temporibus sæculorum in silentio habitum, quod scierint quidem prophetæ (ex Scripturis enim pro pheticis manifestatur [74]), sed hominibus, id est vulgo non manifestaverint nec patefecerint, sel silentio texerint secundum præceptum æterni Dei, usquequo tempus adesset ut Verbum caro fieret, et habitaret in nobis", et manifestaretur omnibus gentibus ad obedientiam fidei. Quod vero ait, soli sapienti Deo, sapientem Deum non ita accipias, quasi quem sapientia fecerit sapientem, ut inter homines habetur. Sapiens enim inter homines dici tur unusquisque ex participatione sapientiæ; Deus vero non quasi qui ex sapientia sapiens factus sit, sed quasi qui ipse auctor sit et genitor sapientiæ, quod ad omnes pertineat ista utriusque generis con- test et in hoc loco dictum videri saeramentum firmatio; sed ad omnes quidem pertinet credentes duntaxat Evangelium Pauli, et prædicatio Christi revelatio vero sacramenti temporibus sæculorum in silenţio habiti, non ad plures, sed ad paucos et ele clos qui capaces esse possint sapientiæ et scientiæ Dei, de quibus dicitur ": Multi 688 vocati, pauci vero electi. Sed et de eo quod ail, sacramenti in si lentio habiti, requirendum est utrum ita id di cat in silentio kabitum, ut omnino Bullus agnove rit, ne ipsi quidem qui annuntiabant prophetæ: an altior aliqua silentii intelligenda est ratio. Mihi quidem valde absurdum videtur ut dicamus pro phetas ita scripsisse de sacramentis divinis ut non intellexerint ea ipsa quæ dicebant, cum Scri ptura dicat: Sapiens intelligit quæ de ore ejus proce- BS piens appellatur. Non enim, ut diximus, ex sa dunt, et in labiis portal intellectum ". Si ergo prophetæ non intellexerunt quæ de ore proprio pre ferebant, non erant sapientes. Verum si stultum est prophetas confiteri, el negare eos sapientes fuisse, restat ut sapientes fuerint, et intellexerint quæ ex ore proprio proferebant, et habuerint in tellectum in labiis suis. Quæ ergo silentii ratio? Videamus ne illa sit quam et ipse Paulus sibi tra ditam pro sacramentorum dispensatione per docuit, ubi dicit abductum se esse in tertium cœ Jum, et inde in paradisum, et audisse non edicen da verba, quæ non licet homini loqui". In quo utique ostendit non quod ipse ignoret quod audi erit, sed quod proferre, et aliis hominibus pandere vera et fidelia esse quæ sunt scripta signaret. quæ sibi sunt indicata non liceat Ita ergo po pientia sapiens Deus, sed ex sapiente Deo sapientia procedit. Merito ergo dicitur: Soli sapienti Deo. Solus est enim ita sapiens Deus, ut sapien tiam ipse magis genuerit *, quam ex sapientia sa piens factus sit. Et recte ei claritas per Jesum Christum refertur, quia ita sapientem esse solum Deum, ut ipse sapientiam genuerit " Christus Jesus, qui est Dei virtus et Dei sapientia”, decla ravit. In sæcula vero sæculorum quod ait, moris est Scripturæ divinæ immensitatem per hoc ten) porum designare. Amen autem quasi ad confirma tionen omnium quæ superius scripta sunt, in fine posuit, per quod vernaculo Hebræorum sermone Peroratio in Explanationem Origenis super Epistolam Pauli ad Romanos. Hactenus nobis in Epistolam ad Romanos, prout potuimus, dictantibus, plurimo et labore et lera pore desudatum sit. Fateor namque, Heracli frater amantissime, quod dum tuis desideriis satisfacere cupio, oblitus sum pene mandati quo præcipitur: Onus supra vires tuas ne levaveris *; › quamvis nobis nec in cæteris quæ te insistente, imo potius pensum diurni operis exigente, in Latinum vertimus, defuerit plurimus labor, dum supplere cupimus ea quæ ab Origene in auditorio Ecclesi‹ ex tempore, non tam explanationis, 19 Matth. xx, 14. 20 Prov. xvi, 23. "111 Cor. x14, 2-4. * Joan. 1, 14. * Eccli. 1, 4. ** Eccli. 1, 251 Cor. 1, 24. 26 Eccli. x, 2. Ita. Prætermittitur in editis. Editi, de testamentis divinis. Ms. Regius num. 1639, restat ut quia sa pientes fuerunt intellexerint. Deinde idem ms. et Ra banus, Quæ ergo sit silentii ratio videamus, ne illa sil, etc. Ita mss. nostri omnes et Rabanus. Editi vero, per sacramentorum dispensationem. Editi, non quod ignoret ipse quod (mss. qui dam, quid) audierit, sed quod proferre non licebut, et aliis, etc. Sic Rabanus et Ms. Regius num. 1659, qui bus satis consentire videtur codex ms. Vallis Claræ. Cæteri vero miss., quod ut scirent quidem propheice ex Scripturis quidem propheticis manifestatur, etc., ut in textu. Editi vero, quod ut scirent quidem per fecti, ex Scripturis propheticis manifestatur: seil hominibus, id est vulgo non manisfestaverunt nee patefecerunt, sed silentio lexerunt, etc. Ms. Regius num. 1639, Merito autem soli, etc. Cæteri vero inss. et editi, Merito ergo soli, etc. Ra bamus. Merito soli, etc. Editi, qui ita sapientem esse solum Deum ostendit, ut ipse sapientiam genuerit Jesus Christus, qui est Dei virtus et Dei sapientia. Sed omnes wss. et Rabanus ut in nostro textu. Omnes mss. nostri, in Epistola.