam templo offerunt, pretiosum revera donarium, ipsisque adeo angelis venerandum: supremum ac mundissimum cinelium, in quo gratiæ thesauri repositi fuerunt; in quo salutis recondita pignora; in quo incarnationis divitiæ, arcana ac mirabili ratione depositæ; luminis illud conceptaculum, ex quo salutis radii, orbi terrarum illuxerunt. Par quippe erat in. ipsa quoque intemerata honorari ternarium numerum. Et hæc quidem verus indicat sermo; nos autem progenitorum nc prophetarum ad se pertrahit coetus. ἕλκει τῶν προπατόρων καὶ προφητῶν ἡ ὁμήγυρις.

". VI. Quia enim mors ab Adam regnavit usque ad ▲ Mɔysen, etiam in iis qui non peccaverunt ; adeo ut ab illo omnibus dominaretur: regnavit autem prævaricationis multa firmante: idcirco qui in humilitatis tenebris carcere clausi erant, jugem ei supplicationem offerebant, qui appariturus esset iis, qui in tenebris mortis sederent *. Respiciebant in futurum Redemptorem libertatem sperabant: atque ii quidem, qui inferni olim carcere tenebantur, eos investigantes qui postea adveniebant, perco:tabantur, Numquid de Redemptore intelexisti? Num jam inclinationis sue in nostrum modum radios in mundo explicavit, qui Dominus, infernis his locis illucere habet? Illuminatio illa exsistentium in tenebris? Sol ille justitiæ? qui Deitatis splendore obscura inferni receptacula eversurus est; quique luce incomparabili, suum ipse figmentum eripiet? Nullumne in mundo ejus incarnationis certum indicium? Fuitne mundissimum ejus productum domicilium, quod olim in spiritu futurum prædicarimus? Estne explicata nubes lucida, jugem illum depluens rorem, quo mœstitiæ æstus exstinguendus est? aquam, inquam, qua mortui debeant reparari ad vitam? Fixane est scala, per quam cœlestium virtutum Rex ad infimum nostrum incolatum descensurus est®? Sublime positum est candelabrum, quod lampadulam Christum portaturum est? Quid de porta audistis, per quam nullus transiet? Per quam solus ille Potens transiens, portas ac vecles inferni confringet; nosque ut Fortis repiet? Quid didicistis de vero tabernaculo? Illine * ornatus, varioque opere excultus thalamus? Instruclane est mensa, punem ferens vitæ redivivæ? Aurenmne paratum altare, in quo desolatorius peccali carbo carne exardens, suavem nobis resurrectionis odorem efflaturus est? Jamne forceps mystica cusa est 10? Productæ sunt tabulæ Novi Testamenti? Quodnam de his omnibus liquido signum cognitum est? Annuntiate speratam libertatem. Dicite lætitiæ symbolum, necessarium habentibus aliquod sola Γ'. Ἐπειδὴ γὰρ ἐβασίλευσεν ὁ θάνατος ἀπ' Αδάμ μέχρι Μωυσέως καὶ ἐπὶ τοὺς μὴ ἁμαρτί σαντας, ὥστε κρατεῖν μὲν ἐξ ἐκείνου πάντων· ἑδασίλευσε δὲ τῷ τῆς παραβάσεως ἐπιτιμίω κροτονή μενος· ἐντεῦθεν οἱ ἐν τῇ σκοτίᾳ τῆς ταπεινότητος καθειργμένοι, ἅπαυστον τὴν ἱκετηρίαν πρὸς τὸν ἐπιφάναι μέλλοντα τοῖς ἐν σκότει τοῦ θανάτου καθη μένοις ἐποιοῦντο. ᾿Απέβλεπον πρὸς τὸν λυτρωτόμενον· ἤλπιζον τὴν ἐλευθερίαν. Καὶ οἱ μὲν προκα τασχεθέντες ἐν τῇ τοῦ ᾅδου φρουρά, τους ὕστερον ἐπιδημοῦντας ἀνηρεύνων, πυνθανόμενοι· 'Αρά τι περὶ τοῦ Λυτρωτοῦ συνήκατε, ἆρα τὰς τῆς συ καταβάσεως ἀκτῖνας ἐφήπλωσεν ἐν τῷ κόσμῳ, ὁ μέλλων ἐν τοῖς καθ' ἡμᾶς, ἐπιλάμπειν Δεσπό της; ὁ φωτισμὸς τῶν ἐν σκότει; ὁ τῆς δικαιοσύνης ἥλιος; ὁ τῇ λαμπρότητι τῆς θεότητος τὰ ἀφεγγῆ τοῦ ᾅδου καταστράψων ταμεῖα, καὶ ἐν ἀσυγκρίτῳ φωτὶ τὸ οἰκεῖον ἐξαρπάσων πλάσμα; "Εστι τεκμήριόν τι τῆς αὐτοῦ συγκαταβάσεως ἐν τῷ βίῳ; παρήχθη τε καθαρώτατον αὐτοῦ ἐνδιαίτημα, δ φθάσαντες ἐν πνεύματι προεκηρύξαμεν; Εφήπλωται ἡ φωτεινὴ νεφέλη, ἡ τὴν ἀένναον ὑετίζουσα δρόσον, τὸν [[. τὴν] τῆς ἀθυμίας τὸν φλογμὸν κατασβέσοντα [.- σουσαν]; τὸ τοὺς νενεκρωμένους ζωοποιῆσαι μέλλον ύδωρ, Πρεισται ἡ κλίμαξ, δι' ἧς τῶν οὐρανίων δυνά μεων ὁ Βασιλεὺς πρὸς τὴν κατωτάτην ἡμῶν καταβήσεται παροικίαν; Τέθειται μετέωρος ἡ τε λαμπάδιον Χριστὸν κομιοῦσα λυχνία; Τί περί τῆς ἀδιοδεύτου πύλης ἀκηκόατε; δι' ἧς ὁ δυνα τὸς μόνος ἐπιδημήσας, πύλας καὶ μοχλοὺς τοῦ ᾅδου συντρίψει, καὶ ἡμᾶς ὡς κραταιὸς ἀφαρπάσει, Τί περὶ τῆς σκηνῆς ἐμαθετε τῆς ἀληθινῆς; Κεκό σμηται ταύτῃ καὶ πεποίκιλται ἡ παστάς; κατε στεύασται ἡ τὸν ἄρτον τῆς ἀναβιώσεως ἡμῶν βαστάζουσα τράπεζα; 'Αρα τὸ χρυσοῦν ηὐτρέπισται θυσιαστήριον, ἐν ᾧ σαρκικῶς ἀνάψας ὁ δαπανητικὸς τῆς ἁμαρτίας ἄνθραξ, τὴν εὐωδίαν ἡμῖν ἐπιπνεύσει τῆς ἀναστάσεως; 'Εχαλκεύθη ἤδη ἡ μυστικὴ λαβίς; Παρήχθησαν αἱ πλάκες τῆς Νέης Διαθήκης; Τι περὶ τούτων ἁπάντων ἐναργὲς συνέγνωσται σημεῖον; Καταγγείλατε τὴν ἐλπιζομένην ἐλευθερίαν· εἴπατε τι σύμβο λον εὐθυμίας τοῖς δεομένοις παραμυθίας. tium. VII. Hæc omnia prophetæ ac justi, jugiter inter- Ζ΄. Ταῦτα πάντα οἱ προφῆται καὶ δίκαιοι οὐκ rogabant; eoque communem ad Redemptorem, supplicationem submittentes: Inclina, Domine, aiebant, calus, et descende. Veni vindictam facturus de tuo figmento. Imple tuæ bonitatis promissa, quæ olim annuntiasti servis tuis. Memento, tu clemens, testamenti sou quod condidisti. Ecce, Domine, figmentum tuum crudeliter tyrannidi mancipatum est. Mors tuarum manuum opus destruit. Carcere tenemur in terræ locis infimis; in tenebrosis incolæ sumus, ac umbra mortis: tenet tristis inferni tyrannis: mors gloriatur: hostis ille adversarius insurgit: res nostra, qui tenemur, ad angustias redacta sunt: ** Rom. v, 14. * Luc. 1, 59. * Gen. xxvii, 12. 10 Isai. vi, 6. 10 Judith. 1x, 18. ἀπελίμπανον διερωτῶντες. Διὸ κοινὴν τὴν ἱκεσίαν πρὸς τὸν ἐλευθερωτὴν ἀνέπεμπον· Κλίνον, Κύριε, τοὺς οὐρανοὺς λέγοντες, καὶ κατάβηθι ἐλθὲ τὴν ἐκδίκησιν τοῦ σοῦ ποιησόμενος πλάσματος. Πλήρωσον τὰς ὑποσχέσεις τῆς σῆς ἀγαθότητος, ἂς προκατήγγειλας τοῖς δούλοις σου. Μνήσθητι διαθήκης ἧς διέθου, φιλάνθρωπε. Ιδού, Δέσποτα, τὸ σὸν ἀπηνῶς τυραννεῖται πλαστούργημα τὸ τῶν χειρῶν σου ἔργον, ὁ θάνατος καταλυμαίνεται. Καθείρχθημεν ἐν τοῖς κατωτάτοις τῆς γῆς· ἐν σκοτεινοῖς καὶ ἐν σκιᾷ θανάτου παρα κήσαμεν· ἡ ἀμειδὴς τοῦ ᾅδου κρατεῖ τυραννίς • Psal. cxFF, 4. 7 Ezech. XLIV, * Luc. 1, 21.

ORATIO IN NATIVITATEM SS. DEIPARE. ὁ θάνατος ἐγκαυχᾶται· ὁ πολέμιος ἐχθρὸς κατ· in dolore est noster incolatus: nulla alia reliqua επανίσταται· ἐν ἀπορίᾳ τὰ τῶν κατεχομένων· manet spes redemptionis, nisi ut tu te nobis, tua illa summa misericordia, inclines: hanc tui incinationem sitiunt, quæ clausæ tenentur animæ: eam sperant vincti illi æterni “. Veni ergo, Domine, auxiliaturus tuo figmento. Exsurge, benigno descensu ad nos e paterno solio, qui ubique ades, nec co discessurus es; ac veni, ut eos qui laborant, adjuves. Veni, exspectata resurrectio. Veni, gaudium desideratum. Veni, sperata vitæ instauratio: veni, refrigerium ac latitia defectorum. Illuce, justitia Sul, tuæ bonitatis radios, iis qui in tenebris mortis sedent. Ostende gloriam tuam exsistentibus in tenebris. Contere inferni durissimas portas, ac æternos vectes, eosque libera quos ille compeditos habet. Confringe mortis aculeum. Dirumpe omnia devorantem inferni uterum. Hostem alliga; hostiles ac tibi adversarias destrue virtutes. Miserere, summe lu bone, eorum qui tenentur in vinculis. Miserere in crudelem respiciens captivitatem. nobis quidem, o Domine, adinventa est mortalitatis causa: a tua enimvero bonitate speratur misericordiæ liberatio. Mortem ipsi parturivimus; tu resurrectionem olim annuntiasti. Nos aperuimus portam, tute ut fortis clausurum promisisti. natura fuit negligentia, a le vero clementia. Tu, Domine, ineffabilem tuam illam in usum nostrum inclinationem nos docuisti. Tu tuis ſamulis eam inspirasti, eamque nos pridem in mundo pradicavimus. Cujus ostendimus symbola, eam a te benignitate præstandam flagitanus. Exsurge itaque propter miseriam tuorum pauperum 12. Libere age cum carne 18, qui incircumscriplus exsistis deitate. Accingere gladio tuo super femur tuum, potentissime". Induere nostram massam, qui operis cœlum nubibus 15, per quam nos in libertatem asseras; per quam adversarium ignominia traducas. Statue promissa. Da ut supplices, cito eventus aspiciant. Accipe, quam tibi in mediatricem prædestinasti ad ἐν ὀδύνῃ τὰ τῆς παροικίας. Οὐκ ἔστιν ἄλλη τῆς ἀπολυτρώσεως ἐλπίς, πλὴν τῆς πανευσπλάχνου σου συγκαταβάσεως· ταύτην διψῶσιν ἐγκατά κλειστοι ψυχαί· ταύτην ἐλπίζουσιν οἱ αἰώνιοι δεσμῶται. Παραγενοῦ τοίνυν, Κύριε, τοῦ σοῦ ποιήματος ἀντιληψόμενος. Εξεγέρθητι συγκα ταβάσει τοῦ πατρικοῦ σου θρόνου, ὁ πανταχοῦ παρών, καὶ τούτου μὴ ἀπολειπόμενος, καὶ δεῦρο τῶν καταπονουμένων εἰς βοήθειαν. Ελθέ, ή προσδοκωμένη ἀνάστασις· ἡ ποθουμένη χαρά ἡ ἐλπιζομένη ἀναβίωσις· ἡ ἀναψυχὴ καὶ εὐ φροσύνη τῶν ἀπορηκότων. Λάμψον, "Ηλιε τῆς δικαιοσύνης τοῖς ἐν σκοτίᾳ θανάτου καθημένοις τὰς τῆς σῆς ἀγαθότητος ἀκτῖνας. Ἐπίφανον τοῖς ἐν σκότει τὴν δόξαν σου. Σύντριψον πύλας ἀῤῥαγεῖς, καὶ μοχλοὺς αἰωνίους, καὶ τοὺς πε πεδημένους ἐξάρπασον. Σύνθλασον τὸ τοῦ θανά του κέντρον. Διάῤῥηξον τὴν παμφάγον τοῦ ᾅδου γαστέρα. Δέσμευσον τὸν ἀντίπαλον. Κατάβαλε τὰς πολεμίας καὶ ἀντικειμένας σαυτῷ δυνάμεις. Οίκτειρον, πανάγαθε, τοὺς ἐν δεσμοῖς κατεχομένους. 'Ελέησον πρὸς τὸ τῆς αἰχμαλωσίας ἀπιδὼν ἀνήλεον. Παρ' ἡμῶν, ὦ Δέσποτα, ἡ τῆς θνητότητος ἐξεύρηται αἰτία· παρὰ δὲ τῆς σῆς χρηστότητος ἡ τοῦ ἐλέους ἐλπίζεται ελευθερία. Ημεῖς τὸν θάνατον ὠδινήσαμεν· σὺ τὴν ἀνά στασιν προκατήγγειλας. ῾Ημεῖς θύρας ἐξηνεᾠξαμεν· σὺ ταύτην ὡς κραταιὸς ἐμφράξαι καθυπεσχέθης. Παρὰ τῆς φύσεως ἡ ἀπροσεξία, παρὰ δὲ σοῦ ἡ φιλανθρωπία. Σύ, Κύριε, τὴν ἄῤῥητόν που συγκατάβασιν ἡμᾶς ἐμυσταγώγησας. Σύ τοῖς οἰκέταις σου ταύτην ἐνέπνευσας, ἣν ἐν τῷ κόσμῳ προεκηρύξαμεν ἧς τὰ σύμβολα καθυπε δείξαμεν, ταύτην δή σε τὸν φιλάνθρωπον ἐξαιτούμεθα. ᾿Ανάστηθι τοίνυν τῆς ταλαιπωρίας ἕνεκεν τῶν πενήτων σου. Παῤῥουσιάσθητι μετά σαρκὸς, ὁ ἀπερίγραπτος τῇ θεότητι. Περίζωσαι τὴν ῥομφαίαν σου ἐπὶ τὸν μηρόν σου, δυνατέ. Περιβαλοῦ τὸ ἡμέτερον φύραμα ὁ περιβάλλων τὸν οὐ ρανὸν ἐν νεφέλαις· δι' οὗ τὴν ἡμετέραν ἐλευθε ρίαν ἀπεργάσῃ· δι' οὗ τὸν ἀντίπαλον παραδει γματίσεις. Στῆσον τὰ τῶν προῤῥήσεων· δὺς ταχείας κατιδεῖν τοῖς δεομένοις τὰς ἐκβάσεις. Λάβε τὴν εἰς καταλλαγὴν ἡμῶν προορισθεῖσαν σοι μεσίτιν. Παράγαγε τὴν ἄσπιλον ἀμνάδα, ἐξ ἧς τὸ τῆς φύσεως περιβαλλόμενος ἔριον, ὡραιό τατος ἡμῖν ὀφθήσῃ τοῖς ἐν τῷ σκότει. Ταύτην ὑπὸ σοῦ ἐντυπωθέντες ποικίλως ἀνεκηρύξαμεν ταύτης ενέχυρον ἐλευθερίας τὴν ἐλπίδα κατέχομεν· ταύτην προφητείαις προκατηρτίσαμεν ταύτην ἐγκωμίοις κατεποικίλαμεν· τὴν κοσμιότητα τοῦ γένους· τὸ ἐγκαλλώπισμα τῆς φύσεως· τὴν ἀψευδῆ τῆς ἀναστάσεως ἡμῶν προσδοκίαν· τὸ τῆς δεήσεως ταύτης εὐπαῤῥησίαστον στόμα. Οὕτω δήπου ἅπαντας δικαίους μεμνημένους ἦν ἰδεῖν, καὶ τὴν σωτήριον ἐπικαλουμένους τοῦ Δεσπότου παρουσίαν. Οὐδὲ γὰρ ἄλλη τις κατελείφθη τῆς ἀπολυτρώσεως ἐλπὶς ἢ αὕτη. Η΄. Τί δ' ἄν τις περὶ τοῦ προπάτορος Αδάμ ένα νοήσεις· πῶς ἀμυθήτους τὰς τῶν ὀδυνῶν αἰτίας ἔχων, reconciliationem nostram. Produc immaculatam agnam, ex qua naturæ lanam induens, speciosissimus nobis, qui in tenebris versamur, appareas. Hanc a te nos informati, varie prædicavimus. Ejus spem, libertatis pignus retinemus. Ilanc prophetiis præconcinnavimus. Hanc variis præconiis exornavimus: decorem generis, natura gloriationem, veram resu rectionis nostra exspectationem, ejus orationis plenum os libertatis. Sic videre erat universos justos memorantes, ac Domini salutarem adventum implorantes. Neque enim alia præter eum reliqua est spes ulla redemptionis. VIII. Quid vero quis de primo parente Adamo cogitaverit? Ut dolorum causas majores habens, " Thicn. 111, 34. 13 Psul. x1, 6. 13 Psal. xcult, 1. " Pal. sLI, 4. 15 Psal. CXLVI, 8.

ἡ τῆς παραφάσεως συναίσθησις, καὶ ἡ τῆς ἀποικίας καταδίκη· τό τε γυμνωθῆναι τῆς χάριτος, καὶ τῆς ἀφάτου τιμῆς ἀποῤῥαγῆναι, καὶ εἰς τὸ τῆς θνητό τητος καταπεσεῖν ἐπιτίμιον, ἐπώδυνον αὐτῷ τὸν αἰῶνα διετίθει· ἀλλὰ καὶ τὸν χορὸν τῶν ἁγίων ένα ρῶν συγκαθειρχθέντα, καὶ τὴν αἰτίαν τῆς καθείρ ξεως ἑαυτῷ περιαπτομένην ἐνορῶν, τί ἄρ᾽ ἔπασχεν; ὅσην τὴν ὀδύνην ὑπέμενεν; οἴας τὰς οἰμωγὰς ἀνέπεμπε; τίνα τὴν ἀθυμίαν εἶχε; Καὶ τίς ἂν τὰς αὐτοῦ κατ' εἶδος περιγράψαι δυνηθείη ολοφύρσεις; τὸν τῆς παρακοῆς θρήνον. τὰς τῆς καταδίκης ἀνίας τὸ λυπηρὸν τῆς τοῦ θανάτου τιμωρίας· τὸν διηνεκή τοῦ συνειδότος δικαστήν, ὃν διὰ τὸ γένος ἅπαν χαλεπῶς καταδικάζοντα προωρᾶτο. Οὐ γὰρ οὕτω δεινὸν ἡγεῖται τις, ὁπόταν μὲν αὐτὸς τῶν οἰκείων ἁμαρτημάτων δίκην δίδωσιν, ὡς ἡνίκα ταῖς αὐτοῦ συμπάσχοντας ἀβουλίαις, καὶ ἑτέρους κατανοοίτο. Εαυτῷ μὲν γὰρ εἰκότως ἂν ἐπιγράφων τὴν αἰτίαν τῆς τιμωρίας, εύλογον παρηγορηθήσεται· περὶ ὧν δὲ ἀφορμὴ καθίσταται τοῦ συμπάσχειν ἑτέρους ἀνευ θύνους εἶναι δοκοῦντας, τίνα τὴν παραμυθίαν εὑρί σει; Οὕτω δὴ καὶ ὁ προπάτωρ ἡμῶν, οὐ μόνον τὴν οἰκείαν κατωλοφύρετο ταλαιπωρίαν, ἀλλὰ, καὶ ὑπὲρ παντὸς ὠδυνατο τοῦ γένους, καὶ μᾶλλον ἢ περὶ ἑαυ τοῦ, ὅσον ἀπαρχὴν ἑαυτὸν τῆς τοῦ θανάτου κατενύει εἰσόδου τῆς ψήφου. Καὶ τί δεῖ τὴν αὐτοῦ ταύτην ὀδύνην εἰς θρήνων ἀφορμὴν καταλέγειν, παντὸς ὑπόθεσιν πένθους, την πρώην μονωδίας ύπερβαινού σης; Εἰ γάρ τις τὰς ἐλεεινολογίας ἐκείνας ἐπ' ὄψιν ἀγαγεῖν βουληθείη, ἂς ἔναγχος εκβεβλημένος έτραγώδησε τοῦ παραδείσου, εὑρήσει τὸ λεγόμενον ἀπαραμύθητον. Τί γὰρ οὐκ ἂν εἶπε; τίνα κοπετὸν οὐκ ἐκόψατο; τίνα θρηνωδίαν οὐκ ἔπλεξε; τάχα τοιούτους ταῖς οἰμωγαῖς ἀναμίξας τοὺς λόγους, οδυνηρές επεβόα, quan: ut consolationem admitterent, luctum lugeret ἀπαρηγόρητον είχε καὶ τὸ πένθος. Οὐ γὰρ δὴ μόνον inconsolabilem? Nedum enim deceptionis sensus, exsiliique damnatio, amissio item gratia, atque au ineffabili illo honore abruptum, majestatis divinæ reatum incurrisse, triste illi ac amarum sæculum faciebant; verum etiam cum sanctorum chorum pari secum ergastulo detentum videret, causanque detentionis ac carceris sibi ipsi lærere perspiceret, quidnam, rogo; patiebatur? Quidnam sustinebat doloris? Quosnam gemitus edebat? Quanam maestitia tenebatur? Quis vero ejus in specie ejulatus, stylo complecti queat? lamenta pro transgressione; moerorem pro damnatione; tristitiam pro mortis pœna? jugem conscientiæ judicem, quem severe admodum ac dure generis causa condemnantem prospiceret? nec enim grave adeo quis habeat, ut solus ipse, pro iis quæ peccavit, poenas luat, atque ut alios etiam in easdem, sua ipsius temeritate conjectos intelligat. Nam sibi quidem pœnæ causam ascribens, solatii aliquid congrua ratione percipiat: pro eo autem ut aliis, qui innoxii videantur, ejusdem secum pœnæ auctor exstiterit, quam demum consolationem inveniat? Sic sane et primus parens, non solum suam ipse deplorabat miseriam, verum etiam pro universo genere discruciabatur, tantoque amplius quam pro seipso, quo seipse, primitias, quibus mortis sententia ingressa esset, considerabat. Quid vero operæ pretium hunc ejus dolorem in lamentationum argumentum adlegere, antiqua nænia, omnem luctus materiam superante? Ut quis enim tristes illas lamentationes sub obtutum velit adducere, quas ille nuper paradiso ejectus lugubri planctu prosecutus est, rem inveniet omni majorem consolatione. Quid enim non dixit? Quem; non planctum egit? Quam nou panait lamentationem? Ejusmodi forte gemitibus verba commiscens, lugubriter acclamabat dicens: Θ'. "Ο οίας της μακαρίας διαγωγῆς, τὴν ταλαι πωρίαν ἀντηλλαξάμην! οἵαν τὴν παροικίαν κατε δικάσθην! Ο πονηρᾶς ἐκείνης καὶ ἀνοσίου συμ βουλῆς! "Ητις τὴν ἀπάτην συνέπλεξεν· ἦτις τὸν θανατηφόρον ἰὸν ἐν τοῖς ἐμοῖς ἐπανῆκεν ὡσίν! Ο φθονερᾶς καὶ μισοκάλου σκαιωρίας τῆς τὴν ὀλεθρίαν κομισάσης ἀγγελίαν! Ὢ γύναι, IX. O quam felici vitæ statu miseriam commutavi! Quali sum addictus exsilio! 0 malum illud profanumque consilium, quod deceptionem ac fraudem texuit; quod lethale virus meis auribus immisit! O livoris plenam, ac invidentiæ perversitatem, quæ exitiosum nuntium attulit! O mulier, quomodo acutum in nos gladium inferens, non intellexisti? Quomodo non perspexisti ferre te in lingua mortem? πῶς τὸ καθ' ἡμῶν ἡκονημένον ἐπιφέρουσα ξίςις Uiquid malum hoc excogitasti? Heu me! Quam xcceperam adjutricem, insidiatricem inveni. Quam bonis auxiliaturam sperabam, contrariorum auctricem perspicio. Membrum meum, exitiale telum: Quæ matrimonii jure juncta fueras in adjutorium, una expellendi consilium iniisti. Uiquid enim serpenti credidisti? Quamobrem vero relicto tuo capite, vaga, ac interitum asciscens circumisti? Quare subditorum cessisti consilio? Præfecti eramus ut animantibus brutis imperaremus, non earum jussi imperio parere: ut earum potiremur dominio, non ut illæ nostro. O deprecandam ac tristem mutationem! Qui imperii dignitate honestatus eram, subdi- ❗is inhonoratior exsisto. Qui regiam votestatem in- οὐ κατενόεις; πῶς ἐν γλώττῃ τὸν θάνατον εὐ συνεώρας βαστάζουσα; Τι τὸ χαλεπὸν τοῦτο ἐποίησας; Οίμοι! ἦν βοηθὸν ἐδεξάμην, ταύτην ἐπίβουλον εὗρον· ἣν συνεργὸν ἤλπιζον ἐν τοῖς καλοῖς, ταύτην τῶν ἐναντίων πρόξενον κατανοῶ. Τὸ ἐμὸν μέλος, ἀναιρετικὸν βέλος. Η εἰς βοήθειαν συνεζευγμένη, συνωθεῖν ἐμελέτησας. Τί γὰρ τῷ ὄρει ἐπείθου; τί δὲ τὴν σὴν ἐγκατα λείψασα κεφαλὴν, περιῆγες πλανωμένη, καὶ τὴν ὄλεθρον ἐπεισάγουσα; διατί τῇ τῶν ὑποχειρίων ὑπεῖξας συμβουλῇ; "Αρχειν τούτων ετέθημεν, μὴ ἄρχεσθαι ὑπ' αὐτῶν προσετάγημεν· βασιλεύειν αὐτῶν· μὴ γὰρ βασιλεύεσθαι ὑπ' αὐτῶν. "Ο τῆς ἀπευκταίας μεταβολῆς! Ο τῷ τῆς ἀρχῆς

ORATIO IN NATIVITATEM SS. DEIPARÆ. pura imaginis decore honestabar, inobedientiæ pudore operior. O amara verba, quæ invidiæ servierunt! O livorem, ingentem adeo gloriam praedatum; quique decorem abstulit meum! Qui vitam in paradiso agebam, operando ærumnis conficior. Qui libertate poliebar, tristis ac confusus ago. Quid mihi hoc accidit! Qui creatis, ac natura spectabilis, eidem impendio lamentabilis. Quomodo in me ipse impuli gladium? Quomodo mea ipse manu mortem mihi ascivi? O invidiæ crudelem noxam! 0 insperatam mutationem! Ab exuperantibus divitiis, in extremam dejectus sum paupertatem; a regni statu, ad privatam sortem. Ille ego sublimis, subjectis omnibus humilior sum; terribilis ille, meticulosus; inglorius, qui praclare gloria clarus eram. Nunc mihi volupas atque deliciæ, in molestum operis laborem cesserunt; quique gratia impinguatus eram, undequaque lacrymis difluo. Qui gloria indulus, nudus ago. Sine gloria, qui honore auctus; exsul, qui regno potiebar. Ubinam tandem es, o beata vita? Ubi voluptas immortalis? Ubi demoratio doloris expers? Quomodo tuus tibi custos ablatus est, o paradise divine, sanctaque regio ac possessio desiderabilis? Venite, una mecum luctum conferte. Pariter deplora universa terra quod tuan coronam amiseris; qnod tyrannus regem tuum dolo devicerit; quod latro eum, fraude, originali decore eruerit. Domine, Domine. justus es, et misericordia maxima plenum judicium istud tuum, tanquam clementia multa contemperatum. Nec enim pro meritorum ratione ego punior: non quas par esset penas luo, sed quæ multum absint, ut aquis ratio nibus meritis respondeant. Immensam enim misericordiam judicio temperasti. Summam quamdam mei curam, qui Deum offenderam. egisti. τὴν προσήκουσαν τιμωρίαν ἀποδίδωμι· ἀλλὰ γὰρ τῇ κρίσει τὸ ἔλεος ἐκέρασας· ἀνείκαστον τετιμημένος ἀξιώματι, τῶν ἀρχομένων ἀτιμότε- dutus eram, pelliceas tunicas indui. Qui velut purρος. ῾Ο τὴν βασίλειον περιβαλλόμενος ἐξου σίαν, τοὺς δερματίνους περιβέβλημαι χιτῶνας. Ο καθάπερ πορφυρίδι τῇ τοῦ κατ' εἰκόνα σεμ νυνόμενος ὡραιότητι, τῇ αἰσχύνῃ καλύπτομαι τῆς παρακοῆς. Ο πικρῶν ῥημάτων των διακονη σαμένων φθόνῳ! "Ω βασκανίας τῆς τοσαύτην ἀποσλ ησάσης δόξαν, τῆς τὴν ἐμὴν εὐπρέπειαν περιελούσης! Ὁ ἐν παραδείσῳ διαιτώμενος, ἐν εργασία ταλαιπωρούμαι. Ο παρρησίας ἀπολαύων, ἐν κατηφείς διατελῶ. Τί πέπονθα, ὁ περίβλεπτος τῇ κτίσει, πολυθρήνητος ταύ τῇ; πῶς κατ' ἐμαυτοῦ τὸ ξίφος ὤθησα; πῶς οἰκείᾳ δεξιᾷ τὸν θάνατον ἀπεσπασάμην [. ἐπεσ.]; Ο τῆς τοῦ φθόνου φονικῆς ἐπηρείας! Ὦ ἀνελπίστου μεταβολῆς! Εκ τοῦ ὑπερβάλλοντος πλούτουεὶς ὑπεραίρουσαν κατηνέχθην πενίαν· ἐκ βασιλείας εἰς ἰδιωτείαν. Ὁ ὑψηλὸς τοῖς ὑποτεταγμένοις, ταπεινότερος απάντων· ὁ φοβερές, περίφοβος· ἄδοξος ὁ ἐν εὐδοξία. Περιέστη μοι τῶν ἡ τῆς τρυφῆς ἀπόλαυσις εἰς πολύμοχθεν ἐργασίαν, καὶ ὁ τῇ χάριτι πιαινόμενος, ἱδρῶτι περιῤῥέομαι· ὁ τῇ δόξῃ ἐστολισμένος, γυμνός ἄτιμος, ὁ τετιμημένος· ἐξόριστος ὁ βασιλεύς. Ποῦ ποτε ἧς, ἡ μακαρία διαγωγή; ποῦ ἡ ἀνώλεθρος τρυφή; ποῦ ἡ ἀνώδυνος διατριβή; πῶς τὸν σὸν ἀπεσυλήθης φύλακα, ὦ παράδεισε θείε, καὶ χώρος ἅγιος, καὶ ποθεινὴ ἀπόλαυσις; Δευρό μοι τὸν θρήνον συνερανίσασθε. Συμπένθησον, ἡ ἐπίγειος ἅπασα κτίσις, ὅτι τὸν σὸν ἀφῄρησαι στέφανον· ὅτι δόλῳ τὸν βασιλέα σου ὁ τύραν νος ἐχειρώσατο· ἀπάτῃ τὴν ἀρχικὴν ὁ ληστής ἀπεξέδυσεν ὡραιότητα. Κύριε, Κύριε, δίκαιος εἶ, καὶ οἰκτιρμονικώτατόν ἔστι τὸ κρῖμα σου τοῦτο, ὡς πολλῇ συγκεκραμένον φιλανθρωπίᾳ. Οὐ γὰρ τὴν κατ' ἀξίαν ἐγὼ δίκην εἰσπράττομαι· οὐδὲ πολὺ τῶν ὀφειλομένων ἀποδέουσαν. "Απειρον περὶ ἐμὲ τὸν ἑπταικότα τὴν κηδεμονίαν ἐπεδείξω. Ι΄. Εδει οὖν, ὦ Δέσποτα, μὴ μόνον ταύτῃ με τῇ ἀποικίᾳ καταδικασθῆναι, ἀλλὰ καὶ ἐκ προσώ που πάσης τῆς γῆς εὐθὺς ἀφανισθῆναι τῷ προσήκοντι λόγῳ. Δι' ἀγαθότητα γὰρ μόνην ἐκ μὴ ὄντων εἰς τὸ εἶναί με παρήγαγες. Ὑπὲρ πᾶσαν τὴν ἐπίγειον ἐτίμησας κτίσιν. Ψυχὴν μοι νεαράν ἐδημιούργησας. Λόγῳ προέκρινας· σοφίᾳ κατεκόσμησας· καὶ οὐδὲν ὑπὲρ τούτων ἁπάντων εἰς ἀπολογίαν ἔχοντι προβάλλεσθαι, μειζόνως σὺ τὰς δωρεὰς ἐπηύξησας. Κατ' εἰκόνα σὴν καὶ ὁμοίωσιν κατεσκεύασις. "Αρχοντα καὶ βασιλέα τῶν ἐπὶ γῆς ἀνεκήρυξας. Πάντα τῇ χειρί μου καθυπέταξας, καὶ τῇ αὐτεξουσιότητι τὴν τῶν πρακτέων ἐκλογὴν ἐγκατέλιπες. Τῶν ἀπείρων τοίνυν τούτων ἀγαθῶν, καὶ τῆς ἀφάτου κηδεμονίας ἀμνημονήσας ἐγὼ, τὸ ἀνεπαχθὲς τῆς ἐντολῆς σου παρέβην· ἀγνώμων περὶ σὲ τὸν εὐεργέτην ἐγενόμην· παρήκουσα τοῦ σωτηρίου νόμου· ἐμαυτοῦ τὸν ὄλεθρον περιεποιησάμην, καὶ διὰ τοῦτο κατ' ἐμαυτοῦ τὴν ψῆφον ἐξάγω· κατ' ἐμαυτοῦ τὴν ἀποτομίαν ἀποφαίνομαι. Μεῖζον τὸ X. Οportebat ergo, ο Domine, ut nedum exsilio hoc damnarer, verum etiam ut statim a facie universæ terræ exterminarer, justa quidem ratione. Sola enim bonitate ex nihilo produxeras; terrestri omni natura amplioribus honoribus auxeras; aninam intellectus facultate præditam mihi creaveras; rationis privilegio donaveras; sapientia perornaveras: cumque nihil suppeteret, quod pro iis defensionis titulo proferre possem, majorem tu in modum munera auxeras. Ad imaginem tuam et similitudinem feceras; principem ac regem, eorum quæ sunt super terram, creaveras; omnia mihi in manu subjeceras, liberoque arbitrio agendorum electionem reliqueras. Immensorum itaque horum bonorum immemor ego, mandatum nihil grave transgressus sum. Factus sum in te beneficum, ingratus: inobediens fui. salutari tuæ legi. Mihi ipsi interitum conscivi, eoque adversus me ipse sententiam profero. Adversum me judicium durum pronuntio. Majus est peccatum meum retributione. Deficiunt pœnæ a condigna, ac quæ par esset, ultione. Exsuperanter enim scaturit

tua misericordia, Domine, ac supereffluunt clementia ἁμάρτημα τῆς ἀνταποδόσεως. Επιλείπουσιν αἱ cc benignitatis.divitiæ. XI. Talia forte prinus ille generis parens proloquebatur, sicque, ut videtur, ejulatibus habebat: quin multo plura, ac si qua doloris magnitudo cogebat, ca promebat. Verum conversa est tristitia in laetitiam, plenaque doloris mestitia, in pristinam cessit jucunditatem. Siluerunt gemitus, apparuitque laudatio in gratiarum actionem effusa. Venit nam - que exsultatio. Illuxit gaudium. Nam pignora quidem proposita sunt, sponsaque innupta præelecta. Productum est atque paratum hodierna die pala. tium. Ο praesentis latitiæ gratiam! Ο diei hodierna jucunditatem Quam claris gratiæ radiis varie illustratur! Quam sol eximie pulchros ostendit roseos radios, ac limpidissimo in terram inspexit lumine, cum solis justitiæ ferculum structum est! Quam mundo lætissima luce collustratum est cœlum, glorioso illo ac capaciori adveniente Colo! Quam nubes lætitiam stillabant, cum imbris illius vitalis nubes, prbis finibus explicaretur! Quam sanctus locus, ac gloriosi lares, ubi edita est Dei sanctificatio! ubi domus gloria fundata, ubi præsanctum ac incomprehensibile templum exstructum est! Quam divinum tunc libertatis pignus accepit terra, desiderabilem illam ac sanctam terram, mundi instaurationis causam, per quam spinarum diris liberata, benedictionis fructus edidit! Beata ( domus, quæ spiritale tabernaculum produxit! Ter beatum parentum decus, qui illam, quæ sola est gloriosa, sint gloriam sortiti! Honorabilis contribulium in genealogia assumptorum nuncupatio; divino amatu dictæ diei hujus prophetiæ. Gloriosa partus indicia. Desiderabiles fasciæ, quæ regalem susceperunt purpuram. Benedicte manus, quæ universorum contrectaverunt Reginam. Quam pulchra tunc nostræ salutis surgentia symbola! Quam tuuc creatura, ineffabili replebatur latitia! Exsultabant angelorum chori. Sancta sanctorum ad eam suscipiendam parabantur, quæ sola sanctificatio exsistit. τιμωρίαι τῆς προσηκούσης καταδίκης. Υπερ βλύζει γὰρ τὸ σὺν ἔλεος, Κύριε, καὶ ὁ τῆς - λανθρωπίας ύπερχεῖται πλοῦτος. ΙΑ'. Τοσαῦτα τυχὸν κατολοφυρόμενον λέγειν εἰκὸς τὸν προπάτορα· μᾶλλον δὲ πολλαπλασίονα, ὅσα προάγειν τῷ τοῦ πάθους κατηνάγκαζε μέγεθος. Αλλ' ἐπανῆλθεν ἡ λύπη πρὸς εὐφροσύνην, καὶ ἡ κατώδυνος ἀθυμία, εἰς τὴν πάλαι μετεποιήθη εὐ εύ θυμίαν. Κατεσιγάσθησαν οἱ στεναγμοί, καὶ τῆς εὐχα ριστίας ἀναφαίνεται δοξολογία. "Ηλθε γὰρ ἡ ἀγαλλία σ.ς· ἐπέλαμψεν ἡ χαρά. Καὶ γὰρ τὰ μὲν ἐνέχυρα προτέθειται, καὶ ἡ ἀνύμφευτος προκέκριται νύμφη· τό τε παλάτιον παρήκται, καὶ εὐτρέπισται σήμερον. "Ω χάριτος τῆς νῦν εὐφροσύνης! "Ω φαιδρότητος τῆς παρούσης ἡμέρας! Ως διαυγέσι ταῖς τῆς χάριτος ἀκτῖσι καταποικίλλεται! Ως ὑπερφασις αἱ ὧραι, ἐν αἷς ἡμῖν ἡ τοῦ φωτὸς ἀνέτειλε νεφέλη! Ως ὑπερωραῖα ῥοδοειδή καθυπέδειξε κάλλη ὁ ἥλιος, καὶ φανοτάτῳ τῇ ὑπ' οὐρανὸν διέκυψε φωτὶ, ἡνίκα, τὸ τῆς δικαιοσύνης τοῦ Ἡλίου όχημα κατεσκευάσθῃ! Ως φαιδροτάτῳ κόσμῳ ὁ οὐρανὸς περιελάμπετο, τοῦ δεδοξασμένου, καὶ εὐρυχωροτέρου παραγενομένου οὐρανοῦ! Ὡς εὐφροσύνην αἱ νεφέλαι κατέῤῥαινον, ὅτε ἡ νεφέλη τοῦ ζωπαρόχου [/. ζωοπαρ.] ύετοῦ τοῖς πέρασ ἐφη πλοῦτο! ὡς ἡγιασμένος ὁ τόπος, καὶ δεδοξασμένη ἡ ἑστία, ἔνθα τὸ τοῦ Θεοῦ ἀπεκυήθη ἁγίασμα· ἔνθα ὁ οἶκος ἐθεμελίωσε τὴν δόξαν· ἔνθα ὁ ὑπεράγιος καὶ ἀκατάληπτος ᾠκοδομήθη ναός! Ως ἀῤῥαβῶνα θεῖον τῆς ἐλευθερίας ἡ γῆ τότε τὴν ἐπιθυμητὴν καὶ ἁγίαν ὑπεδέξατο γῆν, τὴν τοῦ καινισμοῦ τῆς κτί σεως αἰτίαν, δι' ἧς τῆς ἀκανθώδους ἀρᾶς ἀπηλλάγη, καὶ εὐλογίας καρπούς προενήνοχε! Μακάριος ὁ οξ κος ὁ τὴν νοητὴν προτάξας σκηνήν! Τρισμακάριον τὸ τῶν τεκόντων κλέος, ὡς τὴν μόνην δεδοξασμένην κληρωσαμένων δόξαν! Τετιμημένη τῶν γενεαλογου μένων συμφυλετῶν ἡ προσηγορία· θεόπνευστοι τῆς παρούσης ἡμέρας αἱ προῤῥήσεις. Δεδοξασμένα τα τοῦ τόκου μηνύματα. Πεποθημένα σπάργανα τὰ τὴν βασιλικὴν δεξάμενα πορφύραν. Εὐλογημέναι αἱ χεῖρες, αἱ τῆς τῶν ὅλων προσψαύσασαι βασιλίδος. Ως λαμπρά τηνικαῦτα τὰ τῆς σωτηρίας ἡμῶν διανίσχοντα σύμβολα! ὡς ἀνεκλαλήτου τότε ἡ κτίσις ἐπληροῦτο τῆς εὐφροσύνης. Αἱ τῶν ἀγγέλων ἠγαλλιάσαντο χορεῖα,· τὰ τῶν ἁγίων Αγια πρὸς ὑποδοχὴν τοῦ μόνου ἁγιάσματος ἐξηυτρεπίζοντο. XII. Omnia ergo tunc exsultabant editie prolis gaudio; verum modo supereffluit facta tune gratia. Superabundat lætantium jugis jucunditas. Abundantius exundant perennis gaudii flumina, totamque terram in orbem gyrantia, inexhaustam restagnant gratiam. Aperta enim est bonorum abyssus, ac pro hujus fluentorum ratione, gratas pariter scaturigines influit. Nunc derivantur naturæ rivi divites misericordiæ. Copiosam virtutum segetem, rationales valles fructificant. Nunc aperiuntur inviolabiles thesauri. Nunc regni panduntur portæ. Nunc una ratione præditorum digna illa agitur chorea. Modo terrenis conserta sunt cœlestia. Nunc pariter exsultant angelorum ordiues. Nunc intelΙΒ'. Πάντα τοιγαροῦν ἐπαγάλλετο τῇ κυηθείσῃ τότε· ἀλλ᾽ ὑπερεκχεῖται νῦν ἡ τότε χάρις. Υπερπλεονάζει τῶν εὐφραινομένων ἡ ἀδιάδοχος θυμηδία. Ὑπερεκβλύζουσι τῆς ἀενάου χαρᾶς οἱ ποταμοί, καὶ κύκλῳ πᾶσαν τὴν ὑπ᾽ οὐρανὸν περιθέοντες, πλημ μύρουσιν τὴν ἀνεξάντλητον χάριν. Διηνοίγη γὰρ ἡ τῶν ἀγαθῶν ἄβυσσος, καὶ ταῖς ταύτης αναλόγως προχοαῖς τοὺς κεχαρισμένους συνεπιβάέει κρουνούς. Ὀχετηγεῖται νῦν τῇ κτίσει τοῦ ἑλέους ὁ πλούτος. Καρποφοροῦσε τὴν τῶν ἀρετῶν ἀφθονίαν αἱ λογικαί κοιλάδες. Νῦν οἱ ἀσύλητοι διανοίγονται θησαυροί. Νῦν αἱ τῆς βασ λείας ἀναπετάννυνται πύλαι. Τον μία τῶν λογικῶν ἀξία συγκροτείται χοροστασία. Αρτι τοῖς ἐπιγείοις τὰ οὐράνια συνήρμοσται. Νῦν

ORATIO IN NATIVITATEM SS. DEIPARE. ἀγγελικαὶ συνεπαγάλλονται τάξεις. Νῦν αἱ νοερα lectrices naturae commiuni nobiscnn gloria tripuφύσεις τῇ μεθ᾿ ἡμῶν συγχορεύουσι δόξῃ. Οὐρανὸν γὰρ τὸν σὸν ναὸν καὶ τὰ ἐν αὐτῷ τελούμενα οὐράνια κατανοοῦσι. Συνείρουσιν ἡμῖν τὰ εἰς Θεὸν εὐχαρι στήρια. Τοὺς τοὺς τοῖς ὑμνηταῖς συνεξάδουσιν ἐπαίτους. Τῇ ὑπερφώτῳ σου συναστράπτουσι φαιδρότητι, καὶ τὸ τερπνὸν τοῦ νοητοῦ φωτὸς τῇ νοητῇ ἀπαστράπτουσιν αἴγλῃ. Ἀλλὰ πρὸς τὴν τῆς ἀποκυήσεως ἡμᾶς ὁ λόγος ἐκκαλεῖται χαράν, καὶ τῇ κυούσῃ συν δ επαγάλλεσθαι, καὶ συμπανηγυρίζειν προτρέπεται. Οὕτω γοῦν ἡ δικαιοτάτη τῶν μητέρων 'Αννα την ἀσύγκριτον ἀποκυήσασα μητέρα, πρός τε τὴν οἰκείαν ἅπαντας συγκαλουμένη χαρὰν, ἀπὸ τῆς ἀνωτάτω και νοερᾶς ἄρχεται μετακλήσεω;. ΙΓ-ΙΔ'. Δεύρο τῶν ἀσωμάτων ἐπιδημήσασα, φησὶ, χοροστασία, ἁρμόδιον σὺν ἐμοὶ τὴν πρὸς τὸν κοινὸν Δεσπότην ἀπήχει δοξολογίαν. "Αγε τῆς ἐμῆς καρποφορίας κήρυκες, τὴν ὑπὲρ ταύτης τῷ δεδωκότι διαπορθμεύσατε εὐχαριστίαν. Δεῦρο τοῦ γένους ἀρχηγέτα, εἴτὶς ἐστιν αἴσθησις ἀνακαλούμενος, πρὸς τὴν κοινὴν παραγενοῦ θυμηδίαν· ᾖ καὶ τὰ τῆς προελπισθείσης ἀνακλήσεως κατανόησον ἐνέχυρα· τὸ τῆς ἀρᾶς τοῦ δεσμοῦ λυτήριον· τὸ τῆς ἀϊδίου χαρᾶς προοίμιον· τὴν τῆς μωρᾶς Lego μακρᾶς] καταδίκης ἐλευθερίαν. Ηκε τῆς τῶν ὠδίνων ὀδυνηρᾶς ἀπαλλαγῆς τὰ σύμβολα κομισομένη, προμήτορ. Δεῦρο, τῶν τῆς λύπης διαῤῥηχθέντων χειρογράφων τὰ εὐαγγέλια προκομίζου. Η τῶν προπατόρων καὶ δικαίων παρέστω χορεία, καὶ τὴν τῆς ἐκβάσεως ἀρχὴν τῶν ἐν ἐλπίσιν ἀγαθῶν κατανοείτω. "Αγε, τῶν προφητῶν ἡ διαπρύσιος συμφωνία, τῆς τῶν χρησμῳδηθέντων ἐπαγγελίας τὸ πέρας ήδη καταβαλλόμενον θέασαι· τὰς προῤῥήσεις ἐπ᾽ εὐθὺ προϊούσας· τοὺς τύπους εἰς ἀλήθειαν, καὶ τὰ αἰνίγματα εἰς πράγματα μετακήρυττε. Δεύρο, προπάτορ Δαβίδ, τῇ ἐκ σῆς ὀσφύος ἀναδεδομένη συνεπα γάλλου, ἀδρυνομένῃ· τὸ βασίλειον ἐκ βασιλικῆς ἀνεβλάστησε στέλεχος. Αἱ ἀψευδείς ορκωμοσίαι τὸ πέρας εἰσδέχονται· ὁ βασιλικώτατος προτέ Θειται θρόνος. Τὸ ἀκατάλυτον τεθεμελίωται παλάτιον. Η βασιλὶς καὶ θυγάτηρ, τὴν ἀκοὴν ὑποθεῖσα, τὴν πατρώας ἐπαίουσά σου φωνῆς, ὑπεράνω τῆς φυσικῆς ἀνάγκης ανήρτησεν ἑαυτήν. Οὐ δεσμεῖται τῷ πατρῴῳ νόμῳ, πρὸς τὴν τῶν τεκόντων συμπάθειαν. Επιλανθάνεται τῶν ἀνθρωπίνων, καὶ ἐν τοῖς αὐτῶν ἰδίοις τελοῦσα. Τῷ τοῦ βασιλέως καθαρωτάτῳ συνδέδεται πόθῳ. Πρὸς τὴν αὐτοῦ ἐπιθυμίαν τὰ οἰκεῖα τῆς καθαρότητος ηὐτρέπισε κάλλη. Επιποθεῖ ταῦτα ὁ βασιλεύς. Επιτέρπεται ταῖς τῆς ἁγνείας ὡραιότησιν· ἐραστὴς γὰρ τῆς ἀθιγοῦς καθέστηκεν καθαρότητος ώραιότητος. Καὶ γὰρ ταύτης μᾶλλον ἐρᾷ μόνης, ὡς τῷ ἀκροτάτῳ ἐκείνης κεκοσμημέ της. Λιτανευέτωσαν οἱ ἐν θεοπτίαις πλούσιοι τὸ αύτης ἐπιπόθητον πρόσωπον. Τὴν ἐναπόθετον αὐτῆς διανυμνείτωσαν δόξαν. Τὸν ἀποῤῥήτως ἐν 16 Psal. Liv, 11. PATROL. GR. CXXVII. diant. Tuum enim templum, cœlum habent, ac quæ in eo celebrantur, colestia reputant. Gratiarum in Deum actiones nobiscum conserunt. Tuas laudes una cum laudantibus concinunt. Vincenti lucem lato tuo splendere pariter refulgent; lucide que spiritalis dulcedinem, spiritali micatu effulgent. Enimvero, nos sermo ad nativitatis gaudium evocat, utque cum puerpera pariter exsultemus, ac festum agamus diem, admonet. Sic ergo omnibus matribus justitiae laude prælata Anna, quæ matrem edidit universis incomparabilem, universos ad gaudii sui communionem invitans, a supernis ac spiritalibus invitationem inchoat. Tum XIII-XIV. Venite, accedite, spiritalium sacrati,chori; concinnamque mecum communi Domino resonate Laudationem. Εia vos, mei parlus præcenes, gratiaγιο eo actiones dalori afferte. Veni, dus generis, si quis sensus est, revocans excitansque, communi intersis jucunditati: euque olim sperulæ reparationis perspice pignora: vinculum maledi ctionis solutum: sempiterni gaudii exordium: concessam a longa maledictione liberationem. Veni, prima parens, dolorum partus sublatorun symbola referens: Adesdam, dirupti tristitiæ chirographi faustum nuntium, prior recipe. Adesto, proaborum ac justorum choreu, primosque bonorum in spe positorum eventus intelliges. Ades, prophetarum clara consensio; oraculis editarum promissionum jactum jam fundamento finem aspice; pradictiones reda precedentes: figuras in veritatem, ac anigmata in res conversa, pradica. Veni, purens David, cum ea exsulta, quæ de tuis lumbis magnifica prodiit. Regalis ex regali slipile surculus germinavit. Vera juramenta finem accipiunt. Summe regalis productus est thronus. Palatii insolubilis fundamenta jacta sunt. Regina, filiaque aurem iuclinans ac palernam tuam audiens vocem, natura se necessitate superiorem effecit. Handquaquam paterna alligata est legi, ut sæculi kujus rebus afficiatur. Obliviscitur humana, tametsi in iis agat quæ sunt hominum propria. Devincta est mundissimo Regi, desiderio. Ad ejus cupiditatem sua ipsius puritatis decora comparavit. Hac Rex concupiscit. Delectatur castitatis pulchritudine: illibalœ namque puritatis ama· lor est. Unam quippe illam universis impensius amat, tangram summa illa ornatam. Deprecentur in divinis visionibus divites vultum ejus desiderabilem. Internam ejus dilaudent gloriam. Arcana ratione in ea occultum mundum magnificent. Deauratis Spiritus illustrationibus variegatam stolam honori habeant. Externam illi adjacentem virtutum gratiam stupeant. Præparate futuras ei comites virgines. Faces gestantem præaptate chorum. Sanctorum omnium Reginæ vias in templum, perornate. Ejus pro ascensu laudationes prævie concinnate. Ecce enim promissa illa exhibita est; dataque aplatus,

datori reddenda. Venite porro qui e tribubus etiam- αὐτῇ ἐγκεκρυμμένον μεγαλυνέτωσαν κόσμον. mum superstites, sterilitatis quondam probrum obje. cistis; felici prolis editione depulsum videte vituperium. Venite, magna auctam prole, orbam prole matrem aspicile. Una vos, familia, exsultate, videntes paternam spem evenisse. Gaudete, contribules, ac generis socii, communem gloriam recipientes. Cum jam mihi, tum universis socia lætitia coepulemini, qui ab sterili agro superefluentes divitias colligalis: qui fontem e sicca petra scaturientem videatis; qui sterilitatis uberes fructus, qui probrorum succedaneam præclaram laudem, qui supra vola orationis finem, olimque promissam generi benedictionem, in efca natura impletam. Τὴν διαχρύσοις ταῖς τοῦ Πνεύματος ἐλλάμψεσε πεποικιλμένην περαιρέτωσαν στολήν. Τὴν ἔσω θεν αὐτῇ τῶν ἀρετῶν περικειμένην καταπληττές σθωσαν τερπνότητα. Εὐτρεπίζετε τὰς συνεψ μένας αὐτῇ παρθένους. Τὸν λαμπαδηφόρον προκαταρτίζετε χορόν. Τὰς ἐν τῷ ναῷ τῆς τῶν ἁγίων ἁπάντων βασιλίδος κατακοσμεῖτε πορείας. Τὰς ἐπιβατηρίους αὐτῆς προαρμόζετε δοξολογίας. Ἰδοὺ γὰρ ἡ ὑποσχεθεῖσα παρεσχέθη· καὶ δεδομένη, ἀντιδίδοσθαι τῷ δεδωκότι εὐτρεπίζεται. Δεῦτε δὴ, καὶ τῶν φυλῶν οἱ περιόντες ἔτι, οι τινές ποτε τὸ τῆς ἀτεκνίας ὄνειδος επετρέψατε τῇ εὐτεκνίᾳ τὸν μῶμον ἀποτριβέντα κατίδετε. Δεῦτε, μεγαλύτεκνον, τὴν ἄτεκνον θεάσασθε μητέρα. Συνεπαγάλλεσθε, πατρια), τὴν πατρώαν ἐκβεβηκυῖαν ἐλπίδα καθορῶσαι. Χαίρετε, συμφυλέται, καὶ τοῦ γένους μέτοχοι, τὴν κοινὴν εἰ κληρίαν ἀπειληφότες. "Ηδη καὶ τῇ ἐμῇ καὶ πάντων συνευωχήθητε εὐφροσύνῃ, τὴν ἐξ ἀκάρπου χώρας ὑπερβλύσαντα συλλεγόμενοι πλοῦτον· τὴν ἐξ ἀνίκμου πέτρας ἀναδεδομένην θεώμενοι πηγήν· τὴν τῆς στειρώσεως εὐκαρπίαν· τὴν τῶν ὀνειδισμῶν εὐφημίαν· τὸ ὑπὲρ ἐπίτευξιν πέρας τῶν προσευχῶν, καὶ τὴν τῷ γένει προϋποσχεσθεῖσαν εὐλογίαν ἐν ἀπορίᾳ τῆς φύσεως παραγενομένην. XV. In eum modum dilaudans mater, ac intus animo repositam laetitiam, gratiarum ejusmodi actione prodens, iis quæ deinceps mirabilia secuta sunt, ad potiorem quemdam, eumque congruum eogitatum provexit. Septem enim, contra ætatis rationem, gressibus, senus menses nata, qua nova secutura forent, certo conjiciens, moras ac locumi quo agat, Dei tabernaculo definit. Vivit enin, ait, Dominus Deus meus, non ambulabis in terra hac, donec offeram te in templo Domini. O quam Deus matri gratiam illuxit! Ο Spiritus instinctu sapientissimeque decretum judicium! Mirabilia, inquit, sunt, quæ te contingunt, filia. Nova ac exspectatione majora in te ostensa magnalia. Congrua exspectanti te moræ, prævia illi exhibita indicia. Non ergo licet ut in communi terra stes. In sucrum adduceris locum, tanquam excelsum ac elevatum domicilium, Dominico inservi templo. Locus illibatus præcastos suscipiat pedes. Nihil communis vitæ ratio incontaminatam columbam conservet, quam ego componam, tanquam promissis finem imponens. Fecit enim, inquit, mater ejus oratorium in cubiculo, nec quidqnam commune aut immundu:n per illud sinebal transire. Par namque erat ut seorsim electum sacellum sacratis ac dicatis Deo penetralibus conversaretur. Par erat ut secuturis mirabilibus, congrue ei res infantiæ procederent, quæ nova ac siugulari dignitate honestata esset; ei, inquam, qua una humani totius generis, supreman præsidentiam sortita esset: nihil quidem illa eo exempla, ac minus homo; incomparabilem tamen supra creata omnia gloriam consecuta. Sic sane sancia illa ac magnifica mater: pater vero sensibus conspicua hilaritate, spiritalem exhibens jucunditatem, etiam processu temporis una promoventem lætitiam opere demonstravit. Locum enim magnificum ac varium adornans, cum dulcissimis epulis, impensioris gaudii suavitatem sacerdotibus ΙΕ· Οὕτω τῆς μητρός δοξολογούσης, καὶ τὴν έναποκειμένην εὐφροσύνην τῇ εὐχαριστία παραδει κνύσης, πρὸς κρείττονα τινα καὶ κατὰ λόγον διά νοιαν τοῖς ἐπιγινομένοις ἀνήγετο παραδέξοις. Τοῖ; γὰρ ἑπτὰ παρ' ἡλικίαν ἐξαμηνιαίοις βήμασι τὸ και νοφανὲς τῶν ἐσομένων τεκμηραμένη, τήν τε διατριβὴν καὶ διαγωγήν τῇ τοῦ Θεοῦ σκηνῇ ἀφορίζει, καὶ, Ζῇ, φησὶ, Κύριος ὁ Θεός μου, οὐ μὴ περιπα τήσῃς ἐν τῇ γῇ ταύτῃ, ἕως ἂν ἀπάξω σε ἐν τῷ ναῷ Κυρίου. Ο τῆς θεόθεν ἐλλαμφθείσης τῇ μη τρὶ χάριτος! Ο πνευματοκινήτου καὶ σοφωτάτ της κρίσεως! Παράδοξα, φησί, τὰ περὶ σὲ, τέκνον. Ξένα καὶ παρὰ προσδοκίαν τὰ ἐπὶ σοὶ παραδει κνύμενα μεγαλεῖα. Κατάλληλα τῇ ἀπεκδεχομένῃ σε διατριβῇ τὰ προϋποφαίνοντα ταύτην τεκμή ρια. Οὐ τῇ κοινῇ γοῦν ἐνόν σοι παρίστασθαι γα Πρὸς τὸν ἱερὸν ἀπαχθήσῃ τόπον, ὡς ἐξῃρημένον ἐναύλισμα. Τῷ Δεσποτικῷ καθυπηρέτει να. Αθιγής χώρος, καὶ τοὺς ὑπεράγνους ὑποδεχές σθω πόδας. Ακοινώνητος διαγωγὴ τὴν ἀκηλίδω τον διατηρείτω περιστερὰν, ἣν ἐγὼ παρασκευάσω, ὡς ταῖς ὑποσχέσεσι τὸ πέρας ἐπιτιθεῖσα. Εποίησε γάρ, φησίν, ἁγίασμα ἡ μήτηρ αὐτῆς ἐν τῷ κοιτῶνι, καὶ κοινὸν καὶ ἀκάθαρτον οὐκ εἴα διέρχεσθαι δι' αὐτοῦ. Ἐχρῆν γὰρ τὸ διακεκριμένο, τέμενος, ἐν ἀφιερωθεῖσιν ἐνδιαιτάσθαι ταμιεύεις. Εδει τοῖς ἑπομένοις παραδόξεις καταλλήλως τὰ τῆς νηπιότητος προβαίνειν τῆς παραδόξῳ τετιμημένης ἀξιώματι· τῆς μόνης τοῦ ἀνθρωπείου γένους τὴν ἀνωτάτω κεκληρωμένης προεδρίαν· τῆς τούτου μέν μὴ ἐκστάσῃς, ὑπὲρ πάντα δὲ τὰ κτίσματα δεδοξασμένης ἀσυγκρίτως. Οὕτω μὲν ἡ ἱσία καὶ μεγαλ ψυχος μήτηρ· ὁ δὲ δὴ πατὴρ τῇ αἰσθητῇ φιλοφρο σύνῃ τὴν νοητὴν παρίστησι θυμηδίαν, καὶ τῷ προϊόντι χρόνῳ τὴν συνεπιδιδομένην ἔργῳ καθυπέφαινεν εὐφροσύνην. Τόπον γὰρ καὶ μεγαλοπρεπῆ, καὶ ποικ τον παρασκευάσας, τοῖς τῶν ἐδωδίμων ἡδίστοις τὸ τῆς περιχαρείας γλυκύτατον τοῖς ἱερεῦσι καὶ διδα

ORATIO IN NATIVITATEM SS. DEIPAR.E σκάλοις συμπαρετίθει. Τούτου; γὰρ δὴ συγκεκλη- ac magistris apponit. Invitatos cnim discumlare μένους ἀνακλίνας, τῷ φαιδροτάτῳ τῆς γνώμης κατα γλυκαίνει μᾶλλον, ἢ τοῖς διαφόροις τῶν ἡδέων, ᾿Αλλὰ γὰρ καὶ θεία τις ἦν ἡ καθηδύνουσα τότε την εὐωχίαν χάρις, ἥτις τὸ ὑπεργλυκύ τε καὶ ἀκόρεστον ὑπεδήλου τῆς τεχθείσης, καὶ τὴν ἐσομένην δι' αὐτῆς ἀδιαφόρητον προανεκήρυττε τῆς θεογνωσίας ἡδύτητα. Οὕτω τοίνυν μεγαλοπρεπῶς ἑσταθέντας, καὶ ἡ τοῦ Πνεύματος τοὺς κατ' ἀξίαν αὐτῶν ἐμφορεί χάρις, δι' ὧν τῇ προταθείσῃ δεήσει τὰ δι᾽ ἦν αὐτῇ προσήγετο μεγαλεία κατεμήνυεν. Αχθείσης γὰρ ἐπ' ἀγκαλῶν φερομένης ἐπὶ τῆς εὐωχίας τῆς κοινῆς ἁπάντων εἰφροσύνης, τῆς μόνης ἀστείῳ καὶ ἀσυγκρί των καταλαμπομένης κάλλει· τῆς τὴν ἀνόθευτον περικειμένης ώραιότητα· τοῦ εὐγενοῦς τοῦ γένους βλαστήματος· τῆς εὐθαλούς παραφυάδες της φύσ σεως· τῆς τοῖς συμβόλοις τῆς ἀδιαδόχου φαιδρυνομένης χαρᾶς· τῆς τοὺς θησαυροὺς τῶν ἀγαθῶν, καὶ τὸν τῆς εὐλογίας ταμιευσαμένης πλοῦτον, καταπλήττονται μὲν πρῶτον τῷ θεοειδεῖ ταύτης οἱ ὁρῶντις κάλλει· θυμηδίας δὲ αὐτίκα χαριεστάτης ἡ εὐωχία πληροῦται, πάντων αὐτοῖς τῶν παρόντων συνησθέντων ἐπίσης· καὶ τῶν μὲν κεχαρισμέναις δεξ:ουμένων φωναῖς· τῶν ἱερέων δὲ, κρείττοσι ταῖς πρὸς τὸ θεῖον εὐχαριστίαις τὰ τῆς θεοπνεύστου συναναφερόντων ίκεσίας ῥήματα· ταῦτα δὲ τοιαῦτά τινα προτείνετο, ὡς προφητεία, δηλαδὴ τῶν ἐσομένων είναι βεβαιοτάτην νομίζεσθαι. faciens, animi ingenti kætitia, quam delicata dapium varietate magis delectabat. Sed et divina quæeda 1 gratia ci tunc convivio dulcorem affumlebat, que nimirum cditæ puelle supra modum dulces mores, ac insatiabile desiderium habentes, declararet, ac per eam, universis perviam, promiseuamque futuram scientiæ Dei dulcedinem prænuntiaret. Sia ergo magnifice epulatos, Spiritus quoque adimplet gratia, si qui ex illis digui erant, quibus porrecta oratione, ejus propter quam ipsi offerretur, umagualia ostendit. Illata enim convivio in uluis gesta, communi universorum lætitia: ea, inquam, quæ sola eleganti ac incomparabili decore splen:leret; quæ sincera specie prædita esset; nobili illo surculo generis; virenti illo naturæ stolone: semipiterui illa gaudii symbolis exhilarata; illa, qua bonorum thesauros recondidit, ac benedictionis divitias: primum obstupescunt, augusti, ac diviDum quid habentis, ejus decoris aspectu; tum statim convivium suavissima jucunditate repletur, universis perinde convivis invicem gratulantibus: ac aliis quidem gratis vocibus excipientibus; sa· cerdotibus autem, potioribus gratiarum actionibus, inspirate a Deo supplicationis verba pariter referentibus; lac, ac ejusmodi quaedam premebantur, ut certissima futurorum prophetia viderentur. XVI. Nam alii quidem, Deum patrum invocantes, puellam benedicere, ac sempiternum ei nomen præbere precabantur: alii vero suo, Deum celsita - tum, aspectu, sempiterna cam benedictione ornare: Da enim, inquit, ei alernum nomen in universis generationibus, euinque ejusmodi bendictione adauge, qua non sit habitura finem. Universa, corum quae jam eveuerunt, quædam oraculi. Æternum nomen, celebritas illa in omuibus generationibus, ac sempiterna benodictio est. Celsitatum vero Deum invocabant, Deum utique mirabilium; qui nimirum stupenda ac inenarrabilia innovat; qui creatam omnem intelligentiam excedit. Deus, inquit, celsilatum, aspice super islan puellam, eaque eam benedictione adauge, quæ non sil habitura finem. Celsitatum, inquit: id est, su15'. Οἱ μὲν γὰρ τὴν τῶν προπατόρων ἐπικαλού μενοι Θεόν, εὐλογῆσαι τὴν παῖδα, καὶ διαιωνίζον G αὐτῇ παρέξειν ὄνομα προσηύχοντο· οἱ δὲ τὴν τῶν ὑψωμάτων ἐπιβλέψαντα Θεόν, ἀδιαδόχῳ ταύτην εύ λογία κατακοσμῆται. Δὺς γὰρ αὐτῇ, φησίν, ὄνομα αἰώνιον ἐν πάσαις ταῖς γενεαῖς, καὶ εὐλόγησον αὐτὴν εὐλογία, ἥτις διαδοχὴν οὐχ ἕξει. Πάντα προκηρύγματα τῶν ἐκβεβηκότων ἤδη· τὸ αἰώνιον ὄνομα, τὸ πάσαις θρυλλεῖσθαι ταῖς γενεαῖς, καὶ ἀδιάδοχον εἶναι τὴν εὐλογίαν. Τῶν ὑψωμάτων δὲ, τὸν τῶν θαυμασίων ἐπεκαλούντο θεὸν, τὸν ἐξαίσια καὶ ἀπόρρητα καινοτομούντα πράγματα, τὸν πᾶσαν γεννητὴν ὑπεραίροντα νόησιν. Ο Θεός, φησί, τῶν ὑψωμάτων, ἐπίβλεψον ἐπὶ τὴν παῖδα ταύτην, καὶ εὐλόγησον αὐτὴν εὐλογίαν, ἥτις διαδοχήν οὐχ ἕξει. Τῶν ὑψωμάτων, φησί, τῶν ὑψηλοτέρων νοήσεως· τῶν ἐξῃρημένων διανοίας· τῶν ἀνερμηνεύ- f blimiorum intellectu, omni majorum cogitatu, των καὶ ἀκαταλήπτων. Υψηλὸς γάρ ἐστιν ἐπὶ πάντας τοὺς λαοὺς ὁ Κύριος· τουτέστι, θαυ μαστότατος, καὶ πάσης λογισμῶν περινοίας ανώ τερος. Οὐκ ἐννοεῖται νῷ τὰ παράδοξα· οὐχ έρμηνεύεται λόγῳ· ὑπεράνω τῶν οὐρανῶν περιίπταται· τῆς τῶν ἀσωμάτων νοήσεως ἀποκρύπτεται τὴν τῶν πολυομμάτων ὀξυωπίαν ὑπεκφεύγει· θαύ ματι μόνῳ καὶ ἀφασίᾳ τὸ καταληπτὸν ἔχει. ΙΖ'. ᾿Αλλὰ πρὸς τὴν γλυκεῖα, πάλιν ἡμᾶς ἡ μήτηρ ὧν γενεσίων ἐπισυνάγει πανδαισίαν, καὶ τὴν ἐκ ιαδοχῆς αὐτῇ προσάδειν εὐχαριστίαν παρακελεύε 17 Psal. xcviii, 2. quæ explicari nequeunt ac comprehendi. Excelsus enim supra omnes populos Dominus 17, hoc est, summe mirabilis, ac omni sublimior mentis cogital. Ejusmodi sunt mirabilia, ut mens no|| inteliigat, ut oratio explicare nequeat. Supra coelos volat; incorporeorum intelligentiae occultatur; subtilem obtutum multis oculis præditorum illorum, ac sensum fugit. Solo miraculo ac silentio potest comprehendi. XVII. Verum nos iterum mater ad dulce congregat natalitiorum convivium, succedancamque ipsi gratiarum actionem accinere jubet. Sie enim

JACOBI MONACIII vicariis, ac mutuo succedentibus dulciariis, tumn antiquos, tum novos convivas magnifice excipit. Quam ergo dulce canticum illud quod accinit! Quam spectantibus desiderabiles charissimi pignoris complexus, quæque id temporis prophetiæ edebantur cum gratiarum actione! Ubi enim, iis consona, quæ prius annuntiata essent, sacerdotum sermones, ac ab eis precantium specie prolata perspexisset, haud ultra quam parturiebat, prophetia gratiam, retinet; sed thesaurum repositum in lucem producit, palamque ac publice divitias proprias proponit. Tollens enim mater e medio convivio delicias suas, ac naturæ universæ delectamentum, atque in sina suo collocans, fusa osculis amplexabatur, ac cito in sacellum referens, ferventi animo, ac cogitatu ferventiori, in omnium auribus, Spiritus canticum ac prophetiam pro gratiarum actione pangit, dicens: Cantabo canticum Domino Deo meo, quia visituvit me, abstulilque opprobrium meum, ac dedit mihi fructum justitia sur, singulari illum substantia, multipliciumque divitiarum, aternum. Ex impensiori gaudio, anim mique lætitia nedum maxima, verum etiam certa prophetia, ac fide eorum quæ eventura essent, producuntur isthare cantici verba; ipsa quidem dictu quoque gravia,; graviora autem, occultorum mysteriorum profundo intellecta. Cantabo canticum Domino Deo meo. Cantabo, inquit, canticum Domino Deo meo, pre iis quæ mirabilia fact: sunt. Ejus namque potentia evenerunt, quæ majora exspectatione erant, ac natura imbecillitas corro G borata est. Benignitate ipsius atque clementia, soluta sum sterilitatis vinculis, ac liberata probro infecunditatis. Abstulit, inquit, a me opprobrium, et dedit mihi fructum justitia sue. Omnia accepta refert ei, qui dedit, ne quid minimum in rem se contulisse arbitrata. Hoc enim vult jugis illa precum instantia, judiciumque ejusmodi, sinceræ specimen humilitatis habet. Non enim precum, aut lacrymarum, vel laborum appellavit fructum: sed justitia ejus. Solius, inquit, ejus justitiæ munus est: quasi dicat: Sua justitia omnem superante intellectum, suo ipse plasmati impendit curam. Vide autem, quam graviter simul alteque divinam explicaverit dispensationem. Quippe docta eam erat Spiritus sancti magisterio. Singulari autem substantia appellat, vel eam, quæ unius esset ac singularis naturæ, vel unam illam ae singularem ad ejusmodi electam justitiam: quam et multi- ¨plicium divitiarum dicit, tanquam eam, quæ peculiares illas ac substantiales divitias conciliat. Quod enim multiplicium divitiarum fructum appellasset, ut ne quis corruptibilem illum existimaverit, ejus abunde sempiternitatem, et ut sit immortalis, ostendit. Singulari enim, inquit, substantia, multipliciumque divitiarum fructum præbuit æternum. Quem enim multiplicium divitiarum consecuta est, perpetuum illum, supra cogitatum omnem ac exspectationem, inauferibilem suscepit ται. Οὕτω γὰρ ἀμοιβαίοις τοῖς τῆς δοξολογίας ἡδύσμασι τοὺς πάλαι, καὶ τοὺς νῦν φιλοφρονείται δαι τυμόνας. Ὡς ἡδεῖα τοίνυν ἡ τῶν ἐκείνης ἐπασμάτων ᾠδή! Ως παθειναὶ τοῖς θεωμένοις αἱ τε μητρῷαι πρὸς τὸ φίλτατον περιπλοκαί, καὶ αἱ σὺν εὐχαριστία κηρυττόμενα: τηνικαῦτα προφητεῖαι! Ἐπειδὴ γὰρ σύμφωνα τοῖς ἤδη προαγγελθείσι τά τε παρὰ τῶν ἱερέων λεγόμενα, καὶ δι᾿ ἐντεύξεως προσφερόμενα κατείδε, οὐκέτι σιγῇ τὴν προφητικήν ώδινομένην κατέχει χάριν· ἀλλὰ προάγει τὸν ἐναποκείμενον θησαυρὸν, καὶ δημοσίᾳ τὸν κοινὸν καὶ οἰκεῖον προ τίθησι πλοῦτον. ᾿Ανελομένη γὰρ ἡ μήτηρ ἐκ μέσης τῆς πανδαισίας τὸ ἐντρύφημα αὐτῆς, καὶ τῆς ὅλης φύσεως ήδυσμα, ἐπί τε κόλπων ἀναπαύσασα, περ. επλέκετο καὶ κατεφίλει, καὶ σπουδαίως ἐν τῷ ἁγιά σματι εἰσκομίσασα, ζεούσῃ γνώμῃ, καὶ ἐπινοίᾳ θερμοτέρα τοῦ Πνεύματος εἰς ἐξάκουστον τὴν εὐ χαριστήριον ᾠδὴν καὶ προφητείαν ἐπῇσε, λέγουσα· "Ασω δὴ ᾠδὴν Κυρίῳ τῷ Θεῷ μου· ὅτι ἐπεσκέ ψατό με, καὶ ἀφείλετό μου τὸ ὄνειδος, καὶ ἔδωκέ μοι καρπὸν δικαιοσύνης αὐτοῦ, μονοούσιον, καὶ πολυπλούσιον αἰώνιον. Ἐκ περιχαρείας οὐ μόνον μεγίστης, ἀλλὰ καὶ ἀσφαλούς προφητείας, και πί στεως τῶν ἐκβησομένων τὰ ἐπαδόμενα παράγεται σεμνὰ μὲν καὶ λεγόμενα, σεμνότερα δὲ καὶ νοού μενα τῷ βάθει τῶν ἐγκεκρυμμένων μυστηρίων. Ασω δὴ ᾠδὴν Κυρίῳ τῷ Θεῷ μου. Τὴν ὑπὲρ τῶν παραδόξων, φησίν, ᾠδὴν Κυρίῳ τῷ Θεῷ μου ᾆσω. Αὐτοῦ γὰρ δυνάμει τά τε παρ' ἐλπίδα ἐξέβη, καὶ ἡ τῆς φύσεως ἀνερώσθη ἀσθένεια. Τῇ αὐτοῦ φιλαν θρωπίᾳ, τῶν τε τῆς στειρώσεως ἀπελύθην δεσμῶν, καὶ τῶν τῆς ἀτεχνίας ἀπηλλάγην ὀνειδισμών. ΑφείAero μου τὸ ὄνειδος, φησί, καὶ ἔδωκέ μοι καρ πὸν δικαιοσύνης αὐτοῦ. Πάντα τῷ δεδωκότι ἀνατίθησιν, οὐδὲ τὸ τυχὸν ἑαυτὴν λογιζομένη εισκεκομι κέναι τῷ πράγματι. Τοῦτο γὰρ καὶ τὸ περὶ τὴν δέησιν διηνεκῶς, καὶ δεῖγμα ταπεινώσεως ἀψευδοῦς ἡ τοιαύτη καθέστηκε κρίσις. Οὐ γὰρ, Εὐχῆς, ἡ δα κρύων, ἢ πόνων, ἔφη, καρπόν· ἀλλὰ, Δικαιοσύνης αὐτοῦ. Μόνης, φησί, τῆς αὐτοῦ δικαιοσύνης τὸ δῶ ρον· ὡς εἰ ἔλεγεν, ὅτι δικαιοσύνῃ αὐτοῦ γενήσεται πάντα νοῦν ὑπερεχούσῃ, ἡ περὶ τὸ οἰκεῖον πλάσμα κηδεμονία. Καὶ θέα, ὅπως σεμνῶς ὁμοῦ, καὶ βαθέως τὴν θείαν οἰκονομίαν ἐδήλωσεν. Ὑπὸ τοῦ θείου γὰρ ταύτην ἐμυσταγωγεῖτο Πνεύματος. Μονοούσιον δὲ, ἢ τὴν μονογενῆ φησιν, ἢ τὴν μόνην ἐπὶ τὴν τοιαύτην ἐκλελεγμένην δικαιοσύνην· ἦν καὶ πολυπλούσιον λέγει, ὡς τοῦ περιουσίου πρόξενον πλού του. Ἐπειδὴ γὰρ πολυπλούσιον ἔφη καρπὸν, ὅπως ἂν μὴ ἐπίκηρόν τις οἰηθείη τὸν τοιοῦτον, τὸ διαιωνίζον, καὶ ἀτελεύτητον αὐτοῦ ἐπισημαίνεται. Αδιά δοχον γὰρ τοῦτον, ὃν περιούσιον όντα κεκλήρωται, ὑπὲρ ἔννοιαν καὶ προσδοκίαν τὸν ἀναφαίρετον ὑπεδέ ξατο θησαυρόν. Ὑπὲρ ἅπασαν ἐκδοχήν, ἡ τῶν ἀγα θῶν αὐτῇ καὶ ἀνεξαντλήτων ἀνέβλυσε πηγή. Moνοούσιον γάρ, φησὶ, καὶ πολυπλούσιον παρέσχεν αἰώνιον. Μόνος γὰρ οὗτος πολύολβος ἐν πάσαις γενεαῖς ὁ καρπός· μόνος τῆς ἀφθαρσίας πρόξενος μόνος ἐκ μόνης ἀγεωργήτου χώρας τὴν ἀφθαρσίαν

ORATIO IN NATIVITATEM SS. DEIPARE.. ἐναρποφόρησε μόνος τοὺς τῆς εὐλογίας διήνοιξε thesaurum. Supra spem omnem, fons et inexhaustorum bonorum scaturisit. Singulari enim, inquit, substantia, ac multiplicium divitiarum præbuit ælernum. Solus enim hic multis partibus beatus in universis generationibus fructus: solus caus: θησαυρούς· μόνος τὰ τῆς χαρᾶς διανεκάλυψε τα μιεῖὰ· μόνος τὴν ἀείμνηστον τοῖς ἐνέγκασιν εἰσκεκόμικε δόξαν· μόνος τὴν αἰώνιον τῷ γένει προανεκήρυξε βασιλείαν. immortalitatis: solus ex sola, nulla culta terra immortalitatem protulit: solus. benedictionis, ape ruit thesauros: solus gaudii abditos revelavit sinus: solus sempiternæ memoriæ gloriam paren tibus invexit: solus æternum humano generi prænuntiavit regnum. ΙΗ'. Αλλ' επείπερ αἱ δ:ὰ σοῦ ἐπιγινόμεναι χάριτες, ὦ Δέσποινα, ὑπὲρ ἔννοιάν εἰσι καὶ λόγον, ἀνάγκη διὰ τοῦτο καὶ τὴν τῶν ἐγκωμίων αὐτῶν μεγαλειό τητα ὑπερόριόν τε εἶναι, καὶ πᾶσαν ἐπιδεικτικὴν διαδιδράσκειν ἐπίνοιαν, ὅτι ἡμεῖς ἀσθενεῖς τυγχάνομεν. Τὴν (ισ. πλὴν τὴν κατὰ δύναμιν οἱ εὐεργετηθέντες λείπ. προπάτορες, vel quid simile] σὺν τῇ μητρὶ ἀποπληροῦσιν εὐχαριστίαν. Ηλίκην γὰρ ταύτῃ ἐπελέξαντο τῶν αἰωνίων ἀπολυθέντες δεσμῶν, καὶ τῆς ἀφεγγοῦς ἐκείνης ἀπαλλαγέντες φρουρᾶς· ἡνίκα διὰ τῆς ἐκ σοῦ προσληφθείσης σαρκός, τὸν θάνατον ἑώρων καταπατούμενον· τὰ ταμιεῖα τοῦ είδου κενούμενα· καὶ πάντας μὲν νεκροὺς ὑφ᾽ ἕν ἁρπαζομένους, καὶ τῆς τυραννούσης ἀπαλλαττομένους δυνάμεως· ἑαυτοὺς δὲ, πρὸς ζωήν αιώνιον παλινδρομούντας; Οίας δὲ νῦν τὰς εὐφημίας ὁ προπάτωρ Αδάμ εγκαλλωπιζόμενός σοι προβάλλεται, λέγων· Ο θύγατερ, οἷον ἐξ ἐμῶν ὠδίνων ἀνέδραμες βλά στημα! οἷον στέλεχος ἡ κατ' ἐμὲ φύσις ἀνέθηλεν!· οἷον τὸ τῆς εὐλογίας ἐξήνθησεν ἄνθος! ἄνθος τὸ τὴν χαρὰν εὐωδιάσαν, τὸ τὴν ἀηδίαν τῆς ἐμῆς ἀποσοβῆσαν λύπης· ἄνθος τὸ τὴν ἀμάραντον τερπνότητα κυπρίσαν· ἄνθος, ἐξ οὗ τὸ πολύτι μον απεθλίβη μύρον· ἀφ' οὗ ἡ μυρωδία τῆς ἐμῆς διέπνευσεν ἀναπλάσεως. "Ο βλάστημα, δι' οὗ τὸ τοῦ φυτοῦ ἀπεμαράνθη Εγκλημα· βλάστημα, ἐξ οὗ τὸ ξύλον τῆς ζωῆς μετὰ σαρκὸς ἀκεφύη· δι' οὗ ὁ τῆς παρακοῆς ἀπεῤῥιζώθη θάνατος. Ο ρίζα, ἡ τὸ τῆς ἀναστάσεως ἀναβλαστήσασα δένδρον τὸ τὴν ἀθανασίαν κομῶν· τὸ τὴν εὐθηνίαν τῆς χάριτος καρποφοροῦν, οὗ ὁ καρπὸς οὐκ ἀποῤῥυήσεται, καὶ ἡ ἀπόλαυσις εἰς αἰῶνας διαφυλαχθή σεται. "Ο θύγατερ εὐφροσύνης πρόξενε· ἀγαλ λιάσεως αἰτία, χαρᾶς μεσίτις. Ο λύπης ἀπαλ λαγή· κατηφείας ἐλευθερία· πόνων ἀναψυχή· Ιδρώτων ἀνοχή. Ο χρυσούριε ἀμνάς, ἐξ ἧς ὁ Κτίστης τὸ τῆς φύσεως ἐνδυσάμενος περιβόλαιον, τὴν ἐμὴν περιέστειλε γύμνωσιν· τὸ τῆς αισχύνης περιεκάλυψεν αἶσχος· τοὺς δερματίνους διέρρηξε χιτῶνας· τὴν πρώην ἡμφίασεν εὐπρέ πειαν· τὴν ὡραιότητα τοῦ ἀρχετύπου περιέθηκε κάλλους. Χαίροις οὖν, ὦ θύγατερ, τὸ τῆς ἐμῆς παρρησίας στόμα· τὸ τῆς προμήτορος ἐγκαλλώπι σμα· ἡ τῶν ὠδίνων ταύτης θεραπεία· ἡ θυμηδια των προπατόρων, καὶ τοῦ γένους εὐφροσύνη. Χαίροις, ὦ θύγατερ καὶ δέσποινα. Δέσποιναν γάρ σε κηρύττομεν, εἰ καὶ θυγατέρα γινώσκομεν. Βασίλισσάν σε δοξάζομεν οἱ συνδοξαζόμενοι τῇ δόξῃ σου· οἱ ἐγκαλλωπιζόμενοι τῷ πλούτῳ σου· οἱ τὴν ἀρχαίαν διὰ σοῦ ἀπολαβόντες ἀξίαν, καὶ τοῖς σοῖς ἐπιτερπόμενοι κάλλεσι. Ταῦτα μέν σοι XVHI. Quia vero, quæ per te gratiarum-aecessio facta est, ο Domnium, mentem omnem, totamque vim sermonis excedit, idcirco necesse est, ut et earum laudationum, quibus illæ celebrantur, magnificentia, immensum quid exsistal, omnemque exornandi subtilitatem, vimque rhetoricam superet: ipsi namque infirmi sumus. Ceterum quas possunt, beneficio affecti primi parentes, una cum matre, gratiarum referunt actiones. Quales enim ei admurmurarunt, ab æternis illi absoluti vinculis, ac ab obscura illa liberati custodia, cum ex te assumptæ carnis adminiculo mortem proculcari viderunt, infernique vacuari receptacula, ac omnes quidem ad unum mortuos rapi, atque a, tyrannica liberos effici potestate, se vero.ipsos ad.sempiternam vitam remeare? Quibus vero faustis ominibus, te Adamus ille tuus progenitor affatur, dicens: 0 filia, quale ex meo semine germen surresis:i! Qualem ramum virentem edidit natura mea! Qualem benedictionis florem effloruit! florem, inquam, gaudii suaveolentiam spirantem; meæ tristitiæ submoventem amaritudinem; immarcescibilem effiorentem dulcedinem: florem, ex quo expressum fuit pretiosissimum unguentum, ac ex quo meæ formationis suavis odor ille efflavit. O germen, cujus beneficio arboris illud emarcuit crimen! Germen, ex quo lignum vitæ cum carne enatum prodiit; per quod mors per inobedientiam inducta, radicitus exstirpata est. O radix, resurrectionis arborem germinans immortalitate vernantem, uberes gratiæ ferentem fructus, cujus non defuet fructus, deliciæque in sæcula conservabuntur. O filia lætitiæ auctrix, exsultationis causa, gaudiique conciliatrix! O tristitiæ solutio; liberatio a mæstitia: laborum refrigerium; sudorum remissio! Ο agna aureo vellere, ex qua Creator naturæ vestem induens, meam operuit nuditatem et mei probri turpitudinem obierit, pelliceas tunicas discidit, pristinum induit decorem, principalis illius pulchritudinis speciem ornamento adhibuit. Salve ergo sis, o filia, meæ os libertatis; prima parentis gloriatio; ejus dolorum curatio; progenitorum jucunditas, ac latitia generis. Salve sis, filia, dominaque: te quippe prædicamus filiam, tametsi agnoscimus dominam. Reginam te glorifie camus, qui una tecum gloriam habemus; qui tuis gloriamur divitiis qui per te, antiquam recepimus. dignitatem, tuaque delectamur pulchritudine. Atque haec quidem grati animi monumento, primi acclamaut parentes; prophetarum autem, atque justo rum quanta ac qualia, præsens hic sermo renun: Liabit.

τὰ τῶν προπατόρων εὐχαριστήρια· τὰ δὲ τῶν προφητῶν καὶ δικαίων οἷς καὶ ὅταν ὁ παρὼν ἀνακηρύξει λόγο:. ' XIX. Desiderabant enim videre diem tuum 18 ΙΘ'. Ἐπεθύμουν γὰρ τὴν ἡμέραν ἰδεῖν τὴν σὴν, καὶ summoque paudio rem percupiebant. Requirebant περιχαρῶς ἐπεθύμουν. Ἐπεζήτουν τῶν ἐπηγγελμένων corum finem, quæ fuissent promissa, doctique fore τὸ πέρας, καὶ ἐν Χριστῷ μυσταγωγούμενοι ἐκβαίνειν in Christo eventura, læti eventus modum perseru- τὸ τοιοῦτον, σὺν εὐφροσύνῃ τὸν τῆς ἐκβάσεως ἀνηtabantur. Exsultantes supplicabant, gaudioque ρεύνων τρόπον. Αγαλλόμενοι τὴν ἔντευξιν ἐποιοῦντο. commista supplicatione, quo.l in votis erat, quære- Χαρᾷ τὴν ἱκετηρίαν ἀναμίξαντες, τὸ ποθούμενον bant. Exsultaverunt videntes diem tuum; nempe ἐπεζήτουν. Ηγαλλιάσαντο ἰδόντες τὴν ἡμέραν τὴν tuum hune natalitium diem, in quo revelatum fuit σήν, ἡμέραν ταύτην τὴν τῆς γεννήσεως, ἐν ᾗ τὸ τῆς ::carnationis mysterium: in quo qui ex universo οικονομίας ἀπεκαλύφθη μυστήριον· ἐν ᾗ ὁ σὲ τοῦ te elegit genere, per te universis crealis gaudium γένους ἐκλεξάμενος. διὰ σοῦ τὴν ἀναφαίρετον τῆς contulit, quod nemo auferre possit. Viderunt, in- κτίσεως ᾠκονόμησε χαράν. Εἶδον, φησὶ, καὶ ἐχάρης quit, et gravisi sunt 19. Vickerunt tanquam præsemia σαν. Εἶδον ὡς παρόντα μυστικῶς τὰ μέλλοντα. Κατ spiritali obtutu, quæ erant futura. Perspexerant ενόησαν ἀπόρρητον Θεοῦ πρὸς ἀνθρώπους κένωσιν. animo ineffabilem Dei ad homines exinanitionem. Εἶδον τὴν ἐκ σοῦ τοῦ Λόγου σάρκωσιν. Ἐμυσταγωγή Viderunt ex te factam Verbi Incarnationem. Docti θησαν καινὰ καὶ ἀνεκλάλητα μυστήρια· ξένην τοῦ sunt nova, ac quæ nullus sermo effari queat, my- γένους ἀνάπλασιν· ὑπὲρ ἔννοιαν καταλλαγάς. Εἶδόν steria novam generis reformationem; cogitatu σε θρόνον χερουβικών· παστάδα βασιλικήν· ύπερουmajorem reconciliationen. Videraut te thronum ράνιον οὐρανόν· ναὸν ὑπεράγιον· σκηνὴν πολυώνυ Cherubicum; regalem thalamum; supercoleste μον. Εϊδόν σε στάμνον κεχρυσωμένην τῷ Πνεύματ colum; templum præsanctum; multis taberna- στάμνον τὸ τῆς ἀθανασίας κατέχουσαν μάννα τράculum nominibus celebre. Viderunt te urnam Spi- πεζαν τὸν τῆς ζωῆς ἐπιφέρουσαν ἄρτον. Εἶδόν σε ἐν ritus auro conflatam; urnam immortalitatis illud κόλποις κατέχουσαν, τὸν ἐν τῷ Πατρικῷ αύλιζ manna continentem; mensam panem illum vitæ μενον κόλπῳ· τὸν σύνθρονον τῷ Γεννήτορι· τὸν tmpositum habentem. Viulerunt te sinu complexam τῆς ὑποστάσεως αὐτοῦ χαρακτῆρα· τὸ ὁμοφυές cam, qui in Palerno uroratur sinu; Verbum, in- ἀπαύγασμα· τὴν ἰσοσθενῆ δύναμιν· τὴν ὁμοούσιον qnam, eadem cum Genitore sublime sede; ejus δόξαν· τὴν ἀδιαίρετον εξουσίαν· εἶδον σαρκικῶ; illul figuram substantiæ; cognatum splendorem; ἐν ἀγκάλαις σου περιγραφόμενον, τὸν σπιθαμή τι æque pollentem virtutem; ejusdem substantiæ πάντα περιγράφοντα· τὸν μόνῳ νεύματι τὴν τῶν gloriam; potentiam indivisam. Viderunt carnali ὄντων ὕπαρξιν δημιουργοῦντα· τὸν οἰκείᾳ προνοία ratione in tuis circumscriptum ulnis eum, qui c τὴν τῶν γεγονότων σύστασιν περικρατοῦντα· τὸν universa palmo circumscribit; qui solo nutu res Βασιλέα καὶ Κτίστην τῶν οὐρανίων Δυνάμεων. Ο crcal; qui sua providentia, creata continet, cons τοῦ πλούτου τῆς χρηστότητός σου, Κύριε! Υπερservatque, ut consistant: calestium denique vir- υψοῦμέν σε, Δέσποτα· τὴν σὴν ὑπερευλογούμεν κτtatum Regem ac Conditorem. O tuæ bonitatis δεμονίαν· ὑπὲρ πάντων μὲν ὧν εἰς ἡμᾶς ἔδρασας vivitie, Domine! Te, Domine, superexallamus: εὐεργεσιῶν, ὑπὲρ δὲ τούτου μᾶλλον τοῦ μυστηρίου, quam nostri egisti, impensius benedicimus curam, καὶ ἀνθ' ὧν τοιοῦτον ἡμῖν ἐγκαλλώπισμα τὴν σὴν pro omnibus quidem nobis a te impensis beneficiis, πανάχραντον δεδώρησαι Μητέρα τὴν κοινὴν τῆς χαν cum primis vero hujus ratione mysterii, quodque ρᾶς αἰτίαν· τὸ ἀγαλλίαμα τῶν οὐρανίων ταγμάτων· tale nobis ornamentum ac gloriationem, inteme- τὴν ἀκατάλυτον εὐφροσύνην τῆς φύσεως· τὴν θυμηratissimam Matrem tuam donaveris; communem δίαν τοῦ γένους· τὴν τῶν ἀπειρηκότων προγόνων illem gaudii causam; cœlestium ordinum exsulta- ἀναψυχὴν· δι' ἧς αἱ τῶν δακρύων τῆς προμήτορος tionem; maturae ketitiam iutissolubilm; generis ἐπεσχέθησαν βοαί· δι' ἧς οἱ τῶν ἱδρώτων του προjucunditatem delectorum progenitorum refrige- πάτορος ἀνεκόπησαν κρουνοί· ἡ τῆς λύπης ἀναίρεσις· rium: per quam primæ parentis lacrymarum rivi ἡ τῶν ὠδίνων ἴασις· ἡ τῶν στεναγμῶν ἀπαλλαγή repressi sunt; per quam primi item parentis ή άφεσις τῶν πόνων· ὁ τῆς ἀϊδίου καταπαύσεως sudorum inhibiti sunt fontes: quæ, tristitiæ in- ἐγκαινισμός. teremptic est; dolorum medicatio; liberatio a gemitibus; laborum remissio; sempiternæ requici initiatio. XX. Laudaverunt te, Domine, intellectrices universæ virtutes, cum solem ac lunam cum stellis produxisses: nunc autem longe potius, cum að terribilis impletionem mysterii, immaculatissimam Matrem tuam ex nostro genere elegisti, ac talem nobis thesaurum reposuisti; tali nos spe stabilivisti. Ο nostri generis nobilitatem, qualem consequi t Matth. xi, 17. 19 Joan. x, 5. Κ'. Ηνεσάν σε, Δέσποτα, πᾶσαι νοεραὶ δυνάμεις, ἡνίκα ἥλιον καὶ σελήνην σὺν τοῖς ἄστρα, παρήγα γες· πολλῷ δὲ μᾶλλον νῦν, ὁπότε τοῦ ἡμετέρου γένους εἰς τὴν τοῦ φοβεροῦ μυστηρίου ἐκπλήρωσιν τὴν σὴν πανάχραντον παρείληφας μητέρα, καὶ τοιού τον ἡμῖν ἐναπέθου τὸν θησαυρόν· τοσαύτην υπεστήρίξας τὴν ἐλπίδα, ἡ τῆς τοῦ γένους ἡμῶν εὐκλη

ORATIO IN NATIVITATEM SS. DEIPARE. ρίας! Ηλίκης τῆς μεσιτείας ἐπέτυχε! Τίς ἂν meruit meliatricemn! Quisnam angelorum chorus ἀγγελική χοροστασία, τὸν ταύτης επάξιον τῆς δι ρεᾶς ἐνέγκῃ σοι λόγον; Ποῖα στόματα τὴν ἀσίγητον ὑμνολογίαν ᾄδοντα, τὴν ὑπὲρ ταύτης ἰσχύσειεν εὐχαριστίαν σοι προσοῖσαι; Προέστησας αὐτὴν τοῦ ἡμετέρου γένους· δι' αὐτῆς τὴν πρὸς ἡμᾶς ἀπορ ζήτως ἐνήργησας συγκατάβασιν: ἐξ αὐτῆς τὸ ἡμῶν περιεβάλου φύραμα, καὶ τοῦτο δι' αὐτῆς ἐκαινοποίησας· δι' αὐτῆς σὺ τὴν πρὸς ἡμᾶς, καὶ διὰ σοῦ τὴν πρὸς τὸν Πατέρα καταλλαγὴν ἡμῶν ἐπραγματ τεύσω. Εδωκας αὐτὴν στόμα καὶ καύχημα τῇ ἀνΟρωπότητι. Ετίμησας δι' αὐτῆς τὴν πρώην ἡμῶν ἠτιμωμένην φύσιν· ἐδόξασας δι' αὐτῆς τὴν ταύτης ἀδοξίαν. Δι' αὐτῆς τὴν ἀμορφίαν ἡμῶν ἐκαλλώπι σας, καὶ τὴν ἀκοσμίαν κατεκόσμησας. Τέθεικας αὐτὴν μεσίτιν, χειραγωγοῦσαν μὲν ἡμᾶς πρὸς τὴν σὴν ἀγαθότητα, τὰ δὲ τοῦ γένους ἐπανορθουμένην πταίσματα. Σὺ γέφυραν ταύτην κατεσκεύασας ἐκ τῶν τοῦ κόσμου σάλων διαπερῶσαν, καὶ πρὸς σὴν γαλήνην καθοδηγοῦσαν. Σὺ κλίμακα ταύτην ὑπήρει σας, ἐξ ἀθυμίας εἰς εὐφροσύνην, καὶ ἀπὸ γῆς εἰς οὐρανὸν ἀναφέρουσαν. Σὺ λιμένα ταύτην σωτήριον πεποίηκας. Σὺ τεῖχος ἀπολιόρκητον, καὶ ἀῤῥαγές περιχαράκωμα ταύτην ἐθεμελίωσας. Σὺ ὅπλον ἀποριμάχητον, καὶ ἀκαταγώνιστον τρόπαιον ταύτην ἀνέδειξας. Σὺ κατάλληλον ἰατρεῖον ψυχῶν τε καὶ σωμάτων ἀπειργάσω· τὴν τῶν θλιβομένων παρα μυθίαν· τὴν παράκλησιν τῶν ὀδυνωμένων. Τὴν ἀναψυχὴν τῶν ἀθυμούντων· τὴν πᾶσι τὰ πάντα γινομέ νην, ἵνα τὰ τῆς φύσεως θεραπεύσῃ τραύματα. ΚΑ'. 'Αλλ', ὦ πολυπόθητον ἡμῶν σεμνολόγημα, ὁρᾷς οἴας ἐπὶ σοὶ τὰς εὐχαριστίας ἐγκαλλωπιζόμενοι πλέκομεν; Οἷον τὸ καύχημα προβαλλόμεθα; Μέγα ὄντως, καὶ τῆς τοῦ Δεσπότου χάριτος τεκμήριον. Σὺ δὲ ἡμῖν καταλλήλως ἀντιδίδως τὰς εὐεργεσίας, εἰ καὶ λόγου παντὸς καὶ εὐφημίας εἰσὶν ἀνώτεραι. 'Ημεῖς τοίνυν συνομολογοῦμεν, οὐ μόνον ἐπιτυγ χάνειν αὐτῶν, ἀλλὰ καὶ πάντη τῆς κατ' ἀξίαν ἀπο λείπεσθαι δοξολογίας. Τοιαῦται γάρ εἰσιν, ὡς μήτε διανοία ληφθῆναι δύνασθαι, μήτε λόγῳ ῥηθῆναι. Τοιούτοις σε τοῖς θαυμασίοις ὁ κοινὸς κατεκόσμησε Δεσπότης. Τοιαύτῃ σε τῇ ἐξουσίᾳ τετίμηκε. Δέσποι νάν σε τῶν ὄντων προθέμενος, τῇ τῆς κυριότητος ἐβεβαίωσεν ἀρχῇ· διὸ τὸ ταύτης ἀπαρέγκλιτον τῇ τῶν πραγμάτων επισφράγισεν ἐκβάσει. "Αγεις γὰρ καὶ βασιλεύεις, καὶ κρατεῖς τῶν ἁπάντων κτισμάτων. Τοῦτο αὐτῷ δοξολογία· τοῦτο θέλημα. Διὰ σοῦ τὸ αἰκεῖον εὐεργετείται πλάσμα· καὶ φιλεῖ μὲν ἐκεῖ νος τὸ σὸν ἀποπληροῦν θέλημα, φιλεῖς δὲ σὺ ταῖς ἡμῶν ἐπινεύειν δεήσεσι. Σὲ μόνην τὴν οἰκείαν μια μουμένην προειδὼς εὐσπλαγχνίαν, τὸ δυνατὸν τῇ βουλῇ συνέζευξε. Τῇ τῆς προαιρέσεως ἡσθεὶς φιλαν θρωπία, ἄφθονον τὴν εὐπορίαν παρέσχετο. Χαίρει τοῖς οἰκτιρμοίς σου. Καὶ γὰρ θελητὴς ἐλέους, καὶ Πατὴρ οἰκτιρμῶν, καὶ Θεὸς πάσης παρακλήσεως μόνος καθέστηκε. Ταύτην αὐτουμένοις τὴν χάριν δίδου, καὶ μὴ ἐφόδοις ἁμαρτημάτων τὰ τῆς δωρεᾶς 20 U Cor. 1, 3. " condignum ejus munere tibi promat sermonem? Quæpan ora, in perpetua laudum caudica soluta, congruas tibi pro ea offerre possint gratiarum actiones? Præfecisti eam nostro generi; per eam, ineffabili ratione te nobis inclinasti: ex ea, postrans induisti massam, ejusque illam opera innovasti. Per eam ipse nos tibi, ac per te, nos Patri reconciliasti. Os eam, ac qua gloriaretur, humano con cessisti generi. Per cam, nostræ naturæ pridlem despecta, honorem addidisti. Per cam, ejus probrum in gloriam convertisti. Per cam, nostram deformitatem oruasti; ac dedecus decore commutasti. Mediatricem eam constituisti; qua duce ad tuam feramur bonitatem, ac qua humani errata generis emendanda sint. Eam tu pontem fecisti, quo a mundi fluctibus trajicientes, ad tranquillum portum tuum perveniamus. Scalam eam erexisti, quæ a mœstitia ad læta gaudia, atque a terra in cœlum transmiutat. Tu cam salutis effecisti portam. Eam tu murum inexpugnabilem, vallumque incou… cussum fundasti. Tu arma, vi omni belli potentiora, trophæumque invictum eam præstilisti. Tu demique, opportunam animorum pariter atque corporum officinam medicam, ipsam exhibuisti; afflictorum solatium; eorum recreationem ac levamen, qui doloribus tenentur; mœstorum animo, refrigerium: omnibus omnia factam, ut naturæ curet vulnera. XXI. Verum, o multum desiderabilis tu, nostra gloriatio, vides, quantas plectamus gratiarum actiones in te gloriantes? Qualem te praetendimus gloriationem? Magnum quid reipsa exsistis, Dominique gratiæ certum argumentum: tu vero nobis vicissim beneficia repende, quanquam illa sermone omni atque laudatione exsistunt superiora. ConLitemur itaque, nedum non ea nos assequi, verum et omnino deficere, ut ne pro dignitate laudemus. Talia namque exsistant, ut neque animo concipi valeant, nec sermone possint efferri. Kjuscemodi te mirabilibus communis Dominus magnifice ornavit: te honestavit potentia. Rerum te universarum prafciens deminam, dominationis tibi principaψm asseruit. Quocirca ejus stabilem firmitatem, rerum obsignavit eventu. Gubernas enim, imperasque, ac dominaris toti creaturæ. Hæc ejus laudatio atque gloria; haec voluntas. Per te, suo figmento bene. ficia impertit: lubeusque ille tuam adimplet voluntatem; tuque vicissim lubens nostris orationibus annuis. Cum solam te ejus imitari misericordiæ: viscera prævidisset, voluntati potentiam conjunxit. Delectatus clementia, ac pleno humanitatis proposito, facultates ubertim præbuit. Gaudet tuis misericordiæ visceribus. Quippe ejusinodi est, ut misericordiam velit, sitque Pater misericordiarum, ac solus Deus totius consolationis s. Hoc orantibus.

gratiae largire; nec peccatis obnitentibus, doni ἀντανέλῃς εὐεργετήματα· ἀλλὰ κἀκείνων μὲν τὴν beneficia destruas: quin potius, cum peecatorum διόρθωσιν, καὶ τούτων δὲ τὴν ἐκπλήρωσιν φιλαγαθως emendationem, tum donorum ac beneficiorum adimpletionem, tanquam benigna, clemensque præstiteris, in Christo Jesu Domino nostro; quem decet gloria ac potestas cum Deo Patre ac Spiritu sancto, in saecula saculorum: Amen. ORATIO III. Ex divinis Scripturis selecta in illud ‹ Facta est puella annorum trium, › etc. 1. Splendidia hodiere festivitatis est tessera: congregatum proinde ad eam celebrandam cœtum in lucem immensam provehit. Luculentum est hodierni sermonis argumentum; amplissimamque et eximiam, qua fruamur segetem pollicetur. Neque enim adeo pratorum pulchritudo extrinsecus deambulantibus desiderabilem ad interiora exhibet ingressum, quemadmodum suaveolens virginearum laudum paradisus amabilem ac jucundum iis, qui velint, introitum parat. lloe siquidem pratum, omnium sane pratorum suavissimum ac fragrantissimum non vernantibus luxuriatur floribus, qui corruptibilem exhibent brevis heræ jucunditatem; sed dulcem gratiæ odorem emittens, sensum suavitate sua oblectat, ae mira eorum, quæ audiuntur, voluptate mentein ad se attrahit. Atque illic quidem sensus, cum facile satietate obruantur, aliis, quæ deinde occurrant, non æque delectantur; hic vero et præcedentiumn suavis odor perseveral, et simul acrior subsequentium excitatur cupiditas. Ilic aspectus fruitur pulchritudine, quæ cum tempore marcescit; hic vero eximia venustas parit animæ voluptatem, quæ in æternum manet. JI. Verum aditum sibi (ad hoc pratum) lege spiritus interelusum reperit, quisquis morture alicujus et abominabilis cogitationis contactu fœdatos cum fuerit, conscientia suæ indumenta juxta Moysis præceptum 21 si non abluerit. Εt quemadmodum illi, qui munus sortiti sunt sateliii circum imperatores per vices agendi, siquidem nobilt apprime se splendido, atque imperatoria majestate digne ornatu̟ eniteant, eum fiducia liberoque vultu munus suum obeunt; si vero pannosis sordidisque et quæ comitatum regium nequaquam deceant, indumentis amiciantur, expelluntur atque rejiciuntur: hoc idem prorsus nobis fieri, eum agitur de Regina nostra, existimandum est. Si enim virtutibus circumoruati fuerimus, et puritate refulgentes, 21 Levil, st, 27, 28: et Num. xix, 11, 12. Verba sunt excerpta ex capite vu Prolevangelii Jacobi, ubi de Virgine ad templum adducta Narratur. Codex ibidem hæc alit: καὶ εἰς τὸ ἀπόδοσιν τοῦ ναοῦ εἰς τὰ ἅγια τῶν ἁγίων τῆς ὑπερα γίας Θεοτόκου· καὶ εἰς τὸν ἐδέξατο αὐτὸ ὁ ἱερεὺς καὶ ἐφίλησεν αὐτὸ, καὶ εἰς τὸ ἑξῆς. Quorum pars prior, quæ mancum sensum reddit, unde desumpta sit, nondumn comperi; posterior vero, utut mendose, sumpta est ex eodem Protevangelii loco, ubi legitur: καὶ ἐδέξατο αὐτὴν ὁ ἱερεὺς, καὶ καταφιλή οικονομοίης, ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ Κυρίῳ ἡμῶν· ᾧ πρέπει δόξα, καὶ κράτος, σὺν τῷ Πατρὶ, καὶ τῷ ἁγίῳ Πνεύματι, εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. Εκλεγεὶς ἀπὸ τῶν θείων Γραφῶν εἰς τὸ ς νετο τριετὴς ἡ παῖς, ο κ. τ. λ. Α΄. Φαιδρὸν τὸ τῆς παρούσης ἑορτῆς σύνθημα· διδ πρὸς ἄπειρον φῶς τὸν πρὸς αὐτὴν συνειλεγμένον παρορμα σύλλογον· λαμπρὸν τὸ τῶν παρόντων λό γων τεκμήριον, καὶ πλήρεις δόξης καρποῦσθαι τὰς ὑποθέσεις κατεπαγγέλλεται. Οὐδὲ γὰρ οὕτω λειμώ νων κάλλος τοῖς ἔξω περιθέουσε, ποθεινὴν τὴν τῶν Ενδον παρασκευάζει ἐπίβασιν, ὡς ὁ εὐώδης τῶν έγκωμίων τῆς Παρθένου παράδεισος, ἐπέραστον τοῖς βουλομένοις τὴν εἴσοδον τίθησι. Καὶ γὰρ λειμὼν οὖτος καὶ λειμώνων ὁ εὐωδέστατος, οὐκ ἐαρινοῖς ἐπισ κομῶν ἄνθεσιν, εὐμάραντον ἔχουσι τῆς ὥρας τὴν τέρψιν· ἀλλὰ χάριτος ἐκπέμπων εὐωδίαν, μυρίζει τὴν αἴσθησιν καὶ τὸν νοῦν πρὸς ἑαυτὸν τῷ ἡδίστῳ τῶν ἀκουσμάτων καταθέλγει· ἐπ' ἐκείνων μὲν γὰρ κόρον ἡ αἴσθησις λαμβάνουσα, τῶν ὕστερον ἐμφαι· νομένων, οὐχ᾽ ὁμοίως την τερπνότητα δέχεται· ἐπὶ δὲ τούτων, τῶν φθασάντων μὲν ἡ εὐωδία παρέμεινε, τῶν ἐπιόντων δὲ, μείζων ἡ ἔφεσις ἐπιγίνεται· κἀκ μὲν ἡ θέα, συμμαραινόμενον ἔχει τῷ χρόνῳ τὸ κάλε λος· ἐνταῦθα δὲ ἡ εὐπρέπεια, διαιωνίζουσαν φέρει τῇ ψυχῇ τὴν ἀπόλαυσιν. Β'. 'Αλλ' οὐ παραδέχεται τὴν εἴσοδον ὁ τοῦ πνεύ ματος νόμος, ἐὰν μή τις πλύνῃ τὸ τῆς συνειδήσεως αὐτοῦ ἱμάτιον, κατὰ τὸ Μωσέως παράγγελμα, δ νεκρᾶς τινος καὶ βδελυκτῆς ἐννοίας ἁψάμενος. Καὶ καθάπερ ἐπὶ τῶν παρόντων βασιλέων οἱ κύκλῳ δο ρυφορεῖν λαχόντες, ἂν μὲν περίδοξον καὶ λαμπρότα τον κόσμον, καὶ τῆς τοῦ κρατοῦντος φαιδρότητος ἄξιον περιβεβλημένοι ὦσιν, ἔχονται σὺν παρρησία τῆς δορυφορίας· ἂν δὲ δυσείμονα καὶ στυγνότατον καὶ τῆς βασιλικῆς ἀποδέοντα παραστάσεως, συνεξωθοῦνται καὶ ἀπορρίπτονται· τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ ἐπὶ τῆς Βασιλίδος ἡμῶν συμβαίνειν ὑποληπτέον. Εἰ μὲν γὰρ ἀρεταῖς περικεκοσμημένοι ὦμεν, καὶ καθα ρότητι λελαμπρυσμένοι, ἀκώλυτον ἕξομεν τὴν πρὸς αὐτὴν δορυφορίαν· εἰ δὲ τὴν τῶν ἁμαρτημάτων σας εὐλόγησε, κ. τ. λ. Hæc Auctor ex altera Georgii Nicomediensis bomilia ejusdem argumenti mutuatus est, seu melius dixeris, exscripsit. Vid. vol. 1 Auctar. Corubelis. col. 1091. Fac vero advertas, sub prati symbolc non quidem bic Deiparam venire, prouti quidea perperam Georgii locum intellexerunt, sed ipsum quod celebratur Præsentationis mysterium, quatenus uberem ac suavissimam dicendi segetemu praebet.

ORATIO IN PRÆSENTATIONEM SS. DEIPARE. λώδην, ὥσπερ τινὰ σκοτεινὴν στολὴν ἐνδεδυμένοι & expeditum ac liberum circa ipsam satellitium laτύχωμεν, πόρρω ποῦ τῆς ταύτης αποκληθησόμεθα λειτουργίας. Δέδοικα μὲν οὖν ἐγὼ μή πως μόνος τὸ ζοφερόν τῶν ἁμαρτημάτων περικείμενον ἔνδυμα, άξιον περι βέλαιον τῆς Βασιλίδος οὐκ ἔχων, φωνῆς ἀκούσω δια καίως ἀποφαινομένης· Ἑταῖρε, πῶς τῶν ταύτης καθαρωτάτων κατετόλμησας λόγων, υπῶν τῇ ἁμαρτίᾳ, καὶ σκοτεινὸν ἐπιφερόμενος σχῆμα; Επεὶ τοιοῦ τον φέρων ένδυμα, τούτοις αὐθαδῶς εἰσεπήδησας, ἔξω τῶν αὐτῆς ἐκδιωχθήσῃ περιβόλων. ᾿Αλλὰ τί πάθω ἡττώμενος τῷ πόθῳ, καὶ τούτου τυχεῖν δεόμενος; οἶδα μὲν γὰρ τοιοῦτος ὢν κατατολμῶν, μιμού μαι δὲ τῶν κυναρίων τὸ ἀναιδές· ὰ καὶ ἀπωθούμενα, ψιχίων εμφορούνται δεσποτικῶν, κατὰ τὴν Χανανί τιν ἐκείνην· καὶ τάχα τὴ περὶ τούτων ἀναισχυντεῖν, τὴν οἰκείαν μέν έστι στηλιτεύειν γνώμην, τὴν Βασιλίδα δὲ κινεῖν πρὸς οἶκτον, καὶ τῆς ἰδίας μὴ ἀπωθείσθαι παρασκευάζειν τραπέζης· διὰ τοῦτο καὶ τοῦ μαργαρίτου κατατολμῶ. bebimus; at si turpi peccatorum probro, veluti obscura quadam ac tetra stola induti forte fuerimus, procul ab illius ministerio quodammodo repellemur. Atqui vereor, ne forte unus egomet tetro peccatorum amictu circumdatus, ac propterea haud dignam Reginæ conspectu vestem gerens, illas audiam mihi voces jure merito insonare: Amice, quomodo mundissimas hujus Reginæ laudes pertractare aggressus es, peccato sordidus existens, et tenebrosum habitum deferens? Quandoquidem tali veste contectus eo audacter insiliisti, foras ab ejusdem atriis expelleris. Verum quid tandem de me fiet, qui meo desiderio cessi, neque, quin illud expleam, cohiberi ullo modo possum? Equidem ejusmodi in adjunctis cum verser, novi quid fidenter agam; impudentiam nempe imitabor catello -. rum, qui etiamsi rejecti fuerint, dominorum nicis, juxta Chananææ illius dicta”, satiantur. Et fortasse impudentiam in his prarseferre, perinde est utique ac propriam improbitatem incusare; verum idipsum ad misericordiam Reginam flectit, et efficit ne ab illius mensa quis rejiciatur. Propterea et margaritam hanc attingere fidenti animo Γ. Εγένετο γάρ, φησί, τριετὴς ἡ παῖς· καὶ εἶπεν Ιωακείμ· Καλέσωμεν τὰς θυγατέρας των Εβραίων τὰς ἀμιάντους, καὶ λαβέτωσαν ἀνὰ λαμπάδα. "Ορα πῶς τοῦ πράγματος ἡ οἰκονομία τοῖ; πάλαι περὶ τῆς Παρθένου προφητευθεῖσιν εὑρίσκεται συντρέχουσα, καὶ ἔργῳ τὰς προῤῥήσεις πληροῦσα· τὸ γὰρ τὰς ἀμιάντους των Εβραίων νεάνι δας παρασκευάζειν δορυφορούσας αὐτῇ, τὴν ἐν τῷ ναῷ προοδοποιεῖν ἄφιξιν, τὴν τοῦ προπάτορος Δαυτό προφητείαν εἰς τὴν κατὰ καιρὸν μετεκαλεῖτο ἔκβασιν· 'Απενεχθήσονται γὰρ, φησὶν ἐκεῖνος, παρθέτοι ὀπίσω αὐτῆς, ἀχθήσονται εἰς ναὸν βασιλέως. aggredior. " III. Facta est, inquit, puella trium annorum; et dixit Joachimus: Convocemus filias Hebræorum immaculatas, et unaquæque gestet facem suam. Vide, quomodo hic rei gerenda ordo iis, quæ olim de Vir gine prophetico dicta sunt, respondens inveniatur, atque ipso facto prædictiones compleat. Quod enin instrueretur immaculatarum Hebræorum puellarum agmen, quæ veluti quodam satellitio illam comitarentur, atque ejusdem in templum ingressum precederent, id progenitoris ejus, Davidis, prophetiam in tempore ad eventum deducebat. Inquit enim: Adducentur virgines post eam, adducen· tur in templum regis 33. Ejusmodi quippe præconiis hæc in antecessum significari et a præcone ejusmodi praenuntiari, et hoc pacto admirabilium generis nostri primitiarum comitatuin celebrari oportebat. Oportebat unicum illud virginitatis decus immaculatis laudibus coronari; oportebat unicæ illi puritatis oblationi Εδει γὰρ τοιούτοις μὲν προμηνυθῆναι ταῦτα κηρύγμασιν, ὑπὸ τοιούτου δὲ προαγγελθῆναι κήρυκος· οὕτω τε τὴν ἐν προοιμίοις δορυφορίαν τῆς παραδόξου τοῦ γένους ἀπαρχῆς εὐτρεπισθῆναι. Εδει τὸ μόνον τῆς παρθενίας καύχημα ταῖς ἁμιάντοις καταστεφθῆ. ναι δοξολογίαις· ἐχρῆν τοῦ μόνου τῆς καθαρότητος ἀναθήματος, τὰ καθαρά προπορευθῆναι βήματα puros gressus præire; oportebat thalamum illum ἔδει τὴν τῷ φωτὶ τῆς ἁγνείας καταλαμπομένην πα στάδα, ταῖς τῶν ἁγνῶν ἐλλαμφθῆναι δαδουχίαις, ταῖς ἀθιγέσιν ἐμφαιδρυνθῆναι διαυγίαις, τοιαύτῃ ἐγκαι νισθῆναι πρὸς τὴν οἰκονομίαν ὁδοιπορία. Δ'. Λαβέτωσαν γάρ, φησὶν, αἱ προπορευόμεναι παρθένοι λαμπάδας, καὶ ἔστωσαν καιόμεναι. Διστί τοῦτο παρακελεύῃ, ὦ δίκαιε; Πρῶτον μὲν, φησί, τήν 21 Matth. xv, 27. 2ª Psal. xliv, 45, 16. Si quæras, cur demum Virgo Deipara appelJari potuerit unica puritatis oblatio (τὸ μόνον τῆς καθαρότητος ἀνάθημα), perspicies facile, nullam sen - tentiæ hujus idoneam rationem afferri posse præter quam receptam inter fideles doctrinam de Virginis ejusdem puritate omnis labis atque adeo originariæ quoque nescia. Fac enim non ita se rem habere: etiam Virginem finge peccato originis obnoxiam, a innocentiæ nitore refulgentem prælatis castarum virginum facibus illustrari, immaculatis splendoribus irradiari, atque hujusmodi processu in divinam dispensationem dedicari. IV. Praeuntes virgines, inquit, assumant lampades, atque accensas gestent. Ut quid hoc præcipis, ο juste? Primum quidem, inquit, gestantium facem quo dein fuerit emundata: num quid unica ea foret oblatio, quæ ejusmodi puritate nituerit? Nonne innumeros habes hac munditie ornatos Israelitarum filios primogenitos, qui quadragesimo a nativitato die redimendi sane, sed tamen Deo off-rebantu.? Eatenus igitur exemplo caret Virginis Deo dedicand puritas, quatenus exempio caret paritas quæ ab originali quoque labe fuerit intacta

reps 60$ φωτοφόρον προκαταρτίζω χορείαν· ἔπειτα δὲ καὶ τῇ τῶν νεανίδων ἠπίᾳ καὶ συνήθει βαδίσει τῶν τε και ο μένων τῇ τερπνότητι λαμπάδων, τὸ ἀνεπίστροφον αὐτῇ τῆς διανοίας ἐπινοοῦμαι. Τὸ γὰρ ἐν προοιμίοις περιχαρές, τὸ εὔθυμον τῷ παντὶ διατηρήσει πράγματι. Οἶδα μὲν γὰρ ἀναμφιβόλῳ πεπεισμένος γνώ μῃ, ὡς οὐκ ἄν τι τῶν ἐκ μεταμελείας πάθοι, θεϊκή τε στηριζομένη χάριτι, καὶ τῷ τοῦ δυναμοῦντος Ερωτι ἀδρυνομένη τε καὶ πρὸς ὕψος καρτερίας ἀναγομένη, καὶ ὡς πάντων μὲν ἀλογήσει τῶν ἐγκοσμίων, μόνη δὲ τῇ τοῦ δεχομένου προσφυομένη ἀγάπῃ, τοῦ ἐκεί νου μόνου γενήσεται θελήματος. Ἐνδείκνυμι δὲ καὶ τὴν προαιρέσεως, οὐ μόνον ἀμεταμέλητον διαμένου σαν προσφοράν, ἀλλὰ καὶ τὸ μηδὲ ταῖς τῶν λογισμών ἐπηρείαις ὑποσυληθῆναί τι τῶν τῆς ὑπομονῆς, ἐθέσ λειν τὸ μόνιμόν τε καὶ ὁλόκληρον διατηρεῖσθαι· δι' ὧν καὶ τὸ εὐπρόσδεκτον ἕξει. chorum instruo, ut honorem, prouti res postulat, κατὰ λόγον ἐπινοῶν τῇ ἀνατιθεμένῃ θεῷ τιμήν, την ei, quæ Deo consecratur, exhibcam. Deinde vero, leni illo consuetoque puellarum incessu, atque ardentium facularum jucunditate etiam ad ejusdem animum obfirmandum utor. Quod enim in ipsis rei principiis magnam prabet Letitiam, animi deinałacritatem ad finem usque servandam prodest. Nam cæterum novi, et indubiis sane innixus rationibus, eam divina gratia confirmatam, et vires sibi conferendis Dei amore roboratam, atque ad constantiæ sublimitatem evectam, ne minimum) quidem vertendæ sententiæ fore obnoxiam, ac mundanis omnibus spretis, uni suscipientis se charitati adhærentem uni ejusdem voluntati se totam dedicaturam. Illud etiam spondeo, non modo propositum, quo semet offert, irreiraclabile permansurum, sed insuper ne cogitationum quidem pugnas quidpiam obfuturas mentis ejus constantiæ, qua perpetuum integrumque velit se munus Deo servari; per hæc vero etiam ut acceptabilis Deo fiat, consequetur. V. Quid ergo, o Joachime? Num et hoc exigis, ut ipsa ne recordatione quidem aliquem naturæ affectum demonstret? Neque pateris ut vel interiori mentis cogitatione quidpiam præsentium mente revolvat? Mancipari enim (Deo) perinde tibi csse videtur, ac iuteriores quoque (de extraneis) locutiones prorsus abjicere. Hoc sane, inquit pater. hoc mihi majus, quam reliqua bona omnia, lucrum affert, ut fructus meus uni cedat (Deo), qui ipsum donavit; et quem - admodum praeter spem omnem humanam mibi concessus est, sic mira ejusdem ubertas concedenti reddita cernatur. Hoc mihi omni eo, quod desiderare possim, pretiosius; hoc laboribus quibusvis atque recte factis ampliorem nobilioremque merccdem continet; hæ mihi divitiæ omnem spem ac desiderium excedentes; ad præmium hoc asscquendum tolerantia, supplicationes, labores collati; hæc votorum erat ac desideriorum meta: pro felici hoc exitu laudum cantica et sacrificiorum oblationes in gratiarum actiones redditæ fuerunt. Ε'. Τί οὖν, ὦ Ἰωακείμ; Οὐδὲ διὰ μνήμης ταύτην προαιρῇ τὸ προσπαθὲς ἐνδείκνυσθαι τῆς φύσεως; οὐδὲ τοῖς δι᾿ ἐνθυμήσεως λογισμοίς, τῶν παρόντων τι λογίζεσθαι συγχωρεῖς; τοῦτο γάρ σοι τὸ μὴ τῇ καρδίᾳ φάσκειν αἰχμαλωτισθῆναι βούλεται. Τοῦτο γὰρ, φησί, τοῦτο τῶν ἁπάντων ἐμοὶ κερδαλεώτερον ἀγαθῶν, ὁ πατήρ. Τὸ μόνου τὸν ἐμὲν τοῦ δεδωκότος γενέσθαι καρπόν· τὸ καθάπερ παρ' ἐλπίδα τὴν ἀνθρωπίνην παρεσχέθη, οὕτω καὶ παράδοξον ὀφθῆναι τῷ παρασχομένῳ καρποφορίαν· τοῦτο παν τὰς ἐφετοῦ τιμιώτερον· τοῦτο πολυπλασιώτερον τό νων, καὶ κατορθωμάτων περιδοξότερον ἔχει τὸ γέν ρας· οὗτος πάσης περιουσιώτερος ἐλπίδος ὁ πλοῦ τος, ὑπὲρ τοιαύτης ἀμοιβῆς ἡ καρτερία, αἱ δεήσεις, οἱ πόνοι, τοιοῦτον ἦν τὸ τῶν εὐχῶν ἐν ἐπιθυμία πέν ρας· ὑπὲρ τοιαύτης ἐκβάσεως, αἳ τε εὐχαριστήριο: δοξολογίαι, καὶ αἱ καλλιερούμεναι τούτων προσηνέ χθησαν θυσίαι. Γ΄. Τοιαύτῃ μὲν οὖν ὁ πατὴρ καὶ προθυμίᾳ καὶ ἀναμφιβόλῳ προσδοκία, τὴν δεδοξασμένην ἀνῆγεν ἐν VI. Hac itaque animi alacritate, certissima hac fiducia gloriosam Virginem ad templum pater adduxit. Ipsa vero incedebat, terram, quam calcabat, τῷ ναῷ Παρθένον· ἡ δὲ ἀπῄει ποσὶ μὲν καθαρωτά mundissimis pedibus purificans, atque aerem suavissimo sanctitatis suæ odore perfundens. Non ilam vestium exteriorum elegans varietas, neque aurea monilia, ac lapillorum connexorum micantissimus venustabat fulgor; sed exornabat splencdissimus puritatis amictus atque omni auro Græce, μόνῃ δὲ τῇ τοῦ δεχομένου προσφυομένη ἀγάπῃ: et prorsus congruentissime; cum enim προς φύομαι, si vocis vim spectes, valeat adnascer, ac propric de ramis dicatur, qui arbori adnascuntur, «sinde προσφυομένη non est utcunque cohærens, sed cohærens originaliter. Perinde est propterea Mariam τῇ τοῦ Θεοῦ ἀγάπη προσφυομένην profiteri, ac alir mare, eam Deo per charitatem ab origine sua cohæsisse, nec inter eos censeri illam posse, qui oleastri cum essent, bonæ dein olivæ inserti sunt, sed nuns quam non bonam olivam camdem fuisse. Haud dissiτοῖς τὴν πατουμένην καθαγνίζουσα γῆν, ἀέρι δὲ τοῦ τῆς ἁγιότητος μεταδιδοῦσα μυρισμοῦ· ἦν οὐκ αἰσθη τῶν περιβολαίων ποικιλία, οὐδὲ χρύσεα περιδέῤῥεα καὶ τῶν συνδουμένων λίθων διειδέστατοι κατεκάλυστον διαύγειαι, ἀλλ' ἡ τῆς καθαρότητος υπερφαής κατεκόσμει περιβολή, ή χρυσοῦ παντός τιμαλφεστέ milia habes in altera ejusdem Jacobi, quam inferius dabimus, oratione in Virginis Deiparæ Visitationem, ubi eam de suo in Deum ardenti affectu sic loquenLem inducit (§ 9): Hic (amor) simul cum corpore accrevit: hic simul cum mente adolerit: huic congenita anima mea indesinenter laudes tibi contexit: Οὗτος συνηυξήθη τῷ σώματι, οὗτος συνεκμάζει τῇ διανοίᾳ, τούτῳ ἡ ψυχή προσφυομένη τὴν ἀκατά παυστον υμνολογίαν, διαπλέκει. Quid est, quaso, cur in puritatis laudes tantopere se Patres effunderent, cum de puella

ORATIO IN PRESENTATIONEM SS. DEIPARE. €06 ρας τῆς ψυχῆς ἐνωράϊζε λαμπρότης. Ταύτης τῷ pretiosor anime mitor decorabat. Duplici hac fili διστῷ σεμνουμένην τὴν μητέρα κάλλει, ἦν ἐγγύθεν περιθέουσαν ὁρᾷν, ἄκροις τε δακτύλοις τῶν περικει· μένων αὐτῇ ψαύουσαν ἐσθημάτων, καὶ τὸ βαθὺ καὶ διακεχυμένον αὐτῶν· ποτὲ μὲν ἀπαιωροῦσαν, ποτέ δὲ τὸ διανεστηκὲς ἐπισυστέλλουσαν, καὶ πρὸς τὸ χρειῖδες ἀποτυποῦσαν. Ζ΄. Επικλινομένη τε συνεχῶς ἡ μήτηρ, τοιαῦτα πρὸς τοῖς ὠσὶ διὰ ῥημάτων ἐνήχει. Ποθεινὴ μὲν, ὦ τέκνον Θεόσδοτον, φησίν, ἡ τῆς ἀποτάξεως ἡμέρα τῆς σῆς, ἀγαπητά τε καὶ φίλα τα προμηνύσαντα ταύτην εὐαγγέλια· παρὰ προσδοκίαν γὰρ καὶ αὐτὰ θείᾳ παρεσχέθη χάριτι· ποθεινοτέρα δὲ πολλῷ μᾶλο λον, καὶ τοῦ ὄντος ἐπιθυμητοῦ καὶ μένου καλού πρόξενος ἡ ἐνεστῶτα, καθ' ἣν ἐγὼ σὲ τὴν ἐμὴν ἀφι εοῦ τῷ Δεσπότῃ προσφοράν· ἐν ᾗ τῶν ἐμῶν ὠδίνων ἀπαρχὴν ὁμοῦ καὶ πέρας ἀνατίθημι σε τῷ δεδωκότι. Δεδοξασμένα μὲν τὰ ὑπεσχημένα περὶ σοῦ τῷ Θεῷ, εὐλογημένη δὲ καὶ ἡμέρα καθ᾽ ἦν τὸ ἀψευδὲς αἱ υποσχέσεις λαμβάνουσιν· ἡ μὲν γὰρ τῆς γεννήσεως, ἐνειδισμῶν μὲν ἀπαλλαγὴν, στειρώσεως δὲ λύσιν, εὐχῶν δὲ καθυπέδειξε πλήρωμα· ἡ δὲ παροῦσα, καυχήματος μὲν τοῦ ἀνωτάτω καὶ πεῤῥησίας τῆς πρὸς τὸ γένος, εὐλογίας δὲ τῆς παρ' ἐλπίδα κήρυξ καθέστηκε· καὶ τῆς σῆς μὲν ἐκείνη κυήσεως ταῖς εὐχαριστίαις, αὕτη δὲ τῆς πρὸς Θεὸν οἰκειώσεως ταῖς χάρισιν ἐλλαμπρύνεται. Νῦν γὰρ ἐγὼ τὰς πρὸς αὐτὸν ἐπαγγελίας ἀποπληρῶ, νῦν σὲ τῶν εὐχῶν ἀποδίδυμι τὸν καρπὸν, νῦν ἀπασῶν μητέρων τῇ παραδόξῳ ταύτῃ σεμνύνομαί σου μνηστεία· ἐκεῖναι μὲν γὰρ θνητοῖς τὰ ἑαυτῶν ἐγχειρίζουσαι φίλτατα νυ φίας, φθαρτοῖς θαλάμοις καὶ παστάσιν ἐπικήρας ἐνωραΐζονται· ἐγὼ δέ σε τῷ ἀθανάτῳ σήμερον καὶ μνηστευομένη καὶ ἀποδιδοῦσα νυμφίῳ, αἰσθητῷ μὲν ἐνδιαιτήματί σου τῷ οὐρανομιμήτῳ τέρπομαι ναῷ· (αλάμῳ δὲ νοητῷ διὰ τῶν θείων σοι κατασκευασθέντι χαρίτων ἐπαγάλλομαι, ταῖς τῆς ἁγνείας καὶ καθαρότητος ἐφηδομένη παστάσι. Καὶ ὁ πόθος δὲ ὁ σου, ἀπεναντίων ἕξει τοῖς ῥέουσι· καθαρὸς γὰρ οὗτος καὶ ἀνόθευτος, καὶ ὥσπερ ἀναλλοίωτός ἐστιν ὁ ἐρώμε νης, οὕτω καὶ αὐτὸς τὸ μόνιμος εἶναι διατηρήσει. Παρ' ελπίδα τοίνυν τὰ περὶ σὲ καινοτομούμενα στο μερον μνηστεία καθαρωτάτη, ἀφιέρωσις μυστική - τιμὴ τῶν ὁμοφυῶν ἐξῃρημένη πάντων· οἰκείωσις πρὸς Θεὸν καὶ τἆλλα δι' ὧν τῷ γένει, τὸ σεμνότατον προμηνύεται· διὰ ταῦτα χαίρω, διὰ ταῦτα σήμερον trimula ageretur? Nam, ut alias innuimus, quod ejusmodi ætas vitæ innocentia niteal, adeo mirum videri non potest, ut mirum contra esse debeat, si innocens non habeatur. At hujus sententiæ rationem manifeste reddit mos in Ecclesia receptus, ut puritas a puritate discernatur. Etsi enim qui cumque justificationis gratiam consequuntur, vestem candidam et immaculatam (Conc. Trident. sess. vi, cap. 7) gerunt, puritatis tamen laus singularis non iis tribuitur, qui stolam fœdatam deinule dealbaverunt, sed iis solum, qui can numquam fαdarunt. Id vero ad eam quoque ætatem jure merito transfertur, quæ suos nondum actus habeat. Si enim spectetur naturæ in Adam lapse conditio, quis non videt, infantulos ex aqua et Spiritu sançto renatos ita comparari cum eo pesse, qui cripulchritudine honestataun cernere erat prope incedentem matrem, vestimenta, quibus puella induebatur, summis digitis tenentem, et eorum extrema diffluentia interdum attollentem, interdum vero, si quando dilaberentur, componentem, ac venuste aplantem. VII. Porro ad illius aures sese mater inclinans, hujusmodi sensa ingeminare non intermittebat. Desideratus quidem, inquit, mihi fuit, o Glia divinitus concessa, natalis tui dies: charissimum ac jucundissimum mihi fuit faustum illud nuntium, quod bunc presignificavit. Nam et ista præter spem omnem ex sola divinæ gratiæ largitate mibi obvenerunt. At vero multo desiderabilior, et vere concupiti atque unici boni allator præsens mihi dies illuxit, guი ego te, quæ mea es, oblationem Domino sum consecratura, quo te fructificationis meæ primitias simulet summam ei, qui dedit, sum dedicatura. Gloriosa quidem sunt, quæ de te a Deo promissa fuerunt: sed et benedicta dies illa, qua promissionum veritatem eventus comprobat. Dies natalis tui mihi quidem opprobriorum Gnem, sterilitatis solutionen, ac votorum meorum praestitit complementum; at præsens dies summæ gloriationis, et humano generi libertatis et confidentiæ, tum vero benedictionis spem omuem prætergredientis præco apparuit. Et illa quidem dies, gratiarum actionibus pro lua nativitate solemnis fuit; hæc vero gratiis refulget, quibus Dei domestica ac familiaris ediceris. Nure enim quæ Deo promisi, adimpleo: nunc te mearum obsecrationum fructum reddo; nunc ob admirabi - lem tuam hanc desponsationem matribus ominibus augustior incedo: illæ enim dilectissimas Glias sponsis mortalibus tradentes, corruptibilibus thaJamis atque penetralibus caducis suam ipsarum gloriam superstruunt; ego vero immortali sponso te hodie reddens ac nuptui tradens, tum de materiali domicilio tuo, templo scilicet quod cœlum emulatur, delector; tum de spiritali thalamo, tiki omnigenis Dei gratiis praeparato, supra modum gaudeo, ineffabilene ex illis innocentire ct puri. talis penetralibus suavitatem percipio. Et affectus quidem tuus plane res omues cadueas aversabitur. Purus enim ac sincerissimus ipse est; et quemadmodum immutabilis is est quem diligis, sic el ginis vitium non incurrerit, ac adultus actualium criminum veniam consecutus eum iis comparetur, qui acceptam in baptismate stolam nullo proprio crimine deinde maculaverunt? Non deest ergo ratio ex ipsis Ecclesiæ degmatibus petita, cur singularis puritatis prærogativa celebrari possit in illa etiam ætate, quæ parem vitæ propriæ puritatem singulis quibusque per se vindicat; quia scilicet si quis nunquam non albam animæ stolam gesserit, is merito præ illis singulariter purus habetur, qui stolam ex origine olim foedam deinde dealbaverunt. Sed rursus hæc unica prorsus est, quæ reddi pos sit illius sententie, ratio. Ergo ne Patres ceu de sipientes traducamus, non alia quam ista doctrin. permotos ad singularem infantule Mariæ puritatcm prædicandam fateri debemus.

ator tnus ut semper sibi constans perseveret, ὑπερτίθεμαι πασῶν μητέρων· ἰδοὺ γὰρ τὴν τεχθεῖ consequetur. Spem omnem igitur excedunt nova σαν ὡς ὑπεσχόμην ἐν οἴκῳ Θεοῦ σήμερον ἀνατίilla, que hodierna die in te complentur: despon. θημι. satio purissima, mystica oblatio, honor præe omnibus consortibus eximius, familiaris cum Deo con junctio, atque alia, per quæ humano generi summa dignitas prænuntiatur. Propterea gaudio gestio. propterea omnibus hodie matribus antecello. Ecce enim natam meam, utpote promissionis jure Deo debitam, hodie in domo Dei consecro. ΙΙ. Δεῦρο καὶ σὺ τῶν ἀσωμάτων ἐπιδημήσασα χου ροστασία· ἁρμόδιον σὺν ἐμοί, τὴν πρὸς τὸν κοινὸν Δεσπότην ἐναπήχει δοξολογίαν. "Αγε τῆς ἐμῆς καρ ποφορίας κήρυκες, τὴν ὑπὲρ ταύτης τῷ δεδωκότι διαπορθμεύσατε εὐχαριστίαν. "Αγε τῶν προφητῶν ἡ διαπρύσιος συμφωνία, τῆς τῶν χρησμωδηθέντων ἐπαγγελίας τὸ πέρας ἤδη καταβαλλόμενον θέασαι. Δεύρο, προπάτορ Δαυΐδ, τῇ ἐκ τῆς ὀσφύος ἀναδεδο VIII. Age et tu incorporeorum spirituum chorus, huc adveniens congruum laudis canticum communi Domino mecum concine. Agite, o fœcunditatis meæ præcones, pro hac ipsa gratiarum actiones benignissimo ejusdem largitori deferte. Age, altisonum canentium prophetarum agmen, iis, quæ tuis oraculis promissa fuerunt, finem jam impositum intuere. Age, progenitor David, congaude virge, quæ e senine tuo exorta" jam adolescit. μένῃ ῥάβδῳ συνεπαγάλλου ἀδρυνομένῃ· ἡ βασιλίς Regina simulque filia purissimo Regis amore tenetur, et pro illius desiderio propria puritatis ornamenta speciosissima instruxit. Qui in divinis visionibus divites sunt, hodie desiderabilem hujus vultum deprecentur 38. IX. Adeste porro et vos qui circumstatis e tribubus, et illius ad templum accessum præcedite, viamque sternite dicentes: Dilata (ο templum) ædes tuas ad ean suscipiendam, quæ creaturis omnibus tum visibilibus tum invisibilibus amplior apparuit. Præpara ad eam excipiendam virgines, quæ sint ei comites; gestantium faces chorum instrue; et laudis cantica ad Reginæ ingressum concinenda præpara. Immaculatum domicilium immaculatissimos suscipiat pedes, et nemini adeunda statio mundissimain in se conservet columbam; namque hodie hanc ego, prouti decet, apparabo et promissa mea implebo. Accende lucentes lampadas, et ingressum ejus splendidissimum redde. Extolle sublimem facem tanquam signum, et ad te universum terrarum orbem converte, ut lucidam aspiciat nubem, ut illius radiorum participatione fruatur, ut lucis fontem ex ea scaturientem intueatur. Pande portas tuas, et spiritalem excipe portam, per quam solum Dei Verbum transiens ", obsignatam, eo modo, quo novit ipsum, servavit. Etsi enim portæ appellationem sortita est, intactam tamen semetipsam virginem conservavit; et opportunun quidem ministerium implevit, sed incorruptionis signacula non dissolvit. Velum tuum remove, ut animatum illud Verbi velum suscipi intus possit, quod in se divinitatem occultavit, neque tamen hujus igne materialem substantiam combussit. Excipe ex auro factum per Spiritum candelabrum cujus facula terrarum orbis fines illuminat, el per quod eadem facula accendit septem illa Spi2. [5. ΧΙ, 1. ss Psal. XLIV, 13. "Ezech. LIV, Do prima Virginis Deiparæ origine dixerat Joannes Euboensis, eam ab ipso Dei Filio et cooperante sanctissimo ac vivificante Dei Spiritu ædificatam fuisse (Orat. in Deip. Concept. § 23): qua quidem sententia nulla luculentior ad prædi καὶ θυγάτηρ, τῷ τοῦ Βασιλέως καθαρωτάτῳ συνδεῖται πόθῳ, πρὸς τὴν αὐτοῦ ἐπιθυμίαν, τὰ οἰκεῖα τῆς καθα ρότητος ηὐτρέπισε κάλλη· σήμερον λιτανευέτωσαν οἱ ἐν θεοπτίαις πλούσιοι, τὸ ταύτης ἐπιπόθητον πρόσωπον. Θ΄. Δεῦτε δὴ καὶ τῶν φυλῶν οἱ περιόντες ἔτι, καὶ τὴν ἐν τῷ ναῷ ἄφιξιν προοδοποιήσατε, Πλάτυνον τὰς ἐπαύλεις, λέγοντες, πρὸς ὑποδοχήν τῆς πλατυτέρας τῆς ὁρατῆς καὶ ἀοράτου κτίσεως ὀφθείσης· εὐτρε πιζε πρὸς ὑποδοχὴν τὰς συνεψομένας αὐτῇ παρθέν νους, τὸν λαμπαδηφόρον προκατάρτιζε χορόν· τὰς ἐπιβατηρίους τῆς Βασιλίδος προάρμοζε δοξολογίας. Αθιγὴς χῶρος τοὺς ὑπεράγνους ὑποδεχέσθω τό δας, καὶ ἀκοινώνητος διαγωγή, τὴν ἀκηλίδωτον διατηρείτω περιστερὰν, καὶ ταύτην ἐγὼ παρασκευάσαι σήμερον ὡς δεῖ, καὶ ταῖς ὑποσχέσεσι τὸ πέρας ἐπιθήσω· ἄναψον λαμπάδα φωτός, καὶ καταφαίδρυνον τὰς εἰσόδους· ἆρον μετάρσιον πυρσόν, ὡς σύνθημα, καὶ ἴθυνον πρὸς σὲ τὴν οἰκουμένην, ἵνα τὴν φωτεινήν νεφέλην ἐπόψηται, ἵν᾽ ἐν μετουσίᾳ τῶν ἀκτίνων ταύ της γενήσηται, ἵνα τὴν τοῦ φωτὸς πηγὴν ἐκ ταύτης βρύουσαν κατίδη. Πέτασον τὰς πύλας σου, καὶ τὴν νοητὴν πύλην εἰσάγαγε, ἣν μόνος ὁ τοῦ Θεοῦ διοδεύσας Λόγος, ἐσφραγισμένην ὡς οἶδεν ετήρησεν. Εἰ γὰρ καὶ πύλης τὴν κλῆσιν ἀπείληφεν, ἀλλὰ παρθένον ἑαυτὴν διετή ρησε, καὶ τοῦ μὲν πράγματος τὴν λειτουργίαν επλήρωσε, τῆς ἀφθαρσίας δὲ τὰς σφραγίδας οὐκ ἔλν σεν· ἐπίσχες τὸ καταπέτασμα, ἵν' ἔνδον τούτου χω ρήσῃ τὸ ἔμψυχον τοῦ Λόγου καταπέτασμα, τὸ ἐν ἑαυτῷ τὴν θεότητα κρύψαν, καὶ τῷ πυρὶ ταύτης μὴ καταφλέξαν τὴν ὑλώδη οὐσίαν· δέξαι τὴν ἐν Πνεύ ματι κεχρυσωμένην λυχνίαν, ἧς τὸ λαμπάδιον και ταυγάζει τὰ πέρατα, δι' ἧς ἀνῆψε τὰ τοῦ Πνεύματ το; ἑπτὰ χαρίσματα, καὶ τὸν περίγειον κόσμον candam puram Virginis Conceptionem afferri posse videtur. At palam est in idem conspirare et hunc Jacobi locum, ubi de Virgine disserens snb candelabri symbolo, ipsum ex auro conditum per Spiritum fuisse allirmat.

€09 ORATIO IN PRESENTATIONEM SS. DEIPARE. ἐφώτισαν· δέξαι τὴν ζωηφόρον τράπεζαν ἐν ᾗ προ- ritus charismata, quæ terrarum orbem luce perτεθεὶς ὁ τῆς ζωῆς ἡμῶν ἄρτος, ἀμβροσίαν τοὺ; μετα έχοντας εἰστίασεν, ἐξ ἧς οἱ τῆς σοφία; κρατῆρες, τὸ αθόλωτον καὶ καθαρώτατον τῆς γνώσεως πόμα προ χέουσ:· κόσμησαν τὰ τῶν ᾿Αγίων ἅγια, καὶ τὴν ὑπερ αγίαν σκηνὴν ὑπόδεξαι. 1. Σήμερον γὰρ ὡς τριετίζουσα δάμαλις, εἰς τὰ Αγια τῶν ἁγίων εἰσάγεται· σήμερον τῷ ναῷ προσἄγεται ὁ ναὸς ὁ ἔμψυχος, ὁ τῶν οὐρανῶν ὑψηλότερος καὶ πάσης κτίσεως εὐρυχωρότερος· σήμερον ἐν τῷ ναῷ ἐνοικίζεται, ἡ τὴν ἀποικίαν τοῦ ἀνθρωπείου γένους πρὸς τὴν ἰδίαν ἐστίαν διὰ τοῦ τόκου ἀναγαγοῦσα· σήμερον ἡ νοητή σκηνή τῇ νομικῇ τὰ τῆς χάριτος εὐαγγελίζεται, καὶ τῷ γράμματι ὑποχωρεῖν τῷ πνεύματι διακελεύεται· σήμερον ἡ ἄσπιλος ἀμνάς ὡς δεκτὸν ἱερεῖον τῷ ναῷ προσφέρεται· σήμερον ἡ ἄμωμος περιστερὰ ἐν τοῖς τοῦ ναοῦ ἀδύτοις περιῖπ82μένη, τὸν τῆς κακίας ἐξευτὴν ἐξέκλινεν, ὑψηλοτέρα γενομένη τῶν αὐτοῦ μηχανημάτων· σήμερον τὸ δοχεῖον τοῦ Πνεύματος ἐν τῷ ναῷ ἀποτεθὲν, πρὸς ὑπου δοχὴν τοῦ Λόγου ἐξευτρεπίζεται· σήμερον τὸ πάγχρυσον θυμιατήριον εἰς τὰ ῞Αγια τῶν ἁγίων εἰσοικίζεται, ἐν ᾧ ὁ Λόγος τὴν σάρκα ἀνάψας, εὐωδίας τὴν οἰκου μένην ἐπλήρωσεν. ΙΑ'. Εἰσάγαγε την κιβωτόν τοῦ ἁγιάσματος, τὴν τὸν Νομοδότην αὐτὸν ἔνδον χωρήσασαν, τὴν τὸ οὐράγιον μάννα βαστάσασαν, τὸ τῆς Νέας Διαθήκης θησαύρισμα, τὴν στάμνον τὴν ἔνδοξον, τὴν κιβωτὸν τὴν τὰς θεοχαράκτους πλάκας κατέχουσαν· ἐν αἷς ὁ τοῦ Θεοῦ Λόγος ἐγγραφεὶς ὑπὲρ λόγον, τὸ τοῦ νομικοῦ γράμματος επαχθές, εἰς τὴν τοῦ Πνεύματος ελαφρότητα μετήνεγκε· λάβε τὴν ἱερατικὴν ῥάβδον, τὴν ἀποτίστως βλαστήσασαν, τὸ ἀμάραντον ἄνθος τὸν Κύριον, τὴν ἁγίαν καὶ ἐπιθυμητὴν γῆν, ἐξ ἧς ἀλήθεια καὶ δικαιοσύνη ἀνέτειλεν, ἐν ᾗ πόδες περικαλύμμασι σκεπόμενοι, προβαίνειν κωλύονται, λέγω δη λογισμός, ἀμφιβολία καὶ ἀπιστία καλυπτόμενος· τὸ κατάσκιον ὄρος, ἐν ᾧ κατοικῆσαι ὁ λόγος ηὐδόκη σεν, ἐν ᾧ ἡ φύσις ὑποκλειθεῖσα τὴν καῦσιν τῆς ἁμαρ 37 Psal. cxxΙ, 8. 38 Psal. cv, 24; Zach. v, 14. Solent Patres, præsertim Græci, quemadmodum passeri, aut turturi, aut columba, aut agna, aut ovi, sic etiam vitula Deiparam comparare, idque ad innocentiæ laudem maxime spectat. Verum neque Latinis hoc symbolum ad designandam innocentiam inusitatum fuisse evincunt, quæ de Gratiano et Valentiniano sic scripsit Ambrosius (De obit. Valent. n. 78): Super columbas simpliciores, super aquilas leviores, super agnos clementiores, super vitulos innocentiores. Uti coelis amplior prædicatur Deipara, quia cui de caelis scriptum sit (1/1 Reg. vult, 27: Calum et cæli cœlorum te capere non possunt, Virgo tamen Deum sinu suo inclusum gestavit, ac suis ulnis complexa est. Totum hunc paragraphum ex primna Georgil Nicomediensis in Præsentationem oratione Jacobus exscripsit. Sunt vero, qui ad Mariæ Conceptionem originali labe immunem hanc etiam transferant sententiam, qua aucupem malitiæ dicitur evilasse. fuderunt. Accipe vivificam mensam, in qua propositus vitæ nostræ panis ambrosia (cœlesti alimento) participantes recreavit, et e qua sapientiæ crateres limpidum ac purissimum sapientiæ potum effundunt. Adorna Sancta sanctorum, et sanctissimum in te suscipe tabernaculum. X. Sane hodie ipsa tamquam triennis vitula in Sancta sanctorum inducitur; hodie in templum infertur templum illud animatum, quod coelis sublimius est, atque universis rebus creatis aniplius et capacius; hodie in templo ea collocatur quæ extorre genus humanum per partum suum in proprias sedes reduxit; hodie spiritale tabernaculum tabernaculo legali gratiam annuntiat, ac litter indicit, ut spiritui locum cedat; hodie immaculata agna tamquam hostia acceptabilis in templo offertur; hodie intemerata columba in templi adytis circonvolitans, malitiæ aucupem declinavit hujus dolis atque insidiis sublimior effecta; hodie sancti Spiritus receptaculum in templo repositum ad Verbum suscipiendum feliciter præparatur; hodie in Sancta sanctorum importatur thuribulum illud totum aureum, in quo Verbum carnem ceu thus adolens, universam terram suavissimo odore perfudit. XI. Introduc arcam sanctificationis ", quæ Legislatorem ipsum in se recipit, quæque manna cœleste portavit. Suscipe thesaurum illum Novi Testamenti, gloriosam urnam, arcam continentem tabulas a Deo exaratas, in quibus, supra quam verbis explicari possit, Dei Verbum inscriptum littera legalis grave pondus in leve Spiritus onus commutavit. Accipe virgam sacerdotalem quæ sine irrigatione immarcescibilem florem Dominum germinavit; suscipe terram illam sanctam, el desiderabilem 48 e qua veritas et justitia exortæ sunt, et quain nefas est ut tangant pedes involucro quopiam contecti so, ratiocinationes, inquam, dubitatione atque infidelitate obvolutæ. Suscipe umbrosum montem, in quo inhabitare Verbo complacuit, in quem rece39 Psal. LXXXJV, 12. 3º Exod, 111, 5. " Perperam omnino: id enim contextus neque exigit, neque patitur, cum sermo palain sit de diaboli insidiis per recessum in templum vitatis; quod nihil ad Conceptionem pertinet. Ilaec ad illa spectant, quæ de virga sacerdotis Aaronis leguntur Num. xv, 8: Sequenti die regressus (Moyses) invenit germinasse virgam Aaron in domo Levi: et turgentibus gemmis eruperant flores, qui foliis dilatatis in amygdalas deformati sunt. Sacerdotalis autem virga ut typus sanctæ Virginis as. sumi a Patribus consuevit, quia præter naturæ leges sine ulla humoris irrigatione in ipso tabernaculo germinavit. Verba illa, τὴν ἀποτίστως βλαστήσασαν, Combefisius aliter sic legit: τὴν ἀπὸ πίστεως βλαστ τήσασαν, ac vertit, qua fdei merito... germinavit. Mirum sane! tam sæpe enim recurrit ista sententia apud Patres, qui typo illo adhibito Deiparæ non quidem fidei merita, sed miraculum Conceptionis sine semine demirantur ac celebrant, ut de vitiata lectione suspicari maxime pronum esset.

ἐκκυλισθεὶς λίθος, τὴν εἰκόνα τοῦ ἐχθροῦ συνέτριψε καὶ εἰς νοῦν ἀπελίκμησε· δέξαι την κατάκαρπον ἐλαίαν, δι' ἧς τὸ ἱλαρῦνον ἀνέβλυσεν ἔλαιον, καὶ τὴν κτίσιν ἐλίπανε· τὸν θρόνον τὸν ἔνδοξον, τὸ βα σιλικὸν ὄχημα, ἐν ᾧ ὁ Λόγος οχούμενος, μετὰ σαρκὸς επεδήμησε· περίλαβε τὴν Σολομώντειον κλίνην, ᾗ κύκλῳ δορυφοροῦσιν οἱ ἑξήκοντα δυνατοί· ταύτην ή προφητικὴ λαεὶς ἐξεικόνισεν, ἡ τὸν ἄνθρακα φέρουσα καὶ τὰ χείλη καθαίρουσα, ή σεραφικῶς φυλαττομένη, καὶ διὰ Πνεύματος ἁγίου κηρυττομένη· ταύτην ἡ εσφραγισμένη βίβλος ἐμήνυσεν, ἣν οὐδεὶς ἀνέγνω γραμμάτων ἐπιστήμων, πλὴν τοῦ σφραγίσαντος καὶ ὑπὲρ λόγον τηρήσαντος. pta natura ac veluti latens peccati incendium τίας ἐξέκλινεν, ἐξ οὗ ἀχειροτεύκτως ὁ ἀκρογωνιαίος declinavit; e quo 31 sine ullius manus opera evolu tus lapis ille angularis hostis statuam contrivit, atque in pulverem redegit. Suscipe olivam fructiferam, e qua oleum exhilaraus " effluxit, et universas creaturas impinguavit ". Suscipe thronum gloriosum, vehiculun regale, in quo Verbum insidens ad nos carne indulum advenit. Complectere lectulam Salomonis, in cujus circuiti "sexaginta fortes algunt excubias. Hanc prophetica illa forceps 3, per Seraphim servata, et per Spiritum sanctum praelicata efigurabat, quæ carbonem ferens labia purgabat. Hanc præmonstrabat liber ille signatus ", quem nemo litterarum peritus legere potuit, nisi qui obsignaverat atque ineffabili ratione custodivit. XII. Verum adpropositi argumenti consequentiam ex ordine revertamur. Postquam peracta via quæ ad templum ascendit, ipsa cum virginibus eam comitantibus ad illius portas appropinquavit, vehemens admiratio ac stupor non injucundus eos, qui intus erant, subiit, primum quidem ob auditum insueti hujus comitatus clamorem, deinde vero etiam propter ejusdem aspectum. Virginum enim chorus præcedebat concinno ordine dispositus, et tum ordinato incessu, tum florida venustatis pulchritudine suavissimum spectaculum exhibebat. Virgo autem veJut satellitio quodam illis circumstipata puellis, quæ faces gestabant, niram sane quemadmodum specie sic toto externo habitu decorem præseferebat; floridam enim illarum venustatem clarissimo pulchritudi- c nis suæ splendore obscurabat, non secus ac stellarum lucem sol vincit et abscondit. Vultus autem hilaritate constantem animæ magnitudinem intus latentein demonstrabat; propter quam non illis modo, sed et universæ naturæ admirationi erat, atque batur. ΙΒ΄. Ἀλλ᾿ ἐπὶ τὴν ἀκολουθίαν τῆς ὑποθέσεις ἐπανέλθωμεν. Ἐπειδὴ, τῆς πρὸς τὸν ναὸν διηνυσμέ νης ἀναβάσεως, αὐτὴ μὲν σὺν ταῖς ἑπομέναις παρ θένοις, ταῖς αὐτοῦ προσεγγίζει πύλαις, θάμβος δὲ λαμβάνει καὶ κατάπληξις οὐκ ἀτερπής τοὺς ἔνον, ἀκοῇ μὲν πρότερον, ἔπειτα δὲ καὶ θεωρίᾳ τὴν ἀσυ νήθη διασκοποῦντας πρόοδον. Χορεία γὰρ παρθενική προῆγεν εὐτάκτῳ τῇ ἁρμονίᾳ συνημμένη, καὶ τῇ τε κατά κόσμον μεταβάσει, καὶ τῷ τῆς ὥρας ἐπει θοῦντι κάλλει, ἡδὺ τὸ θέαμα παρίστη. Παρθένος κύκλῳ δορυφορουμένη λαμπαδουχούσαις αὐταῖς. ξέ την μὲν ὡς περὶ τὴν ὥραν, οὕτω καὶ τὴν ἐκτὸς εἶχε καταστολήν· τὸ ἀνθηρὸν γὰρ ἐκείνων, τῷ τοῦ είδους φαιδροτάτῳ συνέκρυπτε· καθάπερ ἡλίου τὴν τῶν ἄστρων ὑπερνικῶντος αὐγὴν, τῷ ἱλαρῷ δὲ τὸ σύννουν αὐτῇ κεκρυμμένον, τὸ τῆς ψυχῆς ὑπέφαινε μεγαλοφυές - δι' οὗ καὶ τεκμήρια καινότερα, οὐκ αὐτῶν μόνον, ἀλλὰ καὶ τῆς ὅλης τῇ θαυμαζομένη προσεμαρτυρεῖτο φύσεω;. signis etiam magis insuetis testimonium ei pra·l.eXIII. Sic igitur illis, qui in templo erant, ad vestibulum ejus accurrentibus, et novum chori illius spectaculum contuentibus, sun,mus ipse sacerdos, Zacharias, qui alios præcedebat, quae ipsa esset, et qua:nam adventus causa foret, sciscitatur. Ma-. trem vero, quæ manibus adhuc filiam tenebat, ei respondisse (narrat historia) atque ita locutam esse: Cum nihil latere te possit, quippe qui suere dos sis magni Dei, et ab ipso omnia, qu.e scitu necessaria sint, divinitus docearis: jam vero multo minus existimandum est, tibi incomperta ea esse que ad hanc puellam pertinent, que cum singu larissima illius providentia huc advenerit, nane coram te adstat. Cumque ineffabili modo particeps hujusce mysterii effectus fueris, haud opus est, te perspicua rei ipsius veritate jam persuasum verbis edoceri. Nihilominus quandoquidem ita nobis exigitur, quemadmodum haec se habeant, sermone exponimus. ΙΓ΄. Οὕτω γοῦν πρὸς ταῖς εἰσόδοις τῶν ἐντὸς ἐκε κεχυμένων τοῦ ναοῦ, πρός τε τὴν καινοφανή χορείαν ἐνατενιζόντων, τοῦ ἱερέως προηγουμένου Ζαχαρίου, τίς ἂν εἴη αὕτη, καὶ τὴν αἰτίαν τῆς ἀφίξεως, αὐτὸς διεπυνθάνετο· τὴν δὲ μητέρα χερσὶν ἔτι κατέχουσαν τὴν Παρθένον εἰπεῖν ἀποκρινομένην δήπουθεν πρὸς αὐτόν· ἃς μηδαμῶς σε λανθάνειν ἱερέα τε του μεγάλου Θεού τυγχάνοντα, καὶ τὰ δέοντα μὲν ἅπαντα παρ' αὐτοῦ μυούμενον· οὐχ ἥκιστα δὲ καὶ τὰ περὶ τῆς παρούσης παιδὸς, ἥτις αὐτοῦ προμηθείᾳ κρεί:- τον δεῦρο γενομένη παρέστηκε· καὶ χρὴ μὲν ἀποξ ῥήτως σε μυσταγωγηθέντα ταῦτα, μὴ λόγοι; ἀναδιδάσκεσθαι, πράγματι σὐτῷ τῇ ἀληθείᾳ πεπεισμέ νον· ὅμως παρορμηθέντες ὅπως ἂν ἔχοι προσειπεῖν διέξιμεν. Nobis, o sacerdos divine, nullum aderat prolis solatium. impotentia scilicet naturæ infirmæ atque omnimoda seguitie affecte id prohibente, atque ³¹ Ðan. 11, 34. 8 Psal. cxxxi, 15. as Psal xxit, Combefisius (loc. cit.) pro αποκλεισθεῖσα legit ἀποκλιθείσz, ac vertit reclinata. Ημῖν, ὦ θεσπέτις λειτουργὲ, τὰ τῆς παιδοποιία. καλὰ, ἀδυναμίᾳ τῆς ἀσθενούσης ἐπείχετο φύσεως, εἰ παντελῆ ταύτης ἀποκλεισθείσης ἀργίαν. Δι' τη 84 Call. 111, 7. sulsa. vi, 6. 86 139. ΣΤΙΧ, 11.

€ 13 ORATIO IN PRÆSENTATIONEM SS. DEIPARÆ. του γένους διαδοχῆς, ἀνέλπιστο: μὲν α! προσδοκία: adeo generis nostri successionis spes omnis peni διετέλουν, ὀνειδισμοὶ δὲ παρὰ τῶν συμφυλετών, διὰ τὴν τῆς τεκνογονίας ἐπετρίβοντο στέρησιν, ὡς αὐτ τῶν δηλαδὴ τῶν τοῦ Θεοῦ στερουμένων δωρεών, οὓς Ξἐκὸ; ἐπικωμάζοντας, οὐδὲ ταὐτὸν ἀγνοεῖν. Ωσπερ γὰρ ἰδίᾳ, οὕτω καὶ καρποφοροῦσιν ἡμῖν καὶ θύου σιν, ἐν τῷ ναῷ κατεχέοντο. Πᾶσι γοῦν χαίρειν εἰς πόντες τοῖς παροῦσι, τῇ θείᾳ δεδωκότες ἑαυτοὺς επερρίψαμεν προμηθείᾳ, παρ' αὐτῆς τυχεῖν τὰς τῆς φύσεως δωρεὰς ἐξαιτούμενοι, καὶ τῆς τῶν ὀνειδι σμῶν ἀπαλλαγῆναι δυσφημίας· ἐντεῦθεν τοίνυν τῶν παρόντων ἡμῖν τερπνῶν καὶ τῶν ἐξουσίᾳ κειμένων, ὑπερώφθησαν αἱ ἀπολαύσεις· πλοῦτος παρωράθη, δόξα καταφρονήθη, περιφάνεια κατεκρύβη, φίλων Εταιρεία ἠθέτηται, οἱκετῶν ἀπώσθη δορυφορία, εὐφρόσυνα μετημείφθησαν ἅπαντα, ἔνδεια τῶν ἐν ἀφθονίᾳ, ἐρημία τῶν ἀναγκαίων, διατριβὴ ἄφιλος, νηστεία τὴν ἀνθρωπίνην καταπαλαίουσα φύσιν, ἐξυνηρῶν ἐκ βάθους ἀναπέμψεις στεναγμῶν, δακρύων δαψιλεῖς ἐκχύσεις, δεήσεις ἐκτενεῖς, εὐχαὶ ἐκ συντετριμμένης προϊοῦσαι καρδίας, καὶ ῥήμασιν ἀξιολόγοις ἐλέους ἀναφερόμεναι. uberes lacrymarum imbres, juges supplicationes, misericordiam flectentibus cffusa. ΙΔ. Τούτοις οὖν ὁ πανάγαθος ἐπικαμφθεὶς Δεσπό της, εἶξε τῇ παρακλήσει, ἐπένευσε τῇ δεήσει, ᾤκτειρε τὴν ἐθελούσιον ταλαιπωρίαν, ἐπήκουσε στεναγμών, προσέσχε δάκρυσι. Διὸ καὶ τὴν ἀσθενοῦσαν μὲν ἐπέῤῥωσε φύσιν, χρησμῷ δὲ τὸ τῶν δεήσεων καθυπέσχετο παρέξειν πλήρωμα· ἣν βεβαίαν ἡμεῖς ἐπαγ γελίαν δεξάμενοι, ἀνθυπεσχόμεθα τὸ παρασχεθησάμενον τῷ ἐπαγγειλαμένῳ μὲν ἀποδιδόναι ὁπότερον ἂν τύχῃ, μὴ προκρίναντες τὸ ἄῤῥεν τοῦ θήλεος, ἐν τῷ δεδοξασμένῳ δὲ ναῷ καθάπερ τι θεῖον κειμήλιον ἀνατίθεμεν. Προνοίᾳ γοῦν τοῦ παρασχομένου δίδοται, ἣν νῦν παρ' ἡμῶν ἀντιδιδομένην παῖδα καθορᾷς, ἣν μεγαλοψυχία μὲν τῶν τεκόντων προσφέρει, παρθέ νων δὲ δορυφορεῖ λαμπαδουχοῦσα χορεία, ἧς τὸν οἰ κονομούμενον λόγον, αὐτὸς ἂν ὑπὸ τοῦ οἰκονομούν τος μυηθείης. tus defecerat. Propter hanc vero Aliorum orbiıntem a contribulibus opprobria nobis ingerebantur, tanquam scilicet ipsi Dei donis prorsus careremus, cum tamen res non ferret, ut qui nobis insultabant, ea ignorarent. Namque sieut privatim, ita cum in templo fructus oblationesque deferremus, bona nobis effusissime affluere manifestum erat. Itaque omnibus, quæ suppetebant, valere jussis, divin nosmetipsos Providentiæ commendantes, in eam prorsus nos conjecimus, deprecantes, ut per ipsam natura dona promereremur, et ab opprobriorum dedecore liberaremur. Omnis itaque voluptas, solatia omnia, quæ in nostra potestate et ad manus nobis erant, exinde contempta: despecte divltiæ, decor neglectus, splendor depositus, consortia amicorum intermissa, domesticorum servitium rejectum, læla quæcumque repudiata, sepositu quod opulentia offert, quodvis commodum, ren ola necessariorum consuetudo, fastidio habita colloquia, jejunia naturæ humanæ facultatem excedentia, suspiria cum gemitibus ab imo pectore emissa, preces e corde contrito erumpentes, et verbis ad XIV. His igitur permotus benignissimus Dominns, cessit supplicationi, annuit obsecrationi, spontaneam afflictionem miseratus est, exaudivit gemitus, lacrymas non despexit. Quocirca et infrmam corroboravit naturam, et per oraculum preces ac vota nostra se completurum pollicitus est. Cui promissioni Grmissima nos fiducia inuixi, promittenti invicem polliciti sumus, oblaturos nos ei quidquit ab ipso accepturi eramus, qualecunque tandem illud esset, nullo facto inter masculum et femmin:: discrimine; et exinde ad gloriosum ejusdem templum veluti divinum quoddam munus ac thesaurum hanc sistimus. Providentiæ itaque largitoris donum est puella, quæ, uti conspicis, nunc a nobis Donatori redditur, et a suis ipsius parentibus liberaliter offertur. Virginum porro lampades gestantium chorus eam deducit, de cujus œconomiæ ratione fortasse ab ipso œconomiæ Auctore jam certior divinitus factus fueris. Δεξάμενος οὖν ταύτην τῶν ἀνακτόρων ἐντὸς, ἀποταμίευσον τῷ Θεῷ. Μήτε πρὸς τὸ ἀσύνηθες τοῦ πράγματος ἀποβλέψας, μήτε ὡς ἀπρεπῆ τὴν ἀφιέ ρωσιν ὑποτοπάσας, διὰ τὸ τὴν προσαγομένην τῆς θηλείας φύσεως οὖσαν, μὴ προσήκειν τοῖς ἁγίοις ἐγκατοικίζεσθαι, καὶ συνυπηρέτην ἀποφαίνειν τῶν θείων λειτουργῶν. Οὐδὲ γὰρ ὁ ἐπαγγειλάμενος ταύ την ἡμῖν ὑποσχομένοις τὴν τοῦ δοθησομένου ἀφιέρωσιν εἰς φῶς ἂν προήνεγκεν, εἴπου τῶν ἀπρεπῶν ἐδόκει, οὐδὲ εἰς ἔργον ἐκβῆναι παρεσκεύασε τὸ βούλημα. Ταῦτ᾽ οὖν, ὦ θείε Ζαχαρία, βαλλόμενος εἰς νοῦν, ἡπίως μὲν τὴν ἔλευσιν, περιχαρῶς δὲ τὴν ἐφιέρωσιν καταδέχου. Δέξαι τὴν ἤδη προϋποδεδεγμένην Θεῷ· δέξαι τὴν ἀπαρχὴν καὶ πέρας τοῦ παρὰ προσδοκίαν ἡμῶν καρπού, τὴν πολλῶν δεήσεων μονογενῆ παρασχεθείσαν ἀμοιβήν. Eam itaque intra sanctuarium suscipe, et Deo repositam fac conserves. Neque vero ad ipsuetan rem movearis, neque ejusmodi consecrationem minus consentaneam putes, quasi seilicet nequaquarn deceat, cum feminei sexus ea sit, que offertur, in sanctuario ipsam ad habitandum collocari, divinorumque ministrorum sociam ac comministram fieri. Postquam enim Deo pollicenti nobis prolens invicem promisinus, consecraturos nos esse qui 1. quid ipse tribuisset, sane, si hoc dodeceret, neque disposuisset, ut in lucem hæc alia veniret, neque commisisset, ut nostrum hoe consilium in opus deduceretur. Hæc igitur, o divine Zacharia, in anim inducens, illius quidem adventum benigne, conse crationem autem ingenti cum gaudio admitte. Accipe jam ante a Deo acceptam: accipe quem præter spem sortiti sumus fructum primum simul et ultimum, unigenitam scilicet ceu multarum preum retributionem nobis concessam.

ΙΕ΄. Οὕτω τοίνυν τῆς Αννης διεξιούσης τὸν λόγον, τῶν χειρῶν αὐτῆς ἀφεθεῖσαν τὴν παῖδα λαβὼν ὁ Ζαχαρίας, ἐφίλησε καὶ ηυλόγησεν αὐτὴν, καὶ εἶπεν· Ἐμεγάλυνε Κύριος ὁ Θεὸς τὸ ὄνομά σου ἐν πάσαις ταῖς γενεαῖς. Ἐφίλησεν αὐτὴν καὶ ηὐλό γησεν· ὁ μὲν ἀσπασμὸς, τῆς ἠπίως τοῦ δεχομένου Θεοῦ προμηθείας τεκμήριον ἦν, ἡ δὲ εὐλογία, προφητεία τῆς μελλούσης κατεβάλλετο σωτηρίας. XV. Cum igitur Anna hunc sermonem absolvisset, Zacharias accipiens puellam a matris manibus dimissam, osculatus est eam, et benedixit ei, et ait: Magnificavit Dominus Deus nomen tuum in omnibus generationibus. Osculatus est eam et benedixit. Osculum quidem signum certum fuit divinæ provi· dentiæ benigne eam suscipientis; benedictio vero tamquam vaticinium mox futura salutis adjiciebatur. Animadverte autem, quomodo Zacharias per castissimi osculi liberalem exceptionem baud obscu - rum præstantioris benevolentiæ et dilectionis, et indubiæ cum ea cognationis signum exhibuerit; quo et illis, qui eam offerebant, fiduciæ, ei vero, quæ consecrabatur, gaudii argumentum præbuit. Sed neque hisce limitibus lætitiæ materiem circumscripsit: verum et per ea, quæ bene precando ultra spem addidit, jugis ac numquam defcientis jucun - ditatis causam suppeditavit. Benedixit enim, inquit, et ait: Magnificavit Domi nus Deus nomen tuum in omnibus generationibus. Non dixit, Magnificat Dominus nomen tuum, quasi nunc magnificari ipsi contingat, propterea quod ipsi (Deo) offertur, et consecratur, seul, Magnificavit Dominus Deus nomen tuum; ac si diceret: Quamvis tuorum mysteriorum nunc gloria reveletur, et nominis tui celebritas a corporali tuo in lucem ortu initium ducere videatur, ineffabili tamen consilio illius, qui te gloria cumulavit, jam olim electum hoc nomen taum magnificatum fuit; illud Deus supra omnium creaturarum honorem extulit; præ ar gelico ipso nomine glorificavit; sublimius humanis mentibus reddidit; effecitque, ut magnalium suorum fulgoribus cujusvis nominis celebritatem offuscaret. XVI. Cum itaque hæc summus sacerdos prophetice enuntiasset, narrat sacra historia, acceptissimum illud humani generis holocaustum eum obtu - lisse. Deinde vero sedere eam fecit in tertio altaris gradu, eo quod juxta singulos atatis gradus Spirilus sancti charismata illi collata adaugebantur; tuni etiam cum angelis conversabatur, nec divinis carebat apparitionibus. Cum itaque in penitiori æde, prout solebat, ipsa versaretur, videbat Zacharias quemdam peregrino aspectu cum ea colloquentem, atque victum illi præbentem. Εrat autem angelus, qui apparebat. Propterea animo vehementer obstupescens, ita secum ipse disserebat: Quidnam hoc est, quod video? novum illud sane, et ab iis, quæ his in terris accidere solent, alienum. Qui apparet, formam gerit angelicam, et cum puella miscet sermones, ac natura incorporea congruum corporibus cibum defert. Adventare angeli ad solos sacerdotes hie solebant, ut de iis, quæ agenda essent, vel sua derent vel dissuaderent; neque id frequenter usuveniebat. Quod vero is, quem modo cerno, feminæ appareat, eique ælate inmmatura, et annis tenelle, rea est profecto plane inaudita. Sane si hæc ex illis Σκόπει δὲ τὸν Ζαχαρίαν πῶς τῇ τοῦ ἀγνοτάτου φιλήματος δεξιώσει, τῆς τε κρείττονος εὐμενείας καὶ ἀγαπήσεως καὶ τοῦ τῆς συγγενείας ἀνενδοιάστου, καθυπέδειξε σύμβολα· δι' ὧν τούς τε καθιεροῦντας θαῤῥεῖν, καὶ τὴν ἀφιερωμένην χαίρειν παρεσκεύασε καὶ οὐδὲ μέχρι τούτου τὰ τῆς περιχαρείας αὐτοῖς περιγράφει, ἀλλὰ καὶ ταῖς ὑπὲρ ἐλπίδα διὰ τῆς εὐλογίας προσρήσεσι, συνῳχισμένην καὶ μόνιμον ἐπι δρύει τὴν εὐφροσύνην. Ηὐλόγησε γὰρ αὐτὴν, φησὶ, καὶ εἶπεν· Ἐμε γάλυνε Κύριος ὁ Θεὸς τὸ ὄνομά σου ἐν πάσαις ταῖς γενεαῖς. Οὐκ ἔφη, Μεγαλύνει Κύριος τὸ ὄνομά σου, ὡς τῇ ἀποδόσει καὶ πρὸς αὐτὸν ἀφιερώσει του μεγαλύνεσθαι νῦν αὐτῇ συμβαίνοντος, ἀλλ᾽ ἐμεγάλυνε Κύριος ὁ Θεὸς τὸ ὄνομά σου· Εἰ καὶ νῦν, της σίν, ἡ τῶν σῶν μυστηρίων διανακαλύπτεται δόξα, καὶ τῇ σωματικῇ προέδῳ, τὸ τοῦ σοῦ ὀνόματος ἀρχὴν λαμβάνειν διηχήσεως, δοκεῖ περιβόητον· ἀλλ' ἀρ ῥήτῳ πάλαι τοῦ τετιμηκότος σε βουλήσει, προκει κριμένον ἐμεγαλύνθη τοῦτο· πάσης ἀνώτερον τῶν ἐν γενέσει τοῦτο τέθεικε τιμῆς· ὑπερεδόξασεν ἀγγελι κῆς ὀνομασίας, ὑπερεβίβασεν ἀνθρωπίνης διανοίας - πᾶσαν ἀποκρύπτειν τῇ περιφανεία των μεγαλείων, πεποίηκε προσηγορίαν. ΙϚ'. Οὕτω γοῦν τὸν ἱερέα τὴν προφητείαν εἰπόντα, φησὶν ἡ μυστογραφία, τὸ εὐπρόσδεκτον τοῦ γένους ὁλοκαύτωμα προσενεγκεῖν· οὕτως ἐκάθισεν αὐτὴν ἐπὶ τοῦ τρίτου βαθμοῦ τοῦ θυσιαστηρίου· διὰ ταῖς καθεκάστην ἀναβάσεσι τῆς ἡλικίας τὰ τοῦ Πνεύματος ἐπετείνετο ταύτῃ χαρίσματα, ἀγγέλοις τε συνωμίλει καὶ θείων ἐμφάσεων οὐχ ἡμοίρει. Ταύτῃ τοι τῷ εἰωθότι πρὸς τοῖς ἀδύτοις διατρι βούσῃ ἑώρα ὁ Ζαχαρίας ξένον τινὰ τῷ εἴδει προσομιλοῦντα, καὶ τροφὴν ἐπιδιδοῦντα. "Αγγελος δὲ ἦν ὁ φαινόμενος, διὸ τῇ διανοίᾳ ἐξίστατο, καὶ τοιαῦτα διελογίζετο· Τί τοῦτο τὸ ὁρώμενον; ξένον ὡς ἀλη θῶς καὶ τῆς ἐνταῦθα συνηθείας αλλότριον, ἀγγελι κὸν τὸ φαινόμενον σχῆμα. Καὶ νεάνιδι προσδιαλέγεται καὶ ἀσώματος φύσις σώμασι προσήκουσαν τροφὴν ἐπιφέρεται. Αἱ τῶν ἀγγέλων ἐνταῦθα ἐπιδημίας, τοῖς ἱερεῦσι μόνοις ἐπιφοιτᾶν ειώθασι, προτροπής ἕνεκα ἢ ἀποτροπῆς τῶν πρακτέων, καὶ τοῦτο τῶν οὐ πολλάκις ἐπιφαινομένων. Γυναικὶ δὲ, τῶν ἀσυνήθων πάντη καθέστηκεν, ἡ τοῦ νῦν ὁρωμένου ἐπέλευσις, καὶ ταῦτα παρ' ἡλικίαν οὔσῃ, καὶ χρόνῳ νεαζούσῃ. Εἰ μὲν γὰρ τῶν ἐπεζευγμένων ἀνδρὶ, ἡ προκειμένη ἔτυχεν οὖσα, στειρώσεώς τε νοσήματι τῶν τῆς παι

ORATIO IN PRÆSENTATIONEM SS. DEIPARÆ. δοποιίας ἀπεκλείσθη χαρισμάτων, καὶ λιταῖς τὰ τῆς esset, quæ viro copulata sunt, ac sterilitate laboγονῆς ἐπεζήτει λήψεσθαι, πρὸς τοῦτό τε τῆς διατρι τῆς ὁ λόγος ἐγίνετο, εἶχεν ἂν τὸ βλεπόμενον τῷ σκου πῷ τὴν διάλυσιν. ᾿Αλλὰ καὶ τοῦτο καθάπαξ τοῖς περὶ 'Ανναν συμβέβηκεν, οὐχὶ καὶ τῷ Ἠλεῖ· ὅτι δὲ καὶ ἡ νῦν θαλαμευομένη Παρθένος, καὶ τούτων ἁπάν των ἐλευθέρα, καὶ ἡ τοῦ ἀγγέλου πρὸς αὐτὴν ὁμιλία συνεχῶς ἡμῖν καθορᾶται, δίδωσι μεῖζον ἐμοὶ τὸ θαῦμα κατανοεῖν. Συμπίπτουσι δὲ ἀμφιβολίαι περί τὸ κρυπτὸν καὶ ἐμφωλεύουσιν. Αρα τί ἂν εἴη τοῦτο; Τί μηνύσων ἧκεν ὁ ἄγγελος; τίς ή κομιζομένη τροφή; τίς ἡ τοσαύτη τῶν δωρημάτων υπερβολή; τί τοιοῦτον κατ' ἀξίαν ἡ Παρθένος εἰργάσατο; Ότι μὲν καθαρότητι διενήνοχε τὰς γεγενημένας ἁπάσας, οἶδα πιστωθεὶς τοῖς πράγμασι. Τεκμήριον δὲ σαφὲς τὸ ἦθος καὶ ἡ πρὸς ἀρετὴν αὔξησις καὶ ἐπίδοσις, δι' ὧν πρὸς ἑαυτὴν ἐπισπᾶται τὸ θεῖον. Τὸ γοῦν της λικούτων τεύξασθαι ταύτην ἀγαθῶν, αἴτιον τάχα μεγάλων εὐεργεσιῶν ἡμῖν ὀφθήσεται. 'Αρα μὴν τῶν προφητῶν οἱ χρησμοὶ ἐν ταύτῃ πληρωθήσονται; ἆρα μὴν τῶν ἐλπιζομένων ἐν ταύτῃ τὸ τέλος ἀποβήσεται; μὴν ὁ μέλλων ἐπ' ἀνορθώσει τοῦ γένους ἐλεύσεσθαι ἐκ ταύτης τὸ ἡμέτερον ἀναλήψεται φύραμα; Καὶ γὰρ τοῦτο προκεκήρυκται τὸ μυστήριον, καὶ ὁ Λόγος τοιαύτην τὴν ὑπηρετήσουσαν ἐπιζητεῖ. Όντως οὐκ άλλη προκριθήσεται εἰς τὴν τούτου λειτουργίαν, πλὴν τῆς ὁρωμένης νεάνιδος· καὶ γὰρ ἀμήχανον ἐν αὐτῇ τὸ κρυπτόμενον τῆς ἁγνείας κατανοῶ κάλλος, καὶ τοῦ κρυπτομένου φανέρωσιν ἡ τοῦ Θείου πρὸς ταύτην εὔνοια παρίστησιν! ὡς μακάριος ὁ οἶκος Ἰσραὴλ, ἐξ οὗ τοιοῦτον ἀνέθηλε βλάστημα! Ως εὐ λογημένη ἡ ῥίζα Ἰεσσαὶ, ἐξ ἧς ἡ ἀκμάζουσα αὕτη ῥάβδος ἀνέδραμεν, ἡ τῷ κόσμῳ τὴν σωτηρίαν ἀνθοφορεῖν μέλλουσα! Ὡς ὑπερένδοξος ἡ μνήμη τῶν γεννησάντων, καὶ πάσης ἐπέκεινα μακαριότητος! Ως δεδοξασμένος ἐγὼ τοιούτων ἐντρυφήσας τῶν θεαμάτων, τοιούτων ἀπολαύσας τῶν χαρισμάτων! Χάριν εἰς αἰῶνας εἴσομαί σοι, ναὲ Κυρίου, ὅτι σοῦ τῆς λειτουργίας ἕνεκα τῶν πᾶσι δικαίοις ἐπιθυμοῦμένων οὐκ ἀπέτυχον. rans probis muneribus careret, et supplici prece sobolem sibi dari obsecraret; certe eam ad rem pertineret ejusmodi collocutis, et ex fine illud, quod video, admitteret explicationem. Hoc utique et Annæ contigit, simul tamen et Heli. At cum et Virgo sit ea, quæ in secreto hoc conclavi degi, atque a prædictis omnibus prorsus sit libera, et angelum nihilominus cum ipsa colloquentem constanter cernamus; hoc enimvero majus mihi ad considerandum miraculum offert. Subeunt autem, mentemque occupant dubitationes, quidnam hie lateat, atque abscondatur. Qnid sibi hæc volunt? Quidnam nuntiaturus advenit angelus? qualis cibus ei defertur? quænam hæc tanta donorum exule. rantia? ecquid ejusmodi Virgo hac gessit ut talia promereretur? Equidem quod universas feminas superet puritate, novi re ipsa edoctus. Argumentum autem rei manifestum sunt et mores, et juge in virtutibus incrementum, per que ad se ipsam Deum attrahit. Itaque quod tantis bonis cumulata fuerit, fortasse et nobis magnorum beneficiorum origo ostendetur. An forte prophetarum vaticinia in ipsa implementum habitura sunt? an forte in ea perficientur, quæ in spe sunt nobis reposita? an ex ista massam nostram est assumpturus, qui ad restaurandum genus nostrum venturus est? Etenim hoc mysterium jam prænuntiatum est, et Verbum talem,que ministret sibi requirit. Profecto ad ejusmodi ministerium non alia eligetur, præter hanc, quam cerno, puellam; nam prorsus mirabilem animadverto in ipsa latentem innocentiæ pulchritudinem, quodque in ipsa latet, revelat effusa Dei in ipsam munificentia. Quam beata domus Israel, ex qua tale germen pullulavit! Quam benedicta radix Jesse, ex qua virens hæc virga consurgit, quæ mundo salutis florem proferét! Quam major-omni gloria, atque omni beatitate potior genitorum illius memoria! Quam mihi gloriosum, quod oculis meis horum aspectu perfrui, atque tanto potiri beneficio mihi contigerit! Immortalem tibi, o Domini templum, gratiam habiturus sum; propterea enim quod tuo ministerio nuncupatus fui, hac felicitate quæ justis omnibus exoptata semper fuit, non sum defraudatus. ΙΖ΄. Οὕτως ὁ Ζαχαρίας διαπορῶν καὶ θαυμάζων τὰ τῆς Παρθένου παράδοξα ἦν. Ἡμεῖς δὲ εἴποιμεν ἂν πρὸς αὐτόν· Οὐδὲν, ὦ Ζαχαρία, τῶν τῆς παν· άγνου ἀμφίβολον· οὐδὲν ἀκατάλληλον τῶν ταύτης μεγαλείων· πάντα τῇ ἀληθείᾳ τὸ βέβαιον εἴληφεν. Εδει γὰρ τὸ θεῖον σκήνωμα τοιαύταις ἀναβάσεσιν αὐξηθῆναι. Εδει τὴν ἄσπιλον ἀμνάδα τοιαύτῃ πανδαισίᾳ εὐωχηθῆναι· ἔδει τοιούτων εδεσμάτων ἐμφορηθῆναι. Εδει μὴ εἰς τὰ τῶν ἁγίων "Αγία τῆς σκηνῆς, ἀλλ᾽ εἰς αὐτὸν τὸν οὐρανὸν τοῦ οὐρανοῦ, τὰ τῆς πρώτης ἡλικίας ἀνατραφῆναι τὴν πλατυτέραν τούτων ὀφθεῖσαν, καὶ καθαρότητι διενεγκοῦσαν. Εδει μὴ ὑφ᾽ ἑνὸς μόνου ἀγγέλου ταύτην ὑπηρετεῖσθαι, ἀλλ' ὑπὸ μυρίων μυριάδων κύκλῳ δορυφορεῖσθαι. XVII. Ita Zacharias ancipites animo versabat cogitationes, ac stupore rapiebatur propter res Virginis plane admirandas. Nos vero ad eum conversi dicamus: Nihil est, ο Zacharia, cur de iis quæ pertinent ad hanc innocentissimam, ambigas. Nihil est in ejusdem magnalibus quod non adamussim sibi respondeat: omnia plane veritati consona reperiuntur. Οportebat enim ut divinum tabernaculum hisce gradibus incrementum susciperet. oportebat, ut agna immaculata ejusmodi epulis pasceretur; oportebat, ut talibus ipsa aleretur ferculis. oportebat, ut nedum in Sanctis sanctorum tabernaculis, sed in ipso coelo cœlorum ab ipsis æta tis primordiis educaretur, quæ cœlis ipsis amplior Virgo nempe Deipara, cujus typus ex Patrum sententia fuit antiqui fœderis tabernaculum. PATROL. GR. ΧΧΥΠ.

apparuit, ipsosque puritate superavit Οportebat, ut nedum ab uno tantum angelo ipsi ministraretur, sed a millibus millium satellitium ei exhiberetur. XVIII. Ipsa est, o Zacharia, sublimissimum ac purissimum cimelium, in quo reconditi sunt gratiæ thesauri; in quo salutis nostræ pignus servatur, in quo œconomiæ divinæ divitiæ ineffabiliter sitæ sunt. Ipsa est vas illud impollutum, regio luce recepta fulgens, e qua salutis radii universæ terræ effulsere. Hanc supermundanum veluti mundum templum istud suscepit. Puritatis ejus odor jucundus præ quibuscunque, qui incendantur, odoribus suavius fragrabit. Virtutum ejus splendor multipliciter lucentibus candelabris micantius refulget. Ipsa angelica gloriæ cantica æmulans, incessabilem Deo, cui deservit, laudem offert. Ipsa utut sexus muliebris exsistat, incomparabiliter tamen virilem excedit perfectionem; idcirco naturalis affectus vincula abrumpens, ac parentum curis posthabitis, paterni amoris solatia abdicat, a materna semet affectione sejungit, et quælibet vitæ commoda sibi interdieit. Propterea enim et mira hæc rerum novitas, et arcanorum participatio, et charismatum exuberantia in eam concurrunt, admirandus cibus, locuples gratiarum copia, angelorum colloquia, diviniores illustrationes, habitatio in sacris penetralibus, libera in Sanctis sanctorum conversatio. XIX. Dedit enim, inquit, Deus illi gratiam, el pedibus suis tripudiabat. Qualem hane (dicit) gratiam? Scilicet vel divinarum illustrationum munus, vel illam supra ætatem fortitudinem, vel vires ipsam ad virtutem perfectam provehentes; vel gratiam, hanc ait accepisse, qua ipsa sola præ universis nulieribus digna babita est, ut et ea consecratione dedicaretur el tam liberam degendi ubiubi intra templi sacrarium facultatem haberet; tum etiam ut gratia custodiretur, et hujus quidem gratiæ indicia in mirabili illo tripudio acciperet. Dedit enim (inquit) Deus illi gratiam, et tripudiahat pedibus suis. Quid igitur admiratione dignum per hæc inuitur? Nihil enim singulare ex his desumendum esse, videri forte posset. Verum si quis eventus novitatem perpendat, nulli carum rerum, ΙΗ'. Αὕτη ἐστὶν, ὦ Ζαχαρία, τὸ ὑπέρτατον καὶ καθαρώτατον κειμήλιον, ἐν ᾧ οἱ τῆς χάριτος θησαυροὶ ἀπετέθησαν, ἐν ᾧ τὰ τῆς ἡμῶν σωτηρίας έταμιεύθη ἐνέχυρα, ἐν ᾧ ὁ τῆς οἰκονομίας πλοῦτος ἀπορ ῥήτως ἀπόκειται· τὸ σκεῦος τὸ ἀμόλυντον, τὸ φωτοδίχον χωρίον, ἐξ οὗ σωτηρίας ἀκτῖνες τῇ οἰκουμένῃ ἐπέλαμψαν. Ταύτην ὡς ὑπερκόσμιον ὁ ναὸς οὗτος ύπεδέξατο κόσμον. Ταύτης ἡ τῆς καθαρότητο; εὐωδία τῶν θυμιωμένων πάντων ὑπερηδυνθήσεται μύρων, Αὕτη τῇ τῶν ἀρετῶν λαμπρότητι τὰς πολυφώτους ὑπεραστράπτει λυχνίας. Αὕτη ταῖς ἀγγελικαῖς ἁμιλλωμένη δοξολογίαις, ἀκατάπαυστον τὴν αἴνεσιν τῷ λειτουργουμένῳ προσάγει Θεῷ. Αὕτη εἰ καὶ τῆς γυναικείας ἔστι μερίδος, ἀλλὰ ἀσυγκρίτως τῆς τῶν άῤῥένων ὑπέρκειται τελειότητος· διὸ καὶ τῆς φυσικῆς ἀποῤῥηγνυμένη σχέσεως, καὶ τῆς τῶν τεκόντων ἐπιμελείας ἀποξενουμένη, πατρώας ἀποστερεῖτα: στοργής, μητρικῆς ἀποτέμνεται σχέσεως, τῆς τῶν ἐπιτηδείων ἀπείργεται θεραπείας. Διὰ γὰρ τοῦτο καὶ παραδόξων πραγμάτων καινοτομίας, καὶ μυστη ρίων οἰκονομίαι, καὶ χαρισμάτων συνέδραμον ἀφθο νίαι· ἡ παράδοξος τροφή, ἡ τῶν χαρίτων ἀφθονία, αἱ τῶν ἀγγέλων συνομιλίαι, αἱ θειότεραι ἐλλάμψεις, ἡ ἐν τοῖς ἀδύτοις διατριβή, ἡ ἐν ἁγίοις παρξησία. ΙΘ'. Εδωκε γάρ, φησίν, ὁ Θεὸς χάριν ἐπ' αὐτὴν καὶ κατεχόρευε τοῖς ποσὶν αὐτῆς. Τὴν ποίαν ταύ την χάριν; Η τὴν τῶν θείων ἐλλάμψεων, ἢ τὸ παρ' ἡλικίαν καρτερικὸν αὐτῇ, καὶ πρὸς ἀρετῆς ἀνάγειθαι παρέχουσαν τελειότητα· ἢ χάριν ταύτην φησὶν εἰληφέναι, τὴν μόνην αὐτὴν προκεκρικυίαν τῆς κατ' ἐκείνην φύσεως, τοιαύτης μὲν τῆς ἀφιερώ σεως τυχεῖν, οὕτω δὲ ἀκώλυτον τὴν ἐν τοῖς ἀδύτοις διατριβὴν ποιεῖσθαι καὶ συντηρεῖσθαι χάριτι, καὶ σύμβολα ταύτης τῇ παραδόξῳ δεχεσθαι χορεύσει. *Εδωκε γάρ, φησίν, ὁ Θεὸς χάριν ἐπ' αὐτὴν καὶ κατεχόρευε τοῖς ποσὶν αὐτῆς. Πῶς καθάπερ τι μέγα καινότατον τέθεικεν ὁ συγγραφεύς, τὸ κατεχόρευε τοῖς ποσὶν αὐτῆς λέγω; τί οὖν παράδοξον ὑπαι νίττεται τοῦτο; παράδοξον μὲν οὖν, αὐτόθεν λαμβαVidesis, quanto studio singularissimam Dei- Idque ita se habere, ex patientissimo Jobo discas paræ puritatem extollere Patres nunquam prætermittant. Jam enim etsi parem tantummodo cœlorum puritati puritatem Virginis affirmarent, satis id evinceret, ipsam cujuslibet labis nesciam pronunciandam esse. Quid vero, cum coelos mundiissimos præ Maria minus mundos habendos affirmant? Præclara sunt, que de hac re legimus etiam in homilia in Nativitatem Deiparæ, quam sub Damasceni nomine edidit Le Quien (vol. 11, pag. 851), sed Theodoro Studitæ restituendam alias jam diximus. Cum enim auctor præmisisset, Deum, cum Mariam condidit, norum cœlum creasse, sibi deinde hæc objicit (§ 4, pag. 851): «Verumtamen, inquit, mundus anterior quam maxime est admirabilis: Cum enim creata sunt sidera, magna voce me laudaverunt et prædicaverunt angeli mei. (Job. xxXVIII, 7.) Et respondet: • Atqui nihil sic Deo decens gratumque fuit, uti beata ac prorsus admiranda Virgo. licet, qui inquit (Job. xv, 15; xxv, 5): Cœlum non est mundum, et stella non sunt mundæ in conspectn ejus. Hac vero quid purius sit? quid mundius? quippe quam præstantissima illa ac purissima lux (unigenitum Dei Verbum) sic adamaverit, ut per sancti Spiritus obumbrationem substantialiter cum ea commisceri, et ex ipsa perfectus homo prodire voluerit. Quæ quidem plane peremptoria sunt. Nam cum Deus ceu purissima lux inducatur purissimam sibi sedem quærens ac propterea Mariam ceu novum cœlum creans adeo puram, ut auctor exclamando in illud prorumpal: Quid illa purius, quid illa mundius? jam misi retineas, Mariam cujusvis maculæ expertem extitisse, palam est exclamanti poisse facile reponi, et cœlis puriorem von haberi, quæ peccato olim fuerit deturpata, et puriorem sedem Deo offerri potuisse, siquidem aliam sibi Matrem ab originis labe immunein creasset.

(21 ORATIO IN PRESENTATIONEM SS. DEIPARE. gnum erat tum novum illud, quod fiebat, tum quod per hoc menti considerandum objiciebatur. Quomodo enim in stuporem non raperentur, cum viderent, in loco illo divino atque iis designato, qui ineffabilibus mysteriis initiabantur, in templo, inquam, simul cum iis quibus ibidem morari ad sacra peragenda licebat, in loco mulieribus prorsus non adeundo, puellam virginem jugiter versari; et consecrationem illam, quæ viris tantum constituta erat, novo præter exspectationem exemplo mulieribus communem fieri; cumque talia nunc primum fierent, neminem sive e sacerdotibus sive e privaνόμενον, εἰκὸς ἂν οὐ δόξειεν. Εἰ δὲ τὴν τοῦ συμβάν- quæ vel maxime admirandæ censentur, hanc τος ἐννοήσειέ τις καινοτομίαν, οὐκ ἂν τῶν παρόδοξο- secundam existimabit. Pari cnim admiratione diτάτων θείη δεύτερον· καὶ γὰρ ἦν ἰσοστάσιον καινοτο μούμενόν τε ἅμα καὶ κατανοούμενον. Πῶς γὰρ καὶ μὴ ὑπῆρξεν οὕτω τοῖς θεωμένοις, ἐν τῷ θείῳ καὶ ἀφωρισμένῳ χώρῳ τοῖς τὰ ἀποῤῥητα μυουμένοις, ἐν ἱερῷ τοῖς τὰ ἱερὰ τελοῦσιν ἐνδιατρίβειν συγκεχωρημένοις, ἐν ἀβάτι σχεδόν γυναιξὶ τόπῳ, νεάνιδα παρ θένον διαπαντὸς ἐνδιαιτωμένην, καὶ τὴν μόνην περι ορισθεῖσαν ἀφιέρωσιν ἀνδράσιν, ἐν γυναιξὶ παρ' ἐλπίδα καινοτομουμένην, καὶ τῶν τοιούτων ἄρτι και νοτομουμένων, μηδένα, μήτε ἱερέων, μήτε ἰδιωτῶν, ἢ ἔργῳ διακωλύειν ἐπιχειρεῖν ἢ λόγοις τὴν δοκοῦσαν ἐν τῷ πράγματι παρανομίαν, καὶ διελέγχειν καὶ ἀπαγορεύειν; ᾿Αλλὰ γὰρ καὶ πρὸς τὸ μὴ νοηθῆναι η tis, id quod legi re ipsa adversari videbatur, imτοῦτο, καταδεχθῆναι δὲ μᾶλλον τὴν ξένην ἀφιέρω- " pedire aut improbare, aut interdicere sive factis σιν, καὶ συνησθῆναι ταύτῃ τοὺς ὁρῶντας ἅπαντας. sive verbis ausum fuisse? At enim Deus ipse oblaὁ χαρίτων τὴν προσαγομένην παρεσκεύασε Θεός. tam Virginem gratiæ muneribus adeo exornatam ostendit, ut nemo eorum, qui rem coram spectabant, ad hoc mentem adverteret, imo vero cuncti inusitatam illam consecrationem ultro admitterent, quin et ipsa delectarentur. Κ'. Ἔδωκε γὰρ, φησί, χάριν ἐπ' αὐτὴν ὁ Θεὸς, καὶ κατεχόρευε τοῖς ποσὶν αὐτῆς, καὶ ἠγάπησεν αὐτὴν πᾶς οἶκος Ισραήλ. Οὐ μόνον πρὸς τὴν και νὴν ἀπόδοσιν ὁ Ἰσραηλίτης οὐκ ἀντιλέγει λαὸς, ἀλλὰ καὶ ἡπίως καταδέχεται ταύτην· καὶ οὐ τοῦτο μόνον, ἀλλὰ καὶ περιποθήτως αὐτό τε τὸ γινόμενον πράγμα, καὶ τὴν προσαγομένην περιπτύσσεται. Η άπησε γὰρ αὐτήν, φησί, πᾶς οἶκος Ισραήλ. Ως θεϊκῇ ἀποδεδομένην ἠγάπησε προνοίᾳ, ὥστε τα μιευόμενον τῷ Κτίστῃ τετίμηκε κειμήλιον, ὡς εὐα πρόσδεκτον αὐτοῦ περιεπτύξατο προσφοράν· καὶ οὐκ εἶπεν, Ἡγάπησεν αὐτὴν ὁ οἶκος Ἰσραὴλ, ἀλλὰ, πᾶς οἶκος Ισραήλ. Οὐχ οἱ ἐν τῷ θείῳ, φησί, τεμένει μόνον ἀρχιερεῖ; καὶ λευῖται ἅπαντες οἵ τε τῷ θυσιαστηρίῳ ἐφεδρεύοντες καὶ ταῖς θυσίαις καθ υπηρετούμενοι, τῇ καθαρωτάτῃ ταύτης συνήδοντο σχέσει, ἀλλὰ καὶ οἱ πανταχόθεν συναγειρόμενοι συμφυλέται, καὶ τῆς πατρώας ἕνεκα θρησκείας, τὸν περιώνυμον ἐκεῖνον καταλαμβάνοντες ναὸν, ἄνδρες, γυναῖκες, πρεσβῦται, νέοι, παρθένοι συνηλικιώτιδες, αὐτόχθονες τε καὶ οἱ ἐκ διασποράς φοιτῶντες Ἰσραηλῖται· πάντες οὗτοι τῷ τῆς θεωμένης τῶν ἀνακτόρων ἔνδον καταθελγόμενοι κάλλει, τῇ ἀνοι θεύτῳ ταύτης προσεφύοντο ἀγαπήσει. ΚΑ'. Διὰ τοῦτο, φησὶν, ἠγάπησεν αὐτὴν πᾶς οἶκος Ισραήλ. "Ην γάρ, φησὶ, Μαριάμ νεμομένη ἐν τῷ ναῷ Κυρίου, ὡσεὶ περιστερά. Τίς ἂν ἐκεῖνο τὸ γλυκὺ καὶ ποθητὸν ἰδὼν οὐ κατεθέλχθη θέαμα; τίς ἐν ἐπιθυμίᾳ τῆς παραδόξου ταύτης οὐκ ἂν ἐγέ νετο θεωρίας; Ως ἁπάντων μὲν τῶν ὁρατῶν, τούς τε τῆς διανοίας καὶ αἰσθητοὺς ἀπαγαγεῖν ὀφθαλ μούς, εἰς δὲ τὸ ἡδὺ καὶ θελκτικὸν ἐκεῖνο μεταθεῖναι θέαμα, σκοπῆσαί τε τὴν μεγαλοπρέπειαν τοῦ γένους, ἐν ἀκμῇ τῆς ἡλικίας τὴν τελειοτάτην διὰ τῆς καρ τερίας ἐνδεικνυμένην ἀρετὴν, καὶ τῶν ὑψηλῶν καὶ ξένων κατατρυφῶσαν χαρισμάτων, ἰδεῖν τὸ πολυέραστον ἡμῶν ἐγκαλλώπισμα, ἐν τοῖς ἐνδοτέρω μὲν περιχορεῦον τοῦ ἱεροῦ καὶ ταῖς θείαις λαμπρυνόμενουν χάριτι, τοῖς διαυγέσι δὲ τῆς καθαρότητος τὸν G XX. Dedit enim, inquit, Deus illi gratiam, et tripudiabat pedibus suis, et diligebat eam omnis domus Israel. Non modo insuetæ buic oblationi populus Israeliticus non contradicit, verum etiam ipsam animo admittit; neque hoc tantum, verum et cum adfectu illud ipsum, quod fit, et eam, quæ offertur, amplectitur. Diligebat enim, inquit, illam omnis domus Israel. Dilexit utpote divino consilio consecratam, tanquam cimelium Creatori repositum honoravit, tanquam acceptissimam illi oblationem complectebatur. Et non dixit, Diligebat eam domus Israel, sed, omnis domus Israel. Non modo (inquit) qui in divino templo erant pontifices, levitæque universi, et qui allari adsistebant, et sacrificiis ministrabant, purissima illius specie delectabantur; sed etiam illi, qui undique conveniebant contribules, et ex patriæ religionis instituto ad celeberrimum illud templum accedebant, viri, mulieres, senes, juvenes, virgines coætaneæ, indigenæ, el qui ex dispersione Israelis accurrebant, isti omnes pulchritudine illius, quæ in sacris adytis visebatur, rapti sincerissimo erga ipsam amore afficiebantur. XXI. Propterea, ait, diligebat eam omnis domus Israel. Erat enim, inquit, Maria habitans in templo Domini, sicut columba. Quisnam suave illud ac desiderabile spectaculum intuens delectatione non caperetur? quisnam admirandæ illius visionis desiderio non teneretur? Et sane omnium ipsa mentis corporisque oculos a cunctis visibilibus abstrahens in dulce illud et jucundum spectaculum convertebat, ut intuerentur humani generis decus magnificentissimum, et perfectissimam in flore ælatis virtutem, quæ per mirain constantiam se prodebat, et sublimibus insolitisque charismatibus affluebat, ut contemplarentur eam, quæ dulcissima nostra gloria est, in interioribus templis tripudiantem, ac divini; gratiis coruscantem, tum domici-

lium ipsum, in quo versabatur, puritatis splendo- ενοικούμενου καταφαιδρύνον τόπον, θεάσαθαι την ribus collustrantem; ut immaculatam conspicerent columbam innocentiæ alis in templo circumvolitantem, et mysteriorum nidum collectis virtutibus exstruentem. XXII. Erat enim, inquit, Maria habitans in lemplo Domini, sicut columba in templi amplis spatiis tripudiabat. Transiliebat volatu primum velamen, perveniebat intra secundum, ad Sancta sanctorum pertransibat, in ipsa mysteriorum adyta ingrediebatur, augustissima quæque sacra purissimis manibus contrectabat, symbola œconomiam Dominicam typice significantia et figuras semetipsam adumbrantes (33-54) complectebatur. Omnia illi pernittenda censebantur, cam omnibus se oblectandi facta illi potestas erat, nihil eorum, quæ contueri aliis nefas esset, ipsi inaccessum erat, nec probi· bebatur, quin per quamlibet templi partem libere versaretur. Hoc enim significat, eam sicut colum. bam in templo habitasse; magis autem sine ulla culpæ labe ibidem versatam fuisse atque seclam, ad vitam in templo pro loci dignitate degendam, delectam fuisse, liberamque ei hal:itationemp concessam fuisse, hæc verba declarant, quia nempe omnes alii, qui ibidem quotidiano munere per vicem occupabantur, ab humanis maculis puri non omnino erant, etsi inter eos censeatur etiam qui summi sacerdotii dignitate erat insignitus. Hoc igitur sibi illud vult, innocentem columbam in templo habitasse. XXIII. Descenderunt autem parentes illius, ut docet historia, admirantes et laudantes Deum, quia ad eos non est conversa. Mirabantur scilicet, quod viderent virginem ad eos non respicere; Deµm vero laudabant, qui firmum illi et constantem animum largiebatur, retinebatque quam excepisset, et a complexu suo indivulsam conservabat. Hoc porro, quod cernebatur, et mirum iu se erat, et sane dignum, pro quo Deum benedicerent. Discesserunt enim, inquit, parentes ejus admirantes et laudanles Deum, quoniam ad ipsos non conversa. ἄσπιλον περιστερὰν, ταῖς τῆς ἀκακία: πτέρυξιν ἐν τῷ ναῷ περιιπταμένην, καὶ τῇ τῶν ἀρετῶν ἀναλέ ξει, τὴν τῶν μυστηρίων ἐποικοδομούσαν νοσσιάν. ΚΒ'. 'Ην γάρ, φησί, Μαριάμ νεμομένη ἐν τῷ ναῷ Κυρίου ὡσεὶ περιστερά· ἐν τῷ τοῦ ναοῦ περιεχόρευε πλάτει. Τὸ πρῶτον υπερίπτατο καταπέτασμα, τοῦ δευτέρου ἐντὸς ἐγίνετο, τὰ τῶν ἁγίων κατελάμβανε "Αγια, εἰς αὐτὰ τῶν μυστηρίων εἰσέδυ τὰ ἄδυτα· χερσὶ καθαρωτάταις τῶν ἱερῶν περιεδρά:- σετο σεβασμάτων, τὰ τὴν Δεσποτικὴν οἰκονομίαν τυ ποῦντα σύμβολα, καὶ τὰς οἰκείας κατησπάζετο σκιαγραφίας. Πάντα ἦν ἀφετέα ταύτῃ. πάντων ἐπ' ἐξουσίας εἶχε τὸ τρυφᾷν, οὐδὲν αὐτῇ τῶν ἄλλοις ἀθεάτων ἀπεκλείετό τι· οὐκ ἀπείργετο τῆς πανταχόσε τοῦ τεμένους περινοστήσεως. Τοῦτο γὰρ τὸν ὡσεὶ περιστερὰν, αὐτὴν ἐν τούτῳ νέμεσθαι δηλοί, μᾶλλον δὲ τὸ πάσης ἐκτὸς ἐνδιατρίβειν κακίας, καὶ μόνην κατ' ἀξίαν ἐκείνου διαιτήσεως καὶ προκριθῆ ναι καὶ τὴν ἀκώλυτον κληρωθῆναι παρίστησιν ὁ λόγος κατοικίαν, ὡς πάντων δηλαδὴ τῶν ἐπισχολα ζόντων ἄλλων ἐν αὐτῷ, ἢ ταῖς ἐφημεριῶν ἐναλλα γαῖς, μὴ πάντη τῶν ἀνθρωπίνων καθαρευόντων κηλίδων, κἄν τις αὐτῶν τύχοι ἐν τῷ ὑπερκειμένῳ τετιμημένος τῆς ἀρχιερωσύνης ἀξιώματι. Τοῦτο γοῦν τὸ νέμεσθαι τὴν ἄκακον ἐν τῷ ναῷ περιστε ράν σημαίνει. ΚΙ. Κατέβησαν δὲ οἱ γονεῖς αὐτῆς, ὡς ἡ ἱστορία διδάσκει, θαυμάζοντες καὶ αἰνοῦντες τὸν Θεὸν, ὅτι οὐκ ἐπεστράφη ἐπ' αὐτούς. Εθαύμαζον μὲν τὰ ἀνεπίστροφον ὁρῶντες τῆς παρθένον· ἔνουν δὲ τὸν τὸ ἀπύλητον αὐτῇ καὶ βέβαιον παρασχόμενον· ὃς καὶ προσλαβόμενος αὐτὴν, κατέσχε, καὶ ἀδιάσπα στον τῆς οἰκείας διετήρησε συναφείας· ἦν γὰρ θαύ ματος καὶ δοξολογίας Θεοῦ ἐπάξιον ς, θεω οὐμενον. Απῄεσαν γάρ, φησὶν, οἱ γονεῖς αὐτῆς θαυμάζον τες καὶ αἰνοῦντες τὸν Θεὸν, ὅτι οὐκ ἀπεστράφη πρὸς αὐτοὺς. ΚΔ΄. Καὶ τί δεῖ μόνης ταύτης τὸ ἀνεπίστροφον πρὸς τοὺς οἰκείους θαυμάζειν, ὁπόταν καὶ τοὺς αὐ τῆς γεννήτορας ἐν τούτῳ μεγαλυνθέντας ὁρῶμεν; XXIV. Quanquam quid est, cur illius tantummodo admiremur constantiam, quod ad suos se non converterit, quando et parentes ejus invictum in eo ipso animi robur praetulisse videmus? Neque Οὐδὲ γὰρ, οὐδὲ αὐτοὶ πρὸς τὴν τοῦ φιλτάτου διάσταenim vel ipsi cum a dilectissima filia separarentur, ullo moeroris sensu affecti sunt, neque paterna commota sunt viscera, neque naturalis affectionis aculeus eos pupugit, neque ad filiam iterum revertentes eam consueto affectu complexi sunt; non verborum balbutientis (puellæ) ore prolatorum dulcis succurrens memoria corum mentem perturbavit; non vultus et conversationis ac pulchritudinis (ejus) recurrentes imagines, quas animo hærentes gerebant, quippe quæ in deliciis prius ipsis erant, (35-54) Nescio, an ex iis, quæ ad templum veteris foederis pertinent, adsignari quidpiam possit, quod uti Deiparæ symbolum à Patribus habitum non Tuerit. Ea de re in Commentario. σιν ἠγανάκτησαν, οὐδὲ τὰ πατρικά συνεκινήθησαν σπλάγχνα, οὐδὲ τῷ κέντρῳ τῆς φύσεως κατετρώθη σαν, καὶ πρὸς τὴν παῖδα πάλιν ἀναστραφέντες, τῷ συνήθει ταύτην περιπτύξαντο πόθῳ· οὐ ῥημάτων τὸ ἡδὺ καὶ δυσάρθρωτον εἰς μνήμην ἐλθὸν, τὸν λογισμὸν αὐτοῖς συνετάραξεν, οὐ θέας καὶ διατριβῆς καὶ κάλλους ανατύπωσις ἐν νῷ διαζωγραφηθέντων, ἅτε ἐν ἀπολαύσει πρότερον ὄντος· σφοδρότερον αὐτοὺς ἡνατε καὶ τοιαῦτα πρὸς τὴν παῖδα προσομιλεῖν ἔπεισε· Πολλὰ μὲν διὰ τὸ παρασχεθῆναι σε μογή Hinc patet, quo spectet mos penes Patres frequentissimus, ut sanctam Virginem columbæ immaculatae aequiparent.

ORATIO IN PRESENTATIONEM SS. DEIPARE. σαντες, ὦ τέκνον, πολλὴν δὲ τὴν ἐπίπονον ἀγωνίαν ἢ vehementius eos contristarunt aut impulerant, ut ἐνδειξάμενοι καὶ τὴν χαλεπήν ταλαιπωρίαν ὑποστάν τες, ὥστε καὶ τῶν τῆς ἀτεχνίας ἀπαλλαγῆναι σκωμα μάτων, και σε παρασχεθείσαν διηνεκές ἔχειν προ ὀφθαλμῶν ἀγαλλίαμα, τῶν προσδοκηθέντων ἀγαθῶν τὴν ἀφαίρεσιν ὑπομένομεν. Ὅτε γὰρ τούτων εναπολαύειν προσῆν, καὶ ἐν ἐπιτυχίᾳ τοῦ ζητουμένου καθέστηκεν, ὅτε τῶν πόνων ἀνείθημεν καὶ τὴν τῶν χρηστοτέρων ἐν χερσὶ κατείχομεν πληροφορίαν, τότε τῇ συμβαινούσῃ διαστάσει, αἵ τε ἐλπίδες καταῤῥέου σι, καὶ οἱ πόνοι σφοδρότεροι προσπίπτουσι, καὶ τὸ λυπηρὸν ἀπαρηγόρητον συνεπιτιθέμενον, ἀνιᾷ καὶ βαρύνει, καὶ ἔνδον προχωρούν κατατρύχει. Οὐ γὰρ οὕτω τὸ ἐν ἐλπίσι κείμένον ἀγαθὸν, ὡς τὸ ἐν χερσὶ γενόμενον, ταχεῖάν τε τὴν ἀφαίρεσιν ὑπομένον, τὴν τῆς ἀποτυχίας ἀνίαν ἐμποιεῖ. Τὸ μὲν γὰρ ἐν ἀπεί ρίας τοῦ ἐπιθυμητοῦ μὴ προγινόμενον, ὁμοίως φέρεται· τὸ δὲ τοῖς τοῦ ἡδέος αὐτοῦ γευσαμένοις ἀφαι ρούμενον, δυσφόρητον μὲν τὴν ἀφαίρεσιν ἔχει, χαλεπὴν δὲ τὴν ζημίαν τοῖς ὑπομένουσι προξενεῖ. Ἡμῖν μὲν οὖν πολλῶν πόνων καὶ προσευχῶν καρπὸς παρα σχεθεῖσα, τῆς τε ἀπολαύσεως ἔγευσας, καὶ τὴν ἐπι θυμίαν ἔστησας· νῦν δὲ μετὰ πεῖραν τῶν σῶν καλῶν ἡ ἀφαίρεσις, καὶ μετὰ τὴν ἀπόλαυσιν ἡ ζημία, καὶ τὸ ἀηδὲς μετὰ τὴν ἡδονήν. Διὸ τῶν τε πραγμάτων ἡ ἔφεσις ἔρημος ἀπολείπεται, καὶ διὰ βάθους τῆς ψυχῆς τὰ ὀδυνηρὰ τῆς φύσεως χωρεῖ κέντρα. Καὶ εἰ μὲν πρὸς ἕτερον ἦν ἀπιδεῖν, ἢ παρὶν ἢ ἐσόμενον τέκνον, εἶχεν ἂν τὸ φορητὸν ἡ διάστασις· ἐπειδὴ δὲ ad filiam sernionem haberent hujusmodi: Multa quidem, ut te obtineremnus, perpessi sumus, o ftia, certamen apprime laboriosum suscepimus, gravesque ærumnas sustinuimus, ut et à scommatibus propter sterilitatem injectis liberaremur, ac te nobis donatam juge ante oculos sofaniei haberemus; nunc autem eorum, quæ tamdiu exspectavimus,, bonorum jacturam patimur. Quando enim istis jam frui dabatur, quodque exoptatum ac quæsitum fucrat, eramus assecuti, quando cessatio a laboribus promittebatur, et eorum, quæ reliquis omnibus jucundiora nobis erant, plena possessione gaudebamus; tunc, abrupto consortio, et spes nostræ difluunt, et graviores irruunt ærumnæ, ac macror succedit consolationis nescius, qui nos affligit, et opprimit, et intima cordis pervadens discruciat. No enim pari dolore afficit amissio boni, quod adhuc spei nostræ tantam objicitur, quemadmodum imprevisa boni, quod jam tenemus, ablatio. Facile enim fertur, si inexpertum bonum, quod coneupiscitur, assequi non liceat. Sin autem quidpiam iis aufertur, qui suavitatem ejus jam gustaverant, difficilis prorsus ad ferendum privatio ejus contingit, fraudatisque acerbissimum dolorem affert. Jam vero tu nobis concessa fueras tanquam mu!- torum laborum ac precum effusarum fructus, jamque ut suavissima frueremur voluptate effeceras, nostrumque expleveras desiderium; ast ecce bonoμία τῆς ἀσθενούσης φύσεως θεραπεία δεδωρημένη c rum, quae in te sunt, experientiam excipit eorumκαθιέρωσαι τῷ δόντι, τὰς ἡμετέρας αναφλέγεις ψυ χάς, μηδεμίαν τοῦ πάθους καταλείπουσα παραμυ θίαν, εἰ καὶ τὸ εὐπαρηγόρητον τὸ τῆς ἀφιερώσεως κατεπαγγέλλεται πράγμα. dem amissio, fruitioni succedit jactura, gaudio mocstitia. Propterea nobis desiderium relinquitur, quod expleri nequeat, ac acerbus naturæ aculeus, qui animæ intima pervadit. Et si quidem de alia prole aut præsente aut futura cogitare liceret, ferenda hæc separatio utcumque viderit posset; sed postquam unicum naturæ elanguentis solatium nobis tributa fuisti, acerbissimo sane animas nostras, dum donanti in holocaustum cedis, dolore uris, et utut ratio consecrationis tuæ tanquam aliquid recreandis animis idoneum proponatur, nullum tamen nobis mæroris lenimentum relinquis. Ἀλλ᾿ οὐδὲν τοιοῦτον οἱ πανόσιοι τῆς παρθένου γεννήτορες εἶπον· ὁ δὴ καὶ καταπλήξεώς ἐστι πλῆρες, καὶ τῆς τῶν δικαίων επάξιον ἀρετῆς. Κατέβη σαν γὰρ, φησίν, οἱ γονεῖς αὐτῆς θαυμάζοντες καὶ αἰνοῦντες τὸν Θεὸν, ὅτι οὐκ ἀπεστράφη πρὸς αὐ τούς. ΚΕ'. Τοῦ δεξαμένου γὰρ καὶ οἰκειωσαμένου ταύτην ὁ πόθος ύπεροχών, τοῦ τῶν τεκόντων, καίτοι τυραννικωτάτου ὄντος, κατεκράτησε φίλτρου. Ω καινῆς καὶ πάσης ἀνωτέρας διανοήσεως χάριτος! ὢ ξένης καὶ ἀγωγῆς καὶ διαιτήσεως! ὦ λόγων τῶν ἁρμόδια τοῖς πράγμασι τὰ ῥήματα προβαλλομένων! ὢ νομῆς ἐκείνης, ἣν ἡ λογικὴ καὶ ἄσπιλος τῆς φύσ σεως κατενεμήθη ἀμνάς. Ην γάρ, φησί, Μαριάμ νεμομένη ἐν τῷ ναῷ Κυρίου, ὡσεὶ περιστερὰ, καὶ ἐλάμβανε τροφὴν ἐκ χειρὸς ἀγγέλου. Ἐπειδὴ γὰρ ἀποδεδομένη θεῷ καὶ τῆς ἀνθρωπίνης ἀπηλλαγμένη προστασίας, μήτε τῶν γεννησάντων τῇ ἀναγκαία ταύτης επιστατούντων χρεία, μήτε τῶν γνησίων τὸ ἐφυστερίζον ἀπο At nihil hujusmodi sanctissimi Virginis parentes dixerunt; quod utique et maxime stupendum est, et horum justorum virtute dignissimum. Descenderunt enim, inquit, parentes ejus admirantes et laudantes Deum, quoniam non est conversa ad ipsos, XXV. Et sane prævalens amor ejus, qui ipsam susceperat suamque fecerat, affectum in parentes utut vehementissimum, ac validissime devincientem, longissime excedebat. 0 novam atque omni cogitatione sublimiorem gratiam! o peregrinam vivendi rationem ac disciplinam! o narrationem iis verbis contextam, quæ rebus maxime congruunt! o pascuum illud quo rationalis et immaculata naturæ humanæ agna pascebatur! Pascebatur enim, inquit, Maria in templo Domini sicut columba, et escam e manu angeli accipiebat. Postquam enim reddita Deo fuit, et humana ei de ficiebat sollicitudo, quia scilicet neque parentes curam eorum quæ quotidiano usui necessaria ei forent, in se amplius suscipiebant, neque cognati,

τῶν εἰς τὴν τοῦ ναοῦ τεταγμένων παρεδρίαν, τὴν αὐτοσχέδιον ἐκείνην καὶ παράδοξον δι' ἀγγέλου ἐλάμβανε τροφήν. Ὅτι μὲν γὰρ οὐ διαπαντός τῆς τῶν θεραπευόντων καὶ τῶν τοῦ σώματος ἐπιτηδείων προνοουμένων ἀπελείπετο λειτουργίας, παντί που γνώριμον. Διὰ γὰρ τῶν καθυπηρετουμένων ἐν τῷ ναῷ καὶ τῶν καρποφορουμένων, σὺν τοῖς μετέχειν αὐτῶν ἀφορισθεῖσι, διετρέφετο. "Οτε δὲ καιρὸς ἐπῆν, καθ᾿ ὄν τῆς τῶν ἁπάντων ἀπεγυμνοῦτο προνοίας, μόνη τε σχεδὸν ἐγκαταλειπομένη, τῶν τε κατὰ χρείαν ὑστερεῖτο, καὶ τὴν παρηγοροῦντα τὴν μόνωσιν οὐκ εἶχε, τότε τὴν αὐτοσχέδιον καὶ παράδοξον διὰ τοῦ ἀγγέλου ἐκομίζετο τροφήν. Τῶν γὰρ ἐν τῷ ἱερῷ τεταγμένων, οἱ μὲν τὰς λειτουργίας ἐπιτελοῦνsi quid praeterea opus esset, adimplebant, illi vero, πληρούντων, καταμελούντων δὲ, ἢ καὶ παρορώντων qui secundum ordinem in templo munus obibant, id ipsum aut negligebant aut etiam fastidiebant; ab angelo mirabilem illam et ex tempore paratam escam accipiebat. Nam quod famulantium atque ea, quæ corporalibus usibus opportuna sunt, providentium ministerio non semper destituta fuerit, satis constat. Ex iis enim quæ in templo subministrabantur, atque ad victum efferebantur, simul cum iis, qui eorum participes ex præscripto esse debebant, ipsa quoque enutriebatur. Quando vero contingeret ut omnium prorsus cura ei deficeret, ac ipsa sola fere negligeretur, atque careret necessariis, neque adesset, qui solitudinem ejus solaretur; tunc ab angelo extemporaneum illum ac mirabilem victum accipiebat. Eorum siquidem, qui sacris in τες, τῇ συνήθει τὸ πέρας επιτιθέντες ἀκολουθία, οὐδὲ τῆς κατ' οἶκον κατημέλουν χρείας· οἱ δὲ καὶ τῇ τῶν ἱερῶν διηνεκῶς ἐγκαρτερεῖν ὑπηρεσίᾳ καὶ φυλακῇ τεθειμένοι, τὸ πᾶν ἐν τούτῳ τῆς σπουδῆς καταναλίσκοντες, ἀργότεροι πρὸς τὴν ἐκείνης καθειστήκεισαν θεραπείαν. Τῶν ἐπιτηδείων γὰρ ταῦτα γυναικῶν τυχὸν ἢ θεραπαινίδων ἀποπληροῦν ὑπῆρ χε, καὶ κατὰ λόγον ἐπεζήτει πάντως τὰ τὴν φύσιν συντηρήσοντα διὰ τῆς ἐφημέρου τοῦ σώματος σιτή σεως, ἐφ' ᾧ καὶ τὴν ἐπιλείπουσαν ἐλάμβανεν ἐκ τοῦ ἀγγέλου τροφήν. templo muneribus ex ordine fungebantur, nonnulli quidem simul atque sacra peregissent, et consuetum explevissent ministerium, in rem domesticam mentem operamque omnem convertebant; alii vero qui assidue invigilandi sacrorum ministerio et custodiæ munus sortiti erant, cum omne in eam rein studium conferrent, segniores ad illius (puella) curam gerendam reddebantur. Fortasse enim his prospicere idonearum mulierum aut ancillarum onus erat, et cæterum ratio ipsa postulabat, ut quotidianum corporis alimentum ad vitam naturalem si quando ei deesset, etiam ab angelo delatum habebat. sérvandam suppeditaretur. Quamobrem victum, παρειληφώς Δεσπότης, μὴ παραδοξοτάτη περιεποιήσατο προμηθεία; Πως μὴ θειοτέρας ηξίωσε τῆς ἐπισκοπῆς; πῶς μὴ τοῖς ἀξιολογωτέροις ἐτιθηνήσατο χαρίσμασι; πῶς μὴ ταῖς ἀγκαλῶν δίκην συνεχού σαις αὐτὴν περικρατῶν ἐπισκιάσεσιν, ὡς οἰκείαν περιέλαβε μερίδα, ὡς ἀκεραίαν συνέθαλψε περιστε ράν, ὡς πολύτιμον ἑταμιεύσατο δώρον, ὡς ὁλοκλήρω ταύτῃ καὶ εὐώδει ἐφηδύνθη καλλιερήματι; XXVI. Sane, quomodo Dominus, qui propensis ΚϚ'. Πῶς γὰρ ἂν ὁ κρείττονι βουλήσει ταύτην sima hanc voluntate exceperat, eandem providentia prorsus mirabili non tueretur? Quomodo eam diviniori quadam cura dignam non haberet? Quomodo non etiam singularissima ratione victum ei suppeditaret? Quomodo eam obumbratione sua veluti quibusdam ulnis circumplectens et continens, uti suam ipsius portionem non circumtexisset? Quomodo purissimam columbam suam non confoveret? Quomodo uti pretiosissimum donum non asservasset? Quomodo ea oblectatus non esset ceu victima nullo vitio laborante, et suavissimum spirante odorem? Εἰ γὰρ δι᾽ ἀκοῆς ἡμεῖς τὸ γλυκὺ τοῦτο καὶ ποθεινὸν λαμβάνοντες ὑφήγημα, καὶ ταῖς τῶν λόγων άναμνήσεσι καθάπερ ἀναζωγραφοῦντες τὴν θαυμαστὴν ἐκείνην διαίτησιν καὶ ἀγωγὴν, ἐν ἐπιθυμίᾳ καὶ αὐτὰ Etenim si dum dulcem hanc et jucundam bistoriam per solum nos auditum excipimus, et mirabilem illam vitæ rationem institutumque in memorian revocantes ope sermonis veluti depingimus, ferventi atque aestuanti desiderio accendimur hæc η ζεούσῃ καὶ διαπύρῳ κατιδεῖν γινόμεθα τὰ πράγματα, ipsa oculis nostris intuendi, et quisquis hæc audiat, jucundissimum præ cateris quibuscunque dulcissimumque existimat, per eam licuisse ætatem vivere, quæque tunc fierent oculis suis haurire, alque eorum conspectu perfrui, ac nova illa inauditaque ceconomia tunc oblectari, et deliciarum harum nostrarum contemplatione jucundari, atque unicum illud nature germen super omnia amabile, si quo modo fieri posset, complecti et osculari, ejusque laudes sermonibus celebrare, ac ferventissimo studio hanc illi gratiam exhibere; quomodo Sponsus ille, qui eam præelegerat, suamque in domum adsciverat, qui novam illam ac naturæ vires excedentem animi virtutem in ea specκαὶ τῶν ἄλλων ἁπάντων ερασμιώτατον καὶ ἥδιστον τοῖς ἀκούουσι κρίνεται πᾶσι, τὸ κατ' ἐκεῖνον παρεί ναι τὸν χρόνον, ἱστορῆσαί τε τὰ γενόμενα, καὶ τῆς θέας αὐτῶν ἐπαπολαῦσαι καὶ κατατρυφῆσαι τῆς τότε καινοτομουμένης οικονομίας, καὶ ἐνηδυνθῆναι τῇ θεωρίᾳ τοῦ ἡμετέρου ἐντρυφήματος, καὶ περιπτύξασθαι, εἴπερ οἷόν τε ἦν, τὸ μόνον τῆς φύσεως ύπερηγαπημένον βλάστημα, καὶ προσενεγκεῖν τὴν διὰ λόγων εὐφημίαν καὶ χάριν ταύτην τῷ θερμοτάτῳ τοῦ πόθου παρασχεῖν, πῶς ἂν ὁ ταύτην καὶ προκρί νας καὶ εἰσοικισάμενος Νυμφίος, ὁ τὸ ὑπερφυὲς τῆς ἐν αὐτῇ καινοτομουμένης ἐνορῶν καρτερίας, ὁ τῷ ἀμηχάνῳ τῆς καθαρότητος αὐτῆς ἐνωριζόμενος κάλλει, ὁ τῇ ἀθεωρήτῳ τῆς ψυχῆς ἐφηξόμενος τες

ORATIO IN PRESENTATIONEM SS. DEIPARE. πνότητι, μὴ καταλλήλως τῇ ἀγαπήσει τῇ τῶν χα- tabat, qui de inenarrabili puritatis illius pulchri ρισμάτων αὐτὴν ὑπερεδόξασεν ἀφθονίᾳ; tudine sibi placebat, qui occulta animæ illius venustate jucundissime oblectatur, quomodo (inquam) per mutuam dilectionem charismatum affluentia eam præ omnibus gloriosissimam non efficeret? ΚΖ'. ᾿Αλλὰ γὰρ οὐ μόνον ὑπὸ τοῦ τῶν ὅλων οὕτως Αγαπημένη Θεοῦ τῶν ἀποῤῥήτων ἐκείνων ἐτύγχανε δωρεῶν, ἀλλὰ καὶ τοῖς διὰ θεωρίας ἐφεστῶσιν αὐτῇ τότε, ποθητὸν ἦν θέαμα, ἀγαπητὸν διήγημα, ἥδιστον ἄκουσμα. Αγάπησε γὰρ αὐτὴν, φησί, πᾶς οἶκος Ισραήλ. Ηγάπησεν αὐτήν, καινὴν κατανοῶν κεκληρωμένην κατοικίαν, παράδοξον λαχοῦσαν ἐνδιαί τησιν. Ην γὰρ ἐπιθυμητὸν τὸ νεοθαλὲς βλεπόμενον ἐν τοῖς ἁγίοις άδρυνόμενον στέλεχος· ἦν ἐπιπόθητον κατιδεῖν τὴν εὐγενῆ παραφυάδα τοῦ γένους, εἰς ὑψι γενὲς τῶν ἀρετῶν ἀναδιδούσαν μέγεθος, καὶ ξένον ὁμοῦ καὶ ἡδὺ παρεστῶσαν τὸ θέαμα. "Ην ἰδεῖν καὶ περιχαρῶς προσδραμεῖν τῇ ἀνημμένῃ τῆς ἀνθρωπό τητος ἐν τῷ ναῷ λαμπάδι, καὶ ταῖς ἀκτῖσιν ἐξ αὐτῆς προβαλλομέναις ἐμφαιδρυνθῆναι χάρισιν. Ην τότε πολλῆς ἐναπολαύειν τοὺς θεωμένους τὸ τῆς φύσεως ἥδυσμα τῆς θυμηδίας ἐν τῇ καινοφανεί διαγωγή, τὴν πρὸς τὰ θειότερα μὲν ἐπιδεικνύμενον ἀναγωγήν, τῶν δὲ τῇ τοιαύτῃ προσανεχόντων ἀναβάσει συνο επεκτεῖνον τὴν ἡδονήν. XXVII. At enim non modo universorum Deo sic dilecta, ineffabilia illa dona consecuta erat, verum et illis, qui tunc obtutum in eam defigerent, jucundissimum ad videndum erat spectaculum, gratissimum dicendi argumentum, suavissima auditui narratio. Dilexit enim, inquit, eam omnis domus Israel. Dilexit illam, considerans quam novam sortita esset habitationem, quamque mirabile nacta hospitium. Excrescens enim in Sanctis sanctorum visebatur summe desiderabilis ille recens ortus ramus; exoptatissimum erat illam generis nostri propaginem aspicere, quæ magnitudinem suam in sublime virtutum attollebat, novumque simul ac suave spectaculum exhibebat. Cernere etiam erat ad hanc humanitatis lampadem in templo accensam ingenti gaudio accurrentes, et gratiis tamquam radiis ex ipsa emissis collustratos. Licebat plurima animi voluptate tunc perfrui, contemn plando scilicet hanc naturæ nostræ suavitatem; quæ nova illa vitæ ratione ad diviniora quæque tramitem præmonstrabat, iis autem, qui huic ascensioni animum jam intendebant, vires cum voluptate superaddeliat. ΚΗ'. ᾿Αλλὰ τῆς κατὰ λόγον μὲν τῶν ποθητῶν σου θεαμάτων ἀγαπήσεως, οἱ τηνικαῦτα τούτων ἐν ἀπ λαύσει γενόμενοι, τοῦ πλείονος ἀπελείποντο· μᾶλλον δὲ εἰπεῖν τοῦ παντός, ὅσῳ τοῖς σωματικοῖς σου μόνον ἐφησθέντες πρὸς ὀλίγον κάλλεσι, τοῦ πόθου διήμαρτον τῶν ἐναποκειμένων ἀγαθῶν θησαυρῶν, καὶ ἀποκρύφων μυστηρίων. Τῇ σκιαγραφούσῃ γὰρ τὴν ἔνδον ὡραιότητα τοῦ ὁρωμένου θέᾳ, καθάπερ τῇ ἐκ πολυειδῶν χρωμάτων κατασκευασθείσῃ ἐπιτερφθέντες εἰκόνι, τοῦ ἐκτυπουμένου κάλλους καὶ τῆς αὐτοῦ μετ' ολίγον ἐξέπεσον διάνοιαν σκιαγραφίας. *Ην γὰρ ἐξ αὐτῶν τῶν ζωγραφότων χαρακτῆρα, την διὰ τῆς ζωγραφίας δηλουμένην κατανοῆσαί σου δόξαν, καὶ διὰ τῆς φαινομένης ὡραιότητος, τῆς ἀφα ναῦς καταστοχάσασθαί σου φαιδρότητος· μᾶλλον δὲ μίαν καὶ ταύτην ἀγαπητῶς ἀποδοῦναι τιμήν, ταῖς ἀμφοτέραις σου λαμπρότησιν, ὡς τοῦ μόνου φωτός γεγενημέναις οἰκητήριον, καὶ τὴν μίαν ἡμῖν καὶ ποθητὴν διανασχούσαις λαμπρότητα. ᾿Αλλὰ τῶν κατ' ἐκείνους μὲν ὀλίγοι πρὸς τὴν ὄντως σου μεγαλοπρέπειαν διὰ τῆς προλαμψάσης ὥρας ἀνήχθησαν, τῶν πλείστων αὐτῶν φθόνῳ κατενεχθέντων, καὶ πρὸς τὴν ἑκούσιον ὑποδύντων τύφλωσιν. Ἡμεῖς δὲ ταῖς ἐξ αὐ τῶν ἀκτῖσι περιλαμπόμενοι, εἰς αὐτά σου τὰ πλύ φωτα τῶν μυστηρίων διακύπτομεν ταμιεία, καὶ ταῖς Græce τῷ ἀμηχάνῳ τῆς καθαρότητος αυτῆς..... κάλλει: porro sive τὸ ἀμηχάνῳ hic pro eo sumas, quod est nullis machinis expugnabile, seu quod labefactari nullo modo potest, seu pro eo, ad quod æstimandum quævis ars ac solertia impar invenitur, sive cujus pretium aut dignitas aut mensura nulla arte ac solertia deprehendi potest; ejusmodi semper sensus redibit, qui suspicionem maculæ, quæcunque ea sit, a Virgine Deipara longissime arXXVIII. Ast admirandi illius spectaculi to ju - stissimo amore ii potiori ex parte, immo melius dixerim, prorsus se fraudaverunt, quibus tune temporis eo perfrui datum fuerat; propterea quod externa tantum pulchritudine tua ad modicum delectati, longe a præcellentium thesaurorum intus latentium et absconditorum mysteriorum desiderio et amore abfuerunt. Cum enim exteriori specie, quæ interiorem pulchritudinem adumbrabat, quasi imagine quadam variis coloribus pulchre depicta oblectati essent, de expressa per eam pulchritudine nihil cogitarunt, ac paulo post externam quoque adumbrationem e cogitatione dimiserunt. Et saue ex iis, quæ extrinsecam formam exprimebant, gloriam quoque tuam eadem illa specie declaratam licebat arguere, atque ex venustate corporis oculis conspicua, occultum tuum splendorem pronum erat conjicere, seu potius libenter unicum utrique venustati bonorem tribuere; quoniam utraque habitaculum evasil unicæ lucis nobisque unicum illum atque optatum splendorem exhibuit. Verum pauci illius ætatis perfulgentem speciem ad internum decus tuum vere splendidum agnoscendum pervenerunt, eorum plerisque invidia occupatis, atque in voluntariam ruentibus cœceat. Si vero ulterius perpendas, heic agi de pulchritudine puellulæ triennis; sane laus, eaque singularissima non labefactatæ aut expugnatæ puritatis vix aut ne vix quidem alio spectare potest,... quam ad innocentiam animæ ab originaria labopraserrate. Joan. 11, 9. Erat lux vera, quæ illuminKe omnem kominem.

citatem. At nos, ex utroque illo splen«lore mican- τοῦ οἰκεῖόν σε κατασκευάσαντος ηλίου τῆς δικαιοσύ tibus radiis illustrati, in ipsa tuorum mysteriorum promptuaria plurima luce nitentia introspicimus, et Solis justitiæ, qui te suum effecit domicilium, fulgoribus illuminamur, in Christo Jesu Domino νης ἐνδιαίτημα καταυγαζόμεθα λαμπρότησιν, ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ, τῷ Κυρίῳ ἡμῶν, ᾧ πρέπει τιμή, δόξα, σὺν τῷ Πατρὶ καὶ τῷ ἁγίῳ Πνεύματι, νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. nostro, quem honor decet et gloria cum Patre et Spiritu sancto nunc et semper et in sæcula sæculorum. Amen. ORATIO IV. In Sanctissimæ Deiparæ Annuntiationem, e sncris Scripturis desumptu. ΛΟΓΟΣ Δ'. Εἰς τὸν εὐαγγελισμὸν τῆς ὑπεραγίας Θεοτόκου, ἐκλετεὶς ἀπὸ τῶν θείων Γραφών. Α΄. Χαίρω σημερον, τὴν ἐμὴν πανηγυρίζων χαράν· χαίρω, τὴν ἐμὴν ἑορτάζων εὐφροσύνην· χαίρω, τὴν παγκόσμιον περιπτυσσόμενος δόξαν· χαίρω, τὴν κοινὴν ἀσπαζόμενος ἀγαλλίασιν· χαίρω, τῆς 1. Gaudeo hodierna die, quia gaudium meum per solemnem conventum celebro; gaudeo, quod ago festum lætitiæ meæ; gaudeo, quia totius mundi gloriam ulnis amplector; gaudeo, quia communem omnium exsultationem saluto; gaudeo, quod mihi β άρᾶς τὴν ἀπόθεσιν κομιζόμενος· χαίρω, τῆς χαρᾶς contingat maledictionem exuere; gaudeo, quod novo laetitiae indumento vestior; gaudeo, quia corruptionem conspicio deficientem; gaudeo, quia proponi incorruptionis præmia considero; gaudeo, quia hæreditario relevor protoparentis debito; gaudeo, quia spiritualem consequor libertatem; gaudeo, quia adoptione filiorum Dei perfruor; gaudeo, quia una cum gaudii auctrice epulor, in cujus etiam conspectu sacratiores ducens choreas, eucharisticos ipsi hymnos decanto, nuptiali lætitiæ plaudo, aç verbis boni ominis nuptiale sertụm texo. 11. Etenim hodierna die intelligibilis hic et summo honore prosequendus thalamus, nuntium mystici atque ineffabilis connubii accipiens, simul cum ipso sponsum ratione mentibus impervia exci. pit; et incorrupta inhabitante (Verbo) fcta evadit. Hodie palatium mysticum, inenarrabili puritate exornatum eum, qui universis dominatur, et creaturas omnes continet, mirabiliter intus recipit. Hodie cœlum omnium sublimissimum atque animatum ratione null's sermonibus assequenda in se incarnatum illum continet, qui cœlum extendit sicut pellem *, ipsumque ad extremos circumquaque terminos sicut tentorium deducit. Ilodie tota lucida iļla nubes, justitiæ Solem sinu suo gerens, nitentis - simos terrarum orbi radios expandit. Hodie verum illud tabernaculum legislatorem non per symbola et figuras, sed, prout huic complacuit, substantialiter hospitio excipit, et universis legem Spiritus enuntial. Ihodie urna illa, ex auro gratiæ fabrefacta cwleste in se mauna recondens, immaculatum fidelibus alimentum proponit. 0 rem novam! 0 37 Psal. cui, 2 Vide singulare puritatis Mariæ encomium. Nam quum prærogativæ, quæ Virginem ceu par að æternum regem recipiendum palatium exornabant, et plurimæ essent, ac nobilissime ex æquo omnes; sola tamen puritas commemoratur, quasi hæc aut sola aut certe præ aliis dignum Deo habitaculum illam effecerit. Atqui absonum prorsus, at reliquis prætermissis sola puritas celebretur, nisi hæc ipsa aliarum virtutum splendorem luce sua aut vincal aut saltem exæquet: nedum autem vincere, sed ne cxæquare quidem reliquarum virtutum jubar puriτὴν ἀμφίεσιν καινιζόμενος· χαίρων, την φθοράν ἐκμειουμένην συνορῶν· χαίρω, τὴν ἀφθαρσίαν βραβευομένην κατανοῶν· χαίρω, τοῦ προγονικοῦ ἀπολυόμενος χρέους· χαίρω, τῆς πνευματικῆς μεταλαμβάνων ἐλευθερίας· χαίρω, τῆς Δεσποτικῆς ἀπολαύων υιοθεσίας· χαίρω, τῆς χαρᾶς συνευωχούμενος τῇ αἰτίᾳ, ἧς καὶ πρὸ προσώπου μυστικώτερον χορεύων, χαριστηρίους αὐτῇ τοὺς ὕμνους ἐπᾴδω, ἐπιθαλάμιον τὴν εὐφροσύνην κροτῶ, νυμφικὴν τὴν εὐφημίαν πλέκω. Β'. Σήμερον γὰρ ἡ νοητὴ καὶ πολυτίμητο, αὕτη παστὰς, τοῦ μυστικοῦ καὶ ἀποῤῥήτου συναλλάγματος τὸ μήνυμα δεξαμένη, σὺν αὐτῷ τὸν νυμφίον ὑπὲρ ἔννοιαν δέχεται, καὶ κυοφόρος ἡ ἄφθορος τοῦ ἐνοικήσαντος γίνεται. Σήμερον τὸ μυστικὸν παλάτιον ἀφάτῳ καθαρότητι κεκοσμημένον, τὸν βασιλέα τοῦ παντὸς καὶ συνοχέα τῆς κτίσεως παραδόξως εἰστέ χεται. Σήμερον ὁ ὑπέρτατος καὶ ἔμψυχο; οὐρανὸς τὸν ἐκτείναντα τὸν οὐρανὸν ὡσεὶ δέῤῥιν, καὶ ὡς σκηνὴν αὐτὸν περιαγαγόντα, σαρκούμενον ἀπαρ ζήτως συνέχει. Σήμερον ἡ ὁλόφωτος νεφέλη, τὸν τῆς δικαιοσύνης ἥλιον ἐγκολπωσαμένη, φαιδρὰς τῷ κόσμῳ τὰς μαρμαρυγὰς ἐξήπλωσε. Σήμερον ἡ ἀληθινὴ σκηνή, οὐ διὰ συμβόλων καὶ τύπων τὸν νομοδότην, ἀλλὰ, ὡς αὐτὸς ηὐδόκησεν, οὐσιωδῶς εἰσδέχεται, καὶ πᾶσι τὸν τοῦ Πνεύματος διαγορεύει νόμον. Σήμερον ἡ τῇ χάριτι κεχρυσωμένη στάμνος, τὸ οὐράνιον ταμιευομένη μάννα, τοῖς πιστοῖς τὴν ἀκήρατον προτίθησι τροφήν. Ο καινοῦ πράγματος! ὢ ξένης συνδρομῆς! Δύο κατὰ ταὐτὸν, ἀπεναντίως ἀλλήλοις ἔχοντα, εἰς τὸ παρὸν συνῆλθε, χαρὰ καὶ δέος· χαρὰ tas posset, cui olim turpissima peccati labes offusa foret. Puritas ergo, quæ dignam Deo sedem Virginem paravit, puritas fuit cujusvis labis nescia. Pulchre gratia comparatur auro, rei nempe pretiosissimæ, atque nobilissimo cujusvis rei ornamento. At non minus pulchre in rem nostram ex ejusmodi auro fabrefacta Maria dicitur. Nam si ex gratiæ auro fabrefacta est, ergo non prius esse cœpit, quam gratia exornaretur, atque, ut ita dicam, ex gratia coustarel.

ORATIO IN ANNUNTIATIONEM SS. DEIPAR.E. μὲν, ὡς τὴν κοινὴν ἀγαλλίασιν ἔχοντα διηγουμένην. peregrinam conventionem! Bina sibi invicem adver δέος δὲ, ὡς ὑπὲρ λόγον ὄντα καὶ πᾶσαν νόησιν ὑπερέχοντα· οὐκ ἔστι τινὰ διαλαβεῖν τὸν ταύτης δυνάμενον ἐξικέσθαι, santia nunc simul concurrunt, gaudium, terrorque; gaudium sane, quippe communem omnium exsultationem commemorant; sed et terror, quoniam vim sermonis excedunt, imo et intelligentiam omnem transcedunt; neque fieri potest, ut quispiam terroris vacuus ad hoc gaudium percipiendum perveniat. Γ'. Ηδη μὲν οὖν τῆς ἀμιάντου Παρθένου τὴν ἱερὰν ἐργωμένης [sic] ἱστουργίαν, καὶ πάσης συνήθους ἀλλοτριουμένης ὁμιλίας, ἀσφαλεστάτη τε φυλακῇ, τῇ ἀσύλῳ τειχιζομένης σωφροσύνῃ, πρὸς πέρας ὑπὸ Θεοῦ τὸ κεκρυμμένον ἀποκρύφως αὐτοῦ μυστήριον ἤχθη. Διὸ τὸν τούτου λειτουργὸν ἐκ πασῶν νοερών δυνάμεων προκρίνας, εἰς τὴν αὐτοῦ λειτουργίαν Ευτελλε. Καὶ σκόπει τὴν εὐαγγελικήν συμφωνίαν τῇ ἱστο μία συμφθεγγομένην, καὶ τοῦ αὐτοῦ πνεύματος κἀκείνην είναι διαβεβαιοῦσαν. Ἐκείνη μὲν γὰρ τῆς σιωτῆς Ζαχαρίου μνησθεῖσα, μετὰ ταῦτα τὰ τῆς χαρᾶς διηγείται παράδοξα. Καὶ αὕτη δὲ, τὰ περὶ αὐτῆς ἀσφαλῶς διαθεμένη, σὺν τῷ μεταξὺ χρόνῳ ταύτην διαγορεύει. Διό φησιν· Ἐν δὲ τῷ μηνὶ τῷ ἔκτῳ ἀπεστάλη ὁ ἀρχάγγελος Γαβριὴλ ὑπὸ τοῦ Θεοῦ εἰς πόλιν τῆς Γαλιλαίας, ᾗ ὄνομα Ναζαρέτ. Δ'. Διὰ τί μὴ ἔνδον τούτου, δίκαιον ἀπορῆσαι, τρίτῳ ἢ τετάρτῳ, εἰπεῖν, ἢ τῷ ἐφεξῆς, πρὸς τὴν Παρθένον γέγονεν ἡ τοῦ ἀρχαγγέλου ἀποστολὴ, ἀλλὰ τῷ ἔκτῳ; Σοφὴ μὲν γὰρ ἦν ἡ Παρθένος, εἴπερ τις ἄλλος τῶν ἐν γενέσει, καὶ συνέσει διαφέρουσα, και τοῖς διδομένοις ἄνωθεν χρησμοῖς ἐντεῦθεν εὐπειθής ἐτύγχανεν, εἴκουσα τούτοις ἀεὶ, καὶ μὴ ἀντιλέγου σα, καὶ πάσης ἀμφιβολίας καθαρεύουσα. Οὐ βούλεται δὲ ταύτην διά μόνου τοῦ εὐαγγελισμοῦ πρὸς τὸ ἀκμάζον ἔτι τοῦ μυστηρίου ἐνάγειν, ἀλλ᾽ ἤδη καὶ διὰ πραγμάτων. Καὶ γὰρ καινόν τι καὶ πάντη τῶν τῆς φύσεως ἰδίων ἀλλότριον, ὅ πάλαι γεγενημένον οὐκ ὠνομάσθη, ταύτῃ καταμηνύειν ήμελλε. Διὸ φανερώτερα τὰ προοίμια κατασκευάζει, καὶ τὴν τῶν ῥημάτων ἀμφιβολίαν διὰ τῶν πραγμάτων βεΓαιοῖ. Ἐπειδὴ γὰρ τῷ χρόνῳ τούτῳ τελεσφορούμε νον τὸ ἔμβρυον οιδαίνειν μὲν τοὺς μητρώους παρασκευάζει κόλπους, ἔξω δὲ τοῖς θεωμένοις ὑποφαίνειν τὸν ὄγκον· ἀπλανῆ μάρτυρα τὴν ὄψιν ἀγόμενος ὁ παραδόξως τὸ ἀπόῤῥητον οἰκονομῶν Δεσπότης, τῷ ἔκτῳ μηνὶ τῆς τοῦ Προδρόμου συλλήψεως πρὸς τὸν Γαβριήλ φησιν· Ε'. "Αγε δή, ὦ δορυφόρε τῆς ἐμῆς ἐξουσίας, τῷ πατρικῷ βουλήματι καθυπούργησον. "Αγε, τὴν ἐμὴν συγκατάβασιν μήνυσον· ἔθι, τὴν τοῦ Πνεύματος ἐν ἀνθρώποις ἐπέλευσιν κήρυξον, όμοτίμου θελήματος τὰς εὐεργεσίας εὐαγγελίζου· ἐγὼ σὺν τῷ Πατρὶ καὶ Πνεύματι τὴν τοῦ παντὸς ἐτεκτηνάμην ὕπαρξιν· In Prolevangelio Jacobi (capp. x, st), aliisque ejusmodi libris narratur, Mariam simul cum alis virginibus sacrum velum ad usum templi conficiendum sumpsisse; ipsi autem parandæ ad id III. Dum itaque immaculata Virgo sacro condciendo velo jam operam daret et a consuetis quibusvis conversationibus aliena viveret, severis sima se modestia, ceu custodia tutissima, communiens; in opus deductum est a Deo mysterium, quod occultissime absconditum servatum fuerat. Quamobrem cum ex omnibus intellectualibus Virtutibus ministrum ad id elegisset, ad illud exsequendum eum legavit. Et vide, quomodo adamussim cum historia consentiat evangeliea narratio, atque adeo fidem faciat, illam quoque ejusdem esse spiritus. Illa enim, facta silentii Zachariæ mentione, deinde admiranda illa, quæ ad gaudium pertinent, prosequitur. Atqui et ista cum de eodem silentio diligenter dixisset, mox et de gaudio et de tempore simul enarrat. Quare inquit: In mense autem sexto missus est archangelus Gabriel a Deo in civitatem Galilaa, cui nomen Nazareth. IV. Quæri merito potest, qua de causa archan - geli ad Virginem legatio non intra hoc spatium temporis jussa fuerit, verbi gratia tertio vel quarto mense vel insequente, sed sexto. Nam si quis alius inter filios hominum, certe Virgo sapiens erat, et intelligentia præ aliis pollebat; et exinde oraculis coelitus transmissis morigeram se præbebat, his obsequens semper, ac nihil objiciens, et cujusvis hæsitationis nescia. Verum (archangelus) sibi proponit, ut non solum faustæ legationis verbis, verum etiam factis jam ad exitum deductis illud, quod adhuc est mysterii summum, ipsi sua.leat. Quippe rem novam et a naturæ ordine prorsus alienam, et post hominum memoriam plane inauditam denunciaturus ei erat. Idcirco, procemia componit evidentissima, et minus certo verborum testimonio firmam per facta fidem conciliat. Cum enim eo tempore fctus ad perfecţionem accedens efficiat, ut et sinus maternus tumescat, ac pondus in aspicientium oculos exterius incurrat; Dominus, qui mira providentia ineffabile boc mysterium, administrat, ut certissimum oculorum testimonium adhibeat, sexto mense conceptionis Præcursoris sic Gabrielem alloquitur: V. Agedum, voluntatis meæ administer, consilio paterno famulare. Age, descensum meum significa: perge, prædica sancti Spiritus in homines adventum, annuntia beneficia voluntatis communem ha bentis honorem: ego cum Patre simul et Spiritu universam hanc rerum molem condidi; ego utrique purpuræ partes obtigisse. Luc. 1, 26. Forte codex, quo usus est Jacobus, archangelus pro angelus habuit.

mundo sua tribui ornamenta: imperio meo uni. ἐγὼ τὸν διπλοῦν ἡμφίασα κόσμον· ἐμῇ προστάξει versi intellectualium exercituum ordines creati sunt: jussu meo cœluni vario astrorum nitet ornatu: providentia mea tellus floribus redimitur: ex me est omnis animantium vita: ego, meis ipse manibus cum ad imaginem meam hominem plasmassem, omnium, quæ super terram sunt, dominum regemque illum proclamavi. Hunc tyrannus cum expugnasset, e regno deturbavit: hunc dejecit e principatu: parta de ipso victoria gloriatur. Propterea suæ eum dignitati mea ipsemet præsentia decrevi restituere: dispensationem hanc mean jampridem pollicitus sum per prophetas hanc ut in opus deducam, meus me urget misericors amor. In animo mihi est, homines vobis socios adjungere: par est, ut unus simul ab omnibus concors gloriæ hymnus mihi offeratur. Nulla mihi hujus unionis invidia; et vos enim invidia vacuos creavi: gaudeo de (eorum) Exaltatione; et ipsi de voluntate mea congaudete, Tua lær, ο Gabriel, ad illos descensio, eorum ad vos ascensionis signum est. Tu itaque vade, mysterio famulaturus; illi autem penes se eam habent, quam ad sui implementum mysterium postulat, quam in antecessum ad hunc finem præparavi, purissimum meum diversorium, impollutum domicilium, immaculatum hospitium, thesaurum mihi universis creaturis pretiosioren Require illam, ο Gabriel, quam ante generationes omnes ad hoc nili selegi, quam dispensationls hujus causa prædestinavi. Hanc prophetarum meorum chorus magnis vocibus prænuntiavit: per hanc mortalium genus denuo regnum proprium restituendum sperat. In illa ipse glorior; illius ego puritate delector; plane par est, ut hanc ego inhabitem, nreamque ellician matrem ac præ vestra natura honore augeam. Vade igitur, et admirandi hujus operis esto minister: perge, et inspice thalamum meum, columbam omnis expertem malitiæ rationalem aguam, arcam sanctificationis meæ; intuere illius pulchritudinem vestro ipsorum intellectui incomprehensibilem: demirare incomparabilem innocentiam ejus; demirare ineffabilem puritatem: majoris, et stupore defixus meum illi certum – και πᾶσα παρήκται τῶν νοερῶν στρατευμάτων ἡ φύσις· ἐμῷ κελεύσματι ὁ οὐρανὸς τοῖς ἄστροις καταποικίλ λετα:· ἐμῇ προνοίᾳ τοῖς ἄνθεσιν ἡ γῆ καταστέψε ἐν ἐμοὶ πᾶσα τῶν ζώντων ζωὴ τεταμίευται· ἐγὼ χερσὶν οἰκείαις τὸν ἄνθρωπον κατ' ἐμὴν εἰκόνα ποιήσας, δεσπότην καὶ βασιλέα τῶν ἐπὶ γῆς ἀνεκήρυξα. Τοῦτον ἐκπολεμήσας ὁ τύραννος, τῆς βασιλείας ἀπέρρηξε· τοῦτον τῆς ἀρχῆς καθεῖλε· τούτου ἐγκαυχᾶται τῇ νίκῃ. Βούλομαι τοίνυν διὰ τῆς ἐμῆς παρουσίας πρὸς τὴν ἰδίαν τοῦτον ἐπανάγειν ἀξίαν· ταύτην μου τὴν οἰκονομίαν πάλαι διὰ προφητῶν ἐπηγγειλάμην· ταύτην τοῖς ἐμοῖς οἰκτιρμοίς πληρ ροῦν κατεπείγομαι. Θέλω κοινωνοὺς ὑμῖν ἀνθρώπους ἀποτελέσαι· μίαν σύμφωνον δοξολογίαν δεῖ με πρὸς πάντων εἰσδέχεσθαι. Οὐ φθονῶ τῇ ἐνώσει· καὶ ὑμᾶς γὰρ ἀφθόνους ἐποίησα· χαίρω τῇ ἀναβάσει· Συγχάρητέ καὶ αὐτοὶ τῷ θελήματι. Αὕτη, ὦ Γαβριήλ, ή πρὸς ἐκείνους σου κάθοδος τὴν αὐτῶν πρὸς ὑμᾶς σημαίνει ἀνάβασιν. Συ μὲν ἀπίῃς, διακονήσων τῷ μυστηρίῳ· ἐκεῖνοι δὲ κατέχουσιν, ἣν ἐπιζητεῖ πρὸς ἐκπλήρωσιν, ἣν εἰς τοῦτο προκατεσκεύασα, τὸ ἐμὸν καθαρώτατον ἐνδιαίτημα, τὸ ἀμόλυντον οἰκητήριον, τὸ ἄσπιλον καταγώγιον, τὸ πάσης ἐμοὶ τῆς κτίσεως προτιμηθὲν θησαύρισμα. Εὗρον, ὦ Γαβριήλ, ἣν εἰς τοῦτο πρὸ πασῶν γενεῶν ἐξελεξάμην, ἣν τῷ τῆς οἰκονομίας Λόγῳ προώρισα. Ταύτην ὁ χορὸς τῶν προφητῶν μου μεγαλοφώνως ἐκήρυξε· διὰ ταύτης τὴν τῆς ἰδίας βασιλείας ανάρρησιν ἡ ἀνθρωπεία πάλιν ἐλπίζει φύσις. Ταύτῃ ἐγὼ ἐπαγάλλομαι, τῇ ταύτης καθα ρότητι ἐπιτέρπομαι· ταύτην με δεῖ οἰκῆσαι, καὶ μητέρα μου δείξαι, καὶ τῆς ὑμῶν φύσεως προτιμῆσαι. Ιθι τοίνυν, λειτουργήσων τῷ παραδόξῳ· ἴθι, τὴν ἐμὴν ἐποψόμενος παστάδα, τὴν περιστερὰν τὴν ἄκακον, τὴν λογικὴν ἀμνάδα, τὴν τοῦ ἁγιάσματός μου κιβωτόν· ἴδε τὸ ταύτης ακατανόητον ὑμῖν κάλ λος· θαύμασον τὸ τῆς ἁγνείας αὐτῆς ἀσύγκριτον σ θαύμασον τὸ τῆς καθαρότητος ἀπόῤῥητον· ἐκπλάγηθι τὰ ὑπὲρ ἔννοιαν τῆς ἀρετῆς παράδοξα, καὶ ἐκπλαγεὶς τὴν ἐμὴν αὐτῇ παρουσίαν βεβαίωσον. obstupesce portentum virtutis omni cogitatione adventum annuntia. quod superius innuimus, inter omnes Virginis prærogativas nobilissimam hanc visam Patribus fuisse, ac propterea olim peccato obnubilatam existimari ex Patrum sententia non posse. Ecce inducitur Dei Verbum sanctam Virgi- cam sibi in matrem eligeret. Confirmatur exinde, nem ceu thesaurum pretiosissimum commendans; neque tamen ullàs illius divitias expresse commendat, præterquam singularissimam puritatem. Atqui, quod paulo ante præmisimus, suapte natura res postulat, ut, si qua dos, cæteris lacilis, ad summam cujuspiam laudem prædicetur, hæc reliquis omnibus superemineat. Ergo, siquidem ex perpetua omnium sententia, ab aliis Deiparæ sanctæ dotibus ac virtutibus nævus quilibet aut defectus abfuit hoc ipsum de puritate ipsius pariter, imo a fortiori profilendum necessario est. Nullus ergo ex Patrum doctrina locus relinquitur nævo cuipiam, qui virgineæ animæ candorem unquam vel levissime offuscaverit. Habes sententiam apud Patres trilissimam, singularem Mariæ puritatem Deum permovisse, ut Quemadmodum ex hac sententia colligitur, de sancta Deipara accipi ea consuevisse, quæ in Canticis canticorum de Sponsa leguntur; ita quod appellatione τῆς ἀκάκου, expertis malitia, exornatur, palam facit, hoc maxime privilegium sanctos Patres in Virgine suspexisse, quod omni peccati macula caruerit. Quo, quaeso, pacto incomparabilis esset innocentia, quæ olim ab anima Mariæ penitus abfuisset? Quomodo vel ipsis angelis ineffabilis diceretur puritas, si olim a communi labe-anima Virginis sordida apparuisset?

ORATIO IN ANNUNTIATIONEM SS. DEIPARÆ. Γ'. Ἔφριξεν ὁ ἀρχάγγελος τὸ τοῦ Δεσπότου συνιεὶς πρόσταγμα· ἔπτηξε τὸ πρᾶγμα κατανοήσας, καὶ πρὸς μὲν τοῦτο ἀμηχανών διηπόρει. Τῇ δὲ κει λεύσει ἀντιλέγειν οὐκ ἔχων, τὴν διακονίαν ἐξεπλήρου. Διὸ τῷ τῆς φύσεως ἐπιτηδείῳ τάχει πρὸς τῇ Γαλιλαίᾳ τὴν πτήσιν ἐνεργεῖ· εἰκὸς τῇ καινότητι τοῦ μυστηρίου πολιορκούμενος, ὅμως τῇ προδιδαχθείσῃ Ναζαρέτ προσέβαλε· καὶ ἐν τῷ τοῦ Ἰωσὴφ οἰκή ματι, ἔτι ἀσχηματίστως, εἰσδύσας, ελάνθανε τὴν αἴσθησιν. Διὸ τῷ ἀσωμάτῳ τῆς φύσεως τοὺς τῆς Παρθένου ἐπεκφεύγων ὀφθαλμοὺς, τὰ κατ' αὐτὴν διεσκόπει. Τώρα γὰρ ἄφατόν τινα τὸν τῆς ἐν αὐτῇ ἁγνείας πλοῦτον κρυπτόμενον, καὶ ἀσυγκρίτως πάσῃ γεννητῇ φύσει κατανοούμενον· τό τε ἦθος ἀνάλωτον, καὶ τὴν διάνοιαν ἀδιασπάστως πρὸς Θεὸν ἠρτημένην, καὶ ἐξεπλήττετο, τῷ βλεπομένῳ προσέχων θαύματι· κατάλληλον τῷ τοῦ ἀποστείλαντος λόγῳ τὸν ταύτης κατενόει τρόπον. Ζ'. "Οθεν εἰλικρινῶς τοῦτον καταμανθάνων, ἐν ἑαυτῷ τοιαῦτα πρὸς τὴν Παρθένον ἐναπετείνετο Ὁ τῶν χαρίτων σου! ὦ τῆς τοῦ γένους εὐκληρίας! ὦ οἷας τῆς δόξης ἠξίωνται! Οἷόν σε τὸν στέ φανον περιέθεντο! οἷόν σε τὸ διάδημα ἀνεδήσαντο οταν σε τὴν χαρὰν περιεβάλοντο! Τί είπω, ἢ τί λα λήσω, ἐν ἀποῤῥήτῳ περιπεσών θαύματι; Τίσιν ἐπι νοίαις ἐφευρὼν κλήσεις, ἀμυδρῶς καθάψομαι τῶν προσηκόντων ἐπαίνων σοι; Τοῦ γὰρ κατ᾽ ἀξίαν ἀμήχανόν μοι τυγχάνειν· ὑπερέβη πᾶν ἐγκωμιαστικὴν ὄνομα ἡ θεοκαλλώπιστός σου κλῆσις, ἄνωθεν ἔχει τὰς εὐφημίας, ἐκ τοῦ Δεσπότου τὸν ἄξιον ἔπαινον δέχεται, οὐ σεμνύνεται τοῖς τῶν γεννητῶν ἐγκωμίοις. Ο Ναζαρέτ τῆς Γαλιλαίας, οἷον ἐθησαύ ρισας τὸν μαργαρίτην! οἷον ἐναπέθου τὸν πλοῦτον 1 οἷον δὲ νῦν διὰ τούτου εἰσδέξῃ! Ο τοῦ φρικτοῦ μυ στηρίου! ὢ τῆς ἀνεκλαλήτου Μητρός! VI. Ubi boc novit Domini sui mandatum terrore correptus est archangelus perpensa re expavit, atque ad ejusmodi negotium hærebat consilii inops. Verumtamen cum non posset mandato repugnare, impositum exsequi ministerium aggreditur. Pro naturæ ergo suæ agilitate celerrimum Galilean versus volatum dirigit; ac simul, totus, ut res ferebat, novitate mysterii occupatus, designatam tenet urbem Nazareth; et Josephi domum, nulla adhuc assumpta forma, ingressus, ibi cujusvis sensibus latens versabatur. Oculos ergo Virginis, utpote natura incorporeus, subterfugiens, omnia quæque attente in Virgine contemplabatur. Cernebat quippe ineffabiles quasdam innocentiæ divitias, quæ in ea latebant, ac perspicue nullam cum universa creata natura comparationem admittere cernebantur; tum invictam mirabatur animi virtutem, ac mentem inseparabiliter ad Deum sursum elevatam, ac præsenti miraculo intentus in stuporem rapiebatur, ac mores habitumque ejus ad unguem verbis illius, qui ipsum miserat, respondere animadvertebat. VII. Quocirca cum hæc per se clare perspiceret, hujusmodi sensa, veluti Virginem alloquens, animo suo volvebat: O quantæ gratiæ tuæ! 0 generis tui sors fortunata! O quali gloria effecti sunt digni! Quali serto, te coronam habentes, caput cinxerunt! Quali diademate, diadema te habentes, redimili apparent! Quali gaudio, te gaudium habentes, potiuntur! Quid dicam, aut quibus utar verbis, nactus portentum verbis inenarrabile? Quasnam appellationes invenire excogitando possim, ut laudis tibi congruæ quidpiam vel leviter attingam? Nam ut id pro dignitate præstem, vires nullo modo suppetunt: quamlibet encomiasticam appellationem transcendit nomen tuum divino nitens splendore, a cœlo suum habet præconium, a Domino accipit condignam laudem, non effertur creaturarum encomniis. Ο Nazareth Galilææ, qualem in thesauro tuo recondis margaritam! quales divitias cumulasti! sed quales insuper harum ope mox acquires! O tremendum mysterium! o Matrem ineffabilem! Η'. Οὕτω τοίνυν διαπορῶν ὁ ἀρχιστράτηγος, ἔχαιρε μὲν ὡς ἀληθῶς τὰ ὑπὲρ νόησιν θαυμάζων τῆς Παρθένου παράδοξα· ἐσκόπει δὲ, ὅπως ἂν πραείαν τὴν χαρὰν ἐνηχήσας, μὴ σφοδροτάτην αὐτῇ τὴν κατάπληξιν ἐμποιήσῃ. Καὶ γὰρ ἦν ἡ πανάμωμος πάσης ἀλλοτρίας ἀπηλλαγμένη ὁμιλίας, καὶ παντὸς κολακευτικοῦ καθαρεύουσα βήματος. Διὸ σοφωτάτως Si in rebus crealis nihil est, quod cum Maria ratione innocentiæ comparari queat; ergo vel cœlestium spirituum innocentia innocentiæ Mariæ immenso intervallo cedit. Atqui id plane falsum foret, si Maria communi omnium crimine aliquando obligata fuisset. Quod Virgo Maria velut portentumn quoddam mabenda sit, passim apud Patres occurrit; atque, ut liquet ex præsenti Jacobi loco, non modo ad iniram Dei Genitricis dignitatem, neque modo ad Virginis Matris prodigium, sed ad benedictissimam Mariam in se spectatam id pertinet. Ergo minus consulto VIII. Sic igitur cœlestis ille militiæ princeps præ stupore hærens, hinc quidem portenta Virginis, quæ vim mentis excederent demirans, summopere jucundabatur; inde vero modum exquirebat, quo non vehementissimum forte terrorem illi incuteret, dum eam suavis gaudii vocem emitteret. Vivebat enim immaculatissima illa a quovis extraneoad Mariam transferuntur quæ ad communem reliquorum hominum conditionem pertinent, non secus ac inconsulto miracula ad naturæ leges exigerentur. Inani igitur timore capti ii fuerunt, qui a profitenda Deiparæ a communi originis peccato immunitate deterreri se aiebant, ne forte ea doctrinæ capita, quæ de misero lapsi humani generis statu Ecclesia catholica servavit semper ac servat, in discrimen vocarentur. Videsis Deiparam antonomastice undequaque Immaculata, τῆς παναμώμου, nomine compellatam.

rum consortio prorsus remota, et a quibusvis as- ὁ λειτουργός καιρὸν σύμφορον καὶ τόπον συνοίσοντα sentatoriis verbis abhorrebat. Quocirca pruden- τῷ πράγματι διεσκόπει. tissime minister ille coelestis opportunum tempus, et locum rei idoneum explorabat. Et exinde merito, mea quidem sententia, præferenda visa est horum gestorum historia illa, quæ prima gaudii nuntia iis connumerat, quæ extra Virginis domum (contigerunt). Etsi enim divinitus affatus evangelista illius tantummodo colloquii, quod intra domum archangelus habuit, verba scriptis consignaverit; at alia plurima brevitatis et compendii causa, ut puto, prætermisit, prouti etiam quoad alia advertere licet. Sane quemadmodum, dum in cujuspiam domus interioribus inclusi manemus, et, cunctis circa nos tacitis, omnimoda quies obtinet, si magnus repente fragor excitetur, aut vehemens percellat vox aures, graviter aflici solemus, et vehementissimo correpti timore huc illuc propelli; multoties vero trepidatione occupati etiam foras ad casum declinandum aufugere nitimur; quando vero foris versamur, si quidpiam ejusmodi nobis contingat, utut grave illud sit ac repente invadat, moderatius nos terror commovet, quippe tunc sensus in plura distrahuntur, nec moleste vel ingentes fragores excipiunt; eumdem in modum illa quoque provide sunt disposita, quæ ad Virginis Immaculatæ annuntiatiomeni spectabant. Etenim si intus allocutus eam esset Gabriel, periculum impendebat, ne (perturbatione) foras eam compelleret. At postquam alicubi extra domum apparens salutando eam aflatus est, jam intus eam compulit, et ibi ipsam ad ea quæ dicenda erant, secure continuit, quippe quæ non haberet quo forte ob turbationem declinaret. IX. Postquam igitur providentia illius, qui mysterium opere complebat, e domuncula parumper egressa est (Virgo) ad aquam, prout historia narral, hauriendam, et pervenit ad fontem (qui quidem symbolum erat mysterii, et aquam immortalem adumbrabat), tunc archangelus, nondum τίς dendum se præbens, voces effudit. "Οθεν μοι σαφῶς δοκεῖ, περὶ τούτων τὴν ἱστορίας διαλελέχθαι, πρὸς τοῖς ἐκτὸς τοῦ οἴκου τὰ τῆς χαρᾶς προοίμια ὑποτιθεμένην. Εἰ γὰρ καὶ μόνης ὁ θεσπέσιος εὐαγγελιστὴς τῆς ἐν τῷ οἴκῳ διαλέξεως τοῦ ἀρχαγγέλου τοὺς λόγους υπέγραψεν, ἀλλὰ βρα χυλογίας, οἶμαι, καὶ συντομίας χάριν τὰ πλεῖστα παρέδραμεν, ὡς καὶ ἐν ἄλλοις ἔστι μαθεῖν. Ως γὰρ ἔνδον ἡμεῖς ἐν οἰκίᾳ τινὶ καθειρχθέντες, καὶ ἡσυχίαν βαθεῖαν ἐκ πάντων ἄγοντες, τοῦ ἀθρόον γενομένου ψόφου, ἢ φωνῆς τρανῶς ἐνεχθείσης, ειώθα μεν ὀξέως ἀντιλαμβάνεσθαι, καὶ σφοδροτάτῳ δείματι συνεχόμενοι, περιδογεῖσθαι πανταχόθεν· πολλάκις δὲ καὶ ὑπὸ ἀγωνίας πολιορκούμενοι, πρὸς τὰ ἐκτὸς θέειν τὸ συμβὰν ἐκκλίνειν πειρώμενοι· ὁπηνίκα δὲ τοῖς ἔξωθεν συναναστρεφομένοις ἐπισυμβῇ τι τοιοῦτον ἡμῖν, κἂν σφοδρὸν τύχῃ καὶ ἐξαπίνης συνενεχθείη, μετριωτέρως την κατάπληξιν φέρομεν, τῆς αἰσθή σεως· ἐντεῦθεν εἰς πλείω μεριζομένης, καὶ μὴ χαλεπῶς τὰς θροήσεις δεχομένης· οὕτω καὶ τὰ κατὰ τὸν εὐαγγελισμὸν ᾠκονομήθη τῆς ἀμιάντου Παρθένου. Εἰ μὲν γὰρ ἔνδον ὁ Γαβριὴλ ταύτῃ προσείπεν, ἀνάγκη πρὸς τὰ ἐκτὸς συνελᾶσαι αὐτὸν ὑπῆρχεν. Ἐπειδὴ δὲ ἔξω που τῆς οἰκίας ὑπερφανείς, τὸν ἀσπασμὸν προσεκήρυξεν, ἔνδον αὐτὴν συνώθησε, καὶ ἀσφαλῶς πρὸς τὰ λεχθησόμενα ἐπήρεισεν, οὐκ ἔχου σαν ὅποι τῇ ἀγωνία παρεκκλίνοι. Θ'. Ἐπεὶ ουν προμηθείᾳ τοῦ τὸ μυστήριον ένερ γοῦντος, ὑπεξῆλθε τοῦ δωματίου, κατὰ τὴν ἱστορίαν, ὑδρεύσασθαι, καὶ τὴν πηγὴν κατείληφεν, ἥτις σύμ βολον ἦν τοῦ μυστηρίου, τὸ ἀθάνατον ὕδωρ ἐξεικονι ζουσα, τὴν μὲν φωνὴν ὁ ἀρχάγγελος ἀφίησιν, ἔτι μὴ δ ἐκφανής ὤν. Ἡ δὲ τῷ ξένῳ ταύτης καταπλαγεῖσα, σὺν τρόμο καὶ ταραχῇ πρὸς τοῖς ἔνδον ἐχώρει. Καὶ ἐπεὶ τοῦ ἔργου είχετο, ἤδη τῆς καρδίας κραδαινομένης καὶ ό Illa autein ad vocis hujus novitatem perterrita; formidine occupata et pavore, in interiora domus se recepit. Postquam vero, corde etiamnpuus palpitante crebrisque motibus pulsante, ac genis pal- συνεχώς πατασσούσης, τῆς τε ὠχρότητος τὰς παρlore suffusis, cunctisque artubus vehementer contremiscentibus, operi intenta erat; supernæ militiae ductor in humanam sese speciem configurans e janua in conspectum illi se manifeste exhibet et tune beatam illam vocem protulit; tunc gaudium, quod omnem superat intellectum, enuntiavit; tunc benedictæ indixit benedictionem. Verba autem tantæ lætitie plena ejusmodi fuerunt: Ave, yratia plena; Dominus tecum 18, X. O vox indolem reparationis,humani generis clare manifestans! Quænam ex intelligibilibus naturis tantam gloriam sortite sunt? Quænam sive 85 Luc.1, 28. ειὰς ὑπογραφούσης, καὶ πάντων τῶν μελῶν ἐναγωνίως παλλόντων· ἑαυτὸν πρὸς τὸ ἀνθρώπινον σχηματίσας ὁ ἀρχιστράτηγος εἶδος, ενωπίως ἀπὸ θύρας αὐτῇ προφαίνεται· καὶ τότε τὴν μακαρίαν ἐκείνην ἐνήχησε φωνήν· τότε τὴν ὑπὲρ ἔννοιαν ἐμήνυσε χα ράν· τότε τῇ εὐλογημένῃ τὴν εὐλογίαν ἐκήρυξεν. Ἡ δὲ τῶν ῥημάτων εὐφροσύνη τοῦτον ἔχει τὸν λόγον· Χαῖρε, κεχαριτωμένη, ὁ Κύριος μετὰ σοῦ. 1. " φωνῆς τῆς τοῦ γένους ἀναπλάσεως ἐμφαι νούσης τὸν τρόπον. Πεται νοερα φύσεις τοιαύτην ἀπεκληρώσαντο δόξαν; ποῖαι χερουβικοί τε καὶ

ORATIO IN ANNUNTIATIONEM SS. DEIPARÆ. σεραφικαί Δυνάμεις τῇ καταλλήλῳ ἐδοξάσθησαν τι- cherubier sive seraphicæ Virtutes simili honore μῇ; τίνες Θρόνοι και Κυριότητες τοιαύτης μετέλαχον τῆς ἀξίας; τίνων πολυομμάτων λαμπρότητες τοιοῦτον ἀπολάμπουσι φῶς; ποίων Αρχῶν καὶ Εξουσιῶν μεγαλειότητες εἰς τοσοῦτον ὕψος ἐπήρθη σαν, εἰς ὅσον αὐτὴ ἀνεβιβάσθης μόνη, αὐτὸν ἐκεῖνον σαρκὶ τὸν Δημιουργὸν ἁπάντων καὶ Κύριον ἀπ κυήσασα; ἢ τῶν σῶν μεγαλείων ¦ ὢ τῶν ὑπὲρ ἕν νοιάν σου δωρημάτων! Χαίρε, κεχαριτωμένη, ὁ Κύριος μετὰ σοῦ. Πῶς μὴ φρίξη προσβαλὼν ὁ νοῦς τῷ θαύματι; Πῶς μὴ τοὺς οἰκείους ὅρους ἐκθῇ, καὶ τῆς ἐνεργείας απάντων ἀποπαυθῇ; Ασώματος ἐξ ηχεῖτο φωνὴ, καὶ ὁ τοῦ Θεοῦ ἀσχημάτιστος Υἱὸς τὴν σωματικὴν ὑπεδύετο φύσιν· λόγος ψιλός προήρχετο sunt condecoratæ? Quinam Throni seu Dominationes tantæ dignitatis participes effecti sunt? Quinam multoculorum (angelorum) splendores tanta lace emicant? Quorum sive Principatuum sive Potestatum magnificentia ad tantum celsitudinis evecta est, ad quautam ipsa sola exaltata es, quæ cumdem illum universorum conditorem ac Dominum carne indutum in utero gestasti? O magnalia tua! o munera super omnem captum tibi collata! Ave, gratia plena; Dominus tecum. Qui portentum considerans animus non exhorrescat? Quemodo non extra se rapiatur, viribusque penitus deficiat? Insonabat vox incorporea, et corpoream naturam Dei Filius, omnis per se figuræ exsors, subibat; τὴν χαρὰν προσφθεγγόμενος, καὶ ὁ ὑπερούσιος Λόγος vacuum præibat verbum, gaudium denuntians, et τὴν τῆς σαρκὸς ἐμορφοῦτο παχύτητα. ΙΑ'. Καὶ ἄρα, ἀγαπητέ, τὸ ἐν τοῖς τύποις σεβά σμιον. Ανωθεν προκατεβάλλοντο τοῦ μυστηρίου τὰ σύμβολα, καὶ φρικώδη ταῦτα σκιαγραφούμενα καθώ έστατο, οὐ μόνον του, μυσταγωγουμένοις προφήταις, ἀλλὰ καὶ αὐτοῖς τοῖς ἁγίοις ἀγγέλοις· καὶ οὐχ ἁπλῶς ἀγγέλοις, ἀλλὰ τοῖς τὴν ἀνωτάτω τάξιν λαχοῦσι σεραφίμ· καὶ αὐτοῖς γὰρ φοβερὸς ὁ τύπος, καὶ ἀκα τάληπτος ἡ σκιαγραφία προσῆν, πῶς καὶ τίνι τρό πῳ, αὐτὰ τὰ προφητικά διερμηνεύσειε λόγια. Λέγει γάρι Καὶ ἀπεστάλη, φησὶ, πρός με ἓν τῶν σεραφίμ· καὶ ἐν τῇ χειρὶ εἶχεν ἄνθρακα πυρός, ὃν ἐν τῇ λαβίδι ἔλαβεν ἀπὸ τοῦ θυσιαστηρίου· καὶ ἥψατο τοῦ στόματός μου, καὶ εἶπεν· Ἰδοὺ ἥψατο τῶν χειλέων σου, καὶ ἀφελεῖ τὰς ἀνομίας σου καὶ ἁμαρτίας περικαθαριεί. Τίνος χάριν οὐ γυμνῇ τῇ σχηματισθείσῃ χειρὶ τοῦ ἄνθρακος τὸ σεραφείμ περιδράσσεται, ἀλλὰ τῇ λα6:δι χρώμενον, ὥσπερ τινὸς ἀναλωτικοῦ πυρὸς τὸ καυτικὸν διωθεῖται; Οτι οὐ μόνον τὴν τοῦ μυστη ρίου κατανόησιν ἀμηχανοῦσιν αἱ νοεραὶ δυνάμεις, ἀλλὰ καὶ τὴν αὐτοῦ διακονίαν ἐγχειριζόμεναι, οὐκ ἂν ἐξαρκέσειαν πρὸς λειτουργίαν, μὴ αὐτοῦ τοῦ Δεσπότου συνεφαπτομένου ταύταις. Τοῦτο γὰρ διὰ τῆς λαβίδα; δηλοῦται, τὸ οἷον χειρί τινι συνεπαμύν νειν αὐταῖς τὸ θεῖον, καὶ τὸ ἄστεκτον, φορητὸν τῇ οἰκείᾳ ποιεῖν συγκαταβάσει. Ο καὶ καταπλήττει τὴν διάνοιαν, καὶ τὸν λογισμὸν ἐξίστησιν, εἰς τὸ πέρας εἰσβάλλοντα τοῦ μυστηρίου, πῶς ἐκεῖ μὲν τυ πούμενον φλογερὸν μὲν ἦν τοῖς σεραφίμ, ἐνταῦθα δὲ περατούμενον ἐν τῇ Παρθένῳ, ἀκατάφλεκτον ταύτην ἐφύλαξεν· ἐκεῖ ὁ τύπος φοβερὸς τοῖς ἀσωμά· τις ἐδείκνυτο, ἐνταῦθα ἡ ἀλήθεια οὐσιωδῶς ἐνσκης νώσασα ἐξ αὐτῆς μὲν τὸ ἡμέτερον περιεβάλετο φύ ραμα, ἀλώβητον δὲ ταύτην ὑπὲρ φύσιν ἐτήρησεν • ἐκεῖ ἡ φλογερά φύσις τῇ λαβίδι τὸν ἄνθρακα ἀπὸ τοῦ θυσιαστηρίου Ελαβεν, αὕτη δὲ τὸ πῦρ τῆς θεότη τοῦ ἐν ἑαυτῇ δεξαμένη, οὐ κατεφλέχθη, ἀλλ' ἐδοξί Isa. vi, 6 sec. LXX. Vulgatus paulo aliter: Et volavit ad me unus de Seraphim, et in manu ejas culculus, quem forcipe tulerat de altari: et teVerbum supersubstantiale materialem carnis forman assumebat. XI. Et vide, o dilectissime, quam augusta vel in ipsis figuris ista appareant. Cœlitus ostensa in antecessum sunt mysterii bujus symbola; ac licet umbris quibusdam tantummodo delinearentur tremenda tamen hæc visa sunt non modo prophetis divinorum arcanorum consciis, verum et ipsis sanctis angelis; imo non angelis tantummodo, sed etiam Seraphim, omnium celsissimum ordinem oblinentibus: nam et hisce terrore plenus exsistelal typus, et incomprehensibilis erat adumbratio, quo modo, quave ratione, ipsa prophetica explanent oracula. Inquiunt enim: Et missus est ad me unus de Seraphim, et in manu habebat carbonem ignis, quem forcipe tulerat de altari: et tetigit os meum, et dixit: Ecce tetigit labia tua, et auferet iniquitates tuas, et peccata mundabit Qua de causa Seraphim non nuda illa ɛymbolica manu carbonem prehendit, sed veluti qui corsumentis cujuspiam ignis ardorem eaveat, forcipe utitur? Quia nempe intellectuales illæ Virtutes non modo ad mysterii intelligentiam pertingere non valent, sed præterea ne ad famulatum quidem-· dum ministerium suscipiunt, pares forent, nisi opem suam eis Dominus ipse conferret. Hoc enim. per forcipem significatur, divinam virtutem quadam veluti manu prææsto illis esse, ac bonitate sua eflicere, ut ab iis ferri illud possit, quod ferri per se nequit. Quocirca et percellitur mens stupore, et hæret deficieus ratiocinatio, quæ ad exitum mysterii progrediens perpendat, quo pacto ibi quidem mere per typum adumbratum ardore suo ipsos terreret Seraphim; hic vero opere iu Virgine impletum hanc incombustam servaverit: quomodo ibi terribilis substantiis incorporeis appareret figura; hic autem substantialiter sedem habuerit ipsa Veritas, et nostram quidem massan ex ca (assumptam) induerit, ipsam tamen miro supra naturam modo intactam custodiverit: quomodo ibi natura ignita tigit os meum, et dixit: Ecce tetigit hoc labia tua, et auferetur iniquitas tua, et peccatum tuam mundabi tur.

JACOB MONACHI carbonem de allari forcipe sumpserit; læc vero σθη, οὐκ ἐχωνεύθη, ἀλλ' ἐμεγαλύνθη ἡ τῶν σεραφίμ divinitatis ignem in se excipiens, non combusta sed glorificata sit, neque liquefacta sed magnificata fuerit (Virgo) illa ipsis Seraphim gloriosior, sanctior Cherubim, igneus thronus naturæ illius, quæ ferri nequit, currus ille flammeus ac lucidissimus, coelum illud quod justitia solen nobis præbuit, forceps quæ purificantem atque illuminantem carbonem apprehendit, per quam ille accensus est Ignis, qui destruit peccata per quam hujus quitia, et in divinam naturam transformati. XII. Verum, antequam progrediamur, par est, ut hoc loco inquiramus, quomodo ex archangeli aspectu immaculatissima illa tantum ceperit formidinis, cum tamen familiari uti angeforum consuetudine in templo antea soleret: cujus quidem dubitationis æquum est ut aliquam afferam solutionem. Cur itaque perterrita ipsa est ac perturbata, cur ad angeli aspectum anceps fluctuavit? Quia ipse scilicet neque mandatum illius, a quo missus fuerat, neque nomen suum dignitatemque propriam indicavit. Et sane ipse, antequam a Zacharia interrogaretur, præoccupans dicit s: Ego sum Gabriel, qui asto ante Deum. Et Michael ad Jesum filium Nave: Ego sum pr.nceps exercitus Domini **. Et Creator ad Moysen: Ego sum qui sum“. Cur igitur (lices) Gabriel nihil tale hic praemonuit? Plane quia alloquebatur eam, quæ omnia probe noverat. Neque enim eum latebat, perspicacissimum Virgini sapientissimæ ingenium inesse; et quoniam assumpta forma apte per se ea, quæ antea dicta sunt, pr.emonstrabat, non abs re verba de his facere prætermisit. At, inquit quispiam, cur, eo viso, turbata est, ct pavore perculsa? Quia nempe in paupere tecto, ubi a consortio cujnsvis, qui speciem hominis referret, abstinebat, peregrinam ad se formam accessisse videbat. Nam si adhuc degisset in templo, sane tum ex loco tum ex congrua adjunctorum ratione judicasset, haud mirum esse, quod contingebat. Sed cum miran 'am hanc speciem inusitata ac peregrina loquentem, in humili cerneret domuncula, ubi vel cognatorum familiarem devitabat consuetudinem, merito ad illius aspectum, ut ab initio diximus, turbabatur. Et quidem cum pueri- !em ætatem in templo ageret, nullo enimvero cuin terrore mira illi contingebant, cum generatim per eam ætatem ita ferat hominum natura; atque insuper congruum erat, ut humiliori, ac nunc appareat, specie tunc.cerneretur, quando familiariter cum ipsa versabatur; augustioren vero ac mirabiliorem, 39 Luc. 1, 19. to Judic. v. 14. Exod. 1, 14. Postulat rei natura, ut hic non aliqua hominum quorumdam, sed totius mandi peccata intelligantur est enim sermo de generis humani redemptione. Maria vero exhibetur ceu forceps ignem illum apprehendens, quo peccata absumantur, et simul ea nitens nobilitate, quæ gloriam Se raphim et Cherubim sanctitatem vincat, atque suτιμιωτέρα, ἡ ἁγιωτέρα τῶν χερουβίμ, ὁ πύρινος της ἀστέκτου φύσεως θρόνος, τὸ φλογερὸν καὶ πολύφω τον όχημα, ὁ τὸν τῆς δικαιοσύνης ήλιον ἀνατείλας ἡμῖν οὐρανὸς, ἡ λαβὶς ἡ τὸν καθαρτήριον καὶ φω τιστικὸν κομίσασα ἄνθρακα, δι' ἧς τὸ δαπανητικόν τῆς ἁμαρτίας ἀνήφθη πῦρ, δι' ἧς ἐν μεθέξει γενόμε νοι τούτου, τῆς τε μοχθηρίας ἀποσμήχθημεν, και πρὸς τὴν θείαν φύσιν μετεσκευάσθημεν. ignis participes effecti et emundati sumns a TieΙΒ'. 'Αλλ' ἐνταῦθα προσήκει πρῶτον διαπορῆσαι, πῶς εἶπερ ἐν ἔθει ἦν ἡ πανάμωμος ἀγγελικής συν ομιλίας τῆς πρώην ἐν τῷ ναῷ γεγενημένης, φοβερῶς ἤνεγκε τὴν τοῦ ἀρχαγγέλου θέαν· οὗ τὴν λύσιν ἀνθ υποφέροντα ποιεῖσθαι ἄξιον. Διὰ τί καταπληττομένης ταύτης καὶ ταραττομένης, καὶ διαπορούσης προ τὸν ὀφθέντα; Οτι οὔτε τὸ τοῦ πέμψαντος ἀπαραίτη τον αὐτὸς, οὔτε τὸ οἰκεῖον ἐδίδαξεν ὄνομα σὺν τῇ ἀξίᾳ. Καὶ γὰρ αὐτὸς πυνθανομένῳ τῷ Ζαχαρία προέφησεν· Ἐγώ εἰμι Γαβριήλ, ο παρεστηκώς ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ. Καὶ Μιχαήλ πρὸς τὸν Ἰησοῦν τοῦ Ναυῆ· Εγώ εἰμι ὁ ἀρχιστράτηγος δυνάμεως Κυρίου. Καὶ αὐτὸς Δημιουργὸς πρὸς τὸν Μωυσέα Ἐγώ εἰμι ὁ ων. Τίνος οὖν χάριν τὴν τοιαύτην οὐ παρήγαγε κανταῦθα ὁ Γαβριὴλ διδασκαλίαν; Εὔδηλον, ὡς συνεγνωκυία διαλεγόμενο;. Καὶ γὰρ συνεὶς τὸ ὀξύτατον τῆς ὑπερ σόφου, καὶ ὅτι τὸ προδιδαχθὲν ευστόχως ἐχαρακτή ρισε σχῆμα, παρῆκεν εἰκότως τὸ πρὸς τοῦτο διευθύνειν. ᾿Αλλὰ διὰ τί, φησὶν, ἐθορυβεῖτο καὶ ἐκπεπληγμένως πρὸς τὸν ὀφθέντα διέκειτο; "Οτι ξένην ἑώρα ἐν οι κεία πενιχρά μορφὴν αὐτῇ συνεισελθοῦσαν, ἐν ᾗ τῆς τῶν ὁμοειδῶν ἀνθρώπων συνομιλίας εστερείτο. Εἰ μὲν γὰρ ἐν τῷ ναῷ ἦν ἔτι, συνελογίσατο ἂν ἔκ τε τοῦ τόπου καὶ τῆς τῶν πραγμάτων ἀκολουθίας, μὴ ξένον εἶναι τὸ συμβαῖνον. Ἐπειδὴ δὲ ἐν εὐτελεῖ δω· ματίῳ θαυμαστὸν ἔβλεπεν εἶδος, καινὰ καὶ παράδοξα μηνύον, ἐν ᾧ τὴν τῶν ὁμοφύλων συνδιατριβὴν ἀπ· εστρέφετο, εἰκότω; ταραττομένη τὴν κατ' ἀρχὰς διάλεξιν ἐποιεῖτο πρὸς τὸν ὀφθέντα. Ἀλλὰ γὰρ καὶ τὴν παιδικὴν ἐν τῷ ναῷ ἡλικίαν ἀγούσῃ, οὐ φοβερῶς τα μεγάλα συνέβαινεν, οὕτω τῆς φύσεως͵ ἐν ἐκείνῳ τῷ χρόνῳ διακειμένης καθόλου· καὶ πάλιν εἰκὸς μὲν ὑφειμένῳ σχήματι παρὰ τὸν φανέντα, ὁ πρώην ὀπτανόμενος αὐτῇ συνωμίλει· αὐτὸς δὲ ἐπειδὴ τὴν τοῦ Δεσπότου κατεμήνυε παρουσίαν, καὶ τῆς βασιλι κῆς προέτρεχεν ἐπιδημίας, βασιλικώτερον σχήμα blimissimorum Spirituum captum transcendat. Atqui haec e diametro repugnant hypothesi, quæ fingat, peccata, igne illo exurenda, Virgini communia cum aliis fuisse. Rursus ergo se prodit sponte doctrina, nullam unquam Virgini inhæsisse peccati macularo.

ORATIO IN ANNUNTIATIONEM SS. DEIPARÆ. και θαυμαστότερον ἐπεδείκνυτο, πᾶσαν ἱκανὸν ἐκ- aptioremque ad animos quoque percellendes for πλή και διάνοιαν. ΙΓ΄. Αὐτὴ δὲ οὐ διὰ τοῦτο, διὰ δὲ τὸ καινὸν τῶν λεγομένων τὴν κατάπληξιν ἐνεποίει. Διὸ καὶ ὁ ἀρχι στράτηγος κατά βραχὺ τὸ ἀπόῤῥητον ἀπογυμνοί, και φησι πρὸς αὐτήν· Ιδού συλλήψῃ ἐν γαστρὶ, καὶ τέξῃ υἱὸν, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰησοῦν. Οὗτος ἔσται μέγας, καὶ Υἱὸς 'Υψίστου κληθήσε ται· καὶ δώσει αὐτῷ Κύριος ὁ Θεὸς τὸν θρόνον Δαβὶδ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ· τὸ κατὰ σάρκα λέγων. Αρχεται ἐντεῦθεν ἤδη παραγυμνοῦν τὰ τῆς προ φητείας, εἰς μνήμην ἐνάγων τῶν περὶ τούτου προ κηρυξάντων. Ποιεῖται δὲ τὴν ἀρχὴν ἐκ τοῦ γνωρι μωτέρου μᾶλλον καὶ οἰκειοτέρου καὶ διὰ τοῦτο τὸ ἀξιόπιστον ἔχοντος τοῦ Δαβίδ, οὗ καὶ υἱὸν τὸν τεχθησόμενον εἰπὼν, τῆς συγγενείας υπέμνησε, καὶ τῆς τοῦ προπάτορος προφητείας τὸ ἀδιάψευστον ἐμήνυσεν. ό ΙΔ΄. Οὕτω τοίνυν ή πανακήρατος μεγαλοψύχως μὲν ὑπεῖχε τῷ πράγματι, καὶ οὐκ ἠπίστει τῷ λέγοντι· τὴν ὑπόνοιαν δὲ τῆς πρὸς ἄνδρα κοινωνίας διεκρούετο, σχεδόν διὰ τῆς ἀντιλογίας οὕτω φθεγγομένη· Τίς ἐκ τοῦ τοιούτου μοι τόκου περιγενήσεται δόξα; τί συνοίσει κέρδος; Κἂν ἀπάσης περιδράξηται τῆς γῆς ὁ ἐξ ἐμοῦ τικτόμενος, ἐγὼ δὲ τοὺς τῆς ἁγνείας θησαυροὺς ἀποσυληθῶ; Τίς ἡ ὄνησις, εἰ μήτηρ μὲν βασιλέως κληθείην, τὴν δὲ προσηγορίαν τῆς παρθένου ζημιωθώ; Κενόν μοι τὸ τῆς βασιλείας ἀξίωμα. Οὐδὲν γάρ μοι τῶν ὄντων τιμιώτερον ἐκρίθη καὶ ἡγαπήθη, ὡς τὸ τῆς καθαρότητος ἀξίωμα· οὐ βασιλείας διάδημα, οὐ δυναστείας κράτο;, οὐ σεμνότης πλούτου, οὐ δόξης περιφάνεια, οὐχ ὁ περίγειος οὗτος κόσμος, οὐδὲ ὁ περικαλλής αὐτὸς οὐρανὸς συνεισενεγκεῖν τι δυνήσεται, μὴ ταῖς αὐτῆς ἐγκαλλωπιζομένη λαμπρότησι. Μίαν βασιλείαν ἀσπάζομαι, τὴν τῆς σωφροσύνης ἀξίαν· ἕνα περίκειμαι στέφανον, τὸ περίβλεπτον τῆς παρθενίας διάδημα· ἕνα κέκτημα πλοῦτον, τὸν ἐν ἁγνείᾳ θησαυρισθέντα· εἷς οὐρανός μοι τετίμηται, ἡ ταῖς τῶν ἀρετῶν ἀκτῖσι φαιδρυνομένη διάνοια· τούτου καταλαμπρύνομαι ταῖς αἴγλαις, τούτου συνεπαίρομαι τῷ ὕψει, τούτου τὰ κάλλη ποθῶ· οὗτος καὶ πρὸς τὸν ὁρώμενον ἀν-D ἀγει, καὶ ὑπὲρ τὸν ὁρώμενον ἀναφέρει. Σὺ δὲ εἴτε εἰς αὐτὸν τὸν οὐρανὸν ἀνάγειν εὐαγγελίζῃ, εἴτε ὑπὲρ τὴν φύσιν τὰς εὐλογίας κομίζεις, τὴν ἅπαξ θεῷ καθιερωθεῖσάν μου γνώμην λόγοις θωπευτικοῖς οὐ μεταβάλῃς, οὗ ταῖς μεγίσταις σου δελεάσεις υπου σχέσεσιν, οὐ τῷ ἡδίστῳ τῆς φωνῆς σου τὸν λογισμόν * Luc. 1, 31. Majestatem, quam Gabriel mysterium nearnandi Verbi nuntiaturus induit, et quemdam inde sanctæ Virgini pavorein incussum sic innuit et Romanæ Ecclesiæ Officium in secundo responsorio Dominicæ Adventus: Missus est Gabriel angelus ad Mariam Virginem desponsatam Joseph, nuntians ei verbum et expavescit Virgo de lumine. Etiam sanctus Ambrosius sensit Virginem ob ca perturmam ipse assumeret, cum Dominicum prænuntiabat adventum, et regi jam adventanti viam præeurrens parabit Xill. Verum ipsa non adeo ob eam causam, quam propter novitatem eorum, quæ dicebantur, animo angebatur. Quocirca et coelestis ille exercitus ductor ineffabile mysterium paucis revelat, et sic eam affatur **: Ecce concipies in utero, et paries filium, et vocabis nomen ejus Jesum. Hic erit magnus, et filius Altissimi vocabitur; et dabit illi Dominus Deus sedem David patris ejus: et hæc quidem id, quod ad carnem spectat, enarrans. Incipit exinde jam ea revelare, quæ ad vaticina pertinent, in memoriam illos revocans, qui hujusce rei præcones exstiterant; initium autem ducit potius magis noto, magisque proprio, atque adeo plane fide digno, a Davide scilicet, cujus etiam cum filium dixisset eum, qui nasciturus crat, et cognationis mentionem fecit, et prophetiæ progenitoris veritatem declaravit. XIV. Tum demum itaque illibatissima illa rei suscipiendæ parata erat, neque angeli verbis detrectabat fidem; verum a consuetudine, quan futuram suspicabatur, viri penitus abhorrens, ex adverso hac ferme reponebat: Quænam mili post ejusmodi partumn reliqua erit gloria? Quid lucri hic conferet, quando, utut universum orbem is obtineat qui ex me nascitur, ego tamen castitalis thesauri jacturam patiar? Quæ utilitas, si mater quidem audiam regis, at virginis nomen amittam? Vanum quid mihi dignitas est regia. Neque enim quidpiam ex omnibus exstantibus pretiosius mihi ducitur, aut quidpiam magis diligitur, quam honos puritatis: non regale diadenia, non potestas imperii, non splendidus divitiarum apparatus, nou celebritas nominis, non terrenus hic mundus, ne que ipsum co:ium pulcherrimum prodesse mihi quidpiam poterit, si puritatis splendoribus non reniteam. Regnum unum in deliciis est mihi, pudicitiæ dignitas: uno redimnior serto, conspicuo vir. ginitatis diademate: unas habeo divitias, quæ i puritatis thesauro sunt reposite: unum mihi calum in pretio est, animus virtutum radiis refulgens: hujus splendoribus nobilitor, hujus celsitu dine efferor, hujus pulchritudo mihi cordi est: þŕc et ad visibile nic coelum evehit, quin et super istud visibile me extollit. Tu autem, sive ad ipsos cœlos ascensuram me fauste annunties, sive benedictiones afferas naturæ ordinem excedentes, mentera meam, in holocaustum Deo semel oblatam, non dibatam, quæ vidit, ac sancti Lucæ verba ita recitat (in Luc. lib. 1, n. 8): Ipsa autem ut vidit eum, mota est in introitu ejus. Aliam tamen pavoris causam assignat, subdens: Trepidare virginum est, et ad omnes viri ingressus pavere. Audis, Mariam illibatissime, τῆς πανακήράτου, appellatione antonomastice nuncupari.

€47 movebis assentatoriis verbis, non amplissimis tuis καταθέλξεις· οὐ τῷ ξένῳ τῶν ἐπαγγελιών κατε promissis inescabis, non demulcebis animum mira vocis tuæ suavitate, non expugnabis in auditis pollicitationibus voluntatem meam. Nescit enim mutari: inconcussa jecit pudicitiæ fundamenta: defixa est supra firmam petram, quæ in sæcula manet immota. XV. Sic purissima illa qua angeretur cura, haud ambigue edisserens. Supernæ porro dux militiæ ubi eam suspicionibus hisce commotam animadvertit, rursus sermonem accommo lata ratione instituit, et responsione metum dissolvit, inquiens: Ne timeas, Maria; invenisti enim gratiam apud Deum. Et ecce concipies in utero, et paries filium, et vocabis nomen ejus Jesum ". Ne timeas, inquit, ad insuetam aspectus mei speciem, neque eorum, quæ dicuntur, novitate turberis ne quid doli in his suspiceris ab omni fraude immunis est sermo meus. Veni, ut gaudium annuntiarem: (veni, ut nuntiarem) gratiam, quam præ omnibus generationibus sola invenisti; quam accipis non debitæ retributionis nomine, sed utpote auctrix doni univer. so mundo impertiendi exsistens. Nihil igitur subesse putes, quod fallax. haberi queat: neque enim res ipsa dolum præfert: non ejusmodi speciem ipse fero, neque assentationis indiciam sermones mei exhibent. Gaudii præco venio, non sane adulationis concinnator; ad benedictionem conciliandam venio, non vero ad dolum struendum; adπραγματεύσῃ μου τὴν διάνοιαν. Αμεταθέτως γιο ἵδρυται· ἀσαλεύτους τοὺς τῆς σωφροσύνης κατέκαig θεμελίους· πέπηγεν ἐπὶ στερεάς πέτρας, ήτις ἀμετακίνητος εἰς αἰῶνας διαμένει. ΙΕ΄. Ταῦτα, δι' ὧν ἐδυσχέραινεν, ή πανάσπιλης διεβεβαίου. Ἐπεὶ δὲ τούτοις αὐτὴν πολιορκουμένην ὁρῶν τοῖς λογισμοῖς ὁ ἀρχιστράτηγος ἦν, ἀκολούθως ἐπάγει τὸν λόγον πάλιν, καὶ λύει τὸν φόβον τῇ ἀπο φάσει, λέγων· Μὴ φοβοῦ, Μαριάμ εὗρες γὰρ χά ριν παρὰ τῷ Θεῷ. Καὶ ἰδοὺ, συλλήψῃ ἐν γαστρὶ. καὶ τέξῃ υἱὸν, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰησοῦν. Μὴ δείσῃς, φησί, τὸ ξένον τῆς θέας μου, μηδε το καινότητι τῶν λεγομένων θροηθῇς· μηδὲν ἀπατηλὸν ἐν τούτοις ὑποπτεύσῃς· καθαρὸς πάσης πλάνης ὁ ἐμός ἐστι λόγος. Χαρὰν ἐλήλυθα μηνύτων χάριν, ἣν μόνη ὑπὲρ ἁπάσας γενεάς εὗρες· ἦν οὐ μισθών ἀμοιβήν, ἀλλὰ τῆς παγκοσμίου δωρεᾶς ὡς αἰτία, λαμβάνεις. Μηδὲν οὖν ἄξιον ὑποτοπήσῃς ἀπάτης· οὐδὲ γὰρ ἐμφαίνει τὸ πρᾶγμα· οὐ τοιαύτην ἐγὼ περίκειμαι μόρφωσιν, οὐδὲ τεκμήριον θωπείας οι ἐμοὶ προχαράττουσι λόγοι. Χαρὰν ἥκω κηρύξαι, μὴ γὰρ κολακείαν συμπλέξαι· εὐλογίαν προξενῆται, μὴ γὰρ πλάνην δημιουργῆσαι. Θαυμαστὸν περίκει· μαι σχῆμα, μὴ γὰρ φοβερὸν ἐπιφέρομαι εἶδος αγω γελικὸν τὸ ὁρώμενον, τὸν Κύριον εἰσηγοῦμαι, μὴ γὰρ τὰ τῶν ἀνθρώπων μυοῦμαι. Τί τοίνυν θορυβῇ καὶ καταπλήττῃ; Τί τῇ ἀγωνίᾳ συνεχομένη διαμφιβάλ λεις πρὸς τὰ λεγόμενα; τί δέδοικας; Τὰ τοῦ φόβου, κατάλυσιν προδηλοῖ τῆς ἀρᾶς. Καλὴ μὲν ἀκριβὴς ἀσφάλεια τοῦ τρόπου σου· καὶ χαίρω καὶ τέρπομαι τῷ ὑπὲρ φύσιν τετηρημένῳ σου φρονήματι. Καιρός δὲ τῶν ἀμφιβόλων ἄπεστι· καὶ δεῖ σε τοῖς ἐμοῖ; ὑπείκουσαν λόγοις, προσηνῶς εἰσδέξασθαι τὴν χάριν. Αὕτη δὲ τοιαύτη ἐστίν· Ιδού, συλλήψῃ ἐν γαστρί, καὶ τέξῃ υἱόν. miranda forma induer, non utique terrifcum aspe- c cium praefero; angelicum est quod cernis, de Domino res mihi est, non enim de humanis pertracto. Quid itaque turbaris et expavescis? Cur angore pressa ad ea, quæ dicuntur, addubitas? Quid times? Maledictionis imo solutionem ea prænuntiant, quæ plena tibi timoris videntur. Probanda sane exquisita tua in agendo cautela est; atque ipse tua illa qua uteris, supra naturam prudentia gaudeo atque oblector. Ast omnis abest ambigendi locus, et par est placida gratiam excipias. Hæc porro hujusmodi est XVI. Dixit autem Maria: Quomodo erit hoc mihi, quoniam viram non cognosco "? Dum magna offers, illud una subintulisti, quod ex omnibus, que mihi interdixi, maxime horrendum est. Concepturam me inquis, ac parituram filium. Hæc mihi angoris est causa: hoc caput formidinis: non ulla re alia e cunctis, quae terrori sunt, sic sum perterrita. Splendidissimus sane aspectus tuus est, et vox tua stupenda, et dulces sermones tui, ac promissiones tuæ amplæ, et dolo vacuæ. At vero quod in viri consuetudinem consentiam, quodque carnem Deo devotam connubio permittam, id prorsus mihi nefas. Quamobrem licet faustissimus visu cernaris, et benedictiones quavis gratia potiores tecum afferas, 63 Luc. 1, 50. * Luc. 1, 54. omnino, ut dictis meis acquiescas, ac mente Ecce concipies in utero, et parics filium. 14'. Εἶπε δὲ Μαριάμ Πῶς ἔσται μοι τοῦτο, ἐπεὶ ἄνδρα οὐ γινώσκω; Μέγα παρεγγυώμενος, τῶν ἀπει ρημένων μοι τὸ φοβερώτατον συγκατέμιξας. Συλλήψε σθαι λέγεις, καὶ τέξεσθαι υἱόν. Τοῦτό μοι παραίτιον τῆς ἀγωνίας· τοῦτο τοῦ φόβου ὑπέκκαυμα· ὑπ' οὐδενὸς τῶν ὄντων φρικτῶν, οὕτω κατεπτόημαι. Τὸ μὲν σχημά - σου, φησί, λαμπρότατον, καὶ ἡ φωνή σου παράδοξο:, καὶ οἱ λόγοι σου γλυκεῖς, καὶ αἱ ὑποσχέσεις μεγάλαι, καὶ ἀπιστίας ἀλλότριαι. Τὸ δὲ συγκατιέναι με εἰς ἀνδρὸς κοινωνίαν, καὶ τὴν ἀνακειμένην Θεῷ σάρκα τῇ συναφείᾳ καταδουλώσαι, τῶν ἀπηγορευμένων μοι πάντη καθέστηκεν. "Οθεν εἰ καὶ φαιδρότατος εξ τὸ φαινόμενον, καὶ κρείττονας ἢ κατὰ χάριν τὰς εὐλο γίας κομίζεις, εἰ καὶ ἡδυτέραν ἐπᾴδεις τὴν χαράνο Ecce tibi sanctam Virginem aula vore puritatis summum significantis, της πανασπίλου ποιίne, per antonomasiam compellata.

ORATIO IN ANNUNTIATIONEM SS. DEIPAR.E. ὅμως ἐμοὶ δεινὸν τοῦτο καὶ παρανομίας μᾶλλον ἢ licet suavis gaudii melos promas; horrendum Lanen εὐλογίας πρόξενον ὑπονοεῖται. Εἰ μὲν οὖν καινῷ τινι τρόπῳ τὸ τοιοῦτο καταγγέλλεις συμβήσεσθαι, εἰκὸς ὑπεῖξαι με τῷ λόγῳ, καὶ τῇ καινοτομίᾳ προσχεῖν ἀνάγκη. Εἰ δὲ νόμῳ συζυγίας ή συναφείας προμη νύεις ἔσεσθαι τὸν τόκον, ἅπαγε τῆς παρανομίας· παῦσαι τῆς ἀτοπίας· μὴ φθέγξῃ περὶ τούτου· μὴ προσθῇς ἔτι κακῶσαι τὴν ἀπείρατον κακίας ψυχήν. Τί τῇ χαρᾷ περιέχρισας τὴν ἀράν; Τί τῇ εὐλογία τὴν ἀδικίαν συνεσκίασας; Τί τῷ περιχαρεί λόγῳ τὸν δόλον εὐμόρφωσας; Τί τῷ εὐπρεπει σου σχήματι τὸ ἀπρεπές περικρύπτεις τεχνούργημα; Υποχώρει παρενοχλῶν· οὐκ εὐλογίαν προξενεῖς, ἀλλὰ παρανομίαν εἰσηγῇ. Οὐ τοιαύτας ἐγὼ τῷ Δεσπότῃ καθυπο εσχόμην συνθήκας· οὐδὲ ταύτας ἐκεῖνος ἀντὶ τούτων προσίεται· καθαρὰν ἑαυτὴν τῷ καθαρῷ ἀναθεμένη, σῶαν τὴν ἀφιέρωσιν τῷ Δεσπότῃ μου τηρεῖν εἰς πέτ ρας ἐθέσπισα. Σὺ, Κύριε, ὁ τῆς ἐμῆς καθαρότητος ἔφορος, ἐν τῷ παρόντι μεσίτευσον. Σὺ γὰρ εἶ ὁ ἀπλανέστατος μάρτυς τῆς ἐν ἐμοὶ κρυπτομένης ἁγνείας· σὺ εἶ μόνος ὁ τὴν ἀνάθευτών μου καθορῶν διάθεσιν, ᾧ ἐφάπαξ ταύτην ἀναθεμένη, ἀνεπίβατον εἰσέτι λόγοις θωπευτικοῖς διετήρησα, οὐ μόνον τού των ἀλλοτριουμένη, ἀλλὰ καὶ πάντη τῶν τοιούτων ἐνθυμήσεων καθαρεύουσα. Μὴ δῶς οὖν, ἀπατηλών εἰσδῦναι λόγον ἐν τῇ καθιερωθείσῃ σοι διανοίᾳ· μηδὲ ἀηθέσιν ἐνηχηθῆναι ῥῆμασιν ἐάσῃς τὴν ἀνατιθεμένην σοι ἀκοήν· μὴ δίοδον ἐπιβουλῆς τῇ ἀθιγεῖ καὶ ἀκράτῳ σωφροσύνῃ παραχωρήσῃς. Φάνηθι ἐπαμύνων, ὁ πάντα κατοπτεύων· ἀγὼν γὰρ ἑκατέρωθεν πρόκειται· καὶ τὸ πιστεύειν ἐπίφοβον, καὶ τὸ διαπιστεῖν ἐπικίνδυνον. ᾿Αμφότερα γοῦν ἐν τῷ παρόντι καθορᾶται. Τὸ γὰρ δὴ μέγεθος τῶν λεγομένων ἀμφιβάλλειν παρασκευάζει· καὶ τὸ τοῦ λέγοντος μὴ διστάζειν παρακελεύεται σχῆμα· πάσης γὰρ τοῦτο καθαρόν φαίνεται πλάνης, μηδὲν σημεῖον ἀπάτης ἐπιφερόμενον. ᾿Αλλὰ μὴν καὶ ξένον τοῦ ἀνθρωπείου πέφυκεν εἴδους· ἀγγελικὸν προβαλλόμε νον τὸν χαρακτῆρα, ἔοικε τοῖς πολλάκις μοι φανεῖσιν ἐν τῷ ναῷ σου· εἰ καὶ παραδοξότερον περίκειται κάλλος, εἰ καὶ λαμπροτέραν ἐπιδείκνυται θέαν, ὁ γλυκὺς οὗτος τῇ ὥρᾳ καὶ τοῖς προσφθέγμασιν ἡδίων. qui sæpe mihi in templo tuo apparere solebant; nisi quod mirabiliori hic refulget pulchritudine, et venustate jucundus, et suavior eloquiis splendidiorem aspectum præsefert. ΙΗ'. Ταῦτα οὖν τῆς ἀκηράτου Παρθένου διαλογιζεμένη, συνιεὶς ὁ κήρυξ τῆς ἀληθείας, ο μηνυτής τῆς σωτηρίας, ὁ τῆς χαρᾶς ἡμῶν πρόξενος, ὁ ποι κίλος τοῦ μυστικού θαλάμου κοσμήτωρ, ὁ τῆς ἀσπί λον περιστερᾶς νυμφοστόλος, μικρὸν ἐνδοὺς πρότερον, ἀκολούθως επάγει τὸν λόγον, καὶ λύει τὸν φόβον τῇ ἀποφάσει, λέγων· Πνεῦμα ἅγιον ἐπελεύσεται ἐπὶ σέ, καὶ δύναμις Ὑψίστου ἐπισκιάσει σοι. id mihi sonat, et flagitium magis quam benedictionem adducere videtur. Si itaque novo quodam modo tale quid eventurum significares, congruum sane foret, ut verbis tuis acquiescerem, rationemque haberem novi oper's oporteret. At si consueto conjugii ordine futurum indicis partum, apage nequitiam: cessa ab ejusmodi facinore: ne verbum ea de re facias: ne pergas anima mali experti malum propinare. Quid gandii coloribus maledictionem fucasti? Quid iniquitatem obtegisti benedictionis velo? Quid blandam dolo speciem per jucundos sermones affinxisti? Quid indecoras decoro aspectu tuo insidias aiseondis? Ne ultra molestus sis non benedictionem profers, sed scelus inducis. Non ista ego cum Domino pacta vovels inivi; neque ipse vicissim præ pactis ista admittit. Immaculatam Immaculato me ipsam obtuli: et oblationein Domino meo usque ad finem vitæ intactam me servaturam religiose spopondi. Tu Domine, inspector puritatis meæ, tu modo hue intercede. Reconditæ enim in me innocentiæ tu testis es falli nescius: animum meum incorruptum tu solus es qui intuearis, cui semel eum consecrans, inaccessum huc usque verbis assentatoriis custodivi, non modo ab hisce abhorrens, verum etiam ab ejusmodi cogitationibus prorsus muuda. Ne per millas igitur, ut ad mentem tibi dicatam dolosus sermo aditum inveniat; neque sinas, ut ad aures tibi sacras insolentium verborum sonus deferatur, ne patiaris, ut ad intactam illibatamque pudicitiam accessus ullus insidiis pateat. Veni in auxilium, lu qui omnia vides: utrinque enim me angustiæ tenent; et res est plena formidinis credere, non credere autem plena periculi. In præsens certe utrumque cernitur. Nam ad ambigendum hinc inducit eorum gravitas, quæ dicuntur; inde vero dubitare non sinit 10quentis species: omnis enim doli hæc expers videtur, nec ullum fallaciæ præbet indicium. Sed et quidpiam plane in eo elucet ab hominis forma alienum; angelicam objieit speciem, et similis iis videtur, 65 Luc. 1, 55. Pulchre conditio anima sanct Virginis exhibetur, ut peccati labis nescia fuerit, ἀπείρατος κακίας ψυχή. Verissime enim teterrimum lioc nialum illa non est experta, quæ vel hæreditarium malam singulari Dei benefició devitavit. Aptissime Immaculata Maria cum Immaculato Dommo juxta confertur quo innuitur alteri ex graPATROL. GR. CXXVII. XVII. Cum itaque intemeratam Virginem secum hæc disserentem perspiceret ille veritatis præco, nuntius salutis, gaudii nostri minister, industrius mystici thalami adornater, immaculate columbee paranymphus, postquam paulisper prius cessit, accommodato sermone eam affatur, ac verbis sais timorem dispellit, inquiens: Spiritus Sanctus superveniet in te, et virtus Altissimi obumbrabit tibi **. tiæ privilegio id tributum fuisse, quod alteri competit naturæ conditione omnis scilicet peccati absentiam omnimodam. Habes sententiam illam sacrorum Canticorun (v, 2): Columba mea, immaculata mca, cie Maria dictam.

Ἐκ Πνεύματος ἁγίου, φησὶ, καὶ ἐκ σοῦ σαρκω· θήσεται ὁ ἀποῤῥήτως ἐν σοὶ κατασκηνῶν, μηδενός ἑτέρου πρὸς τὴν τῆς σαρκὸς αὐτοῦ παραλαμβανομέ νου σύστασιν. Οὐδὲν, φησί, τῶν ἀπηγορευμένων σοι καταμηνύω· οὐδὲ πτοῆσαι, μᾶλλον δὲ χαροποιῆσαι ἐλήλυθα. Οὐκ ἀνθρωπίνῳ ὄρῳ, θείῳ δὲ καὶ ἀποῤῥήτω βουλήματι ἐνεργεῖσθαι τὸν τόκον εὐαγγελίζομαι· καινὸς ὁ τῆς συλλήψεως τρόπος, ξένη τῆς λοχείας ἡ ὠδῖς, καὶ τῶν ἐπιφόβων σοι ἀπηλλαγμένη. Καὶ θέα μοι τὸ προσηνὲς τοῦ λειτουργοῦ, πῶς τὸ φοβερὸν ἀπωθεῖ, καὶ πρὸς τὸ μέλλον διανιστᾷ. Ex sancto Spiritu, inquit, et ex te, nemine alio ad carnis ejus efformationem interveniente, is incarnabitur, qui ineffabili modo in te inhabitat. Nihil, inquit, ad ea, quæ nefas sint tibi, spectat sermo meus; neque ad iucutiendum netum, sed ad conferendum gaudium veni. Partum denuntio non humana ratione, sed divino et ineffabili consilio ad opus deducendum: nova erit conceptionis ratio, novum et ab iis, quæ formidas, liberum puerperii genus. Meus vero aspectus eam administrantis exhibet serenitatem, quæ et quemlibet depellat terrorem, et ad opus futurum animum erigat. Et ecce, subdit, Elisabeth cognata tua, et ipsa concepit filium in senectute sua ". Exitus eorum, inquit, quæ significata sunt tibi, indubium argumentum habe Elisabethæ conceptum. Neque enim novum hoc prodigium solus ipse contestor, qui a naturæ tuæ conditione maxime disto, sed fausti nuntii confirmationem etiam ab illa superno Spiritu allata, et a senescentis, quæ ne in cogitationem quidem suscipienda prolis venerat, insueto partu accipies. XVIII. Sic igitur dux supernus lucidissimum Virginis animum erigit, et super coelos sublime constituit: quamobrem et eamn parat ad obsequendum mysterio cum ineffabili gaudio; non quasi prius ipsa abnueret, sed quia de rei modo inquirebat. Non ergo fidem iis, quæ dicebantur, negabat, sed causam investigabat diligenter; neque detreclabal partum, sed rationem (partus) sciscitabatur. Exinde quod illi trepidandi atque ambigendi causa exstiterat, majoris argumentum gaudii nuntio, gratiæ administro, fiebat; nam quo graviori illam angore ea de causa pressam fuisse noverat, eo manifestius puritatem illius perspiciebat. +7 Quocirca Evangelista et sententiam verbis, imo verba ipsa, prouti prolata sunt, expressit, inquiens: Dixit autem Maria; illud videlicet nomen a Deo nominatum, compellatio veritati respondens, gaulium perinsigne, summis laudibus celebranda gloria, lingua divinitus mota, os veracissimum, labia Dei scientiam manantia, ditissima sapientiæ copia, sermonum thesaurus, charismatum promptuarium, cognitio lucidissima, naturæ magnificentia, incomprehensibilis humani generis altitudo, sanctorum angelorum gloriatio, nobilissima creaturarum omnium oblatio totius humanæ familiæ apologia quid dixit? Quænam beata verba effudit 46 Luc. 1, 36. 67 Luc. 1, 38. Si Mariæ conditio ejusmodi est, ut creaturarum universitas nihil in se dignius invenerit, quod Deo ceu donum ac sacrificium offerret, nulla ergo illi vel minima labecula inhæsisse dicenda est. Cum enim puritas immaculata sit potissima conditio, qua accepte Deo hostiæ esse possint, quispiain potius e supernis spiritibus nulla sane unquam labe foedatus, quam Adæ filia, paterna foeditate olim turpis, Deo offerendus visus esset. Causa, quæ vere totius humanæ familie sit Καὶ ἰδοὺ, φησὶν, Ελισάβετ ἡ συγγενής σου, καὶ αὐτὴ συνειληφυῖα υἱὸν ἐν γήρει (α) αὐτῆς. Τῆς τοῦ μηνυθέντος, φησὶν, ἐκβάσεως ἀναμφίβολον δέχου σημεῖον τὴν Ἐλισάβετ κυοφορίαν. Οὐ γὰρ δὴ μόνος ἐγώ, ὁ πλεῖστον τῆς κατὰ σὲ διεστηκώς φύσ σεως, τὸ ξένον τοῦτο καταγγέλλω, ἀλλὰ καὶ παρ' αὐτῆς δέξῃ, ἄνωθεν ἐμπνεομένης, τὴν τῶν εὐαγγε λίων βεβαίωσιν, καὶ ἐκ τοῦ ξένου τόκου τῆς γηραιᾶς, ἧς οὐδὲ εἰς ἔννοιαν λόγος ἦλθε παιδοποιίας. ΙΗ΄. Οὕτω τοίνυν ὁ ἀρχιστράτηγος τὴν ὀλοφαῆ τῆς Παρθένου διάνοιαν μετεωρίσας, ὑπεράνω τῶν οὐ ρανῶν ἵστησι· διὸ σὺν ἀποῤῥήτῳ χαρᾷ τῷ μυστηρίῳ παρεσκεύασεν ὑπείκειν, οὐδὲ πρώην τοῦτο παραιτουμένην, ἀλλὰ τὸν τρόπον πυνθανομένην. Οὐ γὰρ τοῖς λεγομένοις ἡπίστει, ἀλλὰ τὴν αἰτίαν ἐπολυπραγμόνει· καὶ οὐ τὸν τόκον παρητείτο, τὸν δὲ τρόπον διεπυνθάνετο. Οθεν τὸ φοβερὸν αὐτῇ καὶ ἠπορημέ νον, πλείονος ὕλη χαρᾶς τῷ χαριτοφόρῳ συνέβαινε λειτουργῷ· καὶ ὅσην τὴν ἀγωνίαν αὐτῆς διὰ τοῦτο κατενόει, μᾶλλον τὴν καθαρότητα ἐνενόει. "Οθεν τήν τε γνώμην εὐαγγελιστὴς τοῖς βήμασι, καὶ αὐτὰ, ὡς ἐῤῥήθησαν, ἐδήλωσε, φήσας· Εἶπε δὲ Μαριάμ, ή θεόθετος κλῆσις, ἡ φερώνυμος προσηγο ρία, ἡ πολυώνυμος χαρά, ἡ πολυύμνητος δοξολογία, ἡ θεοκίνητος γλῶσσα, τὸ ἀδιάψευστον στόμα, τὰ τὴν θεολογίαν κυπρίζοντα χείλη, ὁ τῆς σοφίας πλού τος, ὁ θησαυρὸς τῶν λόγων,, τὸ ταμεῖον τῶν χαρισμάτων, ἡ πολύφωτος γνῶσις, τὸ μεγαλεῖον τῆς φύσεως, τὸ ἀκατανόητον τοῦ γένους ὕψος, τὸ σεμ νολόγημα τῶν ἁγίων ἀγγέλων, τὸ ὑπέρτιμον τῆς κτίσεως ἀνάθημα, ἡ πάσης τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως ἀπολογία, τί εἶπε; Τίνα μακάριον ἐξηρεύξατο λόγου τὸ πολυθαύμαστον τῶν ἀγγέλων διήγημα; Ιδού, propria, nulla est præterquam primi parentis lapsus, vi cujus omnes ad unuin ejus posteri reatu obstricti tenentur. Atqui suapte natura res postulat, ut qui apologiæ pro aliis munus obit, exsors sil eorum reatus: quocirca paulo infra idem Jacobus humanum genus e criminis sui pudore taciturnum describit. Non potuerunt igitur hæ partes beatissimæ Virgini attribui, nisi si ab eo crimine prorsus aliena ipsa haberetur. (α) Scilic. pro γήρα: et eam quidem lectionem retinendam esse ex mss. codd. fide censuerunt etiam Fridericus de Matthæi, et David Schulz.

ORATIO IN ANNUNTIATIONEM SS. DEIPAR.Æ. φησίν, ἡ δούλη Κυρίου, γένοιτό μοι κατὰ τὸ ῥῆμά stupendissimum illud angelorum eucomium? Ecce, σου. ΙΘ'. Εσκίρτησαν πασαι νοεραὶ Δυνάμεις ταύτην ἀνωτισθεῖσαι τὴν φωνὴν ἠγαλλιάσατο ἄνωθεν ὁ οὐ ρανὸς, καὶ αἱ νεφέλαι ταύτην ὡς εὐφροσύνης ὑπο εδέξαντο δρόσον· ἡγιάσθη τῇ ἐνηχήσει ταύτης ὁ ἀήρ, καὶ ὁ σύμπας κατελλάμφθη κόσμος· ὡς ἀστραπῆς αὐτῆς διαδραμούσης τὰ πέρατα, τηλαυγεστέρας τὰς ῥιδοειδεῖς ἀκτῖνας ὁ ἥλιος ἀπέδωκε· καὶ ὁ χορὸς τῶν ἀστέρων διαυγέστερον τὸ κάλλος ὑπέδειξε. Δι ηνοίχθη τὰ ὦτα τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως, καὶ ἡ τῆς παραβάσεως ἀφωνία εἰς εὐφημίαν μετεποιήθη τότε. inquit, ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum fuum. XIX. Gaudio exsultaverunt Potestates intellectuales omnes, ubi vox ista ad aures illis delata est: lætati sunt coeli desuper, et nubes hunc veluti lætitia: rorem susceperunt; vocis hujus sonitu sanctifica - tus est aer, et totus nova luce mundus refulsit; ea ad extremos usque fines instar fulguris decurrente, roseos radios suos sol reddidit micantiores, et nitidiorem pulchritudinem corona siderum explicavit. Aures apertæ sunt humani generis, et muta ejus e prævaricatione taciturnitas tunc in faustam acclamationem versa est. Quis unquam e justis, ad bonores vocatus meriΤίς τῶν δικαίων, εἰς μείζονα τῆς οἰκείας καλούμενος ἀξίας, τοιοῦτον ἐπαφῆκε λόγον; Ποία πεπλη- tis propriis potiores, in ejusmodi sententiam proruροφορημένως διάνοια περὶ τῶν ἐσομένων ἀγαθῶν διατεθεῖσα, συντετριμμένως οὕτω τὴν αὐτῶν ἐπίταξιν ήλπισεν; Ο αρχιστράτηγος ὑπεράνω τῶν οὐρανῶν ταύτην ἀνήγαγεν· ἡ δὲ τὴν γηίνην διάπλασιν προθεμένη, τὴν εὐχαριστίαν ἀνέτεινεν. Ἐκεῖνος ταῖς ἐπαγγελίαις τῶν Χερουβὶμ καὶ Σεραφίμ, Θρόνων τε καὶ Κυριοτήτων, ταύτην ὑπερανέθηκεν· ἡ δὲ, τῆς οἰκείας οὐκ ἐπιληθεῖσα φύσεως, τὴν δεσποτείαν ἐκήρυττε, καὶ τὴν δουλείαν διωμολόγει. Ἐκεῖνος ἐκλελεγμένην αὐτὴν εἰς τὴν τοῦ μυστηρίου προεπι στώτατο λειτουργίαν· ἡ δὲ εὐχῇ τὸ πέρας ἐπιζητεῖ, καὶ τὴν εὐχαριστίαν τοῦ μέλλοντος σὺν ἱκεσίᾳ προβάλλεται· Ἰδοὺ ἡ δούλη Κυρίου, γένοιτό μοι κατὰ τὸ ῥῆμά σου. Κ'. "Ω ἱερᾶς φωνῆς αὐτόθεν τὸ μεγαλοφυές τῆς γνώμης δηλούσης! Ω ταπεινώσεως ὑπερβολὴ, ἐν τοσούτῳ θεωρουμένης ὕψει! "Ορα τὴν ἀκατανόητόν τε καὶ ὑπερθαύμαστον ἀγγέλοις καὶ ἀνθρώποις ἀρετήν! Οὐκ ἐδίστασε πρὸς τὸ παράδοξον τοῦ λόγου οὐκ ἀπεκρούσατο τῇ ἀμφιβολία τὴν ἐπαγγελίαν· οὐκ ἀπέφυγε τὸ τοῦ καινοφανῶς ὀφθέντος καταπληκτικὴν εἶδος· οὐ πρὸς τὸ ἀπόῤῥητον ἀπιδοῦσα τοῦ μυστηρίου, ὡς ἀμήχανα κατεπαγγελλομένῳ, ἀντικατέστη τῷ κήρυκι· οὐ προέτεινε τὰ τῆς μικροψυ- " χίας βήματα· ἀλλὰ τοὺς λόγους, ὡς ἔργον καὶ ὡς ὑπὸ Κυρίου λεχθέντας μεγαλοψύχως δεξαμένη, τὸ ξένον τῆς ἀνθρωπίνης ταπεινότητος ἀνῳκισμένῃ προαιρέσει παρέδειξεν ἐν ἑαυτῇ. Ἡ γὰρ δοκοῦσα διαπόρησις οὐκ ἀντιλογίας ἦν, ἀλλὰ πυνθανομένης τὸν τρόπον, καὶ τῆς ἁγνείας ὑπερμαχούσης. Διὰ δὴ τοῦτο τὸν ἀνέκφραστον τόκον ἀκούσασα, οὐδὲν περαι τέρι, διηνέχθη· ἀλλ᾽ ἡ πίως τὸν λόγον δεξαμένη, πίστει βεβαίᾳ τὴν πίστιν συνεισῳκίσατο, καίτοι τότε μᾶλο λον ἦν ἀκόλουθον ἐπαπορεῖν τῷ καταγγέλλοντι τοιῶσδε, καὶ ἐκ Πνεύματος ἁγίου, καὶ ξένην τὴν σύλληψιν βεβαιουμένῳ· Τί τοῦτο μηνύεις, ὁ προσδιαλεγόμενος; Αλλότριον τῆς φύσεως εἰσηγῇ τὸν τόκον, ξένα πάσης ἀκοῆς προτείνεις τὰ ῥήματα· ἀναλαβόμενος ἑαυτὸν, τὰ τῆς ἀκολουθίας κατάγγελλε· ἔμβλεψον εἰς προτέρας γενεάς, ἐννόησον, εἴ τι τοιοῦτον ἐν ταύταις ενηργήθη· σύνες ἀσφαλῶς, εἰ μέχρι κἂν ψιλῶν ῥημάτων ὁ οὕτως ἔχων ὠνομασται τόκος - κατάμαθε τοίνυν διερευνώμενος· καὶ pisset? Quis animus, de futuris bonis certior factus, tam modeste assecutionem eorum exspectasset? Agminum supernorum ductor supra cœlos eam extulerat; ipsa vero, terrenam præ oculis habens conditionem, in gratiarum actiones effunditur. Supra Cherubim ac Seraphim, supra Thronos ac Dominationes promissorum ratione ille eam evexerat; at ipsa, propriæ haud oblita naturæ, (divi – num) proclamabat dominium, suamque servitutem profitebatur. Data ille fide declaraverat, electam ipsam ad ministrandum mysterio fuisse; læc vero effectum regabunda poscit, et simul cum precibus gratum de eventuris animum testatur: Ecce ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum. XX. O vocem augustam, quæ mentis nobilitatem sponte manifestat! O humilitatis in tanta celsitudine emnicantis excessum! Vide virtutem, quam neque allgeli neque homines aut mente assequi aut pro merito mirari qucant! Non nutavit ad sermonis insolentiam; non eam impulit dubitatio ad recusanda promissa; non formidandum ejus, qui nova specie apparuit, aspectum aufugit; non, quod ineffabile in mysterio esset, respiciens, præconi quasi impossibilia nuntianti restitit; non pusillanimitatis verba prætendit; sed magnanimiter sermones æque certos habens, ac si in opus deducti essent, et tanquam a Domino prolatos excipiens, per inauditam illam electionem prodigium humilitatis bumanæ in se ipsa demonstravit. Nam quæ videri posset haesitatio, non ad contradicendum, sed ad modum sciscitandum, atque ad tuendam puritatem spectabat. Quare cum certior de ineffabili ratione partus facta esset, nil sane distulit ulterius; sed mansuete aures sermoni præbens, firma fide, quæ dicebantur, ceu vera excepit, quanquam, nuntio ejusmodi loquente, et conceptionem ex Spiritu sancto novamque fore affirmante, magis tunc pronum esset addubitando hæc ferme respondere: Quidnam istud est, quod inter lequendum memoras? In medium adducis partum a naturæ ordine alienum: verba cujusvis auribus insueta profers: fac animum advertas, et narres, quæ consentanea videantur: converte oculos ad præteritas generatio

JACOBI MUNACHI νημένον, εἰπε, καὶ ὁ λόγος ἀποδεκτέος, καὶ τὸ πρᾶγμα οὐκ ἀμφίβολον· εἰ δὲ τὸ ἴσον οὐκ ἔχεις ἐπιδεῖξαι, οὐδὲ γὰρ ὤφθη ποτέ, τί μάτην κενοφωνεῖ;; Τὶ τὰ ἀσύμβατα καταγγέλλεις; Εἰπὲ τοῦ ἀποβησομένου τεκμήρια· δὸς σημείου παραπλήσια. Κατὰ τί γνώσομαι, ὅτι μηνυτής ἀληθείας ἐλήλυθας; Μέγα τὸ διὰ σοῦ κηρυττόμενον· οὐκοῦν καὶ μεγάλων δεῖ. ται τῶν τεκμηρίων, καταλλήλων τῶν παραδειγμάτ των. Οὐ χρὴ τὴν ἀκοὴν εἰκῆ φενακίσαντα, ἀκινδύνως ἐν ταύτῃ τοὺς τοιούτους ἐγκαταθέσθαι λόγους δεῖ τινα πρὸς βεβαίωσιν τοῦ λόγου παραγαγεῖν, ἵνα τὰ τῆς πίστεως τὸ ἀσφαλὲς ἕξει. nes, cogita, an per earum decursum quidpiam si- εἰ μὲν τοιοῦτον ἐκ παραδειγμάτων εφεύροις γεγεmile factum fuerit: fac recte scias, an saltem verbo tenus hujuscemodi partus hactenus nominatus fuerit: fac porro sciscitando addiscas: et siquidem allatis exemplis tale aliquid factum inveneris, dicito, et dignus qui admittatur, sermo erit, neque de re erit ambigendum; si vero quid simile indicare non vales (neque enim id unquam visum est), quid frustra vanas effundis voces? Quid invicem discrepantia loqueris? Profer certa futuri eventus argumenta præbe indicia rei apte respondentia. Undenam certo noverim, te nuntium veritatis advenisse? Magna sunt, quæ proclamas; et validis igitur argumentis, et consentaneis exemplis opus habent. Non decet temere auribus illudere, ejusmodi sermones iis citra controversiam imponendo: ut sine periculo sermo fidem inveniat, oportet ut ad eum confirmandum quidpiam adjungatur. Verum nihil ejusmodi illibatissima illa objecit. Nam fide ineffabili id, quod sibi annuntiabatur, admittens, non secus ac si jam opere completum esset, pro certo habuit; ac propterea respondit: Ecce ancilla Domini, fiat mihi secundum verbum tuum; ac si diceret: tu quidem ministerium luum ad exsequenduin mysterium explevisti: ego autem prompta voluntate atque animo obsequente ipsi deservire sum paratissima. XXI. Postquam autem suo circa mysterium murere supernæ militiæ ductor perfunctus est, mysticumque concinne thalamum præparavit, ad cœlestes choros reversus est. Propterea divinitus afflatus Evangelista inquit: Et discessit ab ea angelus *. $48. At vero qua de causa archangeli ad eam ingressum significantius expressit? dicit enim: Ingressus angelus ad eam dixit: hic vero recessum solo verbo, discessit, indicavit? Consentaneum enim crat, ut cum ingressum narrasset, egressus quoque mentionem faceret. Cur igitur dictum est, discessit? Sapientissimus nempe Lucas verba rei accommodata voluit adhibere. Nam princeps militiæ, cum primum introivit, ita semetipsum composuit, ut ingrediendi modum, qui consuetus est hominibus, imitaretur, ne vehementiorem scilicet trepidationem incuteret. Ubi vero omnia ad Gnem perducta, animumque Virginis sublimius, quam naturalis conditio ferat, elevatum conspexit, propriam sibique consentaneam virtutem aperte exseruit. Proinde avolans ab illius oculis in aera pro natura sua se extulit, et in calos reversus est, eo ipso, qualis ipse foret, demonstrans, et illi, quæ consistebat immota, firmiorem constantiam addens. XXII. Ο Gabriel! quam bonum nobis, ο Gabriel, quam bonum nuntium tuo adventu affers! Quam crimia beneficia demuntiare venisti! Quantum gaudium, qualem latitiam! Abi feliciter, splendidissimus gaudii nostri auspex, latissimus mysterii præco, communis legatus latitia, arcanorum ini-, tiator, dispensationis minister. Abi, annuntia cœlis * Luc. 1, 58. 49 Luc. 1, 28. Ἀλλ᾿ οὐδὲν τοιοῦτον ἡ πανακήρατος προέτεινεν. Ατάτῳ γὰρ τὸ μηνυθὲν δεξαμένη πίστει, ὡς ήδη πεπληρωμένον τοῦτο κατέσχε· διὸ καὶ ἔλεγεν· Ἰδοὺ ἡ δούλη Κυρίου, γένοιτό μοι κατὰ τὸ ῥῆμά σου· σὺ μὲν, φησίν, τὴν τοῦ μυστηρίου διακονίαν ἐτέλεσας· ἐγὼ δὲ παρασκευασμένῃ γνώμῃ καὶ συντεταμένη ψυχῇ ὑπείκειν τούτῳ ἑτοιμοτέρα. ΚΑ'. Ἐπειδὴ δὲ τὴν τοῦ μυστηρίου διακονίαν δ άρχιστράτηγος ἐτέλεσε, καὶ τὴν μυστικὴν κατήρτισε παστάδα, πρὸς τὰς οὐρανίους ἴετο χορείας. Διό φησιν ὁ θεσπέσιος εὐαγγελιστής· Καὶ ἀπῆλθεν ἀπ' αὐτῆς ὁ ἄγγελος. Τίνος δὲ χάριν εἴσοδον τὴν τοῦ ἀρχαγγέλου προσω εἶπεν ἐμφάνειαν; Εἰσελθὼν γάρ, φησί, πρὸς αὐτ τὴν, εἶπεν· ἐνταῦθα δὲ τὴν ἄφιξιν, τῷ ἀπῆλθε διεσήμανε βήματι; Ακόλουθον γὰρ ἦν τὸν εἴσοδον εἰρηκότα, καὶ ἐξόδου μεμνῆσθαι. Διὰ τί οὖν ἐῤῥέθη τὸ ἀπῆλθε; Συμβαίνοντας τοῖς πράγμασι τοὺς λόγους ὁ σοφώτατος διετύπωσε Λουκᾶς. Οὕτω γὰρ ἑαυτὸν εἰσιόντα πρότερον ὁ ἀρχιστράτηγος ἐσχημάτισεν, ὡς ἂν παραπλησίαν ποιούμενος ἀνθρώποις τὴν εἴσοδον, μὴ σφοδροτέραν εμποιήσῃ τὴν ἀγωνίαν. Ἐπειδὴ δὲ τὸ πᾶν ἀπηρτισμένον κατεῖδε, καὶ τὴν τῆς Παρθένου διάνοιαν ὑψηλοτέραν τῆς φυσικῆς ἀκολουθίας γεγενημένην, τὴν οἰκείαν καὶ κατάλληλον αὑτῷ παρεγύμνωσεν ἐνέργειαν. Διὸ ἐκ τῶν ταύτης ἀποπτὰς ὀφθαλμῶν, τῷ μετεωροπόρῳ τῆς φύσεως εἰς οὐρανοὺς ἀνέδραμε, τούτῳ μὲν τὸ ἴδιον δεικνύς, βεβαιοτέραν δὲ καθιστῶν τὴν ἱδρυμένην ἀμεταθέτω;. ΚΒ΄. 'Ω Γαβριήλ! οἷον ἡμῖν, Γαβριήλ, ο ον ἡμῖν ἥκει. κομίζων τὸ εὐαγγέλιον! Οίας ήλυθας τὰς εὐεργεσίας επαγγελλόμενος! ἴσην τὴν χαρὰν, ἡλίκην τὴν εὐφροσύνην! Απ:θ: καλῶς, ὁ τῆς ἡμῶν χαράς φαιδρότατος λαμπαδούχος, ὁ χαρμονικώτατος τοῦ μυστηρίου κήρυξ, ὁ τῆς κοινῆς εὐφροσύνης διάκονος, ὁ μύστης τῶν ἀποῤῥήτων, ὁ τῆς οἰκονομίας λει·

ORATIO IN ANNUNTIATIONEM SS. DEIPAR.E. τουργός. “Ιθ:, τοῖς οὐρανίοις απάγγειλον τὴν τοῦ celi nostri gloriam: abi, enarra labernaculi amplioris ipsis ac pretiosioris portenta: quas in ipso divitias suspexeris, dicito supernis exercitibus: revela, explica Throuis et Dominationibus celsissìmos regii throni honores, ignitum incarnationis Verbi currum, multoculum mysterii speculum, thakamum nitentissimum, quem ad Sponsum suscipiendum præparasti, quem præconio tuo exornasti, cujus prætergredientes naturam praerogativas olstupuisti: narra illis de ineffabili Creatoris Matre, quæ intelligentias eorum exsuperat, quæ partu suo et ipsos stupore percellit: declara bujus magnalia, proclama nostram, ipsa mediatrice, reparationen, insperatamque reconciliationem, et choream cơn· sono cum ipsis plausu instaurandam: eloquere, ‹ dilecte ac nostri gaudii consors, quibusnam eos titulis nos vincamus, cujus gratia cum illis agamus fidenter, qua de causa gloriemur, ac superbiamus: enuntia, qualem fructum humana natura progerminaverit quautas sibi congesserit divitias, quam immensum sibi servet thesaurum recondi. tum. Dum ista prædicas, nobiscum de nostra salute collætare: securam hujus gaudii possessionem con communem existima. Etenim tu solus boc ministerium sortitus es; hac de causa, novimus, cum cœlestibus exercitibus congaudes; sed singulare illud gaudium, quod ceu legatus indixisti, cujus fidem factis confirmasti, nobis est in desiderio; ut hoc integrum nobis servetur, deposcimus, ne noἡμετέρου οὐρανοῦ δόξαν· ἴθι, τὰ τῆς εὐρυχωροτέρας και τιμιωτέρας αὐτῶν διήγησαι σκηνής παράδοξα εἰπὶ ταῖς ἄνω στρατιαῖς, ὅνπερ ἐν αὐτῇ κατείδες πλοῦτον· λάλησον θρόνοις καὶ Κυριότησι τὸ τῆς βασιλικῆς καθέδρας ὑπέρτιμον, τὸ πύρινον τῆς τοῦ λόγου σαρκώσεως όχημα, την πολυόμματον τοῦ μυ στηρίου διόπτραν, τὴν πολύφωτον παστάδα, ἣν ἐνυμφοστόλισας, ἣν κατεποίκιλας τῷ κηρύγματι, ἧς τὰ ὑπὲρ φύσιν ἐθαύμασας καλά· μήνυσον αὐτοῖς τὴν ἀνερμήνευτον τοῦ Κτίστου Μητέρα, τὴν τὰς αὐτῶν ὑπερβαίνουσαν νοήσεις, τὴν καταπλήττουσαν αὐτοὺς ἐν τῷ τόκῳ· τράνωσον τὰ ταύτης μεγαλεία, κήρυξον τὴν ἡμῶν δι' αὐτῆς ἀνάκλησιν, την ξένην καταλλαγὴν, τὴν σύμφωνον αὐτοῖς κροτηθησομένην χορείαν· εἰπὲ, ποθεινὲ καὶ τῆς ἡμῶν χαρᾶς κοινωνὲ, ἐν τίσιν αὐτοὺς πλεονεκτούμεν, ἐν τίνι τὴν πρὸς αὐτοὺς παρ ῥησίαν ἐσχήκαμεν, ἐν τίνι σεμνυνόμενοι, ἐγκαλλωπιζόμεθα· κήρυξον, ὁποῖον ἀνθοφόρησεν ἡ ἀνθρω πεία φύσις καρπόν, οἷον τὸν πλοῦτον ἀπέθηκεν, οἷον θησαυρὸν ἐταμιεύσατο. Οὕτω κηρύττων, συνευφραί του τῇ ἡμῶν σωτηρίᾳ· κοινὸν ἡγοῦ τὸ τῆς χαρᾶς ἀναφαίρετον. Καὶ γὰρ τῆς ταύτης μόνος κεκοινώνήκας λειτουργίας· συγχαίρεις μὲν, οἴδαμεν, ταῖς ἄνω στρατιαῖς διὰ τοῦτο· ἀλλ᾽ ἐξαίρετον ἡμεῖς τὴν χαρὰν ἐπιζητοῦμεν, ἣν διακονῶν ἐπεδείξω, ἣν ἐδε βαίωσας τοῖς πράγμασι· ταύτην ἀμείωτον αἰτοῦμεν διατηρεῖσθαι, ἵνα τὰ τῆς πρὸς σὲ παῤῥησίας ἡμῶν μὴ ἀποκλείηται γνωρίσματα, ἵνα τὸ θαῤῥεῖν ἔχοντες διὰ τοῦτο, κοινὸν ἐξιλαστήν σε πρός τε τὸν Δεσπό- stre in te fiduciæ argumenta prædadantur; ut την καὶ πρὸς αὐτὴν ἡμῶν τὴν χαρὰν προβαλλοί μεθα. ΚΓ'. 'Αλλ', ὦ κοινὸν ἀγαλλίαμα, ὦ παῤῥησία του γένους, τὸν τοιοῦτον προσισμένη πόθον, ταῖς σαῖς εὐεργεσίαις ἀμείβου. Ἡμεῖς τοίνυν οἱ πρὸς τοσοῦτον ἀναδραμόντες ὕψος, καὶ διὰ σοῦ τὴν τῶν ἀγαθῶν καταπλουτήσαντες ἀφθονίαν, μηδὲν ἔχοντες εἰς ἀμοιβὴν προβαλέσθαι τούτων, ὅμως τοιαύτας σοι τὰς εὐφημίας διαπλέκομεν. Χαῖρε, τῆς καταπτώσεως ἡμῶν ἡ ἐπανόρθωσις· χαῖρε, δι' ἧς πρὸς τὸ τῆς γνώσεως ἀνήχθημεν ὕψος· χαῖρε, ὑπερκείμενε οὐρανέ, δι᾿ οὗ τῶν οὐρανίων κατατρυφῶμεν θησαυρῶν· χαῖρε, βασίλισσα, δι' ἧς ἡμῖν ἡ ἀκήρατος Ανοίγη βασιλεία· χαῖρε, τῆς ἀνθρω πίνης φύσεως ἡ εὐφορία· χαῖρε, τῆς τῶν ἀγαθῶν μεθέξεως ἡ ἀφθονία· χαῖρε, ὁ θησαυρὸς ὁ ἀσύλητος· χαῖρε, ὁ πλοῦτος ὁ ἀναφαίρετος· χαῖρε, τροφὴ ἀδαπάνητε· χαῖρε, τρυφὴ ἀνεκλάλητε· χαῖρε, βρῶσις ἀείζων· χαῖρε, πόμα νηφάλιον· ἡ διψωμένη ἔφετις, ἡ ἐπιθυμητὴ μέθεξις, τὸ ταμεῖον τῶν ἀγαθῶν, τὸ διαιωνίζον ἐντρύφημα, ἡ ἀτελεύτητος εὐφροσύνη, τὸ διηνεκές Χριστιανῶν ἀγαλλίαμα, ή πολυπόθητος τῶν σε ποθούντων χαρά. Ταύτας σου τὰς εὐεργεσίας Jam alias advertimus (in not. ad § 10 Orat. Petri Argivi, part. I, pag. 136), bonum fructum tunc vero quodam sensu tribui naturæ posse, cuin bonus a sua origine fructus exstiterit: secus enim effectus quidem deinde bonus dici posset; at quod ad naturam producentem spectat, malus ab ipsa propterea Gdenter accedentes, communem te propitiatorem apud Dominum et apud illud ipsum gaudium nostrum proferre possimus. XXIII. Tu vero, o communis omnium exsuitatio, o generis humani aducia, hujusmodi affectum gratum habens fac ipsum beneficiis tuis vicissim cumules. Ad tantam itaque evecti celsitudinem, ac bonorum copia per te locupletati, cum nihil præsto nobis sit, quo parem pro his gratiam rependamus, hasce nihilominus tibi laudis coronas teximus. Ave, ruinæ nostrae reparatio: ave, per quan ad sapientiæ sublimitatem reducti sumus: ave, cœlum cœlis præcelsius, per quod cœlestibus thesauris periruimur: ave, o regina, per quam regnan corruptione liberum nobis apertum est: ave, o naturæ humanæ ubertas: ave, o abundans bonorum participatio: ave, thesaurus inviolatus: ave, divitiarum opulentia direptionis nescia: ave, alimen - tum indeficiens: ave, deliciumn inenarrabile: ave, cibus semper vivens: ave, potus sobrietatis parens: ave, vehemens omnium desiderium, concupita participatio, bonorum promptuarium, oblectametum nunquam elanguens, lætitia nullum habens finem, jugis Christianorum exsultatio, desideratisprodiisse diceretur. Quod ergo eximium fructum natura dicitur progerminasse, id exigit, ut Maria a sua ipsius origine eximius fructus prædicari queat. Atqui ruinæ reparatio, uti patet, in eademn ruina jacens nullo modo censeri potest. Quæ autem hic est ruina nostra, nisi þapsus in Adamo?

(60 simum te desiderantium gaudium. Tua hæc bene- ἀμειώτους εὐδόκησον συντηρηθῆναι. Δεῖξον δὴ καὶ ficia, fac benevole, ut nihil imminuta conserventur. In hoc quoque amplissimæ gratiæ tuæ prærogativam ostende; perinde enim est, beneficia per te nobis ad defensionem nostram conferri, et jam collata intacta custodiri, in Christo Jesu' Domino nostro, cui gloria in sæcula. Amen. ORATIO V. In illud: ‹ Exsurgens autem Maria in diebus illis abiit in montana cum festinatione *,, etc. 1. Quicunque vehementi eorum, quos charos habent, affectu feruntur, illorumque usque memores esse discupiunt, non solum imaginem eorum in mente sibi elingunt, et conceptam animo speciem veluti in tabula expressam intuentes, venustatem ejus, quem diligunt, ad vivum sibi repræsentant; sed insuper si quid præclari de illis, si quas corum res lætas jam audierint, eaque memorie defixa servaverint, ista quoque animo veluti amplexati semper circumquaque secum ferunt. Inde enim ipsis sane uberrimum percipere licet voluptatis fructum, quando, licet illos secum habere loquentes non possint, ipsorum saltem verba penes se retinent; fitque propterea, ut magna cum voluptate jugiter a mente evolvant, simul videlicet de iisdem sibi novo semper igne incendentes. ἐν τούτῳ τὰ τῆς ἀφθόνου σου χάριτος πλεονεκτήματα· ἴσον γάρ ἐστιν, εἰς ἀντίληψιν τὸ διὰ σοῦ παραγενέσθαι ταύτας, καὶ παραγενομένας ἀκεραίας διαφυ λάττεσθαι, ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ Κυρίῳ ἡμῶν, ᾧ ἡ δόξα εἰς τοὺς αἰῶνας. Ἀμήν. Εἰς τὸ, ο Αναστᾶσα δὲ Μαριὰμ ἐν ταῖς ἡμέραις ἐκείναις, ἐπορεύθη εἰς τὴν ὀρεινὴν μετὰ σπου δῆς,» κ. τ. λ. Α'. Οι σφόδρα τῶν ἐρωμένων αὐτοῖς ἐφιέμενοι, καὶ τῇ τούτων μνήμῃ συνείναι διηνεκώς ποθοῦντες, οὐ μόνον ἐν διανοίᾳ τὴν αὐτῶν ἀνατυποῦσι θέαν, καὶ καθάπερ ἐν πίνακι τὸ φανταζόμενον ἀνιστο ροῦντες εἶδος, τὴν τοῦ ποθουμένου διαζωγραφούσι λαμπρότητα· ἀλλὰ καὶ εἴ τι γενναῖον καὶ περιχαιρὲς αὐτοῖς ἐῤῥήθη, καὶ μνήμῃ φυλαχθὲν διετηρήθη, καὶ τοῦτο κατασπαζόμενοι ἀεὶ πανταχόσε περιφέρονται. Ἔστι γὰρ δὲ κἀντεῦθεν πλείστην ὅσην αὐτοὺς τὴν ἡδονὴν καρποῦσθαι, τοὺς λόγους ἀντὶ τῶν εἰρηκότων κατέχοντας· διὸ καὶ συνηδομένοις αὐτοῖς συμβαίνει τὴν αὐτῶν ἀνάπτυξιν διηνεκώς ποιεῖσθαι, ὁμοῦ μὲν ἐγκαλλωπιζομένοις αὐτοῖς, ὁμου δὲ καὶ τὸ φίλτρον ἀναζωπυροῦσι τῶν φιλουμένων. placentes, simulque suum erga dilectos amorem Ἐπεὶ ουν ἡ τῶν σκεδαστῶν τε καὶ ῥᾷον διαλυομένων σχέσις τοῦτον ἔχειν καταναγκάζεται τὸν τρόπον, πόσην εἰκότως τοῖς τῷ καθαρωτάτῳ τετρωμένοις τῆς πανυμνήτου πόθῳ προσγίνεσθαι συμβαίνει την τυ ραννίδα; Ενδον μὲν ἔχουσι τὸ πῦρ τῆς ἀγαπήσεως ἀναφλέγον, αὐτήν τε διαπαντός προσβλέπειν, καὶ ἀσπασίως τὰ ταύτης ἀναπτύσσειν λόγια. Κοινὸν τοίνυν τὸ ἐπαινετὸν τοῦτο πάθος ἡγούμενος, κοινὰς οἶμαι καὶ τὰς περὶ αὐτὸ συνισταμένας υπολήψεις διομολογεῖσθαι. Καὶ εἰ μέν τι τῶν παρέργως δοκούν των εἰρῆσθαι τῇ βασιλίδι τὰ ἐν χερσὶν ἐτύγχανε λόγια ἔδει πολὺν μὲν τὸν ἀγῶνα, πολλὴν δὲ τὴν σπουδὴν εἰς τὴν αὐτῶν ἐπιδείκνυσθαι ἔρευναν, σ3φῶς εἰδότας, ὡς πάρεργον μὲν οὐδὲν παρ' αὐτῇ, πάντα δὲ τῆς χάριτός ἐστιν ἀποφθέγματα, καὶ τῆς ἰσχύος τοῦ Πνεύματος ενεργήματα. Cum. itaque affectio erga ea, quæ alioqui et fluxa sunt et tam facile intereunt, non possit ejusmodi c habitum non inducere; quantum enimvero amoris vi astringi eos continget, qui purissimo illius oinni laude dignissimæ desiderio cor saucium habeant? Intus enim flagrant dilectionis igne, qui et ad eam jugiter contemplandam, et ad ejusdem dicta peramanter animo evolvenda illos excitat. Quandoquidem ergo communem nobis omnibus laudabilem hunc affectum inesse arbitror, sensa quoque, quæ circa idipsum oboriuntur, communia dicenda existimo. Quod si in verbis (Virginis), quæ præ manibus habemus, quidpiam forte occurrat, quod minus convenienter a regina nostra dictum videatur; multum profecto laboris, multum diligentiæ in illis investigandis impendamus necesse est, probe scientes, nihil sane ab ipsa prolatum, quod als re esset, sed omnia ejus elala gratiae plena esse, et e virtute sancti Spiritus elicita. II. Cum autem doctrinæ hujus ratio quodlibet dicendi argumentum transcendat, et bonis omnibus redundet, quæ salutem nobis concilient; quanto non afficiemur detrimento, si magnam, quæ ex illa profluit, utilitatem negligamus? Quomodo ea, quæ 30 Luc. 1, 39. Spectant hæc ad colloquium, quod intercessisse nonnulli finxerunt Deiparam inter et sponsum ejus Josephum, quando hic prægnantem eam invenit. Fatendum est enim, scriptores quosdam in alloquiis hisce texendis suo ipsorum ingenio potius quam rei verisimilitudini serviisse, et interdum non satis decori aut sanctæ Virginis aut beati Josephi prospexisse. Quidpiam ejusmodi videre Β. Ἐπεὶ δὲ πάσης μὲν ὑποθέσεως ἐξῆρται τῶν λόγων, πάντων δὲ τῶν τῆς σωτηρίας ἡμῶν ἀγαθῶν πλήρης ή παροῦσα καθέστηκε διδασκαλία, πῶς ἂν καταμελήσαντες τὸ μεγαλωφελὲς ταύτης ζημιωθείημεν; Πῶς δὲ μὴ περιπτυσσόμενοι τὰ εἰρημένα της licet et in quadam incerti auctoris homilia in Annuntiationem Deiparæ, quæ edi consuevit inter opera S. Joan. Chrysostomi (edit. Montf. tom. Χ, pag. 841); dum enim Virgo describitur angelum ceu seductorem repellens, inter alia, ut ad mature fugiendum hunc impellat, inducitur dicens, senem, Josephum nempe, esse zelotypum.

ORATIO IN SS. DEIPARE VISITATIONEM. θείας ἐκείνης κατατρυφήσομεν μνήμης; Τὸν ἀοίδι- dicta fuerint, summo eum affectu excipientes, non μου ὑπερεκκαύσομεν πόθον; Τῆς καθαρωτάτης ήδονῆς καταπολαύσομεν, ὅπως στέφανον μὲν καυχήσεως τοὺς λόγους, πλοῦτον δὲ πολυτελῆ τὰ νοήματα θησ σαυρίσαντες, αὐτὴν ἐκείνην ἐν ταῖς καρδίαις συνεισοικισώμεθα τὴν ἀναφαίρετον ἀφθονίαν, τὸν πλοῦτον τῆς ἡμῶν σωτηρίας, τὸ πολυτίμητον κειμήλιον, τὸ ταμεῖον τῆς Δεσποτικῆς οἰκονομίας, τὸν θησαυρὸν τῶν ἀποκρύφων ἀγαθῶν, τὸν στέφανον τῆς ἀνθρω πότητος, τὸ ἐγκαλλώπισμα τῆς φύσεως; Οπου γὰρ ἡ ταύτης διηνεκῶς ἐναπόκειται μνήμη, ἐκεῖ ἀναμφιβόλως καὶ ἡ ταύτης οὐκ ἀπολείπεται παρουσία. Εναποθώμεθα τοίνυν ἐν ταῖς ψυχαῖς ἡμῶν ταύτην, ἐν ἑαυτοῖς τὴν πολυτίμητον ταμιευσώμεθα θησαυρών, ἐμπορευσώμεθα τὸν τῆς σοφίας αὐτῆς πλοῦτον, καντεῦθεν τὸ περισπούδαστον συναθροίσαντες κέρ δος, διανείμωμεν τοῖς ἐπιζητοῦσι τὴν κατὰ δύναμιν διακονίαν. Ποικίλον γὰρ δὴ τοῦτο καὶ πολυτελές, καὶ κρείττονος τῆς ἐμπορεύσεως. jucundabimur divinæ illius memoria? Quomodo nobilissima in nobis supra modum non incendemus desideria? Quomodo non purissina perfruemur voluptate, ut cum (ejus) verba quidem ceu coronam gloriæ, sensa vero ceu pretiosam gazam instar thesauri collegerimus, illam ipsam quoque, quæ opulentia est diripi nescia divitiæ salutis nostræ, pretiosum prorsus cimelium, Dominicæ dispensationis promptuarium, arcanorum bonorum thesaurus, humanitatis sertum, naturæ nostræ ornamentum, in cordibus nostris inbabitatum introducamus? Ubi enim illius jugiter inest memoria, ibi dubio procul neque ipsius desideratur præsentia. Eam itaque collocemus in animis nostris; in nobis ipsis pretiosissimum hunc thesaurum recondamus; divitias sapientiæ ipsius, eximiam utique mercem, importemus; et cum inde studiose exquisitum lucrum corrogaverimus, iis, qui quærant, ministerium pro viribus tribuamus. Varium enim hoc est, et multiplex, atque optimam habet negotiationem. Γ. Αρτι μὲν οὖν τὴν ὑπὲρ ἔννοιαν χαρὰν ἡ τῆς χαρᾶς αἰτία δεξαμένη, ἔργῳ δὲ τῷ ἀποῤῥήτῳ καθ υπουργούσα μυστηρίῳ, ἔσπευδε καὶ τῶν τῆς Ἐλισάβετ ἐν πληροφορία καταστῆναι θαυμάτων. Αλλ' ἐπεὶ σχολαιοτέραν τὴν σὺν αὐτῇ διατριβὴν ἐκεκρίκει ποιήσασθαι, τὰ τὴν ἐπιθυμίαν αὐτῇ διατέμνοντα προευμαρίζει πρῶτον, ὡς ἂν μὴ ταῖς αὐτῶν ἐννοίαις επειγομένη, διαμάρτοι τῷ τάχει τοῦ προτεθέντος σκοποῦ. Ἐκεῖνο δὲ μᾶλλον τῶν ἀναγκαίων αὐτῇ κατεφαίνετο, τὸ τοῖς ἱερεῦσι προηγουμένως ἀποδοῦναι τὸ ἱερὸν ἔργον. Σαφῶς γὰρ ἐν ἑαυτῇ λογιζομένη, διέκρινεν οὕτως· ὡς εἴπερ μὴ τοῦτο διοικονομηθῇ, ἀνάγκῃ δύο κατεπειγόντων περὶ τὸ ἓν διαμαρτεῖν συμβήσεται· τὸ μὲν γὰρ ἐπὶ κίνδυνον ἐπαπειλεῖ· τὸ δὲ τὴν ἀποτυχίαν διαβεβαιοί. Εἰ μὲν γὰρ ἡ πρὸς τὴν συγγενίδα καθηγήσοιτο πορεία χρονιωτέραν τὴν διάσκεψιν ἀπαιτοῦσα, ἡ τοῦ ἐν χερσὶν ἔργου ἀργία εἰς ἀναζήτησιν τοὺς ἱερεῖς διανίστησι. Διὸ πολὺν μὲν τὸν θόρυβον ἐν τῇ οἰκίᾳ, πολλὴν δὲ τὴν ἔρευναν ἐν τῷ γένει ποιήσοιντο, πλείσταις δὲ ταῖς κωμῳδίαις τὸν γέροντα μᾶλλον, ἢ ἐμὲ καταντλήσουσι. Τί οὐ λέγοντες; τί δὲ οὐ βουλευόμενοι τῶν τοιούτων ἐπι· χειρήσαιεν σκωμμάτων; "Ορα, φήσουσι, καταφρονήσεως ὑπερβολήν· ὅρα τὴν τῶν θείων παραγγελμάτων ἐπιλήσμενα γνώμην τοῦ Ἰωσήφ· ὅρα πρεσβύτου νεανικήν τόλμαν· τὴν τοῦ Θεοῦ παρεῖδε ψῆφον· εἰς οὐδὲν τὸ φοβερώτατον τῶν ἠπειλημένων ἔθετο· διὸ τῇ καθ᾿ ἑαυτὸν πλάνῃ τῆς τοῦ Θεοῦ κατημέλησε παρακαταθήκης. Ποῦ νῦν ἐστιν ἡ θαλαμευομένη Παρθένος; Ποῦ τὸ Δεσποτικὸν ἀνάθημα περιάγει; Πῶς ἀμφοτέροις τὸ ἱερὸν ἔργον παρωράθη, καὶ λήθῃ τὰ προδιδαχθέντα παρεπέμφθη; ᾿Αλλότριον τῶν πα τρῴων. ἠθῶν τὸ τόλμημα, ξένος ὁ τρόπος καὶ παρθενικῆς ἀσφαλείας καὶ πρεσβυτικῆς ἐπιμελείας. Τούτων Prorsus egregie diripi nescia Virgo dicitur, quam latro infernus prædari nunquam potuerit. Velum scilicet purpureum, quod texendum III. Mox itaque illa gaudii nostri auctrix, cum gaudium, quod omnem sensum exsuperat, in se excepisset, et ineffabili mysterio jam opere præstaret ministerium suum, de Elisabethæ præterca portentis coram certior feri exoptabat. Sed quoniam longiorem apud illam facere moram consti tuerat; ab iis, quæ studium suum alio distrabebant, in antecessum se expedit, ne hujusmodi pressa curis propter nimiam festinationem a proposito sibi scopo excideret. Illud porro præ reliquis necessarium ipsi videbatur, ut sacerdotibus sacrum (purpure) opus prius traderet. Sapienter cnim, secum ipsa rem perpendens, ita ratiocinabatur Nisi consultum huic rei fuerit, prorsus contingel, ut cum bina urgeant, quoad alterutrum haud recte mihi res cedat: et utique aut molestum subeundum discrimen erit, aut certe explendi desiderii mei spes omnis est abjicienda. Et sane si ad cognatam prius proficiscar, quod utique diuturniores curas exigit, cunctatio exhibendi opus, quod præ manibus habeo, ad perquirendum de eo sacerdotes permovebit. Haud mediocres propterea turbas domi excitabunt, inter cognatos sollicite indagare instituent, atque acerbis sermonibus senem magis, quam me, exagitabunt. Quid porro non sunt dicturi? Quæ autem consilia non. agitabunt? Hujusmodi simul dicteriis conviciantes: vide, inquient, despectus excessum vide divinarum jussionum obliviosam Josephi mentem: vide senis juvenilem ausum: contemptui ducit divinum decretum: maxime tremendas minas pro nihilo habet: propterea ex propria culpa in servando Dei deposito incurius fuit. Ubi nunc est Virgo, quæ se intra parietes continebat? Quo circumit donum in usum templi sortita fuerat. Vide, quæ de ea re in Prafatione adnotatum est sup. pag. 471. dby Google

illud Deo devotum? Quonam pacto sacrum il- πάντως συναισθόμενον τὸν Ἰωσήφ, ἀνάγκη τὸ τῆς αἰτίας ἅπαν πρὸς τὴν τολμηθεῖσαν ἀποδημίαν τρέ ψαι. Διὰ χρή σεμνοτέρως ταύτην οἰκονομηθῆναι, ὅπως καὶ τὸ δοκοῦν ἐπίμωμον διαφεύξηται, καὶ τῆς ἀγούσης ἐφέσεως μὴ ἀποτύχοι. Οὕτω δὴ σοφῶς ἡ ὑπέρσοφος βουλευσαμένη, καὶ εἴ τι ακατέργαστον διαμεῖναν ἔτυχεν δν τῆς εἰργασμένης πορφύρας, τοῦτο ταχείαις ἐπιμελείαις συντελέσασα, σπουδή πρὸς τὴν ἀπόδοσιν ἵετο. Jud opus ambo neglexerunt, et ea quæ sane prius edocti fuerant, oblivioni tradiderunt? Alienum prorsus a paternis moribus id facinus: abhorrens hæc agendi ratio est tum ab ea, quæ virginem deeet, cautela, tum a sedula, quæ in sensibus requiritur, sollicitudine. Porro cum plane ejusmodi ad aures sibi insonare Joseph auditurus sit, omnem culpam in profectionem a me temere susceptam necessario refundet. Hanc itaque prudentius oportet disponere, ut et illud caveatur, quod reprekensione dignum utcamque videri potest. et desiderium, quo teneor, impleatur. Sic plane sapienter cum sapientissima illa deliberasset, et mature accurateque absolvisset, si quid adhuc imperfectum elaboranda purpure supererat, sollicite, ut eam sacerdotibus traderet, profecta est. Δ'. Ην οὖν τότε κατιδεῖν τὰ τῆς βασιλικῆς ἀξίας σύμβολα ἐν χερσὶ τὴν βασιλίδα κατέχουσαν, καὶ ὡς τίμια ταῦτα περιπτυσσομένην ἀναθήματα· τῷ δὲ παμβασιλεῖ καὶ Δεσπότῃ τῇ σαρκὶ τὴν αλουργίδα ὑπὲρ λόγον ὑφαινομένην ἐν ἑαυτῇ μὴ συνορῶμεν. Ο τοῦ ἀνερμηνεύτου μυστηρίου! Ὢ τῆς ἀνεκλαλήτου μητρός! Εν αὐτῇ τὴν ἡμετέραν ἐμορφοῦτο φύσιν ὁ Λόγος, καὶ τῶν πραττομένων ἐκείνη τὸ παράδοξον ἡγνόει· τὸν τῆς σαρκὸς χιτῶνα τῷ Δεσπότῃ παρείχε, καὶ τὰ οἰκεῖα διδοῦσα οὐκ ἠπίστατο ἡ παρέχουσα. Εἰ γὰρ καὶ ἀσφαλῶς τὸ πρᾶγμα κατεί χεν, ἀλλ' ἀρχὴν ἤδη λαμβάνον, τελούμενον ηγνόει· προϊόντι γὰρ τῷ χρόνῳ τοῦτο πρὸς τὸ φανερώτερον προῆλθε, καὶ πρὸς τὸ βεβαιότατον ἐπερείσθη. 'Ηγε τοίνυν τὸ ἔργον ἡ ἀμίαντος Παρθένος, ἐβάδιζε πρὸς τὸ ἱερὸν ἡ ἀδιάβατος χώρα, επορεύετο θείαις ἐλλάμψεσιν ἐν κύκλῳ καταυγαζομένη, καὶ ἀπείρῳ φωτί καταλαμπομένη. Διὸ χαρίτων ἀπολάμπουσα πανταχόθεν ἀκτῖνας, καὶ φαιδροτάτη μὲν τοῖς ὁρῶσιν, αἰδέσιμος δὲ πάσῃ καθίστατο τῇ κτίσει, ἡ πολύφωτος αἴγλη, τὸ πολυαστρον στερέωμα, ὁ ἥλιος, ἐξ οὗ τὸ σῶμα ὁ τῆς δικαιοσύνης ἀνέλαβεν Ηλιος. intuentibus apparebat, tum creaturis universis veIV. Cernere ergo tunc erat reginam in manibus tenentem regia dignitatis insignia, eaque ceu preciosa donaria Deo sacra amplectentem; ut non datur oculis nostris intueri purpuream illam vestem, quam sua ipsius carne omnium regi ac Domino intra se ineffabiliter contexebat. O inenarrabile mysterium! O ineffabilem Matrem! In ipsa Verbum naturæ nostrae formam induebat; ipsa vero prodigium, quod perficiebatur, non noral: præbebat Domino carnis tunicam; et cum sua daret, ipsa, que dabat, hoc idem nesciebat. Etsi enim illa pro certo rem factum iri teneret; tamen initium jam sumpsisse id, quod perficiebatur, ignorabat; hoc siquidem progressu duntaxat temporis plane manifestum evasit, ac prorsus indubiam nactum est certitudinem. Gestabat igitur perfectum cpus Virgo Immaculata, ad templum ibat inaccessa illa sedes incedebat divinis circumquaque refulgens splendoribus, et immensa luce coruscans. Quocirca gratiarum radios undique emittens, Jucidissimus ille splendor, firmamentum illud multiplicibus stellis nitens, ille sol, e quo Sol justitiæ sibi corpus assumpsit, tum fulgentissima se neranda. p Ε΄. Ιετο τοίνυν ταῖς οἰκείαις ἀρεταῖς προτομια λοῦσα, καὶ τὴν ξένην τοῦ τηνικαῦτα ἱερατεύοντας συνομιλίαν μελετῶσα. Καὶ γὰρ προσιωπήσαντος ἤδη τοῦ Ζαχαρίου, Σιμεών τις τῶν ἱερωμένων, την αὐτοῦ λειτουργείαν ἐπλήρου· ὃς ᾔδει μὲν ἐν μέρει V. Pergebat igitur comites habens suas ipsius virtutes, et interim futurum cum co, qui tunc sacerdotii munus obibat, insolitum colloquium secum ipsa perpendebat. Etenim, adempto jam Zacharia nsu lingua, ministerium illius implebat quidam e sacerdotibus nomine Simeon et noverat hic quidem ex parte Virginis mirabilia; non tamen æque ac ille, Zacharias scilicet, qui et multa de ea divinitus edoctus fuerat ac plurimis illius præclaris virtutibus fidem habebat, ac propterea testimonium, cui nullum aliud comparari posset, de illa reddebat. Virgo Maria scilicet, quæ Deo oblata fuerat, ac Deo sacra habebatur. Nescio, an quisquam facile auctori daturus sit, celatum prorsus Virgini fuisse, quando Dei Verbum carnem assumens ad inhabitandum in ea descendit. Sedem seu regionem inaccessam (ἀδιάβατον) intellige quibusvis inimici insidiis. Ideo enim, u Germanus dixit (sup. pag. 565, non prius concepta fuit, quam illam Cherubinis flammeo gladio custodiendam Deus tradiderit. Maud obscurum est, hic ab auctore indigi - tari illum Simeonem, qui deinde, ut sanctus Lucas τὰ τῆς Παρθένου παράδοξα· οὐ μὴν δὲ κατ' ἐκεῖνον, τὸν Ζαχαρίαν λέγω, τὸν πολλὰ μὲν τῶν αὐτῆς μυηθέντα, πλείσταις δὲ ταῖς κρείττοσιν αὐτῆς ἀρεταῖς τὸ πιστὸν ἔχοντα, καὶ διὰ τοῦτο τάς μαρτυρίας ἀσυγκρίτως ποιούμενον. in Evangelico (cap. 1) narrat, Jesum infantem in ulnis suis excepit. Quanquam vero opinio, quæ fert hunc Simeonem sacerdotio insignitum fuisse, exiguis (ut scite monet Franc. Xaverius Patritius, De Evangel. lib. 1, dissert. 26, n. 5) argumentis firmetur, negari tamen non potest, eam antiquissimam esse. Quin imo ad summum sacerdotium cvectum eum fuisse tradunt tum Protevangelium Jacobi (Cap. 24 apud Thilo pag. 271), tumn Evangelium_Nicodemi (cap. 16, apud eumdem Thilo pag. 655 seqq.). Vulgata ferebatur opinio, sacerdotem, qui Mariam triennem a parentibus oblatam excepit,

ORATIO IN SS. DEIPAR.E VISITATIONEM. Τοῦτο τοίνυν ἡ ἀπειρέκακος συννοοῦσα, λογισμούς ή ἀνεκίνει, πῶς ἂν τῷ ἱερεῖ ὁμιλήσειεν· οὐχ ὡς τῶν κατ' αὐτὴν ἀγνώστων ὄντων αὐτῷ, οὐδὲ γὰρ τοῦτο διεσκόπει ἡ πάσης ἐπιδείξεως καθαρά· ἀλλ' ἐπειδὴ ξέν προσδιαλέγεσθαι μέλλουσα ἦν, αἰδοῖ τοῦ ἀσυν ήθους κατεκαλύπτετο. Η γὰρ δὴ τῶν καλῶν αὐτῆς πεῖρα, οὐ τοῖς προτεθεαμένοις καὶ χρονικωτέρα σκέψει τῶν μετεντυγχανόντων μᾶλλον προσεγίνετο, ἀλλὰ καὶ τοῖς ἄλλοις ἀκοῇ προκατελαμβάνετο· οὕτω δὴ προσβάλλουσα τοῖς ὁρῶσιν ἡ τοῦ ἡλίου φωτεινοτέρα νεφέλη, πᾶσι μὲν ἀκατανόητος διέμενε, δυστ θεώρητος δὲ τοῖς νεωστὶ προσεντυγχάνουσιν αὐτῇ ταῖς τῆς χάριτος αἴγλαις καθίστατο. floc itaque cum nosset illa cujusvis malitiæ ne - scia secum ipsa reputabat, quanam ratione sacerdotem allocutura esset; non quod quæ ad ipsam pertinebant, incomperta isti forent; neque enim de hoc soflicita erat pura illa ab omni ostentatione; sed com ignotum hominem alloqui oporteret, rei insolita verecundia suffundebatur. Et sane quod ad præclara ejus introspicienda spectat, non magis ea comperta illi habebant, qui oculis eam conspexerant, et longiori inspectione contemplati fuerant, quam et alii ex auditu perciperent: atque ita dum nubes illa sole lucidior in contuentium aspectum veniret, cujusvis quidem intellectui manebat impervia; ab iis vero, qui primo in ipsam inciderent, ne aspectari quidem ob emicantes gratiæ fulgores facile poterat. Ϛ'. Τούτῳ μὲν τῷ τρόπῳ τὴν τοῦ προσόντος ἱερέως ἐδυσχέραινεν ὁμιλίαν· ὅμως δὲ τῷ συνευδοκοῦντι καὶ τῷ τὸ μυστήριον ἐνεργοῦντι Θεῷ τοὺς λόγους ἀνατιθεμένη, οὕτω προσδιελέγετο· Σὺ, Δέσποτα, λέγουσα, ὡς καὶ τῶν ἤδη φθασάντων εἰς ἐμὲ τὸ πέ ρας ἀγαθωτέρως διῳκονόμησας, ἀκαταγνωστών τα τὴν οἰκέτιν σου διετήρησας, καὶ τὸ τοῦ μέλλοντος δυτάνυστον ἐποπτεύων διευθύνοις. Τῆς σῆς γὰρ ὄντα προμηθείας ἑκάτερα, Κύριε, ὑπὸ σοῦ παρα δόξως ἀποπληροῦνται, ξένην ἔχοντα καὶ τὴν ὕπαρξιν καὶ τὴν ἔκβασιν. Τίς γάρ, ὦ Δημιουργέ μου, τῶν προγεγενημένων δικαίων, τοιούτων και τηλικούτων ἠξίωται τῶν δωρεῶν; Τίς κατάλληλον ἐμοὶ τὴν μέχρι τῆς παρούσης ἐκ βρέφους διαγωγὴν ἐκληρώσατο; Τις πατριαρχῶν κατήκοος παραπλησίως γέγονεν ὑποσχέσεων τοιούτων; Τίνος ὦτα τοιαύτα; ἠνωτίσθησαν ἐπαγγελίας; Μεγάλας μοι δοκῶ καὶ τῷ γένει τὰς εὐεργεσίας του περιγίνεσθαι, Δέσποτα, ξένας τὰς δωρεάς, καινότερα τὰ τέλη· καὶ γὰρ καὶ τὰ προοίμια καινά. Τί ἂν περὶ πάντων τούτων ἀνταποδοίην σοι, Κύριε; Ποίους ευχαριστηρίους έφευ ρίσκουσα λόγους, ἀμείψομαί σε τὸν εὐεργέτην; Ἰδοὺ γὰρ, Κύριε, τῷ σῷ πειθομένη μυστηρίω, τοῖς προκηρυχθεῖσιν ἐφέπομαι πράγμασιν. retribuam? Quæ verba reperire queam, ut promeritas rependam? Ecce nempe tuis, Domine, arcanis Gidem Ζ'. Ἐπεὶ τοίνυν προσεγγίσασαν αὐτὴν ὁ ἱερεὺς κατείδε, τοιαύτας προμηθεὶς τὰς εὐχαριστίας, διεξήει· Ὢ τῶν ὀφθησομένων μοι τήμερον ἀγαθῶν! Ω χαριεστάτης ἡμέρας, ἥτις τὴν τοιαύτην συν ήνεγκεν εὐφροσύνην! " ἐπιδημίας τὸ ὑπὲρ πᾶν κοι μισούσης καλόν! Ὢ Παρθένε, ἡλίκον τὸ περὶ σὲ non alium fuisse quam Zachariam, patrem sancti Precursoris, illumque ea occasione edoctumn divinitus fuisse de beatæ Virginis magnalibus. Hæc quoque pluribus aliis addenda est nomenclationibus, quibus Virgo Deipara exornabatur. Et ista quidem (ἀπειρόκαχος) vim prorsus majorem habet ad omnimodam ejus puritatem celebrandam, quam plures alia, ἄμωμος ν. gr. ἁμίαν τος, ἄμεμπτος, ἀμόλυντος, ἄσπιλος et cat; quippe quæ suam habeant veritatem, liet ii, de quibus prædicantur. turpes in antecessum maculis exstiterint (vid. Ephes. 1, 4, Coloss. 1, 22. et Suicer. aut ν. ἄμεμπτος et ἄμωμος) cum lamen nemo vere ἀπειρέκακος dici queat, qui vei semel labe quapiam VI. Hac itaque ratione ad proximum sacerdotis colloquium addubitabat; simul vero ad Deum, qui in illa sibi complacebat, ac mysterium operabatur, sermonem crigens, bis eum dictis affabatur: Tu, Domine, inquiebat, quemadmodum ea quoque, quæ in me impleta jam sunt, ad prosperum finem pro summa tua bonitate perduxisti, ancillamquə tuam servasti irreprehensam pari itidem benignitate, quidquid ardui dein instet, considerans, fac me dirigas. Cum enim ad providentiam tuam, o Domine, utraque spectent, abs te præter opinionem habent, ut mirum principium juxta ac finem sortiautur. Quis enim, ο Creator meus, quis anti quorum justorum talibus, tamque præclaris donis dignus unquam est habitus? Quis eam sortitus est vitæ rationem, quæ cum vita mea, ab infantia ad præsentem usque diem, comparari queat? Cuinam patriarcharum similiter contigit, ut tam ampla sibi proponerentur? Cujusnam aures hujusmodi promissiones exceperunt? Ingentia, ο Domine, nihi, et generi meo abs te parari video beneficia, dona peregrina, et quæ ad exitum plane novum per· tingant, quippe quorum et primordia plane sunt inaudita. Quid tibi pro hisce omnibus, Domine, gratias agam, vicemque tibi benefactori meo habens, iis, quæ prænuntiata sunt, assentior. VII. Cum itaque accedentem illam sacerdos conspexisset, in gratiarum actiones mente divinitus illustrata sic crumpebat: 0 qualia oculis meis hodierna die contemplanda sunt bona! O diem faustissimam, quæ tantam lætitiam obtulit! O adventum, qui bonum super omne bonum addu - infectus fuerit. Quod vero Virgo Deipara hac s ἀπειροκάκου appellatione antonomastice designetur, id aperte indicat, omnimodam hanc Virginis puritaten peculiari quodam honore suspici a fidelibus consuevisse. Mire hæc congruunt cum iis quæ Isidorus Thessalonicensis habet, in homilia de S. Deiparæ Nativitate (§ 16, Sup. part. I, pag. 255). Proclam mat enim Isidorus, sortitam Deiparam fuisse com - munem hominum conditionem in iis, quæ a reprehensione absunt; Jacobus vero Virginem inducit gratias Deo agentem, quod semet ab iis omnibus, quæ reprehensioni sint obnoxia, integram serva verit.

€67 eit! Quantum in te, ο Virgo, miraculum, quantum θαῦμα, ὅσον τὸ περὶ σὲ μυστήριον! Ακατανόητον ἄρα καὶ ἄφραστον καὶ πάσης διηγήσεως ἐπέκεινα. Ποίοις σε τοίνυν τοῖς προσήκουσι δεξιώσομαι λό γοις; Τίνα περιχαρή σοι προφθέγξομαι τιμήν; Ποιόν σοι ἁρμοδίως διατυπώσω τὸ σέβας; Τίνα προσλαλοῦσαν ἡδύτερον ἐπινοήσας φωνήν, τῇ σῇ γλυκυτάτη προσείπω θέᾳ; Νικᾷ τὸ θαῦμα τὸν λόγον· δεσμεῖ τὴν γλῶτταν τὸ ξένον, οὐ τῶν ἐν σοὶ κρυπτομένων πειρωμένην ἔρευναν· τούτοις γὰρ οὐδὲ προσβαλεῖν τολμᾷ, τὰ δὲ περὶ σὲ κατανοεῖν καὶ ἀγορεύειν ἐθέλειν μόνον. Ταῦτά σου τὴν ἀπόῤῥητον ἐμφαίνει πλοῦτον· ταῦτα τὸν ἐναποκείμενον τεκμηριοί σου θησαυρόν· ἐκ τῶν ἔξω καταπληττόντων τὴν ἔνδον ἀμηχανίαν διασκοποῦμαι· ἐκ τῶν ἀμυδρώς δρωμένων τὴν ἀφανῶς ἀπορουμένην κατανοῦ ματ καριότητα. in te latet mysterium! Omnem utique mentis captum, et omnem vim sermonis excedit, ac super omnem dicendi facultatern extollitur Quibus ergo te congrue excipiam verbis? Quibusnam te gratulabundis vocibus compellem, quure gaudens honore prosequar? Quam tibi apte reverentiam exhibebo? Quosnam excogitem oris sonos suavissimos, ut ad suavissimum aspectum tuum eloqui instituam? Sermonem vincit miraculum: præcludit linguam rei novitas, ne de iis, quæ in te sunt abscondita, disceptare aggrediatur; ad hæc enim ne prope quidem accedere præfidit, sed ea tantum, quæ te circumstant, contemplari et enarrare exopfat. Hæc palam ineffabiles divitias tuas ostendunt; haec thesaurum in te reconditum manifestant; ex exterioribus, quæ stupore percellunt, immensam interiorum magnitudinem percipio ex iis, quæ subobscure cernuntur, prorsus latentem animadverto beatitatem. VIII. O generis nostri fecunditas (72)! Quam exuberanti fructu ditatum illud est! Fertilitatis hujusmodi nobilissimo germine præcelsam angelorum naturam superavit Propaginem istam extendit usque ad mare, et usque ad cœlum suum ipsius palmitem extulit, vitem illam scilicet fructus sine irrigatione gignentem, sancto Spiritu fecundatam, gratiæ ubertate saginatam, racemum nullo præeunte cultu ferentem, e quo dulcedo distillat immortalitatis, e quo mysticæ lætitiæ torrens effunditur, e quo salutare poculum impletum omnes, qui ex eo bibant. incorruptionis munere ditabit. O planta, cœli convexa attingens, quæ sane et ipsos cœlos prætergredietur, et universis intelligentibus virtutibus sublimius ascendet!0 umbrosa arbor, quæ universam naturam rationalem contexit et super omnem, quæ excogitari possit, altitudinem est erecta; e qua plantator recondito plane modo veluti e monte nemoroso orietur, et figuras in finem, ad quem tendunt, veritatis conrahet; cujus qui percipietur fructus, omnibus degustantibus alimentum immortalitatis exsistet. Quinam, ο Virgo, excogitari queant sermones, qui magnalibus tuis congruant? Quæ nova sensa rebus ipsis respondere possint? Quæ inveniri laudes polerunt ad eorum, qui te genuerunt, decus efferendun? O felices tali prole parentes! o fecunditas, quæ cujuslibet creatæ felicitatis assecutionem superat! Huc igitur age, quæ sola prope ad Deum accedis, Habes familiarissimam SS. Patribus sententiam, quæcunque ad Virginem Deiparam pertinent, omnia instar miraculi habenda, ut eorum celsitudinem neque mens cogitando, neque lingua disserendo assequi ea possit. Consonal lac sententia cum iis, quæ a Pe tro Argorum episcopo statui vidimus in homilia in Deipara conceptionem (§ 10, part. 1, p. 136); sterilitatis nempe maledictione laboraverat humana natura, quousque Mariam gignens tandem fructum Deo dignum protulit. Hinc paulo infra videas licet, Virginis parentes laudari, ut tali Η'. Ω τῆς τοῦ γένους εὐφορίας! Εἰς ὅσον τὸν καρπὸν ἐπλεόνασεν! Ὑπερῆρε τὴν τῶν ἀγγέλων εὐ θυνουμένην φύσιν τῷ μεγαλοφυεῖ τῆς καρποφορίας ταύτης βλαστήματι. Εξέτεινε την παραφυάδα ταύτην ἕως θαλάσσης, καὶ ἕως οὐρανοῦ τὸ ἑαυτῆς ἀνἔδωκε κλῆμα, τὴν ἀποτίστως φύουσαν ἄμπελον, τὴν τῷ ἁγίῳ Πνεύματι πυκαζομένην, τὴν πιαινομένην τῇ χάριτι, τὴν τὸν ἀγεώργητον καρποφοροῦσαν βότρυν, ἐξ οὗ τὸ τῆς ἀθανασίας ἀποθλίβεται γλεῦκος, ἀφ' οὗ τὸ τῆς μυστικῆς εὐφροσύνης προχέεται ῥεῖθρον, ἐξ οὗπερ ὁ σωτήριος πληρούμενος κρατήρ, ἀφθαρσίας τοὺς μεθέξοντας εμπλήσει. Ο φυτοῦ τῶν οὐρανίων ἁψίδων εξικνουμένου, ὅπερ αὐτούς τε παρελάσει, καὶ πάσας νοερὰς ὑπερβήσεται δυνάμεις! Ο κατασκίου δένδρου τοῦ πᾶσαν λογικὴν κατακαλύψαντος φύσιν, καὶ παντὸς ὑπερο αρθέντος νοουμένου ὑψώματος! ἐξ οὗπερ ὁ φυτουρ γὸς τῷ συγκεκαλυμμένῳ τρόπῳ, ὡς ἐκ δασέος δρους ἀνατελεῖ, καὶ συστελεῖ τοὺς τύπους εἰς τὴν ἀληθείας κατάπαυσιν· οὗ μεταληφθησόμενος ὁ καρπὸς ἀθανασίας τροφὴ τοῖς μεθέξουσιν ὀφθήσεται. Τίνες, ὦ Παρθένε, τοῖς μεγαλείοις σου συνοίσοντες ἐπινοηθεῖεν λόγοι; Ποῖαι καινοτομούμεναι τοῖς πράγμασιν ἁμιλληθείεν ἔννοιαι; Τίνες ἐγκωμίων ἐφευρέσεις τὸ τῶν γεννησάντων σε διαγορεύσειεν κλέος; ὰ τῆς τούτων εὐτεχνίας! ὢ εὐπαιδίας, πάσης γεννητῆς ὑπεραρθείσης επιτυχίας! Δεῦρο τοίνυν ἡ μόνη πλησίον Θεοῦ, ἡ τῷ τοῦ prole beatissimos, ac nulla satis laude celebrandos. Auctor, uti patet, non modo pro certo habet, Deiparam frucium Deo.gratum fuisse exortam, sed a prima illa origine sua (quod est nobilissimo. rum theologorum scitum) tam præclaris a Deo donis fuisse exornatam, ut ex tunc cœlestibus spiritibus longe præcelleret. Describitur nempe Virgo ceu arbor, quæ languidum humanum genus umbra sua reficiat; ex quo sponte profluit, hanc arborem comm uni languore censeri non posse laborantem, atque adeo primævo vitio immunem esse affirmandam. d by Google

ORATIO IN SS. DEIPARE VISITATIONEM. 50° μυστηρίου διαλάμπουσα κάλλει, ἡ ὑπὲρ πᾶσαν μυ- quæ mysterii splendore refulges, quæ super omρεψικὴν εὐωδίαν, τὴν τοῦ Πνεύματος διαπνέουσα μυρωδίαν· ἧς ἡ τῶν τῆς καθαρότητος ἱματίων ὀσμὴ πᾶσαν καταθέλξει νοητὴν αἴσθησιν, ἧς ὀπίσω τοῦ μύρου θυγατέρες δραμοῦνται βασιλέως, λέγω δή ψυχαί, τὸ ἀρχέτυπον καὶ βασιλικὸν εἶδος διαφυλάττουσαι. Δεῦρο καλὴ ἡ πάλαι καλουμένη, ἧς ἐπιθυμητῶς ἡ παρουσία ποθεῖται, ἣν ἄνωθεν ὁ χορὸς τῶν προφητῶν ἐπικαλεῖται, ἣν ἡ τῶν δικαίων ἐπιζητεῖ συμφωνία περιχαρῶς, ἡ προελπισθεῖσα χαρά, ἡ προκηρυχθεῖσα θυμηδία. Ποῖαι περιχαρείς όμι λίαι τὴν σὴν προϋπαντήσουσιν ἐπιδημίαν; Πᾶσα τῶν ἐπινοουμένων τιμή κατόπιν τῆς ὑπερτίμου σου μεγαλειότητος ἔρχεται, ἐκ τοῦ Δεσπότου μόνου τὴν κατ' ἀξίαν κληρουμένης δόξαν. Θ΄. Οὕτω τοίνυν ἐγγυτέρω τῇ βασιλίδι γενομένη προϋπαντήσας ὁ ἱερεὺς, ἐκ τῶν αὐτῆς ἀχράντων χειρῶν, φέσῳ καὶ χαρᾷ τὴν εἰργασμένην δέχεται πορφύραν, ἣν δὴ περιπτυσσόμενος, εἰκὸς τοιαῦτα προσεφώνει Ο ἔργου τοιαύταις ἀπηρτισμένου ταῖς ἐμμελείαις! ὢ καταπετάσματος τὴν τοῦ Θεοῦ σκηνὴν ἔριθον εἰς τὴν οἰκείαν παρειληφότος σύστασιν! Τί τοιοῦτον ἐν τῷ περιωνύμῳ τούτῳ ναῷ ἀνετέθη τίμιον; Ποῖον οὕτω καθηγιασμένων κειμήλιον ἐν τῇ ἁγίᾳ ταύτῃ καθιερώθη σκηνῇ; Τοῦτο παντός καλλιερήματος σεμνότερον, τοῦτο πάσης θυσίας ἱερώτερον, τοῦτο προσφορᾶς ἀπάσης εὐπροσδεκτότερον, ὑπὲρ τὴν ᾿Αβελ ἀπαρχὴν, ὑπὲρ τὴν ᾿Αβραὰμ ὁλοκαύτωσιν, ὑπὲρ ἅπαν ολοκάρπωμα δικαίων. Ο γὰρ ἐκεῖνοι τυποῦντες προέφερον, νῦν παραδόξως τελούμενον ἐν τῇ παναμώμῳ προσκομιζούσῃ τοῦτο κατανοεῖται. Ι. Ταῦτα προσειπών μεγαλοφώνως, τὰ αὐτῆς ἀνεκήρυξε μεγαλεία "Ο Μαριάμ! ἐμεγάλυνε Κύριος ὁ Θεὸς τὸ ὄνομά σου, καὶ ἔσῃ εὐλογημένη ἐν πάσαις ταῖς γενεαῖς. Θαυμάζοντος καὶ κατα πληττομένου τὸ ῥῆμα, ἐξισταμένου καὶ πρὸς τὸ ἀπόῤῥητον ἀμηχανοῦντος. Τούτῳ γὰρ εἰώθαμεν ἀποροῦντες τῷ θαυμαστικῷ κεχρῆσθαι προσρήματι. Ω, φησὶν, οἷα τὰ περὶ σὲ τελούμενα! Ἐμεγάλυνε Κύριος ὁ Θεὸς τὸ ὄνομά σου· ὑπερύψωσε, φησί, · τὴν δόξαν σου· πάσης ἀοράτου τε καὶ ὁρατῆς ταύτην ὑπερεβίβασε κτίσεως, ἐξῃρημένην ταύτην τῆς ἀνθρωπίνης ἀνέδειξεν, ἀσύγκριτον τῇ ἀγγελικῇ πεποίηκε· μέγα καὶ λεγόμενον πάσῃ νοερᾷ φύσει τὸ σὸν κατεσκεύασεν όνομα· μέγα τοῦτο ἐν Ἀρχαῖς καὶ Εξουσίαις, μέγα εν θρόνοις καὶ Κυριότησι, μέγα καὶ ποθεινὸν ἐν τῷ οἰκείῳ γένει· καὶ οὐκ, Ἐδόξασεν, ἔφη, 30* Cant 1, 3. Auctor manifeste alludit ad illud Canticorum (cap. i, v. 14): Ecce tu pulchra es, amica mea, ecce tu pulchra es. nem unguentorum fragrantiam suavissimum exhalas odorem spiritus, cujus vestimenta, puritas scilicet, spiritalem omnium sensum demulcebit, in cujus unguentorum odorem current filiæ regis sou animæ inquam, quæ archetypam regiamque speciem custodiunt. Veni, quæ olim pulchra es vocala cujus adventus ardenti desiderio concupiscitur, quam jamdiu invitat prophetarum chorus, quam justorum concordes voces magna cum tætitia exquirunt, quæ gaudium jam antea speratum, quæ jucunditas jam olim prænuntiata exsistis Quænam lætissima alloquia adventum tuum primo excipient? Quicunque excogitari possit honos infra tuam jacet magnificentiam, quæ honore quolibet præcelsior est, et a solo Domino gloriam, qua digna est, nanciscitur. IX. Sic igitur Reginæ jam propius accedenti sacerdos occurrens, ex immaculatis ipsius manibus cun timore et gaudio elaboratam accipit purpuram; quam utique cum amplexus teneret, has voces, uti credere fas est, effundebat: O opus, inira concinnitate et elegantia perfeclum! O velainen, quod texturæ suæ opificem sortitum est ipsum Dei tabernaculum (77)! Quid unquam tam pretiosum in celeberrimo hoc templo dedicatum est? Quænam adeo sancta supellex in sancto hoc tabernaculo oblata unquam fuit? Qualibet hoc victima venerabilius est, hoc quovis sacrifcio sanctius, hoc quacunque oblatione acceptius, super Abelis primitias, super Abrahami holocaustum, super quodlibet ab justis oblatum e frugibus munus excellit. Quod enim per ejusmodi oblationes illi præsignabant, nunc mirabiliter perfectum in illibatissima ista, velum hoc afferente, conspicitur. X. flae (Simeon) elata voce profatus, Virginis dein magnalia celebrare instituit: Ο Maria! magnificavit Dominus Deus nomen tuum, et eris benedicla in omnibus generationibus. Hæc demirantis et slupore perculsi sunt verba, hominis qui præ ineffabili portento vix compos est sui, et mente defixus hæret. Tunc enim mirabunda ejusmodi allocutione uti solemus, cum veluti attoniti obstupescimus. Ο qualia, inquit, in te counplentur! Magnifcavit Dominus Deus nomen tuum; superexaltavit, inquit, gloriam tuam; hanc super creaturas omnes invisibiles juxta ac visibiles extulit; hanc omni humana gloria ostendit sublimiorem, hanc angelica incomparabiliter celsiorem effecit; magnum et universis intelligibilibus naturis prædicandum nomen tuom reddidit; magnum idem in Principatibus et Potestatibus, magnum in Thronis et Dominationibus rima in ss. Bibliis recurrere, quæ de Virgine Deipara intelligi debent. Virginem nempe Deiparam, quæ passim Vide constantem Patrum sententiam, plu- apud Patres appellatur Dei tabernaculum.

*671 magnum et desiderabile in tuo honinam genere. ἀλλ', Ἐμεγάλυνεν, ὡς τοῦ ἀνακεχωρηκότος τῆς Et quidem non dixit, Glorificavit, sed, Magnificavit, ἀξίας καὶ τοῦ ἀνερμηνεύτου σημαινομένου ἐντεῦθεν. tanquam si exinde significaretur, ejusmodi hoc nomen esse, quod nec pro merito æstimari, nec ulla ratione explicari possit. ΙΑ΄. Ποῖον δὲ τῆς πολυωνύμου χαρᾶς ἐμεγάλυνε Κύριος ὁ Θεὸς ὄνομα; Ποίαν ταύτης ὑπερεδόξασε προσηγορίαν; Δρα την κυρίαν καὶ ὑποστατικὴν, καὶ τὴν τῶν ὁμοειδῶν ἀριθμῷ καὶ ἰδιότητι διαφέ ρουσαν, ἢ τὴν κοινὴν καὶ εἰδικὴν καὶ πᾶσιν ὁμοτίμως τοῖς αὐτοῦ μεταδιδομένην είδους; Οὐδεμίαν δοκεῖ τῇ ἀληθείᾳ τῶν τοιούτων κλήσεων, ἐμφαίνειν ἐνταῦ θα τὸν λόγον, κἂν τῇ δεδοξασμένη συνεδοξά σθησαν· ἀλλ' ἐνὸν πρότερον εἰπεῖν, ποῖον δὴ λε γόμενον καὶ μεγαλυνόμενον ὄνομα τοῦ Δημιουργού XI. Quale porro est hoc nomen, tam præclari gaudii parens, quod Dominus Deus magnificavit? Quamnam hujus Virginis appellationem tanta gloria Deus cumulavit? Num propriam ac personalem, eam scilicet, quæ illam ab reliquis ejusdem generis et numero et singularibus proprietatibus dis. ‹cernit, an vero communem ac specialem, quæ scilicet pari ratione omnibus ejnsdem speciei individuis communicatur? Nullam reapse harum appellationum videtur hic sermo innuere; quanquain et istz, glorificata illa, simul conglorificatae fue- νοεῖται, ὅπερ αἰώνιον τίθεται καὶ ἅγιον θαυμα rint. Sed liceat præmittere, cujusmodi illud sil, quod et celebrandum et magnificandum intelligitur, Creatoris nomen, quod sane et æternum est, et sanctum et admirabile, et in omnibus gentibus terribile; eadem deinde ratione et de præclarissimi nostri gaudii nomine statuere. Εt sane quidquid divinum est, cum nec mente comprehendi nec verbis efferri queat, nullo, uti patet, nomine significari potest, nullam appellationis impositionem subire. Quoduam igitur est ejus nomen, quod omnium ore glorificatur? Aut undenam, ut imponeretur, accepit? Plane fatentur simul omnes, hoc nomen esse Deus: boc illius et proprium et solum esse creditur. Etsi enim plures divina Scriptura deos nominal; at de ipsis, qui reipsa nihil sunt, 6 tanquam si aliquid essent, ad eorumdem fallaciam redarguendam loquitur. Sic itaque ex hoc ipso, quod same rite discussumn est, intellige, et Virginis nomen plane perspicue deprehendi posse. Quod enim ibi ostendit, magnificandam esse appellationem Dei, hic respondente honoris gloria appellationem innuit Deiparæ. Hoc siquidem solum illius momen, hoc proprium, hoc verum; hoc universe creaturæ magnificant; hoc homines glorificanı ac supra modum benedicunt; hoc in omnibus antea generationibus inauditum; hoc illius tantummodo proprium omnino est, quemadmodum et unius Creatoris proprium est nomen Deus. Et sic quidem de his existimare congruum fuerit. Nunc vero tempus ad historiam nos reverti. στόν τε καὶ φοβερὸν ἐν πᾶσι τοῖς ἔθνεσιν, εἶθ' οὕτω καὶ περὶ τῆς πολυωνύμου χαρᾶς διαλαβεῖν. Δήλον γὰρ ὡς τὸ θεῖον ἀκατανόητόν τε δν καὶ ἄῤῥητον, ἀκατονόμαστον μένει, τὴν τῶν κλήσεων μὴ προς ιέμενον θέσιν. Ποῖον οὖν ἐστιν ὁ πολυθρυλλήτως αὐτοῦ δοξάζεται δνομα; Καὶ πόθεν τοῦτο τὰς ἀφορμές τῆς ἐπιθέσεως είληφε; Πάντως συνομολογεῖται τὸ, Θεός· ὁ καὶ κυρίως αὐτοῦ καὶ μόνως εἶναι πιστεύε ται. Εἰ γὰρ καὶ πλείονας ἡ θεία Γραφή κατονομά ζει θεούς, ἀλλὰ τῶν μὲν οὐκ ὄντων ὡς ὄντων τὸ ἀπατηλόν στηλιτεύει. Οὕτω γὰρ ἐκ τοῦ διευκρινη θέντος νόει, καὶ τὸ τῆς Παρθένου σαφεστάτην έχειν τὴν εὔρεσιν. Ο γὰρ ἐκεῖ τὴν Θεοῦ προσηγορίαν μεγαλυνομένην ἔδειξεν, ἐνταῦθα τῇ καταλλήλῳ τις μωμένη δέξῃ, τὴν τῆς Θεοτόκου καθυποφαίνει κλήσιν. Τοῦτο γὰρ αὐτῇ μόνως ὄνομα, τοῦτο κυρίως, τοῦτο ἀληθῶς· τοῦτο μεγαλύνει ἡ κτίσις· τοῦτο δοξάζοντες ὑπερευλογοῦσιν ἄνθρωποι· τοῦτο ἐν πάσαις οὐκ ὠνομάσθη ταῖς γενεαῖς· τοῦτο μόνης αὐτῆς ἰδιαίτατον, ὥσπερ μόνου τοῦ Δημιουργοῦ τὸ Θεός. Καὶ οὕτω μὲν περὶ τούτων ἁρμόδιον ἡγεῖσθαι. Και ρὸς δὲ ἡμῖν ἐπὶ τὴν ἱστορίαν ἀναδραμεῖν. ΙΒ'. 'Αναστᾶσα γάρ, φησὶ, Μαριὰμ ἐν ταῖς ἡμέραις ταύταις ἐπορεύθη εἰς τὴν ὀρεινὴν μετὰ σπουδῆς. "Ορα τὴν συμφωνίαν τῶν διηγήσεων οὐ γὰρ αὐτὴν ἔφη τὴν ἡμέραν, ἢ μετὰ δευτέραν, καὶ τὴν καθεξῆς ἐκείνης, ἀλλ' ἐν ταύταις, τῷ ἀπ ρίστῳ τοῦ χρόνου τὸ τῆς κατεχούσης Εργασίας αναγ καῖον ἡ τοῦ εὐαγγελίου σημαίνουσα· ὅπερ ἡ ἱστορία διὰ τοῦ συμπληρῶσαι τὸ ἔργον ἐδήλωσεν· ὥστε στο δροτέρᾳ μὲν ἠπείγετο γνώμη πρὸς τὴν Ἐλισάβετ, κατείχετο δὲ τῷ προλελεγμένῳ τρόπῳ. Μίαν δὲ πρός τε τὸν ἱερέα καὶ πρὸς τὴν συγγενίδα τὴν ἄφιξεν ἑκατέρα καθυποδείκνυσι γραφή· ἀπὸ μὲν τοῦ οἰκή ματος Ἰωσὴφ πρὸς τὸν ἱερέα, ἀπὸ δὲ τούτου πρὸς τὸν οἶκον Ζαχαρίου. Διό φησιν ἡ ἱστορία· Χαρὰν δὲ λαλοῦσα Μαριάμ, ἀπῄει πρὸς τὴν συγγενίδα αύ τῆς. XII. Inquit enim: Exsurgens Maria in diebus illis, abiit in montana cum festinatione ". Vide narrationum consonantiam; non enim evangelica narratio dixit, eadem die, aut post diem alteram, aut alia quapiam ex sequentibus, sed in diebus illis, per indefinitum scilicet tempus innuens, Mariam domi instanti opere fuisse necessario detentam: quod quidem alia historia manifesto tradit, ad perficiendum (veli) opus id factum fuisse; adeo ut vehementissimo quidem desiderio ad (invisendam) Elisabeth impelleretur; ratione tamen, quam antea diximus, detineretur. Utraque vero historia simul composita edocet, illam tum ad sacerdotem tum ad cognatam codem se itinere contulisse, videlicet ab ædibus Josephi ad sacerdotem, ab isto vero ad domum Zachariæ. Quocirca historia dicit: Gaudium autem cum percepisset Maria, profecta est ad cognatam suam. * Luc. 1, 59.

ORATIO IN SS. DEIPARÆ VISITATIONEM. Έχαιρε τις συμφώνου, λογιζομένη προρρήσεις. Ἐπειδὴ γὰρ τῇ τοῦ ἱερέως ἀσυνήθει διαλέξει, πρὶν ἐν ὄψεσιν ὀφθῆναι, τὰ τῆς παῤῥησίας ἀφῄρητο, ὑπὲρ ἐλπίδα δὲ ταύτης ἀπώνατο, τῇ παρὰ προσδοκίαν ἔχαιρεν ἐπιτυχία· ἢ μᾶλλον ταύτην εἰληφέναι χαραν Ο λόγος αινίττεται, τὴν μόνην ὄντως χαρὰν, καὶ ᾗ μόνῃ συνήδετο, ἣν μόνην ἐπόθει, καὶ ἣν σωματου μένην ἔνδον κατείχε, τὸν ὑπερούσιον Λόγον, τὸν τῆς χαρᾶς φυτουργόν, τὸν τῆς ἀγαλλιάσεως ταμίαν, τὸ ὑπερπόθητον κάλλος, τὸ ὑπερὸν ὡραῖον ἐγκαλλώπισμα, τὸ μόνον ὀρεκτὸν ἀγαλλίαμα, τὴν ὑπὲρ ἔφεσιν ἡδονὴν, τὴν ἀκόρεστον γλυκύτητα, τὴν ἄλη στον ἐπιθυμίαν, τὸν ἐφετοῖς ἔρωτος τιτρώσκοντα βέ λεσι. Τοῦτον ἡ κεχαριτωμένη λαβοῦσα, τὴν ὑπὲρ ἔννοιαν έχαιρε χαράν. Gaudebat porro concordes secum reputans prædictiones. Cum enim ob insuetum cum sacerdote colloquium omnem fandi libertatem vel antequam in conspectum illius veniret, amisisset, hanc vero supra spem deinde nacla esset, iuexspectato suecessu lætabatur; seu potius gaudium illud historia indicat adeptam eam esse, quod solum vere est gaudium, et quo solo delectabatur, quod solum discupiebat, et quod carne jam indutum intra sinum suum gestabat, supersubstantiale nempe Verbum, primum gaudii auctorem, lætitiæ dispensatorem, pulchritudinem vota quælibet excedentem, ornamentum quamvis venustatem vincens, unica:n appetendam exsultationem, voluptatem omne desiderium superantem, dulcedinem quæ nunquam satietatem affert, jugem ardentium votorum scopum, qui exoptatis amoris jaculis animos sauciat. Hunc cum in se excepisset illa gratia plena, gaudio, quod mentis transcendit captum, exsultabat. ΙΓ΄. 'Αναστᾶσα δέ, φησὶ, Μαριάμ ἐν ταῖς ἡμέγαις ταύταις. Πόθεν ἀνέστη τὸ ἀμετάθετον στήρι γμα, ἡ ἀπάλευτος πόλις, τὸ τῆς ἁγνείας ἑδραίωμα, ἡ βάσις τοῦ ἀνθρωπείου γένους, τὸ τοῦ προπάτορος ἔρεισμα, ὁ τῆς ἀναστάσεως θεμέλιος, ἡ κρητὶς τῆς ἀνακλήσεως, ἡ ῥίζα τῆς χαρᾶς, ἡ ἀπαρχὴ τῆς φύσ σεως, τὸ τεῖχος, ἐν ᾧ τὰ τῆς ἡμῶν ἐπῳκοδομήθη σωτηρίας ερείσματα; Πόθεν τοίνυν ἀνέστη; Ἐκ τοῦ οἰκήματος Ιωσήφ, ἐν ᾧπερ ἀμετακινήτως τῇ ἀρετῇ προήδρευε. Καὶ διὰ τί μή, Ἐξῆλθεν, ἔφη, ἀλλ᾽, Ἀνέστη; Τὴν διηνεκὴ καὶ ἔμμονον αὐτῆς ἡσυ χίαν ὁ σοφώτατος εὐαγγελιστὴς διὰ τούτου ᾐνίξατο. δεν γὰρ ὥσπερ ἡδρασμένη καὶ ἀμετάθετος ἐν τῷ τῆς ὑπομονῆς καὶ ἁγιότητος πεπηγυία θεμελίῳ· μηδὲ τὸ τυχὸν ἄνευ τῆς ἐπειγούσης ανάγκης ἐκ τοῦ καθεστηκότος μεταβαίνουσα. ΙΔ'. Αὕτη τοίνυν ἡ καθάπερ ἐν ἀδύτοις ἐν τῷ οἱ χήματι κρυπτομένη, πρὸς τὸν ἱερέα καὶ πρὸς τὴν ἐρεινὴν σπουδῇ συνέτρεχε, τοιαῦτα τάχα διεξιούσα τῷ λόγῳ· Ἐγώ, φησὶν, ὦ Δέσποτα, τῇ σῇ κυβερνω μένη χάριτι μέχρι τῆς παρούσης ἡλικίας καὶ χρόνου τοῦ ἐνεστῶτος, ἐκ πάντων ἐμαυτὴν ἐπέσχον τῶν, ὅσα διὰ τῶν αἰσθήσεων ἐπινοθεύειν πέφυκε τὴν τοῦ νοῦ καθαρότητα. Οφθαλμοῖς μὲν τὴν τῶν ἀναγκαίων ἀντίληψιν μετρίαν ἐπιτρέπουσα, τὸ θεωρητικόν απ τῶν ἅπαν πρὸς τὴν σὴν ἀνήρτησα μεγαλειότητα. Καθαρὰν δὲ καὶ ἀνέπαφον διατηροῦσα τὴν ἀκοὴν, ἐμφάσεων θείων ἀκροατήριον ταύτην παρεσκεύασα. Χείλη τε καὶ γλῶτταν εἰς τὴν σὴν δοξολογίαν ἀπὸ ασχολοῦσα, τὴν ἀσώματον ἐν σώματι παρεζήλωσα φύσιν. Ὑπ᾿ οὐδενὸς τῶν παρόντων τὸν λογισμὸν παρετράπην· πρὸς γὰρ τὴν σὴν μόνην ἀπησχόλησα τοῦτον μελέτην, ὄργανον ἐμαυτὴν ὑμνολογικών κατεσκεύασα, ὄργανον ἡρμοσμένον τῷ Πνεύματι, ὄργανον τῆς καθαρότητος ενηχοῦν μελωδίαν, τὸ τῶν ἀθλων Δυνάμεων. ανακρουόμενον ᾆσμα, τῇ χει ρουσική δοξολογία συμφθεγγόμενον. Ακόμα τον Plures hic habes sententias, quæ nullatus permittunt, ut Virgo Deipara primavo laborasse vitio existimetur. Quomodo enim fulcimentum esset Japsi primi parentis, si et ipsa lapsa in eodem hieXIII. Etsurgens autem, inquit, Maria in dielus illis. Undenam exsurrexit immotum illud fulcrum, civitas inconcussa, innocentiæ firmanientum, basis. humani generis, primi gentis nostra parentis ful cimentum, novæ erectionis sustentaculum, repararationis omnium fundamentum. gaudii radix, naturæ totius primitiæ, murus, super quem inædificata salutis nostræ firmitas innititur? Unde ergo exsurrexit? Ex Josephi domo, in qua sane sua ipsam virtus constantissime detinebat. At vere quam ob rem non dixit, Egressa est, sed, Exsurτexit? Jugem scilicet et constantera illius quietem sapientissimus evangelista per hac significare voluit. Nam stabilita quodammodo et immota super fundamentum patientiæ et sanctitatis defixa consistebat; neque forsitan eitra impellentem necessitatem ab instituto suo discedebat. XIV. Quæ ergo in domicilio suo veluti in sacrario abscondita solebat maneve, ad sacerdotem: et in montana cum festinatione se conferebat, hisce facile vocibus Deum alloquens: Ego, inquiebat, ο Domine, tua me gratia gubernante, ad hanc usque ætatem et ad præsentem diem ab iis omnibus me custodivi, quæcumque ad corrumpendam per sensus puritatem mentis sunt idonea. Et oculis quidem concedebam ut, ubi opus esset, cernerent; sed quantacunque videndi vis inerat, totam ad magnificentiam tuam contemplandam erexi. Aures porro puras illibatasque servans, paratas habebam ad divinarum rerum explicationem excipiendam. Tum labia tum Kinguam in te collaudando assidue exercens, incorporeas naturas. in corpore studebam æmulari. Nulla unquam terrenarum rerum, meam a te mentem avertit: ad unam enim tui. contemplationem jugiter eam intendere consuevi, organum memetipsam exhibens tuis laudibus resonans, organum a sancto Spiritu ad supernas harmonias aptatum, organum suavissimes puritatis rebat luto? Quomodo nova erectionis sustentaculum. si cum alris jacebat, et cum aliis erat erigenda? Quomodo reparationis omnium fundamentum, communi omnium involvebatur ruina?

ἔνδον τὸν σὸν ἐπιφερομένη πόθον, ἀδιαλείπτως τὰ τῆς αὐτοῦ ἀγάπης προβάλλομαι ῥήματα. Οὗτος συν ηυξήθη τῷ σώματι, οὗτος συνακμάζει τῇ διανοίᾳ, τούτῳ ἡ ψυχὴ προσφυομένη τὴν ἀκατάπαυστον ὑμνολογίαν διαπλέκει. Φῶς γὰρ εἴ, Δέσποτα, φῶς τὸ μόνω; γλυκύτατον· φῶς τὸ ἀσυγκρίτως ποθούμενον· φῶς τὸ ἀχρόνως νοούμενον· φῶς τὸ μὴ τεμνόμενον χρόνῳ· φῶς τὸ καταλάμπον ἐν τῇ ἁγνείᾳ μου· φῶς τὸ κατευθύνον τὰς ὁδούς μου· φῶς ὅπερ διὰ τῶν παρ ραδόξων μηνυμάτων ὑπεδεξάμην, ὅπερ διὰ τῆς χα ρᾶς κατεπλουτίσθην· τὸ παντὸς ἐπέκεινα γλυκα - σμοῦ, τὸ πάσης φωτοφανείας αἴτιον· τοῦτο νῦν ὡς λύχνον κατέχουσα, καὶ ὡς ἀσφαλέστατον φύλακα φέρουσα, πρὸς ἀσυνήθεις στέλλομαι πορείας. coucentus modulans, quod coelestium Virtutum ἔχουσα τὴν ἔφεσιν, ἄληκτον διετήρησα τὴν αἴνεσιν, canticis respondet, quod cherubicis gloriæ quæ carminibus concinit. Insatiabili tui ardens desiderio, indesinenter prosequor laudationem tuam; amore lui cor saucium intus gerens, in verba amoris incessanter erumpo. Hic amor mihi cum corpore succrevit, hic cum mente adolevit; cum hoc simul congenita anima mea hymnodiam intermitti nesciam pertexit. Lux enim es, Donine; lux undequaque suavissima; lux citra omnem comparationem desiderabilis; lux quæ citra temporum spatia intelligitur; lux quæ temporis vicibus non subditur; lux in innocentia mea refulgens; lux dirigens gressus meos; lux, quam per admirandum illum nuntium in me excepi qua multo cum gaudio locupletata sum; quæ omnem nis origo est; hanc modo ceu lampadem tenens, et ceu fidelissimum custodem mecum habens, insuetis me itineribus committo. XV. Cernere ergo tunc erat immaculatam illam e loco in locum transeuntem, et jugi incessu gressus alternantem, subjectumque solum vestigiis suis puritate perfundentem. Ο terra illa, quæ impressa purissimorum illius (gressuum signa excepit! O quis expeditam mihi viam ad veneranda illa loca præbeat? Quis mihi tribuat tantum virium, ut illuc appellens desiderium meum explean, ut terram illam deosculer, quam immaculatissimi illi pedes calcaverunt, in qua illibatissimi illius incessus relicta sunt vestigia (81)? Ut humum illam apprehendens, et oculis et ori apponam, meosque seusus omnes sanctificem, eamdemque in sinu meo ceu pretiosissimum thesaurum recondam? XVI, Ecce enim creaturæ omnes illi per medium transeunti obviam veluti occurrentes, gratulabundis latisque illam vocibus excipiunt. Et terra quidem, tanquam proprio in primis germine superbiens, ita propemodum exclamat: En floridissimus ramus meus; ecce fertilitatis meæ fructus, exuberantes ubertatis meæ divitiæ, ubertatis et benedictionis fecundissima feracitas per quam a danınatione ferendi spinas eripiar, per quam a tribulorum asperitate liberabor. Ipsa est oblatio mea, per quam a maculis abstergar et mundabor et quæ idolorum nidoribus ante polluta, et impiis lavacris contamiNihil sane præclarius ad sanctitatem prinæ origini Virginis coævam prædicandam dici poterat: si enim cum vehementissimo Dei amore beata Deiparæ anima congenita est, divinamque charitatem non secus ac ex communi theologorum sententia angelici spiritus et primi parentes, simul cum natura accepit; semper ergo sancta fuit, semperque Deo dilectissima; nec tartareus tyrannus hanc animam sibi olim fuisse sedem, jactare uperbus potest. Hæc verba, ut puto, ab Isidoro vel incogitante extorsit communis omnium sententia, quæ non modo tenet divinum Verbum incarnatum ex tunc fuisse, cum illud inter Gabrielem ac Virginem colloquium habebatur, sed uti certum habet, id beatae Deiparæ ignotum non fuisse. qua quidem sententia, ut vidiinus (sup. § 1V, pag. 479) discessisse Auctor videtur, et huic præivisse dixeris Chryvincit dulcedinem, quæ cujusvis illuminatioΙΕ΄. Ην τοίνυν τότε καθορᾷν τόπους μεταμείβου σαν τὴν ἄχραντον, συνεχή τε μεταποιοῦσαν βήματα, καὶ τοῖς οἰκείος τὸ ἔδαφος καθαγνίζουσαν ίχνεσιν. Ὢ γῆς ἐκείνης, ἥτις τῶν ἀμώμων αὐτῆς ἰχνῶν τοὺς τύπους ἐδέξατο! ὢ τίς ἂν ἀκώλυτόν μοι παρά σχοι τὴν εἰς ἐκείνους τοὺς σεβασμίους τόπους ἄρ ιξιν; Τίς ἄν μοι δοίη περιουσίαν δυνάμεως, ὥστε τὰ ἐκεῖσε κατειληφότι τῆς ἐπιθυμίας ἐμφορηθῆναι, ὥστε τὴν γῆν ἐκείνην περιπτύξασθαι, ἐφ᾽ ἣν οἱ πανάχραν τοι πόδες ἐπέβησαν ἐκεῖνοι, ἐφ᾽ ἧς τὰ πανάσπιλα διεσημάνθησαν βήματα; Ὥστε τὸν χοῦν ἐκεῖνον ἀναλεξαμένῳ, ὀφθαλμοῖς ἐπιθεῖναι καὶ στόματι, καὶ πᾶσαν αἴσθησιν καθαγιάσαι, καὶ ὡς πολύτιμον θησ σαυρὸν ἐγκολπώσασθαι τοῦτον. ΙΖ΄. Ἰδοὺ γὰρ μεσοπορούσῃ ταύτῃ ἡ κτίσις πᾶσα προϋπαντῶσα, τοῖς χαριστηρίοις προσεπιδεξιοῦται λόγοις. Γῆ μὲν, ὡς οἰκείῳ πρώτως τεμνυνομένη βλαστήματι, τοιαῦτα σχεδὸν ἐπιβοᾶται· Ἰδοὺ τὸ ἀνθηρότατόν μου στέλεχος· ἰδοὺ τῆς εὐφορίας μου ὁ καρπὸς, ὁ ἄφθονος τῆς ἐμῆς εὐθηνίας πλοῦτος, ἡ τῆς εὐθηνίας καὶ εὐλογίας καρποφορία, δι' ἧς τῆς τῶν ἀκανθῶν ἀπαλλαγήσομαι καταδίκης, δι' ἧς τῆς τῶν τριβόλων ἐλευθερωθήσομαι τραχύτης τος. Αὕτη ἐστὶν ἡ ἐμὴ προσφορά, δι' ἧς ἀποσμη χθήσομαί τε καὶ καθαρισθήσομαι, καὶ μυστικῆς θυσιαστήριον χρηματίσω θυσίας· ἡ ταῖς εἰδωλικαῖς μιας sostomum, ubi scribit (in l's. 49, n. 1): Nec ipsa Virgo, quæ eum utero gestabat, noverat arcanum mysterii. Οὐδὲ αὐτὴ ἡ κυοφοροῦσα Παρθένος ᾔδει τοῦ μυστηρίου τὸ ἀπόῤῥητον. Videsis, quoniodo prærogativa, quæ maxime in Virgine enitebat, atque adeo præ reliquis observabatur fidelium mentibus, easque percellebat vebementer, puritas est illa singularissima, quæ circumstantia omnia veluti sanctificabat. Habes hic, quid sit feracitas, de qua terra hæc nostra gloriatur. Quæ nempe nihil præterquam spinas ac tribulos dederat, tandem floridissimum ramum protulit, cum Mariam progenuit. Quæ pro fecto sententia, nisi ad hominum ortum eumque maxime referatur, plane, uti patet, falsa esset. Oblatio, per quam maculæ emundentur, non potest, uti manifestum est, iisdem maculis fœda censeri.

ORATIO IN SS. DEIPARÆ VISITATIONEM. Ipsa est, per quam ab abominationibus liberata, domus expiationum conspiciar. Ipsa illum infert, qui me ab humani generis delictis exonerabit. Ipsa corpore indutum eum gestat, qui grave peccati onus a me tollit, qui super nihilum fundamenta mea collocavit, qui proprio pugillo amplitudinem meam complectitur, qui aquis me veluti fasciis circumdat, et me perenniter continet. Ipsa est virga, incorruptionis flore fœta, e qua tanquam e calice hic prodiens, erroris procul abiget insuavitatem, et gratiæ fragrantiam exhalabit. O propaginem meam! O sinum, in quo hæc planta ad maturitatem venit; e qua progerminans immortalitatis fructus, filiorum meorum sterilitatem in fructifeνομένη κνίσσαις, καὶ ἀνοσίοις καταχραινομένη λύ- nata eram, jam mystici sacrificii altare evadam. θροις. Αὕτη ἐστί, δι' ἧς τῶν βδελυγμάτων ἀπαλλατ τομένη, ἐξιλασμάτων χωρίον ὀφθήσομαι. Αὕτη τὸν ἀποφορτίζοντά με τῶν ἀνθρωπίνων πλημμελημάτων ἐπιφέρει. Αὕτη τὸν ἀφαιρούμενον ἐξ ἐμοῦ τὸ τῆς ἁμαρτίας ἄχθος, σωματούμενον βαστάζει, τὸν ἐπ' οὐδενὶ τοὺς ἐμοὺς καθιδρύσαντα θεμελίους, τὸν ἰδίᾳ δρακὶ τὸν ἐμὸν περιγράψαντα γῦρον, τὸν ὕδασι με σπαργανοῦντα, καὶ εἰσαεὶ διακρατοῦντα. Αὕτη ἐστὶν ἡ ῥάβδος, ἡ τὸ τῆς ἀφθαρσίας ἄνθος ὠδίνουσα, (ἐξ) ἧς, ὥσπερ ἐκ καλύκων προκύψαν, τὸ ἀηδὲς τῆς πλά νης ἀποσοβήσει, καὶ τὴν τῆς χάριτος ὀσμὴν διαπνεύ σει. Ω τῆς ἐμῆς παραφυάδος! ὦ κόλπων, ἐν οἷς τοῦτο· τὸ φυτὸν ἡδρύνθη· ἐξ οὗ προϊὼν ὁ τῆς ἀθανασίας καρπὸς, τὴν τῶν ἐμῶν τέκνων ἀκαρπίαν εἰς καρπο φόρον εὐσέβειαν μεταποιήσει, οὗ ὁ λόγος ἐν τοῖς πέρασι διασπαρείς, εἰς ἑκατὸν ἐπιδώσει τὴν εὐφορίαν, πολύχουν ἀποθήσει τὴν γεωργίαν. Ὢ τῶν ἐμῶν πεδίων εὐωδέστατον κρίνον, ὅπερ τῷ τῆς καθαρότητος μύρῳ πάσας τὰς ψυχικὰς περιπνεύσει κηλίδας. Σὺ εἶ ἡ εὐωδία· σὺ εἶ ἡ τοῖς τῶν ἀρετῶν ἀρώμασι τὸ ἐμὸν μυρίζουσα πλήρωμα· ἡ ἀθόλωτος πηγή, ἐξ ἧς, ὡς στα γόνες ὑετοῦ, αἱ τῶν χαρίτων ἐπιστάζουσαι ρανίδες, τὸ ἐμὸν πιαίνουσι πρόσωπον, τὰ τῆς ἐμῆς τερπνό τητος καταρδεύουσιν ὡραῖα· ἡ λαμπάς, ἡ τὸν ἐμὸν φωτίζουσα κύκλον, ἡ τὰς ἡλιακὰς ὑπερνικῶτα φαιδρότητας, ἡ ὑπὲρ τὸν οὐρανὸν ἀφιεῖσα τὰς ἀκτῖνας, δι' ἧς τὰ τούτου ὑπερ ρα κάλλη· ἐκεῖνος μὲν γὰρ τοῖς οἰκείοις λαμπρυνόμενος επαγάλλεται φωστῆρσιν· ἐγὼ δὲ ὑπὲρ ἐκεῖνόν σε κατέχουσα, σεμνοτέρα τῆς αὐτοῦ διακοσμήσεως δείκνυμαι· ἐκεῖνος τῷ γεγενημένῳ καταγλαΐζεται φωτὶ, ἐγὼ τῷ γενετ στουργῷ διὰ τοῦ ἐπιδημήσαντι, κατασεμνύνομαι ἐκεῖνος τοῖς ποιήμασιν, ἐγὼ τῷ ποιητῇ περικαλλύνομαι· ἐκεῖνος ἀποσκιαζομένῳ καὶ δυομένῳ καταυγάζεται Ηλίῳ, ἐγὼ δὲ τῷ τῆς δικαιοσύνης ἀνεσπέρῳ καὶ ἀδύτῳ ἡλίῳ, δι' οὗ κἀκεῖνος τὸ εἶναι εἴληφεν, ἐπαίρομαί τε καὶ καταλάμπομαι, όχημά σε τούτου περιφέρουσα, τὴν τὸ μυριοπλάσιον τῶν ἀγγέλων ὑπερέχουσαν ἅρμα, τὴν χερουβικὴν παστάδα, την σεραφικὴν λαβίδα, τὸν θρόνον τὸν βασιλικόν, τὸ ὑπερουράνιον παλάτιον. Ο πίσαι τῶν ἐμῶν αὐχημάτων αἱ ἀφορμαί! Ὢ τοῦ ἐμοῦ καυχήματος αἰτία! Ἐπαγάλλομαί σοι, ἐπιτέρπομαι τῇ δόξῃ σου, ἐπισεμνύνομαί σοι ὡς οἰκείῳ βλαστήματι. Καθαίρομαι τῶν ἀνθρωπίνων μολυσμῶν " ἐπὶ νῶτά σε φέρουσα· ἁγιάζομαι τοῖς ἀχράντοις καὶ τιμίοις σου βήμασιν· εὐωδιάζομαι τῷ τῆς και θαρότητός σου μύρῳ· σκιρτῶ ἐπὶ σοὶ, παῤῥησιάζο μαι διὰ σὲ, καὶ ἡ σὺν ἐμοὶ πᾶσα διακόσμησις. rami pietatem commutabit; et cujus verbum, in omnibus finibus terræ disseminatum, in centuplum augebit ubertatem, excultique soli labores multiplici cumulabit usura! O agrorum meorum suaveolentissimum lilium, quod puritatis suae unguentum omnibus animarum ulceribus affundet! Τα suavissimus es odor: tu es, quæ virtutum tuarum aromatibus totum mei ambitum aspergis: tu fons es illimis, e qua, tanquam imbrium stillæ, defluentes gratiarum guttæ faciem meam pingui ubertate fecundant, et jucundam venustatem meam irrigant: tu es lampas, quæ me per universuin circuitum illuminas, quæ solares longe vincis fulgores, quæ radios tuos super ipsos cœlos expandis, et per quam his quoque pulchritudine antecello; et hi quidem propriis illustrati luminaribus sese magnifice ostentant; ego vero præ illis cum te possideam, quovis eorum ornatu magnificentior appareo; illi genita luce exornantur, ast ego generationis auctore per te adveniente condecoror: illi facturis nobilitantur, ego autem factore: illi sole illuminantur, qui et nubibus obumbratur, et occasum subit, at ego Sole justitiæ, qui neque vesperam neque occasum novit, per quem et ille accepit ut esset, et glorioret resplendeo, quippe te gesto, quæ illius es vehiculum, que infinito intervallo angelorum currum superemines quæ thalamus cherubicus, quæ forceps seraphica, quæ regius thronus, quæ cœlis sublimius palatium exsistis. O quot et quantæ mibi gloriandi causa! O gloriæ meæ auctrix! In te memet effero, gloria tua oblector, te tanquam germine neo proprio superbio. Te dorso meo ferens, ab humanis inquinamentis emundor sanctificor immaculatis et honorandis tuis gressibus; suavi odore perſundor a puritatis tuæ unguento; in te exsulto, propter te fiduciam sumo, et mecum omnes creaturarum ordines. ΙΖ΄. Οὕτως ὑπὸ πάντων ἡ τῶν ἁπάντων δοξαζομένη Quænam enimvero laus esset sinus B. Annæ, siquidem hæc planta, quod ad originem spectat inde deductam, vitiata fuisset? Imagine paulo diversa eamdem expressam babes sententiam. Nisi enim Deiparam gloriosam communi originis vitio exemptam statuas, non suaveolentissimum tibi parebit Jilium, cujus unXVII. Sic omnium Domina, ab omnibus gloriaguentum ulceribus aliorum sit medela; sed et ipsa eodem ulcere fœtere dicenda erit. Deus in sacris Litteris cherubicis humeris veluti quodam curru invectus describi solet. Nisi Deiparam vitio quovis immunem affirmes, illius non secus atque aliorum inquinamentis terra deturpata pari jure diceretur.

cala, iter suum confecit. Quocirca (Evangelista), Abiit, inquit "", in montana cum festinatione, n civitatem Juda; et intravit in domum Zachariæ, et salutavit Elisabeth. riæ Ει factum est, subditos, ut audirit salutationem Maria Elisabeth, exsultavit infans in utero ejus.Ειfαctum est, inquis; quid factum est? Novum prorsus, et admirandum, et a naturæ ordine alienum. Sola - vox, ut prolata est, naturæ leges innovavit: sonitus salutationis auribus insonuit, quæ vocem audire non poterant; vox virginalis, virtute illius, qui in Virgine inhabitabat, infantem materno adhuc utero inclusum excussit. Ut audivit, inquit, Elisabeth, verbum ingrediebatur in aures, et gratia foetum uteri commovebat. Vox operabatur, et addebatur virtus. Ο verborum vim! Exsultavit infans in utero ejus. Persensit præsentiam Domini, immaculate illius voces audivit, Creatorem, qui hanc movebat, agnovit, et saltibus suis hæc matri suae propemodum loquebatur: Δέσποινα, τὰ τῆς πορείας διήνυσε. Διό φησιν Επορεύθη εἰς τὴν ὀρεινὴν μετὰ σπουδῆς εἰς πόλιν Ιούδα, καὶ εἰσῆλθεν εἰς τὸν οἶκον Ζαχα ρίου, καὶ ἡσπάσατο τὴν Ἐλισάβετ. Καὶ ἐγένετο, φησὶν, ὡς ἤκουσεν ἡ Ἐλισάβετ τὸν ἀσπασμὸν τῆς Μαρίας, ἐσκίρτησε τὸ βρέφος ἐν τῇ κοιλίᾳ αὐτῆς. — Καὶ ἐγένετο, φησί· τί ἐγένετο; Καινὸν καὶ παράδοξον, καὶ τῆς φύσεως ἀλλότριον. Φωνὴ μόνη εξενεχθεῖσα τοὺς ταύτης και νοτόμησεν ὅρους· ἦχος ἀσπασμοῦ εἰς τὴν ἀνεπίδε στον φωνῆς ἐνήχησεν ἀκοὴν· φθόγγος παρθενικός, δυνάμει τοῦ ἐνοικοῦντος, τὸ ἐγγάστριον διεδύνη σε βρέφος. Ως ἤκουσε, φησίν, ἡ Ἐλισάβετ, ὁ λύσ γος ἐν τοῖς ὠσὶν εἰσέδυ, καὶ ἡ χάρις τὸ ἔμβρυον ἐκίνει· ἡ φωνὴ ἐνηργεῖτο, καὶ ἡ δύναμις ἐδείαι οὔτο. Ὢ ἰσχύος ῥημάτων! Εσκίρτησε τὸ βρέφος ἐν τῇ κοιλίᾳ αὐτῆς. σθη τῆς Δεσποτικής παρου σίας, ἤκουσε τῆς ἀκηράτου φωνῆς, ἔγνω τὴν Δημιουργὸν ταύτην κινοῦντα, καὶ σχεδόν διὰ τῶν σκιρτημάτων τοιαῦτα τῇ μητρὶ προσεφώνει. XVIII. Anteverte, o mater, præveni festina, præ· curre obviam ferenti Creatorem incarnatum. In ipsa Doninus, tanquam in coelesti throno, advehitur. Hic naturam innovat; hic res immutat. Præsentiam ejus ferre silentio non valeo; non possum non prædicare eum, qui me ad boc excitavit, ad quod præordinatus fui. Usumfructum ferre festino, quippe qui, et predictum est (a prophetis), pra destinatus fui, ut essem vox clamantis, et propterea ad ministerium meum explendum impellor. Ne ergo cuncteris, o mater; commoda nrihi vocem, ut vitam deprædicem; supple meæ loquendi impotentiæ, ne constitutis partus legibus vin inferam; ne committas cunctatione tua, ut nova partus ratio tibi contingat; ne velis, gratiarum actiones differens, naturæ leges cernere immutatas: ego sane hujus claustra cogor perrumpere, terminos ejusdem transilire compellor; non patienter hos ille perfert, qui naturam immulat; qui ordinem constituit, is ordinem solvit. Ipsa in te habes certam rerum fidem; emortua enim membra tua ipsa ad generandum viventem corroboravit, arefactæque naturæ ubertatem jussu suo contulit. Iste, qui in utero impolluto factus est infans, in uteris maternis infantes format: hie naturam elingit: οὗτος τοὺς χαρακτῆρας ἐξεικονίζει· οὗτος δημιουρ hic lineamenta configurat: hic animas creat: hie seminalem substantiam in ossa et nervos et carnes effingit; hic artus compagine jungit, solubili eos vinculo colligans, insetutos tamen sua providentia conservans; hic in lace fœtus educit, et animæ potentias intellectuali rationis luce irradiat. Ejus ergo adventum honorificis 'excipe verbis: excipe corpore indutum eum ipsum, qui divinitate sva implet universa. ΙΗ'. Πρόφθασον, ὦ μήτερ, πρόδραμε συντόνως, προϋπάντησον τῇ τὸν Δημιουργὸν ἐπιφερούσῃ των ματούμενον. Ο Δεσπότης ἐν ταύτῃ, ὡς ἐν οὐρανίω ἐποχεῖται θρόνῳ. Οὗτος τάς φύσεις καινοτομεί οὗτος τὰ πράγματα μεταπλάττει. Οὐ στέγω σιωπῇ τὴν αὐτοῦ παρουσίαν ἄγειν· οὐ φέρω μή κηρύττειν τὸν εἰς τοῦτό με παραγαγόντα, εἰς ὅπερ προετάγην. Σπεύδω χρησιμεύειν, φωνὴ βοῶντος προορισθεὶς ἐμηνύθην, καὶ διὰ τοῦ ο πρὸς τὴν διακονίαν ἐπείγομαι. Μὴ μέλλε τοίνυν, ὦ μῆτερ· χρῆσον ἐμοὶ Ο Μή· τὴν φωνὴν ἵνα κηρύξω την ζωήν· πλήρωσον τὴν τοῦ λόγου χρείαν, ἵνα μὴ τὸ τῆς ὠδῖνος ἀναγκαῖον βιάσωμαι· μὴ καινοτομηθῆναι τῇ ὑπερ θέσει, τὸν τόκον ἐάσῃς· μὴ τὴν εὐχαριστίαν ἀναβαλλομένη, τὴν φύσιν κατίδης μεταβαλλομένην· διαρ δῆξαι τὰ αὐτῆς καταναγκάζομαι κλείθρα, ὑπερβή ναι τοὺς ὅρους ἐπείγομαι· οὐκ ἀναμένει τούτους δ μεταπλάττων τὴν φύσιν, λύει τὴν τάξιν ὁ ταύτην συνδήσας. Έχεις ἐν ἑαυτῇ τὴν τῶν πραγμάτων ἀν σφάλειαν· νενεκρωμένα σου τα μέλη πρὸς ζωοτοκίαν αὐτὸς ἐνίσχυσεν, ἐξηραμένην τὴν φύσιν τῷ οἰκείῳ κατεπίανε προστάγματι. Οὗτος, ὁ ἐν ἀχράντῳ βρεφουργούμενος κοιλίᾳ, ἐν ταῖς μητρῴαις κοιλίαις τὰ βρέφη διαπλάττει· οὗτος διαμορφο! τὴν φύσιν· XIX. At prius laudes in eam confer, quæ illum suo sinu gestat: venerare ceu reginam illud naturæ nostræ decus; acclamationem huic generis ** Luc. 1, 39, 40. ss Ibid. 31. σε Joan. 1, 23. γεῖ τὰς ψυχάς· οὗτος τὴν ἐπίῤῥυτον οὐσίαν εἰς ὀστᾶ καὶ νεῦρα καὶ σάρκας συμπήγνυσιν· οὗτος τὰς ἀρ μονίας διαρθροῖ, καὶ λελυμένῳ ταύτας δεσμῷ συν δέων, καὶ ἀλύτους τῇ οἰκείᾳ συντηρῶν προνοία οὗτος εἰς φῶς τὰς ὠδῖνας ἐξάγει, καὶ τῷ νοητῷ τοῦ λόγου φωτὶ τὰς ψυχικὰς δυνάμεις καταφαιδρύ νει. Υπόδεξαι τοίνυν σὺν εὐφημίᾳ τὴν αὐτοῦ παρ ουσίαν· ὑπόδεξαι σωματικῶς τὸν θεῖκῶς πλη ροῦντα τὰ σύμπαντα. ΙΘ'. Εἰπὲ πρότερον τὰ τῆς κυοφορούσης αὐτὸν ἐγκώμια· προσκύνησον ὡς βασιλίδα τὸ τῆς φύσεως ἐγκαλλώπισμα· πλέξον εἰσίδιον τὴν εὐφημίαν τῇ

ORATIO IN SS. DEIPARE VISITATIONEM. τοῦ γένους εὐλογίᾳ· ἄρμοσον τοὺς κατ' ἀξίαν ἐπαί- humani benedictioni plecte festivam, qua ejus graνους τῇ πάσης τιμῆς ὑπεραξίς. Ὑπόδεξαι τὸ ὑπερουράνιον τοῦ Βασιλέως τῶν ἀγγέλων παλάτιον, τὴν νοητὴν καὶ ὑπερκόσμιον παστάδα, ἐφ᾽ ᾖπερ αὐτὸς ὁ Δημιουργὸς ἑαυτῷ τὴν τῆς σαρκὸς ταχύτητα μνηστεύεται, ἐν ᾗ τὸ τῆς οἰκονομίας τελεσιουργεί ται μυστήριον. Περίπτεξαι τὴν φωτεινὴν νεφέλην, ἣν ὁ τῆς δικαιοσύνης περιβεβλημένος ἥλιος τὸ τῆς σαρκὸς οὐσιοῦται περιβόλαιον· ἐξ ἧς τὴν φύσιν ένα δυσάμενος, τοὺς τῆς ἀρᾶς ἀπαμφιάσει χιτῶνας τοὺς προπάτορας. Αὕτη ἐστίν, ὦ μήτερ, δι' ἧς αἱ τῶν ὠδίνων λύονται λύπαι· δι' ἧς τὰ τῶν προγόνων ἀφαιροῦνται δάκρυα. Αὕτη ἐστὶν ἡ τῆς εὐλογίας ἀπαρχή, ἡ τῆς εὐφροσύνης πρόξενος. Συνεισάγαγε τὴν χάριν τῇ τοιαύτης εἰσόδῳ· ταμίευσαι τὴν χαρὰν τῇ ταύτης ὑποδοχῇ· χαρᾶς τοὺς ὑποδεχομένους ἀνταμείβεται δωρεαίς. Ταύτην οἰκείαν ποιησάμενος πύλην ὁ Δεσπότης, εἴσοδον τῶν οὐρανῶν προσθήσε ται, θύραν ἐν παραδείσῳ καθυπερείσει. Αὕτη τῶν χερουβικῶν ὑπερετέθη θρόνων· αὕτη τῶν νοερών ὑπερεδοξάσθη ταγμάτων. Αὕτη ευρυχωροτέρα τῶν οὐρανῶν ἐχρημάτισε σκηνή· αὕτη λαμπροτέρας ἡλίου τὰς ἀκτῖνας ἐκπέμπει· αὕτη φαιδροτέρας τὰς μαρμαρυγὰς ἀποστίλβει. Αὕτη τὸ ἀκαλλὲς ἐγκαλλωπίζει τῆς φύσεως, καὶ τὴν ἐκ παραβάσεως προσγενομένην ἀδοξίαν τῷ οἰκείῳ δοξάζει τόκῳ. Κ΄. Ταῦτα σχεδὸν τοῖς σκιρτήμασι τοῦ Ἰωάννου βοῶντος, καὶ ἡ Ἐλισάβετ ὑπὸ τῆς αὐτῆς ἐμπνευσθεῖσα χάριτος, ἐνάρθρῳ φωνῇ τὴν ἄναρθρον εὐχα. ριστίαν ἐδημοσίευσε, καὶ τὸ σχῆμα τοῦ τόκου τῷ φθόγγῳ τοῦ λόγου καθυπέφηνεν. Επλήσθη γάρ, φησί, Πνεύματος ἁγίου ἡ Ἐλισάβετ, καὶ ἀνε βόησε φωνῇ μεγάλῃ, καὶ εἶπεν· Εὐλογημένη σύ ἐν γυναιξὶ, καὶ εὐλογημένος ὁ καρπὸς τῆς κοιλίας σου. Καὶ πόθεν μοι τοῦτο, ἵνα ἔλθῃ ἡ Μή. τηρ τοῦ Κυρίου μου πρός με; 'Ανεξία μὲν γὰρ, φησὶν, ἐγὼ τῆς τοιαύτης ὑποδοχῆς καθέστηκα· παρ' ἐλπίδα τὸ πρᾶγμα· ἡ δέσποινα πρὸς τὴν δούλην, ή κυρία πρὸς τὴν οἰκέτιν, ἡ πάσης τιμῆς ἀνωτέρα τὴν διακονίαν ἐκπληροί τῶν ταπεινοτέρων· ἡ ὑπὸ ἀγγέλων δορυφορουμένη τὴν τῶν δορυφορούντων ἐπέχει τάξιν· ἡ τὸν τοῦ παντὸς Δεσπότην κατέχουσα, ἐν εὐτελεῖ ἐπεδήμησε καταγωγίῳ. Καινὸν δὲ καὶ παράδοξες περὶ σὲ τὴν τοῦ Κυρίου μητέρα κατανοῶ. Πῶς ἡ ἐν ἀσύλοις τῆς ἡσυχίας ταμείοις ἐνι τρυμένη, τὴν τοιαύτην ὁδοιπορίαν ἐστείλω; Ἡ και θάπερ νυμφικῇ παστάδι, ταῖς τῶν ἀρετῶν περιοολαῖς ἐνδιαιτωμένη, ἡ μόνην τὴν αὐτῶν διανύουσα τρίβον, ἡ μηδὲ τοῖς γειτνιῶσι παραβάλλουσα γνωρίμοις, πῶς ἐν τοῖς πλεῖστον διεστηκόσιν ἐπεφοίτησις ἡμῖν; Τοῦτο γὰρ δὴ μᾶλλον τὴν Ἐλισάβετ κατέπληττε, τὸ τῆς μακροτέρας ὁδοιπορίας φημὶ θαῦμα· καὶ ἡ 36 Luc. 1, 41-42. Hic quoque contestus nullatenus patitur, ut eam deformitatem, quam Virgo tegit, Virgini ipsi inesse quispiam putet: quæ porro ibi deforPATROL. GR. CXXVII. tuleris adventum; contexe pro meritis illi encomnia, quæ quolibet est honore dignissima. Excipe illud coelis præcelsius palatium Regis angelorum, intelligibilem ac mundo pracelsiorem thalamum, in quo ipse Creator crassitudinem carnis nostre sibi desponsat, in quo dispensationis mysterium perficitur. Amplectere lucidam nuben, qua circumlectus Sol justitiæ amictum corporeæ substantiæ sibi circumdedit; ex qua naturam nostram indutus primis parentibus tunicas maledictionis detrahet. Hæc est, o mater, per quam dissolvuntur partuum mœrores, per quam progenitorum lacrymæ absterguntur. Ipsa est primitiæ benedictionis, ipsa latitiæ conciliatrix. Introduc simul cum introcunte ipsa gratiam: repone tibi, hanc suscipiendo, gaudium; gaudii enim donis ipsa suscipientes se remunerat. Hanc Dominus cum portam suam effecerit, eamdem ad cœlos aditum apponet, ipsam ad paradisum januam constituet. Hæc cherubicis thronis est superposita: hæc præ cœlestium spirituum ordinibus glorificata est. Hæc tabernaculum ipsis cœlis latius est effecta: hæc radios sole lu· cidiores emittit: hæc micantioribus fulgoribus coruscal. Hæc vestit decore naturæ nostræ deformitatem et ignominiam ex veteri prævaricatione inustam per partum suum gloria commutat. XX. Hæc saltibus suis Joanne quodammodo clamante, etiam Elisabeth ejusdem gratiæ spiritu affata, inarticulatam (infantis) gratulationem et gratiarum actionem articulata voce deprompsit, et fœtus sui affectum sonitu vocis manifestavit. Repleta est enim, inquit **, Spiritu sancto Elisabeth; et exclamavit voce magna, et dixit: Benedicta tu inter mulieres, et benedictus fructus ventris tui. Et unde hoc mihi, ut veniat Mater Domini mei ad me? Ego enim, ait, hujusmodi te suscipiendi honore plane sum indigna; spem omnem res excedit: regina ad servam domina, ad ancillam venit; quæ honore quolibet celsior exstitit, eorum, qui abjectiores sunt inter homines, ministerium impendit; quæ angelorum satellitio honoratur, ad famulantium conditionem se demittit; quæ rerum omnium Dominum in se continet, ad pauperculum diversorium se recepit. Novum vero ac mirum de te, Domini Matre considero. Quomodo tu, quæ in sacris illis silentii penetralibus considere consuescebas, ejusmodi te itineri commisisti? Quomodo quæ in virtutum tuarum recessibus, veluti in nuptiali thalamo, moras agere tuas, solamque baru semitam deambulare solebas, quæ ne al vicinos quidem familiares pedem admovebas, quomodo, inquam, ad nos tam procul dissitos advenisti? Et sane id majorem in modum Elisabethanı in admirationem rapiebat, longioris scilicet itineris mitas intelligenda sit, quæ mox sequuntur aperiunt, ignominia scilicet veteris prævaricationis.

Lujus portentum, simulque absentia cujusvis hu- τῶν αἰσθητῶς συνεπομένων μὴ προσούσα δορυφο mani comitatus, qui eam ministerii ergo sequere- ρία. Ὅθεν ἐξισταμένη τότε παράδοξον καταγγέλλει. tur. Et exinde velut attonita stupenda hæc proJerk: XXI. Ecce enim, inquit *, ut facta est vox salutationis tuæ in auribus meis, exsultavit in gaudio infans in utero meo. Quid dicis, ο Elisabeth? Unde nosti, saltus illos a gaudio profectos esse? Quænam gaudii indicia in illis motibus advertisti? Quæ loquela hunc fatus nondum loquentis affectum animi prodidit? Quinam gestus, cordis motus designantes, hujusmodi lætitiam manifestaverunt? Nam, esto, saltationis sensus etiam noleati certus tibi fuerit; at quod saltatio ista suum ab exsultatione ortum ducat, quibusnam conjecturis cognovisti? Quid itaque nos, qui de ipsa (Elisabeth) verba facimus, quoad hæc dicimus? Nimirum interim dum saltatio perageretur, matrem repletam gaudio fuisse, et consentanee per id motiones animæ fuisse detectas; ex his igitur etiam in factu excitatam lætitiam intelligebat. Magis vero et ex alio indicio lætitiam illam probe animadvertebat. Ex quonam signo? Ex eo nempe, quod hi saltus sine ullo ejusdem dolore acciderint. Non enim existimandum est, nullo vexari dolore matres, cum fœtus hoc modo hinc inde agitatur; nam vehementes utique erumnæ illas corripiunt, et sagittis ipsis acutiores sauciant easdem dolores; et horum sane certum argumentum sunt molestiæ, quæ illas in partu invadunt, quæ quovis alio dolore ac molestia utique graviores sunt. Quandoquidem ergo Elisabeth ingentem illam saltationem persenserat, eam tamen sine ulla sui molestia evenisse considerabat; ΚΑ'. Ἰδοὺ γὰρ, φησίν, ὡς ἐγένετο ἡ φωνὴ τοῦ ἀσπασμοῦ σου εἰς τὰ ὦτά μου, ἐσκίρτησε τὸ βρέφος ἐν ἀγαλλιάσει ἐν τῇ κοιλίᾳ μου. Τι λέ γεις, ὦ Ελισάβετ; Πόθεν συνήκας τὸ ἐν ἀγαλλιάσει σκίρτημα; Τίνα χαρᾶς τεκμήρια τοῖς κινήμασι κατα ενόησας; τίς λαλιά τοῦ μήπω φωνοῦντος ἐμβρύου τὴν τοιαύτην ἐτράνωσε διάθεσιν; ποῖα σχήματα τοῖς ἤθεσι τυπούμενα ταύτην τὴν εὐφροσύνην ἐδή λωσαν; Ἡ μὲν οὖν τοῦ σκιρτήματος αἴσθησις φι νερά σοι καθίστατο καὶ μὴ βουλομένῃ· τὸ δὲ ἐν ἀγαλλιάσει ταύτην γεγενῆσθαι, πόθεν στοχαζομένη διέγνως; Τί οὖν ἡμεῖς, τὸν ταύτης ποιούμενοι λόγον, ἐροῦ μεν πρὸς τοῦτο; Ὅτι σὺν τῷ γεγονότι σκιρτήματι, χαρᾶς ἡ μήτηρ ἐνεφορήθη, καὶ ἀναλόγως τούτῳ τὰ τῆς ψυχῆς ἐπεδείκνυτο κινήματα· διὸ ἐκ τούτων καὶ τὴν τοῦ ἐμβρύου κατενόει ενεργουμένην ἀγαλλίασιν. Μᾶλλον δὲ καὶ ἐξ ἑτέρου ταύτην εἰκὸς διεσκοπεῖτο. Τίνος τούτου; Τοῦ ἀνωδύνως τὴν τοιαύτην υποστή ναι κίνησιν. Ἐπὶ μὲν γὰρ τῶν οὕτως συμβαινουσών περιδινήσεων, οὐκ ἔστιν ὑπονοεῖν ἀναλγήτως διαμέ νειν τὰς μητέρας· δριμείαι γὰρ ὠδῖνες ταῦτας συν ἔχουσι, καὶ ὀξύτεροι βελῶν κατατιτρώσκουσι πόνοι· καὶ τούτων ἀψευδές τεκμήριον, αἱ ἐν τῷ τίκτειν καθεστήκασι περιστάσεις, παντὸς ἀλγεινοῦ πόνον ὑπερβάλλουσαι. Ἐπεὶ οὖν ἡ Ἐλισάβετ σφοδρὸν μὲν τὸ σκίρτημα συναισθομένη, ἀπόνως δὲ τοῦτο γεγενημένον κατενόησεν, ἔγνω διὰ τοῦ ἐνεργήσαντος Πνεύματος ἐν ἀγαλλιάσει γεγονέναι τὴν ἐν τῷ γγαστρία καινοτομηθείσαν κίνησιν. facile perspexit, novam illam commotionem fœtus, quem utero gestabat, in gaudio ex sancti Spiritus operatione factam fuisse. XXII. Quocirca cum illud edixisset, in laudes dein Virginis plane singulares erumpit, et, Beata, inquit, quæ credidisti; quoniam perficientur ea quæ dicta sunt tibi a L'omino. O fidem nulla oratione enarrabilem! 0 beatam ac vere ter beatam illam mentem, quæ ad tantam fidei celsitudinem ΚΒ'. Διὸ ταύτην ἐξειποῦσα, τὰ ὑπὲρ λόγον ἐγκώ μια τῆς Παρθένου καταγγέλλει, και, Μακαρία, φησίν, ἡ πιστεύσασα· ὅτι ἔσται τελείωσις τοῖς λελαλημένοις αὐτῇ παρὰ Κυρίου. Ὦ ἀνερμηνεύτου πίστεως! ὦ μακαρίας καὶ τρισμακαρίας ὡς ἀληθῶς τῆς διανοίας ἐκείνης, ἥτις πρὸς τοσοῦτον erecta est! Hoc nempe testimonium est, quod ᾔρθη τῆς πίστεως ὕψος! Τοῦτο αὐτῇ ἡ Ἐλισάβετ Virgini perhibuit Elisabeth: ejusmodi, inquit, sunt, quæ in te perficiuntur, atque adeo longe sunt supra fidem, ut nemo, præter te, quæ purissina atque omnem naturæ ordinem transcendente fide excellis, iis sibi denuntiatis absque hæsitatione crediturus fuerit. Neque enim aut Abraham, aut Isaac, aut Jacob, aut Moyses inusitato huic tamque novo ministerio facile ac nullis sibi signis ostensis sese promptos exhibuissent. Et sane quomodo illi, qui testimonia olim a Deo exquisiverunt in rebus levis momenti, nunc rei, quæ omnem superat cogitatum, nihil hæsitantes credidissent? Qui enim aut terræ possessio, aut seminis multipiicatio, aut a servitute liberatio, de quibus illi ad 86 Luc. 1, 44. 87 Luc. 1, 45. προσεμαρτύρησεν, ὅτι τοιαῦτά ἐστι τὰ ἐν σοὶ τελού μενα, καὶ τοσοῦτον ἀπέχει πρὸς παραδοχήν, ὥστε οὐδεὶς ἂν καταγγελλομένοις αὐτοῖς ἀναμφιβόλως ἐπείσθη, πλὴν τῆς σῆς ὑπερφυοῦς καὶ ἀκηράτου πίστεως. Οὐ γὰρ δὴ 'Αβραάμ, ἢ Ἰσαάκ, ἢ Ἰακώβ, ἡ Μωϋσῆς ἀβασανίστως ἂν ὑπεῖξαν τῇ καινῇ ταύτῃ καὶ ξένῃ λειτουργία. Πῶς γὰρ οἱ τεκμήρια παρά Θεοῦ τῶν ταπεινῶν ζητήσαντες πάλαι, νῦν τῷ ὑπὲρ ἔννοιαν ἀνενδοιάστως ἐπείσθησαν; Τί γὰρ ὑπῆρχε πρὸς τὸ ἐπὶ γῆς ὀρθῆναι Θεὸν, καὶ ἐκ σοῦ τὴν ἀνθρωπείαν ἀναλαβεῖν φύσιν, γῆ, κατάσχεσις καὶ πληθυσμός σπέρματος, καὶ δουλείας ἀπαλλαγή, ἐν οἷς ἐκεῖνοι τῆς διὰ τῶν τεκμηρίων ἐδεήθησαν βε βαιώσεω;; Διὰ δὴ τοῦτό φησι· Σὺ μόνη μακαρία, ἡ

£85 ORATIO IN SS. DEIPAKE VISITATIONEM. ἀμφιβόλοι, μὴ περιπεσοῦσα λογισμοῖς, ἡ ὡς ἐν firmam fidem signa postularunt, qui, inquam, ἅπασιν, οὕτω καὶ ἐν τῇ πίστει, τῆς ὅλης κατακρατοῦσα φύσεως. assumpserit? Et hac sane de causa dicit: Tu nibus hæsitasti, quæ cum cæteris omnibus, tum ΚΓ'. "Οτι δὲ ταῦτα τὸν τοιοῦτον συνίστησι λόγον ἀληθῆ τε ὄντα καὶ τοῖς πράγμασι τὸ βέβαιον ἔχοντα, καιρὸς ὡς ἐφικτὸν ἐπιδεῖξαι. Καὶ μηδεὶς κατάγνωσιν τὴν τῶν δικαίων σύγκρισιν ὑποτοπάσῃ· ἄτοπον γὰρ τὸ τοιοῦτον διανοεῖσθαι· ἀλλὰ δεχέσθω τὸν λό γον ἐπιδεικνύντα ὥσπερ ἐκείνου; ὑπερκειμένους ἐν τῇ πίστει, οὕτω ταύτην ἀνερμηνεύτως τὴν αὐτῶν ὑπεραναβᾶσαν ἀρετὴν, οὐ τῇ δωρεᾷ τῆς χάριτος, οὐδὲ τῷ ξένῳ τῆς κυήσεως, ἅπερ ἄῤῥητα διαμένει, ἀλλὰ τῇ τῆς προαιρέσεως φιλοτιμίᾳ καὶ τῷ οἰκείῳ τῶν ἀγαθῶν πλεονεκτήματι. Τίς οὖν ἐστιν ὁ περιβοητοτέρως ἁπάντων ἐν τῷ τῆς πίστεως μεγαλοφυεί κηρυττόμενος; Ἀβραὰμ πάντως· οὗ τὰ ἄλλα μὲν ἅπαντα τῆς κρείττονος ὑποδοχῆς γέγονεν ἄξια, μᾶλλον δὲ τὸ τῆς θυσίας εὐπροσδεκτότερον, καὶ τοῖς ἔπειτα θαυμασιώτερον κατελείφθη. Αλλ' ἔστι καὶ τοῦτον ἐν τισὶ τοῖς ἀνθρω πίνοις περιπίπτοντα κατιδεῖν λογισμοῖς, διελεγχόμε νόν τε τῇ τῶν σημείων τῆς κληροδοσίας ἐπιζητήσει. Πῶς καὶ τίνι τρόπῳ, ἀναγκαῖον γὰρ αὐτὴν εἰς μέσον παραγαγεῖν τὴν ἱστορίαν. ΚΔ'. Εἶπε, φησίν, ὁ Θεὸς πρὸς τὸν ᾿Αβραάμ 'Εγώ εἰμι ὁ Θεός σου, ὁ ἐξάγων σε ἐκ γῆς Χαλδαίων, ὥστε δοῦναί σοι τὴν γῆν ταύτην κληρο νομῆσαι αὐτήν. Εἶπε δέ· Δέσποτα Κύριε, κατὰ τι γνώσομαι τοῦτο, ὅτι κληρονομήσω αυτήν; Ορᾷς τὸ ἀμφίβολον τοῦ πατριάρχου; Διὰ τεκμη ρίων επεζήτει φανερωθήσεσθαι τὸ ζητούμενον. Καίτοι ἱκανὸν ἦν αὐτῷ σημεῖον ἡ τῆς εὐεργεσίας ὑπόμνησις, καὶ τὸ αὐτὸν εἶναι τὸν ὑπισχνούμενον εὐεργέτην. Αλλ' ὅμως ἐπεζήτει, καὶ ἀπιστεῖν οὐκ ἔχων τῷ λέγοντι, περὶ τὸ ξένον τῆς ὑποσχέσεως διεφέρετο, καὶ τεκμήρια ταύτης ἀπῄτει, καὶ τὸν τρόπον, ὁποῖος, διεπυνθάνετο. ΚΕ'. Τί οὖν ὁ πανάγαθος Δεσπότης; Οὐ σφοδροτέρως φερόμενος τοῖς ὀνειδισμοῖς αὐτοῦ καθήψατο οὐ βαρέως ἐπιτιθέμενος τοιαῦτα πρὸς αὐτὸν ἀπε τείνατο· Τί τοῦτο, ὦ Αβραάμ; Τοιαύτην τὴν τῶν παρ᾿ ἐμοῦ λεγομένων ἐν ἑαυτῷ κατέχεις πεῖραν; οὕτω πεπληροφ´ρημένως περὶ τῶν γεγενημένων είς 38 Gen. xv, 7-8. Vim sententiæ fac probe advertas. Nullum, inquit, virtutis aut dotis eximiæ genus est, quo non quaslibet creaturas Virgo Deipara superaverit. At enim si de iis sermo sit, quæ ad prima cujusque initia spectant, quis nesciat coelestes Spiritus hac gloria beatitateque aurtos fuisse, ut in ipsa eorum creatione lucidissimis gratiæ splendoribus nitescerent, Deique amicitia fruerentur? Quis ecomparari ista queant cum mysterio, quod Deus in terra visus fuerit, et humanam naturam ex to vere sola beata, quæ nullatenus dubiis cogitatioetiam fidei excellentia creaturas omnes vicisti g XXIII. Quod vero omnimoda veritate constent que aflirmo, ac plenam ex rebus ipsis fidem habeant, jam tempus est ut pro viribus demonstrem. Nemo porro suspicetur, in reprehensionem forte justorum cedere hanc inter illos comparationem; absurdum quippe est vel hoc cogitare; sed orationem exspectet, quæ ostendat, quernadinodum illi virtute fidei excelluerunt, ita Virginem non quidem gratiæ muneribus neque novo partus prodigio, que sane nullus potest sermo attingere, sed egregio voluntatis proposito suaque operum strenuorum præstantia, eorum virtutem ineffabiliter supergressam esse. Quis est itaque, qui majori plausu præ reliquis omnibus fidei suæ excellentia celebratur? Abraham profecto; cujus cuncta quidem alia gesta digna exstiterunt, quæ plurimum probarentur; sed longe majorem æstimationem, majoremque apud posteros admirationem illius sacrificium sibi vindicavit. Hunc tamen videre licet in humanas quasdam cogilationes prolapsum, et notatum, propterea quod de obtinenda hæreditate signa postulaverit. Quomodo autem et qua ratione, utique opus est, ut ipsa palam faciat historia. XXIV. Dixit Deus, ut sacra Littera tradunt 68, ad Abraham: Ego sum Deus tuus, qui eduxi te de terra Chaldæorum, ut darem tibi terram istam, ut possideres eam. At ille ait: Domine Deus, unde hoc sciam, quod possessurus sim eam? Videsne patriarchæ dubitationen? Poscebat ut per signa certior de eo fieret quod desiderabat. Atqui sufficiens profecto signum esse illi debuisset beneficiorum, quæ jam acceperat, recordatio, et quod ille idem promitteret, qui se jam beneficum ostenderat. Postulat tamen, et cum non posset fidem abnegare loquenti, nihilominus ex peregrina promissorur ratione ansam dubitandi sumebat, et exquirebat eorumdem signa, ac modum qualis demum futurus Desset, sciscitabatur. XXV. Quid porro ad hæc benignissimus Dominus? Neque gravius id ferens acerbis eum verbis cœpit increpare; neque vehementer indignatus illum hisce dictis aggressus est: Quidnam hoc est, o Abraham? Talemne eorum, quæ a me dicuntur, habes in te ipso experientiam! Istamne tibi, post sciat, hoc idem munus primis quoque parentibus collatum fuisse, imo vero et dæmones hanc ortus sui nobilitatem jactare posse? Postulat ergo allata sententia, ut et Virgo beata a prima sui origine præclarissimis divinæ gratiæ muneribus exornata fuerit. Sin aliter, tanto angelis ac primis paren tibus Virgo Deipara inferior erit, quantum à divi - næ gratiæ luce distant peccati tenebræ.

τῶν τῶν ὑποσχέσεων κατέγνως; Οὐκ ἐγώ σε, καθάπερὶ ῥόδον ἐξ ἀκανθῶν, τῆς προγονικῆς ἀναλεξάμενος δυσδαιμονίας, εἰς τὴν ἐμὴν ἐπίγνωσιν μεταφύ τευσα; οὐκ ἐγώ σοι παρακελευσάμενος ἐκ τοῦ πατρώου κλήρου καὶ τῆς συγγενείας ἀπαίρειν, τὰ τῆς κατασκηνώσεως προηυτρέπισα; οὐ τὴν τῶν ἀλλογε νῶν Χαναναίων ἐγώ σοι καθυπέταξα γῆν, καὶ ἤρε μον τὴν ἐν ταύτῃ κατεσκεύασα κατοικίαν; Τίς ὁ τὴν εἰς Αἴγυπτον διευθύνας σοι κάθοδον; τίς ὁ χαλεποῖς ἑτασμοῖς τὸν Φαραὼ καθυποβαλών διὰ τὴν συνοικόν σου Σάῤῥαν; τίς ὁ πανοικὶ φοβερὸν αὐτῷ τὸν ὄλεθρον ἐπισεισάμενος, καὶ ἐν περιουσίᾳ σε πολλῇ τῶν Αἰγυπτιακῶν ἐπιβουλῶν ἀναγαγόμενος; Ποίαις δυναστείαις εἰς ἄμυναν χρησάμενος, τὸ στί φος τῶν βασιλέων συνέκοψας; Τίνας ανταγωνιζομέ νας αὐτοῖς συμμαχίας εἶχες, ἡνίκα τὴν πρὸς αὐτοὺς συνῆρας μάχην; Μὴ γὰρ ὁ συνασπισμός τῶν τρια κεσίων οἰκογενῶν τὸ τοιοῦτον κατώρθωσε τρόπαιον; Πῶς καὶ τίσιν ἐμπειρίαις πολεμικαῖς προασκηθείς, ὁ ταῖς κατ' οἶκον μέναις ὑπηρεσίαις γεγυμνασμέν νος, καὶ μηδὲν πλέον τῶν ἰδιωτικῶν ἐν μελέτῃ ποιούμενος πραγμάτων, τὴν ἄπειρον ἵππον ὑπὸ τὴν σὴν ποιησάμενος χεῖρα; Τίς ὁ διὰ Μελχισεδέκ τὰς εὐλογίας σοι παρασχόμενο;; Οὐκ ἐγώ σοι διὰ ταῦτα πιστεύσαντι εἰς δικαιοσύνην τὴν πίστιν λελόγισμαι; Τί τοῦτο πέπονθας, ὁ θεράπων ὁ ἐμός; Πῶς ἀλλό τρια τῆς οἰκείας ἀρετῆς προέτεινας ῥήματα; ea quæ in te collata sunt beneficia, persuasionem σε προδιετέθης εὐεργεσιῶν; Τί ἐν ταύταις διαμαρ inducere in animum potuisti? Quid in his habes quod redarguas, quasi fraudatus promissis fueris? Nanne ego te ex paterna infelicitate, tanquam rosam e spinis colligens, in mei agnitionem transtuli? Nonne ego, cnm auctor tibi fuissem ut apaterna sorte et cognatione discederes, domicilium in antecessum tibi adornavi? Nonne alienigenarum Chananæorum terram ego tibi subjeci, et tran‣ quillam in ca tibi sedem comparavi? Quis est, qui tuam in Ægyptum migrationem direxit? Quis Pharaonem gravi subjecit animadversioni propter conjugem tuam Saram? Quis tremendam illi ac toti ejus domui cladem intulit, te vero multis opibus onustum ex Ægyptiorum insidiis eripuit? Quibusnam viribus ad vindictam instructus, bellicas regum phalanges concidisti? Quasnam adversus illos pugnantes acies tihi socias habuisti, cum prælium adversus eos.committeres? Nonne enim tercentorum vernarum agmen hujusmodi erexit tropæum? Quomodo et quibus exercitationibus ad pugnam instructa turba illa, quæ mere domesticis ministeriis operam dederat, neque aliud amplius, quam res privatas curare assueverat, innumerabilem potuit equitatum in tuam potestatem redigere? Quis benedictiones tibi per Melchisedechum impertivit? Nonne ego, cum propter hæc credidisses, fidemn tibi ad justitiam reputavi? Quid sic afficeris nunc, serve meus? Quomodo verba a virtute tua tam aliena prætendisti? XXVI. At nihil ejusmodi benignissimus Dominus exprobravit: sed ad hæsitationem abigendam vaticinium addit, non tamen subito et eodem illo tempore; sed interim patriarchæ animum exercet, et idcirco dicit: Sume mihi vitulam triennem, et capram trimam, et arietem annorum trium, turturem quoque et columbam "; quæ quidem oninia exquirebant tempus ac negotium facessebant: nempe cum justus ille valde cuperet futuri oraculi enarrationem, tempus illi Deus prorogavit, dum animalia, quæ offerenda erant, colligeret. Porro verisimile quidem est, facile inventa et congregata fuisse quadrupedia; sed rursus negotium haud leve illi exhibebat avium venatio; et exinde patriarchæ animus excruciabatur. Accepit autem, inquit ®, sibi hæc omnia, et divisit ea per medium, aves autem non divisit. Et has quidem, ut mihi videtur, non divisit propter festinationem, quamvis hoc ipsum aliquem mysticum sensum præseferat. XXVII. Cum igitur ea, quæ pertinebat ad sacrificium, perfecisset, sedebat rei eventum exspeclans, et oraculi dilatione discruciatus. Quantum euim illius diei tempus protendebatur, tantumdem illi augebatur anxietas. Accessit autem et volucrum incursus, qui afflictionem illi molestiamque addebal. Descenderunt enim, inquit ", volucres super cadavera dissecta, et Abraham illis assidebat (quod quidem aliquis interpres reddidit, abigebat); adeo Κα'. Οὐδὲν τούτων ὁ πανάγαθος προσωνείδισε Δεσπότης· ἀλλὰ δίδωσι μὲν τὸν τῆς διαπορήσεως χρησμόν, οὐκ ἀθρόως δὲ οὐδὲ κατὰ ταὐτό· ἀλλὰ με ταξὺ τὴν τοῦ πατριάρχου γυμνάζων γνώμην, διά φησι· Λαβέ μοι δάμαλιν τριετίζουσαν, καὶ οἶγα τριετίζουσαν, καὶ κριόν τριετίζοντα, καὶ τρυγόνα, καὶ περιστερὰν, πάντα καιροῦ καὶ ἀσχολίας δεόμενα· ἐπειδὴ γὰρ ἔσπευδεν ὁ δίκαιος τὴν ἐκβασιν τοῦ μέλλοντος εἰσδέξασθαι χρησμοῦ, παρέτεινεν αὐτῷ τὸν χρόνον, διὰ τῆς τῶν ἀναφερομένων ζώων ἐπιλογῆς. Εἶτα εἰκὸς ἐκ τοῦ προχείρου τὰ τετράποδα συναθροισθῆναι· πάλιν περὶ τὴν τῶν ὀρνέων θήραν ἢ ἀσχολία συνέβαινε· κἀντεῦθεν τὸ τοῦ πατριάρχου κατετιτρώσκετο συνειδός. *Ελαβε δέ, φησίν, αὐτῷ ταῦτα πάντα, καὶ διεῖλεν αὐτὰ μέσον· τὰ δὲ ὄρνεα οὐ διεῖλεν. Ἐμοὶ δοκεῖ, ἐπισπεύδων τὴν τῶν ὀρνέων οὐκ ἐποιήσατο διαίρεσιν, εἰ καί τινα μυστικὸν τὸ τοιοῦτον ἐμφαίνει λόγον. ΚΖ'. Απαρτίσας τοίνυν τὰ τῆς θυσίας, ἐκάθητο τὸ πέρας διασκοπούμενο;, καὶ ταῖς ἀναβολαῖς τοῦ χρησμοῦ ἀνιώμενος. "Οσον γὰρ ὁ τῆς ἡμέρας παρέ τρεχε χρόνος, τοσοῦτον αὐτῷ καὶ τὰ τῆς ἀθυμίας ἐπλεόναζε. Προσετέθη δὲ αὐτῷ καὶ ἡ τῶν πτηνών ἐπιδρομή, κλαφίζουσα καὶ παρενοχλοῦσα· Κατέβη γὰρ, φησὶν, ὄρνει ἐπὶ τὰ σώματα τὰ διχοτομή. ματα αὐτῶν. Καὶ συνεκάθισεν αὐτοῖς ᾽Αβραάμ (ὅπερ τις τῶν ἑρμηνευσάντων, ἀπεσόβησεν, ἔφη) 59 Gen. XV, 9 sec. Lxx. 60 Gen. xv, 10. σε Ibid. ν. 11 sec, LXX.

ORATIO IN SS. DEIPARE VISITATIONEM, ὥστε τῇ ἐπιθυμίᾳ τῶν σαρκῶν, τὰ καταπτάντα ut aves ob carnium aviditatem advolantes et allare ὄρνεα καὶ τὸ θυσιαστήριον περικυκλοῦντα, πλείστην αὐτῷ τὴν ὄχλησιν ἐνεποίει. Διὸ πρός τε τὴν αὐτῶν αποσόβησιν καὶ πρὸς τὴν τοῦ χρησμοῦ μεριζόμενος μέλησιν, ἀνήκεστον τὸ ἄλγος ἐδέχετο. Εἶτά τι παρέδραμε τὸ τῆς ἡμέρας πλεῖστον, καὶ τὸν οἰκεῖον ὁ ήλιος διήνυε δρόμου. Ο τοίνυν πατριάρχης, ἀτενὲς μὲν τὸ ὄμμα πρὸς οὐρανὸν ἔχων, τὴν δὲ τοῦ ἡλίου πορείαν ἀναμετρούμενος, τήν τε ψυχήν διεσπαράτο τετο, καὶ εἰς ἄπορον αὐτῷ τὰ τῆς ἐκβάσεως καθίστατο. Τέλος δυομένῳ τῷ ἡλίῳ, καὶ τὰ τοῦ χρησμοῦ συνήλθε προοίμια, οὐ κατὰ τὸ ἐλπιζόμενον πέρας, πολὺ δὲ τῆς προσδοκίας εναντία. Περὶ δὲ ἡλίου δυσμάς, φησίν, ἔκστασις ἐπέπεσε τῷ ᾿Αβραάμ καὶ ἰδοὺ φόβος μέγας σκοτεινὸς ἐπιπίπτει αὐτῷ· καὶ ἐῤῥέθη πρὺς ᾿Αβραάμ Γινώσκων γνώσῃ, ὅτι πάροικον ἔσται τὸ σπέρμα σου ἐν γῇ οὐκ ἰδίᾳ. Τοῦτο τῆς ἀντιλογίας τὸ πέρας. Αλλ᾽ ἵνα μὴ τὸ πάρεργον τὸν τοῦ ἔργου διακωλύῃ σκοπὸν, τὸ ἀψευδὲς τοῦ λόγου διὰ τῶν εἰρημένων, δίκαιον ἐπισφραγίσαι, τὸ πάντας ἡττᾶσθαι δικαίους ταῖς κατὰ μέρος ἀρεταῖς τῆς ἀνερμηνεύτου καθυποδείκνυται Παρθένου. Ἀλλ᾽ ἀκόλουθον πρὸς τὸ τῆς ἱστορίας ἑξῆς ἰέναι. ΚΙ'. Ἔμεινε δὲ Μαριάμ σὺν αὐτῇ ὡσεὶ μῆνας τρεῖς, καὶ ὑπέστρεψεν εἰς τὸν οἶκον αὐτῆς. Αξιον μὲν οὖν διαπορῆσαι πρότερον, ὅτου χάριν τὸν τριμηνιαίων χρόνον ἐν τοῖς τῆς Ἐλισάβετ ἡ παναμώμητος ἐνδιατρίβει, καὶ διὰ τί οὐκ ἐῤῥέθη Μῆνας τρεῖς, ἀλλ' ὡσεὶ τρεῖς. Διττή γέγονεν αὕτη τῆς ἀπεκδοχῆς ἡ ἀνάγκη. Πρώτη μὲν γὰρ καὶ εὐλόγως κατεπείγουσα, ἡ τῶν ὠδίνων Ελισάβετ περαίωσις, καὶ ἡ τοῦ τόκου φανέρωσις. Μέχρι γὰρ τούτου συνῆν τῇ κυοφορούσῃ στείρα· ἑβδόμῳ μὲν ἐπιδημήσασα τῆς συλλήψεως μηνί, πρὸς δὲ τῷ τῆς ἀποτεύξεως, ὃς δὴ ἔννατός ἐστι, παλινοστήσασα. Τοῦτο δὲ ἐποίει, τὸ τεχθησό. μενον ἰδεῖν βουλομένη, καὶ τῇ χαρᾷ τῆς τικτούσης συνευωχηθῆναι. Εἰ γὰρ τούτῳ πάντες τελεσθέντι συνήδοντο τῷ τόκῳ ὅσοι τῆς φυλῆς μετέσχον, πολλῷ μᾶλλον ταύτην ἔδει παρεῖναι, τὴν τὸ γνησιώτερον τῆς συγγενείας βεβαιοῦσαν. Οτι δὲ πολλοὶ τῇ παρ' ἐλπίδα συνευφραίνοντο κυοφορίᾳ, ὁ θεσπέσιος εὐαγγελιστής διατρανοῖ· "Ηκουσαν γάρ, φησίν, οἱ περίοικοι καὶ οἱ συγγενεῖς αὐτῆς, ὅτι ἐμεγάλυνε Κύριος τὸ ἔλεος αὐτοῦ μετ' αὐτῆς, καὶ συνέχει ρον αὐτῇ, τῇ Ελισάβετ δηλονότι· ὥστε αὐτῶν συν ευφραινομένων, προσῆκε μηδὲ ταύτην ἀπολείπεσθαι, αὐτῶν καὶ μὴ βουλομένην βίᾳ κατασχόντων. circum undique occupantes plurimam illi molestiam ingererent. Quocirca ille in diversa distractus partim ut volueres depelleret, partim ut oraculo auimum intenderet, intolerabili angore vexabatur. Interim prope maxima decurrebat diei pars, et cursum suum jam sol absolvebat. Patriarcha ergo modo in cœlos obtutum defigens, modo iter solis dimetiens, et tristabatur animo et dubium illi de rei exitu suboriebatur. Tandem occidente jam sole primordia quoque vaticinii simul apparuere, non quidem secundum exitum, quem sibi pollicebatur, sed prorsus contra ac sperabat. Cumque sol occumberet, inquit ss, sopor irruit super Abraham; et ecce horror magnus et tenebrosus invasit eum, dictumque est ad Abraham: Scito prænoscens, quod peregrinum erit semen tuum in terra non sua. Atque hic oppositionis finis. Verum ne quod est operi accessorium, operis ipsius scopum impediat, ex iis quæ dicta sunt, præmissæ sententiæ veritatem jam pronum est legitime inferre, videlicet justos omnes in singulis virtutibus manifestissime ab ineffabili Virgine superari. Restat nunc ut ad reliquum historiæ ex ordine procedamus. XXVIII. Mansit autem Maria cum illa quasi mensibus tribus, et reversa est in domum suam “. Et primum quidem operæ pretium est in quæstionem adducere, curnam purissima illa per trium mensium spatium maneat in domo Elisabetb, et cur non dictum sit Tribus mensibus, sed quasi tribus mensibus. Duplex porro ista fuit longioris hujus moræ necessitas. Ac prima quidem, et quæ merito ad id permoveret, causa fuit, ut tempus gestationis Elisabethæ impleretur, fatusque ederetur in lucem. Ad id enim usque temporis cum sterili ulla uterum gestante permansit: quippe quæ cum septimo a conceptione illius mense advenisset, ipso partus mense, qui palam est nonus, ipsa reversa est. Iloc autem præstitit, utpote quæ et puerum nasciturum videre, et parientis gaudio congaudere cupiebat. Si enim quotquot erant ejusdem tribus, omnes isto partu ad felicem exitum perducto una jucund:- bantur, multo magis hanc oportebat inde non abesse, quæ arctiorem hoc pacto cognationem suam testabatur. Quod vero multi insperato hoc partu collatati fuerint, manifeste tradit divinitus afflatus evangelista: Audierunt enim, inquit, vicini et cognati ejus, quia magnificavit Dominus misericordiam suam cum illa, et congratulabantur ei“, Elisabecongruum erat, ut hæc quoque non desideraretur, æ scilicet. Istis igitur congaudentibus, prorsus præsertim vero quod vel nolentem ipsi vi detinuissent. ΚΘ'. Δευτέρα δέ ἐστιν αἰτία, ἥτις ἐπὶ τοσοῦτον ἐν τοῖς ἐκεῖσε ταύτην κατείχε, καὶ μᾶλλον ἀναγκαιοτέρα κρινομένη· ἡ εἰς ὅ τι ἂν ἡ τοῦ Ζαχαρίου συναποδή σεται σιωπή. Συνεπάθει γὰρ τῇ ἀφωνίᾳ ἐκ διαφε4 Gen. XV, 63 Luc. 1, 56. οι Luc. 1, 58. XXIX. Sed et altera adest causa, quæ tandiu illic eam continuit, et quidem quæ merito majorem induxisse necessitatem existimetur: ut scilicet videret, quem tandein finem habiturum esset Zacha-

riæ silentium. Condolebat enim illi, quod voce ca- ρόντων ἔχουσα τὰς ἀφορμάς. Πρώτη μὲν ἐκ τοῦ τῆς reret, dolendique non una ei ratio erat. Ac primo quidem ob arctæ vinculum cognationis; deinde vero ex recordatione quoque eorum, quæ sibi ille testatus fuerat. Linguam enim illam, quæ prophelare et futura prænuntiare arcana ratione solebat, otiosam interim suaque destitutam virtute, intra labia constrictam cernebat. Prophetiæ porro charismate exornata, illum a gravi hac calamitate certe liberandum noverat, ac rursus articulata voce dulcissimæ illius prophetiæ mysteria revelaturum atque adeo ibidem consistebat, quo illi divina congaudere posset. συγγενείας ὑποψύου· ἔπειτα δὲ καὶ τῆς τῶν μαρτυρηθέντων αὐτῇ μνήμης: Γλῶσσαν γὰρ ἐκείνην τὴν προφητεύσασαν, καὶ μυστικῶς τὰ μέλλοντα προςφθεγξαμένην, ἀργὴν τέως καὶ ἀνενέργητον ἐντὸς χειλέων καθειργμένην ἑώρα. Ηδει μὲν γὰρ τῷ προφητικῷ λαμπρυνομένη χαρίσματι, ὡς δὴ συναπολυθήσεται ταῖς ὠδῖσι, καὶ πάλιν ἐνάρθρῳ φωνῇ τὰ τῆς γλυκείας ἐκείνης διατρανώσει προφητεία: διψκονόμει δὲ ἄριστα ἐνεργουμένῳ τούτῳ παρεῖναι, καὶ συνησθῆναι τελουμένῳ. inspiratione eximie acto ac perfecto et adesse et XXX. Quandoquidem ergo hisce de causis ibi moram fecerat, cum jam sustinuisset usque ad diem quo partus in iucen est editus, et lingua soluta est, ad sua remeare jam festinabat. Hinc etiam quasi tres menses evangelista dicit, et non Tres plane, quia nondum expleti isti erant, quippe sub ultimis septimi mensis diebus ipsa advenerat. Nato igitur præcursore illius regis, qui in utero ineffabiliter gestabatur, atque hujus imperio vinculis silentii perruptis, rursus gratiarum actiones Domino, ac rursus Immaculatissimæ illi laudationes persolvebantur. Ac primum cum Zacharias gratiarum canticum œconomiæ auctori pro ineffabili condescensione persolvisset; tum et mysterium ipsum celebrans, et matrem, per quam perfectum fuerat, magnificans, sic prophetia hymnum canere coepit. Glorificatio enim, quam ipse exorsus est, et qua mysterii extulit ineffabile portentum, ejusmodi est: & XXXI. O divina et benignissima visitatio! O nova prorsus et admiranda sollicitudo! Qui in altissimis sedet Deus, propter suam erga homines charitatem in terra apparet: qui creator est omnium, humanam induit naturam: qui omnium plasmator est et Dominus, stupenda prorsus ratione factus cat infans: qui Patris quiescit in sinu, in utero fovetur matris: qui flammeo throno insidet, vulva purissima continetur. Nunc apparuit ineffabilis gratia: nunc exspectata salus advenit: nunc vele res rilus prætereunt: nunc vicissim nova filiorum adoptio inducitur. Jam solvitur a peccati vinculis humana natura: jam antiquam induit pulchritudinem, et ad coelum renovatur. Ecce nunc adest qui illam in sublime eriget Dominus: adest in utero matris absconditus, qui ab omnibus adoratur: adest qui ubique præsens est, et nobiscum propler suam in nos homines dilectionem familiariter versatur. O quæ nobis lux resplenduit! o quod nobis gaudium advenit o quales in promptuaria mea affluxerunt divitiæ o quale donum ceu thesaurus in paupere cella repositum est. XXXII. Quid tibi retribuam, o Virgo, quæ ejusarali beneficia contulisti? Quale tibi condignum rependamus encomium, quæ et spes nostras ad exitum deducis, et ineffabilia nobis bona concilias, et mediationę tua nobis munera impetras, quæ caΛ'. Ἐπεὶ οὖν ἔνεκα τούτων τὴν αὐτόθι διατριβήν ἐπεποίητο, τὰς μέχρι τῆς ἀποκυήσεως καὶ ἀπολύσεως τῆς γλώττης ἡμέρας εγκαρτερήσασα, παλινοστεῖν κατεπείγετο. Διὰ τοῦτο καὶ 'Ωσεὶ τρεῖς μῆνας φησιν ὁ εὐαγγελιστὴς, καὶ οὐχὶ τρεῖς, δῆλον ὡς οὐκ ἀπηρτημένων τούτων, διὰ τὸ ἐν ὑστάτοις τοῦ ἑβδόμου ταύτην ἐπιδεδημηκέναι. Τεχθέντος τοίνυν τοῦ προδρόμου τοῦ ἀπορρήτως κυοφορουμένου Βασιλέως, καὶ τῶν τῆς σιγῆς δεσμῶν διαῤῥαγέντων προστάγματι, πάλιν ἡ εὐχαριστία τῷ Δεσπότῃ, καὶ πάλιν εὐφημίαι τῇ Παναχράντῳ διεπλέκοντο. Πρότερον μὲν ὁ Ζαχαρίας τὰ τῆς συγχα ταβάσεως εὐχαριστήρια τῷ οἰκονομοῦντι νείμας· ὑμνήσας δὲ τὸ μυστήριον, καὶ τὴν, δι' ἧς ἐπραγματεύθη, μεγαλύνας μητέρα, οὕτω τὴν ᾠδὴν ᾖσε τῆς προφητείας. Έχει γὰρ ἡ αὐτῷ προοιμιασθεῖσα δοξολογία, καὶ τὸ ὑπερφυές μεγαλύνουσα τοῦ θαύ ματος οὕτως· ΛΑ'. Ω θείας καὶ παναγάθου ἐπισκοπῆς! Ο και νῆς καὶ παραδόξου κηδεμονίας! Ὁ ἐν ὑψίστοις Θεός, ἐπὶ γῆς διὰ φιλανθρωπίαν· ὁ τῶν ἁπάντων Δημιουρ γὸς τὴν ἀνθρωπεία, ὑποδύεται φύσιν· ὁ Πλάστης καὶ Κύριος, ξενοπρεπώς βρεφουργεῖται· ὁ ἐν κόλποις Πατρικοῖς ἐπαναπαυόμενος, ἐν κοιλίᾳ μητρικῇ περιέπεται· ὁ ἐν φλογερῷ ἐποχούμενος θρόνῳ, ἐν μήτρα πανακηράτῳ συνέχεται. Νῦν ἡ ἀπόῤῥητος ἐπεδήμησε χάρις· νῦν ἡ προσδοκωμένη παραγέγονε σωτηρία· νῦν οἱ παλαιοὶ παρατρέχουσι θεσμοί· νῦν ή καινὴ ἀντεισάγεται υἱοθεσία. "Αρτι τῶν τῆς ἁμαρ τίας ἡ ἀνθρωπότης απολύεται δεσμῶν· ἄρτι τὸ ἀρχαῖον ἀμφιέννυται κάλλος, καὶ πρὸς οὐρανὸν ἐγ καινίζεται. Ἰδοὺ νῦν πάρεστιν ὁ ταύτην ἀνυψώσων Δεσπότης• πάρεστιν ἀποκρύφως κυοφορούμενος ὁ ὑπὸ πάντων προσκυνούμενος· πάρεστιν ὁ πανταχού παρών, καὶ σὺν ἡμῖν διὰ φιλανθρωπίαν συνών. Ὢ τοῦ ἐπιλάμψαντος φωτός! ὢ χαρᾶς τῆς ἐπιφο:- τησάσης! ὢ πλούτου τοῦ ἐν τοῖς ἐμοῖς εἰσοικισθέντος ταμιείοις! ὢ δωρεᾶς τοῦ ἐν εὐτελεῖ θησαυρισθέντος ταμιείῳ 1 ΛΒ'. Τ! ἄν σοι τη φερούσῃ Παρθένῳ τῶν τοιούτων αντεισφέροι μεν εὐεργεσιῶν; Οἷον ἀντάξιον ἐγκώμιον προσενέγκωμέν σοι, τῇ τῶν ἐλπίδων ἐκβάσει, τῇ τῶν ἀποῤῥήτων ἀγαθῶν προξένῳ, τῇ μεσίτιδι τῶν ὑπὲρ λόγον ἀγαθῶν; Σὺ εἶ τῶν ἀποκεκρυμμένων

ORATIO IN SS. DEIPARE VISITATIONEM. " ΠΑΣ μυστηρίων ἡ δήλωσις· σὺ τῶν προσδοκωμένων κα- plum omnem excedunt? Tu revelatio es abscondiλῶν ἡ τελείωσις· σὺ λογισμοῖς ἅπασιν ἀνεπίβατον νόημα· σὺ νοεροῖς ὄμμασιν ἀπερίληπτον θέαμα· σὺ · φρικτόν ἄκουσμα, καὶ μόνον ἐνηχούμενον· σὺ ξένον διήγημα και γλώσσαις φερόμενον. Σὺ φέρεις σωματούμενον, τὸν τὰ πάντα τῷ νεύματι φέροντα. Σὺ τῶν οὐρανῶν εὐρυχωρότερος οὐρανός· σὺ τῶν σεραφικῶν θρόνων πολυφωτότερον ὄχημα· σὺ καθέδρα πυρὸς φωτοειδεστέρα· σὺ παλάτιον βασιλικῆς κατασκηνώσεως· σὺ σκηνὴ θεϊκῆς ἐπιφοιτή σεως· ὁ δεδοξασμένος ναός, τὸ λευϊτικὸν ἐγκαλλώπισμα, ὁ τῆς ἱερατείας κόσμος, τὸ προφητικὸν πλήρωμα, ἡ διηνεκὴς τῶν προπατόρων ἀπεκδοχή, ἡ τῆς φύσεως καταστολή, ὁ ἀναφαίρετος αὐτῆς ὡραϊσμὸς, τὸ πολυποίκιλον διάδημα, ἡ τῶν ἐν κατη φείᾳ τελούντων παραγενομένη θυμηδία, ἡ παρρησία τῶν ἑπταικότων, ἡ τῶν σεσιγηκότων γλῶσσα, ἡ τὸν τὰ δεσμὰ τῆς ἐμῆς διαρρήξαντα σιωπῆς κυοφο ροῦσα· οὗ φωνὴν, ὡς λόγου, σήμερον ὑπὲρ ἐλπίδας ἐκαρποφόρησα· οὗ λύχνον, ὡς ἡλίου δικαιοσύνης, ἀνῆψα Πρόδρομον, τὸν τὰς αὐτοῦ διευθύνοντα τρίτους, τὸν τῆς αὐτοῦ παρουσίας κήρυκα, τὴν σάλο πιγγα τῆς οἰκονομίας, τὸν μάρτυρα τῆς συγκατα βάσεως, τὸν νυμφοστόλου τοῦ ἐν σοὶ βαλαμευομένου νυμφίου. Σὺ εἶ παστας, ἐξ ἧς ὡραιότατος προελθὼν οὗτος, πᾶσαν ταῖς τῆς θεότητος ἀκτῖσι καταυγάσεις τὴν ὑπ᾽ οὐρανὸν, καὶ περιελεύσεται τὰ πέρατα, ἀπ᾿ ἄκρων τῶν οὐρανῶν μέχρι τερμάτων ὁ τῆς αὐτοῦ φιλανθρωπίας ένηχηθήσεται φθόγγος. Διαβοηθήσονται σὺν τῷ κηρύγματι καὶ τὰ σὰ μεγαλεία, δεδοξα- c σμένα περὶ σοῦ λαληθήσεται, τρανωθήσεται τοῖς πᾶσιν ἡ δόξα σου. Πάντα τὰ ἔθνη συνευλογηθήσοντα: τῇ σῇ εὐφροσύνῃ· κροτήσουσιν ἅπαντες ἐπὶ σοί· καὶ ἀγαλλιάσονται τὴν σὴν ὑπερυψοῦντες κυοφορίαν· καυχώμενοι ἐν σου, μεγαλύνουσι τὸν τόκον σου. Σύ γὰρ ὄντως καὶ τῶν καλῶν εἶ πρόξενος, καὶ τοῦ κόσμου καύχημα. ΑΓ. Ταύτην, οἶμαι, τὴν δοξολογίαν ἐν προοιμίων μέρει λέξας ὁ Ζαχαρίας, ἤδη τὰ τῆς προφητείας μεγαλοφωνότερον ἐξεβόησεν. Οἷα δὲ ταῦτα καὶ ὅσα, οὐκ ἀγνοεῖν οἶμαι τῶν ἁπάντων πιστῶν οὐδένα. Οσοι γὰρ τῆς παναγάθου ταύτης ἐτύχομεν εὐεργεσίας, κοινὴν ταῦτα καθεκάστην εὐχαριστίαν ἀναφέροντες, ὥς τισι δώροις τὸν εὐεργέτην τούτοις ἀμειβόμεθα. ἂν τὸ μεγαλοφυὲς τῆς θεολογίας καὶ τὸ τρανὸν τῆς προφητείας, τό τε δυσθεώρητον τῶν νοημάτων, ἑτέρῳ ταμιευσάμενοι καιρῷ καὶ λόγῳ διεξιέναι, νῦν παραλιμπάνομεν. torum mysteriorum: tu bonorum, quæ exspectabamus, es implementum: tu cogitatum es cuivis intellectui inaccessum: tu spectaculum intelligibilibus oculis incomprehensibile: tu auditio tremenda, et sola ubique resonans: tu narratio peregrina, omniumque linguis celebrata. Tu corpore indutum eum portas, qui nutu suo portat universa. Tu cœlis spatiosius es cœlum; tu currus seraphicis thronis es longe lucidior: tu sedes igne micantior: tu regalis habitationis palatium: tu labernaculum Dei præsentis tu templum glorificatum, leviticum ornamentum, sacerdotii decus, prophetiarum implementum, jugis primorum parentum exspectatio, naturæ stola, non periturus ejusdem ornatus ac variegatum diadema: tu marentium præsens lætitia, lapsorum fiducia, tacentium lingua, quæ in utero eum gestas, qui silentii mei vincula disrupit; cujus, utpote Verbi, vocem præter spem omnem ego fructum protuli; cujus, utpote Solis justitia, lucernam egomet accendi, præcursorem nempe, qui semitas ejus rectas faciat, qui adventum ejus annuntiet, qui velut tuba sit economia, condescensionis ejusdem testis, et sponsi, qui in te diversatur, paranymphus. Τu es thalamus, e quo pulcherrimus iste procedens, onnem, quæ sub coelo est, terram divinitatis suæ radiis illuminabit, et quæ resonabit vox charitatis ejus in homines, fincs omnes a summis cœlorum usque ad extrema perlustrabit. Etiam magnaiia tua cum laude celebrabuntur, gloriosa de te dicentur, gloria tua omnibus manifesta apparebit. Universæ simul gentes cum gaudio tuo benedicentur, applaudent tibi, et conceptum tuum supereriolentes exsultabunt, ac partum tuum, in te glorian - tes, magnificabunt. Vere enim tu et bonorum auctrix es, eademque mundi gloriatio exsistis. XXXIII. Et hæc quidem præconia cum veluti dicendi procemium Zacharias prestruxisset, jam clariori voce, quæ ad vaticinia spectabant, edicere aggressus est. Haec autem qualia, quantaque sint, neminem unum e fidelibus arbitror ignorare. Quotquot enim praestantissimi hujus beneficii participes effecti sumus, hæc ipsa quotidie celebrantes quasi communem gratiarum actionem offeri mus, ac benefico largitori hæc instar cujusdam doni rependimus. Quæ porro ad eorum theologiam sublimissima:n, et ad vaticinioru:n perspicuitatem, et ad sensus reconditos pertinent, cura explananda ea alio tempore atque alio sermone reservaverimus, in præsens prætermittimus. Απάντων τοιγαροῦν τελεσθέντων τότε, ὧν δὴ κατά. σπουδὴν τὸ πέρας τῇ κεχαριτωμένῃ προσῆν, εἰς τὴν οἰκίαν αὐτὴν μεταστέλλεσθαι ἦν ἀναγκαῖον. Διό φησιν ὁ εὐαγγελιστής· Καὶ ὑπέστρεψεν εἰς τὸν οἶκον αὐτῆς. ᾿Αλλὰ σκόπει πάλιν τὰ προπεμπτήρια παρά 65 Luc. 1, 56. Vide quomodo laus illa praestantissima, qua Virgo ab angelo salutante prædicata est gratia Omnibus itaque tunc expletis, quæ perficere illa gratia plena studiose satagebat, jam eportebat ut domum suam reverteretur. Hinc evangelista ait: Et reversa est in domum suam 68. Sed rursus attende quibusnam vocibus abeuntem Virginem, plena, in appell tionem deinde, qua antonomastice a fidelibus designaretur, ipsi accessit.

uti par erat, Elisabeth sit prosecuta. Uberiores τῆς Ἐλισάβετ, ὡς τὸ εἰκὸς αὐτῇ ἐπᾳδόμενα • μείζονα cnim, quam in ejusdem adventu, gratiarumn actio γὰρ ἢ κατὰ τὴν ἐπιδημίαν, τὴν εὐχαριστίαν προσnes illi persolvit, quanto uberiorem ex mysterio ήρμοσεν· ὅσῳ καὶ μᾶλλον τοῦ μυστηρίου κατετρύJucunditatem perceperat. φησεν. ΛΔ'. Ἔχει γὰρ ὧδε ταῦτα· Ηδη μέν σου, μητρο πάρθενε, τῇ παρουσία συνευωχηθεῖσα, ἐπιβατήριον ὥσπερ τὴν εὐφημίαν ἐκρότησα· παρ' ἐλπίδα μὲν ἐπιδημοῦσάν τε κατανοοῦσα, καινὰ δὲ καὶ παράδοξα συνεπιφέρουσαν μυστήρια. Διὰ τοῦτο χαρᾷ τὴν ἔχε πληξιν ἀναμίξασα, ήσθην, ἐσκίρτησα, οὐρανοδρομεῖν μᾶλλον ἐνόμιζον, ἢ ἐπὶ γῆς ἐνδιατρίβειν, ὑπερβῆναι τὰ τῆς ἀνθρωπότητος ἐδόκουν μέτρα, ὑπεράνω τῆς φύσεως ἐφανταζόμην. Πῶς γὰρ ἂν μὴ ταῦτα εἶναι κατενόησα, τὸν Δημιουργὸν αὐτῶν ὁρῶσα, καθάπερ ἐν οὐρανῷ, σοὶ ἐποχούμενον, καὶ πρὸς τὴν ἐμὴν XXXIV. Ejusmodi porro erat illius alloquium: Equidem in adventu tuo, ο Mater Virgo, jucundissimo voluptatis sensu affecta, gratulatorium ascensui tuo veluti hymnum applaudens cecini; cum scilicet te et præter spem omnem huc advenien - tem, et nova ac mirabilia tecum adferentem my. steria cernerem. Quocirca gaudio simul et stupore abrepta, laetitia gestiebam, exsultabamn, super colos magis me excurrere, quam in terris versari existimabam, conditionis humanæ modulos supergressa mihi videbar, ac super ordinem naturæ elatam me quodammodo intuebar. Et sane quo- ἑστίαν ἀφικνούμενον, τὸν ἐν τοῖς χερουβικοῖς ἐφεξ μεναν θρόνοις, ἐν ἀκημάτῳ σωματούμενον νηδύν, οὐρανὸν ἐξ ἀνελπίστου τὴν εὐτελῆ μετασκευαζομένην σκηνήν; Μύστιν ἑαυτὴν τότε πραγμάτων ἀποῤῥή των ᾐσθανόμην, Παρθένον κυοφόρον ὑπεδεχόμην, νεφέλην φωτοδόχον ἐδεξιούμην. Ταῦτα δὴ κατανο οὖσα, ὡς συγγενίδα μὲν περιεπτυξάμην, ὡς δὲ βασιλίδα ἐπευφήμησα, ὡς τῶν ἁπάντων ἀνύμνησα Δέσποι ναν, ὡς μητέρα κατῃδέσθην τοῦ Κτίσαντος, ὡς κυρίαν ἐν τοῖς ἐμοῖς συνῳκισάμην ταμιείοις. Ευλογίας φωναῖς τὴν τῆς εὐλογίας ἐφιλοτιμησάμην ρίζαν χαρᾶς καὶ μακαρισμοῦ ῥήματί σε τὴν τῆς ὄντως χαρᾶς κατεστεφάνωσα πρόξενον. modo hæc ita se habere non putarem, cum eorum creatorem in te, tanquam coelo quodam, insidenlem, atque ad domum meam divertentem, et il. lum, qui cherubicis sedet in thronis, in immaculato tuo sinu indutum corpore viderem, meumque pauperculum tabernaculum ex insperato in cœlum commutatum? Memetipsa tunc ineffabilia arcana edoctam persensi; excipiebam scilicet prægnantem Virginem, nubem, quæ servabat in se lucem, amplectebar. Hæc cum mihi animo obversarentur, profecto te amplexata sum quidem uti cognatam; at acclamavi simul tanquam reginæ, celebravi veJut omnium dominam, reverita sum ceu Creatoris matrem, et tanquam heræ habitandam tibi domum meam obtuli. Benedictionis vocibus benedictionis radicem honoravi; gaudii et felicitatis verbis tibi, quæ verum gaudium adfers, coronam texui. XXXV. Et hæc quidem mihi ex adventu tuo bona. Cum vero magis quam pro meritis, ex diuturniori tua consuetudine mysteriis tuis perfrui mihi licuerit, atque ultra spem omnem hoc munere oblectari; propterea hinc quidem desiderium factis ipsis adauctum est; inde vero cum te domum tuam versus iter festinantem videam, utut collectum mysteriorum thesaurum ita apud me servem, ut auferri mihi non possit, dolor tamen de discessu tuo jucunditatis meæ gaudium retundit. Ampliorum enim bonorum fruitio, gravis tristitia, si quando auferatur, illis quoque origo est, qui aliquam eorum partem teneant. Subtracta enim plena cujuspiam boni possessione, vilescit quod adhuc ex parte habere licet; et illud parumper degustantibus sese ceu bonum exhibet, cujus cum plane non sint exsortes, totius potiundi desiderio non cruciantur. Majus porro bonum merito illud appellabitur, quod ex comparatione cum minori, ut tale habeatur, assecutum fuerit. Quod vero commensurationem omnem excedit, et quamlibet comparationis rationem prætergreditur, quomodo majoris boni appellatione donari poterit, cum et ipsa per se bonitas idem sit, et ad maxima quæque bona tribuenda proclive? Ejusmodi autem et, qui per te huc advenit Dominus, fons ille bonitatis, pulchritudo illa indeficiens, bonum immutabile, semper desiderabile, dulcedo ac satietatis ΛΕ΄. Ταῦτα μὲν οὖν τὰ τῆς ἐπιδημίας σου καλά. Ἐπεὶ δὲ τῇ ἐπὶ πλεῖστον συνδιατριβή μεῖζον ἢ κατά χάριν τῶν σῶν ἀπήλαυσα μυστηρίων, ὑπὲρ ἐλπίδα τῆς δωρεᾶς ἀπωνάμην, διότι τὰ μὲν τῆς προσδοκίας συνηυξήθη τοῖς πράγμασι, σὲ δὲ πρὸς τὴν οἴκαδε πορείαν ἐπειγομένην κατανοοῦσα, ἔχω μὲν τῶν σύλ λεγέντων μυστηρίων τὸν θησαυρὸν ἀναφαίρετην ἀνία δὲ, ἡ τῆς ἀποδημίας, τὴν τῆς ἡδονῆς ἀνακόπτει θυμηδίαν. Δἱ γὰρ τῶν μειζόνων ἀγαθῶν ἀπογεύσεις, χαλεπήν τῆς ἀφαιρέσεως τὴν ὀδύνην καὶ τοῖς ἐν μεθέξει τούτων γινομένοις ἐμποιοῦσιν. Αμαυροί γὰρ τὴν ἐν μέρει κοινωνίαν, ἡ τοῦ παντὸς μὴ προσ οῦσα ἀπόλαυσις· καὶ καλὸν ἐκεῖνο τοῖς μετόχοις γίνει ται, οὗ μὴ ἐνδεῶς ἔχοντες, τῇ ἐπιθυμίᾳ τῆς κτήσεως ἐξελέγχονται. Αγαθὸν δὲ εἰκότως ἂν ἐκεῖνο μεῖζον λέγοιτο, 8 συγκρίσει τῇ πρὸς τὸ ἧττον, τοῦτο εἶναι κεκλήρωται. Τὸ δὲ πάσης ἀντεξετάσεως ἀνῳκισμένον, καὶ συγκριτικὴν ἅπασαν διαδιδράσκον ἔννοιαν, πῶς ἂν τὴν τοῦ μείζονος ἐπιδέξηται προσηγορίαν, αὐτοαγαθότης τε ὄν, καὶ τῶν μεγίστων ἀγαθῶν παρεκτικόν; Τοῦτο δέ ἐστιν, ὁ διὰ σοῦ ἐπιδημήσας Δεσπότης, ή πηγὴ τῆς ἀγαθότητος, τὸ μόνως ἀναλλοίωτον καλόν, τὸ ἄτρεπτον ἀγαθὸν, τὸ ὡσαύτως ἔχον ἐφετὸν, ἡ γλυκεῖα καὶ κόρου παντὸς ἐπέκεινα ἡδονὴ, ὁ ὑπερ μεγέθης τῇ αὐτεξουσιότητι, οὗ πάντα ὡς Δημιουρ τοῦ καὶ φιλαγάλου ἐφίεται Δεσπότου· πῶς οὖν τὸ ὑστεροῦν οὐκ ἂν ἀνάλογον εμποιήσειε τὸ λυπηρόν; Διὰ τοῦτο οὐκ ἀναλγήτως μὲν τὴν διάστασιν έρω·

ORATIO IN SS. DEPARE DESPONSATIONEM. φέρω δὲ ὅμως τὰ τοῦ μυστηρίου εἰς τὸ ἐμφανές omnis expers suavitas, supremus ille immensa: poπροχωρούντα βλέπουσα, κατ' εὐθεῖαν προβαίνουσαν testatis rex, quem cuncta, utpote Creatorem ac τὴν οἰκονομίαν, λαμπρῶς τὰς τῆς φιλανθρωπίας benignissimum Dominum concupiscunt. Quo ergo ἐφαπλουμένας ἀκτῖνας, ἐπαφ:εῖσαν ἤδη τὴν πηγὴν pacto hujus boni absentia consentaneam non affeτοῦ ἐλέους κοινῇ τῷ γένει τοὺς τῶν ἀγαθῶν ὀχετούς. rat tristitiam? Et idcirco non equidem sine dolore disjunctionem hanc fero; sed tamen fero, dum mysterium jam revelari incipiens, divinam faustis. sime progredientem dispensationem, divinæ in homines charitatis radios late circum undique sese effundentes, ar misericordiae fontein bonorum rivos universis in commune hominibus emittentem cerno. XXXVI. Abi igitur, salutis thesaurus, tabernaculum divitias recondens beneficentia ac liberalitatis. Abi, fausta gaudii annuntiatio, lætitiæ promulgatio, concupita generis nostri exspectatio, η arrha pretiosissima, eximia reconciliatio, mediatio cupide quæsila, sperata fiducia. Abi gloriose, o humanæ gloria natura, venustas sola mente conspicienda, cujusvis pulchritudinis selectus decor, præ angelico fulgore renitens, ac lucidiores splendoribus quibuslibet radios emittens. Abi, sublimitas nulla oculorum acie assequenda, narratio linguis omnium celebranda, suavissimum te desiderantium spectaculum, dulce et cogitationi impervium miraculum. Abi, o partus mei euconium, prolis meæ ornamentum, utero eum gerens, quem præcurrens annuntiabit præco, natique militis regem Creatoremque circumferens. Abi, sterilis naturæ fecunditas, doloris partum comitantis exemplio; viam abeunti sternit gaudium, gressus tuos latitia præcurrit, te gloria, circumn undique cingens, tanquam reginam, comitatur, tanquam Creatoris Matrem exornat, tanquam dominam fulgentissimis circumdat gratiis. Exinde sane benedictus adventus tuus, et discessus tuus glorificatus. ΑϚ'. "Απιθι τοίνυν ὁ θησαυρὸς τῆς σωτηρίας, ἡ σκηνή, ἐν ᾗ ὁ τῆς εὐεργεσίας ἐταμιεύθη πλοῦτος. Απιθι τὸ τῆς χαρᾶς εὐαγγέλιον, ἡ προκήρυξις τῆς εὐφροσύνης, ἡ ἐπιθυμητὴ τοῦ γένους ἀπεκδοχή, τὸ πολυτίμητον ἐνέχυρον, ἡ ἀξιόλογος καταλλαγή, ή πολυζήτητος μεσιτεία, ἡ ἐλπιζομένη παρρησία. *Απιθι δεδοξασμένως, ἡ δόξα τῆς ἀνθρωπότητος, ἡ νοητή ὡραιότης, τὸ πάσης εὐπρεπείας ἐξῃρημένον κάλλος, ἡ τῆς ἀγγελικῆς ὑπεραστράπτουσα λαμπρό - τητος, ἡ φωτεινοτέρας πάντων λαμπτήρων ἐπαφιείσα τὰς ἀκτῖνας. Πορεύου τὸ δυσθεώρητον ὕψος, τὸ που λύφθογγον διήγημα, τὸ ἥδιστον τῶν σε ποθούντων θέαμα, τὸ γλυκὺ καὶ μὴ νοούμενον θαῦμα. "Απιθι, τὸ τῶν ἐμῶν ὠδίνων ἐγκώμιον, τὸ σεμνολόγημα τοῦ τόκου μου, ἡ τοῦ προελθόντος κήρυκος τὸν κηρυττόμενον κυοφοροῦσα, ἡ τοῦ τεχθέντος στρατιώτου την Βασιλέα καὶ Κτίστην ἐπιφέρουσα. Πορεύου τῆς στειρωθείσης φύσεως ἡ εὐφορία, τῆς ἐν λύπαις ὠδῖνος ἡ ἐλευθερία, χαρὰ τὴν σὴν προοδοποιεῖται ἄφιξιν, εὐφροσύνη τῶν σῶν προτρέχει διαβημάτων, δόξα σε κύκλῳ περιστοιχίζουσα, δορυφορεῖ ὡς βασιλίδι, ὡς μητέρα τοῦ Κτίστου κατακοσμεί, ὡς δέσποιναν περιαστράπτει ταῖς χάρισιν· ἐντεῦθεν ἄρα εὐλογημένη σου ἡ παρουσία, καὶ δεδοξασμένη ἡ ἀποδημία. ΛΗ. Οὕτω τάχα περιπτυσσομένη τὴν ὁλοπόθητου ἡ Ἐλισάβετ, τὰ ἐξιτήρια προσέλεγεν. Αὐτὴ δὲ τὴν ἐπ' οἴκου ποιουμένη πορείαν, συνοδοιπόρον ἑαυτῆς, τὴν διηνεκή δοξολογίαν ἐπεφέρετο· καὶ ὅσῳ τὰ τοῦ μυστηρίου εἰς τὸ φανερώτερον εχώρει αὐτῇ, τοσούτῳ τὴν εὐχαριστίαν γεγωνοτέραν ἐπεκράτει, οὐ τῷ μετ γέθει τῶν δωρεῶν τῇ διανοίᾳ μετεωριζομένη· τῷ δὲ τῶν χαρίτων ἀναλόγῳ ὕψει, τὸ ἄπειρον τῆς ταπεινότητος ἐπιδεικνυμένη. Ex quarto Jacobi monacni sermone Ἐπειδὴ γὰρ ἀποῤῥητόν τι οἰκονομεῖν τὸ μυστή. ριον ἔμελλε, καὶ πάσαις ἀθλοις Δυνάμεσιν ἀδιάγνωστον ἦν, λαθεῖν ἔδει τοῦτο πάντως τὸν ἄρχοντα τοῦ σκότους καὶ τοὺς τούτου συναποστάτας. Ο καὶ δηλαδὴ καὶ ἐκπεπλήρωται. Οθεν τῶν μυστικῶς ἐν τῷ ναῷ τελεσθέντων μηδὲν ὁ τύραννος κατανοήσας, μόνην τὴν ἁμίαντον παρετηρεῖτο Μαρίαν. Εώρα γὰρ αὐτῆς ἀνωτέραν τῆς φύσεως οὖσαν, καὶ ἀπροσ· πέλαστον πάντη ταῖς αὐτοῦ κακοτεχνίαις. Διὸ προσβάλλειν ταύτῃ μὴ ἰσχύων, μηδὲ ψιλῶς τὸν αὐτῆς ὑπεράμωμον νοῦν περιδονῆσαι δυνάμενος, αὐτὴν περιεσκόπει μόνην. Οθεν τρανῶς τοῦ ἱερέως τὰ Ex Cod. Græc. Vatic. 1162, fol. 91 vers. XXXVII. Hisce verisimiliter vocibus totam desiderabilem illam Virginem Elisabeth. amplexala, abeuntem prosecuta est. Ipsa vero domum versus iter faciens, jugem Dei laudem quasi sibi viæ comitem deducebat; et quo manifestius mysteria illi revelabantur, tanto elatiori voce plaudens, gratias Deo agebat, non supra se ipsam vanis cogitationibus ob donorum amplitudinem semet erigens, sed consentaneæ gratiarum celsitudini infinitam humi litatem præseferens. in Deiparæ Desponsationem excerptum Quandoquidem de ineffabili quodam mysterio disponendo agebatur, hoc autem internoscere neque ulli ex incorporeis virtutibus datum fuerat, multo magis oportebat, ut hoc idem principem tenebrarum et rebellionis ejus socios láteret. Idque reipsa factum est. Quocirca tyrannus ille nihil eorum, quæ in templo mystice perficiebantur, anim advertens, solam immaculalam Mariam pravis suis intentus consiliis observabat. Eam enim cernebat communi sublimiorem conditione, pessimisque suis technis prorsus inaccessam. Cum itaque adoriri eam non valeret, animumque ejus inima-

JACOBI MONACHI IN SS. DEIP. DESPONSAT. culatissimum ne minimum quidem commovere κατ' αὐτὴν μυουμένου μυστήρια, οὐδὲν ὁ τῆς κακίας posset, ipsam tantum attente circumspiciebat. συνῆκεν εὑρέτης οὐδὲ τῶν χρωμένων, οὔτε τῶν πραττομένων· καὶ τὴν μὲν Παρθένον ἐσκόπει, τὰ δὲ περὶ ταύτην ήγνόει. line licet mysteria, quæ ad illam spectabant, clare sacerdoti revelarentur, nihil eorum omnium, quæ sive per oraculum manifestabantur sive facto complebantur, intellexit; et in Virginem quidem intenLos oculos habebat; sed nihil, quod ad ipsam pertineret, noverat. Quapropter nunc ipsum mihi opportune subit imbecillitatem illius irridere, eumque hujusmodi dictis compellare: Ubinam, ο tyranne, sunt versutiæ tuæ? Ubi stolida illa gloriatio tua propter rebellionem adversus Deum? Ubinam ille jactantiæ tuæ fastus? Quomodo ipse, qui super astra tronum tuum ponebas ", abjectioribus creaturis abjectior evasisti? Quomodo tu, qui ob stultitiæ excessum, te ipsum Altissimo fore similem jactasti ", ne cum illius quidem creaturis parem assecutus es prudentiam? Qui velut nidum arripiebas universam terram, quomodo illico absorptus es? Qui ipsam totam, tanquam ova derelicta, defensore orbatam te occupaturum gloriabaris, quomodo per summam dementiam captus ipse es? Non advertebas animum, cum videres, ad Virginis mysterium? Non noveras, quotquot fuerant hominum generationes, nunquam ejusmodi fructum protulisse? Nonne in universam hominum progeniem malis utens artibus ab initio invasisti (92)? Nam verba tna sunt, quæ palam id faciunt, utcumque causam prætermitti volueris. Dixisti enim Creatori: Terram omnem, quæ sub cœlo est, circuivi 68. Porro si qui id dixit, alius quispiam esset, et ad hoc ipsum confirmandum alienis uteremur testimoniis, haberes fortasse, quo mendacem defensionem pretenderes. Sed quoniam, ipsis tuis verbis captus, insolubilibus vinculis constrictus es, hine aufugere nullo modo potes. Quodnam igitur, cum omnia scelerate invaderes, purissimum ejusmodi cimelium unquam novisti, cujusmodi incomprehensibilem hane vidisti virginem? Inspexistine tam præclarum innocentie thesaurum in humana natura latitantem? Advertistine ad tantas virtutum divitias in ullo eorum, adversus quos per insidias irruisti? Occurritne tibi unquam corpus tanta puritate nitens? Novisti unquam animam tam immaculatam, tamque incursionibus tuis imperviam? Nihil unquam tale in humanis generationibus vidisti. Quomodo μῶρον εἶναι τῇ ἀσθενείᾳ δέδεικται. artes tuæ nullam nocendi viam vident? Qomodo solertia tua in omnimodam inertiam desiit? Quomodo ignita jacula tua in cor tuum defixa sunt, et dum cernis, non intelligis, et dum fraudes agitas, plane es cæcus? Vere vanus effectus est fastus tuus, ac fatuum eum esse ex imbecillitate aperte patuit. Διὸ καὶ νῦν εὐκαίρως μοι νῦν ἐπεισέρχεται τῇ του του καταπαίζοντι αδρανείς, τοιαῦτα πρὸς αὐτὸν ἀποφήνασθαι· Ποῦ ποτέ εἰσιν αἱ πανουργίαι σου, τύραννε; ποῦ τὸ ἠλίθιον τῆς κατὰ τοῦ Θεοῦ ἐπαναστάσεως καύχημά σου; ποῦ τὸ τῆς ἀλαζονείας σου φρύαγμα; Πῶς ὁ τὸν θρόνον ἐπάνω τῶν ἀστρων τιθεὶς, ταπει νότερος ἐδείχθης τῶν κατωτέρων κτισμάτων; πῶς ὁ μωρίας ὑπερβολῇ ὅμοιον ἑαυτὸν τῷ Ὑψίστῳ γενήσεσθαι φήσας, πρὸς ἴσην τῶν αὐτοῦ δημιουργημάτ των οὐκ ἤλασας φρόνησιν; Ο τὴν οἰκουμένην ὡς νεοσσιάν καταλαμβάνων, πῶς κατεπόθης ἀθρόον; ὁ πᾶσαν αὐτὴν ἀπροστάτευτον, ὡς ἐὰ καταλελειμένα, αἱρεῖν αὐχήσας, πῶς ἐκλάπης ἀνοίας ὑπεροχῇ; Οὐκ ἐνενόεις, ὁρῶν τὸ τῆς Παρθένου μυστήριον; οὐκ ᾔδεις, ὅτι τοιοῦτον καρπὸν αἱ πᾶσαι γενεαὶ τῶν ἀνθρώπων οὐκ ἤνεγκαν; οὐ παντὶ γεννητῷ κακοτεχνῶν ἀρχῆθεν ἐνέσκηπτε;; καὶ γὰρ σός ἐστιν ὁ τοῦτο παριστῶν λόγος, και βουληθείης παραγράψασθαι τὴν αἰτίαν· Περιῆλθον γὰρ, τῷ Δημιουργῷ, πᾶσαν τὴν ὑπουράνιον, ἔφησας. Εἰ μὲν οὖν ἄλλος ἦν τοῦτο λέξας, καὶ μαρτυρίαις ἑτέραις πρὸς τὴν τοιαύτην ἀπεχρώμεθα σύστασιν, εἶχες ἂν τῷ ψεύδει προφασί σασθαι τὴν ἀντιλογίας. Ἐπεὶ δὲ τοῖς σοῖς ἁλισκόμε νoς λόγοις, δεσμοῖς ἀλύτοις δέδεσαι πανταχόθεν, ἀμήχανόν σε τοῦτο διαδράναι. Τί οὖν, ἅπασι πονηρῶς ἐπιβαίνων, ἔγνως τοιοῦτόν ποτε καθαρώτατον κειμήλιον, ὁποῖον τὴν ἀκατανόητον Παρθένον ἑώρα κας; Είδες τοσοῦτον ἀγνείας θησαυρὸν ἐν ἀνθρω πεία κρυπτόμενον φύσει; Προσέσχες ἀρετῶν τοσούτῳ πλούτῳ ἐφ' ὅσοις δολίως ἐνέσκηψας; Προσέβαλες ἀνεπάφῳ ποτὲ τοιούτῳ σώματι; Εγνω; ἀκηλίδωτον τοιαύτην ψυχήν, καὶ ταῖς ἐπηρείαις σου ἀπροσπέλαστον; Ουδέν ποτε τοιοῦτον ἐν γεννητῇ τεθέασαι φύσει. Πῶς οὖν ἐσκοτίσθη σου τὰ μηχανήματα; πῶς τὸ πανοῦργόν σου εἰς ἄἔργον ἀπεπαύθη; πῶς κατὰ τῆς σῆς καρδίας τὰ πεπυρωμένα σου πέπηγε βέλη, καὶ βλέπων οὐ κατενόεις, καὶ μηχανώμενος οὐχ ἑώρας; Οντως ἐματαιώθη σου τὸ φρύαγμα, καὶ σε Isa. πιν, 13. 67 Ibid. 14. 68 Job. 1, 7. Ab initio videlicet cum protoparentes Satanas per fraudem decepit, reipsa universæ humanæ progeniei ruinam paravit.