Diplomatic text · vision-corrected transcription of the Migne scan (complete), over scholarios OCR (cleaned, language-split) — PG column chips mark the printed columns.
col. 1067–1068page 1 of 3
PG 149:106718. 90. Οι βορειότεροι, 513, 517. Νομάδες, 532. Υπερβόρεοι, Τὰ Σκυθικὰ παράλια, 45. Τ ΤΟΥ ΣΟΦΩΤΑΤΟΥ ΚΑΙ ΛΟΓΙΩΤΑΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ ΝΙΚΗΦΟΡΟΥ ΤΟΥ ΓΡΗΓΟΡΑ ΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΦΩΝΗΜΑΤΙΚΟΣ ΕΙΣ ΤΟΝ ΒΑΣΙΛΕΑ Ως λίαν τοὺς καὶ φαιδρὸς ἡμῖν ἐπανήκεις ἐκ τῶν Λ μίζοντες ἤδη, τὰ δ᾽ ἀπαγγέλλοντες ἔτι καὶ εὐαγγε τροπαίων, θειότατε βασιλεῦ, καὶ νῦν μᾶλλον ἢ πρό τερον, καὶ σὺ μᾶλλον ἢ πάντες οἱ πρὸ σοῦ βασιλεῖ; τοῖς πρόσθεν ὑπηκόοις. "Α γὰρ ἐκείνων τοῖς μὲν ἀπολωλέναι ξυνενέχθη, τοῖς δ᾽ ἀναλαβεῖν ἰσχὺς οὐκ ἦν, ταῦτα σὺ μετὰ πολλοῦ τοῦ κρείττονος ἀνειληφώς ἀπέδωκας τὸ διεῤῥωγὸς τῇ τῆς ῥωμαϊκῆς ἡγεμο νέας σειρᾷ. "Οθεν ὡραῖος μὲν σύ, φιλανθρωπότατε βασιλεῦ, ὡραῖοι δ' οἱ πόδες οἱ σοὶ πολλὰ τἀγαθὰ πρὸς τοὺς ὑπηκόους ἡμᾶς τὰ μὲν τελεσιουργὰ κοι λιζόμενοι. Νῦν ἡμῖν ὁ ἥλιος φαιδρότερον ἐκλάμπειν δοκεῖ καὶ ἱλαρότερον ὁ ἀὴρ χαρίζεται πρόσωπον νῦν ἀντέστραπται πάνθ' ὅσα τῆς εὐφροσύνης ἀντ! παλα ἦν, καὶ τὰ κρείττω μὲν ἀνθεῖ, τὰ δὲ χείρω καταῤῥεῖ, καὶ ὥσπερ μετὰ χειμῶνα τοῦ ἔαρος ἥκαν τος πᾶν πτηνόν αιθεροδρόμον τὰ ἄλση καὶ τοὺς λειμῶνας περιηχοῦντα τὸν τοῦ ἔαρος ὑμνεῖ χορηγόν, οὕτω καὶ νῦν πρός γε τοῖς ἄλλοις καὶ αὐταί γε αἱ Μοῦσαι τὴν σιωπὴν ἀποθέμεναι σοὶ τῷ χορηγῷ τῆς
Scuto (de) rex, 189.
Scythe, 18. 90. Οι βορειότεροι, 513,
517. Νομάδες, 532. Υπερβόρεοι,
Τὰ Σκυθικὰ παράλια, 45.
Selymbria, 149, 170, 310.
Semela, 234.
Serbia, 148, 169, 556.
Sestus, 85.
Sidon, 240.
Sirnois f., 227.
Simon Cralis f.. 557.
Simon Magus, 520.
Sirenes, 135.
Socrates, 67, 498.
Sodoma, 338.
Sophia (S.), 198, 201, 235, 217, 254,
Sophocles, 366.
Sozopolis, 83.
Symeon Metaphrastes, 385.
Symeon Nomophylax, 111.
ADDENDA.
Symeon Trapezuntius, 352.
Τ
Tanais, 42, 90, 194, 199.
Tarsus, 19.
Telchines, 381.
Tenediorum portus, 31, 226.
Terrae motus, 221.
Theseus, 40.
Thessalia, 557.
Thessalonice, 44, 45, 74, 147, 168,
Thraces, 224.
Thracia, 79, 100, 203, 510. Urbes
Thraciæ, 150, 160.
Thule ins., 517.
Tenedus ins., 78, 83, 256, 211, 247, Triballi, 100, 179, 540.
Thabor mons, 578, 581, 594, 597, 424. Tyrus, 240.
Thebe Bolica, 47, 180.
Themistocles, 42.
Theodorus Graplus, 309, 581, 438,
Theognostus Rossian episcopus, 513.
Theophanes (S.), 387.
Theotimus, 266, 342.
Therapea, 88.
Thersites, 331.
Troja, 51.
Tyrrhenicum mare, 190.
U
Ulixes, 218.
Veneti, 41, 76, 84, 144, 171, 189.
Venetiæ, 41, 85, 145.
Volotimirum urbs Rossis, 514.
ADDENDA
AD
OPERA NICEPHORI GREGORÆ.
ΤΟΥ ΣΟΦΩΤΑΤΟΥ ΚΑΙ ΛΟΓΙΩΤΑΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ
ΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΦΩΝΗΜΑΤΙΚΟΣ ΕΙΣ ΤΟΝ ΒΑΣΙΛΕΑ
Ως λίαν τοὺς καὶ φαιδρὸς ἡμῖν ἐπανήκεις ἐκ τῶν Λ μίζοντες ἤδη, τὰ δ᾽ ἀπαγγέλλοντες ἔτι καὶ εὐαγγε
τροπαίων, θειότατε βασιλεῦ, καὶ νῦν μᾶλλον ἢ πρότερον, καὶ σὺ μᾶλλον ἢ πάντες οἱ πρὸ σοῦ βασιλεῖ;
τοῖς πρόσθεν ὑπηκόοις. "Α γὰρ ἐκείνων τοῖς μὲν
ἀπολωλέναι ξυνενέχθη, τοῖς δ᾽ ἀναλαβεῖν ἰσχὺς οὐκ
ἦν, ταῦτα σὺ μετὰ πολλοῦ τοῦ κρείττονος ἀνειληφώς
ἀπέδωκας τὸ διεῤῥωγὸς τῇ τῆς ῥωμαϊκῆς ἡγεμονέας σειρᾷ. "Οθεν ὡραῖος μὲν σύ, φιλανθρωπότατε
βασιλεῦ, ὡραῖοι δ' οἱ πόδες οἱ σοὶ πολλὰ τἀγαθὰ
πρὸς τοὺς ὑπηκόους ἡμᾶς τὰ μὲν τελεσιουργὰ κοι
λιζόμενοι. Νῦν ἡμῖν ὁ ἥλιος φαιδρότερον ἐκλάμπειν
δοκεῖ καὶ ἱλαρότερον ὁ ἀὴρ χαρίζεται πρόσωπον·
νῦν ἀντέστραπται πάνθ' ὅσα τῆς εὐφροσύνης ἀντ!-
παλα ἦν, καὶ τὰ κρείττω μὲν ἀνθεῖ, τὰ δὲ χείρω
καταῤῥεῖ, καὶ ὥσπερ μετὰ χειμῶνα τοῦ ἔαρος ἥκαν
τος πᾶν πτηνόν αιθεροδρόμον τὰ ἄλση καὶ τοὺς
λειμῶνας περιηχοῦντα τὸν τοῦ ἔαρος ὑμνεῖ χορηγόν,
οὕτω καὶ νῦν πρός γε τοῖς ἄλλοις καὶ αὐταί γε αἱ
Μοῦσαι τὴν σιωπὴν ἀποθέμεναι σοὶ τῷ χορηγῷ τῆς
SAPIENTISSIMI AC DOCTISSIMI DOMINI
ALLOCUTIO AD IMPERATOREM.
Quam læto hilarique vultu ad nos reverteris victor, tius. fulget, hodie aer jucundius nos amat; hodie
imperator divinissime, et nunc magis quam antea
etiamque gloriosius quam antecessores tui. Si enim
illi ea quæ amiserant recuperare haud valebant, tu
ea cum virium imperii auctu post ruptam Romanorum
servitutem recepisti. Hinc pulcher tu ipse, pulchri
pedes tui qui res adeo perfectas nobis, civibus
tuis, apportant aut evangelizant. Hodie nobis sol læquæ gaudio nostro obsistere videbantur, aufugerunt; jam omnia in melius prodeunt, et quæ mala
sunt decedunt, et ut post hiemnem vere adventante silvæ ac prata avium cantu resonant, sic nunc
niusæ posito silentio tibi musagetæ lætos hymnos
accinunt; rura ipsa gaudent, pulchro lætitiæ vestimento induta, urbanam gestare faciem..Tu enim
Oratio haec novissime edita est in Programmate Academico Lipsiensi ad annum 1865 proposito, ex codice n. V![
bibliotheca Paulinæ. Imperator quem hic compellat Nicephorus, Andronicus est Palæologus qui imperio potitus
est anno 1332,
col. 1069–1070page 2 of 3
PG 149:1069ἀκόλουθον τὸ τῶν ἀγώνων πέρας ποιεῖς ταῖς ἐπιδο λαῖς τῶν ἀρχῶν· φθάνεις γὰρ τῷ τάχει τοῦ δρόμου τὴν σὴν ἀγγλίαν, καὶ πρὶν ἀκουσθῆνα: φαίνῃ παρ ρὼν καὶ τῇ αἰφνιδίᾳ σου παρουσίᾳ τὰ τῶν πολε μίων θραύεις σκέμματα. Οὕτω τοὺς Τριβαλλῶν καὶ Μυσῶν ἐξέπληξας ἡγεμόνας, καθεύδουσιν ἐπιστάς πολλάκι; ἀπροσδόκητος ὥσπερ τις αιθέριος κεραυνὸς· οὕτω Χίον εἷλες, οὕτω Φώκαιαν ἐδουλώσω, οὕτως Ἰλλυριούς κατέδραμες, οὕτω νῦν Αἰτωλούς καὶ ᾿Ακαρνᾶνας ἐς τὸ ἀρχαῖον ἐπανήγαγε; σχήμα τῆς Ῥωμαίων ηγεμονίας καὶ ἄμφω νῦν εὐφροσύνης μακροὺς ἀναπέμπειν τοὺς ὕμνους οἱ δὲ τὸ τῆς διανοίας ὀξὺ καὶ τελεσιουργόν, καὶ ὅπως ἐπείγονται, καὶ σκιρτᾷ καὶ χαίρει τὸν ὡραῖον τῆς εὐθυμίας χιτῶνα τὸ τῶν πόλεων ἀμφιεννύμενον πρόσωπον. Σὺ γὰρ εἶ καὶ ζωογόνος τῶν πραγμάτων καρδία καὶ τεῖχος καὶ θεμέλιος καὶ πλοῦτος τῶν πόλεων, καὶ πρὸς σὲ βλέπουσιν, ὅπου περ ἂν ᾖς, ὥσπερ τὰ τῆς γῆς βλαστήματα πρὸς ἥλιον. Αλλ' οἱ μὲν σοφοί τε καὶ ἔλληνες λόγοι τά τε ἄλλα καὶ Ἡ ρακλέα τὸν πάνυ παμπόλλων ἀνθρώπων καὶ πόλεων εὐεργέτην καταστάντα φασὶ μεγάλης τῆς ἑαυτοῦ δόξης ἐμπλῆσαι τήν τε Ελλάδα καὶ ὅσαις τῆς Ἑλλάδος ἐπέκεινα πόλεσι καὶ χώραις ἔδει τῆς αὐτ τοῦ βοηθείας· ἐπελαύνοντα γὰρ καθαίρειν & τῆς γῆς ἐκείνης έφύετο νοσήματα καὶ ὑβρίσματα ἐπόσα γεωργοῦσιν ἄγριοι θῆρες καὶ πόδες λῃστῶν. Αλλ' ἐκεῖνα λόγοι ἄρα ἦσαν μύθων αὐτονομίαν συναγωνιζομένην πλουτοῦντες ὡς τὰ πολλὰ καὶ ῥᾷστα τὴν ἀκοὴν ὑποκλέπτοντες· νῦν δ' εἶδεν ἄλλον ή Ελλὰς Ηρακλέα σε, πολυετή καθαίροντα γῆς ἐκείνης νοσήματα καὶ ὑβρίσματα, οὐ θέρος καὶ ἔαρ εἰς ὅπλων περιμένοντα χρείαν, ἀλλὰ φύσεις ὡρῶν καὶ στοι χείων καινοτομούντα, καὶ θέρος μὲν ἡγούμενον τὸ τῶν χειμώνων ψύχος, τρυφὴν δὲ τὴν ἀσιτίαν, καὶ ὕπνον μὲν τὴν ἀγρυπνίαν, ἀναπαύσεις δὲ βασιλικάς καὶ ῥᾳθυμίας τὸ διανυκτερεύειν αἴθριον καὶ πόνοις ἰδίοις τῷ κοινῷ τὴν ὠφέλειαν παρέχεσθαι καὶ τὸ μηδαμῶς τοὺς πλείστους περιδρόμους τρέψαι βού λεσθαι πρὸς ἠρεμίαν οὐδ᾽ ὀψὲ τοῦ χρόνου, ἀλλὰ πό νοις πόνους ἐπιφέρειν καὶ διαδόχους ἀγώνων ἀγῶνας δεικνύειν κατὰ τὸ συνεχές, ἠπειρωτικῶν μὲν θαλασσίους, θαλασσίων δ' αὖ ηπειρωτικούς. Καὶ τῶν τοιού των ἀγώνων οἱ μὲν τὸ πλῆθος θαυμάζουσιν, οἱ δὲ τὴν συνέχειαν, καὶ οἱ μὲν τὸ τῶν δρόμων ἀγχίστροφον, ἡγεμονίας κρατιστών τὰ στοιχεῖα ἐμπλήσας τοῦ θαύματος. Λέγω δὴ τὴν διαβᾶσαν ἐξ ᾿Ασίας καθ᾿ ἡμῶν Περσικήν ἐκείνην καὶ δύσμαχον δύναμίν τε καὶ ὅπλισιν, ἣν ἡμέρᾳ κατη γωνίσω μιᾷ, πλείστους μὲν ἀνελών, πλείους δὲ ζῶντας ἐλών. Καὶ ἃ πάλαι Θεμιστοκλέα ἀκούομεν. ἐξ ᾿Αττικῆς καὶ Παυσανίαν ἐκ Λακεδαίμονος ἐν ἱκανῷ διαστήματι χρόνου δύο μερισμένους στήσασθαι τρόπαια κατὰ τῶν μετὰ Ξέρξου Περσῶν, — ὁ μὲν γὰρ ἐν τοῖς περὶ Σαλαμίνα στενοῖς τὴν ναυτικὴν ἐκείνων κατεβάπτισε δύναμιν, ὁ δὲ περὶ Βοιωτίαν τα περιλειφθέντα σὺν Μαρδονίῳ στρατόπεδα κατ τροπώσατο - ταῦτα σὺ βέλτιον ἐν ἡμέρᾳ διεπράξω μιᾷ κατὰ τῶν ἐπεισπεσόντων ἡμῖν αἰφνιδίως Περ σῶν. Τοὺς μὲν γὰρ κύμασι καὶ ῥοθίοις θαλάττης ἔδωκας βαπτίζεσθαι, τοὺς δὲ καθάπερ ἀστάχυας ἐν τοῖς παραλίοις τῆς Θράκης κατέστρωσας, τοὺς δὲ πλείους ζῶντας εχειρώσω, ὥσπερ ἐν ἐξουσίᾳ βασι λικῇ τριχῇ τὸ τῆς νίκης διαιρούμενος κράτιστον. Πάλαι μὲν οὖν ἐθαύμαζε δῆμος Ελλήνων Ἀλκιβιάδην ἐκεῖνον τὸν Σωκρατικὸν, τὴν Κλεινίου, τὸν ἐν Ομά
NICEPH. GREGORÆ ALLOCUTIO AD IMP.
ἀκόλουθον τὸ τῶν ἀγώνων πέρας ποιεῖς ταῖς ἐπιδολαῖς τῶν ἀρχῶν· φθάνεις γὰρ τῷ τάχει τοῦ δρόμου
τὴν σὴν ἀγγλίαν, καὶ πρὶν ἀκουσθῆνα: φαίνῃ παρ
ρὼν καὶ τῇ αἰφνιδίᾳ σου παρουσίᾳ τὰ τῶν πολε
μίων θραύεις σκέμματα. Οὕτω τοὺς Τριβαλλῶν καὶ
Μυσῶν ἐξέπληξας ἡγεμόνας, καθεύδουσιν ἐπιστάς
πολλάκι; ἀπροσδόκητος ὥσπερ τις αιθέριος κεραυ
νός· οὕτω Χίον εἷλες, οὕτω Φώκαιαν ἐδουλώσω,
οὕτως Ἰλλυριούς κατέδραμες, οὕτω νῦν Αἰτωλούς
καὶ ᾿Ακαρνᾶνας ἐς τὸ ἀρχαῖον ἐπανήγαγε; σχήμα
τῆς Ῥωμαίων ηγεμονίας
καὶ ἄμφω
νῦν εὐφροσύνης μακροὺς ἀναπέμπειν τοὺς ὕμνους οἱ δὲ τὸ τῆς διανοίας ὀξὺ καὶ τελεσιουργόν, καὶ ὅπως
ἐπείγονται, καὶ σκιρτᾷ καὶ χαίρει τὸν ὡραῖον τῆς
εὐθυμίας χιτῶνα τὸ τῶν πόλεων ἀμφιεννύμενον
πρόσωπον. Σὺ γὰρ εἶ καὶ ζωογόνος τῶν πραγμάτων
καρδία καὶ τεῖχος καὶ θεμέλιος καὶ πλοῦτος τῶν
πόλεων, καὶ πρὸς σὲ βλέπουσιν, ὅπου περ ἂν ᾖς,
ὥσπερ τὰ τῆς γῆς βλαστήματα πρὸς ἥλιον. Αλλ' οἱ
μὲν σοφοί τε καὶ ἔλληνες λόγοι τά τε ἄλλα καὶ Ἡρακλέα τὸν πάνυ παμπόλλων ἀνθρώπων καὶ πόλεων
εὐεργέτην καταστάντα φασὶ μεγάλης τῆς ἑαυτοῦ
δόξης ἐμπλῆσαι τήν τε Ελλάδα καὶ ὅσαις τῆς
Ἑλλάδος ἐπέκεινα πόλεσι καὶ χώραις ἔδει τῆς αὐτ
τοῦ βοηθείας· ἐπελαύνοντα γὰρ καθαίρειν & τῆς γῆς
ἐκείνης έφύετο νοσήματα καὶ ὑβρίσματα ἐπόσα
γεωργοῦσιν ἄγριοι θῆρες καὶ πόδες λῃστῶν. Αλλ'
ἐκεῖνα λόγοι ἄρα ἦσαν μύθων αὐτονομίαν συναγωνιζομένην πλουτοῦντες ὡς τὰ πολλὰ καὶ ῥᾷστα τὴν
ἀκοὴν ὑποκλέπτοντες· νῦν δ' εἶδεν ἄλλον ή Ελλὰς
Ηρακλέα σε, πολυετή καθαίροντα γῆς ἐκείνης
νοσήματα καὶ ὑβρίσματα, οὐ θέρος καὶ ἔαρ εἰς ὅπλων
περιμένοντα χρείαν, ἀλλὰ φύσεις ὡρῶν καὶ στοι
χείων καινοτομούντα, καὶ θέρος μὲν ἡγούμενον τὸ
τῶν χειμώνων ψύχος, τρυφὴν δὲ τὴν ἀσιτίαν, καὶ
ὕπνον μὲν τὴν ἀγρυπνίαν, ἀναπαύσεις δὲ βασιλικάς
καὶ ῥᾳθυμίας τὸ διανυκτερεύειν αἴθριον καὶ πόνοις
ἰδίοις τῷ κοινῷ τὴν ὠφέλειαν παρέχεσθαι καὶ τὸ
μηδαμῶς τοὺς πλείστους περιδρόμους τρέψαι βού
λεσθαι πρὸς ἠρεμίαν οὐδ᾽ ὀψὲ τοῦ χρόνου, ἀλλὰ πόνοις πόνους ἐπιφέρειν καὶ διαδόχους ἀγώνων ἀγῶνας
δεικνύειν κατὰ τὸ συνεχές, ἠπειρωτικῶν μὲν θαλασ
σίους, θαλασσίων δ' αὖ ηπειρωτικούς. Καὶ τῶν τοιούτων ἀγώνων οἱ μὲν τὸ πλῆθος θαυμάζουσιν, οἱ δὲ τὴν
συνέχειαν, καὶ οἱ μὲν τὸ τῶν δρόμων ἀγχίστροφον,
civitatibus securum fundamentuin et opes firmas
præstas; in te igitur, ubicunque sis, omnes,
sicut plantæ solem versus, respiciunt. Et Græcorum
quidem doctæ relationes Herculem plurimarum nationum civitatumque benefactorem fuisse ac nominis sui fama Græciam replevisse et vicinis
gentibus auxilio fuisse tidem faciunt, siquidem
terras, quas adiit, morbis ac ferarum latronumque injuriis liberarit. Sed istæ fabulæ fide legitima carentes aures tantummodo titillant. In te
autem Græcia novum possidet Herculem qui regionem istam non morbis ac injuriis liberat, qui
verno atque æstivo tempore non ad arma recurrit,
sed stationum et elementorum naturam reformavit;
qui frigus hibernum pro æstate, famem pro abundantia, insomnia pro quiete habes. Tu si sub dio
pernoctas, regia te voluptate frui putas; tu propria
commoda communi utilitati postponis; tu cursibus
laboriosis nova certamina et labores addis, nec tempori nec rebus parcendo, et pugnas tum maritimas
cum terrestres ciendo. Et horum quidem certaminum alii multitudinem, alii frequentiam mirantur;
Quæ post v. ἡγεμονίας leguntur usque ad v.
κρατιστών (lin. 31), in margine demum apposito
signo addidit librarius. Dedi quæ legi adhuc pote-
τὰ στοιχεῖα ἐμπλήσας τοῦ θαύματος. Λέγω δὴ τὴν
διαβᾶσαν ἐξ ᾿Ασίας καθ᾿ ἡμῶν Περσικήν ἐκείνην καὶ
δύσμαχον δύναμίν τε καὶ ὅπλισιν, ἣν ἡμέρᾳ κατη
γωνίσω μιᾷ, πλείστους μὲν ἀνελών, πλείους δὲ
ζῶντας ἐλών. Καὶ ἃ πάλαι Θεμιστοκλέα ἀκούομεν.
ἐξ ᾿Αττικῆς καὶ Παυσανίαν ἐκ Λακεδαίμονος ἐν
ἱκανῷ διαστήματι χρόνου δύο μερισμένους στήσα
σθαι τρόπαια κατὰ τῶν μετὰ Ξέρξου Περσῶν, — ὁ
μὲν γὰρ ἐν τοῖς περὶ Σαλαμίνα στενοῖς τὴν ναυτικὴν
ἐκείνων κατεβάπτισε δύναμιν, ὁ δὲ περὶ Βοιωτίαν
τα περιλειφθέντα σὺν Μαρδονίῳ στρατόπεδα κατ:-
τροπώσατο - ταῦτα σὺ βέλτιον ἐν ἡμέρᾳ διεπράξω
μιᾷ κατὰ τῶν ἐπεισπεσόντων ἡμῖν αἰφνιδίως Περ
σῶν. Τοὺς μὲν γὰρ κύμασι καὶ ῥοθίοις θαλάττης
ἔδωκας βαπτίζεσθαι, τοὺς δὲ καθάπερ ἀστάχυας ἐν
τοῖς παραλίοις τῆς Θράκης κατέστρωσας, τοὺς δὲ
πλείους ζῶντας εχειρώσω, ὥσπερ ἐν ἐξουσίᾳ βασι
λικῇ τριχῇ τὸ τῆς νίκης διαιρούμενος κράτιστον.
Πάλαι μὲν οὖν ἐθαύμαζε δῆμος Ελλήνων Αλκιβιά
δην ἐκεῖνον τὸν Σωκρατικὸν, τὴν Κλεινίου, τὸν ἐν
alii velocitatem et acumen ingenii tui suspiciunt.
Nam nuntii tui cursu prævertuntur, et subita tua.
præsentia hostium machinamenta irrita facis. Sic.
Triballorum Mysorumque duces conturbasti, nec
opinatos eos fulminis instar adoriendo. Sic Chion
cepisti, sic Phocæam subegisti; sic Illyricum invasisti; sic nuper Ætolis atque Acarnauibus antiquam
Romanorum formam refecisti; sic terram marequo.
stupefecisti. Dico equidem exercitum istum Persicum, qui contra nos movit, te uno die profligasse
et multos aut cecidisse, aut vivos cepisse. Quod
enim olim Themistocles ex Attica, et Pausanias Lacedæmone egressi fecerunt, duo de Xerxe Persa
tropæa erigendo, quorum unus quidem classem
hostium in freto Baotico delevit, alter castra a
Mardonio relicta cepit, id tu melius una die
fecisti, Persas, qui nosinet aggressi fuerant, subigendo. Alios enim undis ac luctibus maris immersisti, alios ut calamos ad Thraciæ littora stravisti, alios numero plures vivos cepisti, sic pro
regia tua potestate triplici victoria functus. Olim
quidem Græci Alcibiadem illum Socraticum, Cliniæ
rant; nonnulla enim ab initio recisit bibliopegus.
EDITOR LIFSIENSIS.
Ομά
col. 1071–1072page 3 of 3
PG 149:1071στρατηγίαις ὀξὺν καὶ περίβλεπτον, ὅπως καὶ ῥᾳδίως ἐς τὴν Λακωνικὴν ἐκείνην καὶ σκληρὰν μετεσκεύασται δίαιταν καὶ τοῦ βίου τὸ πλεῖστον ασιτίᾳ καὶ ψυχρολουσία διήνυεν, ἀνὴρ περιττὸς τὴν νεανικήν φιλοτιμίαν καὶ τρυφῆς ἀττικιζούσης ἡλικιώτης καὶ ὥρᾳ σώματος καὶ κάλλει προσώπου ᾆστα τοὺς τῶν ὁρώντων ἐπισυρόμενος ὀφθαλμούς. ἐξαίφνης μὴ ἂν μόνους Παρθικούς τε καὶ Ἰνδικούς ποταμούς ἀριθμεῖν που τα τρόπαια, ἀλλ' ᾔσθοντ᾽ ἄν σου τῆς ἀρετῆς καὶ ὅροι Λιβύων καὶ Ηράκλειο στῆναι καὶ εἴ τινες ῎Αλπεων εἶεν ὑπερβολαί. Νῦν δὲ ψυχὴ μὲν εξ στρατηγικὴ καὶ τῆς ᾿Αλεξάνδρου κραταιοτέρα, σώματός γε μὴν ἐστερημένη, πλήθους στρατοπέδων δηλαδὴ καὶ Μακεδονικῆς ὁπλίσεως ἐκείνης· εἰδὼς Τοῦτο δ' ἐποίουν μή βλέποντες σέ ἡ γὰρ ἂν ἐκεῖ δ' ἐπὶ τούτοις ὡς καὶ τὴν ἐν μεγάλαις ἐξουσίαις νον ἀφέντες πρὸς σὲ τὸ πᾶν τοῦ θαύματος έτρεψαν αὐτονομίαν ἡ δικαιοσύνη ρυθμίζουσι μείζω τῆς τοῦ μετὰ πολλοῦ τοῦ βελτίονος. Τοῦ μὲν γὰρ ἔθραττε θνητοῦ φύσεως καὶ θείαν ἀποτελεῖ, ἡ δ᾽ ἀδικία σα τοὺς λογισμοὺς τὰ ᾿Αθηναίων ψηφίσματα, καὶ διὰ τραπικήν τινα καὶ θηριώδη καὶ ἀκοινώνητον, οὐδὲ τοῦτο μειζόνων κακῶν ἥττω πολλῷ τὴν Λακώνων τῆς δικαιοσύνης ἡμέλησα;, ἀλλὰ καὶ ταύτης ἀμφο Αλλάξατο δίαιταν· σοὶ δ᾽ ἐξὴν ἐν βασιλείοις θαλάτέραις ἐδράξω, καὶ ἀγορανόμους καὶ ἀστυνόμους μοις τρυφάν βασιλικώτερον έδοξε βασιλικών βαθυπροεστήσω, καὶ χωρίων καὶ ἀγρῶν περιπόλους μιῶν μακροὺς καὶ ὑπερορίους ἀλλάττεσθαι μόχθους, η φρουρούς είναι καὶ φύλακες παραγγείλας, μὴ λά η ἵνα σου τὸ ὑπήκοον ἄμοχθον ἐν τοῖς οἴκοις ἄγῃ τὴν θωσι παραγενέντες οἱ τῆς εὐνομία; θεσμοί και δίαιταν. Τὸν μὲν δὴ 'Αλέξανδρον ἐκεῖνον τὸν Μακε ὁμόφυλοι καθ' ὁμοφύλων δίκην θηρίων ὁρμήσωσιν. δίνα, πρὶν ἐς ἤθην ἐλθεῖν, τοσοῦτον ἐνδείκνυσθαι Οὕτως ἐμφύτους ἔχεις τὰς ἀρχὲς πρὸς ἅπαν ἀγα θὰν καὶ οὕτω τούτοις ὁπλιζόμενος τοῖς ἀγαθοῖς ἀ πρὸς ὅπλα καὶ πόνους τὸν πόθον φασίν, ὡς καὶ τοὺς τῶν Ὀλυμπικῶν ἀγώνων κρείττους τοῖς νομίσμα πάντων κινδύνων ῥᾳδίως κατατολμᾷς. Ὀλυμπιον σιν ἐγχαράττειν, 8 μεγάλης ἀρετῆς ἀπόδειξιν είχε και μὲν οὖν καὶ Πυθιονίκας ἐκείνους στεφάνοις ἄλλο καὶ μελλόντων στρατηγημάτων ἐν ψυχῇ κρυπτομέἄλλως Ελλανοδίκαι δικαίως ἡμείβοντο· σὲ δὲ νῦν νους ἐδείκνυ σπινθῆρας· σὺ δ' οὐ νομίσμασιν έγχα. ἡμῖν ἐπιδημήσαντα πλήρη δόξης καὶ κλέους Ελληνι ράττειν ἀξιοῖς τὰς τῶν πολεμικῶν τροπαίων μελέτ κοῦ καὶ καινοτέρων ἄθλων ἀθλητὴν τίσιν ἂν προσετάσ, ἀλλ' ἐν τοῖς τῆς καρδίας κρύπτεις θαλάμοις. κουσι στεφάνοις οἱ τῶν λόγων ἀμείψαιντο θίασος; Βασιλικῆς γὰρ ἔκρινας μεγαλοπρεπείας υπάρχειν Ἐβουλόμην, ἣν ἐν τοῖς τῶν ἄθλων δρόμοις ἔχεις οὐ προαρπάζειν τὸν χρόνον καὶ προκηρύττειν σπαρ τελεσιουργόν δύναμιν, ταύτην ειληφέναι κἀμὲ πρὸς γῶσαν φλόγα καρδίας καὶ ἐν ὠδῖσιν ἔτι κυοφορου τὸ τὰ σὰ διεξιέναι ἐγκώμια· νῦν δὲ τὴν μὲν προ μένην, ἀλλ' ἐν τοῖς τῶν ἀγώνων ἀποτελέσμασι διδά θυμίαν ἴσην πλουτῶ, τὴν δὲ δύναμιν καὶ μάλα της σκειν ἐναργέστερον τὸ τῆς μελέτης καίριόν τε καὶ ς σφόδρα ευχόμενος οὐχ εὑρίσκω. Οὕτω σοι τὸ τῶν πράξεων ἰσχυρὸν ὑπέρτερον γίνεται καὶ τῶν λόγων εὔστοχον, καθάπερ ἐν τῇ γεύσει τῶν καρπῶν τὰ αὐτῶν. Ἀλλὰ σὺ φιλανθρωπότατος ὢν, βασιλεῦ, φυτὰ τὴν τῆς ῥίζης εὐγένειαν. Εἰ δὲ καὶ τὰ 'Αλεξάν σύγγνωθι μείζω τῆς δυνάμεως βλέπων τὴν γνώμην. ὅρου παρῆν σοι στρατόπεδα, διατειναίμην ἂν ἔγωγε
στρατηγίαις ὀξὺν καὶ περίβλεπτον, ὅπως
ADDENDA.
καὶ ῥᾳδίως ἐς τὴν Λακωνικὴν ἐκείνην καὶ σκληρὰν
μετεσκεύασται δίαιταν καὶ τοῦ βίου τὸ πλεῖστον
ασιτίᾳ καὶ ψυχρολουσία διήνυεν, ἀνὴρ περιττὸς τὴν
νεανικήν φιλοτιμίαν καὶ τρυφῆς ἀττικιζούσης ήλικιώτης καὶ ὥρᾳ σώματος καὶ κάλλει προσώπου
ᾆστα τοὺς τῶν ὁρώντων ἐπισυρόμενος ὀφθαλμούς.
ἐξαίφνης μὴ ἂν μόνους Παρθικούς τε καὶ Ἰνδικούς ποταμούς
ἀριθμεῖν που τα τρόπαια, ἀλλ' ᾔσθοντ᾽ ἄν σου τῆς
ἀρετῆς καὶ ὅροι Λιβύων καὶ Ηράκλειο στῆναι καὶ
εἴ τινες ῎Αλπεων εἶεν ὑπερβολαί. Νῦν δὲ ψυχὴ μὲν
εξ στρατηγικὴ καὶ τῆς ᾿Αλεξάνδρου κραταιοτέρα,
σώματός γε μὴν ἐστερημένη, πλήθους στρατοπέδων
δηλαδὴ καὶ Μακεδονικῆς ὁπλίσεως ἐκείνης· εἰδὼς
Τοῦτο δ' ἐποίουν μή βλέποντες σέ ἡ γὰρ ἂν ἐκεῖ δ' ἐπὶ τούτοις ὡς καὶ τὴν ἐν μεγάλαις ἐξουσίαις
νον ἀφέντες πρὸς σὲ τὸ πᾶν τοῦ θαύματος έτρεψαν αὐτονομίαν ἡ δικαιοσύνη ρυθμίζουσι μείζω τῆς τοῦ
μετὰ πολλοῦ τοῦ βελτίονος. Τοῦ μὲν γὰρ ἔθραττε θνητοῦ φύσεως καὶ θείαν ἀποτελεῖ, ἡ δ᾽ ἀδικία σα
τοὺς λογισμοὺς τὰ ᾿Αθηναίων ψηφίσματα, καὶ διὰ τραπικήν τινα καὶ θηριώδη καὶ ἀκοινώνητον, οὐδὲ
τοῦτο μειζόνων κακῶν ἥττω πολλῷ τὴν Λακώνων τῆς δικαιοσύνης ἡμέλησα;, ἀλλὰ καὶ ταύτης ἀμφο
Αλλάξατο δίαιταν· σοὶ δ᾽ ἐξὴν ἐν βασιλείοις θαλά- τέραις ἐδράξω, καὶ ἀγορανόμους καὶ ἀστυνόμους
μοις τρυφάν βασιλικώτερον έδοξε βασιλικών βαθυ- προεστήσω, καὶ χωρίων καὶ ἀγρῶν περιπόλους
μιῶν μακροὺς καὶ ὑπερορίους ἀλλάττεσθαι μόχθους, η φρουρούς είναι καὶ φύλακες παραγγείλας, μὴ λάη
ἵνα σου τὸ ὑπήκοον ἄμοχθον ἐν τοῖς οἴκοις ἄγῃ τὴν θωσι παραγενέντες οἱ τῆς εὐνομία; θεσμοί και
δίαιταν. Τὸν μὲν δὴ 'Αλέξανδρον ἐκεῖνον τὸν Μακεὁμόφυλοι καθ' ὁμοφύλων δίκην θηρίων ὁρμήσωσιν.
δίνα, πρὶν ἐς ἤθην ἐλθεῖν, τοσοῦτον ἐνδείκνυσθαι Οὕτως ἐμφύτους ἔχεις τὰς ἀρχὲς πρὸς ἅπαν ἀγα
θὰν καὶ οὕτω τούτοις ὁπλιζόμενος τοῖς ἀγαθοῖς ἀπρὸς ὅπλα καὶ πόνους τὸν πόθον φασίν, ὡς καὶ τοὺς
τῶν Ὀλυμπικῶν ἀγώνων κρείττους τοῖς νομίσμα
πάντων κινδύνων ῥᾳδίως κατατολμᾷς. Ὀλυμπιον
σιν ἐγχαράττειν, 8 μεγάλης ἀρετῆς ἀπόδειξιν είχε και μὲν οὖν καὶ Πυθιονίκας ἐκείνους στεφάνοις ἄλλο:
καὶ μελλόντων στρατηγημάτων ἐν ψυχῇ κρυπτομέ- ἄλλως Ελλανοδίκαι δικαίως ἡμείβοντο· σὲ δὲ νῦν
νους ἐδείκνυ σπινθῆρας· σὺ δ' οὐ νομίσμασιν έγχα. ἡμῖν ἐπιδημήσαντα πλήρη δόξης καὶ κλέους Ελληνι
ράττειν ἀξιοῖς τὰς τῶν πολεμικῶν τροπαίων μελέτ
κοῦ καὶ καινοτέρων ἄθλων ἀθλητὴν τίσιν ἂν προσε
τας, ἀλλ' ἐν τοῖς τῆς καρδίας κρύπτεις θαλάμοις. κουσι στεφάνοις οἱ τῶν λόγων ἀμείψαιντο θίασος;
Βασιλικῆς γὰρ ἔκρινας μεγαλοπρεπείας υπάρχειν
Ἐβουλόμην, ἣν ἐν τοῖς τῶν ἄθλων δρόμοις ἔχεις
οὐ προαρπάζειν τὸν χρόνον καὶ προκηρύττειν σπαρτελεσιουργόν δύναμιν, ταύτην ειληφέναι κἀμὲ πρὸς
γῶσαν φλόγα καρδίας καὶ ἐν ὠδῖσιν ἔτι κυοφορουτὸ τὰ σὰ διεξιέναι ἐγκώμια· νῦν δὲ τὴν μὲν προμένην, ἀλλ' ἐν τοῖς τῶν ἀγώνων ἀποτελέσμασι διδάθυμίαν ἴσην πλουτῶ, τὴν δὲ δύναμιν καὶ μάλα της
σκειν ἐναργέστερον τὸ τῆς μελέτης καίριόν τε καὶ ς σφόδρα ευχόμενος οὐχ εὑρίσκω. Οὕτω σοι τὸ τῶν
πράξεων ἰσχυρὸν ὑπέρτερον γίνεται καὶ τῶν λόγων
εὔστοχον, καθάπερ ἐν τῇ γεύσει τῶν καρπῶν τὰ
αὐτῶν. Ἀλλὰ σὺ φιλανθρωπότατος ὢν, βασιλεῦ,
φυτὰ τὴν τῆς ῥίζης εὐγένειαν. Εἰ δὲ καὶ τὰ 'Αλεξάν
σύγγνωθι μείζω τῆς δυνάμεως βλέπων τὴν γνώμην.
ὅρου παρῆν σοι στρατόπεδα, διατειναίμην ἂν ἔγωγε
t:lium, acutissimum belli ducem admirabantur quod
tanta facilitate duram Spartanorum vitam amplexus fuerit et balneis frigidis et fami assueverit;
vir omnibus vitæ luxuriosæ voluptatibus diffluens,
corporis autem venustate omnium animas et oculos
fascinans.
Hoc autem fecerunt, te non viso. Te namque
conspectum unum admirati fuissent. Atheniensium
enim sententia ejus vitæ institutum mutavit, ideoque Spartanorum vitam contra grandiora mala permutavit. Tu, cui licebat in palatio regio genio
indulgere, maluisti duros amplecti labores, ut cives
tui faciliorem domi vitam agant. Alexandrum quidem Macedonem tenera ætate adeo armis et exercitiis
gavisum dicunt, ut certaminum Olympicorum victores nummis insculpi jusserit, quod magnam virtulem et bellorum futurorum auguria portendebat.
Tu econtra tropæa tua non nummis insculpi jubes,
sed in cordis tui spatiis occultas. Regiæ enim magnificentiæ esse dicebas non præmature flammam
ingenii parturientem ostendere, sed in ipso certammam cursa opportunitate præfrui, ut radicum
dulcedo com fructibus ipsis gustatur. Sed etiamsi
Alexandri tibi exercitus presto fuissent, persua
Sum equidem habeo quod non solum de fluviis Parthicis Indicisque victurus fuisses, sed Libyæ quoque
fines et columnæ Herculis et Alpes ipsæ fortitudinem tuam sensissent. Tua major quam Alexandri
anima, corpore quidem privata, militum scilicet
phalange Macedonum. Sed cum scias quod in magnis
imperiis justitia divinam potestatem exercet; injustitia autem satrapica et fera se licenția circumdat, justitiam minime neglexisti, imo cam inprimis
amplectendo, agris et civitatibus præfecisti custodes
el curatores, ne legum vis aboleretur et sic civium:
in cives invasiones fierent. Tibi ad omne bonum indolem insitam geris, tu tot virtutibus armatus es,
ut facile malis omnibus bellum inferre possis.
Olympiorum et Pythioruín victores ab Hellanodicis
coronabantur. Te autem qui gloriæ plenus nobis
ades; qui ultimorum certaminum particeps fuisti,
quibus coronis ornemus? Ego ipse eodem quo tu
curriculo vicisse velim, ut laudem tuam digue possim celebrare. Idem quidem animus mihi est, sed
viam qua istud consequar non invenio. Iliac fit ut
acta tua omnem eloquentiam superent. Tu autem,
imperator, pro humanitate tua ignosce mihi volenti
quod non possum consequi. Si enim quæ sentimus
penetrare, si cordis nostri flammam conspicere
vel.es, utique invenires quam grato erga te animo
Continue reading PG 149: Martyrium S. Codrati et Sociorum →≣ entire volume