PREFATIO. conjicient el xalɛtai pro ardebit. Joan. 15, 8. In hoc (glorificatus est) pater meus (ut fructum copiosum afferatis.) 'Edo§áoðŋ pro futuro glorificabitur, et iva pipre pro eo, quod est: Si attuleritis. Hoc itaque loco et præteritum et præsens pro futuro ponuntur. ferre: qui tamen fateri coguntur præsens indica- cxarescet, ovváyovciv pro colligent, ßáklovst pro tivi passim pro futuro locari, quod vix fieri solet. Idem auctor verbum (c) ȧpiwvtat frequenter vertit Remittuntur, cum sit non solum Atticum præteritum sed et lonicum et Doricum, per ablationem vocalis subjunctive, et pleonasmum w. Nam quod dicat interpretem fortassis legisse dofovtat, ut sit præsens ab kw el łopaɩ, non sit verisimile, cum hoc barytonum verbum apud solos poetas reperiatur. Joan. 15, 6. Nisi quis in me manserit (ejectus est) foras sicut palmes, et (exaruit) et (colligunt) eos, et in ignem (conjiciunt) et (ardent.) llocloco quo præterita et tria præsentia pro futuris posita sunt; nempe ἐβλήθη pro Eicietur, εξηράνθη pro Joan. 16, 26. Et non (dico) vobis quod ego rogabo. Patrem pro vobis: ipse enim Pater (amat) vos. Aéyw pro dicam, et quàɛt̃ pro amabit, quod tamen, si solum esset, futurum secundum esse posset. Vide hujus loci enarrationem. Joan. 17, 11. et jam non (sum) in mundo, et hi in mundo (sunt.) Elµí pro ero sumitur, et slot pro erunt. (c) Matth. ix, 2, 5; Marc. 11, 5, 9; Luc. vii, 47, 48. Vide in primis Erasmum ad Marc. 11, JOANNIS MILLII EXAMEN CODICIS EUTHYMII; (d) BAROCCIANI. Ex Prolegomenis ejus in N. T. a § 1073 mio fuerit ad manum, cum ista scriberet. Erat autem iste, qualis exemplarium posterioris ævi ferme omnium, plurimis in locis (k) interpolatus; ita tamen, ut in multis, ubi diversus abit a libris excusis, germanam exhibeat lectionein. Et jam quidem ad signi illo Commentariorum integrum; unde videre liceat, qualis textus EuthyChrysostomi (e) defloratore ad alium devenimus (ſ), Euthymium dico Zigabenum; qui sub initium fere sæculi duo:lecimi, e Patrum variorum, sed Chrysostomi potissimum Commentariis, Catenam (g) quamdam contexuit in Evangelia. În qua certe, ut hoc obiter notem, peculiare (h) omnino illud, quod allegationes seu citationes evangelici textus perpetuo factæ sint secundum titulos, qui ad oram Evangeliorum signati sunt, sive majora Kɛçážata. Ilujus haud dum (i) Grace editæ exemplar nacti sumus inter codices Baroccianos, probum ac propemodum, (d) De eodem loquitur ibid. § 1462. (e) Ita Theophylactum Bulgariæ episcopum appellat. Videtur autem hoc vocabulum ex contaminato barbara Latinitatis marsupio divi Hieronymi protraxisse. Honestiori et Latiniori uti poterat. Aliud est græcum áravēlei, aliud Latinum deflorare. (f) Tanquam ex palatio excelso fessi fatigatique ad Ingurium huusile· Catena, doctissime Milli, appellatur Collectio locorum ex variis scriptis Patrum, qui aliquo modo partes singulas Litterarum sacrarum oratione attigerunt, sine continuo nexu collatorum. Non sine causa addidi sine nezu, siquidem catena quælibet nexum habere debet. Sed illud in istis catenis non habet locum. In Euthymio autem nexus est, quod ex pluribus partibus opus perpetuum fecit. Commentarium ergo, non catenam exhibet. Huc discrimen est inter catenam et commentarium, ex usu recentiorum Græcorum vocabuli oɛɩpå;. Non peculiare aut inusitatum, sed obtinct ista capitum descriptio in plerisque codicibus Græcis, quod te latere non poterat. Nullam aliam enim Græci agnoscunt præter hanc et canones Eusebii. Utraque est in codice Alexandrino. (i) Viros doctos aliquos affirinasse, hos commentarios Græce jam editos esse, supra notatum est a Et lectionibus interpolatis in primis ecce seqq. Ipôávy moraμo, Matth. 3, 6, plurimi Codd. Syr. Copt. Æthiop. Alaprámy pro diaprávɛt 12, 29, sic Chrysost. (m) cavebat scriba, ut verbum hoc conveniret tempore cum præcedenti δήσῃ. Fabricio. Sed in nova Cavei editione hic error correctus est. Vide tom. II, p. 199, edit. Basil. 1745, fol. Sed Elias du Pin in Nova Bibliotheca auctoruni ecclesiasticorum, tom. 1✗, cap. xiv, p. 197, hunc Commentarium Græce editum tradit Veronæ 1530, quo anno nimirum ibidem prodiit Commentarius in Psalmos. Confusus ergo est Commentarius in Psalmos cum hoc in Evangelia. Oudinus in Commenta - rio de scriptoribus ecclesiasticis, tom. II, p. 981, alio modo erravit. Scribit enim: Conimentaria in quatuor Evangelia edita Græce in folio Veronæ anno 1630 (ergo centum annis post) cum Commentario in Psalmos. (k) Multo tamen minus quam tous Alexandrinus et Cantabrigiensis, infimus omnium. Est hæc lectio codicum cum scholiis et calenis, quod ex Mosqq. codd. d. et 10 discitur. Contra sunt ejusdem generis codices a. e. Ergo facile a critico auctoritate reliquorum excluditur. (m) Chrysost. t. VII, p. 447 b. babet: Kal tóTE ΑΥΤΟΥ ΤΑ ΣΚΕΥΗ διαρπάσῃ, quod nec Wetste nius notavit. Ignorabant Græci consuetudinem liebraicam orationis ita vinciendæ per particulam xal, Totun membrum abesse poterat. Si tamen addidissent Greci, τότε δή, τότε δέ aut τότε γάρ scri psissent.

Βάρος (η) τῆς γῆς 15, 5, irrepsit e marg. Τὸ ἄριστόν μου (ο) ήτοίμασται 22, 4; sic etiam codex unus et alter. Interpolatori sc. quisquis ille, congruentius visum est de regis prandio, illud paratum esse dicere, quanı se illud parasse. Καὶ ἀποκριθεὶς εἶπεν αὐτοῖς γενεά που. 16, 4, ex vers. 2 hujus capitis. Obtws oux loxúcats, etc. 20, 40, sic (p) et complures codd. repetita interrogatione, quo niagis ad Marcum (c. 14, v. 37) accederetur. Folyoday. 27, 33, sic codd. al. casu accusativo ad formam Græcorum. Ιδόντες τὰ γενόμενα. 27, 54, misso τὸν σεισμόν, ut superfluo, ob supra dicta v, 51, 52. Καὶ ἐπληρώθη ή Γραφή ή λέγουσα, καὶ μετὰ ἀνά µwv škoylaðŋ. 15, 28, versiculus hic prætermissus est apud ms. Euthymium, sed ascriptum habemus ad oram codicis a wanu nonnihil recentiore. Omittunt etiam (♥) Alexandrinus, aliique codd. aliq. Cæterum, præterquam quod in libris plerisque locum habeat, mihi certe haud leve indicium est, etiam in Marci autographo exstitisse, quod eadema ipsa proferat ex occasione Lucas, assiduus Marci sectator. Ne dicam, quod ob idem initium hujus versus et seq. facile omitti poterat. Tiva ¿¿ ¿Ę úµŵy Luc. 11, 11. Illud ¿§, utcunque in exemplaria plurima irrepserit, non est hujus evangelistæ, sed Matthæi. 'Ayopáσoµev. Marc. 6, 37, sed editum recte, ob seq. dŵµɛv' omniumque fere librorum auctoritate olç confirmatum est. Έδοξαν φαντασίαν εἶναι, 6, 49, sic codex Ephe cinus. Sed çávrasua reliquorum codicum est, et Matthæi. Εστω (r) πάντων δοῦλος, 9, 35, sic codd. aliq. Ethiop. ex Matthæo. “O (s) & óµy Aiyw, 13, 37, complures codd. nempe ob simplex illud ypnyopalte, quod sequitur, potius visum ŏ, quam à. Et sic interpretati sunt Vulg. Syr. Ἀμὴν δὲ λέγω ὑμῖν, 14, 9, inserto δέ, ut apud Matthæum, et in libris aliq. ráp, connexionis gratia. Καὶ (ε) εὐλογήσας, 14, 33; prædro καί, ex Matthæo. (n) Neuter ex meis Euthymii codicibus id habet. Bapos ne quidem Græcum est. Báðog Græci dicunt. Hinc βαθύγειο;. Ita duo codices Mosquenses Chrysostomi. (p) Hoc in Euthymii codicibus non animadvertį. Sed ita habent codices Mosquenses Chrysostomi, etsi aliter ediderit Montefalconius, t. VII. p. 791, a. d. Theophylactus etiam pag. 164 e. 165, a. unum siguun interrogandi habet post tµoū. lloc argumentum hic valet, non autem prius. Nec enim Marcus accurate Græce scribit. Poterat ergo præcedere futurum, et post xal sequi diµev. Scilicet, ut xal esset pro Græco lva. Nisi codices obstarent, apud Marcum probassem ȧyopáσoμev. Aliter enim Græce Xenophon, aliter Marcus scribit. Hoc illud dubium est in Crisi N. Testamenti, quod scriptores nec ubique hebraizant, nec ubique græcissant. (r) Sic uterque meus. Servant tamen távtwv ἔσχατος και. s) Mei a. 1) Unus tantum meorum addit xal. (v) Vitium codicis Alexandrini arguunt additi canones Eusebii. Habet enim in editione Woidii il: Καὶ σὺν αὐτῷ σταυροῦσιν δύο ληστάς, et in interiori margine notat sectionem minorem ou', et canonem η'. Rursus: ἕνα ἐκ δεξιῶν καὶ ἕνα ἐξ súшvúµwv auto. Et in interiori margine, sectio minor og'. canon 5'. Atqui omnia ab xal suv autų) α) εὐωνύμων αὐτοῦ pertinent ad sectionem σιε'. ει ad canovem a'. Quatuor enim evangelistæ non soluui arrant duos latrones cum Christo cruci esse atli - xos, sed etiam, Christum pependisse median. Jam cum in illo Codice versus 29, sit sectio og', ut sbi ctam notalar, culpa scriba excidit secuo 0:5'. quæ, quod a Marco et Luca tantum refertur, peruiΤοὺς δούλους τούτους· ἵνα γνῶ etc. (missis mediis, Löwxs to &prúpov, credo, ut superfluis), Εάν τι; ἀδελφὸς ἀποθάνῃ, 20, 28. Εt ita cod. unus et alter. Reliqui omnes et editt. tɩvóç” et sic Marcus, quem sequi amat hic evangelista. Kai napexdles aúróv. 8, 32. Dæmoniacus sc. ex vers. proxime præcedente. '0 & 'Iŋcoùç almay aúrhj). 8, 48, Codd. aliq. Goth. Syr. 'Ineous Matthæi est. "Oxào Chov. 4, 42. Plurimi codd. explicatius. To vo; hpwv. 25, 2. Plurimi codd. adjecto pwv, explicationis gratia. Maplah laxwбov. 24, 10. Complures codd. explicatius. Trébav (y) 24. 40. Singularis lectio. net ad canonem. Reprehenditur ergo, scribam illum a xai ad xal defecisse. Addamus hic illos numeros cum correctione: Alex. σιδ'. a'. Correctio. σιδ'. a'. σις'. a'. στη. B'. σιη'. p. Gi0. β. σιθ. B'. Defecit ergo ab a'. ad 7. ac sit deinceps. Ergo codex Alexandrinus, qui hunc versum omisit, defendit integritatem hujus versus. Illud autem intelligitur, scribam codicis Alexandrini hic data opera fefellisse. Cum enim semel omisisset versum 28, hunc errorem autem nollet corrigere, corrupit de industria canones, servato tamen sectionuin ordine, ne defectus appareret. Cur autem nollet e.rorem suum corrigere vel pertinacia hominis, vel negligentia, vel lucri studium in causa fuit. Credo postremum in culpa fuisse, ne perderet lucel:um, si defectus aut additamentum in fronte aut in calce folii appareret. Alias enim necessitas nulla fuisset corrumpendi notas canonum. Sancta Thecla ergo ætate apostolorum scribebat codices mercede conducta, admodum perfidiose. Vide, quæ infra dixi, ad Luc. xxi, 17. Ob eam causaṁ probavi, etsi, ut elegantius, de Græcitate suspectum erat. (y) Ita unus meorum. Alte, vulgatum. Vocabulum

PRAEFATIO. Tí tpol xal (s) oú. Joann. 2, 4. Codd. multi: mu- ▲ tato col in đú, ab iis qui ignorabant sensum phraseos apud interpretes LXX tritissimæ. Kal ¿6ántičov. 3, 22. Plurale, ob id quod infra dictum, Ἰησοῦς αὐτὸς οὐκ ἐβάπτιζεν, ἀλλ᾽ οἱ μαθηczì aštoù, cap. 4, v. 2. Μαθηταὶ αὐτοῦ. 4, 31. Libri aliq. αὐτοῦ scribarum est. Οὐκ ἦλθον καλέσαι δικαίους, ἀλλὰ ἁμαρτωλούς. MARC. 2, 17. Codd. aliqui et Vulg. Syr. (y) Goth. Copt. Æthiop. Lucæ est, quod sequitur in nostris, ɛi; µstávolav, et accessit tam apud huuc evangelistam, quam Matthæumn, ex Lectionariis. 'Opola aŭtñj. 12, 31. Sic libri probi aliq. et Vulg. Syr. Athiop. swvpwv. 40, 40. Complures codd. et Vulg. []havḍ tòv xócµov. 7, 12. Reclamante codicum goth. absque addito pov, quod accessit ex Matthæo. ɔmnium fide. "H (pro quo in Edd. xai, ex Matth.) ti; &pa;. Ὄρθρου πάλιν βαθέος ἦλθεν ὁ Ἰησοῦς. 8. 1. Εx- 13, 52. Magua vis codicum, et Vulg. plicatio ex (a) Luc. 24, 1; sic multi codd. Εἶπον αὐτῷ, πειράζοντες. 8, 4, libri multi. Commentarius est, non textus, ex vers. 6. Ti héyɛıç mapi aúτñ; 8, 5, codd. plurimi, addito nepladen, explicationis gratia. 'Avaбléaç eľnev autolę. 8, 7. Codd. al. clarius. Εἶδεν αὐτὴν καὶ εἶπε· Γύναι, etc. 8. 10. Libri allq. explicatius. "Ην ήκουσα παρὰ τοῦ Πατρός. 8, 40. Euthym. isque solus (b). Oi xalw; ¿déyopɛv. 8, 48. Codd. aliq. explicatio, ex cap. 7, v. 20, hujus Evangelii. Καὶ τὴν ἀδελφὴν αὐτῆς Μαρίας, 11, 5. Sic Vulg. (in editt.) Syr. addito Maplav, ex vers. 1. 'Exelvos (c) outws. 13, 25. Codd. complures. Simplex ixɛivos, genuinum. Ejus loco suffectum est ex marg. in codd. aliq. obro;, ceu magis idoneum: in aliis adjunctum erat tỷ èxalvos“in aliis ad evitandam ταυτολογίαν, mutatum videmus οὗτος in οὕτως, ut hic apud Euthymium. Ηγαγον εἰς τὸ πραιτώριον. 19, 16. Sic cold. al. explicatio, ex cap. proxime præcedentis v. 28. Et de locis interpolatis hactenus. Ex genuinis, quæ ab editt, differunt, hactenus haud memoratis, nonnullas hic restat, proferamus. Καλὸν σπέρμα ἔσπειρα; ἐν (d) τῷ ἀγρῷ. ΜΑΤΤΗ. 13, 27. Complures libri, ut et Epiphanii codex. Particula oų, injectitia videtur. Αποκριθεὶς δὲ ὁ Πέτρος. 14, 28. Plurimi codd. et Vulg. medium avri, quod in nostris, injectitium est. Tå (e) yɛvóµɛva. 18, 31. Codd. aliq. et Vulg. uti videtur; quomodo legendum esse monet Lucas Brug. mutarunt aliqui ad marg. adeoque et in textu scribæ in yevóμsva, ceu commodius. inideize, quod haud raro jactantiæ notionem habebat, nonnullis offensioni fuit. Ergo alii ex Joan. xx, 20, tôɛɛĘ, subjecerunt; hic óлéòɛɩʶ subjecit. Corruptionem prodit Mosquensis f. qui rasura sustulit syllabam Mei servant σ:. Nec aliter est in interpretatione. (a) Quomodo Millio Luc.xxiv, 1. Hic in mentem venire potuerit, non video. Nimis longe repetitum. (b) Imo cum Origene et Chrysostomo, ut docui in mea editione. (c) Eodem modo cuw; excluserunt nonnulli, cap.4, vers. 6. Alii dederunt:o;. Sic vide W.r.t. B.reh. (d) Serval uterque meus o. Sed sw omittunt codices Mosquenses cum schol-is, d. 10, enjusmodi PATROL. GR. CXXIX. Έστρωμένον· ἐκεῖ ἑτοιμάσατε. 14, 15. Alex. et probatiores al. et quidem exemplar Vulgati. Nec aliter Lucas, Marci sectator. Medium Erotμov, quod In nostris, explicatio erat totpwµévov, in margine pesita, indeque translata a scriba quopiam in mediam paginam. Καὶ μὴ εὑρόντες ποίας εἰσενέγκωσιν αὐτόν. Luc. 5, 19. Ita e Stephanianis plurimi, aliisque probatioribus, Alex. Cant. dɩà molas, quod in excusis plerisque, est genuinæ lectionis explicatio Πάντα τὰ γεννήματά μου. 12, 18. Ita simpliciter Lin. et Cant. et Vulg. initio, ut videtur. Sequentia, (b) xa! ti ȧyaðά you, ascripta primum ad marg. e versu proxime sequente, irrepsere mox in contextum, et codices jam universim occupant. Ὑπὸ πνευμάτων ἀκαθάρτων ἐθεραπεύοντο. 6, 18. Alex. et codd. al. Vulg. Æthiop. omnino recte. Kat postea insertuin erat, ante ¿0:pañeúovzo, ut jam in editis, ad tollendam obscuritatem, ne alias soli dæmoniaci sanati viderentur, non item reliqui, qui huc curationis causa venerant. Enetsh po simpliciter. 44, 6. Codd. plurimi. Syr. et Vulg. initio. Mov injectum erat haud dubie, ad implendum sensuin: nemo particulam bujusmodi expunxerit. Ἰδοὺ ἀφίεται ὑμῖν ὁ οἶκος ὑμῶν. 15, 55. Codices optimi, magno consensu. "Epquos, quod accessit on nostris, ex Matthæo ascriptum fuisse monent Lucas Brug. et Grotius. Ατερ βαλαντίου καὶ πήρες, μή τινος υστερήσατε; 22, 35. Codd. aliq. omnino recte. Neque enim in proximis mentio fit, nisi sacculi et per:c. Medium, px.x! únzôŋµátwv, quod in nostris, ascriptum pr.- mum in marg. a lectore aliquo, ex cap. 10, v. 4 codices tractavit Euthymius. (e) Tivóueva voluit scribere Millius. Mei habent γενόμενα. (Ex exemplis quæ hic subjecit Millius, appa ret, illum probas lectiones appellare cas quas Mabet Vulgata Latina. (g) i omnes pro Vulgata Latina, sine melioribus codicibus Græcis, nihil probant: cum melioribus codicibus Græcis autem semper probant contra Vulgatam Latinam. Indicant enim fere plerumque recentiores corruptiones versionis Latina. Per inductionem exemplorum id intelligitur. (h) Servat uterque meus. Habet autem yɛvŕμzta, ut scribenda.n est. Devipatz conduntur in horrco: yevvňuata, ejus generis, in stabulis servantur.