Diplomatic text · vision-corrected transcription of the Migne scan (complete), over scholarios OCR (cleaned, language-split) — PG column chips mark the printed columns.
col. 431–432page 212 of 231
PG 142:431καὶ ἦν ἂν ἔτος ἐν ἀκριβῶς,;: Ο πρωτοβεστιάριος τῷ πατριάρχῃ. Παναγιώτατε καὶ θειότατε δέσποτα μου, οἰκουμενικό πατριάρχα· ἐγὼ δὲ τὴν ἐπὶ τὸν ᾿Αθω φυγὴν τοῦ πονηροῦ Θεοδοσίου μαθών,;: Τῇ Ραουλαίνῃ. Αφελῆ σοί τινα της εἶναι γράμματα καὶ ἐκδήλως πρεσβυτερικά, & πρὸς ἡμῶν σοι πέμπεται γράμματα· εἶτ᾽ οὐχ ἱστᾷς ἄχρι τοῦδε τὸ πρᾶγμα,;: Τῇ 'Ραουλαίνῃ. Ὅτι μὲν ἐγὼ ἀπὸ τῆς ἐν πα τρίδι παλαιᾶς συνηθείας φίλην ἐμαυτῷ τὰ συκάμινα βρῶσιν,: Τῇ Ραουλαίνῃ. Απερ ὁρᾷς πεμπόμενά σοι συκάμινα μὴ διά τινα φιλοτιμίαν πέμπεσθαι νόμιζε, αλλά,; Τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου. Εἰ μὲν ἐκ τῆς ἐντεῦθεν ψήφου ἐβεβαιοῦτο,; Τινὶ τῶν ἀρχιερέων. Ὡς διετέθησαν οἱ πολεμεῖν ἀεὶ τῇ Ἐκκλησίᾳ καὶ τῇ καταστάσει τῶν πραγμάτων βουλόμενοι, Ρίκα: Απόφασις. Η μετριότης ἡμῶν σύναμα τῇ περὶ αὐτὴν ἱερότητι τῶν ἀρχιερέων ὁμηγύρει, ἱερεῖς τε καὶ διακόνους, τοὺς ἐν τῷ καιρῷ τῆς ἐκκλησιαστικῆς συγχύσεως διώκτας ομολογουμένως αναφανέν ομο Ανακήρυξις τῆς εὐσεβείας αὐτοῦ παρὰ τῶν ὑπο σχομένων αὐτῷ. Εὐλογητὸς ὁ Θεὸς ἡμῶν, ὅτι οὐδέποτε κακὴν ὑπόληψιν ἔσχομεν περὶ τοῦ δεσπότου ἡμῶν του πατριάρχου χωρου Γρηγορίου, ὡς ἔστι βλάσφημος, καθάπερ ταυτό τινες τῶν ἀμυήτων ὑπέλαβαν τ ἀλλ᾽ ὀρθοδοξότατον τούτον γινώσκομεν καὶ εὐσεβέστατον. Μάνον δεόμεθα τοῦ πατριάρχου παραιτήσασθαι θρόνον διὰ τὴν τῶν ἀνθρώπων εἰρήνην· καὶ ἐπειδὴ παρ' ἡμῶν ζητεῖ τὴν τῆς εὐσεβείας αὐτοῦ ἀνακήρυξεν ἔγγραφον λέγεσθαι, καὶ αὐτίκα κατανεύει τὸν θρόνον παραιτήσασθαι, ζητοῦμεν καὶ ἡμεῖς πάντες έτοιμος ἐν ὀνόματι τοῦ Χριστοῦ καὶ ἐγγράφως καὶ ἀγράφως παρρησίᾳ τε καὶ ἰδίᾳ τοῦτον, ὥσπερ καὶ τὸν ἅπαντα χρόνον ἦν, εὐσεβέστατον κηρύττειν καὶ ὀρθοδοξότατον, ἐπιτιμᾶν δὲ καὶ τοῖς ἀφρόνως καὶ ἀμα θώς κατ' αὐτοῦ λέγουσιν. Τέλος τῶν ἐπιστολῶν τοῦ ἐν ἁγίοι; Πατρὸς ἡμῶν Γρηγορίου αρχιεπισκόπου Κωνσταντινουπόλεως, του πατριάρχου. Καὶ τῷ Θεῷ δόξα.
GEORGI CYPRII CP. PATRIARCH.Ε
καὶ ἦν ἂν ἔτος ἐν ἀκριβῶς, etc.; centesima octogesima sexta: Ο πρωτοβεστιάριος τῷ πατριάρχῃ.
Παναγιώτατε καὶ θειότατε δέσποτα μου, οἰκουμενικό πατριάρχα· ἐγὼ δὲ τὴν ἐπὶ τὸν ᾿Αθω φυγὴν τοῦ
πονηροῦ Θεοδοσίου μαθών, etc.; centesima octogesima septima: Τῇ Ραουλαίνῃ. Αφελῆ σοί τινα της
εἶναι γράμματα καὶ ἐκδήλως πρεσβυτερικά, & πρὸς ἡμῶν σοι πέμπεται γράμματα· εἶτ᾽ οὐχ ἱστᾷς ἄχρι
τοῦδε τὸ πρᾶγμα, etc.; centesima octogesima octava: Τῇ 'Ραουλαίνῃ. Ὅτι μὲν ἐγὼ ἀπὸ τῆς ἐν πατρίδι παλαιᾶς συνηθείας φίλην ἐμαυτῷ τὰ συκάμινα βρῶσιν, etc.; centesima octogesima nona: Τῇ
Ραουλαίνῃ. Απερ ὁρᾷς πεμπόμενά σοι συκάμινα μὴ διά τινα φιλοτιμίαν πέμπεσθαι νόμιζε, αλλά, etc.;
centesima nonagesima: Τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου. Εἰ μὲν ἐκ τῆς ἐντεῦθεν ψήφου ἐβεβαιοῦτο, etc.;
centesima nonagesima prima: Τινὶ τῶν ἀρχιερέων. Ὡς διετέθησαν οἱ πολεμεῖν ἀεὶ τῇ Ἐκκλησίᾳ καὶ
τῇ καταστάσει τῶν πραγμάτων βουλόμενοι, etc.
Hucusque igitur pertingunt omnium illarum Gregorii Cyprii epistołarum inscriptiones et initia; ex
quibus, ut ego opinor, non minus elegantia earum quam varietas abunde apparet; simul etiam
multiplex editionis earumdem Græco-Latinæ utilitas. Certe R. P. Petrus 'Possinus S. J. qui utramque Georgii Pachymeris historiam, nempe imperii Michaelis Palæologi et imperii Andronici Palæologi senioris ex eminentissimi et doctissimi cardinalis Francisci Barberini instructissima bibliotheca
primum Romæ typis Barberinis a. 4666 et 1669 Græce et Latinè et cum eruditissimis observationibus
duobus tomís in folia edidit, și barum epistolarum notitiam et usum habuisset, minime dubium est
quin mulța inde potuisset baurire necessaria et tam difficilis operis obscuritatem magis illustrare.
Quod etiain ipsę monumentorum Græciæ recensioris curiosissimus et dignissimus perscrutator Len
Allatius, primarjus Bibliothecæ Vaticanæ custos, haud sufficientem earumdem epistolarum habuerit
netiliam, ipse satiq olarę indicat in amplissima diatriba sua de Georgiis; ubi de eodem Georgio sive
Gregorio Cypria valde prolixe agens, pag. 425, sic scribit:Epistola CCIII Gregorii Cyprii partim
scriptæ antequam onus patriarchatus suscepisset, partim postquam illius cura ipsi commissa fuit,
exstabant in Bibliotheca Antonii Augustini, cod. 69; erantque in Polliana et Monachii Bavariæ, sed
sine titulis. In Ambrosiana leguntur CLXVI. Robertus Constantinus in Bibliotheca: Gregorii patriarchæ de Vita sua et epistolæ 166. In Ambrosiana, licet paulo supra in eodem Indice legatur, Gregorii Cyprii epistolæ selectæ, aliud item exemplar: item de Vita sua epistolæ número 166. An opus
học de Vita diversum est ab Epistolis vel Epistolis ipsis Vitam suam exprimit? Mihi adhue incertum est. Hæc iķi Allatius. Quod tandem restat, maxime notandum est supra enumeratis epistolis in.
eodemu codice manuscripto Cesareo a fol. 146, pag. 2 usque ad fol. 148 pag. 2 instar appendicis
subjuugi ejusdem patriarch:e Gregorii Cyprii decretum aliquod synodale cujus titulus et princiΡίκα: Απόφασις. Η μετριότης ἡμῶν σύναμα τῇ περὶ αὐτὴν ἱερότητι τῶν ἀρχιερέων ὁμηγύρει, ἱερεῖς
τε καὶ διακόνους, τοὺς ἐν τῷ καιρῷ τῆς ἐκκλησιαστικῆς συγχύσεως διώκτας ομολογουμένως αναφανέν
ra;, †, etc. Quo finito decreto sequitur formula solemnis, qua eidem patriarchæ Gregorio adversaril
ejus promiserunt, ipsum publice declaratum in orthodoxum, et prorsus liberum ab omni labe et su
spicione pravæ doctrinæ, si is prius scripto polliceretur, se, post acceptum illud innocentiæ suæ testimonium publicum, sipe mora throno patriarchali se abdicaturum esse. Narrat quidem totam ¡Hain
rem prolixe et accurate Georgius Pachymeres in Historia imperii Andronici Palæologi senioris libri
secundi quinque integris capitibus, nempe sexto, septino, octavo, nono et decimo, adeo ut etiam
integram (ormulam abdicationis a Gregorio conscriptam et adversariis traditam jam niemorato capiti
ομο ad verbum inseruerit; formula tamen promissionis adversariorum, quæ in codice hoc manuscripto Cæsareo exstat, ibi omissa est, ideoque supplendæ Historiæ Pachymerianæ causa totam hic
publico. Ea igitur cum inscriptione sua est talis: Ανακήρυξις τῆς εὐσεβείας αὐτοῦ παρὰ τῶν ὑπο
σχομένων αὐτῷ. Εὐλογητὸς ὁ Θεὸς ἡμῶν, ὅτι οὐδέποτε κακὴν ὑπόληψιν ἔσχομεν περὶ τοῦ δεσπότου ἡμῶν
του πατριάρχου χωρου Γρηγορίου, ὡς ἔστι βλάσφημος, καθάπερ ταυτό τινες τῶν ἀμυήτων ὑπέλαβαν τ
ἀλλ᾽ ὀρθοδοξότατον τούτον γινώσκομεν καὶ εὐσεβέστατον. Μάνον δεόμεθα τοῦ πατριάρχου παραιτήσασθαι
θρόνον διὰ τὴν τῶν ἀνθρώπων εἰρήνην· καὶ ἐπειδὴ παρ' ἡμῶν ζητεῖ τὴν τῆς εὐσεβείας αὐτοῦ ἀνακήρυξεν
ἔγγραφον λέγεσθαι, καὶ αὐτίκα κατανεύει τὸν θρόνον παραιτήσασθαι, ζητοῦμεν καὶ ἡμεῖς πάντες έτοιμος
ἐν ὀνόματι τοῦ Χριστοῦ καὶ ἐγγράφως καὶ ἀγράφως παρρησίᾳ τε καὶ ἰδίᾳ τοῦτον, ὥσπερ καὶ τὸν
ἅπαντα χρόνον ἦν, εὐσεβέστατον κηρύττειν καὶ ὀρθοδοξότατον, ἐπιτιμᾶν δὲ καὶ τοῖς ἀφρόνως καὶ ἀμα
θώς κατ' αὐτοῦ λέγουσιν. Hucusque formula ista promissionis quam, æque ae formulam abdicationis ah
ipse Gregorio compositam el adversariis præscriptam fuisse existimo. Clauditur denique totus iše
codex hac subscriptione: Τέλος τῶν ἐπιστολῶν τοῦ ἐν ἁγίοι; Πατρὸς ἡμῶν Γρηγορίου αρχιεπισκόπου
Κωνσταντινουπόλεως, του πατριάρχου. Καὶ τῷ Θεῷ δόξα.
Eulogy of the Sea, or On the Nature of WaterEncomium maris sive de universa aquae natura, ex ed. Fed. Morelli
col. 433–434page 213 of 231
PG 142:433ΤΟΥ ΑΓΙΩΤΑΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ ΚΥΡΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΤΟΥ ΚΥΠΡΙΟΥ ΕΓΚΩΜΙΟΝ ΕΙΣ ΤΗΝ ΘΑΛΑΣΣΑΝ ΕΙΤΟΥΝ ΕΙΣ ΤΗΝ ΤΟΥ ΚΑΘΟΛΟΥ ΤΟΥ ΥΔΑΤΟΣ ΦΥΣΙΝ. θαυμάζειν μὲν τῶν πραγμάτων ὁπόσα ὑπερφυή ή Ιπεί καὶ μεγάλα οὐ πολλοῦ τινος ἔργου φαίνεται δι, εἴ τις τοῦτό γε μόνον ποιεῖν βούλεται ἱστάμενος ἄφωνος· ἀπόχρη γὰρ αἰσθανθέντα εἰς θαῦμα τρέπειν τὴν αἴσθησιν· ἂν δὲ καὶ λόγῳ τις σκοπῆται τῶν τοιούτων ἄξιον εἰπεῖν τι καὶ διηγήσασθαι, τοῦτ' ἤδη τοῦ παντὸς ἐργωδέστερον. Αφαιρείται γὰρ λό των ἰσχὺν τῶν θαυμάτων ἡ φύσις, καὶ ὅσῳ ταῦτα τοῖς ἐντυγχάνουσιν ἔκπληξις, τοσούτῳ μᾶλλον ἀπο ρία τοῖς λόγοις καὶ τὸ μηδαμῶς ἑαυτοῖς δύνασθαι χρῆσθαι. Διὸ καὶ πολλή τις γένοιτ' ἂν συγγνώμη δικαίως τοῖς περὶ τούτων λέγειν τολμῶσιν, ἂν παρά πολὺ τῆς ἀξίας ἐλλίπωσι, καὶ μάλιστα πρὸς τῶν τοιαῦτα πεπαιδευμένων ἀνθρώπων, ὅσῳ καὶ τῶν ἄλλων μᾶλλον εἰδότες εἰσὶν, ὡς μὲν χαλεπὸν τοῖς τοιούτοις ἐπιχειρεῖν, ὡς δ' ἀνάγκη καὶ τοὺς λόγους ο τοὺς ἀεὶ τῶν πραγμάτων συμβαίνειν. Ἐπεὶ δὲ
ENCOMIUM MARIS.
GEORGII CYPRII EPISTOLÆ
EPISTOLA AD AMICUM
Vide supra col. 195.
EPISTOLA AD ANDRONICUM IMP.
Vide supra col. 207.
ΤΟΥ ΑΓΙΩΤΑΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ
ΚΥΡΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΤΟΥ ΚΥΠΡΙΟΥ
ΕΓΚΩΜΙΟΝ ΕΙΣ ΤΗΝ ΘΑΛΑΣΣΑΝ
ΕΙΤΟΥΝ
ΕΙΣ ΤΗΝ ΤΟΥ ΚΑΘΟΛΟΥ ΤΟΥ ΥΔΑΤΟΣ ΦΥΣΙΝ.
SANCTISSIMI PATRIARCHA CONSTANTINOPOLIS
DOMINI GEORGII CYPRII
ENCOMIUM MARIS
SIVE
DE UNIVERSA AQUE NATURA.
(Franéqueræ, 1697, ex ed. Fed. Morelli.)
θαυμάζειν μὲν τῶν πραγμάτων ὁπόσα ὑπερφυή ή Admirari equidem res quascunqhe natura Ιπείκαὶ μεγάλα οὐ πολλοῦ τινος ἔργου φαίνεται δι, gnes ét magñas, non magni alicujus operis esse
εἴ τις τοῦτό γε μόνον ποιεῖν βούλεται ἱστάμενος videtur, si quis id facere tantum velit tacitus
ἄφωνος· ἀπόχρη γὰρ αἰσθανθέντα εἰς θαῦμα subsistens. Sulcit enim contemplant in admira-.
τρέπειν τὴν αἴσθησιν· ἂν δὲ καὶ λόγῳ τις σκοπῆται tionem convertere contemplationem. Sin præterea
τῶν τοιούτων ἄξιον εἰπεῖν τι καὶ διηγήσασθαι, τοῦτ' quis animo proponit dignam quid talibus dicere
ἤδη τοῦ παντὸς ἐργωδέστερον. Αφαιρείται γὰρ λό et enarrare, illud jam videtur omnium operosissiτων ἰσχὺν τῶν θαυμάτων ἡ φύσις, καὶ ὅσῳ ταῦτα mum. Natura enfin rerum admirandarum minuit
τοῖς ἐντυγχάνουσιν ἔκπληξις, τοσούτῳ μᾶλλον ἀπο- vim rationis. Et quanto majori hæ admirationi
ρία τοῖς λόγοις καὶ τὸ μηδαμῶς ἑαυτοῖς δύνασθαι sunt lis qui in eas incidunt, tántó major hæsitaχρῆσθαι. Διὸ καὶ πολλή τις γένοιτ' ἂν συγγνώμη tio oritur fit sermonibus, et nullatenus sibi comδικαίως τοῖς περὶ τούτων λέγειν τολμῶσιν, ἂν παρά poles sunt. Multaque propterea venia digni suut
πολὺ τῆς ἀξίας ἐλλίπωσι, καὶ μάλιστα πρὸς τῶν mérito, qui de his orationem instituere conantur,
τοιαῦτα πεπαιδευμένων ἀνθρώπων, ὅσῳ καὶ τῶν si sapė a rerum dignitate defecerint; et maxiıne
ἄλλων μᾶλλον εἰδότες εἰσὶν, ὡς μὲν χαλεπὸν τοῖς apud homines, qui hæc edocti sunt et quidemm
τοιούτοις ἐπιχειρεῖν, ὡς δ' ἀνάγκη καὶ τοὺς λόγους ο qrranto aliis sunt peritiores; uli enim difficile est
τοὺς ἀεὶ τῶν πραγμάτων συμβαίνειν. Ἐπεὶ δὲ talibus rebus manum adhibere, ita et necesse est
col. 435–436page 214 of 231
PG 142:435τοῦθ᾽ οὕτω καὶ θαλάσσης περὶ τὸν λέγοντα, οὐδένες ἱκανὸν ἐρεῖν οἶμαι· καὶ γὰρ θαύματος ἐν τοῖς οὖσιν, εἴπερ καὶ ἄλλο τι, μετέχουσά ἐστι θάλαττα ὅτι καὶ στοιχεῖόν ἐστι τῶν πρώτων, κἂν εἴ τις συγ γινώσκοι τοῖς εἰς τοὺς περὶ ταύτης λόγους ἑαυτοὺς καθιεῖσι, μᾶλλον τῆς προθυμίας ἀγαπήσας, ἢ και ταγνούς τῆς θρασύτητος, οὐκοῦν τὴν τοῦ μὴ τὰ δίκαια πεποιηκέναι δόξαν ἀποίσεται. Αλλ' ὁποῖόν τε καὶ ὅσον τὸ χρῆμα θαλάττης, καὶ ὡς αὕτη τὸ κρά τιστον τοῦ παντός, ὧδέ τις σκοπούμενος σαφῶς εἴσεται. Πλὴν εἰκάζειν ἐνταῦθα προσήκει μικροῖς τὰ μεγάλα καὶ τὴν ἀλήθειαν ταῖς ἐκ τῶν λόγων θηρα σθαι σκιαῖς. Ηδη μὲν οὖν τὸ πᾶν τόδε μὴ ὂν πρότερον ού δαμῶς ἀρχὴν ἐλάμβανεν εἶναι καὶ τότε αὐτίκα ὑπῆρχε καὶ θάλαττα, σὺν τοῖς πρώτοις τῶν ὄντων φανεῖσα, καὶ δύναμιν σχοῦσα τὴν πρώτην. Ώς γὰρ ἐπὶ παντὸς χρήματος γιγνομένου ὕλην είναι τινα δεῖ, εἶτ᾽ ἐξ αὐτῆς τὴν γένεσιν ἐνεργεῖσθαι, οὕτω δήπου καὶ θάλασσαν ὁμοῦ τοῖς πρώτοις ὑπο στᾶσαν ὁρῶμεν, ὡς εἶναι στοιχεῖον τῶν μετὰ τοῦτ' ἐσομένων, καὶ ἀρχὴν τοῦ συγκρίματος τρόποντινὰ. Ωστ᾽ εἴ τις θεώμενος θαυμάζοι τὸ τοῦ παν τὸς σχῆμα ἐκ τῆς τοῦ ὕδατος φύσεως, δέον τὰ πρῶτα τοῦ θαύματος ἄρχεσθαι· καὶ δὴ πρεσβυτά την αὐτὴν δείξας ὁ δημιουργός, οὐκ ἀπεικότως καὶ τὰ πρῶτα μεγέθους ἀπένειμε. Μεγάλη γάρ τοσοῦτόν ἐστι θάλασσα, ὡς μηδὲ ἣν ἴσμεν ἤπειρον άποχρῆναι εἰς χώραν αὐτῇ· ἀλλ᾽ εἶναι μὲν πολλὴν τὴν ἐντὸς Γαδείρων, ὡς καὶ τοὺς ἀνθρώπους ἔλεγα γιῶντας ἀπαγορεύειν πρὸς πᾶσαν, καὶ μικροῦ τοὺς τοῦ ἀπείρου λόγους ἁρμόζειν αὐτῇ, καὶ ταῦθ᾽ ὁρι ζομένη, σαφῶς καὶ κύκλῳ περιλαμβανομένην τῇ γῇ, πλείονα δὲ τὴν ἐκτός. Καὶ μηδ' είναι παρεξετάζειν αὐτὴν πρὸς τὴν καθ' ἡμᾶς κατ' οὐδένα λό γον, οὗ με χάριν οὔτε πλοῦς ἐν αὐτῇ γίγνεται, ἀπειρία γὰρ ὕδατος εἴργει, καὶ τὸ μὴ εἰδέναι ὅποι τις ἂν ἔχοι κατᾶραι· τά τε ὅρια αὐτῆς, εἰ καὶ ὅλως εἰσὶν, οὐκ εἶναι εἰπεῖν οὐδενός. Καὶ τοῦτ᾽ εἰλήφει τὸ μέγεθος οὐκ ἔξω λόγου, οὐδὲ τοῦ χρησίμου χω ρίς· ἀλλ' ἐπείπερ ἔμελλεν ἡ τοῦ ὕδατος φύσις οὐ μόνον δή μήτηρ τοῖς ἄλλοις, ἀλλὰ καὶ τιθήνη φα νῆναι εἰς τε τὴν ἐξ ἀρχῆς γένεσιν ὅτι πλεῖστον τελοῦσα, εἰς τε τὸ διαμένειν ἐς ὅτον ἑκάστῳ ἡ φύσις ἐξήχοι. ούκουν Οὕτω δ' ἐκ τοῦ μεγέθους θαυμαζομένη, οὐχ ἥκει στα καὶ διὰ τὴν ὥραν θαυμάζοιτ' ἂν, ἣν ὡς πλεί στην ἀεὶ καὶ τελεωτάτην παρέχεται τοῖς ὁρῶσι. Σχήμα γὰρ αὐτίκα θαλάσσης τὸ κάλλιστον, ὁποίῳ δήπουθεν καὶ τὸν οὐρανὸν ἴσμεν γιγνόμενον κεκοσμῆσθαι. Γὴν τε γὰρ ἅπασαν ὠκεανός περιδέ δρομο κύκλῳ, καὶ αὖθις ὡς ἐν κύκλῳ τῇ γῇ, δ δὴ ὕδατος πλεύμενόν ἐστι, περισφίγγεται. Καὶ θέσις δὲ αὐτῇ, ὡς ἐκ τῶν εἰρημένων εἰκάσαι, τὸ μεσαί Ι, ει
GEORGH CYPRII CP. PATRIARCHE
sermus quoque rebus impares evadere. Quoniam τοῦθ᾽ οὕτω καὶ θαλάσσης περὶ τὸν λέγοντα, οὐδὲν
ἐς ἱκανὸν ἐρεῖν οἶμαι· καὶ γὰρ θαύματος ἐν τοῖς
οὖσιν, εἴπερ καὶ ἄλλο τι, μετέχουσά ἐστι θάλαττα·
ὅτι καὶ στοιχεῖόν ἐστι τῶν πρώτων, κἂν εἴ τις συγγινώσκοι τοῖς εἰς τοὺς περὶ ταύτης λόγους ἑαυτοὺς
καθιεῖσι, μᾶλλον τῆς προθυμίας ἀγαπήσας, ἢ και
ταγνούς τῆς θρασύτητος, οὐκοῦν τὴν τοῦ μὴ τὰ
δίκαια πεποιηκέναι δόξαν ἀποίσεται. Αλλ' ὁποῖόν τε
καὶ ὅσον τὸ χρῆμα θαλάττης, καὶ ὡς αὕτη τὸ κρά
τιστον τοῦ παντός, ὧδέ τις σκοπούμενος σαφῶς
εἴσεται. Πλὴν εἰκάζειν ἐνταῦθα προσήκει μικροῖς τὰ
μεγάλα καὶ τὴν ἀλήθειαν ταῖς ἐκ τῶν λόγων θηρασθαι σκιαῖς.
autem hoc ita se habet, hinc eum etiam qui de
mari dicit, nihil satis aptum dicturum esse existimo. Si quid enim inter caleras res admirationem
meretur, mare est; quia inter prima elementa est.
Et si quis veniam concedat iis qui se in sermones
de illo demittunt, magis diligentiam amans, quam.
audaciam improbans; sane et gloriam, etiamsi
satis prota non præstiterit, reportaturus est. Sed
qualis et quanta sit utilitas maris, et qua ratione
sit præ cateris universi rebus præstantissimum,
hic quis, si attendat, clare. perspiciet. Cæterum
convenit hic parvis magna coinponere et veritatemi
ex umbris sectari rationum.
Ηδη μὲν οὖν τὸ πᾶν τόδε μὴ ὂν πρότερον ού
δαμῶς ἀρχὴν ἐλάμβανεν εἶναι καὶ τότε αὐτίκα
ὑπῆρχε καὶ θάλαττα, σὺν τοῖς πρώτοις τῶν ὄντων
φανεῖσα, καὶ δύναμιν σχοῦσα τὴν πρώτην. Ώς
γὰρ ἐπὶ παντὸς χρήματος γιγνομένου ὕλην είναι
τινα δεῖ, εἶτ᾽ ἐξ αὐτῆς τὴν γένεσιν ἐνεργεῖσθαι,
οὕτω δήπου καὶ θάλασσαν ὁμοῦ τοῖς πρώτοις ὑποστᾶσαν ὁρῶμεν, ὡς εἶναι στοιχεῖον τῶν μετὰ τοῦτ'
ἐσομένων, καὶ ἀρχὴν τοῦ συγκρίματος τρόπον
τινά. Ωστ᾽ εἴ τις θεώμενος θαυμάζοι τὸ τοῦ παν
τὸς σχῆμα ἐκ τῆς τοῦ ὕδατος φύσεως, δέον τὰ
πρῶτα τοῦ θαύματος ἄρχεσθαι· καὶ δὴ πρεσβυτάτην αὐτὴν δείξας ὁ δημιουργός, οὐκ ἀπεικότως
καὶ τὰ πρῶτα μεγέθους ἀπένειμε. Μεγάλη γάρ
τοσοῦτόν ἐστι θάλασσα, ὡς μηδὲ ἣν ἴσμεν ἤπειρον
άποχρῆναι εἰς χώραν αὐτῇ· ἀλλ᾽ εἶναι μὲν πολλὴν
τὴν ἐντὸς Γαδείρων, ὡς καὶ τοὺς ἀνθρώπους ἔλεγα
γιῶντας ἀπαγορεύειν πρὸς πᾶσαν, καὶ μικροῦ τοὺς
τοῦ ἀπείρου λόγους ἁρμόζειν αὐτῇ, καὶ ταῦθ᾽ ὁρι
ζομένη, σαφῶς καὶ κύκλῳ περιλαμβανομένην τῇ
γῇ, πλείονα δὲ τὴν ἐκτός. Καὶ μηδ' είναι παρεξετάζειν αὐτὴν πρὸς τὴν καθ' ἡμᾶς κατ' οὐδένα λό
γον, οὗ με χάριν οὔτε πλοῦς ἐν αὐτῇ γίγνεται,
ἀπειρία γὰρ ὕδατος εἴργει, καὶ τὸ μὴ εἰδέναι ὅποι
τις ἂν ἔχοι κατᾶραι· τά τε ὅρια αὐτῆς, εἰ καὶ ὅλως
εἰσὶν, οὐκ εἶναι εἰπεῖν οὐδενός. Καὶ τοῦτ᾽ εἰλήφει
τὸ μέγεθος οὐκ ἔξω λόγου, οὐδὲ τοῦ χρησίμου χω
ρίς· ἀλλ' ἐπείπερ ἔμελλεν ἡ τοῦ ὕδατος φύσις οὐ
μόνον δή μήτηρ τοῖς ἄλλοις, ἀλλὰ καὶ τιθήνη φα
νῆναι εἰς τε τὴν ἐξ ἀρχῆς γένεσιν ὅτι πλεῖστον
τελοῦσα, εἰς τε τὸ διαμένειν ἐς ὅτον ἑκάστῳ ἡ
φύσις ἐξήχοι.
Nunc itaque omne quod est et quod non est,
nullo modo prius initium cepit ut esset, quin et
mare confestim exstiterit cum ipsis primis, quæ
sunt, febus productum et primam ac præcipuam
vim adeptum. Nam veluti ad omnem rem quæ fit
materiam aliquam præsto esse oportet et deinde
ex illa generationem effici; sic et mare simul cuin
primis subsistentiam accepisse rebus videmus, ut
esset elementum rerum postea futurarum,·· et
quodammodo principium mixtionis; adeo ut si quis
contemplando admiretur dispositionem universi,
admirationis initium ex aquæ natura ipsi faciendum est: et profecto cum conditor mare voluerit
esse antiquissimum, non dissimile vero et primas
ipsi in magnitudine attribuisse. Adeo enim magnum est mare, ut nullain sciamus continentem
ipsi in conceptaculum sufficere: sed esse quidem
tantum illud mare quod intra Gades est, ut homines quasi vertigine laborantes de universo illo
dicere se quid posse negent et fere immensi rationen ei applicent. Cæterum hoc circumscriptum
esse et comprehendi a terra liquido novimus; sed
majus esse illud, quod extra Gades est, et nulla
ratione comparari posse cum eo quod apud nos
est; quapropter et nulla in eo instituitur navigatio; immensitas enim aquæ prohibet scire ubinam
quis posset trajicere; et terminos ipsius si omnino
aliqui sint, nemo valet assignare. Et non sine ratione ac utilitate tantam obtinuit mare magnitudipem; sed quoniam natura aquæ non modo mater
aliis rebus, sed et nutrix futura esset, et ad factam
in initio rerum productionem quam plurimum
conferret et ad permanentiam unicuique rei naturæ convenientem conduceret.
Atque ita cum ob magnitudinem suam admiratoni sit, non minus etiam ob pulchritudinem ad
mirari illud oportet, utpote quam maximam semper
et perfectissimam exhibet contemplantibus. Figura
eniu maris profecto est pulcherrima, quali et
coelum cuin fieret ornatum esse novimus. Oceanus
enim universam in circuitu ambit terram; et rursus illud quod aqua plenum est a terra tanquam
in circulo constringitur. Ęt situs quidem ipsius,
(*) Legendum ούκουν monet Boissonadius Anecd.
Οὕτω δ' ἐκ τοῦ μεγέθους θαυμαζομένη, οὐχ ἥκει
στα καὶ διὰ τὴν ὥραν θαυμάζοιτ' ἂν, ἣν ὡς πλείστην ἀεὶ καὶ τελεωτάτην παρέχεται τοῖς ὁρῶσι.
Σχήμα γὰρ αὐτίκα θαλάσσης τὸ κάλλιστον, ὁποίῳ
δήπουθεν καὶ τὸν οὐρανὸν ἴσμεν γιγνόμενον κεκοσμῆσθαι. Γὴν τε γὰρ ἅπασαν ὠκεανός περιδέ
δρομο κύκλῳ, καὶ αὖθις ὡς ἐν κύκλῳ τῇ γῇ, δ δὴ
ὕδατος πλεύμενόν ἐστι, περισφίγγεται. Καὶ θέσις
δὲ αὐτῇ, ὡς ἐκ τῶν εἰρημένων εἰκάσαι, τὸ μεσαί
Gr. t. Ι, p. 513, quod tenent codd. Reg. 2629 ει
col. 437–438page 215 of 231
PG 142:437τατον τοῦ παντός, εἴπερ καὶ τῆς γῆς τὸ μέσον ἀπονενέμηται τῇ θαλάττῃ. Καὶ κινδυνεύει τῷ λόγῳ με κέντρον τὴν γῆν, τὴν δὲ θάλασσαν εἶναι. Τήν γε μὴν ὥραν καὶ χάριν ἣν ἐν αὐτῇ τῇ θέσει παρέχεται, καὶ ὡς κύκλος τέ ἐστιν ἡ αὐτὴ τῷ γε τὴν ὅλην κατανοοῦντι, καὶ πάντα σχήματα δείκνυσιν ἐν τῇ πρὸς γῆν συνελεύσει καὶ μίξει, κόλπους μὲν πολυειδεῖς ἀνελίσσουσα, νήσους δὲ αὖ ἐκ μέσης μικρές καὶ μείζους ἀναδιδοῦσα, καὶ πορθμοὺς ἐν στενῷ ἐς μήκιστον διήκοντας απεργαζομένη, τίς ἂν λόγος μετρίως εἰπεῖν ἀποχρήσει; ᾿Αλλὰ ταῦτα μὲν ὡς ἐκ τῆς περιγραφῆς καὶ τῆς θέσεως καὶ ὅσον τῇ γ' αἰσθήσει καταλαβεῖν· λογισμῷ δέ τις τοσοῦτον διισχυρίσαιτο τὴν τοῦ ὕδατος φύσιν εἶναι καλήν, ὁπόσον καὶ ἀρχὴ τοῖς ἄλλοις & τοῦ καλοῦ μετέσχε γνωρίζεται. Οὐ γὰρ ἂν ἦν εἰκὸς τὰ τὴν ὕπαρξιν δεύτερα τοιούτου μετέχειν τινὸς μὴ τῶν πρώτων μετεσχηκότων, ἀφ᾽ ὧν δὴ καὶ ταῦτα συνέστη. Που ταμοὶ δὲ πάντες καὶ πηγαί, λίμναι τε αὖ καὶ νυμφῶν νάματα καὶ ὅσα τὴν γῆν υποτρέχει, ἐκ θαλάσσης τὰ πάντα καὶ αὖθις εἰς θάλασσαν καταλ ῥεῖ. τοῦτο μὲν, ὡς ἐκ μητρός, τοῦτο δ' αὖ, ὡς εἰς κοινήν τινα τοῦ παντὸς ὑγροῦ χώραν. Εἴη δὲ καὶ τοῦτο τὴν μίαν εἶναι ταύτην ἀρχὴν τοῦ παντὸς ὕδατος σημεῖον οὐκ ἀμυδρόν. Ενθα γὰρ ἅπαν ἀνακάμπτον ἐρῶμεν καὶ ἀποκαθιστάμενον, ἐκεῖθεν καὶ τὴν πρώτην αἰτίαν τοῦ εἶναι εἰληφέναι πιο στούμεθα. Οὕτω γὰρ καὶ τὰ ἐκ γῆς ἅπαντα εἰς γῆν ἀναλύοντα τὴν γῆν πρώτην σφίσι μητέρα είναι δηλοί. 'Η δὲ, ἀπάντων ὑδάτων εἰς αὐτὴν εἰσρεόν των, καὶ πάνθ' ὑποδεχομένη διὰ μεγέθους περιουσίαν, οὔτε πλείων τῆς οὔσης ὁρᾶται, οὔτ᾽ ἐλάττων τις φαίνεται οὗτα. Οὐ γάρ που πλέον οὗ δέδωκε γῆθεν λαμβάνει· καὶ αὖθις δίδωσί γε τοσοῦτον, ὁπόσον καὶ εἰσεδέξατο· καὶ ἅμα οὐκ ἐπιδίδωσι τῶν ἐκ γῆς συμβαλλομένων, ἐπεὶ μηδ' ἀτελῆς ἐγένετο, οὐδὲ προσθήκης δεομένη τινὸς ἐξ ἀρχῆς. Τῷ ὄντι δὲ τελεία καὶ πλήρης, παντὸς μᾶλλον ἀνενδεής. Ομβροι δὲ πρὸς τοῖς εἰρημένοις καὶ δρόσοι καὶ ν.φετο, νεφέλα: τε αὖ αἱ τούτους γεννῶσαι, καὶ ὅσα πρῶτον εἰς τὸν ἄνω συνιστάμενα τόπον, εἶτ' ἐκεῖθεν εἰς γῆν κάτεισιν, ἔτι γε μὴν ἀνέμων φύσεις καὶ παντοῖα: ποπ!, τὴν ἀρχὴν ἐκ τοῦ ὕδατος ἔχουσ σιν. Εἰ δὲ βλάσται φυτῶν, ἐκφύσεις τε καὶ αὐξή σεις, ἀναθηλήσεις τε καὶ καρποφορίας ἐξ ὑδάτων ὡς ἐξ ὕλης, οὐ γὰρ ἄλλως οἷόν τε προκύπτειν τῆς γῆς, μήτηρ δὲ τοῦ παντὸς ὕδατος, προσκείσθω δὲ καὶ παντὸς ὑγροῦ, θάλασσα, εύδηλον ὡς καὶ τού των οὐκ ἄλλη τις αἰτία τὸ μέρος τοῦτο ἔτι μὴ θάλασσα. Οἱ δὴ μόνα ταῦτα τὴν ὑγρὶν ὡς μητέρα κατά τὸν εἰρημένον κέκτηται τρόπον, ἀλλὰ καὶ παντοία γένη τῶν ζώων, ἐπεὶ οὐκ ἔστιν οὐδὲν τῶν ἁπάν των 2 μὴ τῇ τοῦ ἀγροῦ μετοχῇ τῆς ἐπωνυμίας ταύτης μετάσχοι. Τούτου δ' ἐναργές γνώρισμα επειδήπερ συναποβάλλει καὶ τὸ ζῶα εἶναι, καὶ
ENCOMIUM MARIS.
τατον τοῦ παντός, εἴπερ καὶ τῆς γῆς τὸ μέσον ut e dictis conjicere licet, est medium universi, siἀπονενέμηται τῇ θαλάττῃ. Καὶ κινδυνεύει τῷ λόγῳ
με κέντρον τὴν γῆν, τὴν δὲ θάλασσαν εἶναι. Τήν γε
μὴν ὥραν καὶ χάριν ἣν ἐν αὐτῇ τῇ θέσει παρέχεται,
καὶ ὡς κύκλος τέ ἐστιν ἡ αὐτὴ τῷ γε τὴν ὅλην
κατανοοῦντι, καὶ πάντα σχήματα δείκνυσιν ἐν τῇ
πρὸς γῆν συνελεύσει καὶ μίξει, κόλπους μὲν πολυειδεῖς ἀνελίσσουσα, νήσους δὲ αὖ ἐκ μέσης μικρές
καὶ μείζους ἀναδιδοῦσα, καὶ πορθμοὺς ἐν στενῷ ἐς
μήκιστον διήκοντας απεργαζομένη, τίς ἂν λόγος
μετρίως εἰπεῖν ἀποχρήσει; ᾿Αλλὰ ταῦτα μὲν ὡς
ἐκ τῆς περιγραφῆς καὶ τῆς θέσεως καὶ ὅσον τῇ
γ' αἰσθήσει καταλαβεῖν· λογισμῷ δέ τις τοσοῦτον
διισχυρίσαιτο τὴν τοῦ ὕδατος φύσιν εἶναι καλήν,
ὁπόσον καὶ ἀρχὴ τοῖς ἄλλοις & τοῦ καλοῦ μετέσχε
γνωρίζεται. Οὐ γὰρ ἂν ἦν εἰκὸς τὰ τὴν ὕπαρξιν
δεύτερα τοιούτου μετέχειν τινὸς μὴ τῶν πρώτων
μετεσχηκότων, ἀφ᾽ ὧν δὴ καὶ ταῦτα συνέστη. Που
ταμοὶ δὲ πάντες καὶ πηγαί, λίμναι τε αὖ καὶ
νυμφῶν νάματα καὶ ὅσα τὴν γῆν υποτρέχει, ἐκ
θαλάσσης τὰ πάντα καὶ αὖθις εἰς θάλασσαν καταλ
ῥεῖ. τοῦτο μὲν, ὡς ἐκ μητρός, τοῦτο δ' αὖ, ὡς εἰς
κοινήν τινα τοῦ παντὸς ὑγροῦ χώραν. Εἴη δὲ καὶ
τοῦτο τὴν μίαν εἶναι ταύτην ἀρχὴν τοῦ παντὸς
ὕδατος σημεῖον οὐκ ἀμυδρόν. Ενθα γὰρ ἅπαν
ἀνακάμπτον ἐρῶμεν καὶ ἀποκαθιστάμενον, ἐκεῖθεν
καὶ τὴν πρώτην αἰτίαν τοῦ εἶναι εἰληφέναι πιο
στούμεθα. Οὕτω γὰρ καὶ τὰ ἐκ γῆς ἅπαντα εἰς γῆν
ἀναλύοντα τὴν γῆν πρώτην σφίσι μητέρα είναι
δηλοί. 'Η δὲ, ἀπάντων ὑδάτων εἰς αὐτὴν εἰσρεόντων, καὶ πάνθ' ὑποδεχομένη διὰ μεγέθους περιου
σίαν, οὔτε πλείων τῆς οὔσης ὁρᾶται, οὔτ᾽ ἐλάττων
τις φαίνεται οὗτα. Οὐ γάρ που πλέον οὗ δέδωκε
γῆθεν λαμβάνει· καὶ αὖθις δίδωσί γε τοσοῦτον,
ὁπόσον καὶ εἰσεδέξατο· καὶ ἅμα οὐκ ἐπιδίδωσι τῶν
ἐκ γῆς συμβαλλομένων, ἐπεὶ μηδ' ἀτελῆς ἐγένετο,
οὐδὲ προσθήκης δεομένη τινὸς ἐξ ἀρχῆς. Τῷ ὄντι
δὲ τελεία καὶ πλήρης, παντὸς μᾶλλον ἀνενδεής.
Ομβροι δὲ πρὸς τοῖς εἰρημένοις καὶ δρόσοι καὶ
ν.φετο, νεφέλα: τε αὖ αἱ τούτους γεννῶσαι, καὶ
ὅσα πρῶτον εἰς τὸν ἄνω συνιστάμενα τόπον, εἶτ'
ἐκεῖθεν εἰς γῆν κάτεισιν, ἔτι γε μὴν ἀνέμων φύσεις
καὶ παντοῖα: ποπ!, τὴν ἀρχὴν ἐκ τοῦ ὕδατος ἔχουσ
σιν. Εἰ δὲ βλάσται φυτῶν, ἐκφύσεις τε καὶ αὐξή
σεις, ἀναθηλήσεις τε καὶ καρποφορίας ἐξ ὑδάτων
ὡς ἐξ ὕλης, οὐ γὰρ ἄλλως οἷόν τε προκύπτειν τῆς
γῆς, μήτηρ δὲ τοῦ παντὸς ὕδατος, προσκείσθω δὲ
καὶ παντὸς ὑγροῦ, θάλασσα, εύδηλον ὡς καὶ τού
των οὐκ ἄλλη τις αἰτία τὸ μέρος τοῦτο ἔτι μὴ
quidem et medium terræ mari attributum est. Et
ex ratione consequi videtur terram non esse centrum, sed mare. Nam profecto pulchritudo et
gratia quam in ipsa sua positura exhibet, ipsa est
instar circuli, siquis illud universum consideret,
omnesque figuras ostendit in suo ad terram ac -
cessu et cum ea commixtione. Sinus enim variæ
formæ quas volvendo aperit, rursusque insulas ex
medio sui parvas et magnas quas producit, et freta
inter angustias longissime transeuntia quæ efficit,
quænam oratio, ut par est, dicere sufficiat? Atque
hæc quidem ex circumscriptione et positura et
quasi ipso sensu deprehendere licet. Ratiocinatione
autem quis confirmare poterit adeo pulchram esse
aquæ naturam, ut reliquis rebus quæ pulchritu
dinis participes sunt, principium esse, certo cognoscatur. Non enim verosimile est ea quæ quoad
exsistentiam posteriora sunt, talis alicujus rei participare, de qua prima, per quæ ipsa posteriora
consistunt, non participant. Fluvii enim omnes et
fontes, porro et lacus et aquarum fluxus et lynpharum latices, et quæcunque cursu suo terram
subeunt, omnia ex mari sunt et rursus in mare
refluunt; et illud quidem tanquam ex matre, hoc
autem tanquam in commune quoddam omnis humidi receptaculum. Adeo ut hoc sit signum noli
obscurum, mare esse unicum omnis aquæ principium; eo enim omnem reverti aquam et tanquam
in pristinum locam redire videmus, et illine primam suæ essentiæ causam suscepisse credimus.
Nam ita et quæcunque ex terra sunt in terram resolvuntur, et terram illis primam matrem esse manifestum est. Mare autem, cum omnes in illad
· confluunt aquæ easque omnes excipit, propter ingentem magnitudinem nec majus conspicitur nec
minus apparet quam ante erat: nihilo enim plus
quam dedit recipit a terra; et denuo tantum reddit, quantum in se receperat; et inter ea simul
non augetur, dum a terra quadam ipsi conferuntur; quoniam nec imperfectum factum est neque
additamenti ab alio quodam principio indiget; quoniam revera consummatum et perfectum Dec
ullius magis indigum est. Præter dicta vero et
imbres et ros et nix et nubes insuper quæ illa generant et quæcunque primo in sublimi consistunt
loco et deinde illine in terram descendunt, insuper sane ventorum qualitates et omnis generis flatus ex aqua principium obtinent. Plantarum quoque propagines et germinationes et incrementa
forumque productiones et fructuum proventus ex aqua velut ex materia proveniunt; non enim
aliter Beret ut in terram inclinent. Mater enim omnis aquæ, addatur et omnis humidi, mare est.
Satis clare enim patet quod et horum nulla alia sit causa quam pars illa, quæ est mare.
θάλασσα.
Οἱ δὴ μόνα ταῦτα τὴν ὑγρὶν ὡς μητέρα κατά
τὸν εἰρημένον κέκτηται τρόπον, ἀλλὰ καὶ παντοία
γένη τῶν ζώων, ἐπεὶ οὐκ ἔστιν οὐδὲν τῶν ἁπάν
των 2 μὴ τῇ τοῦ ἀγροῦ μετοχῇ τῆς ἐπωνυμίας
ταύτης μετάσχοι. Τούτου δ' ἐναργές γνώρισμα·
επειδήπερ συναποβάλλει καὶ τὸ ζῶα εἶναι, καὶ
Nec profecto hæc sola humiduin tanquam matrem, eo quo dictum est modo, sortita sunt, sed
et cujuscunque generis animalia; quia nullum datur ex omnibus quod non ob humidi participationem ejusdem originis et pominis particeps sil.
Et hujus rei evidens est indicium, quod simul
col. 439–440page 216 of 231
PG 142:439ὅλως ἔμψυχα τὴν ὑγρότητα ἀποβαλόντα. ᾿Αλλὰ μὴν τήν γε παρά τάλλα θαλάσσῃ οικειοτάτην φοράν, τὰ τῶν ἰχθύων λέγω καὶ νηκτῶν πάντα γένη, πῶς ἄν τις κἂν ἀξίως θαυμάτοι περινοῶν; Τὰ μὲν τοίνυν ἄλλα τῶν ζώων, πρὸς τῷ τοῦ ὑγροῦ μετέχειν, ἔστινοὗ καὶ τῶν ἄλλων πρώτων σωμάτων μετέχει· ἰχθύες δὲ καθαρῶς ἐκ θαλάσσης, ἐν αὐτῇ τὴν ἀρχὴν καὶ γεννώμενοι καὶ αὐξόμενοι, καὶ διὰ τέλους τρεφ μενοι, πολλοὶ μὲν τὸ πλῆθος· ὡς εἰ καὶ τὰ χερσαία μὴ ὑπερβάλλει τὸ κατ' αὐτοὺς, ἐλαττοῦσθαι τὴν οὐδεὶς ἐρεῖ, οὐκοῦν ὅ γ' ἐπιεικῶς ἐπιστάμενος, πλεῖστα δὲ καὶ τῷ τῶν ἀνθρώπων χρήσιμοι γένει, οἷς τε τροφή γίγνεται, καὶ μάλα κατάδηλος τοῖς σώμασιν ἐντεῦθεν αὐτοῖς, καὶ οἷς αὖ τὴν ἄλλην χρείαν ἔστιν ἐκ τούτων ἀποπληρούν, ἣν λόγο μὲν εἰπεῖν οὐκ ἂν οἷόν τ' εἴη, πεῖρα δὲ μόνον δι δάσκαλος. Οὐ δὴ μόνον τῶν εἰρημένων χάριν τὸ τοῦ ὕδατος χρήμα ἢ τὸ τῆς θαλάσσης, ἔξεστι γὰρ ἀκούειν ἑκάτερον, οὐ διαφέρομαι, οὐχὶ τούτων ἕνεκα μόνον θαύματος άξιον, ἀλλὰ καὶ ὧν ἡμεῖς κεχρήμεθα αὐτῷ συμφερόντως τῷ βίῳ. Καὶ ἀφίημι λέγειν ὡς ἀνακτᾶται τὸ ὕδωρ τοῖς ζώοις τὰ σώματα, τοῦτο μὲν πίνουσι, τοῦτο δὲ καὶ λουομένοις· καὶ ὡς ἄρτος φύεται ὕδατι, καὶ ὡς οὐκ ἔστιν οὐδὲν σχεδὸν εἰς βρῶσιν, ὅ τι μή μεθ' ὕδατος χρηματίσαι, καὶ ὅτι τοὺς ἅλας οὐκ ἄλλοθεν ἔχομεν ἢ ἐκ τούτου συνισταμένους, μεθ' ὧν οἷον ἐμψυχονται τροφή, καὶ ἡδονῆς ὡς κλεῖστον μετέχει, καὶ ἀνθρώποις καθάπαξ ἐστὶν αἱρετὴ, καὶ πρός γε τοῖς εἰρημένοις, ὅτι καὶ ῥύπους καθαίρει τὸ ὕδωρ καὶ κηλίδας ἐκπλύνει, καὶ μολυσμῶν ἀπαλλάττει καὶ δυσωδίας γνώριμα γὰρ ταῦτα περιφανῶς· τὰ δέ γε μὴν ἕτερα εἰς ὅσα ἡμῖν ἀναγκαίως ἔχον ἐστὶ τόδε, πως ἄν τις ἐν ὀλίγῳ χρόνῳ διέλθοι; Οὐ γὰρ ἂν βίος ὅλος ἀνθρώπινος αποχρήσει, βουλομένοις καθέκαστον διελθεῖν, ὅσα τοῖς ἀνθρώποις ἐκ θαλάττης προσγίνεται. Πλὴν ἅψασθαι χρή μετρίως καὶ ὅσον ἀμυ δράν τινα σκιαγραφίαν τὴν περὶ τούτων οἴεσθαι λόγον. Πολλῶν τοίνυν ὄντων ἅ γε εἰς τὸν ἀνθρώπινον βίον τελεῖ, οὐχ ἅπαντος δὲ μέρους γῆς τὰ πάντα φέροντος, οὐδ᾽ ἀθρέον τῶν χρησίμων ἁπάν των ἐν ταυτῷ ἀναδιδομένων, ἀλλὰ τὰ μὲν Ἀσίας έχούσης, τὰ δὲ Εὐρώπης, ἕτερα δὲ Λιβύης, καὶ ἄλλα ἑτέρου κλίματος γῆς, ἂν μὴ συνάπτουσα εν τὰς διεστώσας ηπείρους θάλασσα, καὶ ἄνθρωποι διὰ ταύτης ἐπεμίσγοντο οἱ ἀπανταχόθεν τοῖς ὁποιδήποτε γῆς, κἂν ὀλίγων μὲν τῶν ἐπιτηδείων εὐπόρει τὸ γένος, ἀπελείπετο δὲ τῶν πλείστων· νυνὶ δὲ διὰ θαλάττης ἀλλήλοις τὰ πρὸς ἀλλήλων διδόασι καὶ θαυμασία τις κοινωνία τοῖς ἀνθρώποις ἐντεῦθεν, καὶ ἀφθονία βίου, ἐπεὶ καὶ τὰ συνεκτικὰ τῆς ἡμε τέρας ζωῆς ἁπανταχοῦ διὰ τοῦδε τοῦ στοιχείου κομίζεται, καί γε μὴ διαιρεῖν, μηδὲ ἀποδιιστάν ἀλλήλων τὰς ἠπείρους νομίζειν προσήκει τὴν θά λασταν· οὐ γάρ τοι συντίθεμαι οἷς τῶν πάλαι ταῦθ' οὕτως ἐδίνει, τουναντίον μὲν οὖν συνάπτεν καὶ
coincidat ut et animalia et omnino animata sint, ὅλως ἔμψυχα τὴν ὑγρότητα ἀποβαλόντα. ᾿Αλλὰ μὴν
si humiditate carent. Sed praeter cætera maris
tanquam maxime proprium fœtum dico esse piscium et natatilium omnia genera; quod qua ratione etsi digne quis admiretur, intelligat? Nam
quod ad alia attinet animalia præterquam quod de
humido participent, est aliqua ratio cur et de aliis
elementis participent: pisces autem pure ex aquis
sunt, in iis primum generantur et crescunt et ad
finem usque nutriuntur, ingenti quidem multicadine adeo ut si eorum numerus animalia terrestria non excedat, minorem tamen esse nemo
utique dixerit, et minime is qui satis peritus est.
Ut plurimum insuper pisces hominum generi conducunt quibus et nutrimentum sunt et valde quidem congruum tum corporibus ipsis, tum iis quibus necesse est ab hisce se saturare. Quod sermone exprimere etsi minus liceat, sola experientia
docet.
τήν γε παρά τάλλα θαλάσσῃ οικειοτάτην φοράν,
τὰ τῶν ἰχθύων λέγω καὶ νηκτῶν πάντα γένη, πῶς
ἄν τις κἂν ἀξίως θαυμάτοι περινοῶν; Τὰ μὲν τοίνυν
ἄλλα τῶν ζώων, πρὸς τῷ τοῦ ὑγροῦ μετέχειν, ἔστιν
οὗ καὶ τῶν ἄλλων πρώτων σωμάτων μετέχει· ἰχθύες
δὲ καθαρῶς ἐκ θαλάσσης, ἐν αὐτῇ τὴν ἀρχὴν καὶ
γεννώμενοι καὶ αὐξόμενοι, καὶ διὰ τέλους τρεφ
μενοι, πολλοὶ μὲν τὸ πλῆθος· ὡς εἰ καὶ τὰ χερσαία
μὴ ὑπερβάλλει τὸ κατ' αὐτοὺς, ἐλαττοῦσθαι τὴν
οὐδεὶς ἐρεῖ, οὐκοῦν ὅ γ' ἐπιεικῶς ἐπιστάμενος,
πλεῖστα δὲ καὶ τῷ τῶν ἀνθρώπων χρήσιμοι γένει,
οἷς τε τροφή γίγνεται, καὶ μάλα κατάδηλος τοῖς
σώμασιν ἐντεῦθεν αὐτοῖς, καὶ οἷς αὖ τὴν ἄλλην
χρείαν ἔστιν ἐκ τούτων ἀποπληρούν, ἣν λόγο
μὲν εἰπεῖν οὐκ ἂν οἷόν τ' εἴη, πεῖρα δὲ μόνον διδάσκαλος.
Οὐ δὴ μόνον τῶν εἰρημένων χάριν τὸ τοῦ ὕδατος
χρήμα ἢ τὸ τῆς θαλάσσης, ἔξεστι γὰρ ἀκούειν
ἑκάτερον, οὐ διαφέρομαι, οὐχὶ τούτων ἕνεκα μόνον
θαύματος άξιον, ἀλλὰ καὶ ὧν ἡμεῖς κεχρήμεθα
αὐτῷ συμφερόντως τῷ βίῳ. Καὶ ἀφίημι λέγειν ὡς
ἀνακτᾶται τὸ ὕδωρ τοῖς ζώοις τὰ σώματα, τοῦτο
μὲν πίνουσι, τοῦτο δὲ καὶ λουομένοις· καὶ ὡς
ἄρτος φύεται ὕδατι, καὶ ὡς οὐκ ἔστιν οὐδὲν σχεδὸν
εἰς βρῶσιν, ὅ τι μή μεθ' ὕδατος χρηματίσαι, καὶ
ὅτι τοὺς ἅλας οὐκ ἄλλοθεν ἔχομεν ἢ ἐκ τούτου
συνισταμένους, μεθ' ὧν οἷον ἐμψυχονται τροφή,
καὶ ἡδονῆς ὡς κλεῖστον μετέχει, καὶ ἀνθρώποις
καθάπαξ ἐστὶν αἱρετὴ, καὶ πρός γε τοῖς εἰρημέ
νοις, ὅτι καὶ ῥύπους καθαίρει τὸ ὕδωρ καὶ κηλίδας
ἐκπλύνει, καὶ μολυσμῶν ἀπαλλάττει καὶ δυσωδίας
γνώριμα γὰρ ταῦτα περιφανῶς· τὰ δέ γε μὴν
ἕτερα εἰς ὅσα ἡμῖν ἀναγκαίως ἔχον ἐστὶ τόδε, πως
ἄν τις ἐν ὀλίγῳ χρόνῳ διέλθοι; Οὐ γὰρ ἂν βίος ὅλος
ἀνθρώπινος αποχρήσει, βουλομένοις καθέκαστον
διελθεῖν, ὅσα τοῖς ἀνθρώποις ἐκ θαλάττης προσγίνεται. Πλὴν ἅψασθαι χρή μετρίως καὶ ὅσον ἀμυδράν τινα σκιαγραφίαν τὴν περὶ τούτων οἴεσθαι
λόγον. Πολλῶν τοίνυν ὄντων ἅ γε εἰς τὸν ἀνθρώπινον βίον τελεῖ, οὐχ ἅπαντος δὲ μέρους γῆς τὰ
πάντα φέροντος, οὐδ᾽ ἀθρέον τῶν χρησίμων ἁπάν
των ἐν ταυτῷ ἀναδιδομένων, ἀλλὰ τὰ μὲν Ἀσίας
έχούσης, τὰ δὲ Εὐρώπης, ἕτερα δὲ Λιβύης, καὶ
ἄλλα ἑτέρου κλίματος γῆς, ἂν μὴ συνάπτουσα εν
τὰς διεστώσας ηπείρους θάλασσα, καὶ ἄνθρωποι διὰ
ταύτης ἐπεμίσγοντο οἱ ἀπανταχόθεν τοῖς ὁποιδήποτε
γῆς, κἂν ὀλίγων μὲν τῶν ἐπιτηδείων εὐπόρει τὸ
γένος, ἀπελείπετο δὲ τῶν πλείστων· νυνὶ δὲ διὰ
θαλάττης ἀλλήλοις τὰ πρὸς ἀλλήλων διδόασι καὶ
θαυμασία τις κοινωνία τοῖς ἀνθρώποις ἐντεῦθεν,
καὶ ἀφθονία βίου, ἐπεὶ καὶ τὰ συνεκτικὰ τῆς ἡμε
τέρας ζωῆς ἁπανταχοῦ διὰ τοῦδε τοῦ στοιχείου
κομίζεται, καί γε μὴ διαιρεῖν, μηδὲ ἀποδιιστάν
ἀλλήλων τὰς ἠπείρους νομίζειν προσήκει τὴν θά
λασταν· οὐ γάρ τοι συντίθεμαι οἷς τῶν πάλαι ταῦθ'
οὕτως ἐδίνει, τουναντίον μὲν οὖν συνάπτεν καὶ
Nee sane tantum propter ea quæ dicta sunt apparet utilitas aquæ et maris, expedit enim utrumque firmare (nec aliter sentio), minime horum·
tantum gratia mare admiratione dignum esso, sed
et propterea quod nos ipsi illo usi simus cum vitæ
nostræ utilitate. Prætermitto etiam dicere quoniodo
aqua animalibus reficiat corpora et dum eam bibunt
cɩ dum ea abluuntur; et quomodo panis illa miscetur et quomodo pene non sit cibus nisi cum aqua
cogatur; et quod sales non aliunde babemus, nisi
ex hac concretos, et insuper, quomodo illa quasi c
animétur cibus et suavitatis quam maxinfo partiecps fiat et hominibus prorsus gratus sit, et præter dicta, quod sordes purget aqua et maculas
eluat et inquinamenta removeat et fintores; hæc
enim manifestissime nota sunt. Et same alia sunt
· ad quæ nobis aqua opus est; nam» qua ratione
aliquis brevi tempore enarret ea quibus universa
vita humana non sufficeret, si vellemus sigillatim
exponere quæcunque hominibus ex mari accedunt?
Sed, uti par est, accipere debemus et tanquam
obscuram quamdam adumbrationem existimare
sermonem illum qui de his instituitur. Et quoniam
multa sunt quæ ad humanam vitam conducunt,
nee omais terræ pars omnia ferat, neque omnis
multitudo omnium utilium ibidem proveniat loci,
sed illa quidem Asia habeat, hire autem Europa,
hæc
alia vero Africa et alia terræ regio alia, nisi distantes continentes conjungeret mare et homines
qui undiquaque sunt, per illud commercium haberent cum aliis qui ubicunque terrarum sunt,
licet paucis necessariis satis abundaret aliqua natio, deficerent tamen plurima: nunc autem per
mare alii aliis quæ necesse habent, suppeditant;
et admiranda quædam communio hominibus et
ubertas victus est; quoniam ea quæ vitam nostram sustentant undiquaque per hoc elementum
apportantur; et existimare oportet mare non divisas nec a se invicem distantes facere continentes; nam non acreto iliis et veteribus qui hoc
col. 441–442page 217 of 231
PG 142:441εἰς ἄχραν ἔνωτιν ἰέναι ταύτας ποιεῖν, οὐ μόνον ὅτι; την μέσην ειληφυία χώραν δεσμὸς τῶν ἄκρων ἐστὶν, ἀλλ' ὅτι καὶ ἐπικοινωνεῖν ἀλλήλας τὰ τμή ματα τῇ διαδόσει καὶ ἐπαλλάττειν ποιεί. Ιδοις γὰρ ἂν εἰς τὴν Ἰνδικὴν ἐπιφοιτῶντα Κελτὸν καὶ Γαλά την, καὶ εἰς τὴν ἐκείνων αὖθις Ἰνδοὺς τὴν θάλατ την διαπερατουμένους· οὐ γὰρ ἄλλως οἷόν τε· καὶ Λίβυες αὖ διατρίβουσιν ἐν Εὐρώπῃ χρησάμενοι τη θαλάσσῃ, καὶ Ασία τοὺς ἐξ ἑκατέρας γῆς δέχεται, τῆς αὐτῆς ταύτης παραπεμψάσης· διὸ καὶ οὐκ ἔστι μὴ καὶ τῶν ἄλλων νομίζειν εἶναι φορὰν τὴν τῆς ἑτέρας τῶν ἠπείρων φοράν· οὐδὲ κατὰ τῆς Σκυ θῶν γῆς ᾿Αραβία κομπάζει· οὐδ᾽ ἡ τῶν Αἰθιόπων κατὰ τῆς Ἑλλάδος, οὐδ᾽ αὖ ἑτέρα τις καθ' ἑτέρα; ἐπεὶ τά γε δοκοῦντα ἑκάστης ἴδια κοινὰ ταῖς ἀπά στις διὰ τὴν θάλασσαν γέγονε. Καὶ τό γε τὰ αὐτὰ εὑρίσκειν ἄφθονα πανταχοῦ τῆς γεννησάσης ἰδίως ταξίωμα καταβάλλει. Χωρὶς δὲ τῶν εἰρημένων, κέρδη τοῖς ἀνθρώποις ἐκ θαλάττης μυρία, χρημάτων τε ἀπειρία καὶ ἄλλων ἀγαθῶν ἀφθονία, δι' ὧν αὐτός τις ἑαυτοῦ βρᾶται περιφανέστερος. Ἀλλὰ ταῦτα μὲν ἴσως οὐ πολλοῦ τινος λόγου τους γε φιλοσοφωτέροις, καὶ τὴν διάνοιαν ὑπὲρ τοὺς πολλούς. Τό γε μὴν κράτιστον κερδῶν ἁπάντων καὶ πᾶσιν ἐπίσης θαυμαζόμενον ή τῶν μακρὰν ὄντων κατάληψις ἐντεῦθεν προσγιγνο μένη, καὶ πραγμάτων ἀκρίβεια καὶ ἐπιστήμη και εμπειρία. Απαντα συλλέγομεν κατά μικρόν, πολ- & λοῖς μὲν ἔθνεσι, πολλοῖς δὲ ήθεσιν ὁμιλοῦντες καὶ καινότερα ἀεὶ μανθάνοντες ἐκ τοῦ καινοτέροις ἐνα τυγχάνειν ἀεὶ καὶ ἀνδράσι καὶ πόλεσι καὶ νομίμοις καὶ πᾶσι πράγμασιν, ἐξ ὧν ὡς ἐμπειρικώτατοι τῶν ἄλλων καὶ φρονιμώτατοι, εἴπερ καὶ ἐμπειρικώτατοι οἱ τῇ θαλάσσης κεχρημένοι γινώσκονται. Οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ καρτερικούς ἴδοις ἂν καὶ ἀνδρίας ὡς πλεῖστον ήκοντας τοὺς αὐτοὺς τούτους· ὅτι μηδ' ἔσθ' ὅ γε παρὰ τὴν θάλασσαν ἱκανῶς τοῖς κινδύνοις παραμένειν διδάξει καὶ ἀναπείσει ὡς εὐψύχως φέρειν τὰ ἐπιόντα. Ἐμοὶ μὲν γὰρ εἰς ἔκπληξιν θά λασσα καὶ πόρρωθεν ἱσταμένῳ καὶ ἀπὸ τῆς θέας ἔχει, καὶ τῶν ἔχων τὸ φρικώδες καὶ φοβερόν· τὸ δέ γε καὶ τολμᾷν ἐπιβαίνειν καὶ παρασκευάζεσθαι πως κλύδωνα καὶ ζάλην καὶ τρικυμίαν καὶ πά. σας μεταβολάς καὶ ἀέρος καὶ ὕδατος, τοῦτ' ήδη μέτρον ἅπαν ἀνδρείας ὑπερβάλλει καὶ καρτ ρίας. Καὶ ταῦτα μὲν ὡς ἐκ μικρῶν τὸ ὑπερβάλλον τοῦ στοιχείου γνωρίσαι· παρεῖται δὲ τα μείζω και τελεώτερα περὶ τοῦδε λέγειν ἡμῖν, ἀπορίαν ἑαυτοῖς συνειδόσιν ὥστε περὶ τοῦ κρατίστου τῶν ὅντων ὑψηλοτέρων ἅπτεσθαι λόγων. Καὶ γὰρ ἀρχή τις τὸ ὕδωρ τῆς ὑγρᾶ; οὐσίας νομίζεται καὶ συνεκτικών τῶν λεγομένων παρὰ τοῦτο στοιχείων· ἐπειδὴ καὶ πᾶσιν ἐκείνοις εἰς τὸ εἶναι συμβάλλει. Τῷ τε γάρ φέρε μεταδίδωσι της υγρότητος, καὶ οὐκ ο λαβει
ENCOMIUM MARIS.
εἰς ἄχραν ἔνωτιν ἰέναι ταύτας ποιεῖν, οὐ μόνον ὅτι opinabantur; sed e contra judico, mare continenτην μέσην ειληφυία χώραν δεσμὸς τῶν ἄκρων
ἐστὶν, ἀλλ' ὅτι καὶ ἐπικοινωνεῖν ἀλλήλας τὰ τμήματα τῇ διαδόσει καὶ ἐπαλλάττειν ποιεί. Ιδοις γὰρ
ἂν εἰς τὴν Ἰνδικὴν ἐπιφοιτῶντα Κελτὸν καὶ Γαλάτην, καὶ εἰς τὴν ἐκείνων αὖθις Ἰνδοὺς τὴν θάλαττην διαπερατουμένους· οὐ γὰρ ἄλλως οἷόν τε· καὶ
Λίβυες αὖ διατρίβουσιν ἐν Εὐρώπῃ χρησάμενοι τη
θαλάσσῃ, καὶ Ασία τοὺς ἐξ ἑκατέρας γῆς δέχεται,
τῆς αὐτῆς ταύτης παραπεμψάσης· διὸ καὶ οὐκ
ἔστι μὴ καὶ τῶν ἄλλων νομίζειν εἶναι φορὰν τὴν
τῆς ἑτέρας τῶν ἠπείρων φοράν· οὐδὲ κατὰ τῆς Σκυ
θῶν γῆς ᾿Αραβία κομπάζει· οὐδ᾽ ἡ τῶν Αἰθιόπων
κατὰ τῆς Ἑλλάδος, οὐδ᾽ αὖ ἑτέρα τις καθ' ἑτέρα;·
ἐπεὶ τά γε δοκοῦντα ἑκάστης ἴδια κοινὰ ταῖς ἀπά
στις διὰ τὴν θάλασσαν γέγονε. Καὶ τό γε τὰ αὐτὰ
εὑρίσκειν ἄφθονα πανταχοῦ τῆς γεννησάσης ἰδίως
ταξίωμα καταβάλλει.
tes conjungere et facere ut in summam unionem
illa conveniant; non tantum quod medium mare
locum adeptum extremarum partium vinculum sit,
sed quod insuper portiones terre sibi invicem distributione communicare et inter se permutare
faciat. Videre enim licet in Indicam adventare
regiṇnem Gallum et Galatam et in horum rursus
regionem trajicientes mare Indos; nec alia ratione
fieri potest. Et Afri etiam in Europa versantur usi
mari. Et Asia ex longinqua térra incolas recipit,
ipso mari trajecto. Et idcirco non est existiman -
dum aliarum terræ regionum alium esse proventum quam continentium. Neque adversus Scytharum regionem Arabia gloriatur; neque ea quæ
est Æthiopum adversus Græciam, neque porro alla
quæpiam adversus aliam; quoniam ea, quæ cujusque propria esse videntur, ob mare omølbus
eadem ubique copiose reperire licet, minuit
Præter dicta vero, innumera hominibus lucra ex
mari. Res enim innumeræ aliorumque bonorumn
ubertas exinde est; ob quæ quis seipso præcellentior videtur. Sed hæc fortasse non magis alicujns
momenti videbuntur iis qui in saplentiæ studio
magis versati sunt et qui intellectu vulgo præcelhint. At hoc sane omnibus lucris praestantius et
æque ac çætera omnia admiratione dignum, quod
earnm quæ procul sunt rerum cognitio exinde adveniat et actionum ac causarum agendarum accirata exploratio et scientia et, experientia, qu
omnia colligimus brevi, cum multis gentibus et
multis moribus conversantes, et meliora sømper
addiscentes eo, quod in novos et alios semper incidamus et homines et urbes et leges et res omnes.
Unde tanquam magis experti.et prudentiores aliis
evadimus, siquidem experientia maxime præstare
deprehenduntur illi qui mari uti solent. Nec prucommunia facta sunt. Et hoc quidem quod
pretium illius proventus qui in propria regione natus est.
Χωρὶς δὲ τῶν εἰρημένων, κέρδη τοῖς ἀνθρώποις
ἐκ θαλάττης μυρία, χρημάτων τε ἀπειρία καὶ
ἄλλων ἀγαθῶν ἀφθονία, δι' ὧν αὐτός τις ἑαυτοῦ
βρᾶται περιφανέστερος. Ἀλλὰ ταῦτα μὲν ἴσως οὐ
πολλοῦ τινος λόγου τους γε φιλοσοφωτέροις, καὶ τὴν
διάνοιαν ὑπὲρ τοὺς πολλούς. Τό γε μὴν κράτιστον
κερδῶν ἁπάντων καὶ πᾶσιν ἐπίσης θαυμαζόμενον ή
τῶν μακρὰν ὄντων κατάληψις ἐντεῦθεν προσγιγνομένη, καὶ πραγμάτων ἀκρίβεια καὶ ἐπιστήμη και
εμπειρία. Απαντα συλλέγομεν κατά μικρόν, πολ- &
λοῖς μὲν ἔθνεσι, πολλοῖς δὲ ήθεσιν ὁμιλοῦντες καὶ
καινότερα ἀεὶ μανθάνοντες ἐκ τοῦ καινοτέροις ἐνα
τυγχάνειν ἀεὶ καὶ ἀνδράσι καὶ πόλεσι καὶ νομίμοις
καὶ πᾶσι πράγμασιν, ἐξ ὧν ὡς ἐμπειρικώτατοι τῶν
ἄλλων καὶ φρονιμώτατοι, εἴπερ καὶ ἐμπειρικώτατοι
οἱ τῇ θαλάσσης κεχρημένοι γινώσκονται. Οὐ μὴν
ἀλλὰ καὶ καρτερικούς ἴδοις ἂν καὶ ἀνδρίας ὡς
πλεῖστον ήκοντας τοὺς αὐτοὺς τούτους· ὅτι μηδ'
ἔσθ' ὅ γε παρὰ τὴν θάλασσαν ἱκανῶς τοῖς κινδύνοις παραμένειν διδάξει καὶ ἀναπείσει ὡς εὐψύχως
φέρειν τὰ ἐπιόντα. Ἐμοὶ μὲν γὰρ εἰς ἔκπληξιν θάλασσα καὶ πόρρωθεν ἱσταμένῳ καὶ ἀπὸ τῆς θέας
ἔχει, καὶ τῶν ἔχων τὸ φρικώδες καὶ φοβερόν· τὸ
δέ γε καὶ τολμᾷν ἐπιβαίνειν καὶ παρασκευάζεσθαι
πως κλύδωνα καὶ ζάλην καὶ τρικυμίαν καὶ πά. rem incutit mare, et frementes illi sonitus et treσας μεταβολάς καὶ ἀέρος καὶ ὕδατος, τοῦτ' ήδη
μέτρον ἅπαν ἀνδρείας ὑπερβάλλει καὶ καρτρίας.
Καὶ ταῦτα μὲν ὡς ἐκ μικρῶν τὸ ὑπερβάλλον τοῦ
στοιχείου γνωρίσαι· παρεῖται δὲ τα μείζω και
τελεώτερα περὶ τοῦδε λέγειν ἡμῖν, ἀπορίαν ἑαυτοῖς
συνειδόσιν ὥστε περὶ τοῦ κρατίστου τῶν ὅντων
ὑψηλοτέρων ἅπτεσθαι λόγων. Καὶ γὰρ ἀρχή τις τὸ
ὕδωρ τῆς ὑγρᾶ; οὐσίας νομίζεται καὶ συνεκτικών
τῶν λεγομένων παρὰ τοῦτο στοιχείων· ἐπειδὴ καὶ
πᾶσιν ἐκείνοις εἰς τὸ εἶναι συμβάλλει. Τῷ τε γάρ
φέρε μεταδίδωσι της υγρότητος, καὶ οὐκ ο λαβει
fectò id tantum, sed et robustos et fortitudine
prepollentes enalem videre soles; quoniam nilil
est quod præter mare suficienter in periculis perseverare oceat, et persuadeat animosè ferre quæcunque incidunt. Nam mihi equidem, etiamsi e
longinquo constitutus sim, vel solo aspectu terromendi. Quod vero et quis audeat ingredi et navigare per æstum et turbinem et decumanos fluctus
et omnes vicissitudines aeris et aqua, hoc
sane omnem strenuitatis et tolerantiæ mensuram
excedit.
Atque ita tanquam e parvis eminentiam hujus
elementi cognoscere licet. Adferunt autem majora
el magis eximia quæ de illo dicenda sunt hæsitationem nobis ipsis, utpote consciis nos de præstantissima rerum sublimium sermonem ordiri. Nam
aqua etiam tanquam principium quoddam humidæ
naturæ esse consetur, et continere ac in statu suo
conservare ea quæ præter ipsum sunt elementa;
quoniam et canibus illis, ut subsistant, coufet
col. 443–444page 218 of 231
PG 142:443τοιοῦτος ἀήρ ἢ τῇ μεταυσίᾳ τοῦ ὕδατος. Πυρὶ δὲ τροφή γίγνεται τὸ ὑγρόν, καὶ μένοντος τούτου, μένει κἀκεῖνο, καὶ δαπανωμένου συνδαπανᾶται, καὶ τελέως ἐκλελοιπότος απομαραίνεται. Εἰσὶ δὲ οι καὶ τοῖς ἄστρασι τροφὴν ἐκ τοῦ ὕδατος παρε σκεύασαν, οὗ γε χάριν καὶ πυρὸς καὶ ἀστέρων ἡ σύστασις ἐκ τοῦ ὕδατος τρόπον τινά. Οπόθεν καὶ γὰρ ἕκαστον τρέφεται, ἐκεῖθεν καὶ τὴν εἰς τὸ εἶναι διαμονὴν ἔχειν πιστεύεται. Γῆς δὲ καὶ αὐτῆς ἕτερ τῶν ποιοτήτων περιφανῶς ἐκ τοῦ ὕδατος· οὐ γὰ ἑτέρως γε ἢ τῇ μετουσίᾳ τοῦδε αὐτὴ ψυχρά, κα αὖθις ἀφέλης τῆς γῆς τὴν πᾶσαν ὑγρότητα, ἀσθεν τε ίδοις καὶ ἀνυπόστατον, τά τε ἄλλα μὴ στέγουσαι και παντοίοις βάρεσιν ὑποχωροῦσαν ἀεί. Πάρεστι β τοῦτο καὶ τὴν ψάμμον ὁρῶντα κατανοεῖν, ἥτις γε μὲν ἔστι, πλὴν ἀφηρημένη τῆς εἰς ταυτὸν συναγούσης καὶ συνεχούσης υγρότητος. Καί γε τοὺς μία ἀρχὴν καὶ μόνην τῶν ὄντων εἰρηκότας εἶναι τὸ ὕδωρ οὐκ οἶμαι δι' ἄλλο ἡ ταῦτα προαχθέντας εἰ πεῖν οὐκ ἔξω λόγου ταυτηνὶ τὴν δόξαν περὶ τοῦ ὕδατος εἰληφότα;. Διὸ οὐδ᾽ ἔστιν ὅτῳ τις τὸ στο χεῖον τοῦτο παραβαλεῖ, εἰ μὴ βούλεται τοῖς ἐλάττοσιν ἀντεξετάζειν τὰ μείζω, καὶ τὰ πρῶτα τοῖς μετὰ ταῦτα. Στοιχείων μὲν γὰρ τῶν ἄλλων, ἅ γε καὶ αὐτὰ πρῶτα τῶν ὄντων φασὶν εἶναι, τοσοῦτον ὑπεραίρει τὸ ὕδωρ, ὡς τῶν ἑαυτοῦ μεταδιδόναι κἀκείνοις, αὐτὴ δὲ τῶν ἐκείνων δεῖσθαι μηδέποτε. Γῆ μὲν γὰρ, ἵνα καὶ αὖθις χρήσωμα: τοῖς αὐτοῖς, μεταδίδωσι τῆς ψυχρότητος, οὐδὲν δ' ἐκεῖθεν λαμ βάνει· ἀέρι δὲ τῆς ὑγρότητος καὶ τῶν παρὰ τοῦ ἀέρος ἐστὶν ἀνενδεής. Τῷ πυρὶ δὲ εἰς τροφήν γίγνεται πως· πλὴν δεῆσαν συνελθεῖν ὡς εἰς μάχην ὕδωρ καὶ πῦρ, ἀνάγκη πᾶσα ἢ τῷ ὕδατι, παραχωρῆσαι τοῦ κράτους καὶ ὑπεκστῆναι ἡ πειραθὲν τῆς ἐκείνου δυνάμεως, τελέως τε ἀποστῆναι καὶ εἶναι μηδαμῶς ἐν τοῖς οὖσι. Καὶ θάλασσα μὲν οὖν τοιαύτη, ἁπανταχοῦ ἐν πᾶσι κρατοῦσα μετά πολλοῦ τοῦ χρησίμου, ἡμῖν δὲ περὶ αὐτῆς οὐχ ὅπως ἐρεῖν πρὸς ἀξίαν, ἀλλ᾽ οὐδὲ προσηκόντως θαυμάσαι ἰσχύ;. Δέον τοιγαροῦν τοῦ μεγέθους τοῦ πράγματος αἰσθε μένους ἀντὶ τῶν λόγων ἀσπάσασθαι τὴν σιγήν, ἵνα μὴ τὸ πολὺ τοῦ θαύματος τὸ ἀσθενὲς τῶν λόγων ὑφέληται.
nam aeri dal de sua buniditate; nec aliunde talis τοιοῦτος ἀήρ ἢ τῇ μεταυσίᾳ τοῦ ὕδατος. Πυρὶ δὲ
τροφή γίγνεται τὸ ὑγρόν, καὶ μένοντος τούτου,
μένει κἀκεῖνο, καὶ δαπανωμένου συνδαπανᾶται,
καὶ τελέως ἐκλελοιπότος απομαραίνεται. Εἰσὶ δὲ
οι καὶ τοῖς ἄστρασι τροφὴν ἐκ τοῦ ὕδατος παρε
σκεύασαν, οὗ γε χάριν καὶ πυρὸς καὶ ἀστέρων ἡ
σύστασις ἐκ τοῦ ὕδατος τρόπον τινά. Οπόθεν καὶ
γὰρ ἕκαστον τρέφεται, ἐκεῖθεν καὶ τὴν εἰς τὸ εἶναι
διαμονὴν ἔχειν πιστεύεται. Γῆς δὲ καὶ αὐτῆς ἕτερ
τῶν ποιοτήτων περιφανῶς ἐκ τοῦ ὕδατος· οὐ γὰ
ἑτέρως γε ἢ τῇ μετουσίᾳ τοῦδε αὐτὴ ψυχρά, κα
αὖθις ἀφέλης τῆς γῆς τὴν πᾶσαν ὑγρότητα, ἀσθεν
τε ίδοις καὶ ἀνυπόστατον, τά τε ἄλλα μὴ στέγουσαι
και παντοίοις βάρεσιν ὑποχωροῦσαν ἀεί. Πάρεστι
aer nisi ex communione aquæ, igni autem alimentum est humidum et hoc manente manet et ipse;
et hoc dum consumitur, ipse simul consumitur,
et ubi plane defecerit, ipse deficit. Dantur etiam
qui stellis ex aqua alimentum suppeditant; cujus
causa et ignis et stellarum subsistentia quodammodo ex aqua est; unde enim aliquid nutritur,
inde et in subsistendo permanentiam habere creditur. Terra autem et reliqua quæ ex ea facta sunt,
manifesto ex aqua; non enim aliter quam hujus
communione frigida est. Etenim si rursus abstuJeris a terra omnem humiditatem, videbis ipsam
infirmam et non subsistentem, aliaque sustinere
non posse, sed quibusvis ponderibus usque et usque β τοῦτο καὶ τὴν ψάμμον ὁρῶντα κατανοεῖν, ἥτις γε
cedere. In promptu antem est et illud areuam
contuenti cognoscere; quæ utique terra est, si
ablata sit quæ eam cogit et continet humiditas.
Et quidem illos, qui aquam unicum et solitarium
omnium rerum principium esse dixerunt, non
puto ob aliud quid quam hæc inductos fuisse ut
hoc dicerent, non sine ratione hac opinione de
aqua suscepta. Propterea nihil est, cur quis ma.
joris momenti res velit minoris paria æstimare et
prima in iis quæ posteriora sunt; reliquis enim
elementis, quæ et ipsa prima rerum aiunt esse,
tantum præcellit aqua, ut de illis quæ sua sunt,
aliis communicet, ipsa vero nullatenus illis indigeat. Nam terræ equidem (ut iisdem rationibus
denuo ular) de frigiditate communicat, sed nihil
ab illa recipit: aeri autem de humiditate, ipsa
autem eorum quæ aeris sunt non est indiga:
igni vero aliquatenus in nutrimentum est. Cuin
autem oportet ut quasi ad pugnam veniant aqua
et ignis, omnino necesse est, ut aut aqua robore
inferior sit et cedat, aut aqua illius potentia tentata
plane exstinguatur et nulla ratione inter res exsistentes supersit. Mare itaque tale est, ubique in
omnibus imperium obtinens multa cum utilitate.
Nobis autem non est facultas de illo pro dignitate
dicendi neque etiam illud, ut par est, admirandi.
Oportet itaque magnitudinem hujus negotii percipientem, silentium magis quam verba amplecti,
ne admirationis magnitudinem orationis debilitas
evertal.
μὲν ἔστι, πλὴν ἀφηρημένη τῆς εἰς ταυτὸν συναγού
σης καὶ συνεχούσης υγρότητος. Καί γε τοὺς μία
ἀρχὴν καὶ μόνην τῶν ὄντων εἰρηκότας εἶναι τὸ
ὕδωρ οὐκ οἶμαι δι' ἄλλο ἡ ταῦτα προαχθέντας εἰ
πεῖν οὐκ ἔξω λόγου ταυτηνὶ τὴν δόξαν περὶ τοῦ
ὕδατος εἰληφότα;. Διὸ οὐδ᾽ ἔστιν ὅτῳ τις τὸ στο:
χεῖον τοῦτο παραβαλεῖ, εἰ μὴ βούλεται τοῖς ἐλάττο
σιν ἀντεξετάζειν τὰ μείζω, καὶ τὰ πρῶτα τοῖς μετὰ
ταῦτα. Στοιχείων μὲν γὰρ τῶν ἄλλων, ἅ γε καὶ
αὐτὰ πρῶτα τῶν ὄντων φασὶν εἶναι, τοσοῦτον
ὑπεραίρει τὸ ὕδωρ, ὡς τῶν ἑαυτοῦ μεταδιδόναι
κἀκείνοις, αὐτὴ δὲ τῶν ἐκείνων δεῖσθαι μηδέποτε.
Γῆ μὲν γὰρ, ἵνα καὶ αὖθις χρήσωμα: τοῖς αὐτοῖς,
μεταδίδωσι τῆς ψυχρότητος, οὐδὲν δ' ἐκεῖθεν λαμ
βάνει· ἀέρι δὲ τῆς ὑγρότητος καὶ τῶν παρὰ τοῦ
ἀέρος ἐστὶν ἀνενδεής. Τῷ πυρὶ δὲ εἰς τροφήν
γίγνεται πως· πλὴν δεῆσαν συνελθεῖν ὡς εἰς μάχην
ὕδωρ καὶ πῦρ, ἀνάγκη πᾶσα ἢ τῷ ὕδατι, παραχω
ρῆσαι τοῦ κράτους καὶ ὑπεκστῆναι ἡ πειραθὲν τῆς
ἐκείνου δυνάμεως, τελέως τε ἀποστῆναι καὶ εἶναι
μηδαμῶς ἐν τοῖς οὖσι. Καὶ θάλασσα μὲν οὖν τοιαύτη,
ἁπανταχοῦ ἐν πᾶσι κρατοῦσα μετά πολλοῦ τοῦ
χρησίμου, ἡμῖν δὲ περὶ αὐτῆς οὐχ ὅπως ἐρεῖν πρὸς
ἀξίαν, ἀλλ᾽ οὐδὲ προσηκόντως θαυμάσαι ἰσχύ;.
Δέον τοιγαροῦν τοῦ μεγέθους τοῦ πράγματος αἰσθεμένους ἀντὶ τῶν λόγων ἀσπάσασθαι τὴν σιγήν, ἵνα
μὴ τὸ πολὺ τοῦ θαύματος τὸ ἀσθενὲς τῶν λόγων
ὑφέληται.
Collection of Proverbs, at the end of ApostoliusProverbiorum collectio, ad calcem Apostolii
col. 445–446page 219 of 231
PG 142:445ΠΑΡΟΙΜΙΑΙ ΣΥΛΛΕΓΕΙΣΑΙ ΠΑΡΑ ΤΟΥ ΑΓΙΩΤΑΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ ΚΥΡΟΥ ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ ΤΟΥ ΚΥΠΡΙΟΥ ΚΑΤΑ ΑΛΦΑΒΗΤΟΝ. Αὐτή ἡ μήρινθος οὐδὲν ἔσπασεν. ᾿Απὸ τῶν ἁλιευτῶν τῶν μηδὲν ἑλκυσάντων εἴρηται. *Αφροδίσιος όρκος. Οὐκ ἐμπο!νιμος. Αγορά Κερκώπων. Ἐπὶ τῶν πονηρῶν καὶ κακοήθων. Κέρκωπες γάρ τινες ἀπατεῶνες ἐγίνοντο ἐν Εφέσω. Αετοῦ γῆρας, κορύδου νεότης. Ἀγαθὰ Κιλίκων. Ἐπὶ τῶν οὐ καλῶς πλουτούν των. Προδότης γάρ Κίλιξ τις Μίλητον προδούς εὐπόρησεν. ᾿Αγροίκου μὴ καταφρόνει ῥήτορος. Αδώνιδος κῆποι. Ἐπὶ τῶν ὀλιγοχρονίων καὶ ἀώρων. Αλλοτε δ' άλλοῖον τελέθειν καὶ χώρᾳ ἕπε σθαι. Οτι προσήκει τι γὰρ ἐξομοιοῦν ἑαυτὸν τοῖς 15 ἤθεσι τῶν πόλεων καὶ τόπων ἐν οἷς ἂν γένοιτο. Ε. ρητα: δὲ ἀπὸ τῶν πολυπόδων. Αλλην δρῦν βαλάνιζε. Ἐπὶ τῶν ἀπαγορευόν των δώσειν ἔτι τὴν αἴτησιν ειώθασι λαμβάνειν. Άδεις ὥσπερ εἰς Δῆλον πλέων. Ἐπὶ τῶν ἀφροντίσεως καὶ φιληδόνως βιούντων. "Αλα καὶ κύαμον. Ἐπὶ τῶν μὴ εἰδότων καὶ
PROVERBIORUM COLLECTIO.
ΠΑΡΟΙΜΙΑΙ
ΣΥΛΛΕΓΕΙΣΑΙ ΠΑΡΑ ΤΟΥ ΑΓΙΩΤΑΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ
ΚΥΡΟΥ ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ ΤΟΥ ΚΥΠΡΙΟΥ
ΚΑΤΑ ΑΛΦΑΒΗΤΟΝ.
PROVERBIA
COLLECTA PER SANCTISSIMUM PATRIARCHAM
D. GREGORIUM CYPRIUM
JUXTA ALPHABETUM (a).
Αὐτή ἡ μήρινθος οὐδὲν ἔσπασεν. ᾿Απὸ τῶν ipse funis prorsus allrazit nihil. De piscatoribus
ἁλιευτῶν τῶν μηδὲν ἑλκυσάντων εἴρηται.
*Αφροδίσιος όρκος. Οὐκ ἐμπο!νιμος.
Αγορά Κερκώπων. Ἐπὶ τῶν πονηρῶν καὶ κακοή
θων. Κέρκωπες γάρ τινες ἀπατεῶνες ἐγίνοντο ἐν
Εφέσω.
Αετοῦ γῆρας, κορύδου νεότης.
Ἀγαθὰ Κιλίκων. Ἐπὶ τῶν οὐ καλῶς πλουτούν
των. Προδότης γάρ Κίλιξ τις Μίλητον προδούς εύ
πόρησεν.
᾿Αγροίκου μὴ καταφρόνει ῥήτορος.
Αδώνιδος κῆποι. Ἐπὶ τῶν ὀλιγοχρονίων καὶ
ἀώρων.
Αλλοτε δ' άλλοῖον τελέθειν καὶ χώρᾳ ἕπεσθαι. Οτι προσήκει τι γὰρ ἐξομοιοῦν ἑαυτὸν τοῖς 15
ἤθεσι τῶν πόλεων καὶ τόπων ἐν οἷς ἂν γένοιτο. Ε.
ρητα: δὲ ἀπὸ τῶν πολυπόδων.
Αλλην δρῦν βαλάνιζε. Ἐπὶ τῶν ἀπαγορευόν
των δώσειν ἔτι τὴν αἴτησιν ειώθασι λαμβάνειν.
Άδεις ὥσπερ εἰς Δῆλον πλέων. Ἐπὶ τῶν
ἀφροντίσεως καὶ φιληδόνως βιούντων.
"Αλα καὶ κύαμον. Ἐπὶ τῶν μὴ εἰδότων καὶ
Nempe quod aquila etiam vetula præstantior
sit hac avicula, licet juvene. Dicitur autem aquila
vitain amittere, quando rostri pars superior quæ
adunca est, ad partem inferiorem cum tempore
incurvatur.
Propterea enim quod Adonis, ut est in fabulis, Veneris amore captus, ante pubertatem
perit, ideo viri mulieresque, orgia Veneris celebrantes, hortos in vasis seu receptaculis quibus-
(a) Prime tantum litteræ ratione habita,
pellas. Lur.
successu destitutis usurpatum.
Venereum juramentum. Impune.
Forum Cercopum. De improbis et morum pravorum. Cercopes enim Ephesi fuere quidam impostores.
Aquila senectus, corydi juventus
Cilicon bona. In eos qui unde minime oportebat, ditescunt. Proditor enim quidam, Cilicon
nomine, Mileto abs se hostibus tradito, ad magnam
opulentiam pervenit.
Agrestem ne contemnas oratorem.
Adonidis horti. De hortis parum durantibus et
prematuris
Interdum varius, regio ut quæque exigit, esto.
Quod locis, in quibus quis versatur, se adaptare
debeat. Sumptum a polypodibus
Aliam quercum
rcum excute. In illos qui indesinenter
aliquid petunt, aut qui ab iisdem semper mutuantur
Canis tanquam Delum navigans. De illis qui voluptatibus addicti et absque sollicitudine sunt.
Salem et fabam. De iis, qui se quidem scire rem
dam plantabant. Qui cum radices non haberent,
celeriterque emarcescerent, Adonidis horti illi
appellabantur.
Qui cuicunque petre adlieserint, timore in
citati, in ejus speciem se transformant.
Veteres enim glandibus victitabant; illis
ergo, qui quercus circumspiciebant, plenaæne an
imanes essent, Aliam quercum excute, dicebant.
Ad pleniorem intelligentiam explicationes subjecimus ex Apostolio
col. 447–448page 220 of 231
PG 142:447προσποιουμένων. Οἱ γὰρ μάντεις ὅλα καὶ κύαμον τιθέασι. Ο Αίρειν μασχάλην. Ἀντὶ τοῦ εὐωχείσθαι. Εἴρη καὶ ἀπὸ τῶν ἀγροικικῶς ὀρχουμένων. ΑΕ δοῦσα την μάχαιραν. Αδακρυς πόλεμος καὶ καθεύδοντος τρόπαιον. Ἐπὶ τῶν ῥᾷντα καὶ παρ' ἐλπίδα κατορθούντων. Αεὶ κολοιὸς πρὸς κολοιόν. Καὶ, ἀεὶ τὸν ὁμοῖον ἄγει Θεὸς πρὸς ὁμοῖον. Αμαλθείας κέρας. "Οτι τῇ τροφῷ αὐτοῦ ᾿Αμαλ θείᾳ ὁ Ζεὺς ἐξ αἰγὸς τρεφούσης αὐτὸν παρέσχε κέ ρας αἰγός· δι' οὗ ἐπέβλυζεν αὐτῇ πᾶν ὃ ἂν ᾐτής σατο. Αστὸν ἵπτασθαι διδάσκεις. 'Αεὶ γὰρ εν πίπτουσιν οἱ Διὸς κύβοι. Ἐπὶ τῶν ἀξίως τιμωμένων. Αγων πρόφασιν οὐκ ἐπιδέχεται οὐδὲ φιλία. Αετός ἐν νεφέλαις. Ἐπὶ τῶν δυσαλώτων. Αληλεσμένος βίος. Ἐπὶ τοῦ ἑτοίμου καὶ ἀπό νου. Ανάγυρον κινεῖς. Ἐπὶ τῶν προξενούντων ἑαυ τοῖς κακά. Ανάγυρος γάρ τις ήρως εκάκου τους γείτονας. 'Αεί με τοιοῦτοι πολέμιοι διώκοιεν. Ἐπὶ τῶν καταπεφρονημένων καὶ οὐδενὸς ἀξίων. Αετός θρίπας ὁρᾷ. Ἐπὶ τῶν καταφρονούντων τινῶν. Αλμη οὐκ ἔστιν ἐν αὐτῷ. Ἐπὶ τοῦ ἀηδοῦ; Αλώπηξ οὐ δωροδοκεῖται. Ἐπὶ τῶν οὐ ῥᾳδίως ἀλισκομένων. 'Αεὶ φέρει τι Λιβύη κακόν. Ἐπὶ τῶν ἀεὶ ἐξευ ρισκόντων τι νέον κακόν. *Ανω ποταμῶν χωροῦσι πηγαί. Ἐπὶ τῶν ἐναν τίων λεγομένων. 'Αεὶ ὁ πόρνος λέγει τὸν σώφρονα πόρνον. Αργύρου κρῆναι λαλοῦσιν. Ἐπὶ τῶν διὰ πλοῦ. τον εμφανιζομένων ἢ εὐημερούντων. Από μείζονος ἀνδρὸς ἄλευ', ήτοι φυλάττου, Ἰωνικώς. Αράβιος αυλητής. Ος τύλει μὲν δραχμής, ἐπαύετο δὲ τεττάρων. τα πάντα μασία
GRORGII CYPRII CP. PATRIARCHE
aliquam simulant, quam tamen ignorant. Vales προσποιουμένων. Οἱ γὰρ μάντεις ὅλα καὶ κύαμον
enim salem et fabam opponunt
τιθέασι.
Tollere axillam. De iis qui rustice admodum
tripudiant.
Capra gladium prabens
Sine lacrymis bellum el dormientis tropœum. De
¡is qui facillime et præter spem negotia sua- recte
conficiunt
Monedule semper monedala assidet 61, Parem
semper cum pari Deus conjungit.
Amaltheæ cornu. Quod Jupiter nutrici suæ Amaltheæ, quæ ex capra ipsumn nutrierat, ejusdem capræ cornu dederit, ex quo proveniebat ipsi quiɗ-
'quid petiisset.
Aquilam volare doces.
Semper Jovis feliciter tali cadunt. De its qui digne
honorantur.
Certamen excusationem non admittit neque amicitia.
Aquila in nubibus. De rebus rapra difficilibus.
Molita vita. De iis quæ sine labore praesta sunt.
Anagyrum moves. De iis qui sibi ipsismet mala
accersunt. Heros enim fuit quidam Anagyrus nomine. qui vicinos vexabat.
Tules me semper persequantur kostes. De iis qui
contemnuntur et parvi finnt.
Aquila thripas videt. De iis qui quospiam contemment.
Non e» salsugo in illo. De homine insuavi.
Vulpes non corrumpitur donis. De iis qui muneribus facile non corrumpuntur.
Semper Africa aliquid fert mali. In eos qui semper aliquid novi mali comminiscuntur.
Sursum versus Aluminum feruntur fontes. De iis
quæ contario dicuntur.
Machus semper machum sapientem dicit.
Argenti fontes loquuntur. De iis qui propter nie
mias opes in ostentatione et deliciis vivunt.
Majorem vitato virum. Est Ionicum.
Arabius tibicen. Drachma canit, sed quatuor
compescitur.
Ο
Αίρειν μασχάλην. Ἀντὶ τοῦ εὐωχείσθαι. Εἴρη
καὶ ἀπὸ τῶν ἀγροικικῶς ὀρχουμένων.
ΑΕ δοῦσα την μάχαιραν.
Αδακρυς πόλεμος καὶ καθεύδοντος τρόπαιον.
Ἐπὶ τῶν ῥᾷντα καὶ παρ' ἐλπίδα κατορθούντων.
Αεὶ κολοιὸς πρὸς κολοιόν. Καὶ, ἀεὶ τὸν
ὁμοῖον ἄγει Θεὸς πρὸς ὁμοῖον.
Αμαλθείας κέρας. "Οτι τῇ τροφῷ αὐτοῦ ᾿Αμαλ
θείᾳ ὁ Ζεὺς ἐξ αἰγὸς τρεφούσης αὐτὸν παρέσχε κέ
ρας αἰγός· δι' οὗ ἐπέβλυζεν αὐτῇ πᾶν ὃ ἂν ᾐτής
σατο.
Αστὸν ἵπτασθαι διδάσκεις.
'Αεὶ γὰρ εν πίπτουσιν οἱ Διὸς κύβοι. Ἐπὶ τῶν
ἀξίως τιμωμένων.
Αγων πρόφασιν οὐκ ἐπιδέχεται οὐδὲ φιλία.
Αετός ἐν νεφέλαις. Ἐπὶ τῶν δυσαλώτων.
Αληλεσμένος βίος. Ἐπὶ τοῦ ἑτοίμου καὶ ἀπό
νου.
Ανάγυρον κινεῖς. Ἐπὶ τῶν προξενούντων ἑαυ
τοῖς κακά. Ανάγυρος γάρ τις ήρως εκάκου τους
γείτονας.
'Αεί με τοιοῦτοι πολέμιοι διώκοιεν. Ἐπὶ τῶν
καταπεφρονημένων καὶ οὐδενὸς ἀξίων.
Αετός θρίπας ὁρᾷ. Ἐπὶ τῶν καταφρονούντων
τινῶν.
Αλμη οὐκ ἔστιν ἐν αὐτῷ. Ἐπὶ τοῦ ἀηδοῦ;
Αλώπηξ οὐ δωροδοκεῖται. Ἐπὶ τῶν οὐ ῥᾳδίως
ἀλισκομένων.
'Αεὶ φέρει τι Λιβύη κακόν. Ἐπὶ τῶν ἀεὶ ἐξευ
ρισκόντων τι νέον κακόν.
*Ανω ποταμῶν χωροῦσι πηγαί. Ἐπὶ τῶν ἐναν
τίων λεγομένων.
'Αεὶ ὁ πόρνος λέγει τὸν σώφρονα πόρνον.
Αργύρου κρῆναι λαλοῦσιν. Ἐπὶ τῶν διὰ πλοῦ.
τον εμφανιζομένων ἢ εὐημερούντων.
Από μείζονος ἀνδρὸς ἄλευ', ήτοι φυλάττου,
Ἰωνικώς.
Αράβιος αυλητής. Ος τύλει μὲν δραχμής,
ἐπαύετο δὲ τεττάρων.
Unde factum, ut qui rerum secretarum venta, ne illæ Cereris fructum terræ commisquempiam participem reddebant, circa salem et
fabam esse dicerentur.
Fania est, Corinthiis Junoni Ascrem, cui Me
dea statuam posuisse fertur, sacrificantibus, ens
qui in vicinia habitabant, mercede conductos cultruin occultasse, modisque omnibus ut lateret annixos: quem tamen capra pedibus fodicando
eruit.
Oraculum enim Lacedamoniis datum fuit,
fore ut pugna sine lacrymis essent superiores:
unde nec quisquam illorum tum temporis occubuit.
De iis, qui cum sui similibus versantur.
Veneti qui ad mare Adriaticum accolunt, cum
jam tempus aratri et sementis faciendæ adesset, monedulis dona mittebant, placentas et liba:
quibus quidem donis hoc agebatur, ut velut placamenta mam essent eti τα πάντα μασία con
sum effoderent sublegerentque: quo facto illi
quidem discedunt; cæterum ionedularum umbes,
duas ant tres juxta morem legatorum qui ex urbibus mitti solent, hospitalium munera copiam
inspecturas, ex suis amandant. Quibus inspectis,
redeunt, atque illas qua voce inter se uti atque
invicem intelligere innatum est, accersunt. Venientes autem nubium instar, si quæ diximus
gustaverint, intelligunt Veneti sibi cum volueribus
illis confoederationem esse: sin illa contempserint,
et tanquam vilia cum dedecore despexerint, minimèque gustaverint; credunt indigenæ. talem
illarum despectum famem sibi pro muleta allaturum. Quippe jejunæ monedulæ, quæque, ut ita
loquar, muneribus illis sese corrumpi non permiserunt, ad arva convolantes, majoremque satorum partem acerbissime iracundeque cfodientes
idea de de, depredantur.
col. 449–450page 221 of 231
PG 142:449Αϊδος κυνῇ. Ακρῳ ἄψασθαι δακτύλω. Αἵματι κλαίειν. Καθ' ὑπερβολὴν ἐπὶ τῶν σφόδρα δακρυόντων. Αἱ Χάριτες γυμναί. "Οτι δεῖ δωρεάν εὐεργετεῖν. Ακόνην σιτίζεις. Ἐπὶ τῶν τρεφομένων, καὶ οὐκ ἐπιδιδόντων. Αλλοι κάμον, ἄλλοι ὤναντο. Ἐπὶ τῶν παρ' ἐλπίδα τὰ ἀλλότρια κληρονομούντων. Αλλο γλαύξ, άλλο κορώνη φθέγγεται. Επι τῶν μὴ συμφωνούντων ἀλλήλοις. Αλωπεκίζειν πρὸς ἑτέραν ἀλώπεκα. Ἐπὶ τῶν ἐξαπατάν βουλομένων τοὺς ὁμοίους. Αλλοισι μὲν γλώσσα, άλλοισι δὲ γόμφιοι. Ἐπὶ τῶν λάλων καὶ φάγων. Ανδρὸς γέροντος σταφὶς τὸ κρανίον. Ἐπὶ τῶν εἰ; οὐδὲν χρησιμευόντων. Αλλα μὲν Λεύκων, ἀλλὰ δὲ Λεύκωνος ὄνος. Ἐπὶ τῶν ἐχόντων τοῖς λόγοις ἀσύμφωνα τὰ ἔργα. Αλλην μὲν ἐξαντλοῦμεν, ἡ δ' ἐπεισρέει. Επι τῶν μάτην πονούντων. Αμας απήτουν, οἱ δ' ἀπηρνοῦντο σκάφας. Αμ' ηλέηται καὶ τέθνηκεν ἡ χάρις. Ἐπὶ τῶν ἀχαρίστων. Ἂν μὴ παρῇ κρέας, ταρίχῳ στερκτέον. Ότι δεῖ τοῖς παροῦσιν ἀρκεῖσθαι. Αμμες ποτ' ήμες. Αεὶ τὰ πέρυσι βελτίω. Ανὴρ ὁ φεύγων οὐ μένει κτύπον λύρας. Επι τῶν ταχέως οφειλούντων έκαστα πράττειν. Ανδρὶ Λυδῷ πράγματα οὐκ ἦν, ἀλλ' αὐτὸς ἐλθὼν ἐπρίατο. Ἐπὶ τῶν κακὰ ἑαυτοῖς ἐπισπωμέ Απληστος πίθος. Ανέμους γεωργεῖν. Ἐπὶ τῶν πονούντων, καὶ μηδενὸς μεταλαγχανόντων. Ανάγκη οὐδὲ θεοὶ μάχονται. ᾿Αντὶ πέρκης σκορπίον. Ἐπὶ τῶν τὰ χείρω απ ρουμένων. Αλιεὺς πληγεὶς νοῦν οἴσει. Παθών δέ τε νή πιος ἔγνω. Άλλοι σπείρουσιν, ἄλλοι δ' ἀμήσονται. *Αρκτου παρούσης, ίχνη ζητεῖς. Ἐπὶ τῶν προσ δήλων. Αετὸν κάνθαρος μαιεύεται. Ἐπὶ τῶν ὑπὸ τινῶν αντελῶν πασχόντων· ὁ γὰρ κάνθαρος τὰ τοῦ ἀετοῦ νὰ ἀφανίζει κυλίων. 'Ανδρος γέροντος εν γνάθοι βακτηρία. ἡμεῖς.
PROVERBIORUM COLLECTIO.
Αϊδος κυνῇ.
Ακρῳ ἄψασθαι δακτύλω.
Αἵματι κλαίειν. Καθ' ὑπερβολὴν ἐπὶ τῶν σφόδρα
δακρυόντων.
Αἱ Χάριτες γυμναί. "Οτι δεῖ δωρεάν εὐεργετεῖν.
Ακόνην σιτίζεις. Ἐπὶ τῶν τρεφομένων, καὶ οὐκ
ἐπιδιδόντων.
Αλλοι κάμον, ἄλλοι ὤναντο. Ἐπὶ τῶν παρ'
ἐλπίδα τὰ ἀλλότρια κληρονομούντων.
Αλλο γλαύξ, άλλο κορώνη φθέγγεται. Επι
τῶν μὴ συμφωνούντων ἀλλήλοις.
Αλωπεκίζειν πρὸς ἑτέραν ἀλώπεκα. Ἐπὶ τῶν
ἐξαπατάν βουλομένων τοὺς ὁμοίους.
Αλλοισι μὲν γλώσσα, άλλοισι δὲ γόμφιοι.
Ἐπὶ τῶν λάλων καὶ φάγων.
Orci galea
Ανδρὸς γέροντος σταφὶς τὸ κρανίον. Ἐπὶ τῶν
εἰ; οὐδὲν χρησιμευόντων.
Αλλα μὲν Λεύκων, ἀλλὰ δὲ Λεύκωνος ὄνος.
Ἐπὶ τῶν ἐχόντων τοῖς λόγοις ἀσύμφωνα τὰ ἔργα.
Αλλην μὲν ἐξαντλοῦμεν, ἡ δ' ἐπεισρέει. Επι
τῶν μάτην πονούντων.
Αμας απήτουν, οἱ δ' ἀπηρνοῦντο σκάφας.
Αμ' ηλέηται καὶ τέθνηκεν ἡ χάρις. Ἐπὶ τῶν
ἀχαρίστων.
Ἂν μὴ παρῇ κρέας, ταρίχῳ στερκτέον. Ότι
δεῖ τοῖς παροῦσιν ἀρκεῖσθαι.
Αμμες ποτ' ήμες. Αεὶ τὰ πέρυσι βελτίω.
Ανὴρ ὁ φεύγων οὐ μένει κτύπον λύρας. Επι
τῶν ταχέως οφειλούντων έκαστα πράττειν.
Ανδρὶ Λυδῷ πράγματα οὐκ ἦν, ἀλλ' αὐτὸς
ἐλθὼν ἐπρίατο. Ἐπὶ τῶν κακὰ ἑαυτοῖς ἐπισπωμέ
vwv.
Απληστος πίθος.
Ανέμους γεωργεῖν. Ἐπὶ τῶν πονούντων, καὶ
μηδενὸς μεταλαγχανόντων.
Ανάγκη οὐδὲ θεοὶ μάχονται.
᾿Αντὶ πέρκης σκορπίον. Ἐπὶ τῶν τὰ χείρω απ
ρουμένων.
Αλιεὺς πληγεὶς νοῦν οἴσει. Παθών δέ τε νήπιος ἔγνω.
Άλλοι σπείρουσιν, ἄλλοι δ' ἀμήσονται.
*Αρκτου παρούσης, ίχνη ζητεῖς. Ἐπὶ τῶν προσ
δήλων.
Summo digito attingere.
Sanguine flere. Hyperbolice de iis qui multum
lacrymantur.
Nudæ Gratiæ. Quod oporteat gratis benefacere.
Novaculum saginas. De iis qui multo alimento
utuntur, nec inde proficiunt.
Alii laborabant, alii autem fruebantur. In illos
qui præter spem aliorum bona consequuntur.
Aliud noctua, aliud cornix sonat. De ¡is qui inter
se discordant.
Cum vulpe vulpinari. In eos qui sui similes fallere atque decipere elaborant.
Aliis lingua, aliis vero molares. In garrulos et
voraces.
Viri senis infirmum est cranium. In illos qui nul í
plane rei utiles sunt.
Fert aliud Leucon, aliud Leuconis asellus, De iis
quorum sermo a factis dissentit
Aliam exhausimus, alia rursum affluit. De iis qui.
frustra laborant.
Falces petebam, at hi ligones denegant
Simul atque miseret, gratia omnis occidit. De ingratis.
Si caro
non adsit, salsamentum adhibendum.
Quod oportet nos iis quæ adsunt contentos essc.
Nos olim fuimus. Semper superior annus melior
sequenti
Vir qui fugit, lyræ sonitum haud moratur. In illos
quibus celeriter quid faciendum incumbit.
Viro Lydo non erant negotia, sed ipse veniens sibi
coemit. De iis, qui sibimet ipsis. mala accersunt
Dolium inexplebile
Ventos colere. De iis qui e suis laboribus nih.l.
emolumenti capiunt.
Necessitati nec dii repugnant.
Pro perca scorpium. De iis qui deteriora eligunt,
Piscator ictus sapiet. Imprudens experimento
sapit, veluti etiam piscator semel percussus, post
vulnus caute deinceps pisces tractat.
Alii serunt, alii melent.
Ursa præsente vestigia quæris. De rebus manifestis.
Αετὸν κάνθαρος μαιεύεται. Ἐπὶ τῶν ὑπὸ τινῶν Aquila scarabeus obstetricatur. In eos qui dam.
αντελῶν πασχόντων· ὁ γὰρ κάνθαρος τὰ τοῦ ἀετοῦ
νὰ ἀφανίζει κυλίων.
'Ανδρος γέροντος εν γνάθοι βακτηρία.
De iis, qui se arte quadam tegunt et oecultant. Tali enim Plutonis galea Perseus usus, Gurgoni caput aniputavit,
Leucon enim rusticus melle utres plenos in
sportulis impositos Athenas ferebat; sed quo minorą
tabuta aut vectigalia ab ipso exigerentur, hordej
parum superimposuit. Verum cum forte asinus
collapsus fuisset, publicani, auxilio esse volentes,
mel illud esse deprehenderunt.
In eos qui alia postulant ab illis qui alia se
habere negant.
Laconicum proverbium, pro eo ac si diceretur, ἡμεῖς. Tres enim diversi chori vel ordines
num et injuriam ab aliis accipiunt. Scarabæus
enim aquile ova evertendo perdit.
Maxillæ ad instar scipionis sunt seni
cum apud eos in publicis solemnitatibus haberentur, primus, qui es senibus maxime constabat,
incipiens, illa dicebat. Deinde juniorum et virile
robur jam consecutorum hæc erat cantilena: At
was takes modo: quod si lubet, experire. Adolescentiorum vero, neque adhue adultorum, ista: At nos
præstantiores futuri aliquando sumus.
Cresus enim sua sibi culpa Cyrum hostem
allraxit.
in ventri deditos, seu de impossibilibus:
pertusum enim apud inferos dolium erat.
· Dc iis qui in sencetute multum edaces sunt,
col. 451–452page 222 of 231
PG 142:451Ανδρός καλῶς πράσσοντος έγγιστα φίλοι. Ανδρὸς κακῶς πράσσοντος ἐκποδὼν φίλοι. ᾿Αλώπηξ τὸν βοῦν ἐλαύνει. Επὶ τῶν δολερῶν καὶ μικρῶν, ὅμως δὲ μεγάλους καταγωνιζομένων ἄφρονας. Αλλοτε μητρυικὴ πέλει ἡμέρα, ἄλλοτε μήτηρ. Ἐπὶ τῶν ποτὲ μὲν ευημερούντων, ἄλλοτε δὲ δυση μερούντων. Αμα δίδου καὶ λάμβανε. Οταν πρὸς ἄπιστον συναλλάσσωμεν. Ανθρακες ο θησαυρός γέγονεν. Ἐπὶ τῶν ἐφ' οἷς ἤλπισαν διαψευσθέντων. ᾿Απὸ τῶν βραδυσκελῶν ὄνων ἵππος ὤρουσεν. "Απαντα τοῖς σοφοῖς εὔκολα. Επὶ τῶν διὰ φρό νησιν πάντων περιγενομένων. Αργυραῖς λόγχαις μάχου, καὶ πάντων κρατήσεις. Απας ἐχῖνος τραχύς. Ασκὸν δέρεις. Ἐπὶ τῶν ἀνοήτως τι ποιούντων. Αὐλητοῦ βίον ζῆς. Ἐπὶ τῶν ἐξ ἀλλοτρίων βιούν των. Αποτίσεις, χοῖρε, γίγαρτα. Ητοι, ὰ ἔφαγες ἀπο δώσεις. Απήντησε κακοῦ βουλὴ πρὸς ὑπερτάτην Ατην. Επὶ τῶν πασχόντων ἄξια ὧν ἔδρασαν. Αθως καλύπτει πλευρά Λημνίας βοός. Ἀπὸ κώπης ἐπὶ βῆμα. Ἐπὶ τῶν ἁθρόως μεγί στοῖς ἐγχειρούντων. Αὐτὸν οὐ τρέφων, κύνας τρέψεις. Ἐπὶ τῶν ἀπορούντων μὲν ἑαυτοὺς τρέφειν, ἄλλους δὲ ἐπαγ γελλομένων. Αλῶν μέδιμνον ἀποφαγών. Ἐπὶ τῶν ἀχαρίστων. "Αμαξα τὸν βοῦν ἕλκει. Ἐπὶ τῶν ἀντιστρόφως τι ποιούντων. Αμαξιαία ρήματα. Ἐπὶ τῶν μεγάλων λόγων. *Άνθρωπος εύριπος, καὶ ψυχὴ, καὶ διάνοια, καὶ τρόπος. Ἐπὶ τῶν ῥᾷστα μεταβαλλομένων. Ἀπόλωλεν ἡ ὖς, καὶ τὸ τάλαντον, καὶ ἡ γνά δος. Ακλητὶ κωμάζουσιν ἐς φίλους φίλοι. "Ομοιον καὶ τὸ, Αυτόματοι δ' ἀγαθοὶ ἀγαθῶν ἐπὶ δεῖτα Ιασιν. Ο Ανεωγμέναι Μουσῶν θύραι. Αρχὴ ἄνδρα δείκνυσιν. 'Αλῶν δὲ φόρτος, ἔνθεν ἦλθεν, ἔνθ᾽ ἔδη. Ἐπὶ τῶν κακῶς κτηθέντων καὶ ἀποκτηθέντων. Εμπορος γὰρ ἅλας ἐπιφερόμενος ἐν νη?, κλύδωνος ἐπιγενομένου, τοὺς ἄλας ἐν τῇ θαλάσσῃ ἀπέβαλεν.
GEORGI
Viro bene habenti amici adsunt.
CYPRI CP. PATRIARCHE
Viro malis afflicto amici sunt procul.
Vulpes bovem incitat. De statura et mole quidem
exiguis, sed dolosis, qui magnos, sed anentes,
expugnant.
Ipsa dies quandoque parens, quandoque noverca.
De iis qui interdum faustos, interdum infaustos
dies dicunt.
Simul da, simul accipe. Quando cumn co cui fides
habenda non est negotii aliquid transigimus.
Carbones thesaurus. De iis qui spei suæ successu
falluntur.
tardigradis asinis equus prosiliit
Omnia sapientibus facillima. De iis qui prudentia
res etiam difficiles superant.
$52
Ανδρός καλῶς πράσσοντος έγγιστα φίλοι.
Ανδρὸς κακῶς πράσσοντος ἐκποδὼν φίλοι.
᾿Αλώπηξ τὸν βοῦν ἐλαύνει. Επὶ τῶν δολερῶν
καὶ μικρῶν, ὅμως δὲ μεγάλους καταγωνιζομένων
ἄφρονας.
Αλλοτε μητρυικὴ πέλει ἡμέρα, ἄλλοτε μήτηρ.
Ἐπὶ τῶν ποτὲ μὲν ευημερούντων, ἄλλοτε δὲ δυσημερούντων.
Αμα δίδου καὶ λάμβανε. Οταν πρὸς ἄπιστον
συναλλάσσωμεν.
Ανθρακες ο θησαυρός γέγονεν. Ἐπὶ τῶν ἐφ' οἷς
ἤλπισαν διαψευσθέντων.
᾿Απὸ τῶν βραδυσκελῶν ὄνων ἵππος ὤρουσεν.
"Απαντα τοῖς σοφοῖς εὔκολα. Επὶ τῶν διὰ φρό
νησιν πάντων περιγενομένων.
Argenteis hastis pugna, et omnium vicor eris Αργυραῖς λόγχαις μάχου, καὶ πάντων κρατή
Omnis echinus asper est.
Utrem excorias. In eos qui insipienter quid
agunt.
Tibicinis vitam rivis. In eos qui de alieno vivunt.
Lues, porcelle, acinos vinaceos. Nempe quæ edisti
reddes.
Supremam pravi jactus pervenit ad Aten. De iis
qui factis suis digna perpetiuntur.
Athos obumbrat Leminiæ latus bovis
remo ad suggestum. In eos qui res magnas subito
aggrediuntur.
Teipsum non alens, canes alis. In eos qui, cum
ipsi versentur in paupertate, aliis se alimenta
præbituros gloriantur.
Salis medimnum devorans. In ingratos.
Currus bovem trahit. In præpostere quid agentes.
Plaustralia verba. Hoc est, ingentes jactantia.
Homo euripus: anima euripus: mens euripus;
ratio euripus. In homines lubricæ fidei.
Periit sus, et talentum, et maxilla
Conviva amicis non vocati amici eunt. Simile
huie: Sponte bonis mos est convivia adire bonɔrum
Aperta Musarum fores
Magistratus virum demonstrat
Sal abiit illuc unde dimanaverat. De rebus male
acquisitis et amissis. Mercatore enim salem in
navi veheute fluctus supervenientes salem in mari
merserunt.
De iis qui ab exiguis ad majora progrediuntur.
Quasi dicat, Auro omnia subiges. Philippo
autem id oraculi datum ab Apolline, hoc indicante,
ipsum per proditionem omnium fore victorem.
Quod in Lemno bos esset ex albo confecius lapide, quem Athos mons obumbrat. Dicitur autem
in illos qui molestia aut damno aliquos afficiunt.
(§) la emm qui quæ speraverat non est assecutus,
Diclum porro est de nuptiis non factis,
σεις.
Απας ἐχῖνος τραχύς.
Ασκὸν δέρεις. Ἐπὶ τῶν ἀνοήτως τι ποιούντων.
Αὐλητοῦ βίον ζῆς. Ἐπὶ τῶν ἐξ ἀλλοτρίων βιούν
των.
Αποτίσεις, χοῖρε, γίγαρτα. Ητοι, ὰ ἔφαγες ἀπο
δώσεις.
Απήντησε κακοῦ βουλὴ πρὸς ὑπερτάτην
Ατην. Επὶ τῶν πασχόντων ἄξια ὧν ἔδρασαν.
Αθως καλύπτει πλευρά Λημνίας βοός.
Ἀπὸ κώπης ἐπὶ βῆμα. Ἐπὶ τῶν ἁθρόως μεγίστοῖς ἐγχειρούντων.
Αὐτὸν οὐ τρέφων, κύνας τρέψεις. Ἐπὶ τῶν
ἀπορούντων μὲν ἑαυτοὺς τρέφειν, ἄλλους δὲ ἐπαγ
γελλομένων.
Αλῶν μέδιμνον ἀποφαγών. Ἐπὶ τῶν ἀχαρί
στων.
"Αμαξα τὸν βοῦν ἕλκει. Ἐπὶ τῶν ἀντιστρόφως
τι ποιούντων.
Αμαξιαία ρήματα. Ἐπὶ τῶν μεγάλων λόγων.
*Άνθρωπος εύριπος, καὶ ψυχὴ, καὶ διάνοια, καὶ
τρόπος. Ἐπὶ τῶν ῥᾷστα μεταβαλλομένων.
Ἀπόλωλεν ἡ ὖς, καὶ τὸ τάλαντον, καὶ ἡ γνά
δος.
Ακλητὶ κωμάζουσιν ἐς φίλους φίλοι. "Ομοιον
καὶ τὸ, Αυτόματοι δ' ἀγαθοὶ ἀγαθῶν ἐπὶ δεῖτα
Ιασιν.
Ο Ανεωγμέναι Μουσῶν θύραι.
Αρχὴ ἄνδρα δείκνυσιν.
'Αλῶν δὲ φόρτος, ἔνθεν ἦλθεν, ἔνθ᾽ ἔδη. Ἐπὶ
τῶν κακῶς κτηθέντων καὶ ἀποκτηθέντων. Εμπορος
γὰρ ἅλας ἐπιφερόμενος ἐν νη?, κλύδωνος ἐπιγενομένου, τοὺς ἄλας ἐν τῇ θαλάσσῃ ἀπέβαλεν.
De iis qui non vocali alicubi se immiscent.
De iis qui prompte el alacriter suaque
sponte, præstantissina in quaque disciplina assequuntur.
De iis qui antequam ad magistratum admoti
sunt, moderati esse videntur, in illo autem jam
constituti, impromi apparent. Theophrastus in
opere De parœmis. Ali autem dicunt Solonis esse
apophthegma.
col. 453–454page 223 of 231
PG 142:453Αργαλέον φρονέοντα παραφροσι πόλλ' αγο πεύειν. "Αν ἡ λεοντῆ μὴ ἐξίκηται, τῇ ἀλωπεκῇ πρόσ αψον. Ἐπὶ τῶν φανερῶς μὲν βλάπτειν μὴ δυναμένων, πανουργίᾳ δὲ χρωμένων. Αρότρῳ ἀκοντίζεις. Ἐπὶ τῶν ἀσκέπτως τι πιούντων. Αὐτὰρ ἡ πάγη ἔοικε λήψεσθαι πάγην. Αὐτοῦ Ρόδος, αὐτοῦ πήδημα. Βοιώτιος νοῦς Ἐπὶ τῶν ἀπαιδεύτων. Εἰς τοῦτο γὰρ ἀεὶ ὠνειδίζοντο οἱ Βοιωτο!. Βοιώτιος νόμος. Ἐπὶ τῶν κατ' ἀρχὰς ἡρεμούν των, ὕστερον δὲ ταρασσόντων. Βάσανος λίθος. Ἐπὶ τῶν ἐξεταζομένων ἐν λό γοις· παρόσον, 'Η Λυδία λίθος τὸν χρυσόν. Βοιωτια αινίγματα. Ἐπὶ τῶν ἀσυνέτων. Βοιωτὴ γὰρ ἡ Σφίγξ. Βοὺς ἐπὶ γλώσσης. Ἐπὶ τῶν δωροδοχουμένων, διὰ τὸ τῶν ᾿Αθηναίων νόμισμα βοῦν ἔχειν. Γόνυ κνήμης Εγγιον. Ἐπὶ τῶν ἑαυτοὺς μᾶλλον ἑτέρων αγαπώντων. Γέροντα δ' ὀρθοῦν φλαύρον ὃς νέος πέσῃ. Γλυκεῖα οπώρα, φύλακος έκλελοιπότος. Ἐπὶ τῶν ἄνευ μόχθου τὰ ἀλλότρια καρπουμένων. Γραὺς βακχεύει. Ἐπὶ τῶν παρ' ώραν τι δια πραττομένων. Γραῶν ἄθλοι. Γαστέρα μοι προφέρεις κάλλιστον όνειδος ἁπάντων. Η πλήρης μὲν ἐλαφροτέρα, κενεὰ δὲ βαρεία. Γῆς βάρος. Ἐπὶ τῶν ἀχρήσεων. Γλυκὺς ἀπείρω πόλεμος. Γραὺς ἀνακροτήσασα πολὺν κονιορτὸν ἐγεί ρει. Ἐπὶ τῶν δι᾿ ἐμπειρίαν πολλά πράγματα κι γούντων. Γύγου δακτύλιος. Ἐπὶ τῶν πολυμηχάνων. Γυμνότερος παττάλου. Γυνή στρατηγεῖ καὶ γυνὴ στρατοπεδεύεται. Ἐπὶ τῶν παραδόξων. Γυναικὶ μὴ πίστευε μηδ' ὅταν θάνῃ. Γέλως Ιωνικός. Ἐπὶ τῶν ἐκλελυμένων. Εἰς τοῦτο γὰρ Ιωνες διεβάλλοντο. Γέρων ἀλώπηξ οὐχ αλίσκεται. Γλαῦκα εἰς ᾿Αθήνας. Ἐπὶ τῶν ἐπιδεδεικνυμένων πρὸς τοὺς εἰδότας ἅπερ ἄμεινον αὐτοῦ ἴσασι. Οτι πολλαὶ εἰς ᾿Αθήνας γλαύκες. Γέρων βοὺς ἀπόρθητος ἐν δόμοισιν. Υ;,
PROVERBIORUM COLLECTIO.
Αργαλέον φρονέοντα παραφροσι πόλλ' αγοπεύειν.
"Αν ἡ λεοντῆ μὴ ἐξίκηται, τῇ ἀλωπεκῇ πρόσ
αψον. Ἐπὶ τῶν φανερῶς μὲν βλάπτειν μὴ δυναμέ
νων, πανουργίᾳ δὲ χρωμένων.
Αρότρῳ ἀκοντίζεις. Ἐπὶ τῶν ἀσκέπτως τι
πιούντων.
Αὐτὰρ ἡ πάγη ἔοικε λήψεσθαι πάγην.
Αὐτοῦ Ρόδος, αὐτοῦ πήδημα.
Βοιώτιος νοῦς Ἐπὶ τῶν ἀπαιδεύτων. Εἰς
τοῦτο γὰρ ἀεὶ ὠνειδίζοντο οἱ Βοιωτο!.
Βοιώτιος νόμος. Ἐπὶ τῶν κατ' ἀρχὰς ἡρεμούν
των, ὕστερον δὲ ταρασσόντων.
Durum, apud amentes prudenti multa profari. In
indoctos dici posset.
Si leonina pellis non
In eos qui, cum palam
utuntur.
sufficit, vulpinam adsume.
ulcisci non possunt, dolo
Aratro jacularis. In eos qui inconsiderate aliquid agunt.
Cæterum laqueus laqueum capturus videbatur.
Hic Rhodus, hic saltus
Boeoticus intellectus. De stupidis. lloc enim Bootis semper vitio versum.
Baoticus mos. De iis quæ initio quidem quieta
sunt, sed postea turbulenta evadunt.
Βάσανος λίθος. Ἐπὶ τῶν ἐξεταζομένων ἐν λό- Lydius lapis. De iis qui in litterarum disciplinis
γοις· παρόσον, 'Η Λυδία λίθος τὸν χρυσόν. sunt probati. Simile huic: Lydius lapis aurum discriminat.
Βοιωτια αινίγματα. Ἐπὶ τῶν ἀσυνέτων. Βοιωτὴ
γὰρ ἡ Σφίγξ.
Βοὺς ἐπὶ γλώσσης. Ἐπὶ τῶν δωροδοχουμένων,
διὰ τὸ τῶν ᾿Αθηναίων νόμισμα βοῦν ἔχειν.
Γόνυ κνήμης Εγγιον. Ἐπὶ τῶν ἑαυτοὺς μᾶλλον
ἑτέρων αγαπώντων.
Γέροντα δ' ὀρθοῦν φλαύρον ὃς νέος πέσῃ.
Γλυκεῖα οπώρα, φύλακος έκλελοιπότος. Ἐπὶ
τῶν ἄνευ μόχθου τὰ ἀλλότρια καρπουμένων.
Γραὺς βακχεύει. Ἐπὶ τῶν παρ' ώραν τι δια
πραττομένων.
Γραῶν ἄθλοι.
Γαστέρα μοι προφέρεις κάλλιστον όνειδος
ἁπάντων. Η πλήρης μὲν ἐλαφροτέρα, κενεὰ δὲ
βαρεία.
Γῆς βάρος. Ἐπὶ τῶν ἀχρήσεων.
Γλυκὺς ἀπείρω πόλεμος.
Γραὺς ἀνακροτήσασα πολὺν κονιορτὸν ἐγεί
ρει. Ἐπὶ τῶν δι᾿ ἐμπειρίαν πολλά πράγματα κιγούντων.
Γύγου δακτύλιος. Ἐπὶ τῶν πολυμηχάνων.
Γυμνότερος παττάλου.
Γυνή στρατηγεῖ καὶ γυνὴ στρατοπεδεύεται.
Ἐπὶ τῶν παραδόξων.
Γυναικὶ μὴ πίστευε μηδ' ὅταν θάνῃ.
Γέλως Ιωνικός. Ἐπὶ τῶν ἐκλελυμένων. Εἰς
τοῦτο γὰρ Ιωνες διεβάλλοντο.
Γέρων ἀλώπηξ οὐχ αλίσκεται.
Γλαῦκα εἰς ᾿Αθήνας. Ἐπὶ τῶν ἐπιδεδεικνυμένων
πρὸς τοὺς εἰδότας ἅπερ ἄμεινον αὐτοῦ ἴσασι. Οτι
πολλαὶ εἰς ᾿Αθήνας γλαύκες.
Γέρων βοὺς ἀπόρθητος ἐν δόμοισιν.
"
Υ;, sus, apud Apostolium, cent. v, n. 80.
EDIT.
In eos qui de re quapiam sese jactant: a
Rhodio quodam qui ob saltum gloriosius sese efferebat.
Dictum in ventri deditos.
De iis qui ex imperiua se ine pericula prascipitant.
Baotica ænigmata. De obscuris et intellectu
difficilibus. Sphinx enim Bœotica ſuit.
Bos in lingua. De iis qui donis se corrumpi sinunt, quia apud Athenienses nummus bove erat
insignitus.
Genu crure propius. De iis qui seipsos polius
quam alios diligunt.
Discenti assidue multa senecta venit.
Jucunda poma, si procul custodia. De iis qui sine
labore alienis fruuntur.
Anus bacchatur. In eos qui intempestive aliquid
faciunt.
Aniles fabulæ.
Ventrem mi objectas, quo probrum haud pulchrius
ullum. Plenus is est levior, gravis idem, ubi pendet
inanis
Terra onus. De inutilibus.
Dulce bellum inexperto
Pulverem anus pedibus plaudens multum excitat
omnis. In illos qui propter peritiam multas res
movent.
Gygis annulus. De impostoribus.
Nudior clavo.
Dux ipsa belli femina et miles cluit. De inopinatis.
Ne femina quid credas, vel mortua.
Risus lonicus. De dissolutis: eo enim nomine
Jones reprehenduntur.
Annosa vulpes non capitur.
Noctuam Athenas. In eos qui aliquos docent,
quæ doctoribus ipsi suis melius norunt; quod
Athenis multa sint noctum
Sener bus non lugetur in donibus
Noctua porro viro ad rem quampiam quæ
studio indigeat festinanti, si adsit atque assistat,
non probum esse iudicium aiunt. Universa in Creta
non gigni noctuam ferunt, sed et illatam cniori.
Cum femina marem pugna superavit, præ lætitia
collum ejus inflatur, barbam demittit, magnis animis repletur, et altius ingreditur.
De iis qui suo tempore obierunt.
col. 455–456page 224 of 231
PG 142:455(β). Δίκην ύφέξει, κἂν ὄνος δάκνῃ κύνα. 'Επὶ τῶν ἐπὶ μικρῷ συκοφαντουμένων. Δίκη δίκην έτικτε, καὶ βλάβη βλάβην. Επι τῶν φιλοδίκων καὶ συναιρούντων δίκαις δίκα;, καὶ ἐπὶ τῶν πυκναῖς προσπιπτόντων συμφοραίς. Δὲς πρὸς τὸν αὐτὸν αἰσχρὸν προσκρούειν 11. θον. Δωδωναίον χαλκεῖον. Ἐπὶ λάλου. Δακτύλῳ δεῖ σε ελκυσθῆναι. Ἐπὶ τῶν διὰ νό σον ἢ λύπην ἰσχνῶν γενομένων. Δώρα θεοὺς πείθει καὶ αἰδοίους βασιλῆας. Δεινοὶ πλέκειν μηχανὰς Αἰγύπτιοι, Δέδοται καὶ κακοῖς ἄγρα. Δεύτερος πλοῦς. Δελφικα λεκάνη οὐ χωρεῖ. Επιμενίδου ὕπνος. Ἐπὶ τῶν πολλὰ κοιμωμέ γων. Πεντήκοντα γὰρ ἔτη ἐκάθευδεν. Ες Τροφωνίου μεμάντευται. Ἐπὶ τῶν σκυθρωπῶν καὶ ὠχρῶν. Εν ἄλῳ δρασκάζεις, ἢ κρύπτῃ Επὶ τῶν μὴ δυναμένων λαθεῖν. *Εστω ταμίας, τἆλλα δ' εἰ βούλει κύων. Ἐπὶ τῶν παρ' ἀξίαν ευημερούντων, καὶ μάλιστα εὐνούχων. Εκ παντὸς ξύλου κύφων ἂν γίνοιτο. Λέγεται ἐπὶ τῶν τὸ εἶδος εὐτελῶν, εἰς χρείας δὲ ἀναγκαίων. Εἰς ἀρχαίας φάτνας. Ἐπὶ τῶν ἐλθόντων εἰς ἅπερ πρότερον ὄντες ἐξέπεσον. Εν δυοῖν τρία βλέπεις. Ἐπὶ τῶν ἄλλα ἀντ᾽ ἄλλων ὁρώντων. Εκπερδικίσαι καὶ ἐκκλίναι. Ἐπὶ τῶν διαδιδρασκόντων τους θηρευτάς. Ἐλέφαντα ἐκ μυίας ποιεῖς. Ἐπὶ τῶν τὰ μικρὸ ἐπαιρόντων τῷ λόγῳ. Εἰς ἀσθενοῦντας ἀσθενῶς ἐλήλυθας. Επὶ τῶν ὅμοια πασχόντων. Εύδοντι κύρτος αἱρεῖ. Ἐπὶ τῶν εὐτυχούντα να *Ενεστι καὶ μύρμηκι χολή. Ότι μηδὲ τοῦ μι κροῦ δεῖ καταφρονεῖν. Ερμῆς ἀμύητος. Εκ τετρημένης κύλικος πιεῖν. Ἐπὶ τῶν έψευσ Ο σμένων φίλων. Εν μέλιτι σαυτόν κατακρύπτεις. Ἐπὶ τῶν συ ζώντων ηδυπαθείαις. Ενδύεται την λεοντήν. Ενδυμίωνος ύπνον ὑπνώττει. Ἐπὶ τῶν πολλὰ κοιμωμένων.
Litem subibit, vel si asinus mordeal canem. De
iis qui ob parvas res calumniis divexantur.
Litem parit lis, noxa item noxum parit. In litigandi cupidos quique lites litibus nectunt, et quibus res plerumque male succedunt.
Turpe est eumdem bis ad lapidem impingere.
Dodonæum @s. De loquaci
Per annulum trahi te oportet. De iis qui ob mœstitiam seu morbum macilenti facti sunt
Cum divis fectunt venerandos munera regea.
Nectunt stupendas machinas Egyptii
Contigit et ignavis prædu ex venaly
Altera navigatio
Delphinum patina wan cepit.
Epimenidis somnus. In eos qui multum dormiunt:
quinquaginta enim annos dormivit.
In antro Trophoni vaticinatus est. In severos et
risus plane expertes.
In area te abscondis. De iis qui latere non possunt.
Sit quastor, alqui colera, si lubet, canis. In eos
qui præter meritum feliciter agunt: maxime vero
in eunuchos.
Ex omni ligno cyphon fieri quiverit. Dicitur autem de rebus in specie quidem vilibus, sed ad
usum neccssariis.
In vetera præsepia. De iis qui ad ea redeunt quæ
reliquerant.
In duobus tria conspicis. De iis qui alia pro aliis
vident.
Effugere seu clabi. De iis animalibus quæ venaLures efugiunt.
Elephantem ex musca facis. De iis qui res minimas oratione extollunt.
Ad imbecilles imbecillis advenis. In eos qui eisdem
fl.alis sunt affecti.
Dormienti sagena capit. De lis qui feliciter res
suas perficiunt.
Inest et formica sua bilis. Nec parvos esse conteniendos.
Mercurius non initiatus (β).
Εx confracto calice bibere. De amicis infidis.
Melle teipsum legis. In eos qui mollitiem voluptatemque sectantur.
Leoninum pellem induitur
Endymionis somnum dormit. De iis qui nimis
somno indulgent
Demon quidem refert, Dodonæ plurimnos, atque inter se contiguos fuisse constitutos lebetes:
adeo ut si quis unum pulsaverit, oinnes ordine
confestim sonum ederent. Cæterum Aristoteles id
tanquam ginentum explodens atque conſulans,
duas ait columnas esse, et in una quidem esse lebetem, in altera autem puerum cum lagello, cujirs
lora etiam ferrea sint, caque si vento agitata in jeoctem impingant, ejusmodi sonitum reddere.
Aristophanes in Pluto.
Δίκην ύφέξει, κἂν ὄνος δάκνῃ κύνα. 'Επὶ τῶν
ἐπὶ μικρῷ συκοφαντουμένων.
Δίκη δίκην έτικτε, καὶ βλάβη βλάβην. Επι
τῶν φιλοδίκων καὶ συναιρούντων δίκαις δίκα;, καὶ
ἐπὶ τῶν πυκναῖς προσπιπτόντων συμφοραίς.
Δὲς πρὸς τὸν αὐτὸν αἰσχρὸν προσκρούειν 11.
θον.
Δωδωναίον χαλκεῖον. Ἐπὶ λάλου.
Δακτύλῳ δεῖ σε ελκυσθῆναι. Ἐπὶ τῶν διὰ νό
σον ἢ λύπην ἰσχνῶν γενομένων.
Δώρα θεοὺς πείθει καὶ αἰδοίους βασιλῆας.
Δεινοὶ πλέκειν μηχανὰς Αἰγύπτιοι,
Δέδοται καὶ κακοῖς ἄγρα.
Δεύτερος πλοῦς.
Δελφικα λεκάνη οὐ χωρεῖ.
Επιμενίδου ὕπνος. Ἐπὶ τῶν πολλὰ κοιμωμέ
γων. Πεντήκοντα γὰρ ἔτη ἐκάθευδεν.
Ες Τροφωνίου μεμάντευται. Ἐπὶ τῶν σκυθρω
πῶν καὶ ὠχρῶν.
Εν ἄλῳ δρασκάζεις, ἢ κρύπτῃ Επὶ τῶν μὴ
δυναμένων λαθεῖν.
*Εστω ταμίας, τἆλλα δ' εἰ βούλει κύων. Ἐπὶ
τῶν παρ' ἀξίαν ευημερούντων, καὶ μάλιστα εὐνού
χων.
Εκ παντὸς ξύλου κύφων ἂν γίνοιτο. Λέγεται
ἐπὶ τῶν τὸ εἶδος εὐτελῶν, εἰς χρείας δὲ ἀναγκαίων.
Εἰς ἀρχαίας φάτνας. Ἐπὶ τῶν ἐλθόντων εἰς
ἅπερ πρότερον ὄντες ἐξέπεσον.
Εν δυοῖν τρία βλέπεις. Ἐπὶ τῶν ἄλλα ἀντ᾽
ἄλλων ὁρώντων.
Εκπερδικίσαι καὶ ἐκκλίναι. Ἐπὶ τῶν διαδιδρασκόντων τους θηρευτάς.
Ἐλέφαντα ἐκ μυίας ποιεῖς. Ἐπὶ τῶν τὰ μικρὸ
ἐπαιρόντων τῷ λόγῳ.
Εἰς ἀσθενοῦντας ἀσθενῶς ἐλήλυθας. Επὶ τῶν
ὅμοια πασχόντων.
Εύδοντι κύρτος αἱρεῖ. Ἐπὶ τῶν εὐτυχούντα να
*Ενεστι καὶ μύρμηκι χολή. Ότι μηδὲ τοῦ μι
κροῦ δεῖ καταφρονεῖν.
Ερμῆς ἀμύητος.
Εκ τετρημένης κύλικος πιεῖν. Ἐπὶ τῶν έψευσ
Ο σμένων φίλων.
Εν μέλιτι σαυτόν κατακρύπτεις. Ἐπὶ τῶν συζώντων ηδυπαθείαις.
Ενδύεται την λεοντήν.
Ενδυμίωνος ύπνον ὑπνώττει. Ἐπὶ τῶν πολλὰ
κοιμωμένων.
In maxime maleficos: tales cuim Ægypti.
De iis qui preter meritum feliciter agunt.
Cum quis secundis ventis destitutus, remis
navem impellit.
De vaido expertis in re quapiam. Irrisoria
parensis, utilis huic, Jace in illum solem, qui ha
bet scientium.
De iis qui magna aggrediuntur.
Eo.quod Endymion, a Somno adamatus, etiam
nunc ab illo detineri dormiens dicatur,
col. 457–458page 225 of 231
PG 142:457Εἴληφεν ἡ παγὶς τὸν μῦν. Ἐπὶ τῶν ὀξέως ἁλιο σκομένων. Εν τριόδῳ εἰμὶ λογισμῶν. Ἐπὶ τῶν ἀπορούν των. Ἐν μὲν τῷ φάει σκοτεινές, ἐν δὲ τῷ σκότει φωτεινός. Ἐν φρέατι κυσί μάχεσθαι. Ἐκδεδαρμένον δέρεις. Ἐπὶ τῶν μάτην πονούν των· βέλτιον δὲ ἐπὶ τῶν κακούντων τοὺς ἐν συμφοραῖς. Έπειτα πλουτῶν οὐκ ἔθ᾽ ἡδεται φακῇ. Πρὸ τοῦ δ᾽ ὑπὸ τῆς παγίας πάντ' ήσθιεν. Εν θέρει τὴν χλαῖναν κατατρίβεις. Ἐπὶ τῶν μὴ καθ᾿ ὥραν τοῖς ἀναγκαίοις χρωμένων. Ενθ' οὔτε πλεῖν ἄνεμος, οὔτε μίμνειν ἐᾷ. Ἐπὶ τῶν δυσχρήτοις περιπεσόντων. Ελέφας μνὸς οὐκ ἀλεγίζει. Εκτὸς πηλοῦ πόδα ἔχεις. Ἐπὶ τῶν ἔξω κινδύνων όντων. Εκ τριχὸς κρέμαται. Ἐπὶ τῶν κινδυνευόντων. Ομοιον τῷ, Επί ξυροῦ. Εὐγενὴς ἐκ βαλαντίου. Ἐπὶ τῶν διὰ πλούτου τιμωμένων. Εγχος ἐπὶ τῷ ἔγχει. Γραῦν φασι τοῦτο εἰπεῖν, καπήλῳ ἐνεχυράζουσαν ἔγχος.. Ελεύθεραι αἶγες ἀρότρου. Ἐπὶ τῶν βάρους ἀπηλλαγμένων. Εἰς κόλπον πτύεις.Ἀντὶ τοῦ, Οὐ μεγαλοῤῥημονεῖς. Εν πίθῳ τὴν κεραμείαν. Ἐπὶ τῶν μὴ κατὰ τρό που τοῖς μαθήμασι προβαινόντων. Εν σκότει ὀρχεῖσθαι. Ἐπὶ τῶν ἁμαρτύρως μου χθούντων. Ζωός γενήσῃ κρομμύου, μοίραν λαβών. Επί τῶν ἐκ μικρᾶς αιτίας μεγάλην δόξαν καρπουμένων. Ζῶμεν οὐχ ὡς θέλομεν, ἀλλ' ὡς δυνάμεθα. Ζητῶν γὰρ ὄψον θοιμάτιον ἀπώλεσα. Ἐπὶ τῶν ἀτυχεστάτων. Ηλος τὸν ἦλον, καὶ πάτταλος τὸν πάτταλον ἐξέκρουεν. Ἐπὶ ἰωμένων δι᾿ ἁμαρτημάτων ἁμαρ τήματα. Ἡ κύων ἐν τῇ φάτνη. Πρὸς τοὺς μήτε ἑαυτοῖς χρωμένους, μήτε ἄλλους ἐῶντας. Παρόσον ἡ κύων κριθὴν οὐκ ἐᾷ μένουσαν ἐν φάτνῃ· καὶ τὸν ἵππον οὐκ ἐξ. Ησάν ποτ' ἦσαν ἄλκιμοι Μιλήσιοι. Ηλιθιώτερος Αδώνιδος τοῦ Πραξιτέλους. Αδωνις γάρ τις Πραξιτέλους υἱὸς ἀποθανών, καὶ ἐρωτηθεί; πρὸς τῶν ἐν ᾅδου, τί κάλλιστον ἄνω κατα
Cepit murem laqueus. In eos qui cito comprelcasi sunt.
PROVERBIORUM COLLECTIO.
Εἴληφεν ἡ παγὶς τὸν μῦν. Ἐπὶ τῶν ὀξέως ἁλιο
σκομένων.
Εν τριόδῳ εἰμὶ λογισμῶν. Ἐπὶ τῶν ἀπορούν
των.
Ἐν μὲν τῷ φάει σκοτεινές, ἐν δὲ τῷ σκότει
φωτεινός.
Ἐν φρέατι κυσί μάχεσθαι.
Ἐκδεδαρμένον δέρεις. Ἐπὶ τῶν μάτην πονούν
των· βέλτιον δὲ ἐπὶ τῶν κακούντων τοὺς ἐν συμφο
ραῖς.
Έπειτα πλουτῶν οὐκ ἔθ᾽ ἡδεται φακῇ. Πρὸ
τοῦ δ᾽ ὑπὸ τῆς παγίας πάντ' ήσθιεν.
Εν θέρει τὴν χλαῖναν κατατρίβεις. Ἐπὶ τῶν
μὴ καθ᾿ ὥραν τοῖς ἀναγκαίοις χρωμένων.
Ενθ' οὔτε πλεῖν ἄνεμος, οὔτε μίμνειν ἐᾷ.
Ἐπὶ τῶν δυσχρήτοις περιπεσόντων.
Ελέφας μνὸς οὐκ ἀλεγίζει.
Εκτὸς πηλοῦ πόδα ἔχεις. Ἐπὶ τῶν ἔξω κινδύ
νων όντων.
Εκ τριχὸς κρέμαται. Ἐπὶ τῶν κινδυνευόντων.
Ομοιον τῷ, Επί ξυροῦ.
Εὐγενὴς ἐκ βαλαντίου. Ἐπὶ τῶν διὰ πλούτου
τιμωμένων.
Εγχος ἐπὶ τῷ ἔγχει. Γραῦν φασι τοῦτο εἰπεῖν,
καπήλῳ ἐνεχυράζουσαν ἔγχος..
Ελεύθεραι αἶγες ἀρότρου. Ἐπὶ τῶν βάρους
ἀπηλλαγμένων.
Εἰς κόλπον πτύεις.Ἀντὶ τοῦ, Οὐ μεγαλοῤῥημονεῖς.
Εν πίθῳ τὴν κεραμείαν. Ἐπὶ τῶν μὴ κατὰ τρό
που τοῖς μαθήμασι προβαινόντων.
Εν σκότει ὀρχεῖσθαι. Ἐπὶ τῶν ἁμαρτύρως μου
χθούντων.
Ζωός γενήσῃ κρομμύου, μοίραν λαβών. Επί
τῶν ἐκ μικρᾶς αιτίας μεγάλην δόξαν καρπουμένων.
Ζῶμεν οὐχ ὡς θέλομεν, ἀλλ' ὡς δυνάμεθα.
Ζητῶν γὰρ ὄψον θοιμάτιον ἀπώλεσα. Ἐπὶ τῶν
ἀτυχεστάτων.
Ηλος τὸν ἦλον, καὶ πάτταλος τὸν πάτταλον
ἐξέκρουεν. Ἐπὶ ἰωμένων δι᾿ ἁμαρτημάτων ἁμαρ
τήματα.
Ἡ κύων ἐν τῇ φάτνη. Πρὸς τοὺς μήτε ἑαυτοῖς
χρωμένους, μήτε ἄλλους ἐῶντας. Παρόσον ἡ κύων
κριθὴν οὐκ ἐᾷ μένουσαν ἐν φάτνῃ· καὶ τὸν ἵππον
οὐκ ἐξ.
Ησάν ποτ' ἦσαν ἄλκιμοι Μιλήσιοι.
Ηλιθιώτερος Αδώνιδος τοῦ Πραξιτέλους.
Αδωνις γάρ τις Πραξιτέλους υἱὸς ἀποθανών, καὶ
ἐρωτηθεί; πρὸς τῶν ἐν ᾅδου, τί κάλλιστον ἄνω κατα
Quod qui in trivio est constitutus, qua sit
ingrediendum, ignorat.
In eos qui inutiles sunt et ad res ad quas
minime oportebat; metaphora ducta a noctua.
De iis qui cum improbo quopiam pugnant,
PATROL. GR. CXLII.
In trivio syllogismorum versor. De iis qui in dubio sunt
In luce tenebrosus, in nocte vero splendens
In puteo cum canibus pugnare
Excoriatum excorias. In eos qui operam ludunt.
Melius vero de iis qui in calamitatem lapsos male
babent.
Postea, quando dives erit, lente jam non gaudet.
Antea omnia indiscriminatim edebat.
In æstate lænam deteris. In eos qui non tempore
necessariis utuntur.
Ventus manere aut solvere hinc non sinit. De iis
qui in res impeditas inciderunt
Elephas de mure non curat
Extra lutum pedes habes. De iis qui extra periculum sunt constituti.
Ex pilo pendet. De iis qui periclitantur. Simile:
In acie vel cuspide novaculæ constitit.
Nobilis ex marsupio. In eos qui propter divitias
magni fiunt.
Ensis ensi. Vetulam quamdam mulierem aiunt
hoc dixisse quæ cauponi ensem oppignoraverat.
Liberæ sunt capræ ab aratro. De iis qui ab onere
quopiam sunt liberati.
In sinum despuis. Quasi dicat, Magna non loqueris.
dotio figulinam auspicaris. De iis qui in studiis modum non observant.
In tenebris tripudiare. De iis qui sine teste laborant.
Eris salvus, cæpe duntaxat sumpta. In eos qui
ex parva causa magnum gloriæ fructum percipiunt.
Vivimus non ut volumus, sed ut possumus.
Obsonium quarens, tunicam amisi. De infortunatissimis.
Clavus clavum, et palus palum excussit. De iis
qui peccatum peccato sanant.
Cañis in præsepi. In eos qui bonis suis nec ipsi
utuntur, nec aliis uti permittunt. Eo quod canis
in præsepi nec ipse avenam comedere præsumit,
neque equo devorandam concedit.
Fuere quondam strenui Milesii
Stupidior Adonide Praxiteles filio. Adonis enim
quidam Praxiteli filium jam mortuus, interrogatus ab Orci habitatoribus, quid pulcherrimum in
nec possunt evadere.
Philoctet. ap. Æschylum.
De iis qui parva cxiliaque despectui habent.
De iis qui aliquando facularibus præstiterunt.
col. 459–460page 226 of 231
PG 142:459έλιπεν, ἀπεκρίνατο Ἥλιον, σελήνην, σύκα, μήλα. Εδοξε γοῦν ηλίθιος ταῦτα ἐξισῶν ἡλίῳ. Ηρακλέους θυσία. Ἐπὶ τῶν εἰκὴ ταῖς θυσίαις χρωμένων. ῾Η ἀφύη τὸ πῦρ. Ἐπὶ τῶν ταχέως λαμβανόντων παρόσον ἡ ἀφύη ταχέως ἑψεῖται. Θυμὸς ἔσχατον γηράσκει. Λέγεται διὰ τοὺς πρεσβυτέρους. Οσον γὰρ γηράσκουσι, τὸν θυμὸν ἐῤῥωμενέστερον ἔχουσι. Θαλάττης ἐκ χαράδρας ύδωρ. Ἐπὶ τῶν τοῖς μεγάλοις τὰ μικρὰ προσφιλοτιμουμένων. Θάσος ἀγαθῶν. Ἐπὶ τῶν εὐδαίμονα καὶ λαμπρὸν ἀποδεῖξαί τινα ἐπαγγελλομένων. Ἱερὰ ἄγκυρα. Η μεγάλη βοήθεια. Ισότης φιλότης. Ισος πόλεμον οὐ ποιεῖ. Ἰλιὰς κακῶν. Ιππόλυτον μιμήσομαι. Ἐπὶ τῶν σωφρόνως βιούντων. Ιππέας εἰς πεδίον προκαλεῖ. "Οπερ ἐστὶ, τοὺς εὐδοκιμοῦντας, εἰς ἅπερ εὐδοκιμοῦσιν ἔργα. Κακοῦ κόρακος κακὸν ὠόν. Κόσμει σπάρταν ἦν ἔλαχες. Οτι δεῖ στέργειν τῇ δεδομένῃ τύχῃ καὶ ἀνέχεσθαι. Καδμεία νίκη. Η ἐπὶ κακῷ τῶν νενικηκότων. Κύκνειον ᾆσμα. Ἐπὶ τῶν ἐγγὺς θανάτου ὄντων οἱ γὰρ κύκνοι θνήσκοντες άδουσιν. Κορώνη τὸν σκορπίον. Ἐπὶ τῶν βλαβεροῖς ἐπι χειρούντων. Κιλίκιοι τράγοι. Οἱ δασείς. "Οθεν καὶ τὰ ἐκ τρι χῶν ἱμάτια κιλίκια λέγονται. Κρητίζειν. 'Αντί του ψεύδεσθαι καὶ ἀπατᾷν. Καθώσπερ αἱ τίτθαι σιτίζεις κακῶς.
terra reliquisset, respondit, Solemn, lunam, ficus, έλιπεν, ἀπεκρίνατο Ἥλιον, σελήνην, σύκα, μήλα.
poma Hinc stupidus habitus, quod ista cum sole Εδοξε γοῦν ηλίθιος ταῦτα ἐξισῶν ἡλίῳ.
coæquassel.
Herculis sacrificium. De iis qui frustra sacrificia
offerunt.
Aphya ignem. De rebus quæ cito perficiunt et
consuïnuntur eo quod aphya cito coquitur.
Ira prostremo senescit. Ob senes dicitur: quo
enim magis ætate provehuntur, eo iracundiores
evadunt.
Maris aquam ex caverna. De iis qui rebus magnis exiguas et viles ambitiose comparant.
Thasus bonorum. De iis qui se quempiam divitem reddituros promittunt splendidumque.
Sacra anchora. Magnum auxilium
Aqualitas amicitia
Equalitas bellum non parit.
Ilias malorum
Hippolytum imitabor. De iis qui caste vivunt.
Equites in campum provocas. Hoc est felices ad
ea opera in quibus sunt felices.
Mali corvi malum ovum
Exorna spartam quam sortitus es. Quod oportet
sorte que obtigit contentum esse et in illa acquiescere.
Cadmea victoria. Quæ in victoris damuum cedit.
Cygnea cantio. De iis, qui morti jam sunt vicini.
Cygni enim, quando jam se morituros sentiunt,
canere solent.
Cornix scorpionem. De iis qui rebus noxiis operam daut.
Cilicii hirci. Hoc est, villosi: unde etiam cilicium nomen accepit, quod ex villosis ejusmodi
pilis contexatur.
Crelisare. Hoc est, decipere: deceptores enim
Cretenses.
Nutricum instar male cibas
Sacra anchora in navi voca'ur, quæ quando
maximum periculum imminet, extrema jacitur.
Aqualitate amicitiam conciliari, et hoc dictum antiquum esse ac verum, Plato ait libro sexto
De legibus.
In eas qui maximis in malis jactati sunt,
usurpatur.
Corax prudens admodum erat homo, et qui
se rebus optime norat accommodare; utpote qui
probe perspectum habebat, se non posse simul et
tyranno inservire et placere populo. Peregre itaque profectus, composuit de protenuiis, narrationibus, contentionibus, et epilogis, quo populum sibi
conciliavit, ac deinde prodiit, inclamans atque
adhortans, si quis artem discere vellet, indicta
mercede mille drachmarum: cui Sitias discipulus
accessit. Qui cum artem addidicisset, mercedem
negabat. Ejus ergo rei gratia judices in concilium
sunt convocati: quibus jam convenientibus, Corax
dilemmate usus, sic ait: Si vicerit Sitias, merceΗρακλέους θυσία. Ἐπὶ τῶν εἰκὴ ταῖς θυσίαις
χρωμένων.
῾Η ἀφύη τὸ πῦρ. Ἐπὶ τῶν ταχέως λαμβανόντων
παρόσον ἡ ἀφύη ταχέως ἑψεῖται.
Θυμὸς ἔσχατον γηράσκει. Λέγεται διὰ τοὺς
πρεσβυτέρους. Οσον γὰρ γηράσκουσι, τὸν θυμὸν
ἐῤῥωμενέστερον ἔχουσι.
Θαλάττης ἐκ χαράδρας ύδωρ. Ἐπὶ τῶν τοῖς
μεγάλοις τὰ μικρὰ προσφιλοτιμουμένων.
Θάσος ἀγαθῶν. Ἐπὶ τῶν εὐδαίμονα καὶ λαμπρὸν
ἀποδεῖξαί τινα ἐπαγγελλομένων.
Ἱερὰ ἄγκυρα. Η μεγάλη βοήθεια.
Ισότης φιλότης.
Ισος πόλεμον οὐ ποιεῖ.
Ἰλιὰς κακῶν.
Ιππόλυτον μιμήσομαι. Ἐπὶ τῶν σωφρόνως
βιούντων.
Ιππέας εἰς πεδίον προκαλεῖ. "Οπερ ἐστὶ, τοὺς
εὐδοκιμοῦντας, εἰς ἅπερ εὐδοκιμοῦσιν ἔργα.
Κακοῦ κόρακος κακὸν ὠόν.
Κόσμει σπάρταν ἦν ἔλαχες. Οτι δεῖ στέργειν
τῇ δεδομένῃ τύχῃ καὶ ἀνέχεσθαι.
Καδμεία νίκη. Η ἐπὶ κακῷ τῶν νενικηκότων.
Κύκνειον ᾆσμα. Ἐπὶ τῶν ἐγγὺς θανάτου ὄντων
οἱ γὰρ κύκνοι θνήσκοντες άδουσιν.
Κορώνη τὸν σκορπίον. Ἐπὶ τῶν βλαβεροῖς ἐπι
χειρούντων.
Κιλίκιοι τράγοι. Οἱ δασείς. "Οθεν καὶ τὰ ἐκ τρι
χῶν ἱμάτια κιλίκια λέγονται.
Κρητίζειν. 'Αντί του ψεύδεσθαι καὶ ἀπατᾷν.
Καθώσπερ αἱ τίτθαι σιτίζεις κακῶς.
dem reddere tenetur; debet enim: si non vicerit
Dvel sic quoque reddere debet, quod victus sit. Ad
quæ sic respondit Sitias: Si vicero, reddere non
debeo; vici enim. Si non vicero, non teneor reddere; neque enim debeo. Cumque judices dubii
distraherentur, tandem exclamarunt: Mali corvi
malum ovum. Sive quod Coras (corvus) animal sit,
ovumque ejus ad vescendum inutile: sive quod
corvus ubi jam ad senectutem pervenit, cum
pullos suos alere non possit, seipsum illis in pabulum det, adeoque illi parentem devorent. Unde et
paramia.
De Cleone dictum est: qui cum in paucissimis populo gratificaretur, multa ipsemet in
Jucrum suum convertebat. Usurpatur autem quando
quis alicujus rei gratia acceptam cujuspiam pecuniam consumit. Nam nutrices nutrimenta mandentes, ore suo extrahunt, et puerorum imponunt:
unde contingit, ut illæ pauca pueris dent, plura
autem ipse edant.
col. 461–462page 227 of 231
PG 142:461Κύων ἐπὶ τὸν ἴδιον ἔμετον. Κἂν ἐπὶ τοῦ νεκροῦ κερδαίνε ν. Κατόπιν ἑορτῆς ἥκεις. Ἐπὶ τῶν καλοῦ πράγ ματος ἀπολιμπανομένων. Κολοφῶνα ἐπέθηκας. "Ητοι το τέλειον καὶ πλῆ ρες. Κατὰ ῥοῦν φέρεται. Καρκίνος λαγών αἵρει. Ἐπὶ τῶν ἀδυνάτων. Κενοὶ κενὰ βουλεύονται. Κεστρεύς νηστεύει. Ἐπὶ τῶν λαιμάργων ἄπληστον δὲ τὸ ζῶον. Κριός τροφεῖα ἀπέτισεν. Ἐπὶ τῶν ἀχαρίστων. Οἱ γὰρ κριοὶ καὶ τὰς φάτνας πλήττουσι καὶ τοὺς θρέψαντας. Κακὰ μὲν θρίπες, κακὰ δ᾽ ἵπες. "Αμφω γάρ λυ μαντικοί. Καὶ οἱ μὲν τὰ ξύλα, οἱ δὲ κέρατα ἐσθίουσιν. Λήμνια κακά. Ἀπὸ τῶν ἐν Λήμνῳ γυναικῶν, απ τοὺς ἄνδρας αὐτῶν ἀπέκτειναν. Λαγωὺς περὶ κρεῶν. Ἐπὶ τῶν κινδυνευόντων καὶ ἀγωνιζομένων· ἐπειδὴ κἀκεῖνος περὶ τῶν ἑαυ τοῦ κρεῶν τρέχει. Λύκος μάτην χανών· ἢ Λύκος περὶ φρέα, χου ρεύει. Ἐπὶ τῶν μάτην πονούντων. Λύκου πτερὸν ζητεῖς. Ἐπὶ τῶν ἀδυνάτων. Λίνον λίνῳ κλώθεις. Ἐπὶ τῶν τὰ αὐτὰ πραττόν των ἢ λεγόντων, ἡ τῶν κατάλληλα. Λύκος ἀετὸν φεύγει. Επὶ ἀφύκτων. Λύδιον ἅρμα. Επὶ τῶν τραχυτάτων. Καὶ, Παρ Λύδιον θέεις. Λευκῷ λίθῳ λευκὴ στάθμη. Μία λόχμη δύο ἐριθακοὺς οὐ τρέφει. Μηδική τράπεζα. Μέλιτος μύστλον. Ἐπὶ τοῦ ἄγαν ἡδέος. Μηδὲ μέλι, μηδὲ μελίσσας. Ἐπὶ τῶν παραιτουμένων ἀγαθόν τι παθεῖν διὰ τὸν κίνδυνον τὸν ἐν αὐτῷ. Μὴ πρὸς λέοντα δορκὰς ἄψωμαι μάχη. Μυσῶν λεία. Οἱ γὰρ περίοικοι τοὺς Μυσούς ἑλήιζον. Μὴ κίνει Καμάριναν. Λίμνη ἣν ἀπηγόρευεν ὁ χρησμός μεταχετεῦσαι· οἱ δὲ χρησάμενοι παρακού σαντε; ἐβλάβησαν. Μεμήσεται μᾶλλον ἢ μιμήσεται. Ἐπὶ τῶν ἀπαιδεύτων. Μὴ παιδὶ μάχαιραν. Μὴ τοῖς ἀπείροις ἐγχειρίζειν πράγματα. Μία χελιδών ἔαρ οὐ ποιεῖ, οὐδὲ μέλισσα μέλι. Νεκρῷ μῦθον εἰς οὓς ἔλεγεν. Ἐπὶ τοῦ μὴ ἐπαΐοντος· καὶ ἐπὶ τῶν ἀναισθήτων.
Κύων ἐπὶ τὸν ἴδιον ἔμετον.
PROVERBIORUM COLLECTIO.
Κἂν ἐπὶ τοῦ νεκροῦ κερδαίνε ν.
Κατόπιν ἑορτῆς ἥκεις. Ἐπὶ τῶν καλοῦ πράγ
ματος ἀπολιμπανομένων.
Κολοφῶνα ἐπέθηκας. "Ητοι το τέλειον καὶ πλῆ
ρες.
Κατὰ ῥοῦν φέρεται.
Καρκίνος λαγών αἵρει. Ἐπὶ τῶν ἀδυνάτων.
Κενοὶ κενὰ βουλεύονται.
Κεστρεύς νηστεύει. Ἐπὶ τῶν λαιμάργων·
ἄπληστον δὲ τὸ ζῶον.
Κριός τροφεῖα ἀπέτισεν. Ἐπὶ τῶν ἀχαρίστων.
Οἱ γὰρ κριοὶ καὶ τὰς φάτνας πλήττουσι καὶ τοὺς
θρέψαντας.
Canis ad suum vomitum.
Κακὰ μὲν θρίπες, κακὰ δ᾽ ἵπες. "Αμφω γάρ λυ
μαντικοί. Καὶ οἱ μὲν τὰ ξύλα, οἱ δὲ κέρατα ἐσθίουσιν.
Λήμνια κακά. Ἀπὸ τῶν ἐν Λήμνῳ γυναικῶν, απ
τοὺς ἄνδρας αὐτῶν ἀπέκτειναν.
Λαγωὺς περὶ κρεῶν. Ἐπὶ τῶν κινδυνευόντων
καὶ ἀγωνιζομένων· ἐπειδὴ κἀκεῖνος περὶ τῶν ἑαυ
τοῦ κρεῶν τρέχει.
Λύκος μάτην χανών· ἢ Λύκος περὶ φρέα, χου
ρεύει. Ἐπὶ τῶν μάτην πονούντων.
Λύκου πτερὸν ζητεῖς. Ἐπὶ τῶν ἀδυνάτων.
Λίνον λίνῳ κλώθεις. Ἐπὶ τῶν τὰ αὐτὰ πραττόν
των ἢ λεγόντων, ἡ τῶν κατάλληλα.
Λύκος ἀετὸν φεύγει. Επὶ ἀφύκτων.
Λύδιον ἅρμα. Επὶ τῶν τραχυτάτων. Καὶ, Παρ
Λύδιον θέεις.
Λευκῷ λίθῳ λευκὴ στάθμη.
Μία λόχμη δύο ἐριθακοὺς οὐ τρέφει.
Μηδική τράπεζα.
Μέλιτος μύστλον. Ἐπὶ τοῦ ἄγαν ἡδέος.
Μηδὲ μέλι, μηδὲ μελίσσας. Ἐπὶ τῶν παραιτουμένων ἀγαθόν τι παθεῖν διὰ τὸν κίνδυνον τὸν ἐν
αὐτῷ.
Μὴ πρὸς λέοντα δορκὰς ἄψωμαι μάχη.
Μυσῶν λεία. Οἱ γὰρ περίοικοι τοὺς Μυσούς
ἑλήιζον.
Μὴ κίνει Καμάριναν. Λίμνη ἣν ἀπηγόρευεν ὁ
χρησμός μεταχετεῦσαι· οἱ δὲ χρησάμενοι παρακού
σαντε; ἐβλάβησαν.
Μεμήσεται μᾶλλον ἢ μιμήσεται. Ἐπὶ τῶν
ἀπαιδεύτων.
Μὴ παιδὶ μάχαιραν.
Μὴ τοῖς ἀπείροις ἐγχειρίζειν πράγματα.
Μία χελιδών ἔαρ οὐ ποιεῖ, οὐδὲ μέλισσα μέλι.
Νεκρῷ μῦθον εἰς οὓς ἔλεγεν. Ἐπὶ τοῦ μὴ
ἐπαΐοντος· καὶ ἐπὶ τῶν ἀναισθήτων.
De iis qui prospere navigant, aut feliciter
agunt.
In eos qui obscura per æque obscura declarant. Aut de iis qui nihil intelligunt.
lui eos qui ex re parva lucrum affectant. EriDe mortuo etiam lucrifacere.
Post festum venis. De iis qui præstanti quapiam
re sua cunctatione frustrantur.
Colophonem imposuisti. Rem perfecisti et absolvisti.
Secundo astu fertur
Cancer leporem tollit. De impossibilibus.
Inanes inania consultant.
Mugil jejunat. In valde voraces. Inexplebile enim
hoc animal.
Áries mercedem nutritionis persolvit. De ingratis.
Arietes enum præsepia, quique illos nutriunt,
ferire solent.
Mala res thripes, mala res ipes. Anbo enim vermes noxii: nam illi ligna, hi cornu exedunt.
Lemnia mala. Ex Lemnicis mulieribus quæ maritos suos occiderunt.
Lepus pro carnibus. De iis qui periclitantes fortiter interim certant; lepus etenim pro suis carnibus currit.
Lupus frustra inhians, vel Lupus circum puteum
saltat. De iis qui frustra in re quapiam laborant.
Lupi alas quæris. De impossibilibus.
Linum lino connectis. De iis qui eadem per eadem agunt seu dicunt.
Lupus aquilam fugit. De iis quæ effugi non possunt.
Lydius currus. De maxime rudibus. Et, Prater
Lydum curris.
Albo lapidi amussis alba
Unum fruticetum duos erithacos non alit
Medica mensa
Mellis medulla. De rebus valde dulcibus.
Nec mel, nec apes. De iis qui nolunt bonum quid
experiri ob periculum inhærens.
Non cum leone capra decertem
Mysorum præda. Populi enim vicini Mysos deprædabantur.
Ne moveas Camarinam. Palus erat, quem alio
deflectere oraculum vetuerat; qui autem consuluerant responso non obtemperantes, damnum sibi
contraxerunt.
Facilius carpet quam imitabitur. De indoctis.
Ne puero gladium.
Imperitis non sunt credenda negotia.
Una hirundo non facit ver, nec apis una mel.
Mortuo fabulam in aurem narrabat. De nihil audiente, et de stupidis.
thacus autem avicula est solitaria.
De luxuriosis: delicata euim mensa Medi
utebantur.
De iis qui sunt viribus impares.
col. 463–464page 228 of 231
PG 142:463Νεφέλας ξαίνεις. Ἐπὶ τῶν ἀδυνάτων. Ναῖς ἱκετεύει πέτραν. Ἐπὶ τῶν σφόδρα ἀναι σθήτων 'Ανδριάντι πρεσβεύσωμεν, δια Ευρὸς εἰς ἀκόνην. Ξύλον ἀγκύλον οὐδέποτ' ὀρθόν. Ἐπὶ τῶν ἀδιορθώτων. Οὐ παρὰ βωμὸν δεῖ τὰς ἐπινοίας. Ὅτι πρὸ τῶν πραγμάτων δεῖ βουλεύεσθαι, καὶ μὴ ἐν αὐτοῖς, Ὥσπερ καὶ οἱ τὰ ἱερὰ προσάγοντες, οὐ μετὰ τὸ θύ σαι βουλεύονται περὶ αὐτῶν. Οὐκ ἂν αὖθις ἀλώπηξ. Λείπει τὸ ἁλώσεται. Αὕτη γὰρ ἅπαξ διαφυγοῦσα τὰς πάγας, οὐ δεύτερον ἁλίσκεται. Ὄνος ἅγει μυστήρια. Ἐπὶ τῶν ἀναξίως τι ἐμε πεπιστευμένων. *Ονου γνάθοι. Εἰς πολυφάγον. "Όπου έλαφοι τὰ κέρατα αποβάλλουσι, τόποι δύσβατοι. Ἐπὶ τῶν ἐργώδεις εὑρεῖν τὰς διατριβάς ποιουμένων. Οἱ μὲν γὰρ οὐκ ἔτ᾽ εἰσὶν, οἱ δ' ὄντες κακοί. Οἴκοι τὰ Μιλήσια, μὴ γὰρ ἐνθάδε. Ἐπὶ τῶν ὅπου μὴ προσήκει ἐπιδεικνυμένων τὰ ἤθη, ἢ ἐπι τηδεύματα διαβεβλημένα. Μιλήσιος γὰρ παρά Δα κεδαιμονίοις δημηγορῶν, καὶ τὴν οἴκοι τρυφὴν ἐπαι νῶν, ἤκουσε ταῦτα, Οἶνος, ὦ παῖδες, ἀλήθεια. Ονος εἰς ἄχυρα. Οὐδ᾽ ὕεται, οὔθ᾽ ἡλιοῦται. Ἐπὶ τῶν ἀναισθή των. Οὐκ ἐπαινεθείης οὐδὲ παρὰ δεῖπνα. Ἐπὶ τῶν φαυλοτάτων καὶ οὐδενὸς ἀξίων. Εἰώθασι γὰρ ἐν τοῖς ἀπὸ τῶν ἀποθανόντων δείπνοις αὐτούς ἐπαινεῖν, κἂν ἔτυχαν ὄντες φαυλότατοι. Οίκοθεν ὁ μάρτυρ. Ἐπὶ τῶν καθ' ἑαυτῶν φερόν των μάρτυρας. *Ονος ἐν μελίσσαις. Ἐπὶ τῶν ἐν κακοῖς περιο πεσόντων. Ονος λύρας ἀκούσιν. Ἐπὶ τῶν ἀξυνέτων. *Ονψ τις έλεγε μῦθον, ὁ δὲ τὰ ὦτα ἐπέσειεν. Πολλῶν ἀχύρων ὀλίγον καρπὸν ἀνήγαγον. Παρὰ κωφῷ διαλέγῃ. Πρὸς σῆμα μητρυιᾶς κλαίει. Ἐπὶ τῶν προσ ποιουμένων. Πολλαῖσι πληγαίς δρυς δαμάζεται. Ἐπὶ τῶν δυσαλώτων. Πρὶν τοὺς ἰχθὺς λαβεῖν, τὴν ἄλλην κυκᾷς. Ἐπὶ τῶν τοὺς καιρούς προλαμβανόντων. Πολλαὶ κυνὸς ἄῤῥενος εὐναί. Ἐπὶ τῶν κατωρε ρῶν εἰς τὰ τῆς Αφροδίτης ἔργα. Πολλάκις μωρὸς ἀνὴρ κατὰ καίριον εἶπε.
Nebulas cadis. De impossibilibus.
Naris supplicat petris. De valde stupidis
Νεφέλας ξαίνεις. Ἐπὶ τῶν ἀδυνάτων.
Ναῖς ἱκετεύει πέτραν. Ἐπὶ τῶν σφόδρα ἀναι
σθήτων
Novacula in colem
Lignum curvum nunquam rectum. De incorrigibilibus.
Non citra aram consilio locus. Quod ante res
cousultandum sit, non in ipsis rebus. Sicut qui lioslias aris admovent, non facto jam sacro consulLau:t.
Non iterum vulpes. Deest, capielur. Illa enim ubi
semel laqueos effugit, non iterum capitur.
Asinus gestat mysteria. De iis quibus indigne res
aliqua creditur.
Asini maxila. In voraces.
Ubi cervi cornua abjiciunt loca inaccessa. De iis
qui occupationes arduas reddunt.
Domi Milesia, non autem hic. De iis qui ubi non
oportet mores et instituta parum laudabilia ostentant. Milesius enim quidam apud Lacedemonios
orationem habens et domesticas
memorans, hoc audivit.
Vinum, o filii, verax.
Asinus in paleas.
delicias comNeque compluitur, neque sole aduritur. In stupidos.
Non lauderis, ne in parentalibus quidem. De hominibus improbis et nullius pretii. Solebant enim
in parentalibus defunctos laudare, licet improbissimi fuissent.
Testis domo petitus. De iis qui contra seipsos
testes producunt.
Asinus inter apes. De iis qui in mala inciderunt.
Asinus lyram audiens. De insipientibus.
Asino quis fabulam narrabat, ille autem aures
movebat.
Ex multis paleis parum fructus reportavi
Coram surdo disseris.
Ad sepulcrum novercæ plorat. De illis qui aliquid
ficte agunt.
Multis ictibus domatur quercus. De rebus quæ
difficulter capiuntur.
Antequam pisces coperis, muriam misces. De iis
qui tempora antevertunt.
Cania masculi mulla cubilia. De iis qui in res
venereas præcipites aguntur.
Sæpe etiam est stultus valde opportuna locutus.
Ut et illud: 'Ανδριάντι πρεσβεύσωμεν, διαtuæ supplicemus.
De iis que aliquibus conveniunt. Seu in cos,
qui quæ volunt, assequuntur. Similis illi: Asinus
Ευρὸς εἰς ἀκόνην.
Ξύλον ἀγκύλον οὐδέποτ' ὀρθόν. Ἐπὶ τῶν
ἀδιορθώτων.
Οὐ παρὰ βωμὸν δεῖ τὰς ἐπινοίας. Ὅτι πρὸ τῶν
πραγμάτων δεῖ βουλεύεσθαι, καὶ μὴ ἐν αὐτοῖς,
Ὥσπερ καὶ οἱ τὰ ἱερὰ προσάγοντες, οὐ μετὰ τὸ θύ
σαι βουλεύονται περὶ αὐτῶν.
Οὐκ ἂν αὖθις ἀλώπηξ. Λείπει τὸ ἁλώσεται.
Αὕτη γὰρ ἅπαξ διαφυγοῦσα τὰς πάγας, οὐ δεύτερον
ἁλίσκεται.
Ὄνος ἅγει μυστήρια. Ἐπὶ τῶν ἀναξίως τι ἐμε
πεπιστευμένων.
*Ονου γνάθοι. Εἰς πολυφάγον.
"Όπου έλαφοι τὰ κέρατα αποβάλλουσι, τόποι
δύσβατοι. Ἐπὶ τῶν ἐργώδεις εὑρεῖν τὰς διατριβάς
ποιουμένων. Οἱ μὲν γὰρ οὐκ ἔτ᾽ εἰσὶν, οἱ δ' ὄντες
κακοί.
Οἴκοι τὰ Μιλήσια, μὴ γὰρ ἐνθάδε. Ἐπὶ τῶν
ὅπου μὴ προσήκει ἐπιδεικνυμένων τὰ ἤθη, ἢ ἐπι
τηδεύματα διαβεβλημένα. Μιλήσιος γὰρ παρά Δακεδαιμονίοις δημηγορῶν, καὶ τὴν οἴκοι τρυφὴν ἐπαι
νῶν, ἤκουσε ταῦτα,
Οἶνος, ὦ παῖδες, ἀλήθεια.
Ονος εἰς ἄχυρα.
Οὐδ᾽ ὕεται, οὔθ᾽ ἡλιοῦται. Ἐπὶ τῶν ἀναισθή
των.
Οὐκ ἐπαινεθείης οὐδὲ παρὰ δεῖπνα. Ἐπὶ τῶν
φαυλοτάτων καὶ οὐδενὸς ἀξίων. Εἰώθασι γὰρ ἐν τοῖς
ἀπὸ τῶν ἀποθανόντων δείπνοις αὐτούς ἐπαινεῖν,
κἂν ἔτυχαν ὄντες φαυλότατοι.
Οίκοθεν ὁ μάρτυρ. Ἐπὶ τῶν καθ' ἑαυτῶν φερόν
των μάρτυρας.
*Ονος ἐν μελίσσαις. Ἐπὶ τῶν ἐν κακοῖς περιο
πεσόντων.
Ονος λύρας ἀκούσιν. Ἐπὶ τῶν ἀξυνέτων.
*Ονψ τις έλεγε μῦθον, ὁ δὲ τὰ ὦτα ἐπέσειεν.
Πολλῶν ἀχύρων ὀλίγον καρπὸν ἀνήγαγον.
Παρὰ κωφῷ διαλέγῃ.
Πρὸς σῆμα μητρυιᾶς κλαίει. Ἐπὶ τῶν προσ
ποιουμένων.
Πολλαῖσι πληγαίς δρυς δαμάζεται. Ἐπὶ τῶν
δυσαλώτων.
Πρὶν τοὺς ἰχθὺς λαβεῖν, τὴν ἄλλην κυκᾷς.
Ἐπὶ τῶν τοὺς καιρούς προλαμβανόντων.
Πολλαὶ κυνὸς ἄῤῥενος εὐναί. Ἐπὶ τῶν κατωρε
ρῶν εἰς τὰ τῆς Αφροδίτης ἔργα.
Πολλάκις μωρὸς ἀνὴρ κατὰ καίριον εἶπε.
in palias.
De iis qui plurimum laborant et parum proficiunt.
col. 465–466page 229 of 231
PG 142:465Πολλά μεταξύ κύλικος καὶ χείλεος άκρου. Πλίνθον πλύνεις. Ἐπὶ τῶν ἀδυνάτων. Πτωχοῦ πήρα οὐ πίμπλαται. Ἐπὶ τῶν ἁπλή στων. Ποικιλότης ύδρας. Ἐπὶ τῶν δολερῶν. Πολλοί σε μισήσουσιν ἂν σαυτὸν φιλῇς. Πῦρ ἐπὶ δαλὸν ἐλθόν. Πολλ᾽ οἶδ' ἀλώπηξ, ἀλλ' ἐχῖνος τὸ μέγα. Πολλοί τοι ναρθηκοφόροι, παῦροι δέ τε Βάκο χει. Πρὸς κέντρα λακτίζειν. Προφάσεως δεῖται μόνον ἡ πονηρία. Πρὸ τῆς νίκης ᾄδεις εγκώμιον. Πολλὰ ψεύδονται ἀοιδοί. Ποταμὺς πρὸς θάλατταν ἐρίζει. Ἐπὶ τῶν ἀδυνά των. Πολλῶν ἐγὼ θηρίων ἀκήκοα ψόφους. Πεινᾶσαν ἀλώπεκα ὕπνος ἔρχεται. Πενίη σοφίην ἔλαχεν. Πάντα πέτρον κινήσω, πάντα κάλων. Πρὸς λέοντα δορκάδες συνάπτουσι μάχας. Ρόδιοι τὴν θυσίαν. Ἐπὶ τῶν ἐν ἱεροῖς βλασφημούντων. Ραχίας λαλίστερος. Ἐπὶ τῶν ἀδολέσχων. Ψό φον γὰρ ἀποτελεῖ βαλλομένη τοῖς κύμασιν. Ραδαμάνθιος κρίσις. Η δικαιοτάτη. Ρόδον παρελθὼν μηκέτι ζήτει πάλιν. 'Ρεχθὲν δέ τε νήπιος ἔγνω. Ρηγίνων δειλότερος. Σὺν Ἀθηνᾷ καὶ χεῖρα κίνει. Συνῆλθεν Ατταγᾶς Νουμηνίῳ. Σύμβουλός ἐστιν ὁ χρόνος τῶν πραγμάτων. Συγγνώμη πρωτοπείρῳ. Ἐπὶ τῶν ἐν πρώτοις ἁμαρτανόντων. Σαρδώνειος γέλως. Ο προσποιητός, καὶ μὴ ἐκ χαιρούτης καρδίας. Σικελική τράπεζα, καὶ Συβαριτική. Σοφία μωροῦ. Ἐπὶ τῶν ἀσύνετα λαλούντων. Σὲ δ' οἰωνίσαιτ' ἄν τις ἰδών. Καὶ Τὸ, τὸν δὲ ἡ νεότης ἐμίσουν τε καὶ οἰωνίζοντο. Λ
PROVERBIORUM COLLECTIO.
Πολλά μεταξύ κύλικος καὶ χείλεος άκρου.
Πλίνθον πλύνεις. Ἐπὶ τῶν ἀδυνάτων.
Πτωχοῦ πήρα οὐ πίμπλαται. Ἐπὶ τῶν ἁπλήστων.
Ποικιλότης ύδρας. Ἐπὶ τῶν δολερῶν.
Πολλοί σε μισήσουσιν ἂν σαυτὸν φιλῇς.
Πῦρ ἐπὶ δαλὸν ἐλθόν.
Πολλ᾽ οἶδ' ἀλώπηξ, ἀλλ' ἐχῖνος τὸ μέγα.
Πολλοί τοι ναρθηκοφόροι, παῦροι δέ τε Βάκο
χει.
Πρὸς κέντρα λακτίζειν.
Προφάσεως δεῖται μόνον ἡ πονηρία.
Πρὸ τῆς νίκης ᾄδεις εγκώμιον.
Πολλὰ ψεύδονται ἀοιδοί.
Ποταμὺς πρὸς θάλατταν ἐρίζει. Ἐπὶ τῶν ἀδυνά
των.
Πολλῶν ἐγὼ θηρίων ἀκήκοα ψόφους.
Πεινᾶσαν ἀλώπεκα ὕπνος ἔρχεται.
Πενίη σοφίην ἔλαχεν.
Πάντα πέτρον κινήσω, πάντα κάλων.
Πρὸς λέοντα δορκάδες συνάπτουσι μάχας.
Ρόδιοι τὴν θυσίαν. Ἐπὶ τῶν ἐν ἱεροῖς βλασφη
μούντων.
Ραχίας λαλίστερος. Ἐπὶ τῶν ἀδολέσχων. Ψό
φον γὰρ ἀποτελεῖ βαλλομένη τοῖς κύμασιν.
Ραδαμάνθιος κρίσις. Η δικαιοτάτη.
Ρόδον παρελθὼν μηκέτι ζήτει πάλιν.
'Ρεχθὲν δέ τε νήπιος ἔγνω.
Ρηγίνων δειλότερος.
Σὺν Ἀθηνᾷ καὶ χεῖρα κίνει.
Συνῆλθεν Ατταγᾶς Νουμηνίῳ.
Σύμβουλός ἐστιν ὁ χρόνος τῶν πραγμάτων.
Συγγνώμη πρωτοπείρῳ. Ἐπὶ τῶν ἐν πρώτοις
ἁμαρτανόντων.
Σαρδώνειος γέλως. Ο προσποιητός, καὶ μὴ ἐκ
χαιρούτης καρδίας.
Σικελική τράπεζα, καὶ Συβαριτική.
Σοφία μωροῦ. Ἐπὶ τῶν ἀσύνετα λαλούντων.
Σὲ δ' οἰωνίσαιτ' ἄν τις ἰδών. Καὶ Τὸ, τὸν δὲ ἡ
νεότης ἐμίσουν τε καὶ οἰωνίζοντο.
De iis quæ longo post tempore eventura sunt.
Cum enim vineam quidam plantaret, quidam famulorum hunc versum recitavit. Diogenianus autem ait quod cum Ancæus vineam plantans
famulis suis gravis immineret, quendam eorum
dixisse illum de vile non gustaturum; cumque
fructus jam ex ea provenissent, famulo illum suo
ut sibi vinum misceret jussisse, cumque calicem ori
admoveret, hujus versus illum admonuit. Quibus
dictis alius famulus intravit renuntians regionem
illam ab apro devastari. Relicto igitur calice Ancæus in aprum incurrens ab eodem interficitur.
Ferunt Nympheas hoc Narcisso dixisse in funtem aspicienti, et suammet formanı amanti.
(3, De rebus quæ cito fiunt.
De iis qui sibi persuadent se splendidos
esse, non sunt auten.
In eos qui semetipsos lædunt.
De iis qui in rebus gere dis sunt exercitatisΛ
[
Multa cadunt inter calicem supremaque labra
Laterem lavas. De impossibilibus.
Mendici pera non impletur. Contra insatiabiles.
Hydra astutia. De dolosis.
Multi te odio habebunt, si teipsum ames
Ignis ad tilionem veniens
Seit multa vulpes, magnum echinus.
Mullos thyrsigeros, paucos est cernere Buccios
Contra stimulum calcilrare
Malitia soli prætextus necessarius.
Ante victoriam cantas triumphum.
Mulla mentiuntur poelæ.
Fluvius mare irritat. De impossibilibus:
Multarum ego belluarum strepitus audivi
Vulpem esurientem somnus invadit.
Puupertas sapientiam nacta est.
Omnem lapidem movebo, omnem rudentem
Adversus leonem damæ pugnam ineunt.
Rhodii sacrificium. De iis qui in sacrificiis blasphemant.
Caute loquacior. De loquacibus: fluctibus enim
verberata strepitum edit.
Radamanthi judicium. Judicium æquum.
Quam præteristi ne amplius quæras rosam.
Factum autem stultus cognovit
Rheginensibus timidior
Cum Minerva etiam manus move
Convenerunt Attagas et Numenius
Tempus rerum tessera.
Primum experienti venia danda. De iis qui in re
cujuspiam primo aggressu errant.
Sardonius risus. Risus personatus et non ex
animo benevolo.
Sicula mensa el Sybaritica.
Sapientia stulti. De his qui stulte loquuntur.
Te conspecto omen quis capiat. Vel..... Hunc adolescentes ut omnen oderunt
simi: aut de iis qui minime timent.
Polycrati Thebano hoc oraculum redditum
fuit cum locum in quo Mardonius tabernaculum
suum habuerat, Persis fuga dilapsis, emisset: ubi
aurum invenit. Alii adagii originen a venatoribus ducunt.
De insipientibus. Homeri.
De supra modum timidis. Et Timidior prospiciente. Xenarchus enim Sophronis filius in Rheginensium timiditatem comico sale lusit, a Dionysio tyranno persuasus.
Quidam oraculum accepit, ut admota manu
Deum invocaret.
De duobus furibus.
(12, De deformibus. Quod veteres ex eo quem primuin in via obvium habebant, sive formosus esset, sive nigra veste sive candida indutus, omen
caperent.
col. 467–468page 230 of 231
PG 142:467Οδύσσειόν τινα καὶ Θεμιστόκλειον παρεληλυθώς πανουργίαν. εἰς Κυνόσαργες. Σκοπῷ οὐ ταῦτα, ἀλλὰ ἐμαυτὸν, εἴτε τι θηρίον ὢν τυγχάνω Τυφώνος πολυπλοκώτερον, καὶ μᾶλλον ἐπιτετυφωμένον, εἴτε ἡμερώτερόν τε καὶ ἁπλούστερον ζῶον θείας τινὸς καὶ ἀτύφου μοίρας φύσει με τέχον. Τυφών Τυφώς Εκατογκεφάλῳ, Τοιοῦτον Θεμιστοκλῆς οὔποτ' ενόησε. Σοφίας γὰρ δόξαν οὗτος ἀπηνέγκατο. Τυφώνος πολυπλοκώτερον. Ταλάντου τάλαντα. Ἐπὶ τῶν σφόδρα πλουσίων. Τὸν κολοφῶνα ἐπέθηκας. Επί μεγάλων πραγ μάτων, καὶ ἐπὶ βεβαίου ψήφου. Τὸ ἐν τῇ καρδίᾳ τοῦ νήφοντος ἐν τῇ γλώσση τοῦ μεθύοντος. Τὸν καπνὸν φεύγων εἰς τὸ πῦρ ἐνέπεσεν. Τὸ κυνός κακὸν ἧς ἀπέτισεν. Ἐπὶ τῶν ἄλλων ἁμαρτόντων, ἄλλων δὲ δόντων δίκην. Τὸν ξύοντα ἀντιξύειν. ᾿Απὸ μεταφορᾶς τῶν ένων. 'Αλλήλους γὰρ ἀντικνήθουσιν. Ἐπὶ ὠφελούν των ἢ ἀντιβλαπτόντων ἀλλήλους. Τοῦ Κροίσου παιδός σιγηλότερος. Τι οὐκ ἀπήγξω ἵνα Θήβησιν ἥρως γίνῃ; Οι γὰρ ἑαυτοὺς διαχειρίζοντες ἐν Θήβαις ἐτιμῶντο. Τὸ Ιππάρχου τειχίον. Ιππαρχος ὁ Πεισιστρά του παρὰ τὴν Πυθίαν τεῖχος ᾠκοδόμησε, πολλὰ τοὺς Αθηναίους εἰς τἀναλώματα ἀναγκάσας. Τὸν ἐγκέφαλον κατασεσεῖσθαι μοι δοκεῖς. Τὸ μὲν νόημα τοῦ Θεοῦ, τὸ δὲ κλέμμ' ἐμόν. Οὕτω γὰρ οἱ δημαγωγοὶ ἀστεῖζόμενοι ἔλεγον· Ο μὲν Θεὸς ὑπέβαλεν· ὁ ἐργασάμενος δὲ ἐγώ. Τοῦ σελίνου δεῖται. Ἐπὶ τῶν ἰσχυρῶς νοσούν των· εἰώθασι γὰρ στεφανοῦν σελίνοις τὰ μνήματα. Τραγικός πίθηκος. Ἐπὶ τῶν παρ' ἀξίαν σεμνυνομένων. Υβρις ὕβριν ἔτικτε, καὶ ψόγος ψόγον. Ὑπὲρ όνου σκιᾶς. Ἐπὶ τῶν ὑπὲρ μηδὲν πονούν των. ληρώδη, Τυφώνος πολυπλοκώτερον θηρίον, Τυφώνος πολυπλοκώτερος, Τυφ. ποικιλώτερος, οίνῳ ἀλήθεια Κάτοπτρον γὰρ εἴδους χαλκός ἐστ', οἶνος δὲ νοῦ. ΡΑΝΤΙΝ.
GEORGII CYPRII CP. PATRIARCH.E
Tale quid Themistocles nunquam excogitavit. Quod
sapientiae laudem ferret
Typhone multiplicius
Talenti talenta. De valde divitibus.
Colophonem imposuisti. De magnis rebus, et efficaci suffragio
Quod est in corde sobrii, est in lingua ebrii
Fumum fugiens, in ignem incidit
Canis delictum sus luit
Cerebrum excussum esse mihi videris.
Scabentem mutuo scabere. De iis, qui se mutuo
aut lædunt aut juvant. Translatione ducta ab asinis
qui se invicem scabunt.
Crasi filio taciturnior
Quare te non suspendisti, ut Thebis heros fias?
Thebis enim qui sibiipsis mortem intulerant, honore afficiebantur.
Hipparchi murus. Hipparchus enim Pisistrati
fiius, circum Pytlia murum construxit, in quem
Athenienses multum sumptus facere coegit.
Cerebrum excussum esse mihi videris.
Consilium quidem Dei fuit, factum autem meum.
Hoc enim lepidiori sermone reipub. præfecti utebantur, ac si dicerent, Deus quidem rem suggessit, ego autem confeci.
Apio indiget. De periculose agrotantibus. Solitum enim apio monumenta vestire.
Simius tragicus. In eos qui, nullius alioqui dignitatis, gravitatem sibi adfingunt.
Injuria ex injuria, ex probro probrum.
Super asini umbra. De iis qui super re nullius
momenti deficiunt
Themistoclea vafrities etiamn proverbio celebrata. Sic Eunapius Sardianus: Οδύσσειόν τινα
καὶ Θεμιστόκλειον παρεληλυθώς πανουργίαν. Eluxit
autem potissimum quando spuriorum et legiti -
morum discrimen sustulit: de quo Plutarchus et
paroemia εἰς Κυνόσαργες. Item, quando Xerxem
astutia sua in fugam convertit. Aristoph. in Equitib. proverbio usus, quod Piræeum muro circumdari
voluit. Sapiens vero habitus propter interpretationem oraculi Delphici de muro ligneo. PANTINUS.
Parmia est ex Phadro Platonis, qui est de
pulchro quem locum etiam Plutarchus descripsit
libro Adversus Colotem. Verba Platonis sunt:
Σκοπῷ οὐ ταῦτα, ἀλλὰ ἐμαυτὸν, εἴτε τι θηρίον ὢν
τυγχάνω Τυφώνος πολυπλοκώτερον, καὶ μᾶλλον
ἐπιτετυφωμένον, εἴτε ἡμερώτερόν τε καὶ ἀπλούστε
ρον ζῶον θείας τινὸς καὶ ἀτύφου μοίρας φύσει με
τέχον. Non ista, sed meipsum considero, num bellua quædam sim Typhone multiplicior jactantiorque,
sive mansuetius aliquod et simplicius animal divinæ
cujusdam ab omni fastu alienæ sortis naturæ particeps. Quæ Socratis verba non ad subvertendam
vitam, sed ad fastum stuporemque molestasque et
nimias illas hominum de seipsis opiniones atque
jactantiam inde expellendas Plutarchus facere ait:
quæ ipsa quoque hanc parœemiam satis explicant.
De Typhone, seu, (ut Latini poete, eorumque
princeps semper appellant. Τυφών quoque Τυφώς
Pindaro Pythionic. O 1. 1.) Typheo Εκατογκεφάλῳ,
quomodo Tellus, ob cædem gigantum irata, Jovem
apud Junonem calumniata sit: illaque rem Sa468
Τοιοῦτον Θεμιστοκλῆς οὔποτ' ενόησε. Σοφίας
γὰρ δόξαν οὗτος ἀπηνέγκατο.
Τυφώνος πολυπλοκώτερον.
Ταλάντου τάλαντα. Ἐπὶ τῶν σφόδρα πλουσίων.
Τὸν κολοφῶνα ἐπέθηκας. Επί μεγάλων πραγ
μάτων, καὶ ἐπὶ βεβαίου ψήφου.
Τὸ ἐν τῇ καρδίᾳ τοῦ νήφοντος ἐν τῇ γλώσση
τοῦ μεθύοντος.
Τὸν καπνὸν φεύγων εἰς τὸ πῦρ ἐνέπεσεν.
Τὸ κυνός κακὸν ἧς ἀπέτισεν. Ἐπὶ τῶν ἄλλων
ἁμαρτόντων, ἄλλων δὲ δόντων δίκην.
Τὸν ξύοντα ἀντιξύειν. ᾿Απὸ μεταφορᾶς τῶν
ένων. 'Αλλήλους γὰρ ἀντικνήθουσιν. Ἐπὶ ὠφελούντων ἢ ἀντιβλαπτόντων ἀλλήλους.
Τοῦ Κροίσου παιδός σιγηλότερος.
Τι οὐκ ἀπήγξω ἵνα Θήβησιν ἥρως γίνῃ; Οι
γὰρ ἑαυτοὺς διαχειρίζοντες ἐν Θήβαις ἐτιμῶντο.
Τὸ Ιππάρχου τειχίον. Ιππαρχος ὁ Πεισιστρά
του παρὰ τὴν Πυθίαν τεῖχος ᾠκοδόμησε, πολλὰ τοὺς
Αθηναίους εἰς τἀναλώματα ἀναγκάσας.
Τὸν ἐγκέφαλον κατασεσεῖσθαι μοι δοκεῖς.
Τὸ μὲν νόημα τοῦ Θεοῦ, τὸ δὲ κλέμμ' ἐμόν.
Οὕτω γὰρ οἱ δημαγωγοὶ ἀστεῖζόμενοι ἔλεγον· Ο μὲν
Θεὸς ὑπέβαλεν· ὁ ἐργασάμενος δὲ ἐγώ.
Τοῦ σελίνου δεῖται. Ἐπὶ τῶν ἰσχυρῶς νοσούν
των· εἰώθασι γὰρ στεφανοῦν σελίνοις τὰ μνήματα.
Τραγικός πίθηκος. Ἐπὶ τῶν παρ' ἀξίαν σεμνυνο
μένων.
Υβρις ὕβριν ἔτικτε, καὶ ψόγος ψόγον.
Ὑπὲρ όνου σκιᾶς. Ἐπὶ τῶν ὑπὲρ μηδὲν πονούν
των.
turno aperuerit, et ille duo ova ei dederit terra
occultanda, unde nasceretur qui Joven regno detruderet, aliaque id genus ληρώδη, longa est fabula quam vide apud Eustathium in Iliad. B.
ejusque allegoricum sensum. Malim autem legi
Τυφώνος πολυπλοκώτερον θηρίον, Typhone multiplicior bellua, ex Platone et Plutarcho: quo usus et
Sextus Empiricus lib. 1 contra Logicos, cap. de
homine, aut Τυφώνος πολυπλοκώτερος, et Τυφ.
ποικιλώτερος, Τyphone multiplicior et magis varius. ID.
Duodecim civitates Ioniæ conveniebant de re
communi consilium capture, at si quando suffragia
æqualia esse contingebat, Colophonii reliquum quod
cætera vinceret apponebant. Smyrnenses enim
advenas secum commorantes in sua potestate habebant pro quibus etiam suffragium ferebant.
Unde paremia de potentissimo ac firmo sufragio
usurpatur.
lluc pertinet paroemia Eν οίνῳ ἀλήθεια: et
Senarius ille ab Athenæo et Euripide citatus:
Κάτοπτρον γὰρ εἴδους χαλκός ἐστ', οἶνος δὲ νοῦ.
Forma are lucet, vina produnt pectora.
ΡΑΝΤΙΝ.
De iis qui cum leviora mala fugiant, in majora se inducunt.
Cum ob malum ab aliis commissum alii
panas dederunt.
Mutum enim filium Cræsus habuit.
Ferunt Demosthenem pro reo quodam peri-
col. 469–470page 231 of 231
PG 142:469Ὑπὸ παντὸς λίθου σκορπίος εὔδει. Ἐπὶ κακοήθων. Ὑπὲρ τὰ ἐσκαμμένα πηδᾷν. Ομοιον τῷ, ὑπερβάθμιον πόδα τείνεις. Ὑπὲρ τῶν ὅλων ἀναῤῥιπτεῖς. Οἷον ὑπὲρ τῶν ὅλων ἀγωνίζῃ καὶ κινδυνεύει;. Υπηνέμια τίκτει. Ψευδῆ καὶ ἀβέβαια. * Υδραν τέμνεις. Ἐπὶ τῶν ἀμηχάνων. ης λουσαμένη εἰς κύλισμα βορβόρου. Της ὑπὸ ρόπαλον. Ἐπὶ τῶν ἑαυτοὺς εἰς ὄλεθρον ἐμβαλλόντων. Φρύξ ἀνὴρ πληγεὶς ἀμείνων καὶ διακονέστερος. Νωθροὶ γὰρ δοκοῦσιν οἱ Φρύγες οικέται. Φρυνώνδας ἄλλος. Ἐπὶ τῶν πονηρῶν. Λέγεται δὲ καὶ ἐπὶ μάγων. Χαλεπὸν χορίου κύνα γεύειν. Χρήματ' ἀνήρ· πενιχρὸς δ' οὐδέποτ' ἐσθλός. Χωρὶς τῶν Φρυγῶν καὶ Μυσῶν ὁρίσματα. Χροῒ δῆλα. Φασὶ Φερεκύδην τὸν σοφὸν φθειριασία τελευτῆσαι· εἰπεῖν δὲ πρὸς Πυθαγόραν περὶ τούτου πυνθανόμενον προβαλόντα τὸν δάκτυλον, Χροῒ δῆλα. Χύτραις λημᾷν καὶ κολοκύνταις. Ἐπὶ τῶν ἀμβλυωπούντων. Χρυσῷ καταπάττων ἡμᾶς οὐ γινώσκεις. Ἐπὶ τῶν εἰκῇ λοιδορουμένων. Επιφέρει γάρ, Νῦν δὲ κόσ σμος τοῦτ' ἐστί μοι. Ως ήρως ἐν ἀσπίδι ξενίσαι βούλομαι. Λέγεται ἐπὶ τῶν τοὺς φίλους τοῖς ἑαυτῶν ἔργοις εὐεργετούν των. Ὡσὶν ἑστῶσιν. Ώδινεν όρος, εἶτα μῦν ἀπέτεκεν. παρατόξευσις ἡ ἔξω τοῦ σκοποῦ. Χορίον
Sub omni lapide scorpius dormit. De improbis.
PROVERBIORUM COLLECTIO.
Ὑπὸ παντὸς λίθου σκορπίος εὔδει. Ἐπὶ κακοήθων.
Ὑπὲρ τὰ ἐσκαμμένα πηδᾷν. Ομοιον τῷ, Ὑπερβάθμιον πόδα τείνεις.
Ὑπὲρ τῶν ὅλων ἀναῤῥιπτεῖς. Οἷον ὑπὲρ τῶν
ὅλων ἀγωνίζῃ καὶ κινδυνεύει;.
Υπηνέμια τίκτει. Ψευδῆ καὶ ἀβέβαια.
* Υδραν τέμνεις. Ἐπὶ τῶν ἀμηχάνων.
ης λουσαμένη εἰς κύλισμα βορβόρου.
Της ὑπὸ ρόπαλον. Ἐπὶ τῶν ἑαυτοὺς εἰς ὄλεθρον
ἐμβαλλόντων.
Φρύξ ἀνὴρ πληγεὶς ἀμείνων καὶ διακονέστε
ρος. Νωθροὶ γὰρ δοκοῦσιν οἱ Φρύγες οικέται.
Φρυνώνδας ἄλλος. Ἐπὶ τῶν πονηρῶν. Λέγεται
δὲ καὶ ἐπὶ μάγων.
Χαλεπὸν χορίου κύνα γεύειν.
Χρήματ' ἀνήρ· πενιχρὸς δ' οὐδέποτ' ἐσθλός.
Χωρὶς τῶν Φρυγῶν καὶ Μυσῶν ὁρίσματα.
Χροῒ δῆλα. Φασὶ Φερεκύδην τὸν σοφὸν φθειριασία
τελευτῆσαι· εἰπεῖν δὲ πρὸς Πυθαγόραν περὶ τούτου
πυνθανόμενον προβαλόντα τὸν δάκτυλον, Χροῒ δῆλα.
Χύτραις λημᾷν καὶ κολοκύνταις. Ἐπὶ τῶν ἀμβλυωπούντων.
Χρυσῷ καταπάττων ἡμᾶς οὐ γινώσκεις. Ἐπὶ
τῶν εἰκῇ λοιδορουμένων. Επιφέρει γάρ, Νῦν δὲ κόσ
σμος τοῦτ' ἐστί μοι.
Ως ήρως ἐν ἀσπίδι ξενίσαι βούλομαι. Λέγεται
ἐπὶ τῶν τοὺς φίλους τοῖς ἑαυτῶν ἔργοις εὐεργετούν
των.
Ὡσὶν ἑστῶσιν.
Ώδινεν όρος, εἶτα μῦν ἀπέτεκεν. Παρατόξευ
σις ἡ ἔξω τοῦ σκοποῦ.
clitante defensionem habiturum, judicibus non satis
atlentis dixisse, Audite, viri, narrationem lepidam.
Juvenis quidam Athenis Delphos usque asinum
conduxeral; meridie autem jam instante, onus
dissolvens, sub umbram asini subiit; repulsus autem ab agasone, illum non etiam umbram conduxisse dicente, ipse cum altero in judicium venit.
Quo dicto Demosthenes ex suggestu descendit. Rogantibus autem judicibus ut finem judicii istius
discere possent, conscenso iterum suggestu, De
asini, inquit, umbra, viri optimi, audire cupitis,
homine autem de vita periclitante, ne vocem quidem nostram audire sustinetis. Quo dicto, tactis
judicibus, reum servavit.
Ultra fossas sallare. Simile huic: Ultra gradum
pedem extendis
Super summa rerum ‘aleas jacis. Quasi dicas, de
universis certamen instituis ac periclitaris.
Subjectanea parit. Hoc est falsa et imbecillia.
Hydram secas. De rebus difficillimis.
Sus in cœni volutabro lota.
Sus sub fustem. De iis qui seipsos in perniciem
præcipitant.
Phryx casus melior atque ad serviendum promptior. Quia pigri esse videntur Phryges servi.
Alier Phrynondas De improbis dicitur et de
magis.
Periculosum est, canem fatus involucrum qustare
Pecuniæ virum faciunt: pauper autem nunquam
bonus
Phrygum procul sunt et Mysorum termini
Ex cute manifestum. Aiunt Pherecyden, sapientem, morbo pediculari periisse, Pythagoræ autem
quomodo se haberet interroganti, digito extenso
dixisse, Ex cute patet.
Ollis lippire et cucurbitis. De cæcutientibus.
Inaurare te nos non animadvertis. In eos qui
temere corripiuntur. Infert enim, Mihi hoc ornamento est.
Ut heros in scuto haberi volo. De lis qui in amis
cos officia conferunt ex proprio.
Arrectis auribus.
Mons parturivit, deinde murem enixus est. Jacu‹
latio extra scopum.
Dictum a Crotoniata quinquertione, qui cum
fossæ antea essent pedum quinquaginta, primus
illas saltu superavit.
Aristophanes in Amphiarao: Impure tu Phry
nonda tu, et merum scelus.
In eos, qui a parvis malis ad majora procedunt. Χορίον foetus involucrum appellatur; quo
canes gustato, etiam infantibus præ aviditate
insidiantur.
De iis qui propter opulentiam suaviter vivunt.
Est autem apophthegmatica parœmia.
De rebus inter se contrariis. Huic simile:
Sejuncta sunt Mirrhæ et Siloes flumina.
Continue reading PG 142: Athanasius Cpolitanus Patriarcha →≣ entire volume