Prupterea Manasses quidem ille ereptus est a pœ- ▲ nis peccatis debitis, licet multiplicium delictorum gravitate et abysso obrutus, et in istis per multos aunorum ordines conversatus. Davidi autem non. tantum dimisit propter pœnitentiam Dominus pec catum, sed et prophetica gratia eum non spoliavit. Hac igitur Petrus peracta pœnitentia non tantum surrexita lapsu, et remissionem obtinuit, sed et Ec elesiæ Christi principatum sortitus est. Illam adhuc amplectentem invenies Paulum etiam post conver sionem et emendationem et obtentam ad Deum super omnes familiaritatém. Pœnitentia enim, si vera et ex corde sincero nascitur, inducit peniten tem ut amplius perditis moribus non adhæreat nec vo luptatibus fadis inserviat, sed praesentia contemnat, futura exspectet, libidinibus resistat, virtutes secte tur, ominibus se superiorem præstet, in orationibus ad Deum vigilet, ab injustis lucris abstineat, suis ndulgens ofensoribus, supplicantibus clemens, pe tentibus ab eo adjutorium, qua potest, verbis, operibus, sumptibus auxiliandis paratus, ex animo omnibus submissus ut benignitate benignitatem consequatur, et mercedem suæ erga proximum cha ritatis Dei amicitiam suscip⋅at, et divinam acqui rat benevolentiam et æternamn obtineat misericor dam cum perenni Dei benedictione et gratia; quam nobis omnibus consequi donetur gratia unigeniti Fiii Dei, cui gloria, virtus, honor et adoratio cum alermo ejus Patre et bono et sanctissimo et vivid cante Spiritu, nunc et semper, et in sæcula sæculo rum. Amen. Super sanationem paralytici in Capharnaum secun dum evangelistam Matthæum; et de tristitia secun duin Denm. Ex multis locis didicimus vocem evangelicam mellis favo comparari; spiritualis enim animarum sponsi et speciosi præ filiis hominum guttur, sicut in Canticis scriptum est, suavissimum est et totum desiderabile Ad desponsandati per spiritum sapientiæ et incorruptionis buic sponso animam, Canticorum egregius scriptor sic loquitur: ‹ Favum distillant labra tua, sponsa; mel et lac sub lingua tua s. a Sic omnes sane sunt evangelista quorum sermo fert historiam favo assimilandam, in qua includitur, imo offertur doctrina moralis metli lactique similis conveniensque non modo perfectis, sed et imperfectis et debilibus quasi lac qooddam spirituale. Distillare ait, non scaturire abundan ter labia spouse spiritualis; respicit enim ad im mensain spiritualis sponsi sapientiae potentiæque abyssum, et ad multitudinem mirabilium ejusdem * Cant. V, 16. s Cant. 1, 41.

scribantur per singula, nec ipsum arbitror mus đơm capere posse sos qui scribendi sant libros, ait evangelista divinissimus. Et nunc ros ille de stillans nobis abyssus est immensuinque pelagus. Ideo, etsi jam de miraculo quod erga paralyticume factum est disseruerimas, quando illud Marcus Ecclesiæ nuntiaret, illudque coram chariüte vestra exposuerimus, vestrasque animas per gratiam in ilio contentam cibarerimius; hodie tamen et iden miraculum ab evangelista Matthæo relatum consi deraturi, magnam iterum ln ipso spiritualium ciborum copiam reperiemus, sive potius jam bʊ die in ipso adbuc reconditi thesauri aliquod revelabimus, et istud modicum omnibus sufli ciel, imo supererit sicut panes illi quibus pasti sunt a Domino plura millia hominum in deserto; malii plicabantur enim dum distribuerentur. Otim qui dem vobis ad manducandum præbui nel cuin favo sensum exponeas obrium faciliorem elima gis moralem, et historiam explicans; nanc vero exprimens mel quantum concesserit tempas cum ipso omnes ad spiritualem manducatonem congre fatos hodie excipiam. potentia et sapientia. Si enim, qur fecit Jesus, «In Alo tempore ascendens Jesus in navieulam, transfretavit et venit in civitatem suam. Et ecce offerebant ei paralyticum jacentem in letto 33. dam pridem vobis ostendimus hunc paralyticum ab eo qui Hierosolymis secundam Joannem sanita lém recepit, diſſferre; et civitatem propriam Jesu TO cari Capharnaum, et cur sola dicatur civitas ejus. Et quidem aliquid reclusi mellis vobis quasi spirt tualibus convivis porrigentes historiamque anage Bice velut exemplar incitans ad virtutem conside rantes, propriam civitatem Jesu, ad quam veuil, esse hunc mundum dicebamus. Etenim in propria venit secundum evangelistam. Paralyticam vero esse uniuscujusque animam, quæ inito conversio his consilio quatuor rebus ad Dominum ducitur, propria scilicet suiinetipsius condemnatione, pec catorum suorum confessione, abstinendi a malo promissione, et ad Deum oratione. Hic autem 20 dientes Matilizam dicenteln, quia ascendens Jesus in naviculam transfretavit, et venit in civitatemı suam, alium sensum ahagogicum ex historia illa habemus priori quidem non oppositum, els dissi milis videatur. Omnium communis Balvator natura nostra indutus, transfretavil mare hujus videlicet vitæ nostræ, venitque in propriam civitatem, celestern utique habitationem et thronum supra omn nem principatuin et potestatem, supra omne men et omnem majestatem quæ in hoc sæculo vel in futuro innotuit. Qui locus cum sit vere ipsi proprius, ipsi soli accessibilis est. Quod ostendens Psalmuista dixit: • Coelum caela Domino, at 20 foun; 28. o Matth. ix, 1; 2. " Psal. cxil, 23.

monstraret coelum esse locum et vere domum propriam Dei. Quia autem non doposuit naturam nostram Dominus, veniens in proprium locum suum, ideo et noster evangelista, Ascendens Jesus, dicit, in naviculam transfretavit, non addito: Et cuin descendisset e navicula, venit in civitatem suam, sed ascendens in naviculam transfretavit, et venit in civitatem suami cum assumpta navicula, cum nostro scilicet corpore habitans in coelestibus. Tunc ergo venit in civitatem supernam et in troivit in vere Sancta sanctorum, seditque ad dex teram Patris cum nostro plasmate, ut propriis verbis utar Apostoli, æterna redemptione nostra inventa. Eos vero qui ex gentibus recep:o veritatis nuntio et ex auditu intra se turbati et confusi remanent tamen in lecto voluptatis jacentes, infrui, paraly tiei medicinam»piritualem morborum sumere ne gantes, peccatorum suorum scilicet remissionem, habentes corpus ad onine opus bonum immobile, hos elevantes apostoli, id est eligentes separan tesque ab his qui verbum penitentia et pietatis nou receperunt ad Christum adducunt, et præser tin potius hoc agunt qui ex apostolis Evangelium conscripserunt; hi autem quatuor sunt. Et videns Do minus fidem illorum, offerentium scilicet apostolo rum fdem perfectam: ipsi enim nobis sunt et magistri et mediatores ad Deum, imperfectis gratiam adoptio nis largitur, dicens singulis sibi oblatis: • Confde, tili, remittuntur tibi peccata tua.» Depone, inquit, & omnem timorem de peccatis tuis, remittuntur enim. Depone minarum formidinem, concessione enim promissionum factus es filius meus, hæres meus. Quod fit revera per sacrum baptisma in quo re. nascimur spiritu adoptionis, remissionem acci pientes præcedentium delictorain, et efficimur se cundum promissionem hæredes ve', cohæredes autem Christi. Sed Scribe, Pharisæi, Gentes et Ju dæi non credunt efficaciæ et gratiæ baptismatis cui nos Odein adhibenus, et dicunt: Quis potest di mittere peccata? Nos vero prius voluptatibus pas sionibusque debilitati et ad bonum indrini audimus singuli bac verba: «Surge, tolle lectum tuam, et vade in domum tuam,» sicut ille paralyticus; ro borati enim per gratiam viresque divinas uobis in baptismo concessas efficimur ad virtutem firmi bene preparati et facultates corporis et anims subjectasque ipsis in actibus materias sub quibus prius detinebamur scrvientes, nunc regiinus ut Deo nobisque gratum est, et quantum possumus sedes aleruas et caelestes in domum propriam vertinus. Sic ergo ab aliis differentes in nostra conversatione Deo grata qui nos vident nos mirantur et glorificant Deum qui talem dat potestatem et virtutem iis qui credunt in eum, ut viventes adhuc in terra vi deantur habitationem habere in cœlis. Baptismi gratia et virtus per amorem illius qui hanc con cassit remauet quidem nobis peccantibus post

baptismum, sanitas vero munditiaque animis amittitur. Idcirco indigemus rursus post peccatum dolore de peccatis nostris præteritis et detestatione et contritione, ut rursus audiamus singuli secreto sicut ille paralyticus: Confide fili; et suscepta mi sericordia tristitiam vertamus in gaudium. Illa enim tristitia mel est spirituale, quod sugimus de petra arida, sicut typice dictum est. Suserunt mel de petra.,. Petra autem erat Christus, a ut Paulus ait. At ne miremini, si mel dixerim tristi tiam; ipsa est enim de qua rursus Paulus ail Quæ enim secundum Deum tristitia est, pœniten tiam in salutem stabilem operatur ". › Sicut enimı cui lingua vulnerata est, mel ori injectum videtur amarum, admodum vero dulce si a vulneribus fuerit Ganatus, sic timor Dei ex evangelica prædicatione conceptus intimis in animabus tristiam operatur quandiu vulneribus peccatorum laborant; curatis vero his plagis per pœnitentiam, gandium succedit dolori secun«lumn verba Salvatoris: El tristitia vestra vertetur in gaudium.. Quænani tristitia? llla qua doluerunt discipuli Domini de dereli ctione Domini et Magistri sui; illa, qua doluit Petrus de ipsius negatione; illa cujusque pii viri dolentis de propriis peccatis, et negligentiis et omissionibus in virtute. De his et ipsi redarguendi, nosmetipsos, non cæteros accusemus; nihil enim profuit Adamo mandatum prætergresso in Evan culpam declinare, nec ipsi Evæ in serpentem liberi juris enin nostri facti sumus a Dew, impe τίumque accepimus in passiones et regimen inter num anima nullum sentimus, qui nos cogat nobis que vim imponat. Illud ergo secundum Deum salutaris tristitia est, nosmetipsos accusare non alium quemquam de his quæ nale egimus, de his dolere, et Deum per pec catorum nostrorum confessionem, et severam ex piationem placare. Hanc fecit sui ipsius accusatio nein exprobrationemque Lamech ille, confessus que est libere peccatum suum seipsumque judt cans et magis quam Cain condemnans ait: ‹ Se pluplum vltio dabitur de Cain: de Lamech vero se ptuagies septies.. Εt cuum sic doluisset quasi reus per duram peccati sui expiationem, damna tionem a Deo vitavit, sicut dixit quoque propheta Dic prior peccata tua, ut justificeris ".» ldem etiam dicit Apostolus: c Quod si nosmetipsos di judicaremus, non utique judicaremur 30, Sic La * Deut. assur, 13. ** II Cor. vii, 10. * Joan. xvi, 20. 30 Gen. 1, 24. " I.a. XLIU, 26. s & Cur. xl, 31.

vor elzsir chr falar ovolar di' ¿pydur zır Fr. Combefisii notæ. Putem ac respexisse Chrysost. viginti, qui Actuum I leguntur, cum in reliquis certos in Scriptura fidelium numeros respiciat, qui sic opnes de Christi plenitudine acceperint. Abun dant hæc præ Græcis editis, ipsa non aliena a Chry sostomi vena. Vulcan. Ad ministrare operationem. Idem quidem sensus; malui tamen vim ipsam vocis magis exprimere, uti ad operationem, Yulcan. qua ipsa naturaliler transit, pro qua ipsa: quod velim typorum. Cyrilli argumentum est, non esse creaturam Spiritum, qui omnem ha beat Dei virtutem, ac per quem Deus omnia opere tur; cum sit absurdum id præstare velut per quod dam extrinsecus creatum organum. quod ex Dei essentia transire dicitur in eos qui apti sint ut suscipiant, sic accipiendum, cum dicitur naturale Deo, seu ex natura, benefa cere; etsi libere exque voluntate benefaciat; ac ereatis rebus, hoc quod bonæ sunt, tribuat. Nempe, est Dei hæc natura, quod sit illi consentaneum præstare, si tamen decreverit, ad divinarum US rum dotum imitationem trahendo creaturam; non quod ulla ad extra necessaria Deo emanatio sil, illique coæva ac increata, ut frustra Palamitæ tant locorum congerie nituntur probare.

stinguibilem, non verniem qui non moritur, non tenebras exteriores, non lamentabilem dentium stri dorem, non pœnam indeficientem; Dominus vero et hæc minatus est mala et sepultis sine timore in voluptatibus, quæ eos maneant post hujus mundi consummatiouem revelavit; at non est tres dies ista ventura sunt, sicut clamabat Jonas, sed post longum tempus quod ex Dei longanimitate proge nit. Longanimitas Dei ad pœnitentiam te adducit, in vero vide ne per duritiam tuam, per impœnitens dolɔri et contritioni cor impervium, thesaurizes tihi iram in die-iræ et revelationis justi judicii Dei. qui reddet unicuique secundum opera ejus, iis qui secundum patientiam boni operis, pœnitentiæ in corde contrito peccatorum remissionem quæruIK reuiam et gaudium, ét vitam æternam et inamis sibile regnum; fis autem qui absque dolore et pœ nitentia in peccatis suis remnanent, tribulatio erit et angustia, pœnaque immensa et infinita. ineluctabile post necem judicium, non ignem inex Post Ninivitas exemplum nobis dedit David tristitis secundum Deum ut columna viva et elo quens hujas salutaris et secundum Deum doleris. Ipe enim quod peccaverat peecatum, seriplo re tulit, nec non et quantum dolorem quantamquo pœnitentiam Deo monstraverit, et quam ali ipoo indulgentiam obtinuerit: «Dixi: Confitebor adver sum me injustitiam ineam Domino et tu rem Psal. xxxi, 5. s Psal. Lxx", 13. cnn, 23. 10 Psal. Psul. vt, 1. ¤xiv, 6. sisti impietatem cordis mei.» {mpietatem vo eat radicem malitiæ, passionein in anima re manentem; iniquitatem vero peccatum commis sum, quo devicto et per dolorem contritionemque deleto, non modo hujus remissionem a Domnino in venit, sed etiam internam sanationem recepit. Quo modo doluerit, ipsum rursus audiamus dicentem gui fagellatus tola die, et castigatio mea iu matu tinis "., Et: • Quasi lugeus et contristatue, sic u miliabar“. Et: ‹ Lavabo per singulas noctes lec tum meum, lacrymis meis stratuni meum tiga bo "". ► Et Factus sun sicut nycticorax in domicilio, sicut passer solitarius in tecto, et cinerem tanquam panem manducabam, et potum meuin cuni fletu aniseebam.. Et:. Genua mea infirmata sunts jejunio, et care mea immutata est propter oleum 3.9 Et: «Humiliatus sumn, et liberavit me Dominus 4 Quos clamores ad Dominum mittit: • Domine, ne in furore tue arguas me, neque in ira tua corripias me. Miserere mei, Domine •› Et: «Quoniam ini quitatem meam ego cognosco, et peccatum menm eolitra me est semper *.» Et: «Domine, exaudi orationem meam, et non intra in judicium cHA servo tuo.“. › Venite, fratres, et nos adorenius, procidamus et ploremus, sicut ipse David conversus ait *, coram Domino qui fecit ños et vocavit nós ad pœnitentiam et ad salutarem hunc dolorem et ** Psal. xxxn, 15. 37 Psal. VI, 6. se Psal, ci. 7. * Psal. ↳› P'sał. xciv, 6. * Psal.L, 5. " Psal. cxkin, 1.

tristitiam et contritionem. Qui enim hac caruerit tristitia, non audito ipsum vocante Deo, cum ele elis sanctis non computabitur, nec beatitudinis in Evangelio promissæ et divinæ consolationis gaudio perfruetur ait enim Christus Beati qui lugent, quoniam ipsi consolabuntur “., Si quis autem dicat: Ego sine peccato sum, non ergo luctu indigeo? At illud difficile et rarissi mnum est et fere inter impossibilia computandum. Magni preti sane est suas moderari passiones, sed aliam adhuc hujus salutaris luctus nobis sanctus sermo demonstravit. Mærebant enim discipuli orbati suo vere bono magistro Jesu Christo, et nos quoque hodie ipso privamur, non autem ipso solo, sed et paradisi felicitate; excidimus enim ex ea, et pro regione absque dolore regionem dolori bus et ærumnis plenam accepimus. Privati sumus conversatione ad Deum facie ad faciem, societate angelorum et vita aterna. Quis tali cognita privatio ne non doleret? qui autem hanc non cognovit de fl delibus non est. Nos ergo quos divinitius inspirata doctrina talem carentiam docuit affligamus nosmet ipsos, fratres, et maculas peccatorum per salutares seculum Deum lacrymas abluamus, ut misericor diam inveniamus, ad paradisum redeamus et doc trinæ vitæ felicitatisque participes efficiamur, quam nobis omnibus concedal per gratiam et misericor dia: suam Dominus noster Jesus Christus, cui omnis gloria, potestas, lionor et adoratio, cuis inge nilo Patre suo et sanctissimo bono et vividco Spiri iu, nunc et semper, et in excuis sæculorum. Amen. Super cæcos qui secundum evangelistam Matthæum visum receperunt in domo, et quod non veræ est fidei qui est absque pænitentia operibus. c Dominus noster Jesus Christus cum corpore quod apud nos pro nobis sumpsit, conversans cum babitantibus terram multos et secundum corpus et secundum animam cæcos sanavit. Si quis præsertim visu spirituali consideret restitutionem quæ trans eun:lo de infidelitate ad Gdem, et de ignorantia ad cognitionem Dei, numerari nequeunt qui per incar nationen Domini visum receperunt cæci, soli sunt numerabiles ei, cui capillorum nostrorum numerus cognitus est. Quod si corporalium oculorum visus restitutionem consideremus, multos etiam invenie mus alios quidem solo verbo, alios vere solo tactu sanatos; alii per solum accessum ad Jesum ejusque adorationem, alii per unctionem sputi et luti a Christo sanationem receperunt. Cum venisset enim Jesus, ut narrat Matthæus, secus mare Galilææ, ac cesserunt ad eum turbæ multæ. habentes secum * Matth. ♥,

submiserunt eos ad pedes ejus, et curavit eos, ita mt turbæ mirarentur videntes mutos loquentes, clandos ambulantes, curvos rectos, caeos videntes, et magnif. carent Deum “., Sed sedens super pullum asinæ se cundum prophetiam, gloriose ingressus est Jerusalem a pueris ut Deus accl»matus, et accesserunt ad eum cæci, et claudi et sanavit omnes, ut refert quoque Malibus s. Ingrediente autem Betusaidam, add cunt ei cæcum, et rogabant eum ut illum tangeret» ut dicit Marcus **. Dominus autem educens eam extra vicum et conspuens in oculos ejus, impositis manibus suis obscure eum videre fecit. Deinde iterum imposuit manus super oculos ejus, et resti tutus est ita ut clare videret omnia. Cum appro pinquarel Jesus Jericho, ut narrat Lucas 60, solo mulos, cacos, claudos, debiles. et alios multos. et verbo sanavit cæcum secus viam sedentem et men dicantem, ei curationem ab eo petenti dicens ‹ Respice.› Profectus autein ab Jericho, ut et refert Marcus rursus alium duobus oculis cæcum filium Timæi Bartimæum sənavit, ei ab ipso visum «» petenti dicens: • Fiat tibi secundum fidem tuam. Et cum Ilierosolymis vidisset cæcum a nativitate, ut narrat Joannes non rogatus, sed propria im. pulsus bonitate exspuit in terram, lutum fecit, unxit .· oculos caeci et dixit ad eum: Vade, lava in natato ria Siloe; abiit ergo, et lavit, et venit videns. Sed et post resuscitationem fil'æ Jairi archisyna gogi mortuæ, at audivimus bodie Matthæum nar rantem: ‹ Prætereuntem Jesum sequebantur duo cæci, clamantes et dicentes: • Miserere nostri, fili David. › Qui ingressus est cum eis in domum, et cum tetigisset oculos eorum, dixissetque eis: ‹ Fiat vobis secundum didem vestram. sanavit eos. Præter eas quæ non numerantur sanationes sex narrantur, et nullum puto cæcum inter eos qui in Judæa vel propinquis regionibus degebant absque visu fuisse relictum. Propterea et Isaias velutin persona Christi futura prænuntians ait, ipsum esse a Patre et Spi ritu sancto missum ‹ ut prædicarem captivis in dulgentiam et " cæcis visua recuperationem. › Quare ergo non dixit propheta: Quia missus est ut daret cæcis visum, sicut revera factum est, sed e ut prædicarem cæcis visum?, Sane quia præcipue super terram Dominus venit, non ut corporis oculus, sed mentis oculos aperiret, qui per evangelicae doctrinæ prædicationem visum recipiunt; recte ergo dixit prophetia Dominum prædicavisse cæcis visum. Sicut docet nos Do minus spiritualia quærere, dicens: Operamini non cibum qui perit, sed qui permanet in vi tain æternam ";» et se promittit temporalia ad diturum, si spiritualia quæramus, dicens:. Quærito primum regnum Dei, et hac omnia adjicientur * Matth. xv, 29. * Matth. xxs, 14. * Marc. vHI, 22. * Luc. xvu, 35. 3º Marc. x, 46. Joan. sx, 1.. " Isa. LXI, 1. " Joan. vi, 27.

vobis ita et de oculis facit. Inclinans enim carlos et misericordia motus in terram descenilens ut per evangelicam prædicationem animæ nostræ oculos aperiret, donaretque nobis visum spiritua lem, addidit et sensibilium oculorum curationem. Ideo multa sunt in utriusque generis curationibus analoga, in corporali dico et in spirituali, Sicut enim de corporaliter caris, alii quidem statim visum receperunt, ut iste qui audivit: «Respice, et subito sanatus est, alii vero paulatim, ut qui cụm nondumn integram sanationem recepisset dicebas Video homines velut arbores ambulantes; ita inter eos qui per fidem spiritualium oculorum sanationem receperunt, alii subito hanc receperunt, sicut evau gelista statim a telonio vocatus; alii paulatim, sical Nicodemus occultus adhuc Christi discipulus. Et sicut inter corporaliter cæcos, alij solo verbo sa tati sunt, sic Bartimæus, alii vero et opere, ei enim qui in Belhsaida sagalus est ex suo sputo insper sit oculos Jesus. Hic enim, ut videtur, palpebras quidem habebat, vacua vero erant fluente ex oculis huniore, qui per divinum sputum restitutus est, Qui vero a nativitate caecus erat, nec palpebras habebat, ideoque quodam plasmate indigebat quod per lutam divinis digitis mistum ei concessum est. Sicut ergo inter eorporaliter cæoos, alii ut jam dixi, solo verbo prolato sanati sunt, alii autem et opere, sic illis qui spiritualium oculorum epra tionem receperunt que, ut diximus, trapsimus est de infidelitate ad Adem, opus fuit prodigiis ad creden dum, ut eis qui missi sunt a Joanne ad interrogan du: «Tu es qui venturus es, an alium expecta mas ** 4 *?» Alii solo verbo hanc fdem receperunt, credantes ex splo auditu, ut iste centurio, quem testiliralus eat ipse Dominus fide praestare super Israel. Tales sunt et qui secundum nobis hodie leetum Maubæum corporalem a Deo visum recepe runt. Videntur enim ante spam sanationem credi disse; cæci enim cum essent credere non potuerunt ņisi ex auditu; & Trauseunte enim inde Jesu secuti sunt eum duo faci clamnantos et dicentes: Miserere nostri, fil¡ David *.» Quomodo enim sequerentur, quomodo sequentes peterent et cum elamone quidem tam miserabili cæcorum oculorum sanatio nem, nisi credidissent? Et alijs extrinsecus cœcorum fides innotescil. Trappeuple, ait evangelista, indο Jesu. Unde queso et cur hoc ponit evangelista? Noμ lic solum, sed et paulo supra? «Transiens enim, inquit, Jesus inde vidit hominem sedentem in telo nio Matheum nomine, • huic scilicet evangelis tam quem solo verbo sibi aequisivit, Mihi videtur evangelista sic logui ad iudicandum prudenter medientibus com case anagogice intelligendam. Qui alte totam incarnationis Dominicœ œcono "Luc. x1, 31.” Matth. xı, 3. ** Matth. 1x, 27.

Fr. Combefisii note. lta sane viri catholici de lumine Thaborio, nec de alia, assumpti a Domino corporis deifica tione, videntur loqui Palamitæ, quam ipsi errore increatum aliquid et divinum Deoque coævum (ipsius scilicet secretam virtutem definiere: nam de Deitatis unctione, ipsa personas Verbi totingque unguenti substantiali præsentia, qua homo Deus personaliter et exstitit, nunquam sic sensere Palaura hostes, quidquid G impingant Palamitæ: dum unam: Dei virtutem Fi lium agnoscunt, nempe subsistentem, et a Deo (id. est. Patre) ut a quo vere procedit, distinctam quibus essentialem virtutem, et quæ Deus ipse sit, virtualiter· solum et eminenter distinctam, eaque ratione esse ab essentia dictam, non e. contra, negant. Quasi maleficam existimare corruptionis et interitus auctorem, non cutis ac vitæ: Ita-sane Palama hostes colligebant, riteque vexat noster Calecas, ostenditque ex nega tioné illa omnis commercii essentiæ Deitatis cum creaturis Palamitarum errore, destrui mysterium incarnationis, nec nisi vɛpyela Nestoriano errore constarr, quod ipsum Palamitæ male eis impingunt communi scilicet Verbi in Chrisio inhabitatione per amatuin et operationem, ut in sanctis reliquis et prophetis. Locus Exod. hoc solum vult, pro star tu mortalis vitæ non videri divinam. essentiam, nec nisi in diviniorem alium translatis, quo eximia quadam ratione erimus Deo similes, videntes eum sicuti est, nt auctor est dilectus discipulus. cujus dum bære scribo, martyrii dies. anniversarius.agi tur. Hoc maxime Palamitici erroris agnoscunt illius impugnatores Catholici, quod (divini scilicet Spiritus effectus ac dona) increata Deoque coæva et naturalia vellent; insulsissimique hominum sic proterve opposituin hæreseos dam marent. Ad Maximum quod attinet. libet huc scholium afferre ex Regío Cyparissiotæ cod. quo is vindicatur ab ea Palamitarum calumnia. Incertum num ullo loco scriptum sit magno Maximo, inesse natura Filio Dei effectus sanctissimi Spiritus voluntate productos. Nedum enim id Seri. pluræ adversatur, verum etiam Dei Filio injuriesum exsistit. Erit enim ejus. natura, velut ea que ci tuṛalia sunt, voluntatis effectus, ipsoque adeo essen tia: quo palam conficitur, creaturam esse. Dei enim voluntate et consilio producta est omnis creature. Et quomodo non manifesta impietas? Vel igitur san+ clus hoc penitus non scripsit, vel cum alio sensu exposuerit, hi suo more per calumniam aliis tribue runt. Pic enim dici queat, inesse natura Pilio. Dei, ratione humanitatis. Neque enim in ejus deitate, qua essentiam omnem superat, requiescent septem spiri tus: hæc enim infinita est, omnemque perfectionem; nec indiget aliquo, ut in eo requiescat sed-plane in templo quod sibi ipee construxit; quie verunt, dum statim a. principio sanctum illud ac spiritale effecit. Cni alteri solutioni Mandam; ut eal Maximus valde formalis (ut ita dicam) presseque ac proprie loquitur. Hoc enim, flos ille ex radice Jesse, non ipsum Verbum Deique Filius secundum se, ut ita de illo debuerit Maximus accipere, vel Palamitæ ad ipsum trahere. Querebar sancti Maxi mi gratia, et qui unus, omnis theologiæ velut Ly dius lapis ac Patrum amussis, suis quidem Græcis visus sit, quod, qua cœpi majestate, typorum els gantia, charte puritate, neaque ipsius ac typogra phi sedulitate, per meain tenuitatem, ætate fogiento, non possem absolvere. Veram abstersit queralam, qua illi favere largitate, animum inclinavii ampls

Titl Fr. Combefisii notæ. Calliopo lis ut in Thesauro linguæ Latinæ, quidquid Ferra rius vituperet. Sic certe Con stantinopolim reddimus: etsi aliis forte melius Kaλ Nec enim diversas putem urbes, sed ipsam Thraciæ ad Propontidem contra Lampsa cum, Gallipoli Italis. De ea exstat egregia Demetrii Cydonii Oratio deliberativa, mihi edita ad calcem libri De hæresi Monothelitarum; qua vir sapientissi mus vario argumentorum genere probat. non esse illam cedendam petenti Amurathi, graviaque inde damna Grecorum imperio creanda, rite præsagit. Hine quippe Turcarum in Europam propagatum im perium, ipsa illorum regia, acla Turcarum late metropoli. Quod tribus his metropolitis non adje ctus Hypertimi titulus argumento est, non sic quoslibet metropolitas dictos esse, ac si nulla' di– slinctio esset, sed fuisse qui sic nado metropolius titulo potirentur, ut etiam Hypertimi appellatione gauderent, qua etiam alii sic ambitiose metropo lite titulum in seipsis honestarent. Ferrarius has tres urbes solum episcopales vocal; atque adeo novæ admodum erant inter metropoliticas, necdum sic honorate, ut qui illis præessent episcopi, Hy pertimi audirent, adhuc forte synodo provincia, veroque metropolite subjecti..

Adamus ergo ante mali experimentum malo ▲ consiliario credens, boni consilium mandatamnque 174 rejecit. Quisque nostrum illud, eheu, facit post experimentum et minarum adimpletionem ideo singuli magis arguendi damnandique sumus quam Adamus. At vero inter nos non superest illud lignum et nullum est mandatum de ipso comedere prohibens. Lignum quidem inter nos non est, artest autem et nunc nobis Dei mandatum, quod ipsum facientes et secúndum ipsum vivere vo lentes, a propriorum reatu peccatorum et ab ori ginali maledictione et damnatione liberat; qui vero ipsum repellunt, eique maligni consilium et pec estum anteponunt, in hanc ignis aterni gehennam diabolo et angelis ejus promissam et præparatam mittuntur. Quodnam ergo nune nobis incum. bit Dei mandatum Penitentia, cujus regula præcipua est de illicitis omnino abstinere. Cum enim e loco divinæ voluptatis ejecti sumus justeque de paradiso Dei expulsi, et in hoc bara thrum ineidimus, et cum animalibus brutis coha bitare commorarique fuimus damnati, et omni spe destituti fuimus atque a revocatione in paradisum removeremus, tunc ipsa justitia pœnam sustinens seu potius juste ipsam in nos venire concedens, excessu bonitatis et amoris erga homines, per vi scera misericordiæ suæ, usque ad nos propter nos descendit, et ut exemplo suo doceret salvaretque salutare pœnitentiæ consilium et præceptum al tulit dicens: Penitentiam agite, appropinquasit enim regnum calorum Priusquam iucarna retur Verbum Dei, tantum distabat a nobis reguum Dei, quantum distat coelum a terra. Cum autem res colorum nobiscum conversatus est et babi tavit, appropinquavit ad nos omnes regnum Dei. Pœnitentiam agamus ergo, fratres mei, obsecro, et faciamus dignos fructus pœnitentiæ, ut cœlo rum regnum hæreditate capiamus; ad nos appro piuquavit, non ab eo recedanus per mala opera. Quod nescit occasum lumen illuxit nobis, in cla ritate ejus ambulemus per bona opera; apparuit vita æterna, hanc acquiramus per virtutum opera quantum poterimus. Qui nos beatificat Christus aute nos prior ambulavit: strenue sequamur eum. Fugiamus infelicitatem eorum qui in tenebris et in umbra mortis sedent. Quæranius et adimplea inus opera pœnitentiæ, humilitatem, contritionem et dolorem interuum, cor mite et misericors, justi Ciam diligens, puritatem quærens, pacificum, pa tiens in persecutionibus, calumniis, injuriis et op probriis et malis pro veritate et justitia exantlatis, memores hujus verbi: • Beati pauperes spiritu, 7. Matth. IV, 17

logent, quoniam ipsi consolabantur. Beati mites, quoniam ipsi possidebunt terram. Beati qui esu riunt et sitiunt justitiam,» et cætera”. Sed quare Dominus beatos dicens pauperes, addidit spiritu? Ut a misera beatam paupertatem discerneret, omnem paupertatem quæ modicis rebus est con tenta complecteretur; et tandem ut hujus beati tudinis causam nobis ostenderet. Spiritus enim noster omnium aflectionum nobis principium est, si sese bene babeat, Deumque diligat, nos bea tos reddit; sin autem male Deumque odio habeat, nos miseros facit; idcirco ab eo Dominus beatitudi num principium sumpsit. Tria autem sunt pauper tatis genera; una est secundum uniuscujusque vi quoniam ipsorum est regnum calorum. Beati qui tam et substantiam, quæ est ad vitam necessariorum hi privatio, cui ex adverso opponuntur divitiae Juxta illud:. Divitias et paupertatem ne des mihi ". Altera paupertas est secundum, corpus quaudo cibo uimis modico vel defectu alimentorum infirmum elicitur, juxta prophetam dicenten, Genua mea infirmata sunt a jejunio, et caro mea immutata est propter oleum ". › Tertia tandem est paupertas, homilitas scilicet et depressio sensus animæ, quæ paupertas spiritus animna nostra, cui op ponitur superbia. Illæ paupertates, de ea quæ est secundum vitam et de ea quæ est secundum corpus loquor, si con junctæ sint cum humilitate animæ beatitudine sunt dignæ; si autem minus sociam humilitatem habeant, imo cum superbia uuiantur, miseria vere sunt plenæ. Aliquis enim pauper est secundum corpus, aut secundum vitam, sponte aut contra vo luntatem. Si non libenter est pauper, nec bonam dispositionen animæ, quæ ex humilitate nascitur, habet is, ægre feret paupertatem a fato ipsi imposi tam; imo contra Deum cum murmuré invehitur ´et divinam Providentiam injustitiæ accusat; homi nes multimode vexat non respiciens ad Deum, in quem quicunque speravit confusus non est; non sumplus minuit, propriis manibus victum non quærit, nec a divitibus, cum humilitate petit, sed dit latro, sepulcrorum spoliator, rap tor, vel parasitus, detractor, mendax, lypocrita, turpi servilique adulationi deditus erga possiden tes, aliquid victus ab eis accipere sperans. Nonne miserrimus talis est pauper? nonne tales maxime remoti sunt ab eis quos Christus beatificavit? Si quis autem reperiatur libenter pauper, sed ex su perbia, non vero es humilitate et supra laudata spiritus paupertate, voluptatem divitiasque sper mit, hic non multum dissimilis est dæmionibus, eorum enim penuria et fames cum superbia sub sistit. Quamobrem, «Bea:i, inquit Dominus, pau peres spiritu ";» id est, Beati qui per iuteraam, ” Nattb. v, 3,.4. Prov. xxx, 8. " Psal, cviii, 24. " Matth. v, 3.

modestam humilenque de seipsis æstimationem, se pauperes faciunt, paupertatem quæ ex cassi tate corporis est, sectantur, inopiam omnibus divitiis magis desiderabilem æstimant; qui si ipsis aliquid molesti accidat, per patientiam et gratia rum actionem voluntarium sibi bonum reddunt, ta liạm est regnum cœlorum Festinemus, fratres, nos quoque tales fieri pauperes, ut regnum cœlorum obtineamus. Quod si hujusmodi pauperes fieri non volumus, salteni per cleemosynam et bonorum nostrorum communicationem, horum pauperum socii efficiamur. Faciamus nobis amicos ex mam mona iniquitatis, id est ex iis quæ superdua sunt, donec in presenti vita sunius, ut post resurrectio nem in alia vita recipiant nos in æterna taber nacula sua. Volebam, fratres, mentem vestram ab ominibus beatitudinibus liberare quas profert Domi- 176 nus iu Evangelio, sed nunc non est tempus, et bujus orationis exordium finem requirit. Ostendere enim vobis proposuimus Deum mortem non fecisse, nec morbos, nec infirmitates; hoc demonstravimus quoad mortem anima, cujus primarius fuit stimulus peccatum. Nunc quoque quærendum est nobis et discendum unde mors corporis originem ducat; lanc enim mortem non fecit Deus qui est ipsa vita, totus vita, cujusque vitæ causa, temporalis el æternæ præsertim et divinæ. lanc ergo corporis mortem nec dedit, nec fecit, nec feri jussit. Quod si etiam hanc mortem Deus non fecit, nec morborum corporalium auctor est, unde ergo nobis corporales infirmitates et morbi? Unde mers corporis? unde bæc mors ipsa? Attendite et intelligite. Spiritualis et omnis mali origo serpens cum per malitiam principatum amiserit, vita bona et vera excidit, juste de illa orbatus, quam ipse de reliquit, et spiritus mortuus est, non quoad substan tiam, inimortalitatis enim substantia non est, sed per veræ vitæ amissioneni. Qui tali non contentus að malum ausu seipsum facit mortificum spiritum et fraude heu! hominen in sum mortis participatio aem allralit. Consentientes enim Satanæ protopa rentes nostri contra Creatoris voluntatem, nudati in dumentis lucidis vitalibusque splendoris superni, mortui et ipsi secundum animam velut Satanas facti sunt. Quia vero Satan non modo spiritus mortuus est, sed cuam mortificans eos qui appropinquant, es jis quibus uña cum Satan mors erat corpus aderat, per quod mortifera tentatio ad actum propulit, suis corporibus mortuæ mortiferaque animæ mor tem communicaverunt statimque in terram disso lulum fuisset humanum corpus, nisi providentia potentiaque superiori concretum sententiam susti puisset illius, qui solo verbo fert omnia. Removit et distulit sicut supra diximus sententiam mortis corporalis et sapientiæ suæ altitudine et misericor diæ abundantia hanc taliter tulit, ut sibi in fu.

turum hujus executionem reservaret. Non eniun dixit ad Adam: Eo quod comedisti e ligno qười prohibueram tibi ne coinederes, revertere unde existi; sed multis interpositis bujus vitæ morâm indicantibus, addidit: c Quia pulvis es, et in pulverem reverteris;: nec s!atim adimplet sed prænuntiat, permittens et non juste impediens quod erat eventurum. Videtisne, mortem corpo ralem a Deo non esse, sed ex peccato atque et anima quæ percatum fecit, et serpentis opus, qui raude ad peccatum attraxit! Ergo et corporales morbi ex ipso peccato ortum habuerant; idcirco qui primus morbidum corpus habuit, Cain, qui sem per in tremore vixit, in talem devenit ægritudineni. Trepidatio enim quem spasmnum nredlicorum vocant alii, motus est involuntarius in partibus natis ad ” Joan. v, 14. * I Cor. x1, 30. aplanda conjungendaque inter se varia corporis membra; qui si oriatur ex defectur naturalis &unoris, non artí cedit nec, unquam sanationem recipit. Cam ergo Cain postremo fœde rapisset vinculum quo cum proprio fratre jungebatur, mutato amore in odium, cujus principium invidia, fnis autem fra tris cædes, idcirco passio ex consumptione, cujus causa est invidia, alio insanabili morbo augetur, et vulnere, nervorum medullarumque ossium quibus tota consistit compago corporis. Intelligitisne jam quod non solum mors, set morbi et infirmitates corporis a peccato oriuntur? Quod nobis ostendit Dominus in Evangelio. Antequam enim sanaret s quatuor viris oblatum ei paralyticum in Capliar naum, dixit ad eum: • Pili, remittuntur tibi peccala tua, › prius stimulum auferens et causam morbi abjiciens, ut deinde sanationen adjiceret. Ad eum autem qui Hierosolymis jacebat ad probaticam pi scinam ait post ipsius sanationem: Ecce sainis factus es; jam noli peccare, ne deterius tibi aliquid contingat ". Quod cognoscens Paulus scilicet ple rosque norbos ex peccato procedere, cum dixisset inligne accelentem ad mysticam mensam, man ducare et bibere suum judicium, addit:«Ideo inter vos multi infirmi et imbecilles, et dormiunt multi “., Sed omnes mortalis naturæ calamitates ex quibus omnis morħus venity a peccato ortum habuerunt rari sunt qui ad gloriam Dei patiuntur velut ille a nativitate cæcus, quem curavit Dominus. Miseri cordia sacrorum Patrum, dum ex quatuor anni tempestatibus, morbifica cst æestas, et in ea hic præsertim mensis Augusti; materia enim in uo bis ingravescente calore et solis ardore calefacia unum aut. duo ex elementis nostris invenerit, et in totum corpus agit, et cætera reddens inutilia morbos procreat. Misericordia ergo, ut dixi, sancto rum Patrum, hanc tempestatem videns morbidam,

ut leviores nobis redderet morbos jussit adhiberi benedictam aspersionis aquam ut cum fide utentes inde sanctificati superiores remaneamus morbis ex peccato nos invadentibus. Et simul docent nos, gras sante morbo confugiendum esse non ad magos et in cantores, sed ad Deum, ad sanctorum ejus invoca tionem, ad sanctificatas ipsi et per vitam oblatas nobis orationes, preces et supplicationes. Qui enim ad magos et incantores confugiunt, negant esse Deum, conjunguntur dæmonibus suas occidentibus animas, et aliquando insanabiles morbos et inortem ipsam ex eorum commercio reportant. Ochozias cnin Achab filius in infirmitatem delapsus, misit ut scriptum est ad deum Accaron idololatræ enin erant isti, magis et ariolis confidentes: misit ergo Achab regis filius qui interrogarent cos de sua in grauitate; quibus occurrens nuntiis Elias propheta dixit Numquid non est Deus in Israel, ut eatis ad consulendum Baal deum Accaron? Quam ob rem hæc dixit Dominus De lectulo super quem ascendisti, non descendes, sed morte morieris Nonne videtis quod ii qui magos ariulosque ad co gnoscendum rem aliquam vel morbum, negent esse inter nos Deum, et inde mortem reportent, animæ praesertim mortem, et etiam aliquando corporis? Qui autem in necessitatibus vel infirmitatibus ad Deum et sanctos ejus confugit, si ei expediat, a ne cessitatibus corporalibus eruitur et a morbis libe ratur; sanitatem vero animæ remissionemque pecca torum semper reperit; sic loquitur Christi apostom ¡us et frater Jacobus: «Infirmatur quis in vobis? inducat presbyteros Ecclesiæ, et orent super èum ungentes eum oleo in nomine Domini, et oratio fi dei salvabit infirmum, et excitabit euin Dominus, et si in peccatis sit, remittuntur ei ".» Necesse est autem ut cooperemini orationibus propter vos factis, per conversionem, confessionem, eleemosynam et alia pœnitentiæ opera; multum enim valet oratio justi assidua. Fiat ergo ut nos omnes, a malis aui ina et corporis liberati hic in tranquillitate viven tes feliciter præsentis vitæ spatium percurramus, postea statuto tempore participes efficiamur æternæ, beatæ et incorruptibilis omni dolore et ærumina prorsus alienæ vitæ, in ipso Jesu Christo medico et Deo animarum corporumque nostrorum, cui cum Patre et sancto Spiritu gloria in sæcula sæculorum. Amen. 81 ¡Y Reg. 1, 3. Jac. v, 14,

Jac. 1. 2. * Sap. 111, 5. *º Joh, 11, 10. Ejusdem homilia in Evangelium undecima Domini ca secundum Matthæum; in qua el de tentatio nibus. Jacobus frater Domini ait: Omne gaudium exi climate, cum in tentationes varias incideritis 68, Non solum dicit: Gaudete, sed e omne gaudium existimate; › non exhortans nos ad non sentiendum dolorem; hoc enim impossibile est, sed superiores nos exhibere jucundissimum esse Deo obsequiam ostendens. Omne dixit gaudium, id est perfectum, maximum, infinitum, præsertim si variæ sint tenta tiones. Quare? Quis per tolerantiam tentatio num exercemur et magis probati efficimur erga Deum. Et præterea magis cognoscimur in tentatione versati; dixit enim de sanctis sapientia Salomonis «Quoniam Deus tentavit illos, et invenit illos dignos se >> Nonne ergo omnis gaudii eis fuit digna talis tentatio? Hoc idem dicens Deus ad Job oum libera vit a tristitia ex tentatione orta. Putas me tecum aliter egisse quam ut justifceris? Quid dixit ad eum Dominus? Tibi profui innotescens, ostendens fidem tuam in me, in prosperis rebus, in gloria, in fortuna secunda, et apparuisti justus utens his rebus juxta meam voluntatem talia tibi concedentem et quando volui, auferentem et dispergentem a te.Tibi profui ostendens tuam fiduciam in me, in adversis, in opprobrio in fortuna mala, et apparuisti justus dicens: < Si bona suscepimus de nanu Dei, mala quare non suscipiamus? Unde ergo in tentationibus patientia? Ex mani festatione hdel in Deum, ita sunt probatio fidelium tentationes. Ideo cum frater Domini Jacobus nos hortatus esset ad gaudium, cum in tentationes inci derimus, addidit: e Probatio dei vestra palien tiam operatur; patientia autem opus perfectum) habet.» Non, inquit, opere virtutis infirma sint tibi male ferenti ad te missas tentationes, sed cum patientia adsit tibi virtutis consummatio. Quia ho mo per involuntaria non perficitur, sed necessario ad voluntaria ducendus est, quae sunt justitia, sa pientia, in Deum et in proximum charitas, et quæ hanc comitantur, quia his indigemus ad perfectio nem; ideo ad nos scribens divinus addit Apostolus ‹ Patientia autem opus perfectum habeat, ut sitis perfecti et integri, in nullo deficientes, hoc directe ostendens quod si fidem vestram in Deum ostendere velitis perfectam, non sufficere si fortiter externo vobis adversantia sufferatis, sed oportere ut ipsi vobis opera Deo grata imponatis, etsi gravissima sint; operatio simul et passio in bonum cum aliis juncta hominem perfectum secundum Deum fa ciunt. Cur ergo non dixit Apostolus: Gaudete cim bonum operamini sad cum in tentationibus estis?> Quia virtutem operari ex nobis pendet et in nostra. potestate situm est; in tentationės autem incidero

non est penes nos. Cum ergo absque his tentationi-; bus non sit perfectio, nec in Deum filei manife statio, qui ad Gelei perfectionem currit cum in ten tationes inciderit gaudebit quasi inveniens unde að perfectionem perveniat. Perfectis quidem in fide prosaut tentationes al sue perfectionis manifesta tionem. Imperfectis autem mirabilius est ad perfe ctionem viam aperire, quod patet ex explicatis ipsis hodierni Evangelii verbis. Sed a superius ipsa proponamus ad claritatem vestram: e In illo tempore compulit Jesus discipulos ascendere in uaviculans, et trajicere cµm trans fretum, donec dimitteret turbas. Et dimissa turba, ascendit in montemp solus orare s., De quonam tempore diximus? Quando ex quinque panibus et duobus piscibus quinque millia hominum cum mulieribus et liberis cibarit, tan abundanter et copiose ut implerentur duodecim capbini fragmentis quæ supererant, sicut in Ecclesia proxime elapsa Dondinica audi vimus. Πol Sed sciscitabit intra se quis forsitan quam ob rem computerit Jesus discipulos suos ascendere in na viculam. Dicendum porro est ipsum exteriora ordi nasse ad opera quorum faciendorum causa interranı veneral. Si autem non compulisset ego rationem me cum quærerem. Ipse enim seipsum præbere volens per opera omnibus omnis þoni exemplar, ostendit quomodo oportat conversari cum turbis, ad aniına rum scilicet et ad corporum utilitatem, debebat et ostendere quomodo oporteat cum Deo conversari, clevando ad ipsum mentem rebus terrestribus U peram, multum autem ad hoc adjuvat solitudo, desertum et quæ in ipso invenitur tranquillitas. Cam ergo opportunum tunc tempus erat hoc quo que docendi, scilicet bonam esse solitudinem, orationem et secessum, ideo necesse erat ascen dere ad montem ubi soius oraret. Discipuli autem cum ipso ubique esse delectabantur, et agre ab Illo separabantur, Quomodo ergo potuisset in mon tem ascendere solus, nisi compulisset eos ascendere in naviculam et precedere eum trans mare? Aliud quoque in hoc nobis monstratur. Sicut enim hic post quam sanavit et docuit cibavitque copiose turham, eam dimisit et ascendens in montem compulit dis cipulos auos sese committere mari et fluctibus, ita postea, postquam nostram naturam per suam In carnationem sanavit, docuit, et suo proprio corpore cibavit, derelinquens nos corporaliter et in colum ascendens, misit discipulos suos in mundum uni versum, id est in amarum et periculis refertum gentium mare, quasi in navi eum Evangelio et quæ justa ipsum est Ecclesia, tentationibus traditi suut. Non modo inisit, sed compulit ire. Si quis no verit quod narrat Joannes dilectus Christi theolo gus, quare fuerit permissa Stephani tribulatio et of Matth. xtr,

quæ can secuta est persecutio, bic quid dicam Ex ་་ Psal. Lxxxvil', 10. Psal. Lian, 20. intelligit; non enim volebant apostoli exire lliero solymis, sed persecutione pulsi dispersi sunt per mundula et sic missionem suam impleverunt. Non compulsi sunt omnino mare mundi navigare, ubi omuis tribulatio et periculi genus, sed præce dere în mare, et vincere et transire pericula. Sed non potuerunt sine Jesu; «Navicula enim, aitevan gelisia, in medio mari jactabatur fucuibus: erat enim ventus adversus. Non magis contrarius erat tunc eis sine anima ventus, quam postea Domitia nus, Trajanus et Nero, sed potius hi et similes, sunt Ductus tumentes et terribiles adversus Ecclesiam excitati. Qui autem hos movel el excitat ventus contrarius, spiritus est nequitiæ in omnibus Christi Ecclesie adversarius diabolus. Quarta autem, ait, vigilia noctis venit ad eos Jesus ambulans super mare, id est post nonam noctis horam. In quatuor eniun partes solent qui vigilant noctis dividere spa tia, secundum successionen, ut eum decima lora si mul incipiat quarta vigilia. Ideo autem eos adeo uudis exponit, ut eos ad patientiam exerceat cl tolerandis laboribus assuescat. Sed postea apparens eis phan tasma videtur esse, tantoque timore corripiuntur ut clament, ad eum tamen, qui eos salvaturus ac cedebat. Hoc idem factum est in populo antiquo. Cum enim jamijam mare contra omnem spem sesa divisurum esset aperturumque eis viam salutarem, in extremis se videbant, ob ingruentes a tergo ho stes, ineluctabilibusque circumdati malis. Et nunc in ejus præsentia præcedebat sanationem dæmonia çorum ingens tumultus liberatorum; sic enim benefi cia non modo grata sunt, sed et vivunt in memoria eorum qui receperunt. Apparet eis qui in hoc mari invocant omnium Deum, ostendens se esse super omnia Deum qui manum auxiliatricem invo cantibus se porrigit. Ambulat autem super marg furens, ostendens super se esse illum qui se cundum prophetiam super mare velut super aridam ambulat, ad quem in spiritu prophetico dicit Da vil: e lu mari viæ tuæ, et semita tum in aquis nial Us by ‚» Et: ‹ Tu dominaris potestati maris, molum autein Auctuum ejus tu initigas “, › Quod postea fecit; cum enim eos vidit trementes eo quod eura non agnoscerent, cum ipse esset, statim locutus est eis, agnitus ab ipsis voce sua et dicens: ‹ Ego sum, nolite tinere. Ego sum qui semper sum Deus, et ultimo loco; homo factus propter vms, visus et anditus fui, et omnia possum; ideo et cum corpore super fluctus ambulo, quod et aliis communicaru possum; Petro enim ipsi dicenti: • Domine, si tu es, jube me ad te venire super aquas; › jussit, et factum est. Sed de hoc quod proxime sequitur dis seramus quod explicantes dicebamus apostolos missos fuisse super mundi geulium mare, asceb In

dente Domino quasi super montem insuper in ex-.» celsa cœlorum, ibique semper orationes offert pro nobis, et factus pro nobis pontifex intra velum in gressus est, ut repropitiaret delicta populi, ut dicit Apostolus ". Discipuli igitur præmissi trajicere mare, id e-t vinceré et conculcare oppugnantes, non omnino vi cerunt: validus enim adhuc adversarius est et gen tes adversus Ecclesiam Christi bacchantur. Quarta autem noetis vigilia hoc est post legem nature, post legem scriptam, post priorem Christi adven tumn et datam per eam legem gratia, veniet tandem pesterioris Christi adventus tempus, recte noctis quarte vigiliae comparatum, in quo veniet Dominus, conculcans, humilians, in obsequium redigens om nem principatum, potestatem et virtutem. Debet enim publice bumiliare, conculcare, omnes fluctus adversus Ecclesiam suam excitatos. Meministis cnim, fratres, quod per fluctus excitatos et con motos ab adversario spiritu principes hujus miun di significat; et ut cætera quæ hic includun tur partim explicare omittam, ascendentibus illis in naviculam Jesu scilicet et Petro qui cum ipso slabat extra naviculam, cessavit ventus, et transfre lantes venerunt in terram. Dominus enim et omnes qui ex nobis sancti cum eo sunt quos præfiguravit Petrus; nobiscum erunt in secundo Christi adven tu, humiliabunt adversarium spiritum nosque maro hujus mundi agitatum transfretantes in beatam vi tam, ubi non amplius nec luctus nec dolor nec ge initus, introilimus. Qui autem in navicula erant, ait evangelista, venerunt et adoraverunt eum, di centes: Vere Filius Dei es, et tunc etiam: cin 1:omine Jesu omne genu flectatur cœlestium, terre strium et infernorum, et omnis lingua confitentur quia Dominus Jesus Christus in gloria est Dei Pa tris ",. Sed comparatione relicta, initii sermonis reminiscamur. Hoc autem initium orationis erat, scilicet: non modo prosunt perfectis in fide ten Cationes, ut Job, Petro, Paulo et similibus, sed pei feciunt etiam imperfectos. Illic enim, non medlo Petrus et qui cum ipso erant discipuli, qui et ipsi adhuc imperfecti erant, sed omnes qui in navicula erant, in hac tentatione tantum profe cerunt in fide, ut venientes adoraverint Jesum eique dixerint: «Vere Filius Dei es.» Recte igitur apo stolus quem initio citavimus dicit: Beatus homo qui suffert tentationem, quoniam eum probatus ſue 'vi', accipiet coronam vitæ". › * Hebr. 11, 17. "Philipp. 11, 40.11. Jac. 1, 12.

In praesenti, sed quæ nocet in æternum. Dominus enim noster Jesus Christus cujus gratia ipsius mi nistri sumus, pontifex est futurorum bonorum, non vero prasentium, et per proprium sanguinem introi- 183 vit in sancta aterna, non temporali redemptione inventa. Ilanc et uos oplamus et quærimus æternam ređemptionem, crédite mihi, non a corporalibus sed a spiritualibus tentationibus; nam arına 'militiæ nostræ, juxta Apostolum, non carnalia sunt, sed potentia Dei ad destructionem munitionum, non sen sibilium, sed a spirituali hoste adversus nos exstru clarum. Vos autem mihi videmini nec intelligere nec quaerere hanc spiritualium tentationum libera tionem; de bis enim maxime doletis tentationibus s'e quibus gaudere oporteret ut operantibus, si vo lueritis, redemptionen æteruam, et a me quæritis corporalium tentationum liberationem, qua spreta ad vos veni ad vobis compatiendum paratus. Si tamen magis de peccatis nostris dolemus quam de accidentibus nobis calamitatibus, non modo erit ealus animæ ot æterna redemptio, sed et tempora lium tentationum liberatio. Unde enim, doloribus, gemitibus, bellisſet -całamitatibus plena nobis vita facta est? Nonng ex eo quod injecerimus nos per transgressiouem mandati, in vetitam tentationem, peccatum dico? Si autem nos diligenter mundave rimus ab omni peccato per pœnitentiam, ibi immo deratarum expertes erimus tentationum, et in temporę opportuno vitam dolore et pœna vacuaja ingrediemur. Convertite ergo vosmetipsos ad hane salutarem exhortationem: non doleamus nec af ligamur de corporalibus calamitatibus et punis, sed de spiritualibus, quæ sunt vere tentationes et vere dolore dignæ, ut ad Deum dicamus, sicut ipse pos docuit e. Nee nos inducas.in tentationem, ve titam et omnino malam, sed libera nos a malo quia tibi est regnum, potestas et gloria în sæcuła seculorum. Amnen. De virtutibus et eis oppositis passionibus. Εt quod mundus, cujus princeps diabolus est, non sit crea tura Dei, sed ii qui spretis creaturis ipsi serviunt, Aicla in supplicatione publica. Sicut quod quisque super cultam terram semi naverit, hoc et metet, si ipsi fructiferas arbores commiserit, vel triticum, vel hordoum, aut aliud 4wuid utile, hac nutriel terra, augebit, et ad perfe Rionem adducet, si vero relicta fuerit absque cul ura et semine, plantas quidem profert sed inutiles, et præsertim spinas et tribulos maledictionis no sir; et si arborer portaverit, sterilis est et inuti lis, et ut plurimum spinis horrida, ita quales quis que in asinia sua dispositiones iuseruerit talibus peit, wetur. Si quis vuilibus colloquiis etatur, au liat

et aliente consideret spiritualendourinam et actim pleat quæ continet, virtutes colit et Deo, houríñibus et sibimetipsi bonus efficitur. Si autem colloquia ejus non sint bona; si spiritualem doctrinam non audiat, et quidem illam quam audivit inter vanita tes reputet, agrestis efficitur et dumoris-nutritque passiones malas quæ ei interius proferunt spinas et stimulos mortis animæ et corporis, quæ sunt peccata. Cum serpens princeps:nali, vuluerasset, ut omnes nestis, hominem per peccatum, eum mortalem fecit, et ejiciens eum a loco volupatis in hunc corruptibilem et punis refertum mandum posuit, et nunc nisi per penitemtiam quisque vul nerum suorum sanationem acquirat, pœnæ æternæ et gelemma igni depuisbitur. Sicut in silvis asperis et in rubis latent feræ et reptilia terræ, ha prin ceps mali draco isto magna et immanis bo-tia juxta Job sub omnibus voluptatis arboribus habitat, post ipsum autem, ait, eurrit perditio. Cujus perdi tionis vos omnes esse expertes cupiens, et nihil omitteus, insto pro vobis, fratres, in verbo et in 106, doctrina spirituali, quotidie quiden iis quæ præ sentes sunt, et in ecclesia omnibus prout cóncedit tempus; ipsa enim tucos malos resecat, peccato rum altas extrabit radices, stimulos malitiæ bebe tat, de dracone mali principe triumphat, viam re clam aperit, et cognitionem tribuit salutarom. Cum igitur Christi Ecclesia ea præsertim que hanc magnam urbem comprehendit, non rudes tau tum, sed et sapientes habeat tam ex natura quam ex meditatione doctrinæ, sive a nobis sive aliundo eam acceperint, idco non valde nec nimis rudem facimus orationem, cum magis velimus mentes eri Rere humiliores, quam propter eas sublimiores de primere. Qui autem attendit et studiose audit do ctrinam, etsi rudis sit, non eunino dicta non intel liget, et quod potuerit comprehendere et retinere atque ad opus adducere, etiamsi admodum sit love, fugabit omnem malitiam ab ejus aninis, augebit etiam atque implebit et salvabit cor a quo receptum fuerit. Nam ut Scriptura utar Deo inspirante exa rata, comparatur illi lapidi, quem dixit Daniel, qui abscissus est a monte valde parvus, et percussa horum transeuntium statua, eain comminuit et suls vit, ipse vero adauctus implevit universam ter ram ". Nunc autem in primis est necessarium mentem dictis intendere, quod non rudibus tantum dico, sed et sapientibus; nam licet verbis homilia simplicibus conveniat, sensum tainen non humilem habet, neque levem utilitatem. Nam pravas passio, nes ostendam vobis atque virtutes, et ipsa earum revelata radice, non eamdem hanc esse sed diver sam monstrabo, ut aliam quidem amputetis, aliam * Job xɩ, i scqq.? Dan, 1, 35.

vero foveatis. Porro amor Dei radix est et prin cipiuṁ omnis virtutis; amor autem mundi aurtor est omnis mali. Ideo sibi invicem hi duo amores alversantur, alius ab alio destruitur, sicut clamat Domini frater dicens: < Amicitia hujus mundi inimica est Dei; quicumque voluerit amicus esse sæculi bujas, inimicus Dei constituitur”**.› Et Joan nes Christo dilectus: ‹ Si quis diligit mundum, non est charitas Patris in eo: quoniam omne quod in mundo est, concupiscentia carnis est, et concu piscentia oculorum et superbia vitæ; quæ non est ex fatre '.» Curemus, fratres, ne malas concupi scentias diligentes, et superbiam ad alios invicem habentes, excidanus ab amore Patris cœlestis. Nam In his duabus comprehendit omnem passionem nos a Deo separantem. Sed duplicis hujus contrarii amoris seu duplicis hujus radicis, amorem dico ad, Deum, et amorem ad mundum, radix et principiuın et causa duplex est etiam alius amor qui inter se odio Inexpiabili pugnant. Nam amoris mundi auctor est amor corporis nostri, mundin enim propter corpus et ea quæ illi favent, diligi mus Amoris autem Dei causa est amor spiritus sent animæ nostræ; quisque enim Deum dilí git propter animam suam et propter quietem. ac lunam haereditatem in futuro sæculo accipiendam. Quod autem sibi invicem adversantur, magnus Pan Its testatur dicens e Caro adversus carnem Sed quomodo ex amore propriæ uniuscujus que animæ amor Dei nascitur? Minax impendet gebenna ignis inexstinguibilis, et regnum Dei æternum promittitur: æternum quidem regnum facientibus divina quæ audiverint mandata, ignis autem gehenna iis qui per opera fidem in Evange lium Christi non exhibent. Igitur vere credentes et suas diligentes animas, optantesque cas in vitam æternam servare, has minas hasque promissiones audientes, desiderium statim in semetipsis et timo rem concipiunt. Timorem quidem perennium dolo rum in gehenna, quam minatus est Dominus, tole randorum: desiderium vero regni, quod promnisit Deus el gandii in eo in æternum duraturi. Igitur qui cupiunt intemeratum illud et divinum obtinere gaudium, et qui illud ignis tormentum timent, sol runtur quidem a cupidis et noxiis atque terrenis affectibus, student auten at Deo conglutinentur per assiduam orationem, utpote soli virtutem et pole statem babenti a supplicio gehennæ liberandi et sternam quae superat omnem nientem largiendi lartitiam; et sic charitate:n apud Deum consequuntur, et per eam magis adbuc et intimius Deo conjuncti, omnem insuper virtutem acquirant: omnis enim forma virtutis, Deo operante, nobis inditur. Si vero Deus non operetur in nobis, peccatum est omne **· Jacab. ¡v, 4. ↑ 1 Joan. 1, 15. * Galat. v, 17,

quod a mobis efficitur. luco Donitus dixit in * Joan. xv, 5. * II Cor. 11, 15. Evangelio: • Sine me nil potestis facere'. › Quod non ignorantes qui vere virtutem colunt de nullo superbiunt virtutis actu, sed cum humi. litate Deum glorificant virtutum fontein quo luce benifica implentur. Nam quemadmodum aer solis lumine repletus, non suam, sed solis gloriam et radiationem nobis manifestat, ita qui per executiv mein mandatorum Dei, huic juncti sunt, bonus sunt odor Christi secundum Paulum *, et odorem Chri sti habent, et virtutes imitantur illius qui e lene bris eos in admirabile lumen suum evocavit. Ita ergo per spiritalem doctrinam futurorum co gnitio nobis supervenit, et per verum cujuslibet amo rem erga animain suam, illorum metus et deside rium nobis credentibus supervenit, et per ista assidua et attenta ad Deum oratio et obsecratio, et per continuam orationem erga eumdem amor et con junctio, et per istam conjunctionem omnis genera tur virtus quæ humilitatem cognitioni ejus qui in nobis virtutes procreat adjicit. Sed quomodo pr amorem corporis gignitur mundi dilectio, et per is tam dilectionem nascuntur passiones malæ,`et pec catorum multitudo? Quemadmodum anima per se ad futuram voluptatem tendit, ita corpus ad præ sentem et pereffluentem; porro talis voluptas est sensibilis et per sensus nostros percipitur, necnon ex sensibilibus provenit quæ mundum constituunt; propterea qui corpus suum amat, amat et mundum. Verum ex isto corporis amore mundanas voluptates inmoderate desiderantes et persequentes atque sectantes multiformem nobis imponimus passionum turpitudinem. Nam cum mundana voluptas sensi bus percipiatur, nostri autem sensus multi sint varii, proinde et variæ sunt circa eos voluptates, et multæ quæ circa voluptates versantur passiones; aliæ enim circa visum, aliæ circa auditum, aliæ circa odoratum, et aliæ circa tactum, et rursus aliæ circa gustum. Porro pravarum circa gustum passionum causa non cibus est, sed éjus immoderatio seu hel luatio. Iste autem suut ventris ingluvies, voracitas, perpotatio et ebrielas. Venter vero nimia ex gustu recipiens, ut ea coquat ad exteriora iulemperanter exspuit, et exinde tactu copiosamı evomit malitiæ materiam, sicut fons spurcitiis plenus immundas eructat aquus, quæ sunt libidinosæ passiones, for nicatio, adulterium, vita dissolutior, mores fagi tiosi, et omuis carnis immunditia. Quæ cum audi tum, visum et odoratum in servitutem redigunt, ad amandum inducum turpitudines, verba turpia, oli sceuiora carmina, choreas satanicas, unguenta ad turpitudines agentia, multiformium spectacula vo slium et fasciarum, quæ exterius quidem libidines adornant, iuterius vero oblegunt, defurmis iustar larva, passiones infamia, et vere ussimulantur des

pulchris dealbalis quæ exterius quidem speciosa vi dentur, interius vero plena sunt fœciore et omni im:ainlitia, illa vero malitia servientia, tam intem rius quam exterius, tam prope quam procul hor rore sunt referta; et ita non tantum egreditur sed etiam ingreditur per fores nobis innatas peccatum mortiferum: «Nam quæ procedunt «le ore, de corde exeunt, et ea, inquit, coinquinant hominem *.» Et Qui viderit mulierem ad concupiscendam eam, jam nicchatus est eam in corde suo 4. Talis autem anima corporis amica quodcunque sensibus suave est omni modo sectata, et undequa que voluptati sive lactu, sive gustn, sive aliis sensi bus percipiatur materiam afferens parturit auri argentique amorem; hic vero furta, injustitias, ra pinas et quamlibet avaritiæ speciem. Est et alius. præter illos sine corporali organo sensus interior et universalis, plantasia, qua passiones aliæ alixque voluptates amatoribus mundi nascuntur, inter quas censetur præsumptio, elatio animi etjactantia. Insu per alia etiam mixtæ passiones ex sensu et phantasia constituuntur; quæ sunt respectus ad humana ju dicia, vana gloria et superbia. Voluptas quidem Guam anima a Deo et divinis accipit, pura est, do Joris exspers, nee angore mixta; iste autem mundus voluptati semper dolorem affert, non solum propter multimodas imulationes et vicissitulines, sed quia, parte minima singulis tributa, a reliquis spoliat. Nam cum unus sit mundns, in sexcentos et fere innameros dividitur, quorum singuli eum totum habere et regere desiderant et student. Igitur amator moudi totum concupiscens, etsi propemoitin ha beat totum, etsi majorem quam cæteri omnes partem possideat, nihilominus tristatur ex eo quo aliquo privatur, et alium præ illo humiliorem sua praestantia afigit. contra divina mentis jucundi tale et voluptate sine parte dispertitita, etsi quis cam recipiat totam, alios minime privat, nam quisque pietatem totam sortitur, et proximi reli gione non contristatur, sed magis et multimode au getur. Idcirco mundus iste, sicut dixi, cum vo luptate dolorem adfert, nostram autem corpus volu plitem quidem quarit, dolorem vero repellit; ideo idem munus illi jucundus est simul et noxius. Set qui amore corporis· constringuitur, cum naturam mundi nesciant, et cogitent eum non modo abun clare deliciis, sed etiam vacare doloribus, neque intelligentes quoniam evanesci quod persequen tur, dulentes de dolore mundo natura iusito, in pugna autem nocturia doloris causam ignoran tes, se invicem de incommodis utrinque supervenien bus criminantur. Unde alia serres passionum, quæ uullam aferunt voluptateın miserum genus huma anan agitat: convicis, maledieta, sycophantiæ, ira, Matth. 3, Matth. V,

odium, dissensiones, invidia et omnis concupiscen tia felle referta, per quam bela et cædes per oninem terrain perpetrantur, præsertim in hac generatione nostra, quia refrigescit charitas, peccatum vero ac crescit. Nos autem custodiamus nos in concordia, incumbentes paci ad invicem servandæ, et absti nentes ab omni iracundia, quæ tam animas quair. corpora exitio devovet. Etiam, fratres obsecro nobis iuvícem condonenius, si quis habet querelam adversus proximum; sicut et Christus nobis condo navit; ita ut non in solis Dei templis, sed in domi bus et in foro placidi manentes, unanimiter et uno ore glorificemus Patrem nostrum qui est in cœlis, Enumeravi perniciosas illas passiones sive volu ptatem sive dolorem parturiant; sed est et alia pas sionum series quæ, dum dolorem afferunt, nullam pariunt delectationem, sed velut quoddam ex con trariis commistum producunt, quales sunt ironia et adulatio et dolus et simulatio. Videtis errorem et fallaciam hujus mundi quam sit multiples? quot was malis circumveniat? quot modis nos a Deo arceat? Nan postquam nos sef centis imbuerit vitiis, a pace per eadem nos remo vet. Ideo Dominus ipse dixit: Mundus in maligno posilus est', › et mundi principem vocabat diabo lum ut rectorem tenebrarum hujus sæculi. Absit enim ut censeatis malignum dominari in cœlo et in terra, et quæ infra sunt Dei creaturis imperare, et propterea eum appellari mundi principem. Procul sit tam insana cogitatio! Non enim hic mundus in mali gno positusest.Nam quicœlum palmo ponderat, prout dixit propheta, et qui terrani tribus digitis appendit, solus iste est eorum rector; sed rerum abusis, per ver-a nostrorum ministratio, munlus iniquitatis, concupiscentia mala, superbia, ut dixit dilectus Chri sto Theologus, ista a Patre non sunt. Igitur hic n:undus in maligno positus est propter nostram abu sionem et pravam ministrationem; et iste est mun dus cujus princeps est Satanas et supra enumerata passionum turba, quæ, adjuvante maligno, ex pec catrice nostra nascitur conscientia, quibus illi qui se per penitentiam non purificaverunt sui principem constituunt diabolum. Nos vero qui militia Ch: isti 7 | Joan. v, 19, * Isa. XL, 12. • Joan. 15, 16. nomen dedimus, supernum desideremus mundum; desideremus regnum nobis a Christo promissum; re cedamus a vitiis quæ animam nostram disturbant; ti meamus gehennam quam Dominus voluptati deditis minatus est; fugiamus belluationen, ebrietatem, fornicationem, avaritiam, injustitiam, inanein glo riam, superbiam, odium, iram, inhumanitatem nam propterea, heu! nobis et mundo prinei,em imponimus diabolum. Igitur fugiamus errantem hunc mundum mundique principem, et ostendamus per opera nostra bona nos metipsos opera esse opti marum Dei manuum. Nam ita bene præsentibus

vestram dilectionem oravi, quod holie venerandam Christi in monte transformationem solemniter co limus, deque ejus lumine instituenda nobis oratio est, in quod etiamnum lucis hostibus multum cer tamen est. Age igitur, parum initio et a fronte, quæ leguntur hodie, ponamus evangelicas voces, art mysterii explicationem ac astruendam veritateu. Post dies sex assumit Jesus Petrum et Jacobum et Joannem, et ducit illos in montem excelsum, et transfiguratus est ante eos. Et resplenduit facies ejus sicut sol 1. Hoc primum ex Evangelio perspi ciamus necesse est, undenam Christi apostolus et evangelista Matthæus sex dies enumeret, post quos Dominica transformationis dies advenerit. quo igitur die? Ab eo scilicet, in quo Dominus do cens discipulos suos alebat: ‹ Venturum Filium hominis in gloria Patris sui;» addiditque, dicens Sant quidam de bic stantibus, qui non gustabant mortem, donec videant Filium hominis venientem in regno suo '';» nempe Patris gloriam ac maje stalein, suumque regnum, propriæ lumen Transfor mationis vocans. Hoc quoque Lucas evangelista insinuans mani festiusque exponens, Facti sunt, inquit, post hos sermones, fere dies octo. Et assumpto Jesus Petro et Jacobo et Joanne, ascendit in monteni, ut ora ret. Et facta est, dum oraret, species vultus ejus alia et vestitus ejus albus refulgens At quo ss Matth. 1 seqq. ts Matth..vi. 27. nam modo inter se consentiunt, cum alter quidem octo palam dies intercessisse dicat a pollicitatione ad apparitionis diem, alter vero, post sex dies, babeat? Audite ac intelligite. Octo erant in monte, et sex apparebant. Nimirum hi tres, Petrus et Ja cobus et Joannes, qui cum Jesu ascenderant, vi deruntque ibi versantes cuin Jesu, eique collo quentes, Moysen et Eliam: sed et Pater et Spiritus sanctus invisibili prorsus cum Domino ratione erant: alter quidem voce sua testatum reddens, esse hunc Filium suum charissimum, alter vero in nube lucida pariter effulgens, Filiique secum et cum Patre lucis conjunctionem ac unitatem ostendens. Horum enim opulen■a conjunctio est uuaque spleniloris prosultatio. Sic igitur sunt octo. Quemadmodum igitur nihil bic dissonal senarius ab octonario, sic neque evangelistarum ulla dis cordia est, quod alter dixerit, ‹ post dies sex; › Lucas vero: ‹ Facti sunt post hos sermones fere. dies octo; › sed utrisque velut spectandamı nobis, eorum quæ secretius simul, et quæ palam in monte consociata essent, speciem dederc. Sic enim quis ad litteram quoque rite considerans, inter se con cordes divinos præcones adverterit. Octo namque dies dixit beatus Lucas, non ab eo dissidens, qui < post sex dies, dixerat; sed velut complexus, tum eam diem, qua sermones habiti essent, tum 13 Luc. 15,

qua Don inus transformatus est; uti et Matthaus dat intelligere, si quis soleiter animum attendat. Quamobrem etiam is præpositionem quae diem sequentem significat, posuit; Lucas vero di n isit. Non enim dicit, post dies octo, velut iii, post dies sex, › sed, «Facti sunt fere octo dies. Sic nihil sensu dissentanea evangelistis conscripta narrátio est. Quin et magnum aliquid atque mysticumi, eo quod dissentire videntur, altrinsecus nobis insi ifuant. Ac, quæso, dicendis animum adhibete, quoţ quot ad summa semper altaque contemplationum L nditis. Quid causa est, cur alter quidem, ' post sex dies.», dixerit, alter vero ortonarii facta men. tione etiam septenarium superaverit? Idcirco ni mirum, quod spectaculum lucis Dominieæ trans formationis sacrainentum octavæ est (futuri scificet sculi), post mundi sex diebus conditi requiem, sensumque superatum, sex in nobis modis effica cem, elucens. Quinque enim præditi sensibus sur n:us, quibus si adulatur, qui in sensu est, prolatitius sermo, senariam nobis sensuum operationem vim que efficit. Nedum vero sensum superat, verum etiam sermonem oninem excedit, quod regnum Dei dignis promissum est. Quamobrem post pul éhram horum, senis partibus exercitoruin, ces a tionem (cujus cessationis dignitate septima magni fice poilet) per oclavam virtute ac facultate præ statis operationis. regnum Dei elucet. Atque hanc – Spiritus virtutem, qua Dei regnum, hiș qui digni exsistant, conspicitur, ut auctor est divus Lucas, oštendens Domínus discipulis antea dixerat Sunt quidam de hic stantibus, qui non gustabunt mortem, donec videant regnum Dei veniens in virtute. Idcirco nimirum, quod videntibus, ri dendi quæ inaspectabilia sunt, virtutem præbeat, prarpurgata eis lethifera animoque exitiosa Ince, qua peccatum est. Efus vero guste mali in ra tione ac pravitatis initium est; qua præpurgati non gustant animi mortem, mente quoque ac animo (ut ego existimo impolluti servali, virtute future apparitionis. Sint quidam de hic stantibus; qui non gusta bunt mortem, donec vileant regnum Dei venies in virtute. › Obique est hujusce rerum universitatis Rex, acubique est ejus regnum. Quare quod dicitur venturum regnum Dei, non aliunde advenire signi ficat, sed ipsuin manifestari virtute divini Spiritus. Mulcirco aiebat: c Veniens in virtute;» quæ virtus non quovis modo quíbusvis accedit, sed his qui štant cum Dómino, hoc est, qui firmi sunt in ejus fide, Petroque et Jacobo et Joanní affines sunt; quos videlicet Verbum prius ad montem excelsum (supra humanam scilicet objectionem) subduxerit. Nam ea quoque ratio est: «Cur Dens in monte informnetur ac appareat (juxta eum qui dicis) partim ipse abs specula sua descendens; partim vero a terrena nos humilitate attollens, ot

illi tutum est, qui ipse capi non potest ac incom prehensibilis est. › Ejuscemodi autem informatio nihil intelligentia deterior est, sed longe præstan tior ac sublimior, ut quæ divini Spiritus virtule fiat, ejusque impressio exsistat. Non itaque accedit ac decedit, aut circumscribitur, vel sub sensus facultatem cadit lumen Dominica transformatiu. vel leviter capiatur a natura creata, et quantum nis; tametsi oculis corporeis visum est, atque id ad nodicum tempus, et in montis exiguo vertice; sed juala eum qui ait:: carne ad spiritum tune translati Domini discipuli sunt, sensuum immuta tione, qutans in illis Spiritus fecit.» Inquo eum modum viderunt, cujus illis et quantum commer clum indu'sit, inexplicabilis illius luninis, divini Spiritus virtus. Quod non intelligentes, qui nunc in illud bl:s phemant, sentiendi creataque virtute, apostolorum præcipuos arbitrati sunt vidisse lunen Dominica transformationis; eamque ob rem in creatorum sortem detrahere conantur nedum lumen, illud (Dei scilicet majestatem et regnum), verum etian divini Spiritus virtutem, qua divina manifestat his qui digni sunt. Non enim audiverant aut Paulo non crediderant di enti, ‹ Oculus non vidit, auris non audivit, in nullius hominis cor descendit quod Deus diligentibus ipsum præparavit; nobis autem per Spiritum suum revelavit. Spiritus enim Dei abyssos scrutatur. Die aulem octava, sicut dictum est, Dominus Petrum assumpsit et Jacolum et Joannem et, preces facturus, montem conscenclit. Quoties enim precari volebat omnes, imo apo stolos ipsos a se removit, ut quando quinque millibus virorum, mulierum ac infantium quinque paues ac duo piscus dando famem cxemit. Sta tim enim omnibus dimissis, discipulos suos naviu conscendere jussit, dum ipse in montem perrexit oraturus. Sæpe etiam paucos eosque præstantissi mos elegit. Nam passionis suæ tempore appropin quante, cæteris discipulis dixit, Manete hoc in loco,donec preces fecero; assumpsit autem Petrum, Jacobum et Joannem. Hos igitur soles cum as sumpsisset, in altum montem secessit, «et trauss furmatus est ante eos, o hoc est, ipsis cernentibus, illis coram. Quid est, Transformatus est, > ait aureo ore Theologus? «Tantisper aperuit modicum aliquid deitatis, uti placuit, ac discipulis Deum inhabitantem ostendit. Facta enim est dum oraret, ut ait Lucas, species ejus alia; splendens ut sol, › ut Mattheus scribit. Ut sol autem dixit, non ut aliquis lumen illud ejusmodi æstimet, quod sensu capiatur (apage unentis cæcitatem eorum qui illis quæ sensu percipiuntur nihil sublin:ius cogitare possunt), sed ut intelligamus, quod sol est, his quæ sensu vivunt sensuque conspiciunt, id Chri stum ut Deum esse, his qui spiritu vivunt et spi ritu viđent; nec opus esse alio lumine in Dei vi sione bis qui divinis dotibus prediti sunt lta Massaliani Deum ipsum humana quasi in lustria a se jactant videri.

Aternis cuim ipse Deus lumen est, et non aliud. Quid enim alio opus lumine his qui maximo illo lumine freti sunt? Dum autem oraret, sic effulsit, arcanumque illud lumen arcana ratione primis apostolorum (eum el summi prophetarum ades sent) manifestavit; ut ostenderet orationem pa rentem esse beati illius spectaculi, noveriniusque virtutis cum Deo necessitudine ac mentis cum illo unione splendorem hunc parari ac apparere: qui cunctis præbeatur ac videatur, qui bonorum ope rum diligentia, sinceraque oratione continue in Deum intendant. • Vera enim pulchritudo, inquit, summeque amabilis, solo mundo videri animo po test;» qua: videlicet circa divinam beatamque naturam est. Cujus fulgoribus atque gratiis qui intendit aciem, ejus velut floridum quoddam jular (eo iinbuta ejus pupilla) percipit. Quamolirein eliam Moyses cum Deo fabulando ", vultu clarifi catus est. Videtis Moysem quoque, cum ascen lis set in montem transformatum esse, atque ita Do mini gloriam vidisse? Verum passus ille est transformationem, non est operatus, juxta eum qui a‹t: «In hoc me modo fert temperatus veri tutis fulgor radiusque, ut Dei splendorem tum vi deam, tum patiar.» Enimvero Dominus noster Jesus Christus illum a se splendorem habebat. Unde nec ipse opus oratione habebat, quo divina luce corpus splendesceret; sel usten debat unde sanctis Dei splendor accederet, ac qua illis rat one videntus esset. Nam et Justi fulge bunt sient sol in regno Patris eoruin 15; › sicque toti divina lux effecti, tanquam divinæ lucis ger mina, Christum videbunt, qui divina atque arcana ratione lucis fulgoribus præfulsit; cujus ex deitato claritas natura procedeus, corporis quoque com munis in Thabor monstrabatur, ob unitatem ac singularitatem persouæ. Sic nimirum et vultus vjus, ejuscemodi lucis munere, tanquam sol splen duit. Qui autem inter nos Græcanica eruditione ac sæculari profanaque sapientia gloriantur, nec viris spiritualibus in Spiritus doctrinis morem gerere omnipo, sed et rebellare, in animum indu cunt, duin lumen audiunt Dominicæ in monte trausformationis, quod apostoli oculis viderunt, ad lumen statim sensile ac creatum devehuntur, in illudque detrabunt, immateriatum illud inocci duumque ac æternum lumen, quodque nedum sensum, sed et mentis vim omuem excedit; ho mines scilicet in terra versantes, ac qui supra terreua nihil cogitare possint. Tametŝi is ¡pse; qui eo fulsit lumine, increatum ante ostendit, quod Dei regnum appellarit. Non eniın Dei regnum ser vun est el creatum. Solum enim universorum nullius imperio mancipabile atque invictum est, omneque tempus excedens ac ævum: Neque fas, inquit, est, Dei regnumn ullis creptum sæculis esse aut temporibus, aut ab eis attingi.» Hoc nos illorum credimus hyreditatem esse, qui salute donantur. ** Exod. xxx.y, 29. 1o Matth. 1111, 43

cebat enim velut per tenues membranulas vitreas oculos cordis mundos haberent. 18 | Cor. xv, 28. «Apoc. 1, 2 Quandoquidem vero etiam Dominus transforma tus splenduit, illamque claritatem (seu majestatem) et splendorem et lumen ostendit, rursusque ven turus est, gualis in monte discipulis apparuit, ergone lumen aliquod assumpsit et in alernum habiturus est, quod prius non haberet? Apage blasphemiam. Nam qui hoc dicit, tres in Christo naturas opinabitur, tum scilicet divinamı alque humanam, Lum et lucis illius. Non igitur alian, sed quam occulte habebat, claritatem hanc ma nifestavit. Habebat autem sub carne latentem splendorem divinæ naturæ. Ergo divinitatis est lamen illud, et increatum est. Quandoqui.len etiam ex theologorum doctrina Christus transfor matus est, nou assumendo quod non erat, nee quod in illud immutatus sit, sed manifestando suis discipulis id quod erat, nempe illorum ape riens oculos, et ex cæcis reddens videntes. Vides, ad illam lucem quod attinet, crcos esse acu!os, qui ex natura rationibus vident? Ergo ne illul quidem lumen sensile est, neque videntes oculis sentiendi vi quoquo modo præditis videbant, sed qui virtute divini Spiritus essent immulati. Immu tati itaque sunt, inque eum modum immutationem viderunt, nou quam tunc recens, sed quam ab ipsa assumptione nostra nacta conspersio sit, quæ Dei Verbi unione deitate imbuta sit. Hinc quoque quæ in virginitate inaudita ratione concepit peperitque, ex se natum Deum in carne agnovit; Symeon qua que qui eum tanquam infautem in manus susce perit anusque Anna quæ et ipsa occurrerit. Elu divina virtus, illis affulgens ac irradians, qui. Quid vero etiam causa est, cur e reliquorum choro principes assumit, ac subducit, eosque seor sum solos? Nimirum ut quidpiam magnum insi« nuet atque mysticum, Quonam igitur modo magnum ac mysticum sensilis lucis conspectus, cujus ipsi quoque electi, priusquam subducerentur, copiam habebant, ac cum illis qui relicti fuerunt? Quid vero etiam illi opus Spiritus virtute, ac quæ per ean erat, accessionis, seu oculorum immutationis, ad lumen illud intuendum, siquidem ejusmodi erat quod sensu perciperetur atque creatum exsistebat? Quomodo autem majestas et regnum Patris ac Spi ritus lumen quod sensu percipitur? Quo postreino modo in ejusmodi majestate et regno in futuro sæ culo veniet Christus, quando nec aere, nec lucc, nec loco opus erit, seu aliorum ejus generis, sed¸ teste Apostolo", Deus erit nobis pro omnibus? Siu autem pro omnibus, omnino etiam pro lumi ne. Unde rursus probatur, illud quoque lumen es se deitatis. Nam et evangelistarum Joannes divina doctissimus per revelationem ostendit, futuram ac manentem illam civitatem, ‹ non habituramı opus sole aut luna, ut in ea luceant: claritas enim Del illuminabit eam; et lucerna ejus est Agnus ".» Nine 17. › Năm

rio divine transformatus sit? qui ut lucer dem corpus habeat: Incis autem loco, quæ , his qui una ascenderant, discipulis cla itatis effulsit. Quin et de civitatis illius in idem: Non egebunt lumine lucernæ et lu lis, quoniam Dominus Deus illuminabit super & nox ultra non erit "., Quodnam igitur ,penes quod non est immutatio aut vicissitu obumbratio "? Quodnam illud lumen inverti inocciduumque? Nonne deitatis lumen? Sed oyses atque Elias (ac præcipue Moyses, qui na esset, non in corpore ageret), quonam modo sunt ac clarificati per lumen sensibile? Nam quoque ‹ visi tunc in majestate, dicebant excesm, quem completurus erat in Jerusalem". Quomodo vero etiam agnoverunt apostoli, quos nun” jam ante viderant, nisi ejus luminis occulta detegendi vi? Enimvero ne vestrum animum diutius traha nus, reliquas evangelicas voces in sacratissimi di rinique sacrificii tempus reservemus: credentes ve ro, uti ab eis didicimus, qui a Christo illuminati fuere, quippe qui soli certo sciant. Secreta enim unea mihi meisque, ait Deus per prophetam 41-5. Recte igitur, ut docti sumus, credentes, ac Christi trans formationis mysterium intelligentes, procedamus ad ėjus luminis illustrationem; pulchritudinisque cla ritatis quæ nihil deteritur amore accensi, mentis oculum a terrenis cogitationibus enundemnus; quid quidl placet aut pulchrum est, contemnentes, quod wihil stabile est: quod licet dulce videatur, æterni tamen cruciatus pararium est, ac licet corporis venùstati conducat, fœdam nihilominus animæ in ducit peccati tunicam: illam scilicet,ob quam liga tis manibus ac pedibus in ignem illum tenebrasque osteriores ejicitur, qui incorruptæ conjunctionis infumento caret: quibus liberemur omnes illustra tioné et agnitione immateriati æternique luminis Dominicæ transformationis, in ejus gloriaur, æter nique ipsius Patris ac vivifici Spiritus, quorum unus idemque splendor et divinitas et claritas et regnum et virtus, nunc el semper et iq sæcula sæ culorum. Amen. In eandem venerandam Domini transformationem in qua probatur, quanquam increatum est illius dirinissimum lumen, haud tamen Dei essentiam es se. Isaias propheta de Evangelio vaticinatus est Sermonem breviatum dabit Dominus super ter ram”,ɔ Est autem concisus sermo ac breviatus, qui paucis verbis multum sensus complectitur. Igitur denuo consideremos, quæ ante nunc consideravi mus, evangelicorum verborum, ac quae sunt reli qua addamus, sensuque intemereto qui repositus est adhuc saturemur, ac toti divinum afflatum bau risnius. XXII, 5. 18 Jac. 1, 17. 20 Luc. 18, 34. 23.12 isa.` xxır, 16. ss Matth.

In Ho tempore asstimit Jesus Petrum et Jaco Dum et Joannem, et ducit illos in moniens excel sum seorsum, et transfiguratus est ante eos resplenduit facies ejus sicut sol w;,. Ecce nume tempus acceptabile: ecce nunc dies salutis ",, Tra tres; dies divina, novaque ac sempiterna; uon in tervallis dimensa, quæ non augeatur ac minuatur quam nox non interrumpat. Etenu Solis justitia dies est", apud quem non est transmutatio no vtcissitudinis obumibratio s. 1s, ex qua die, pro pensa Patris voluntate sanctique Spiritus coopera tione, super nos clementissima bonitate lucens, nos a tenebris in admirabile lumen suum eduxit", tempus omne producit super caput lucens, qui sit Sol occasum nesciens. Cumque Sol justitia sit ac veritatis, non sustinet luccre, et ut exacte illis co gnoscatur, qui mendacium colunt, et injustitiam in excelso loquuntur, sive qui opera jactant; sed se illis conspicuum facit qui operantur justitiam et veritatem amant, seque illis credit ac illos fulgo ribus recreat. Atque id est quod Scriptura loqui tur: c Lux orta est justo, et quæ illi socia est, lætitia". Idcirco etiam Psalmodus vates ad De um canit:. Thabor et Hermon in nomine tuo ex suftabunt ";» nempe que postea in monte facra est, ex divina illa illustrations, liis qui overunt fætitiam jam prope delineans. Isaias autem Sol ve omnem colligaturam iniquitatis; dissolve col Ngalones violentorum contractuum: omnem syn grapham injustam discinde s. Quid inde 7 Erum pet matutinum fumen tuum; et sanitates tuæ citn Orientur; et anteibit coram te justitia tua, et gloria Domini conteget te *.» Et rursus:‹ Si abstuleris a te colligationem, et desieris extendere digitum et verbum murmurationis, et dederis esurienti paneın ex anima tua, et animam humiliatam re pleveris, tunc orietur in tenebris lumen tuum sicót mieriiies s. Nam et alioqui soles quoque ipsos fa-. cii, quibus sol iste manifeste illuxerit: «Fulgebunt enim et justi sicut sol in regno Patris eorum Abjiciamus igitur, fratres, opera tenebra rum, et operemur opera lucis ";» ut non sQ lumn, velut in tali die, honeste ambalemus, sed ut etiam filii dici eficiamur ". Εt venit, et ascen damus in montem, ubi Christus resplenduit, ut ibį gesta conspiciamus. Quin into qui tales simus, et talis dici digni exstiterimus, ipsum nos Dei Verbum per tempus subducet, et ut ascendamus præstabit. Nane vero contendite, rogo, mentis oculum, et iutendite ad evangelicæ prædicationis lumen, ut hactenus transformnemini renovatione mentis ve stræ atque ita divinum cœlitus fulgorem attra lientes, eficiamini conformes similitudini clarita tis Domini”, cujus hodie vultus în monte ut sol respiendunt. Quomodo'sicut vol? Brut quandoque, ST Malach. IV, 2. 98 Jac. 1, 17. "Petr. i, 9. ss ibid.8. * ibid. 9. ** Matıb. xızı, 45. w Philipp. 1, 21. 1 Maub. 1. s j] Cor. vi, 2. 3s Psal. Lxxxvin, 13. * Isa. Lvult, 6. * Thess. v. 5, Eplies. 11, 23. 1 v, Psal. 8s fum.

ersum est, inaccessum esse sacri theologi testantur. Hodie namque, aiunt, lucis iñaceessæ abyssus; bó die divial fulgoris incircumscriptus radius în Thabor monte apostolis splendeseit. Magnus quo que Dionysius, cum caliginem lumen inaccessum esse dixisset, in quo Deus inhabitare dicitur: c In hanc, inquit, subit, quisquis Deum scire ac videre areretur., Igitur eadem lux erat, quam prius apostoli e vultu Domini videbant ericare, et quim postea obumbrakat nubes lucida. Sed tunc quidem tenuio ri radio videre præbebat; longe vero postea cla riore micans jubare, Invisibilis eis erat ob excel lentem limpiditatem, atque in euni modum divinæ perennis tue lucis fontem, Solem justitia obum bravit Christum. Nam tu ipso hoc cunctorum ocu lis exposito sole, eadem lux tum videre prastat alluso radio, tum rursus visum adimit, cum quis oculos in eum ipsum intenderit. Solis enim splen dur major est quam pro nostrorum luminum tem. peratione: verum sol quidfew sensibilis, uti nactus est, non ut´adlubet, lucet, ac ne quibus duntaxat velt: Sol autem veritatis ac justitia Christus, qui nedum natura naturalique splendore et claritate, verum etiam convenienti voluntate preditus sit, quibus duntaxat velit, et quantuin velit provide ac salubriter suæ lucis radios affundit. Quamobrem arbitratu suo solis in morem apparuii, visusque est apostolorum oculis; idque adeo haud prorul minorique distantia; deinde splendidius emicans, Fut voluit, ob excellentem claritatem apostolorum „oculis invisibilis fuit, qui in nubem lucidam in gressus sit. Sed, et vox de nube facta est: Hic ¸est Filius dilectus meus, in quo mihi bene compla cui; ipsum audite ".. In Jordane quidem Dumi no baptizato, aperti sunt caeli, eademque vo facta est st .ex illa plane inajestate, quam et postea Stephanus ", aportis ei cœlis, cum esset plenus Spiritu sancto, intendens oculos vidit; nunc vero ex nabe, quæ Jesum obumbravit. Hac igitur eadem est cum supercœlesti majestate Dei. Qua ergo ratione erit lumnen sensibile, quod est supercœleste? Docebat autem paterna e nube vox suneta illa, quæ ante Domini Deique nostri ac Salvatoris Jesu Christi adventum exstiterunt, sacri fcia, legislationes, adoptiones, imperfecta fuisse, nec unquam ex primaria Dei voluntate exstitisse ac peracta esse; sed indulgentius concessa, ob fu turum hunc Domini adventum ac apparitionem. Hic vero est, in quo, ut in Pilio charissimo, Pater perfecte adlabet et requiescit, sibique placet. Quam. obrem etiam eum audire, atque ei obsequi fubel. Wnde etsi dicat: c Intrato per angustam portam, quia lata et spatiosa est, quæ ducit ad perditionem; angusta vero et arcta vie est, quæ ducis ad vitam *,» jpsum audite; etsi dixerit. lumen istud esse re 5.uc. 12, 55: Matth. xvi. S. Luc. u 22 Manh. m, 47. ** A¿f. vn, Mail.

Analesque cogitationes affectusque) ponentes, ste es Math. arm, 27. ** Pɛal. cxxxvm, 5. c mus in terra sancta, suam quisque terram sanctain virtutis culta sublimique contemplationis conatu exhibentes; quo fiduciam habeamus, in Dei luce versantes, ac accurrentes illuminemur, perennes que illuminati gratias agamus, in laudem ac gloriam trini singularissimique splendoris, nunc et semper, el in sæcula sæculorum. Amen. In Erangelium undecimæ Dominicæ Matthæi evan gelista, materiam habens parabolam dicentem: «Si mile est regnum cœlorum homini regi qui voluit rationem ponere “; › in qua insuper de patientia el misericordia. Deus hominem faciens liberum, inagna eum di gnavit providentia, ita ut, si bene ulantur libertate, non ad malum sed ad bonum propendeat. Igitur si mul ac eum creavit, fecit ad susi imaginem et zi militudinem, ut ad bonum archetypum spectans, a bouille nequaquam excideret, et Deus iterum erga eum, utpote suam magis imaginem, quam erga alia ab eo facta, jure suam abundantem postea mani festaret elementiam. Inde rursus illum per imita tionem trahit ad bonitatem accommodatam ipsi et consentaneam; homo enim potest bonus esse ad imaginem sui creatoris eum imitando: sed cum Deus longe multumque sit bonus, hoaſiuem parem habere bonitatem omnino est impossibile. Cernitis multitudinem et magnitudinem Dei ad nos claris matum, et quomodo in exemplum bonorum ope rum nobis semetipsum proposuit. Nunc omittam naturalia quæ nobis dedit beneficia, quæ sola Da vid conspiciens dixit ei: «Mirabilis facta est scien tỉa tua ex me, confortata est, et non potero ad cam "; › sed quæ exterius et circa nos facta sunt summatini loquar. Nam visibilia omnia et invisibi lis propter hominem condidit, non solum coelumn, terram, aquas, aerem, ignem et quæ contiuent, necnon omnes animalium plantarumve species quas sigillatim enumerare non possumus, sed et ipsam multiformem et numerosam angelorum multitudi nem, alios quidem mundi rectores gentiumque principes constituens, prout nos docent ti prophe Duæ ab eo edocti, alios vero administratorios pro pler eus qui æternæ salutis capiunt læreditatem ". quid dico omnia ab eo facta? nam et pro nobis se hominem fecit. Εt quæ lingua posset dicere quæ pro nobis ore suo fecit verba, conversationem, virtutes quas nobis per seniet ipsum manifestavit, miraculorum magnitudinem quæ pro nobis per semetipsumn fecit? Sed, o om nium et ultimum miraculorum miraculum! semet ipsum dedit in mortem pro nobis, et resurrexit, et pro nobis ascendit semper vivens ut Deus, in cœlis morans, seu magis ubique et super omnia, perma nens ante sæculə et in sæcula et nunc. fleh:. 1.

ia quidem p'etate omnia quæ pro nobis fecit; quið aliud eum movit ad tot et tanta beneficia lemnentia, ainor et pietas? Sed duplex osten hæc pietas alia quidem, qua antequam in peccaremus, misertus donis eximiis adimple quod natura nostra deerat; alia vero qua post ¡m in eum peccavissemus misericors et longa ais perinansit, insuper ex magna.commiseratione na. auxit seniper in melius et multiplicavit, non odo nou retribuendo mala pro malis, sed neque ¡mpliciter bona pro malis reddendó, at bonorum optima, quibus nihil mafus vel melius; nam deinde jemetipsum pro nobis dedit, qui bonorum est pri mum et maximum et summum, potius etiam sqlum bonum nulli comparandum. Igitur cum sit duplex misericordi bonum, aliud quidem quo indigentes " tecto, domo, esca vel alio in necessariis auxilio bonorum suorum facit participes, aliud autem lon ganimitas et patientia et commiseratio erga ofen. dentes; Dei filius pro nobis factus homo, doctor qua noster esse dignatus, ad illam pietatis formam nos inducens qua superflua nostra aliis dividimus ‹ Da omui, inquit, qui petit a te, et volenti mu. tuari a te ne avertaris "., Et: ‹ Thesaurizate volis thesauros in colo, ubi neque ærugo neque inea demolitur, et ubi fures non effodiunt nec fu rantur ".» Εt alibi rursus: • Quod superest date eleemosynarn, et ecce omnia munda sunt vobis ". Nec tantum per hæc verba, sed etiam per parabo lam ad nostra communicanda convertit, futurum fllum valdeque horribilem adventum quasi sub oculis nobis producit, et semetipsum proponit ut regem in throno gloriæ sedentem. Eos quidem qui sua communicaverunt a destris collocat tanquam bonorum operum operatores, alios vero non tales a #inistris quos ex eo quod non communicaverunt verbis increpans quasi erga eum, dum inopes non sublevarent, inhumanitatem exhibuerint, maledi clos esse asserit, et in ignem æternuía mittit qui paratus est diabolo et angelis ejus; cos autem qui pauperibus auxiliati fuerint palam laudans sibique factam ostendens eleemosynam indigentibus eroga tam, Patris sui benedicíos esse testatur, hæredes que facit regni sui a constitutione mundi præpa Fati. llæc quidem dixit Dominus in Evangeliis, ad priorem eleemosynæ speciem quæ est suorum cum pauperibus communicatio, hortans nos el conver tens. Verum de alia eleemosyna forma que est patien tia el commiseratio erga eos qui nos offenderunt, quid dicit? ‹ Noli reddere malum pro malo, sed vince in bono malum”. › ‹ Nolite condemnare, ei * Matth. v. 42. 7ª Matth. vi, 20. 7ª Luc. xt. 41. * Rom. xx, 21.

non condemnabimnih} *., Et:' Si dimiseri: is Non tientiamn haberet, et se omni redditurum promit nibus pecrats eorum, dimittet et vobis Pater vesim' qui est in caelis; si autem non dimiseritis uomini. bus, nec. Pater vester dimittet vobis peccata ve stra”. › Sed sicut in illa eleemosynæ parte verbis utebatur hortationis, et rebus ipsis incitábat, motipsum pastorem regemque proponens, ita de patientia et commiseratione erga ofendentes nou tantum dixit quæ præmisimus, sed parabolam ad jecit et proposuit, quam hodie in Evangelio ad me noriam vobis revocavimus, dicens: Assimilatum est regnum Dei homini regi qui voluit rationem ponere cum servis suis; et cum cœpisset rationem ponere, oblatus est el unus qui debebat ei decem millia talenta ".» Hic hominem regem Patre suum dixit, quemadmodum senietipsum dixerat ad eleemosynam hortando. Homini quidem eum dixit assimilari, sed per parabolam. Ipse autem non per parabolam assimilatus est, sed in omni veritate homo factus est. Unus quidem thronus, unum re guum Filii et Patris, sed sicut ibi dixerat ad bene faciemuin proximo ailliorlando: «Esuriri, sitivi, et cætera, frøtrosque vocaverat indigentes, allaque protulerat suæ incarnationi propria, ideo semet ipsum ibi ut regem sedere dixerat. Insuper in illo loco, cum oyium et hædorum meminisset per para bolam, ut regem et pastorem semetipsum propn suerat, hic vero, cui de servis, et ratione, et di vitiis ex regalibus thesauris sumptis mentionem fa ciat, ut regem sedere dixit Patrem suum, rationem ponentem et debita exigentem. At qua ratione ibi quidem diceliat: Sedelit, et Congregabuntur, Segregabit, set:. Dicet Res, o que omnia futuram habent significationem; hic vero: «Assimi latum est,ɔet, ‹ Voluit rationem ponere,› et, «Oblatus est debitor,» et, ‹ Jussit Dominus, › quæ verba ours nia præteritum tempus indicant? Quoniam quæ ibi dicta sunt în futuro fient sæculo; pleraque autem quæ in hodierna parabola proponuntur jam hic complentur; nam cum oblatus esset, inquit, unus qui delebat decem millia talenta et non haberet unde redderet: Jussit eum Dominus venum dari et uxorem ejus et alios et omnis quæ habebat, et reddi;» sed cum procidens ille oraret ut pa Luc. 37. teret, misertus Dominus dimisit eum et debitum. dimisit ei: ex quibus nihil est quod in futuro s culo sit faciendum: non procrastinatio, non pro mission debitore, non solutio, non dimissio nulli mode tribuenda ab eo qui dat omnia et tunc ab omnibus rafionem postafabit. Matth. vi, Insuper offerri debitorem decem millium talento rum, quando rex inceperat rationem ponere, hoc etiam futuri non est sæculi. Nam ibi finiuntur om nia quæ hic incipiunt. Reliqua parabola est etiam " Matth. xvısı, 23.

praesentis speculi, ait enim:. Egressus servus ille invenit unum de conservis suis, qui debebat ei centum denarios: et tenens suffocabat eum, di cens: Redde mihi quod debes. › Quo procidente et rogante atque pollicente, ejus nec modice miscra tus est, sed abiit et misit eum in carcerem, donec totum redderet debitum. Quænam vero egressio, cum venerit illud tempus? Quod debitum ad con servos? Quænam expostulatio? Quis incursus? Sed et, e Procidens, inquit, conservus ejus ad pedes il lius, rogabat dicens: Patientiam habe in me, et omnia reddam tibi. Ille autem noluit, sed misit eum in carcerem, donec redderet universum debitum. In illo autem sæculo vim ab aliis invicem nequa quam patiemur, nec ad pedes aliorum procidemus, sed neque rogabimus; uuus est enim cui omne genu fectetur coelestium, terrestrium et inferno rum. Alii vero, ait, conservi, videntes taulam ejus erga conservos duritiam, contristati sunt valde, et narraverunt domino suo omnia quæ facta fuerant. Ille autem iratus, servo objurgato, tradidit eum tortoribus quoadusque redderet universum debitum. vov. Forsan aliquis censeret ista in præsenti șæculo Beri, sed ad futurum præsertim speciant; ibi enim aperta reatus manifestaţio et sine misericordia condemnatio, et indesinens supplicium. ‹ Quoad usque, inquit, redderet universum debitum., Verum feri nequit ut a nobis inveniatur solutio 1:ostris ad Deum debitis adæquata, ita ut istud «Quoadusque redderet universum,› æternam indi ort pœnam. Sed quomodo illa omnia parabolæ verba hc perfciuntur, regale tribunal, debitorum mani. festatio, post manifestationem expostulatio, et alia quæ sequuntur? Stat istud Dei templum tauquam cælum aliud intra sacrum tentorium, velut in cœ lestibus tabernaculis thronum habens dominicum, in quo sedet rex omnium, et rationem invisibiliter pouit cumn servis ejus, nobis omnibus hic circum stantibus et obsecrantibus. Multi autem sunt, quo rnm et ego unus sum, qui arguuntur ex eis, quæ hic divinitus canuntur et ad aures oniniui revo cantur, quoniam non secundum Deum utimur istis decem millibus, il est, tam multis bonis quorum quodlibet est talentum, utpola gravem et multamn inducens condemnationem; ita enim Cain untun vi sus crimen commisisse, fratris cæden, septuplum, seu multum, sicut scriptum est, punitus fuit. Sed nou tantum de debito arguimur, at ex divinis ver bis reos manentia discimus supplicia; discentes vero, quandiu in templo perseveranus, ponite mus, procidimus, rogainua, promittimus nos in posterum ut Deo placet victuros, ideo dimissionem obrinemus, hic usque ad finem perseveranter et ardenter deprecantes; dixit enim: ‹ Convertimini ad me, ait Dominus, et ego convertar ad vos, et iniquitatum vestrarum non recordabor amplius **. ▸ "Zach.

occurrentes, etsi procidentes obsecrent, duri et sine misericordia et inhumani eos increpamus, licet eorum ad nos debita ne denarii quidem rationem habeant si comparentur cum nostris ad Deum de bitis talento seu potius multis talentis æquivalenti bus. Ideo qui nostri pœnitentium misertus est Do minus et tanta dimisit, videns nos erga fratres fer reos et inexorabiles, jure adversus nos irascitur, nosque tradit suppliciis intolerabilibus, hic quidem tentationibus et futuris perennibus pœnis, secun dum illud ipsius veritatis verbam: • Sic, inquit, et Pater meus cœlestis faciet vobis, si non remise. ritis unusquisque fratri suo de cordibus vestris. Quod adhuc est immanius. sinceri servi Dei, id es sancti cam angeli quam homines quos hic rogantes speramus intercessores ibi habere et mediatores ad Deum, contra nos, heu! inveniemus Deum ad iram concitaturos, nisi hic iis qui nos offenderunt com miserationem exhibeamus. Ipsi enim sunt, ut su pra didicimus, qui Domino cum vehementi tristitia annuntiant nostram inexorabilem et acerlaam agendi rationem. Recte igitur a principio dicebamus Pa trem suum esse quein per parabolam ut regem et judicem modo dixit Dominus; nam non dixit: Ego virum inexorabilem tradam suppliciis, sed, Pater meus coelestis. » Deinde e templo egressi, et iis qui nos ofenderunt G ❤ Maith. X♥Hi, 22. *• Abd. 15. Igitur, fratres, timeamus sanctorum contra nos indignationem; expaveamus divinam condemna tionem; revereamur hanc autecedentem Dei erga nos longanimitatem; cogitemus quanta sint quæ Deo debemus, præsertim si ista cum debitis quibus ai¹i ad nos ligantur, conferamus. Quoties, ait Petrus Dominum interrogans, peccabit in ne frater meus, et dimittam ei? usque septies? Et audivit: ‹ Non dico tibi usque septies, sed usque septuagies sep Lies ".» Porro fere est impossibile fratrem toties in nos peccare. Nostræ autem in Deum offensiones etiain hunc numeruin superant. Et si perpendas unius gravitateın et mediteris quis sit quem offen dimus, nullam rationem facies earum quæ contra nos committuntur offensarum, etsi septuagies scp ties accidissent. Igitur cum tot et lanta Deo debeas talenta, et solam deprecatus patientiam, integram debiti ab eo obtineas dimissionem, in deinde pro parvo nummoruîh debito (qui vere sunt denarii), a conservo debitore de patientia rogatus, non li benter annues? Secus omnia jure exigerentur; nam nonne justum esset te omnibus spoliari, et culp:c subire damnationem? ideo dixit unus propheta rum: ‹ Sicut fecisti, ita fiet tibi; retributio tua convertetur in caput tuum **, › Sed non vitupera tionem, non iram, non sententiam exspectemus, fratres, sed induamus, quemadmadum dixit Apo stolus, viscera misericordiæ, tam verbis quam co

¡onibus et operibus commiserationem cxhiben- ▲ ', simus invicem, prout idem rursum ducet, be si, misericordes, condonantes invicem, si quis ha aliquid adversus fratrem, sicut et Christus con navit nobis; ita enim ipsa Christi gratia firmiter bis adhærebit, et magis pro arrhabone erit nobis futuras ineſabiles promissiones. Tantorum no s bonorum auctor erit qui nos offendit, si volue ¡mus; et eum ego video ut navem mercibus onu tam ex qua facile poterimus decem millia solvere alenta futuraque acquirere bona, et illum in re bus animæ mente tale conspicio quale nuper cor poreis oculis in urbe nostra conspeximus. Invase runt barbari, circumvenerunt urbem, omni nos commeatu intercluserunt, extremum nobis attu lerunt periculum, utpote fame urbem capturi; sed apparuit nostrasque appulit oras navis decem millibus mensuris triticı onusta, qua frustra facti sunt barbarorum incursus, vitæ necessaria parvo pretio vendita sunt, et nobis in posterum commer tus sunt frinati, Ita invisibiliter irruit in totum Christianorum genus spiritalis et barbaris omnibus ferocior ini inicus, intercipit omnes animæ ad salutem vias, fame virtutum includit, et quasi nihil boui opera tam in desperationem injicit, velut per vam ever surus illam el prostraturus; sed ecce apparet, pro videntia ejus qui vult salutem peccatorum, qui a nobis, utpote qui nos offendit, poscit commisera tionem, qua a nobis obtenta, inutilem facit omnem diaboli adversus nos malitiam, Numeu nobis pro pitium reddit, misericordiæ et salutis multas nobis occasiones præbet, æternæque vitæ consulit; quam nos omnes consequi concedat gratia et clementia Donini nostri Jesu Christi, quem decet omnis gloria, fortitudo, konor et adoratio cum æterno ejus Patre, nenon sanctissimo bonoque et vivifco Spiritu, nunc et semper et in sæcula seculorum. Amen In sanctissimam dormitionem purissimæ Domina nostræ Deiparæ semperque virginis Mariæ. Meam hodie homiliam ad charitatem vestram amor facit et debitumn, non tantum quoniam piis auribus vestris sermonem infundere salutarem, et inde vestras enutrire animas, et volo propter meam erga vos charitatem, et debeo secundum sanctos canones; sed quoniam si quid debeo, si quid amo, certo in primis est cum laude Ecclesiae enarrare semper virginis Deipare magnalia. Sed dum amor, qui pro uno duplex est, erigit, excitat et convertit, et debitum urget implacabile, sermo non potest Coloss. 111, c

pervadere ad ea quæ supra sermonem posita sunt. sicut oculus vequit assidue solem aspicere. Verum si frustra tentaretur dicere ca quæ supra sermonem sunt, at ea datur cauere, si non possum tangere quæ lcium fugiunt et per verba debium solver. licebit saltem amorem erga Deiparam byņinorum virtute exprime e. Si gloriosa est mors sanatoruni et memoria justi cum laude, quanto magis decet nos sanctæ sanctorum, per quam, sancti fuerunt sanctifcati, id est seniper virginis Deique Matris cum maxima el sempiterna laude memoriam facere? Quod facimus in hac festivitate, celebrantes ejus sanctam hodie factam dormitionem seu vitæ mutationem, qua minuta fuit paulo minus ab angelis, et angelos, archangelos, omnesque super eos colicas potestates singulariter transcendit per suam ad Deum omnium propinquitatem, per ea quae de ipsa a seculo scripta et in ea perfecta sunt miracula. Illius eniɩn gratia divinæ propheta rum divinitus locutorum prædictiones; prodigia quibus ostensum fuit futurum terrae magnum mi raculum, hæc semper virgo, Deipara, reruin gen ciuinque conversiones quæ iter fecerunt adimplen do in ea novo mysterie; consilia Spiritus vario modo Agurantes futurain veritatem; fnis, seu potius principium et radix signorum quæ portes facia sunt, absoluta Dei promissio ad Joachim et Annam senes illos tanta virtute præditos, eos ex jurentute steriles procreaturos esse in alla senectute, et qui dem procreaturos eam quae sine semine Filium, a Deo Patre ante sæcula ab æterno natum, erat par turitura; rursus votum horum parentum, qui ita contra spem genuerunt filiam magis et ipsam supra omnemspem parturituram, datori datam offerendi; vi cujus voti dignissimi transmigratio Deiparæ adhuc infantula a demo patris in domum Dei mi raque ejus conversatio per non paucas annorum periodos in Sanctis sanctorum, ubi ineffabili cibo nutrita fuit, angelis ministrantibus, quem Adam non manducavit; aliter enim non excidisset a vita, sicut Hla Immaculata, etsi ejus filia ostenderetur; paululum natura cedens, quemadmodum ejus Filias, a terra hodie in cœlum transcendit. Insuper post illan escain ineftabilem, connubi dispensatio circa istam Virginem plena mysterio, et Insolita superque omne verbum archangeli cœ litus advolantis salutatio, Dei consilia et sermones quibus eversa ſuit Evæ Adamque damnatio, el sa nata sequens maledictio quæ in benedictionem con versa fuit. Concupivit enim mysticam speciem hu jus Virginis res universi, prout prædixerat David, et eœlos inclinans descendit, et eam adumbravit, vel potius sibi adjunxit substantialis virtus Allis simi: nam neque per caliginem et ignem, sicut divo Moysi, neque per turbinem et nubem sicnt prophetæ Heliæ suam manifestavit præsentiam; sed sine medio, sine velo virtus Altissimi purissima

Virginis aterum adumbravit, quum nihil inter resset, nec aer, nec æther, nec aliud sensibile vel quid his dignius, hoc autem non dicendum est adumbratio, sed vera est adunatio. Sed cum quod adumbrat formam suam, propriamque figurain ex primit, non adunatio tantum, sed et formatio in utero facta est, et quod ex ambobus formatum est, scilicet ex virtute Altissimi, et sanctissimo at que virginali illo ventre, Verbum erat Dei incar natum. lla ineffabiliter habitavit in ea, et ex ipsa processit carne indutum Dei Verbum, et in terris apparuit, et inter homines conversalus est, natu ram nostram deitatis participem efficiens, et lar giens nobis, prout dixit divus apostolus, ea in quæ desiderant angeli prospicere "., Et hæc est laus eximia, et gloria perpetum hujus virginis omni gloria clarior, cui cedit omnis mens, sermo que omnis, etsi spirituum sit angelicorum. Sed qua nam lingua rursum enarrabit ea quæ post inenar rabilem partum facta sunt? Nam cum cooperata fuisset et compassa exinanitioni Verbi Dei in ipsa adimplet, jure gloriæ et exaltationis facta est par ticeps, eximiis adhuc magnalium incrementis cu mulata. At postquam in cœlum ascendisset qui ex ea carnem assumpserat, cum illis super oinneru mentem sermonemve positis magnalibus quæ in ea perficit, æmulata est, ut ita dicam, per constau tiam et multimoda virtutum exercitia, per suas pro universo mundo deprecationes votaque sua, per consilia et auxilia quæ dedit divinum verbum in omnem terram praedicantibus; omnium erat ipsa sola adminiculum, tam audita quam conspecia et adjuvans omni modo Evangelii prædicationem; et sic vitam omnino milliantem et egregiam institu tionem tum mente tuin sermone exbibuit. Ideo mors illius vitam protulit, et eam in cœ lestem et immortalem vitam transtulit, et hujus memoria læta est festivitas atque universa solem nitas, non tantum quoniam renovat memoriam magnalium Deiparæ, sed etiam quoniam in men tem revocat communem novumque concursum sanctorum apostoloruín ex omni gente ad ejus fu mera, necuon eorum divino amatu canentium c bymnos in ea Deumn glorifcantes; angelorum ui nisteria, chorosque circa eam et ritus honorifice comitantium et insequentium, adjuvantium et oblu ctantium, succurrentium, adjutorum, eorum om nium qui operam carmenque tota virtute jungebant operis et carminibus multorum omni modo hono rantium illud corpus vitæ Dominum et a Deo da tum, aggredientium et tecta manu propulsantium Judæos adversus Deum brachio et conscientia certantes et refragantes, ipso præsente Deo Sabaoth et Filio perpetuæ hujus Virginis invisibiter auxi liante el supremos honores Matri solventis, in cu jus manibus reposita erat divina ejus anima, et cu 81 | Petr. 1, 12.

jus ope non nullo post conjuge illud corpus in 8³ Psal, cxxxviii, 17, "Prov. xxxi, 29, cæles em vitæ perennis regionem erat transferen dum, ut miraculis haud minus mirabilibus priora confirmaret. Ņai multi a sæculo divinam felicita tein et gloriam et fortitudinem obtinuerunt, ita ut diceret David: • Mihi autem ninis honorifcati sunt amici tui, Deus; nimis confortatus est prin cipatus eorum; dinunerabo eos, et super arenam multiplicabuntur ". • Mulii congregaverunt divi tias, et multa diis fecerunt potentiam, illa autem supergressa est universos et universas “, ine abili ter; nam sola stans inter Deum et omne genus bamanum, Deum fecit Filium hominis, flios vero Dei fecit homines, terram in calum mutans, genus que humanum ad divinitatis dignitatem erigens, et sola natura Mater Dei super omnem naturam enim tuit, omnium vero creaturarum sive hujus mundi supra mundum positarum regina fulget per suum partum ineffabilem; sicque per semetipsam subditus exaltans et obedientiam a terrena cole stent constituens, majoris dignitatis et singularis potentiae facta particeps, ipseque a Spiritu colitus eximie confrmata, sublimibus sublimnior atque fe licis generis felicissima constitit regina. Hodie vero calum habens conveniens habitacu lum ut proprium sibi palatium, quo a terra bac die ascendit, astitit a dextris Regis in vestitu deau rato circumdata varietate, prout de ea cecinit psal mistes Propheta. Vestitum autem deauratum co gita gloriosum ejus corpus omnimodis distinctum virtutibus; sola enim ipsa hodie cum suo corpore divina claritate fulgido cœlestem obtinet regionem; nam non potuit terra et sepulcrum et mors in Al nem possidere illud corpus in quo Deus sedem cœlo et cœlo cœlorum gratiorem sibi elegerat; quippe si anima quæ gratiam Del inhabitantem habuit, in cœlum ascendit harum rerum fragili vinculo soluta, sicut per multos factum est manifestum, et cre dimus, quomodo corpus, quod non solum in se metipso ipsum accepit æternum et unigenitum Dei Filium, perennem gratiæ fontem, sed etiam euu parturivit, a terris in cœlum non fuisset assu}}} pum? illa quidem solummodo tres annos nala, cum nondum coelestem incolam habuisset neque. carne indutum edidisset, in Sanctis sanctorum commorata, jam tot et tantis dotibus cumulata et quasi coelestis evasit, terra corruptionem subiens facta esset? Quis cum ratione considerans ratio nem in istis inveniret? Ideo eorpus parentis cum corpore prolis divina gloria ſuit glorificatum, et sur rexit, secundum canticum validicum, cum Christo qui prior post tres dies resurrexit, arca sanctificatio nis ejus; et argumentum facta sunt discipulis illius etiam resurrectionis a mortuis sindones et lintea, sola in sepulcro derelicta, solaque iuventa in eo

ab his qui ad inquirendum aecesserant, sicut an tea in sepulcro Filii ejus et Domini. Cum opus Hon esset ut illa quoque, sicut ejus Filins et Deus, in terra moraretur, ideo illico a sepulcro in cœlum assumpta est, unde ad terram clarissimos et divi nissimos splendores gratiasque emittit, totam inde terram illuminans, ab omnibus fidelibus celebrata, necnon cultu et admiratione affecta. Nam Deus, quum vellet imaginem omnis þulchritudinis creare, suamque similitudinem tam angelis quam homini bus proponere, eam talem totamque puichram ope ratus est, omnia congregans quibus in ordine dis tributis adornavit, bonisque tum visibilibus, tumn invisibilíbus communem mundum constituit, vel potius illam exhibuit communem misturam omni bus venustatibus tum divinis, tum angelicis, tum humanis, et eximiam pulchritudinem utrumque rnnudum adornantem, in terris quidemn incipien- " tem, in colum vero pervenientem, istudque tran sreudentem sua a sepulchro in cœlum hodierna as sumptione, et superna terrenis conjungentem, universum miraculis ejus gratia patratis replen tem, ita ut etiam in eo quod ab initio dicta fuerit. paulo minor ab angelis, quia mortem gustavit, Deiparæ super omnia excellentiam adaugeat, unde merito omnia ad ejus præconium conspirant si mulque bodie illud componunt. Decebat eam quæ implentem omnia continuerat eum qui est super omuía, omnia et ipsam superare, omni busque præstare suis virtutibus, suæ dignitatis subli initate. Decebat, eam quæ charismata quæ omnibus ab omni sæculo optimis distributa suffecerant ut optimi fierent, quæ omnes Deo grati per partes ac ceperant tam angeli quam homines, omnia compre henderat et sola omnibus cumulata, ut ita dicam, luxuriaverat, decebat, inquam, eam super omnes hoc habere ut post mortem immortalis feret, et sola cum corpore in cœlis simul apud Filium et Deum degeret, et inde in omnes eam colentes abundan tem effunderet gratiam, ipsum concedens donum eam concupiscendi facta receptaculum gratiarum amplis simarum; decebat eam egregiis donis magis adhue egregiam addentem clementiam nunquam cessare ab ista erga nos abundanti munificentia et copiosa libe ralitate. Si quis attendat ad istum omnis boni con cursum istamque collectionem, dicet Virginem idem perficere in virtute et eis qui vivnat secundum vir tutem quod sul in lumine sensibili et eis qui in ipso Nivunt operatur. Si vero ad solem qui hominibus miraculose ex ista Virgine ortus est, qui omnia ha bet et natura superat huic gratiæ aflìnia, si ad istum mentis oculum erigal, coelum apparebit Virgo, tanto clariorem per omnia bona hæreditatem con¬ s cua præ rieteris sive sub caelo sive super caelum divina gratia ornatis, quanto colum quidem soli amplitudine, sol autem ccelo splendore praestat.

Quæ lingua enarrabit, Virgo Deipara, tuam pul chritudinem divina luce fulgentem? Tua enim ne que mente neque verbis possumus assequi, attamen licet hymnis, ipsa te ciementcr favente, celebrare. Nam in gratiarum omnium sedes, tu plenitudo cu juslibet bonitatis vel pulchritudinis, tu tabula et imago animata omnnis boni omnisque benignitatis, quia sola meruisti omnia recipere Spiritus claris mata, vel potius, quoniam sola miraculose in tuis visceribus habuisti inhabitantem eum in quo sunt omnium charismatum thesauri, et prodigiosum ſuisti ejus tabernaculum; et hodie per mortem hinc ad immortalitatem profecta, et merito a terra in cœlum translata, ut in cœlestibus tabernaculis per εæcula inhabites cum eo qui factus est hæreditas tua, quem tuis ad eum deprecationibus propitium omnibus efficis. Sicut proximis Deo propinquior facta est, sic majoribus quam cateri Deipara do nata est præmiis, nec homines tantum dico, sed et omnes ipsos angelorum ordines. Nam de summo eorum ordine Isaias scribit: Et Seraphim stabant in circuitu ejus *. › Rursus autem David de ea ‹ Astitit regina a dextris tuis *. › Videtisne status differentiam? Inde etiam potestis conspicere ordinis secundum dignitatem differentiam; nam Seraphim quidem circa Deum, sola autem proxima ad eum regina, quam miratur Deus et collaudat, prædicans eam similem exercitibus circa eum congregatis, et hodie dicens sicut legimus in Cantico canticorum Quam pulchra est, amica mea!» luce lucidior, divinis florentior paradisis, universo mundo tum visibili tum invisibili speciosior. Verum non solum proxima, sed etiam a dextris sedens; nam ubi Christus in cœlis sedit, scilicet ad dexteram ma jestatis, ibi et ipsa a terris in coelum ascendens stetit, non solum quia in primis diligit et Jiligitur modo singulari ex ipsis naturæ legibus, sed quia est in omni veritate thronus illius; nam ubi sedet rex, ibi, stat thronus. Quem thronum Isaias in me dio chorí illius Cherubim, et vidit et dixit exal tatum atque sublimem, ostendens quantum Deipara coelestibus supereminent potestatibus. Propterea inducit angelos ab ea Deum glorificantes atque di centes: Benedicta gloria Domino de loco suo.. Jacob vero patriarcha illum in ænigmate intuitus, Terribilis, inquit, locus iste; hic non est aliud nisi domus Dei et porta coeli "...David autem ali ter multitudinem salvorum sibi adjungens, quibus, velut nervis variisque vocibus, utpote ex varia gente in unam fidem ab ista Virgine perpetua ac commodatis suavissimuin in ejus laudem unelos emittit dicens: ‹ Memores eruut nominis tui in omni generatione et generationem, propurea po puli conftebuntur tibi in æternum, et in exculum sæculi ". ** Isa. vi, 2. ** Psal. xLv, 11. 87 Ezech., 111, 12. "Gen. xxvII, 17. ss Psal. xiis,

tradidit illos Deus in reprobum sensum Ita quidem qui non voluerunt, neque cognoverunt, isti squt et omnes eos imitantes. Sed quinam eum aule divinam incarnationem cognoverunt? Multi et fere ante omnes et super omnes Abraham, Isaac et Jacob, ideoque jure Deo consociati sunt. Nec isti tantum, sed et omne ex eis genus, ita ut vere essent alque vocarentur Dei populus, et postea fierent, o Ineffabilis munificentia! Dei familia. Nam eum deberet mundo per carnem manifestari, non solum modo hanc ab eis accepit, sed etiam propter eos principaliter venit, quemadmodum Dominus ipse dixit in Evangeliis: ‹ Non missus sum nisi ad oves quæ perierunt de domo Israel "., Quippe Judæos videns a paterna illa pietate et virtute delapsos, et cognitionem ejus aversatos, eos non dedignatus est propter religionem patrum eorum, sed cœlos incli naus descendit, in similitudinem hominum factus et cum eis conservatus est, divina dicens atque faciens; nec tantum ista dicens et facieus, sed et divina illis largiens beneficia, leprosos in eis emundans, cacoc illuminans, paralyticos corrobo rans, pronos erigens, e dæmoniacis dæmones ejiciens, et omnem omnino morbum omnemque infirmitatem et furorem sanans, mortuosque ad vitam solo jussu revocans. Verum cum illi non tantum eum rejecerint, proprii beneficium in propria venientem, sed etiam, ut summatim loquar, eum neci tradiderint, et neci crucis, o insania! ut impium damnaverint Deum qui ad eos eorum gratia venerat, jure et ipsi de relicti sunt et condemnati ab eo qui eis dixit Ecce relinquetur domus vestra deserta **. › Et illorum rejectio facta est mundi reconciliatio, et uobis venit misericordia per infidelitatem eorum; insuper, o altitudo divitiarum et sapientiæ et scientiæ Dei! ut rursum loquar secundum Apostolum Conclusit Deus omnia in incredulitate, ut omnium misereatur, o Nam modo audivimus evangelizan tem Matthæum evangelistain: c Undecima discipu li abierunt in Galilzan, in montem ubi præceperat {llis Jesus, et videntes eum adoraverunt, quidam autem dubitaverunt". › Sed accedente Domino et cum eis colloquente, bi quoque confirmati sunt. Ait enim: «Accedens Jesus locutus est eis, dicens Data est mihi omnis potestas in cœlo et in terra; euntes ergo docete omnes gentes "., Hoc est propter quod paulo ante diximus illud apostolicum; quoniam rejectio Judæorum facta est mundi recon ciliatio, et misericordia nobis venit ex incredulitate corum. Nam qui prius suis dixit discipulis: «In viam gentium ne abieritis, et in civitatem Samaritano rain we intraveritis; ite potius ad oves quæ perio runt de domo Israel ", idem nunc: «Euntes, ait, * Run. 1, 28. * Mattir. xv, 2. • Maub. sxi, 38.» Rom. x1, 33. 95 Matth. xxv||ı, 16 * Malih. 18, or Matth. x, 5.

ipsis impertiam. Euntes ergo, ait, docete omnes gentes, baptizantes et instruentes eos.. Quod etiam pertinet ad acceptam ejus potestatem; nam non dixit solummodo, instruentes, sed etiam, do centes omnes gentes. Illud quidem ad apostolos spectabat qui adimplerent mandatum illius, sed discipulos consequi et baptizare omnes qui ex omni gente et populo turmatim convenerint, hoc nm est tantum instruentium, sed et audientium, potius vero divinæ gratiæ et virtutis auxiliantis. Quod ostendens divus Paulus dicebat: ‹ Data est mihi gratia hæc in omnibus gentibus evangelizare. > ‹ Baptizantes eos in nomine Patris et Filii et Spiri tus sancti.» Viden' eamdem naturam eamdemque dignitatem trium adorabilium personarum palam prædicatam? Nam unum nomen trium, una ex eis sanctificatio, una in eas fides. Sæpius vero de istis dictum erat in Evangelio, sed obscurius. Baplizalo Domnino, personarum Tri nitas aperte quidem monstrata fuit, non ita vero unilas natura et dignitatis. Nunc autem prædicari et in corde credentium ab initio reponi mandat Dominus, ita ut sine bac veritate et fide in eam nequeant omnino principium pietatis ſundare. Sed non solummodo dixit: «Baptizantes eos,» sed et Docentes servare omnia quæcunque mandavi vo bis; › unde non sullicit solum baptisma ut homi nem faciat Evangelii discipulum, sed oportet etiam ut serventur divina mandata, et hæc quidem omnia. Recte igitur Jacobus frater Domini scripsit dicens Quieunque totam legem servaverit, offendat au tem in uno, factus est omnium reus '.. Nam qui cujuslibet peccati reus factus fuerit, et nequaquam semetipsum per pœnitentiam a barathro peccati eruerit, transgressor ft universæ legis gratia. Sic ergo, inquit, loquimini, sic facite, tanquam a lege libertatis judicandi; nam lex Christi lex est liberta tis; quippe nos liberavit per divinum baptismum a lege peccati et mortis. Igitur nisi studeamus nobis usque ad finem custodire libertatem per opera ver baque irreprebensibilia, vel nisi amissam per pœ nitentiam recuperemus, ab ea quæ nos liberavit lege dsinnabimur, quoniam non servaverimus da tam nobis libertatem. Ideo divus Paulus de semet ¡pso dixit: «Sic curro, non quasi in incertum; sic pugno, non quasi acren verberans; sed castigo corpus meum et in servitutem redigo, ne postquam aliis prædicaverim, ipse reprobus eficiar '., Nobis autem ad paren zelum excitans: «Nescitis, inquit, `quoniam qui in stadio currunt, omnes quidem cur runt, sed non omnes accipiunt bravium *.» Quæ non dixit quasi unus tantum bravium salutis acci peret, sed quoniam illi qui admodum student illud accipiunt, sive uuus sit, sive sint plures. Nam nee * Ephes. 111, 8. * Sac. 11, 40. * 1 Cor. 15, 26. 1 Cor. 1x, 24.

sed omnibus sufficit sine imminutione communica tum. Ideo rursus idem omnibus loquens addit ‹ Sic currite at comprehendatis. Sed et moduin cursus ostendens: • Omuis, ait, qui in agone con tendit, ab omnibus se abstinet; s tunc enim nulli voluptatum prohibitarum totus indulget. Deinde perinde ac si baptizali censerent et dicerent se per solum baptisma sine operibus esse Deo acceptabi 1es, per figuras ex veteri Testamento desumptas, monstrat et suadet neminem Deo placere, nisi cum de firma a pravis passionibus et verbis et operi bus abstineat. Nam dixit: «Nolo vos ignorare, fratres, quoniam patres nostri omnes sub nube fuerunt, et omnes mare transierunt, et omnes in Moyse baptizati sunt in nube et in mari, et omnes eamdem escam spiritalem manducaverunt, et om nes eundem potam spiritalem biberunt; bibebant autem de spiritali consequente eos petra, petra autem erat Christus. Sed non in pluribus benepla citum est Deo “. ;» quit exhauriri illud bravium superns vocationis, 1 Cor. 3, 1. * 1 Cor. 15, 5. Verum hæc omnia præfigurabant sancta qui apud nos aguntur mysteria; habemus et nos mare baptis matis aquæ, nubem divini Spiritus deorsum bapti salos obumbrantis, escam et potum corporis et sanguinis Christi quibus singulis, ut ita dicam, die bus communicamus; ideo inanimem et sensus ex pertem materiam, petram illam vocavit Paulus spi ritalem. Quemadmodum animatum dicitur corpus quod ab anima firmatum movetur, ita spiritale est corpus quod ex divino Spiritu supra naturam ope ratur. Igitur cum petra illa prodigiose a Spiritu operata, fontem aquæ in semetipsa secum ferebat, et a semetipsa abundanter præbebat, jure a Paulo vocata fuit spiritalis, et in figuram corporis Christi fuit assumpta; istud enim ex plenitudinis deitatis in ipso habitantis operans habebat et impertiebat ex abundantia fideliter accedentibus ſontem vitæ æter næ. Sed redeamus ad illud de quo nobis est ho diernus sermo. Cum dixisset divus Paulus illos pro nobis omnium in figura mysteriorum fuisse parti cipes, addidit:. Sed non in pluribus eorum bene placitum est Deo; nam prostrati sunt in deserto; hæc autem facta sunt in Agura nostri, ut non si mus concupiscentes malorum, sicut et illi concupie runt. Quod prorsus dicit ut sicut illis ad ınalas concupiscentias propensis minime profuerunt figuræ mysteriorum; nec omitte divinam derelictionem, ideoque extra pessundati non intraverunt in ter ram promissionis; ita et nos, si in peccatis vivere maluerimus, divinum baptismia, divinaque illud se quentia mysteria ab æterna damnatione non cruent; sed decidemus ex cœlesti hæreditate, quemadmo dum illi ex terra promissionis, sine poenitenti.

couversati, neque divinis mandatis obadientes. Ita que adjicit iterum nobis dicens: Absit, fratres, ul simus increduli, neque obduremus corda nostra, sicut illi in die tentationis in deserto. Ait enim Quibus infensus est nonne eis qui peccaverunt, quorum cadavera prostrata sunt in deserto? Quibus autem juravit non introire în requiem ipsius, nisi illis qui increduli fuerunt? Et videmus quia non po Luerunt introire".». Neque fornicemur, sicut qui dam ex ipsis fornicati sunt, et cecilerunt una die vi ginti tria millia; neque tentemus Christum non cre dentes in ejus ad nos promissiones, neque parentes; mandatis et præceptis illius, sicut quidam eorum ten taverunt, et perierunt a serpentibus, neque murmure mus, sicut quidam eorum murmuraverunt, et perie Tunt ab exterminatore. Nam possuinus etiam apud uos hzc prava viderera cinora, et horrendas istas pas siones, possumus intueri quoniam propter peccata nostra mala patimur, et eisdem ac illi tentamur malis sollicitationibus. Quis enim nescit ignem avaritis in mobis ardere, et ad summum accendi, et fere quocun que antecedere in vulgares sumptus, in fora commu nia, in agros, in commutationes, in mercaturas? Imo in uobis sacras des penetravit, et festivos dies ago gressus non festivas fecit festivitates nostras æstuante et plerumque mendace ad lucrum furore et vanitate. In quo discrepant ab illo qui Evam olim decepit serpente, et ab illis qui in deserto morsu interfe cerunt serpentibus, qui memdaclis et dulis seditio nes gentilicias movent? Quot ex nostris temperan-; tiam obliviscuntur licitis connubiis minime contenti, curruntque ad meritrices coitusque illicitos? Propter ista et similia multi ex nostris, alii qui demn gladii, alii latronis præda fuerunt, caeteri au tem erunt, nisi pœnitentiam agant; nam si quis hie effugiat præsentem hanc iram imminentem, post mortem certo incidet; in manus ejus qui sino pœnitentia mortuos fra obruet. Dixit enim: «Pro pterea venit ira Dei in Alios diffidentiæ, › tam presens quam futura. Igitur, fratres, convertamur singuli ab operibus nostris perversis; nequaquam mala agamus, ue nos nala deprehendant, sed disca. mus bonum agere. Peccata quidem per confessio nem et consentaneain penitentiam rejicianus; si vero non perfecte possumus virtutibus incumbere, nostra ad Deum humilitate, bonorum quibus abun daɔnus communicatione cum pauperibus, nostra erga eos qui nos offenderunt indulgentia, veniam a Deo attrahamnus, et quod in nostris operibus bonis deficit, Dei benignitate suppleamus, ut Dominus nobiscum maneat in sempiternum, prout promisit; nam cuw mandavisset discipulis baptizare et do Hebr. m. 13. 1 Cor. x, 8.

cuim Moyses in montem quadraginta dierumn egit jejunium, et cum Deo pro genere conversatus est; unde non manufactas, sed digito Dei scriptas acce pit tabulas, et descendebat portans donum ad Israelitas. Sed cum procul percepisset ex tumultu et obscenis clanioribus eos inebriari, dicens: Vo cem ebriorum audio, illos judicans indigne tabulis opere Dei factis et scriptis, bas confregit; tunc ad versus eos armis instruit viros quorum mens vino non turbata fuerat, qui etiam deum ebriorum non conflaverant, et horum ope plura occidit millia, et sic placavit Deum sobriorum. Et rursus ascendens alias detulit tabulas, similiter quidem scriptas, non autem similes; nam ex inferiori materia consta bant. Viden' quomodo inde ab antiquo tempore ebrietas exhibetur letifera? quanta daninatione digna, et quomodo ei deditos fecit indignos donis Dei et vita presenti? Ebrietas damon est corporalis, cogita Lionum subversio, corporis solutio, vita pejor morte, Dei aversionis causa. Majus insuper est malum quoniam nos arcet a vita a Deo promissa. Ebriosi, ait Apostolus, regnum Dei non possi debunt ".» Quid autem fornicatio? Egressus est Dei populus ex Ægypto omnino sine armis; et armatorum multitudo illum persequebatur. Igitur cum ad mare advenissent hi fugientes, illi per sequentes, potentia et voluntate Dei, virga et manu Moysis, utrisque mare se divisit, aliis qui dem scissum in medio patet et tutum dat transi tum, alios autem persequentes refluens invadit, et mortuos vicinis oris restituit; alios quidem armis vacuos optime armatos exhibuit, alios vero omni modo instructos ejecit mortuos. Quid deinde? Percurrunt locos et regiones tum refertas, tum desertas incolis invincibiles, superantes 'eos omnes qui ausi fuerint obsistere. Sed ut inciderunt in fornicationein, tantopere victi fuerunt, ut tune in beilo perierint triginta tria millia. Ideo Paulus no lis, Nolite fornicari, inquit, sicut quidam ex eis fornicati sunt, et ceciderunt in una die viginti tria millia ",» Et nisi zelavisset Phinees, et una plaga cum meretrice turpitudinem operantem occidisset, et malum coercens Deum placasset, omnes interiis Rent, omnimodo tentati ira Dei propter fornica tionis iniquitatem. Porro istam Deo odiosam libi dinem in nobis grassari, quis nescit? Nemo autem qui cohibeat, fere nec filium pater, nec frater fratrem, nec amicus amicum; imo sunt qui co operantur, licet clamet Apostolus: • Cum ejus modi nec cibum sumere "., Propterea morte et universa pern.cie omnes digni sumus. At si for nicatio tali et tanta est damnatione digna, quanto magis adulterii facinus? Quod nec unum tantum vel duos, sed totas domos et vitas integras, tolas 10 1 Cur. vi, 10. 1 1 Cor. 3, 8. 18 ] Cor. ♥,

que familias traditione percurrens, rapit et inutiles facit, quarum animas omni malitia et perversitate refertas efficit. Verum cum invidia homicidium parturiat, equidem per eam homo cognovit a prin cipio mortis tentationem, et Caiu factus est fratri cida. Quomodo non mortem vel quid pejus morte justam habet damnationem? Furtum autem quan tum divinam stimulat iracundiam! In veteri Testa mento Achar erat solus qui furatus fuerat, et totus exercitus plagam pertulit, donec inquiren les peccatorem e medio lapidibus obrutum eje cissent. Hæc autem omnia scripta sunt ad instructionem nostram, no in eadem peccata decidentes, in eas dem damnationes vel etiam in pejores nosmet ipsos præcipitemus. Nam majore quam illi chari tate donati, majoribus sumus digni suppliciis, nisi nos custodiamus a malis a Deo probibitis, * Si enim, ut ait Apostolus, qui per angelos dictus est sermo, factus est firmus, et omnis prævari catio et inobedientia accepit justam mercedis re tributionem, quomodo nos effugiemus, si tantopere neglexerimus salutem? Quæ cum initium accepis set enarrari per Dominum ab eis qui audierunt, in nos confirmata est, contestante Deo signis et portentis, et Spiritus sancti distributionibus et variis virtutibus, secundum suam voluntateın ¹³. Quamobrem Ananias et Sapphira qui non in alienis, sed in propriis furtum commiserunt, propter men dacium quod semper furto conjungitur, a Petro vel potius a Deo interfecti sunt; ideo propheta David ad Deum dixit: ‹ Perdes omnes qui lo quuntur mendacium ". › Paulus vero Satanæ tradit Corinthium fornicatorem, et mandat Corinthiis scribeus: c Cum ejusmodi nec cibum sumere 13, 1 Neque firmavit charitatem nisi postquam ille»po stata operibus monstravisset suam de facto pœni tentiam. Avaro autem qui agris exuberantibus nequaquam egentibus communicat, sed auget hor rea, quid dicit in Evangeliis Dominus? ‹ Stulte, hac nocte animam tuam repetent a te; quæ autem parasti, cujus erunt "?, Et ne quis cogitet ad versus unum quemdam dari istam sententiam, Daddit: c Sic est qui sibi thesaurizat, et non pro Deo est dives. Attamen dives ille nequaquam ex injustitia locupletatus fuerat; nam quid injustitiam fecisset cui agri uberes fructus ferebant? Sed quia rebus suis a Deo in magna copia acceptis non beno utebatur, nec in Deum dives erat illas aliis com municando, dignus morte factus est, divitiis mi nime proficientibus. Ex nostris vero sunt qui non tantum juste comparata, sed etiam a pauperibus erepta in suis habent domibus, avaritiam diligen tes, quæ secundum Paulum secunda est idololatria, opum amore ægrotantes qui est omnium maiorum causa; el nou nostri solum principes, sed et mer Mebr. 13, 2. ** Psal. v, 6. 18 1 Cor. ", 5, 10 Luc. x1, 20.

catores; quot enim damna ementibus renditores & aliique negotiatores inferre meditantur, nec men suris nec ponderibus æquis, cum possint, utentes I Propterea el propter similes causas castigamur, et adhuc castigabimur; nam desideramus quidem et quærimus a damuis solvi, sed ofensis propter quas castigamur alias adjicimus. Valtis discore quantum malum sit sitis opum redundantium? plaga quam nunc patimur, hoc cognoscite; nam redundans sanguis unum corporis elementorum. sicut vidistis, mortem infert languentibus. igitur quemadmodum in corpore redundantia corpus cor rumpit, ita quæ est in anima sitis opum nimia animam perdit et occidit, ab ea Dei gratiam ex cellentiorem vitanı amovendo. Hæc autem mors animæ semper antecedit mortem corpori illatam ex derelictione Dei; ideo ex peccato et rejectione mandati divini mors ab initio in mundum ¡utra vit; homo quidem ita trangressus statim non periit, hoc vero a Deo accepit qui illi largitus est tempus poenitentiæ. Poterat omnes homines e nibilo simul educere, sicut angelos, archangelos, principatus, potestates, virtutes, dominationes, Cherubim, Seraphim, sublimes thronos, solum modo cogitavit, et cogitatio ejus electa fuit, et siν mul omnes producti sunt; poterat ergo in uno temporis momento universum genus hominum fa cere, et rursus poterat in brevi horse momento illos per mortem delere a facie terræ, sicut in diluvio fecerat, Noe cum liberis solum custodiens ad novam gignendam generationem. Sed istud non voluit propter clementiam; sed consuluit ut in alio, vel etiam in multis aliis sive sanguine conjunctis sive alienis videamus singuli mortem quam efugere minime poterimus, ut per hoc spectaculum ad pœnitentiam et meditationem mortem subsequentium adducamur. Sed cum nos videat nullam agentes poenitentiam, nullamque futurorum curam habentes, mortem fere omnibus simul infert, non sustinens ut in malo vivamus et peccatum producamus. Εt hae est ultima qua bic puniuntur peccatores plaga, ut ex Ægyptiacis plagis didicimus. Possumus ex modo justæ istius castigationis comprehendere quantum in Deum peccavimus; nam homine castigante, feri potest ut sine justa ~ausa vel propter offensam levem offensor magnam subest panam ex injustitia vel feritate castigante; sed superna cleanentia ad iram moveri nequit, nce mortiferas inferre plagas, nisi valde peccave rimus, et in peccatis siue penitentia persevere mus. Inde ergo agnoscamus, fratres, multitudinem et gravitatem peccatorum nostrorum, et avertatur unusquisque a carnalibus suis cogitationibus, et convertatur ad Dominum. Pœnitentiam agamus ex

humilitatem propitium facientes; ut, sustinente Dei clementia, et defectus nostros supplente, nunc quidem ab hac ira Dei, ab intempestiva et crudeli hac morte et exitio per eam inducendo cxima mur; in futuro autem sæculo vitam immortalem obtineamus in gloriam solius datoris vitæ, Christi; quem decct gloria, fortitudo, honor et adoratio cum æterno ejus Patre et vivifico Spiritu, nunc et semper, et in sæcula sæculorum. Amen. In venerandum Christi pra cursorem et bapti stam Joannem. Si pretiosa in conspectu Domini mors sancto ruin ejus, et memoria justi cum laudibus, quanto magis facere debemus cum laudibus memoriam Joanni summi sanctorum et justorum apicis, qui exsultavit et præcurrit, prænuntiavit Verbum Dei propter nos incarnatum? a quo et ipse prædicatus cst et alirmatus major omnibus a sæculo prophe tis et sanctis et justis? Minime enim quia dicta de eo præstant omnibus humanis sermonibus, et quia ab unigenito Dei Filio testimonium et mercedem accepit, et proinde opus non habet nostra retribu tione, ideo Lilentes sine præmio sermonum relin quemnus eum quem Scriptura vocavit vocem Verbi Altissimi, sed quoniam tale nomen et testimonium a Christo omnium Domino accepit, omnis lingua fidelium moveatur ad hymnum, quantum poterit, nequaquam ut quidquam in gloriam illius adda mus, quomodo enim poterimus? sed ut debitum persolvamus, unusquisque lingua sua, omnia ore unanimi mirabilia quæ circa eum facta sunt ca mentes et enarrantes. Tota quidem vita ejus quo major non est inter natos mulierum miraculum est miraculorum; at non tantum tota vita Joannis et fuit propheta priusquam nasceretur et prophetarum maximus, sed quæcunque ad eum spectant tum diu antequam nasceretur, tum post mortem nia superant miracula. Etenim divinorum prophe tarum de eo prædictiones ipsum non hominem sed angelum appellant, lucis facem, sidus luciferum di vina luce fulgidum, ut præcursorem solis justllis, et vocem ipsius Verbi Dei. Porro quid Verbo Deo propinquins et affinius quam vox Dei? Cujus ap propinquante conceptione angelus e cœlo advolans solvit sterilitatem Zachariae et Elisabeth, promit tens steriles a juventute filium generaturos esse in alla senectute, in cujus nativitate multi gaude bunt; nam prædixit eam omnibus fore salutiferam. Ait enim: ‹ Erit magnus coram Domino; el vi num et siccram non biet, et Spiritu sancto reple bitur adhuc ex utero matris suæ; et multos filio rum Israel convertet ad Dominum Deum ipsorum; rt ipsc præcedet ante illum in spiritu et virtute Eliæ”. › Nam virgo manėbit velut iste, et in de so Luc. 1,

sertis morabitur magis quam ille, et reges regi nasque arguet delinquentes. Sed præsertim in hoc illi præstabit, quoniam Dei erit præcursor; nam præilit, inquit, ante faciem illius. Quæ cum Zacharias supra filem esse cogitasset lingua impeditur; nam quoniam noluit libenter ea prædicare, silens invitus clamat prodigiosam pueri conceptionem, donec in lucem venerit præsens vox Verbi. Conceptus autem cum tot et tantis promis sionibus, priusquam nasceretur, propheta ungitur, et gratiam, o res mirabilis! matri communicat, et secundum Isaiam, indutus est indumento salutis et vestimento latitia; Meliæ instar, in locum suum ungit prophetam, et adhuc in utero utriusque pre phetæ perfectionem præcurrit et superat, ista velut ante faciem Domini ostendens. Nam cum fetus post aptationem membrorum motum quidem labeat, vocem vero non habeat, quia nondum degit in aere, adstante quæ tunc in ventre Deum gercbat Virgine, Joannes in utero matris non sine sensu fuit diving prasentiæ et dispensationis, sed inde eam celebrat per linguam maternam divinitus alloquens, ipse autem interius exsultavit et gavisus est, o miracu lum in Spiritu sancto, perfectionem futuri sæculi in venire genitricis recipiens. Nam quemadmoduni magnus Paulus mysterium vitæ æternæ prænun liaus: c Seminatur, inquit, corpus animale, surget corpus spirituale, id est eximia divini Spiritus vir tute in futuro sæcula rectum et motum, ita Joannes seminatus quidem constitit in utero matris cor pus animale, sed copiosa divini Spiritus unctione ei impertita, exhibitum est corpus spiritale, in Spiritu exsultans et gaudens, suamque matrem pro phetam efficiens; quipppe alta voce per linguam ejus Deum benedixit, et Matrem Domini prægnan tem prædicavit virginem, et fructum ventris ejus asserens quod in ea `gestabatur, cam simul præ guautem et virginem denuntians. Ita, sicut scriptum est, priusquam cognosceret malum, elegit bonum imo priusquan cognosceret mundum, supra mundum stcuit Joannes. Verum natus omnes lætitia affecit, et omnes miraculis su per eum factis permovit. Manus enim Domini, in » quit evangelista, erat cum eo,» eadem quam prius portenta operans. Nam impeditum os patris cjus, quoniam non crediderat singularem pueri concep tionem, apertum est, et Spiritu sancto impletum, et alia rursum prædisit, de filio ejus dicens:. Et puer, propheta Altissimi vocaberis; preibis enim ante faciem Domini parare vias ejus, ad dan dam scientiam salutis plebi ejus Quemadmo » dum conceptus divus iste puer, ex materno ventre animatum gratiæ instrumentum, in eo movebatur 28. Luc. 1, 76.

et exsultabat divino Spiritu, ita et natus crescebat et invalescebat in Spiritu. Sed cum mundus non esset eo dignus, a teneris annis continuo vixit in deserto, sine anxietate, sine sollicitudine, sine lu multu vitam agens dolore immunem, fwdis pas sionibus vacuam, terrenis et carnalibus voluptatis bus quæ circa corpus sensusque corporeos versan tur superiorem; soli Deo vivens, Deum solum vi dens, Deum delicias suas eficiens. Degebat ergo in angusto terræ loco; ‹ Et eral in desertis usque in diem ostensionis suæ ad Israel. › Quænam autem dies hujus ostensiouis? Quando advenit tempus baptismi Domini, de quo tempore scriptum est Non est intelligens, non est qul inquirat Deum, omnes declinaverunt, simul inutiles facti sunt ". Igitur sicut ea hora Dominus pro nobis impiis inef. fabili motus clementia e cœlo descendit, ita Joan mes tunc e deserto propter nos exiit, ministraturus benignæ ejus voluntati; nam hominibus in ‹ bara thro nequitia dejectis nimisque illi divina boni tatis indulgentia, tali opus erat ministro qui nulli virtutis spiei cederet, qui ita videntes traheret, sieut traxit, ad semetipsum miraculis convertens, utpote cæteris non similis, et super bominem con versationem suam exhibens. Erat prædicans pra dicationem sua conversatione dignam; uam pro mittebat regnain colorum, et ignem minabatur inexstinguibilem, et regem cœlorum monstrabat Christum: e Cujus ventilabrum in manu ejus, et purgabit aream suam, et congregabit triticum in horreum suum, paleas antem comburet igni inex stinguibili.» Kal Sed non verbis tantum, verum etiam operibus eum omnibus manifestavit, illum baptizans, suis que discipulis ostendens, necnon in omnibus te stans quoniam ipse est Filius Patris, Agnus Dei, Sponsus animarum ad eum accedentium, qui tollit peccata mundi, qui maculas abstergit, qui insuper sanctifertionem infert et impertitur. Sed postquam ita viam cjus paravisset secundum prophetiam Za chariæ, et omnia perfecisset ad quæ missus est, et præcurrisset necnon baptizator factus esset in Jor dane, sensim coram Christo cedit a doctrina et disciplina quam ad congregalos discipulos habebat, et turba egressus illos Domino tradit. Sed cum lerodes Alius illius infanticide non omnem quidem principatum patris accepisset, erat enim tetrarcha, malitiæ autem ejus addidisset, vivens in flagitiis, et exemplum factus Judæis omnis nequitiæ, Joan nes non potuit uon loqui; quomodo enim tacuisset qui erat vox veritɔtis? sed increpabat eum propter alia omnia quæ patrabat mala, et praecipue propter Herodiadem uxorem fratris ejus, quam sublatam illicite duxerat, dicens huic malo:. Non licet tibl ss Pal. XI, 5.

. habere uxorem fratris ti Philippi ".» ille autem increpationem vel potius increpationes non ferens, istud aliis operibus malis adjecit et conclusit Jean nem in carcere. Porro Philippus ille Herodis ipso quoque erat alius, alterius partis tetrarcha; nam cum Herodes corum pater post illam crudelen et insanam infantiam cadem in exitia et morbos tum insanabiles tum intolerabiles incidisset, et semel ipsum ex nimlis suppliciis atque cruciatibus eri puisset, quando angelus dixit ad Joseph in Ægypto Surge et accipe puerum et matrem ejus, et vado in terram lsrael: mortui enim sunt qui quærelant animam pueri s igitur cum Herodes male sibi vitam abrupisset, qui tunc universo imperabat Cæ sar, in quatuor partes divisit ejus regnum, et duo bus quidem alios praefecit, duobus autem aliis le trarchae imposuit flios Herodis Philippum et istum Herodem. Ideo evangelista Lucas dicit hunc tetrar cham fuisse Judææ, Philippum autem ejus fratrent 224 regionum ltgridis et Trachonitidis, quando ad Jordanem stetit Joannes prædicans baptismum pas nitentia. * Mare. vi, 19. " Matth. ut, 13. * Luc. xi, 19. Itaque junior hic Herodes potestate potitus viu. ctum injecit Joannem in carcerem, sicut narrave runt Matthæus et Marcus, increpatus ab eo propter Herodiadem, quam suam fecerat, etsi uxor esset fratris sui. Lucas autem non solummodo dixit propter Herodiadem, sød propter omnia mala quæ fecit Herodes, adjecit hoc super omnia, et inclu sit Joannem in carcere s. Quare ergo alii erange lista solius correptionis de Herodiade mentionem fecerunt? Quoniam incarcerationis quidem Joan nis aliae multa fuerunt causa, imo omnia opera pervers principis, de quibus omnibus correptus non ferebat Joannis libertatem. Sed abscissi capi tis causa fuit sola adultera, suis artibus et machi nationibus insidiata, et in finem opus adducens; etenim illa vehementius insectabatur Joannem qui corripiebat et amovebat flerodem ab opere illicito, et volebat eum interficere; aliter enim delere non poterat increpationem quæ adversus eam feri vide batur. Verum non simplex erat facinus cum es per petratum, imo nec solummodo, duplex, sed etiam maluples. Nam erat adulterium omnium peccatorum turpissimum, nec ab alio quodam commissum, sed a fratre viri adultera, illius a quo prolem acceperat, ita ut alia adhuc viveret, unde etiam post mortem viri fratri secundum ipsam legem Moysis non licebat illius uxorem ducere. Ille autem, fraire etiam vivo et filiam habente, torum violavit.; nequo occulte quasi quadam dubitatione turpitudinem operans, sed aperte et impudenter flagitium per patrando. Ita ergo sub omni ratione malitiæ indul gens, neque ferens se proinde corripi, in carcere Joannem occlusit. At carcer ipse major erat incre

patio, auditus et conspectus, famaqne grassans per Joca omnia, quapropter llerodias Joannem perse quebatur, id est iram adversus eum in corde suo nutriebat, et volebat eum interficere, sed non po terat. Herodes enim metuebat Joannem, sciens eum virum justum et sanctum. Timebat quidem Herodes Joannem propter virtutis excellentiam, Deum autem non timebat, a quo hominibus virtus infunditur; nec Joannem timebat ut talem, quia sciebat eum justum et sanctum, sed timebat eum propter turbas, quia tanquam prophetam habebant cum, quemadmodum dixit Matthæus; nam sicut ipse scripsit, non sola Herodias, sed et ipse Hero des, cum vellet Joannem occidere. timebat turbam. Quod autem Marens de Herode dixit, nempe quod libenter Joannem audiebat, sic intelligendum est; quemadmodum in potionibus medicamentariis ama ritudinem quidem sentimus, sed eas tamen accipi inus, quia inde speramus utilitatem, ita e contrario d: spiritualibus doctrinis, iis quidem natura suavi bus delectantur qui eis non persuadentur, sed illa ne ¡uaquam accipiunt, scientes illa pravis suis de sideriis obluctari. Sic libenter eum prius audiebat, ideo, inquit, custodiebat eun, et audito eo multa faciebat. Verum cum soleant mali odio habere corripientes, odio propter increpationem superve niente, illa omnia contemnens cum adultera con sentiebat de consilio homicidii, et volens ipse Joan nem occidere, ut dixit Matthaus, timebat turbam, nou quia inetueret eam refragaturam, sed quia ti meret ne ab ea reprobaretur, quoniam pro pro pheta eum habebant. Noverat enim, nam nemi nem hæc latebat, excellentiam virtutis et gratis Joannis, et cum cederet lauci ex multitudine ve nienti, et gloriam ab ea seclaretur, timebat ne sb ea damnaretur, et Angebat erga Joannem piam do cilitatem. Sed Herodias, cum sciret èum ad malum vertere hunc metum solvit, et ad cadem sicut pu tavit, vel potius ut fefellit, irreprehensam traxit; nam iracundia furens et sanguinolenta id stude bat ut facinus multis celaret, et ad opus adducem ret suum in Baptistam et prophetam odium. lgi tur, ait Marcus, cum dies opportunus accidisset, scilicet ad carnificem machinationem, dum cele brarentur Herodis natalitia, omni quidem multitu dine congregata, et omnibus mensæ discumbenti bus, intravit in medio omnium ejus Glia de indu stria a marte immissa, el coram oculis omnium sal tavit, et placuit Herodi et cæteris. Nam quomodo Herodiadis filia, a matre producta, non impudenter saltasset, nec Herodi placuisset? Ita vero lascivo regi arrisit inpudens saltatio, ut saltanti dice ret: «Pete a ne quol vis, et dabo tibi. Et juravit illi: quia quidquid petieris dabo tibi, licet dimi dium regni mei ".» Exit ad matrem et magistram » Marc. vi, 22.

procacium horum saltuam atque prastigiarum pro terra sallatris, quarit petendum esset, juramen tum nuntiat; ab ea edocetur et gratissima discit, ad regem alacriter redit, et petitionem ore inve recundo exponit dicens: «Volo ut protinus des mibt in disco caput Joannis Baptiste ":. Quod sa' tatrix quidem impudenter poposcit; moscha vero sic, ut putabat, regem eximebet a reprobatione propter eadem Joannis Baptism incurrenda; vide beris, inquit, propter fdem juramenti, minime pro pter odium erga justum cædem perpatrare. ‹ Con tristatus est res, ait evangelista; propter jusjuran dum et propter simul discumbentes, noluit eam contristare.» Sed misso exsecutore, decollavit eum in carcere, et allatum caput dedit saltatriel. Heu! quantorum causa malorum furor gloriæ! Non audebat occidere propter turbam, et occidit propfer simul discumbentes; nequaquam propter aliud contristatus est, nisi quia putaret se gloris a multitudine exei; nam utrinque rex erat in angu aliis; si justum imterficeret, reprobatio de homicidio manebat; si non interfceret, perjurus videbatur. Juravit propter cupiditatem laudis, timuit ne jusju randum violatet propter cnpiditatém gloriæ; occi dit; servato jurejurando, propter gloriam: tolam convivium affecit inanis gloria. Recte igitur in Evangeliis dixit Dominus: ⚫ Quomodo potestis credere qui gloriam ab invicem accipitis, et gloriam quæ a Deo solo est, non quæritis **?» Istam qu;e ab hominibus est gloriam quærentes Judæi rejecr rüht fidém in eum, caput omnium qui apud eos fuerunt prophetarum decollaverunt, plenitudinem prophetarum Christum destruentes. Hæc fuerunt operi regis quei fegebant adulterae et saltatrices femine; his delectatur et gaudet, propter ea ree num vendit et prodit, et ad tantum facinus duri lut. Talia patitur animus noster, fratres; nam ipse rex et dominds passionum a Deo constitutus, ipsis ille pascatur, ad alienas servitutes et actus turpes deducitur; et singuli eorum qui ita peccato et passionibus deserviunt, propria convicti conscien Lin, aegre ferentes et indignatione moli, primo qui dein illam veluti concludunt, sicut Herodes Joan nem, nec illam volunt audire; deinde neque pa tiuntur audire verba quæ scripta sunt ad repellen dam peccatum; sed cum omnino dati fuerint po testati Herodiadis illicite eum. ipsis habitantis, unimæ peccatis deditæ, verbum gratiæ eis inditum, boni díco cognitionem quæ flis mest, tollunt, eam prorsus evertentes, on tantum non credunt, scd contradicunt Scripari a Deo revelatz, facti omnino ignari et refragantes verbo Dei, tanquam Herodes Joanni. Insuper qui adversautur veritate pietatis, * Marc. vi, 25. " Joan. v, 41.

similia patiuntur vel potius faciunt. Etenim convicti, seru ouibus prophetarum, apostolorum atque Pa trum a nobis prolatis, primum quidem illos in libris concludant, dicentes: Sinite eos ibi dormire, ne que illis quispiam ulatur vel illos proferat, nequa quam audientes Dominum dicentem: Scrutamini Scripturas, et in eis invenietis vitam æternam. › Postea ab Herodiade, impia gloriatione propria, ad pejora producti, illos proponant veluti in tabula conscriptos, propriis scriptis auferentes, in gau dium et damnum consentientium. Itaque Herodes quidem omnis nequitiae et impie talis est exemplar; Joannes vero omnis virtutis et pietatis columna. Herodes enim est plenitudo ma li.ix, robur impietatis, instrumentum peccati, vere carnalis, utpote secundum carnem vivens et sen tiens; Joannes autem culmen divorum a sæculo patriarcharum, præclara sedes charismatum Spiri tus, jure ex gratia divina cognominatus, omnis pietatis et virtutis habitaculum. Igitur duæ imagi nes hodie proponuntur quæ sibi singulariter ad versantur objectæ, quarum una quidem parva et parum visa gaudio et honore afficere eos qui se cundum illam vivunt, eos dedecori et perpetuo at que intolerabili tradit exitio; altera autem parum labore alliciens eos qui ad eam spectant, deinde il 'is impertit gloriam et voluptatem divinam et in effabilem, et veram et æternam. Si ergo secundum carnem vixerimus, carnales instar Herodis, morie nur, prout dixit Apostolus ". Si autem divini ope Spiritus secundum Joannis zelum perversis deside riis corporis et operibus obsistamus, vivemus in sæcula. Nam secundum Spiritum finis vitæ modo absconditur cum Christo in Deo, et nondum omni bus est manifestus, sed quando apparuerit, similes el erimus, hæredes Del, cohæredes Christi, illa æterna et incorruptibilia assecuti bona, quæ nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quia sunt super aurem, et super oculum, et super mentem; eis autem qui vivunt secundum carnem, non tantum iuortalia et peritura danțur, sed ita modica et parva, ut siliquis et cibo porco rum conferantur. Idcirco si hæc essent æterna, rursus illa istis oporteret anteponere, quià supra omnem compa rationem ex omni parte eis præstant; si vero haec præ illis essent magna et mirabilia, quia hæc trans eunt, illa autem in æternum permanent, rursum illa essent præferenda, utpote duratura. Verum quoniam ista quidem vilia sunt et caduca, illa autem pereuuin et incomparabilia, auteponamus, fratres, so Rom. vult, 13.

cursorem gratiae imitantes, mundo abrenuntiantes, et.fugientes congressum amatorun mundi, alii qui dem in deserto labitaverunt, et multos ex. posteris ail illud attraxerant; alii vero in sacris ædibus ha bitantes, spiritales congressus in iis fecerunt, qui-; bus nos alii aliter studium illorum imitantes in sa cris his claustris vitam peragimus.. Verum in istis habitare non sufficit, sed oportet etiam more illorum Patrum vivere; neque enim ab aliis terrestribus istis Dei paradisis abest lignam scientiæ boni et mali, nec dux nequam; nos autem antiquis edocti exemplis soli bono et sapienti consiliario debemus attendere, et vestigia sequi eo rum qui prius et nunc ei paruerunt, imitando, ut secundum Apostolum loquar, conversationem eorum qnorum consideramus exitum. Sunt etiam bestia at feræ in eremo et in saeris istis monasteriis; et valde timemus ne comparemur jumentis insipienti bus, et similes illis fiamus, nisi pro viribus singuli vitam Joannis imitemur. Quid ergo? Hic semper apertum caput habebat, in signum illius orationis continuæ, ejusque erga Deum libertatis; vir eninı nudato capite debet orare, secundum vocem apo stolicam, ut nude capite gloriam Domini intueatur. Igitur velentur qui mundo alligantur negotiis qui bus circumdantur vel potius implicantur et impedi mentis quibus pedes continuo irretiuntur, qui ne queunt ut nos, perpetuo Dominum intueri. Nos au tem qui bene e mundo recessimus, ab eo etiam mente arceamur, psalmis et canticis et orationibus spiritualibus Christo animam nostram alligantes, et nosmetipsos faciamus salutaris ejus nominis taber naculum, ipso adjuvante propter quem e mundo esivinus nam qui propter eum a mundo et vitæ commodis secessit, unionem cum eo omnino desi derat, qua datur per continuam ejus memoriam, cujus ope mens emundatur. Igitur emundemus mentis oculum, operibus, verbis et cogitationibus ad Deum intendentes. Nihil enim habemus quo de primamur, si totis viribus voluerimus tantum Joan nis vitam contemplari. llic sine tecto vivebat, nobis angusta sufficiat ædicula, contenti simus cella præfecto cuique distributa, eum cogitantes qui per vitan focum non habuit; hic contentus erat pomis agrestibus et melle sylvestri; est planta quæ sponte in deserto nascitur, cujus radicibus qui post eum desertum coluerunt Patres in cibum utebantur, poma autem agrestia dixit fructus; fructibus ergo et radicibus plantarum vel melle sylvestri vesceba tur.; una induebatur tunica, zona pellicea circa lumbos cingebatur, simul per aniginata ostendens 190 Ae in corpore mortificationem corporum circom Terre, simulque habens ipse paupertatis bonum, et nos operibus edocens. Nos autem quantis abunda n:us ad cibum et vestitum commodis, receptacula

possidentes atque horrea pane et vino referta, nec non magides et pistrina, et uno verbo, omnia op portuna. mo Itaque gratias agamus ei qui ista largitus est Deo et ejus Præcursori, per quem sine labore nobis conferuntur, veluti ex fonte ad nos usque elfluentia, et in gloriam ejus ea pròferamus, per opera gratias illi agentcs. Nam si contenti simus iis quæ nasterio sunt communia, non procul distabimus a temperantia et paupertate Joannis. Equiden in om nibus nemini potest conferri, sed quemadmodum a Deo nutritus est, ita et nos Dei muneribus; sed si opes et bona habeamus propria, lioc est periculumn et longinqui facti sumus a societate sanctorum. Etenim qui a mundo recessit propria possidens, sive inde inferat, sive lic acquirat. secum mundum circumfert. et nullomodo a munao recedit, etsi in ipso monte sancto stelerit, licet in istis habitaverit monasteriis quibus depingitur cœlestis regio; hune locum ut semetipsum communen facit, et impedit ne sit mundo melior. Iste prorsus condemnabitur, quoniam sanctumn Dei commune fecerit. Sed nonne Baptista et Præcursor Donini Joannes exivit ex eremo illaque quiete? Equidem, sed ab eo missus, ad dandam scientiam salutis plebi ejus, ad arguen dos incredulos, quapropter ab eis bodie capite truncatus est; non enim debebat hanc corporalem mortem subire, quæ est pœna Adami transgres sionis, cujus debitor non erat qui mandata imple verat, qui ex ipso matris utero Deo paruerat. Sed oportet sanctos pro virtute et religione animam poe nere, secundum mandatum Donini; ideo istis con sentancam necem subiit; ideo etiam Dominus ita mortem gustavit. At oportebat mortem Joannis mort Christi præcurrere, ut secundum prophetiam pa tris præiret ante faciem Domini, ad dandam scien tiam salutis omnibus qui in umbra mortis se dent, ut et ipsi accurrant, necnon beatitudinem vi tamque immortalem obtineant; quam nos omnes obtinere donetur orationibus ejus qui eam a ventre matris consecutus est, eamque omnibus tam in terris quam sub terra prædicavit, et omnes ad eam opere, verbo alque precibus Deo nuncupatis con duxit et conducit, in ipso Christo Domino nostro, quem solum decet gloria æterna. Amen. ** Matth. xxx11, 1-14. In Evangelium secundum Matthæum quarta decis mæ Dominica; in parabolam invitantem ad nupi tias filii *; _in_ qua etiam argnuutur qui dicunt Quare vocavit Deus eos qui nullo modo, vel saltem non operibus sunt obedituri? et quare fecit eos qui suppliciis sunt trudlendi? Memoratæ hodie in Evangelio Domini parabole finem primum dicam charitati vestræ: ‹ Quoniam

multi sunt vocali, pauci vere electi istud enim per totam parabolam ostendit Dominus, ut nos studeamus ut non tantum inter vocatos, sed etiam inter electos censeamur. Nam qui non de numero electorum, sed solummodo vocatorum fuerit, non tantum excidet a die illa quæ nescit occasum, sed etiam immittetur in tenebras exteriores, et ligatis pedibus et manibus, illis quidem, quoniam ad Deum non cucurrerunt, his autem, quoniam opera Dei non sunt operata, fetibus et stridoribus den tium tradentur. Primo forsitan nonnulli quærunt anxii quomodo Dominus multos dixit vocatos, et non omnes homines; nam si non omnes vocati sunt, neque juste non vocati excident a promissis bonis, et supplicia quæ minatus est Dominus ex perientur; nam fortasse paruissent, si vocati fuis sent. Hoc autem veritate nititur in eo quod non merito reprobarentur nisi vocati fuissent, non vero in eo quod non omnes sunt vocati; Dominus enim in calum, postquam resurrexisset a mortuis, ascendens, dixit discipulis suis: • Buntes in omnem mundum, prædicale Evangelium omni creaturm ";» et: «Do cete omnes gentes, baptizantes eos in nomine Pa tris et Filii et Spiritus sancti; docentes eos ser vare omnia quæcunque mandavi vobis ". › Ve ram discipulos mandatum ad opus deduxisse Pau Jus magnus jure ac merito ostendens: «Nonne sudierunt? inquit; nonne in omnem terram exivit sonus eorum, et in fines terræ verba eorum? › Id est, apostoloruin, adeo ut omnes vocati fuerint, et juste puniendi sint qui ad fuem non accedunt. Quare igitur Dominus non omnes dixit, sed multi sunt vocatı? quoniam de accedentibus nunc sernio= nem habet; ideo ad extremum post parabolam iz tud adjecit. Quippe si vocalus vocationi obedive rit, et baptizatus a Christo vocetur, sed non digne ambulaverit sua vocatione, neque secundum Chri stum vivens perfecerit quæ in baptismo fecit pro missa, est equidem vocatus, non autem electus. Insuper istud incerti investigant, vel potius ex probrant qui terra et lutum sunt, regi cœlesti, he sterni æterno. Quare, aiunt, vocavit Deus quos sci vit nullomodo, at certe non operibus obedituros? quare puniendos fecit, illud prævidens? Nec illum audiunt dicentem: «Sicut exaltantur cœli a terra, sic exaltantur cogitationes meæ a cogitationibus vestris, dicit Dominus ";» sed rationem petunt et exigunt ab co quem nequeunt comprehendere. Quantum a formicis discrepamus! Nonne ab eis dem dgmentum nostrum, corpus dico, babemus? Nonne eisdem rescimur? Nonne in eodem loco nabitamus? nonne fere eisdem facultatibus utimur? Sunt autem ex istis quibus nobis præstant formica? magis suis commodis consulunt; melius procul sua prævident emolumenta, frugibus annuis ar dentius student; sed nos illis praestanus lumine st Marc. xvy, 15. * Matth. xxviit, 19. 33 Isa. v, 5, 9.

mentis nostre al quae est ista praestantia, si con feratur cum illa Dei ad nos excellentia? Si omnes universæ terræ formica simul congregatæ, nobis omnibus illis præstantibus, nec vel minimum opus aut cogitationem noscere nequeant, quomodo nos, Deo nobis in infinit um excellente concipere poir rimus ejus opera atque scientiam, et penitus præ videre factorum consequentias, nisi fidem habea mus? Quemadmodum magnum in cœlo sidus diem facere non posset, nisi visum nostrum juhar illius transcenderet, ita Deus neque creator esset nostræ naturæ, neque salutis auctor, si a nobis posset comprehendi, nec sapientiam atque bonitatem ha beret cogitationem nostram transcendentem. Rer sum qui Deo objiciunt quare fecit operibus non obediiuros, quomodo non cogitant illum causam fore eorum damni, nisi eos vocaverit? Ideo igitur eos vocavit, ne ullus dicere possit Deum causam esse sum perniciei. Sed quare fecit puniendos? ne quaquam ut puniat, sed ut salvet, quod patet ex vocatione. Nam si voluisset quempiam suppliciis afficere, non omnes ad salutem vocasset; sed si ille me ad salutem benigne eduxit et vocavit, ego au tem male ambulavi, nunquid oportebat meam ma litiam, etsi nondum praesentem, vincere et impedire æternam ejus benignitatem? Quomodo istud ratio nem habet?.Ille autem qui ista non loquitur, sed creatorem objurgat, prorsus asserit non oportere Beri naturam ratione præditam. Nam quid prodest ratio, si libertas atque facultas non comlientur? Sed quomodo quis erit liber, nisi optionem ha leat, et possit, si voluerit, etiam malus esse? Si vero malus esse nequeat, neque honus esse po teril. G Igitur qui dicit creandos non fuisse a Deo cos qui erant puniendi, nec condendos fuisse etiam di cit eos qui erant salvandi, nec ullam omnino ratio nabilem et liberam producendam fuisse naturam. Sed si cætera propter naturam rationabilem facta sunt, dicit non oportuisse Deum esse creatorem videtisne quanta sit insania? Cum autem, manu Dei condito rationabili et libero genere, es varia libertatis inclinatione usuque diverso, alii debeant esse mali, alil autem boni, nunquid Deum vere bo num decebat propter malos futuros, non in lucem edere bonos? Quid tali cogitatione indignius? Nam etsi unus tantum deberet esse bonus, non proinde justum esset omitui creationem; melior est enim unus faciens voluntatem Domini quam sexcenti peccatores. Nunquid eis qui aurum ex aurarie elle funt dicemus lutum inutile cum bracteolis non 28 portari? Sed audiremus electionem secus esse im possibilem; nec essent electi, nisi alii vocarentur; sed quomodo vocarentur nisi facti fuerint? Sed propius adhuc sermonem instituamus, et ipsos interrogenus objectantes ei qui vult salvos feri, de bis qui propriam salutem non volunt. Nobis

mortalibus cibi necessitas incumbit. Porro cibi per tem natura in propriam refectionem eligit, et sibi metipsi assumit, partem vero factam foetidam, ut inutilem emittit per membra secretioni idonea nunquid proinde, quia debet in stercus mutari, escam omnino propelletis, vel quia debet eligi na tura nostra in refectionem, per coctionem assimi fari et in ejus substantiam converti, proin omnem escam assumere? Nequaquam opus est ratioci nandi; nam opere respondemus singulis diebus manducantes, et vescentes cibo qui simul naturæ nostra convenit et ab ea repellitur. Cujus gratia hoc facimus? Propter innatum nobis amorem vi 4. Ita ergo Deus propter innatam benigmitatem et clementiam, licet nonnulli sponte mali essent ſu turi, uihilominus in lucem bonos edidit, sed prope ter bonos eos etiam qui mali erant futuri, creavit. Nonne videtis quoniam medicorum pueri non si nunt fame torqueri eos qui propter debilitatem sto machi cibum retinere nequeunt, sed illum evo munt? Quare ergo illos nutrire student? quonjam aliquid etsi leve natura a cibo accipit, etsi major pars escarum vomitibus reddatur inutilis; qua propter humana merito dicitur medicina. Unde benignitas et clementia Dei ex học magis ostenditur, quoniam, quanquam præ multitudine animarum non salyandarum pauci sint qui saluti suæ inserviunt, ipse totum genus condidit, pau cisque futuris electis, propter nimiam charitatem omares tamen vocavit. • Simile factum est, inquit, regnum cœlorum homini regi qui ferit nuptias filio suo: et misit servos suos vocare invitatos ad nup tias, et nolebant venire.» Hic nuptias vocat unio nem Filii Dei cum humana natura, et per istam cum Ecclesia nostra. Nam Paulus diceus matrimo nii mysterium esse magnum, addidit: ‹ Ego aul tem dico in Christo et in Ecclesia.» Alibi etiam nobis dicit: c Despondi vos uni viro virginem castam exhibere Christo "., Sed quare non dixit unum connubium, at connubia regem cœlorum Patrem aliissimum Filio suo fecisse? Quoniam sauctarum auimarum sponsus Christus, singulis istis animis mystice conjunctus, dat Patri nup tiale gaudium de isto celebrare. Ipse enim est p qui dicit: ‹ Gaudium erit in cœlo super uno pec catore panitentiam agente ". Namn Spiritus iterum per conversionem conjungentis et desponsantis Chriɛto animas in pœnitentia viventes fructus est gaudium secundum Apostoluın, quo replentur om nes Dei amici sive in cœlo sive in terris; ideo gau dium erit in caelo super uno peccatore pa:nitentiam agente. Hujus grația ineffabilis conjunctionis ejus qui nobis poenitentiam dedit Filii Dei, jam cum humans naturą perfectæ, necnon ingentis gaudii a Deo Patre illius causa celebrati mystice in calis, » Luc. xv, 7. *› II Cor. xi, 2.

missi sunt servi, Joannes Domini Precursor, Zacha rias quem occiderunt Judæi inter templum et altare, Simeon qui Deum in ulnas accepit, et omnes prorsus alii qui, ante salutiferam passionem et resurrectio 233 nem, annuuliaverunt jam factum Domini per carnem adventum in terram. Hi ergo missi sunt ut vocarent invitatos, scilicet Judaros; isti enim sunt invitati, ut pote prius per prophetas vocati, sed noluerunt veni re, id est credere et participes fieri ineffabilis societa tis et gratia, etsi multoties et primo et nunc vocati. lterum ergo dixit, o inenarrabilis longanimitas! misit alios servos dicens: ‹ Ecce prandium meum paravi, tauri mei et altilia occisa sunt, et omnia parala; venite ad nuptias. llis auditis, alii qui dem neglexerunt, et abierunt in agros et ad nego tiationem; in quo ab istis diferunt qui fruges, vi neas et alias negotiorum inæqualitates causati, sacros conventus derelinquunt, nec doctrinam psal ! modiamque sanctam audire desiderant? Alii vero «tenuerunt servos, et contumeliis affectos occide runt. quibus non valde distant qui etiamnunc obe » dientiam negantes præfectis Ecclesiæ, illos ut inimici verbis impetunt. Nos autem istis etiam ex hac pa rabola salutarem gratis exprimamus suavitatem. Ecce, inquit, prandium meum paravi, tauri mei et volatilia occisa sunt, et omnia parata. Vere per incarnationem Domini appositum est optimum ex operibus Dei; nam omnia ante eam sapienter Deo propter nos facta pulchra erant et bona, et ad hunc ânem spectantia; sed optimum ex omnibus, imo solum vere et sine ulla comparatione optimunı est incarnatio Domini nostri Jesu Christi, et præcipue hujus fals: salutaris passio et resurrectio. Tune enim omnia parata sunt ad salutem nostram Filli Dei per carnem perfecta dispensatio, divina per eam doctrina, humanæ simulque divinæ vir tutis opera, divini simulque bumani corporis com municatio, magnum et divinum et salutare sa crifcium, post tres dies a mortuis resurrectio, primitis perennis vitae divinaeque in ea lætitiæ. Tauri mei, ait, et volatilia occisa sunt; tunc enim vetera novis adunata sunt; hæc quidem per occl→ sionem volatilium manifestata, nam panis est qui nunc propter nos in Ecclesia sacrificatur; Nla vero vetera per tauros declarata, et per novam victimam in sacrificium Deo dignius translata. Missi sunt ergo alii servi, Domini apostoli, quæ ista Judæis praedicarent, Domino adhuc de eis habento pati entiain. At isti, bis auditis, alii quidem non atten derunt, agris et negotiationibus, terra et terrenis toti incumbentes; alii autem præcones tenuerunt, et alios quidem contumeliis affecerunt, alios vero japidaverunt, omnes autem, quantum potuit eorum malignitas, et conviciis lacessiverunt et occiderunt. Iratus igitur, ait, rex, missis exerciibus suis.

perdidit homicidas illos, et civitatem ulorum suc cendit.» Nam postquam, etiam post illorum passio nem adhuc perdurans misisset qui ad pœnitentiam vocarent indulgentiam promitterent, ingentium bo norum largitionem nuntiarent, horum arrhas et pignora donareat, veritati fidele testimonium red clerent, illi autem non tantum nequaquam pani tentiam egissent aut paruissent, sed insuper con tumeliis affectos morti tradidissent evangelistas, jure deinceps mittit qui illos perdant et civitatem corum succendant. Quis autem nescit bæc manifeste in Hierosolyma fuisse impleta quam hic merito vo cat civitatem interfectorum? i Verum cum illi multoties antea et nunc vocati, non tantummodo semetipsos vocatione indignos ex hibuissent, sed etiain dignos ira Dei et pernicic, ju beute rege, in vias exeuntes iidem servi, scilicet Domini apostoli, congregaverunt, inquit, quotquot invenerunt bonos et malos, et impleta est domus accumbentibus; bi autem sunt vocati ex gentibus. Jerusalem enim tum erat sola Dei civitas, solaque ejus domus Israelitarum populus; qui autem extra istum erant, quales tunc gentes, veluti per vias et quidem multas atque diversas errabant; nam varia et diversa erant earum dogmata. Malos autem et bonos dixit eos qui per vias inventi congregati sunt propter diversam eorum voluntatem, vi cujus alii quidem electi sunt, dei mores et vitam conjun gentes consentaneam, alii vero e numero electorum rejecti sunt vitam viventes turpem et perversam, necnon a file dissentientem; quod ostendit adden db: Intravit rex ut videret discumbentes,» id est eos qui ex vocatis accesserunt. Porro ejus in gressus ad videndos et judicandos recumbentes nihil aliud est quam manifestatio futuri judicii in tempore facienda. Intravit igitur rex, inquit, et vi dit hominem non vestitum veste nuptiali. › Vestis spiritualium nuptiarum est virtus, quam qui hic non induerit, non tantum indignus cœnaculi illius aspectu invenietur, sed etiam vincula et inenarra bilia experietur supplicia. Si vero cujuslibet ani mæ vestis est corpus ad quod unitur, qui illud non custodiverit vel non emundaverit per temperantiam, puritatem et castimoniam, illud habebit indignum incorruptibili cenaculo, et dignum quod ab eo ejim ciatur. Isto igitur, ait, convicto et pudore suffuso qui non induerat vestem vocatione dignamn, rex di xit ministris: Ligatis manibus et pedibus ejus, tollite eum, › id est, illum circumdantes penis quas effugere non poterit, amovete ab habitaculo et societate lætantium. ‹ Et mittite eum in tenebras exteriores; ibi erit fletus et stridor dentium. › Nam juste manibus et pedibus alligatur qui in his terris peccatorun suorum vinculis constringitur, et mittitur in tenebras exteriores, longius a Deo factus, quia hic non fecit opera lucis. Ibi, inquit, erit fletus et stridor dentiu»; nam non tenebræ

& tantunt, sed tenebre ille sunt ignis inexstinguibilis, vermibus insuper qui non dormiunt refertæ. Itaque ibi etus et stridor dentium propter do lores qui corpus et animam constringunt intolera biles, propter planctus continuos, propter perennem ibique inutilem poenitentiam. Quibus dictis, addi . dit: ‹ Multi enim vocati, pauci vero electi,» ut os tenderet non unum tautuin pœnas illis experturum, sed prorsus omnes qui similem ex operibus indue-. rint ignobilitatem; nam per hunc solum manifesta vit Dominus quales sint mali ex vocatis, et acceden tibus et baptizatis, ex eis qui nequaquam in melius conversi sunt, neque per pœnitentiam fœditatem ex malis voluptatibus et passionibus exuerunt. Nos autem, fratres, exuamus vestem ex ebrietate ven 235 trisque salietate laceratam, necnon carne ejusque intemperantia contaminatam, et induamus, prout dixit Isaias”, vestimentum salutis, et indumentum lætitiæ per temperantiam et castitatem; exuamus veterem bominem corruptum fallacibus concupi scentiis, et induamus novum hominem creatum se cundum Deum in sanctitate et justitia; exuamus omninodum vitæ indumentum ex rapina et avaritia habitum, ut coram oculis Dei fœdum et condemna tum, Induamus vero ut electi Dei viscera misericor diæ, humilitatem, moderationem, mansuetudinem, et studeamus pro viribus, ut hortatur Apostolus, firmam facere vocationem et electionem nostram; etenim ita facicntes a promissione futurorum bono rum, a societate perenniter lætantium non amove bimur, quam nos omnes consequi donctur gratia et benignitate æterni coelestisque sponsi animarunt nostrarum Christi, quem cum Patre et Spiritu sancto decet gloria in sæcula sæcu!orum. Amen. 20 182. LXI, 10. *** Luc. vii, 11 16. In Evangelium secundum Lucam tertia Dominica recitatum; in quo de viduæ filio a Domino susci lalo 36* ', et quod mutua churitate el indulgentia nos invicem prosequi debemus. Quod divini et omnibus perutilis habeat fides magnus Paulus ostendens, et ejusdem opera, pugnas et fructus virtutemque annuntians ab illis incipit sæculis quibus nihil est antiquius fide, dicens, Intelligimus aplata esse sæcula verbo Dei, ut ex invisibilibus visibilia ferent, deinde futuram omnium resurrectionem prædicat et denique, post perfectum sanctorum numerum, sæculorum cón summationem qua nihil perfectius. Sed simul facto rerum in ſide mirandarum et inter eas illorum qui de ista testimonium perhibuerunt catalogo, et hoc Hae homilla eum sequente, quas edidit C. F. Matthæi inter Gregorii Thessalonicensis Orationes X¡Mosqu 1776), desunt in editione Hierosolymitana; reliquæ octo Matthæiana sunt in eadem editione homiliæ 6 11, 12,

bus, sed simplici jussu reddens ex mortuo lugent, quoniam ipsi consolabuntur. matri dolenti unicum alium, solus monstravit se metipsum vite mortisque dominum. Frenuus est enim, ait evangelista, ut Jesus deinceps iret invel vitatem quæ vocatur Naim. Nullo rogante, ad magnum illud ressuscitationis miraculum vadit Dominus, ut ostendat non tantum se vitæ reddendum potestatem, sed etiam bonitatem et misericordiam habere. Eliam quidem irrisit Sareplhana movens ad suscitationem filii; Elisæum vero de suo mero re quem non præviderat doctum coegit Sumanlis < Vivit Dominus, dicens, et vivit anima tua, non dimittam to. › Dominus autem jam apud so præco gnoscens, et a nullo invitatus vadit ad civitatem unde mortuus efferebatur filius. ‹ Ibat, ait Lucas, deinceps; › et istud sapientissime animadvertit evan gelista; signat enim resurrectio filil viduæ animæ nostræ renovationem. Nam vidua quoque erat anima nostra per peccatum orbata sponso cœlesti, habens unaquæque filium unicum, scilicet propriam mentem quæ mortua erat, vera vita aculeo peccati alempla. Hic etiam efferebatur, id est alienus a Deo factus vi cupiditatum, ipsam efferentium in profunda inferni et perditionis. Sed Dominus ad nos veniens et per carnem jam præsens illum reno vavit et ressuscitavit; ejus autein caro non ah initio, sed seculorum novissimo ad nos venit. Pro pterea nec istud omisit evangelista, dicens: Ibat Jesus deinceps ad lucem revocaturus defunctum vidum flium, et istius dolorem in gaudium conver surus. Aulamen dictis advertite animum, fratres, unumquemque enim vestrum adhortor ut perciplat mortem quam fert in semetipso, utque propria pec cata lacrymis lugens, poenitentia confundatur; et veniet ad eum Paracletus qui donat vitam et con solationem sempiternam. Beati, enim, inquit, qui Verum ibat Jesus, dicit Scriptura, et ibant cum eo discipuli ejus et turba frequens. Elias quidem Sarepthanæ flium resuscitaturus seorsum recessit; Elisans vero ascendens in superius cœnaculum in quo jacebat defunctus, occlusit, ut fert historis, ostium ambobus tum Sumanitidi, tum proprio puero Gieri. Nam cum intentissima aut Deum oratione in digerent, hominesque nati sint facilius in solitudine animum ab externis rebus avocatum prorsus in Deum intendere, propterea et illi sese a familiari bus amoverunt. Dominus autem, ut vere vitæ mor εisque potestatem babens, et nullo modo indigens oratione ad resuscitandum puerum, non tantum suos discipulos babebat secum sed etiam turbam in numeram tum eam quæ ipsum sequebatur, tum illam quam circa mortuum invenit. Omnibus igitur videntibus et audientibus sola voce defunc tum vitæ reddidit, ex bumanitate ita aperta sgens, ut omnes adduceret ad fidem in ipsum Sal

vatorem. Ait enim Scriptura: Cum appropinquaret portæ civitatis, efferebatur defunctus. Qula enim præenoverat ipsam exsequiarumn boram, opportune astitit. Defunctus ergo eferebatur flius unicus matris suæ, et hæc vidua erat, quæ dofentis mœro rem supra modum angebant, et liberationem facie bant jucundiorem. Dominus enim videns matrem, 'et matrem viduam, quæ in uno filio spes suas re posuerat, et eo immatura morte orbatam, sequen tem filii loculum, pectusque misere tundentem, mi sericordia, ut dicitur, fuit commolus. Et vero quomodo non motus fuisset, Pater orphanorum et Judex viduarum?Et dixit ad eam consolans et fu turum prævidens: «Noli dere.» Ipse enim sciebat quid esset facturus. Mulier autem nec ipsum nosce Dat, nedum quid futurum esset. Ideo Ades illi non erat, nec ab eo quidquam quærit, nec ipse fidem ab ea exigit. Verum omnipotens Dominus, nec creden tium adjutorio indigens, accedens tetigit loculum ut indicaret et se corpus, divinitati conjunctum, id eoque vivificantem habere virtutem, et dixit Adolescens, tibi dico, surge; et resedit qui erat mortuus. › Audivit enim surdus tumulas vocem vo cantis ea quæ non sunt, tanquam ea quæ sunt; au divit vocem portantis omnia verbo virtutis suæ; audivit vocem non bominis divini, sed Dei inha manəti; et non tantum reseđit mortuus, sed et cœpitloqui. Sic simulac in viduæ Sarepthanæ filium anima ejus reversa est statim exclamavit. Quod tes timonio est resurrectionem non rem esse inanem. Elias ergo unum per orationem, et Eliseus adhuci vens alterum resuscitavit mortuum, testantes ambo et ostendentes vivificam Christi Dei et hominis virtu tem. Dominus autem tres jussu suo ad vitam red didit, antequam crucilgeretur: viduæ fliun, fliam arcbisynagogi et quatriduanum Lazarum, et insuper in cruce multos qui multis apparuerunt. Postea vero mortem pro nobis in cruce passus, seipsum resuscitavit, aut potius se resuscitavit triduanum, solus ipse factus vitæ æternæ antesignanus. Nam cæteri omnes vitam etsi resurrexerint mortalem qualem nos habemus assecuti sunt: Christo autem ex mortuis reviviscente, mors illi jam non domina tur; ideo solus Dominus dicitur primitiæ dormien tium, id est ddeliam in spe resurrectionis et vitz æternæ defunctorum. Primitiæ ergo factus est dor mientium et primogenitus ex mortuis, nobisque spopondit et proinisit non tantum vitam qualem nos habemus mortalem atque perituram, utpote spiritu psychico conflatam sed eam quæ nos spe rantes mnauet, divinam, inquam, immortalem et sempiternam; hæc enim est donum vere Deo dignum. Igitur cum istam nondum largitur iis quos ad vitam revocat, sed vitam morte abscin dendo, non in gratiam ipsorum hanc tribuit, sed propter alios sic agit quos adducit ad fidem æternæ vita largitricem. Εt vero non in gratiam ipsius, sed propter matrem, misericordia motus, filloni resus citavit, sicut apte refert evangelista, et ideo ad vitam revocatum reddidit`matri ipsius.

Verum videte quomodo Dominus misericordia molus erga viduam lugentem filium, non modo consolatoriis verbis, sed etiamn opere sanavit. Ita et nos faciamus pro viribus et non verbo tantum com patiamur male habentibus, sed et operibus nostram erga eos commiserationem comprobemus. Si enim nos quantum possumus, beneficos exhibeamius, Deus etiam, in retributione, se quantum poterit pro nostris beneficiis largum exhibebit. Conspicite tandem quanta sit retributionis præstantia et redun dantia; nam quantum præstat Deus homine, tan tum et ejus potestas humana potestate, tantum quoque beneficia ab ista potestate præstita a nostra præstitis. Si qui obolos mutuaretur æreos et slate ras redderet aureas, nemo forte respueret commu tationem. Nunc vero non sunt permutanda zrea pro aureis, quæ metalla sunt codem fere pretio æstimantur, sed liumana sunt conmedanda et di vina recipienda, et humana hominibus, quod est na turale debitum. Nam aliis misericordiam et com miserationem omnino ex natura debemus. Et vero quando multiformem erga nos aspiciamus Dei cle mentiam, pro qua ipse nibil aliud a nobis nisi erga proximum indulgentiam, liberalitatem et benigni talemn, dicens: • Dimittite, et dimittetur vobis; date, et dabitur vobis, › numquid nobis non in cumbit officium ineluctabile operibus nostrain erga indigentes ex fratribus commiserationem et pieta c tem exhibendi? Et cum non modo Deus nostri mi-. sereatur et nobis tanta retribuat ut numerari ne queant, sed et pignus ab eo acceperimus quod in mensura bona et conferta pro nobis ad fratres. bo neficiis recipiemus retributionem, quomodo ea: noul ambimus pro viribus, cur et ipsam vitam pro invicem, si oporteat, exemplo Domini, non tradi mus, ut vicissim ab eo æternam vitam recipiamus? Equidem ad hoc tenemur, nisi forte propter fratres, saltem propter eum qui semetipsum dedit in mor tem pro nobis, non in pretium tantuin, sed etiám in exemplum et doctrinam efficacem onini opcre et sermone et ratione indubitanter sublimiorem. Ad hoc enim,inquit Scriptura, Christus pro nobis pas sus est, nobis relinquens exemplum ut sequamur vestigia ejus, et parati simus, si oporteat, animam ipsam ponere ad implenda ejus maudata; main sic ejus sempiterna: vitæ et regni participes erimus, in æternum ejus vitæ et gloriæ consortes. Videte Myroblytam istum, cujus proximam sacri martyrii memoriam hodie signavimus celebrantau; ipse corporis sanguinem libenter effudit pro Chri sto, et propterca juge et inexhaustum illul effecit multiplicem fontem miraculorum, anima sanctifi cata et fragrantissimo necnon sanctissimo unguento a corpore stillante. Anima quidem magni illius martyris æterna nec unquam peritura gloria inter ngelos putita, nunc merito gaudet in colis; cur

pus autem ejus nondum revera illius gloriæ factum est particeps, sed ex præsentibus velul ex argu mento, ex typo et signo cognoscite divinissimam et cœlestem gloriam quæ cirea illud revelabitur. Quod si typus talis est, quanta erit ille perfectio? Certe prorsus ineffebilis et ipsi cogitationi imper. via. Contingat nobis precibus tanti martyris per fundi unguento, ut sicut hic jam diffusi illius divini ungnenti consortes fuimus, ita aliquando divinæ gloriæ participes per gratiam benignitatem glorif cati in suis martyribus Jesu Christi qui est super omnia Deus; cui omnis gioria in sempiterna sæcula. Amen. In magnum inter sanctos martyrem et thaumaturgum et myroblytam Demetrium. ● Mihi quidem valde honorificati sunt amici tuì, Deus, nimis confortatus est principatus eorum, exclamavit David ille omnis ætatis psalmistarum diviuissimus s. Principatus apostolorum chori, quia sunt coryphæi, prophetarum ordinis, qui ab intuitione rerum divinarum nomen habent, sancto rum vero doctorum et totius sanctorum cœtus, qui magni vocati sunt in Evaugelio communis Salvato ris, ita et inter Christi martyres, magni omnino martyres, quibus praestat eximius et plerisque ex cellens quem praesertim hodie nos hymnis et laudi bus celebranus, civitatis nostra consors et patro nus, magnum terræ nostræ miraculum, magnum sancta Ecclesia ornamentum, egregius per omnia thaumaturgus et myroblyta Demetrius. llic enim inter martyres tanquam inter astra lux est magna, vitae aeterns verbum continens, emicantibus radiis eximie splendens, plerosque splendore superans, numquid prophetarum gratia non potitus est? Vel prophetica virtute illustris, nunquid apostolorum et doctorum ministerio et excellentia habitus est indignus? Numquid istis donis ornatus sanctorum asceticis exercitiis et eorum vitæ nobilitati cessit? Minime, sed alios quidem secutus, aliis exæquatus, alios autem præcedens, non paucos superans non tantum in exiguo excelluit, cum paucis omnia per fecit, et solus in semetipso omnium merita comple xus continuit (prout postea sermo, Deo juvante, de clarabit) solusque omnibus promissas assequi be nedictiones dignus est habitus. Nos ergo qui nec de uno quidem, non dico or dine aut choro, sed nec de uno cujuslibet ordinis perorandi capaces sumus, quid dicemus, et in tali germonis compositione, de eo qui in unius vitæ divinitatem divinitus omnium virtutes ordinavit, in omnibus supra omnem laudem superexaltatus? Nos tamen urget pro potestate dicendi desiderium et opportunum sermonem quærit occasio et instans officium efficit ut sermone miremur supra omnem sermonem martyris excellentiam. Ineffabiles merce des a Deo promissas ambiens, vile ordinem quan tum valebat natura consentaneum, id est quæ omne * Psal. cxxxvmı, 17. p

antes beatum prædicavit dicens Beatus ui non abiit în consilio impiorum, et in via atorum non setlt. Nunquam enim quod im i in mente concepit, nec quidquam Deo odiosum 1. Sed integra in semetipso servata gratia divina im in Christiano baptismale receperat, Domini i concordem habuit voluntatem, quasi liber Deo conspicua charta divino charactere insignita vel gillares et codicilli ab ipsius Dei digito conscri a, et omnibus in communem utilitatem exposita. iam si, secundum Isaiam, priusquam malum co ¡nosceret, bonum elegit et in ipso juventutis Dore virginitatis honorem aniplexus est, in qua conser vanda totus fuit, nihil negligens ut virgo tam mento quam corpore maneret et proinde civitatem in cœlis haberet et cum incorporeis ex æquo in corpore in cederet. Propterea consociatas coluit cæteras om nes virtutes et præ aliis sapientiæ studium ita ut doctrina et innocentia perfectus brevi laudatam canitiem in juventute gereret; cani enim, secundum Salomonem, sunt sensus hominis et ætas senectutis vita Immaculata “. Erat ergo juvenis egregius, valde formosus visu, non tantum exterior homo, sed multo magis interior, quem oculus non videt. Quem videns Deus cor scrutans ita amore illius spiritualis et invisibilis pulchritudinis captus fuit, ut in eo tanquam in gratissimo domicilio sibi com placuerit et unum spiritum cum eo conglutinaverit et ex eo omnia divinitus perfecerit. Nam David quidem virum invenit, Demetrium vero nondum c virorum ætatem, assecutum, sed adhuc adolescen tem secundum cor suum invenit operarium stre nuum, præcepta ipsius perfecte explentem. Invenit vas electionis quod sicut Paulus portaret nomen ejus coram regibus et gentibus s. Invenit speculum intemeratum quod reflectebat supernam et eximiam pulchritudinem. Ego etiam illam vocem de illo au dio prolatam: Ecce servue meus, quem clegi; in ipso conplacuit sibi anima mea; ponam spiritum meum super eum, et judicium gentibus proferet, et discernet diguos ab indignis, ut sit sicut os meum; malos vero convictos pudore suffundet et arguet destinatos ad perditionem. Ista quidem de Christo scripta sunt, sed etiam quasi per ipsum omnibus secundum Christum perferte degentibus sunt com mendanda. Erat autem doctor et proin apostolus, sapiens, virgo, piusque Demetrius, et ut brevi di cam, in omnibus decorus, integerrimus, et natura et studiis et gratia splendidus, ita ut Demetrio, prout dictum est de Job Ausita, non erat ei similis in terra, vel potius huic in omnibus divinissimo Job ipse erat similis, cui tunc, prout scriptum est *, similis inter homines non inveniebatur; erat euim i reprehensibilis, justus, pius; et Job sicut poste rius apparuit Demetrius, ille vero non habuit vir giuitatis laudem, virginitatis, inquam, quæ in ju ventute gloriosum victorem, naturæ triumphatorem, et angelis qui Deum circumstant coæqualem Deme ** Psal. 1, 1. $1 Sap. iv, 9. “Act. 15, 15. "Job. 1, 8, 11, 3.

trium ostendit. quidem ille in corpore gravt p G plaga percussus est, contraria colluclans forty næ, hic autem usque ad sanguinem in finem restitit adversus malum dimicans. Sed nee disciplinam in sermone Job testificatus est, quam iste habuit Spi ritus gratia temperatam, tanquam telum, muni mentum inexpugnabile, oratorium ligonem et vo merem, vel si volueris scriptorium calamum et piscatoriam sagenam et alia similia: nunc vineam Domini colit, cœlestibus in terram sparsis simini. bus, vel verba vitæ æternæ conscribi non in talu lis lapideis, sed in tabulis cordis carnalibus tall honore dignis, vel sagena verbi complectitur! Thessalonicam, Atticam, Achaiam, seu potius tot regiones hodie continet quot peragrat per unguenta, per miracula, per eximiam gratiæ effusionem. Erat enim aliquando Demetrius terræ prodigium in diviuis sermonibus, bonus odor Christi, sicut ait Paulus ", tum salvandis tum pereuntibus, istis odor mortis in mortem, his odor vitæ in vitam. Hujus boni edo ris sufficientem non dicam mercedem a Deo præ stila unguenta et miracula in sepulcro magni nostri martyris ita ut, sicut Paulus te dicit, præ nimia gloria res gloriauda in contemptum caderet. Nam quid praesentia, etsi magna et mirabilia, præ illis a Deo in cœlis ipsi datis et condonatis? Vultis ut vo bis ostendam modo omnibus evidentissimo quo modo ille adhuc vitam peragens bonus odor Christi exstitit et odor vitæ dociliter obedientibus? Nune quidem hominum animas excolens, vel eos piscari intendens, secundum evangelica ad Petrum verba, instrumentum habuit sermonem ad illam sanctis simam et salutarem piscationem; nunc vero ædifi cans Deo templum ex lapidibus vivis vereque bo nore dignis pro instrumento sermoneni habuit con sentaneum. Quando autem Christi adversariis bel lum denuntiabat, præsertim visibilibus Dei inimicis per invisibiles impulsis, omnia erat illi sermo di vino Spiritu inspiratus et enuntiatus et instructus et apte pro commoditate dispositus, ita u!, sicut scriptum est, de primo inter martyres pignatore, nullus erat qui resisteret Demetrii sapientiæ et Spi ritui qui per eum loquebatur. Ego quidem per illam militarem tunicam, per illum in manu annulam, per illam consularem togam quamı martyr a rego acceperat, symbola explerisse censeo doctoralis laudis et prærogative a vero Rege martyri mystice impertitæ. Ideo divina Dei gratia non parva per ea serius patravit miracula. .I Cor. 11, 15. * Puilipp. 111, 8. Sed oportebat omnino fraudulentum a principio sapienter deludi ne data occasionę, mortem mar tyri macbinaretur; et thesauri æterni fructus no dum perfecte maturus vindemiaretur. corpuris

pondere cadens in terram non ferret fructum mul tam propter immaturum casum. Sed cum borum symbolorum exitum is quem recte ipsam dixeris invidiam, vidisset,cum talia ferre non posset, furore accendit secundum antiquam fallaciam opifices meu dacii qui regi mendacii (iste Maximianus erat) domi nanti parentes persequuntur mendacii insectatorem, et sic ad martyrii stadium accingitur Demetrius, gratiis ineffabilibus a pheris plenus, in omnibus sapiens et justus et sanctus et apostolus et virgo et immaculatus. Quid plura? non dicam quoniam dilectus Christo discipulus, quonian servus, quo niam constantissimus et familiarissimus amicus, seu potius, ut omnia in uno complectar, quoniam transivit per omnia Deo jucunda, tum rationes, tum verba, tum operationes. Desideralis omnes, optime nesco, modum com prehensionis, ubi et quomodo a turba iuquisitus fuit et correptus. Stat porticus subterraneus in tem plo Deiparæ semper Virginis cui cognomen refu gium ubi ex antiquo more magni martyris encomium singulis annis incipitur et in finem deducitur so lemnitas. Regnante ergo impietate, cum. pietas sub sole locum non haberet, illa hypogra subiens 28 sistentibus caelestem doctrinam distribuebat, et ad eum ab impietatis limo velut ab æstuosissimo pe lago confugientibus vere tranquillum pietatis por tum vitam Christianam secure prædicatam propo nebat, et sic refugium divinissimus exstitit martyr omnibus piam vitam eligentibus, propterea refu gium pro cathedra soruitum est. Quibus auditis ab eis qui erant ex parte Maximiani Herculei, surrose runt ad inquirendum pietatis patronos, et delecto martyre ibi populum docente, multo magis ira fer vnerunt quando collectam viderunt multitudinem velut Dei voci Demetrii sermonibus inharentem, in ipsum irruunt tanquam in praestantiorem, dispersa multitudine, apprehensum per istud iter agunt; et Maximiano offerunt qui interea cum summa voluptate baccheis homicidiis totus indulgebat. Qui cum nisi ægre divelli posset, interea sanctum in carcere includi jussit, ejus dilato martyrio. Quo rum nos memoriam quotannis celebrantes ibi en comia incipimus, hic autem perfecimus. Talis s0 habuit martyr propter Christum vadens ad occi si'niem, tanquam ad festum et gratissima convivia invitatus. Perversissimus ideo zelabat diabolus quam citissime ab hominibus auferre Demetrium. Non enim patiebatur talem adhuc in terra versar et videri et bominibus loqui et prorsus audiri. Deus antem volebat suum prophetam mox coram omni bus proferre, et inde illustris martyrii palmam col ligere, sed non eum tantum martyrii gratiam ba bere, verum etiam habentem aliis impertire,tanquam ex eximia alelaque cum ipso societate quasi fon tem eximium gratiæ factus. old

Quid ad haec adjiciam? cum tempus orationl prolongandlas non suppetat. Nestis tyraumi dilatio nem et Demetrii in custodiam conjectionem, et bis adjunctis Nestorem, et martyris nostri ad ipsam prophetiam, et ejus victoriam in Lyceum, et mar tyrium. Sed perversissimus serpens conspecta ty. ramui mora non ferebat adhuc viventem in terra Demetrium videre, illum etiam ante expletum martyrium excellentem, sed scorpionem irrepens.. euin ad martyrem adniovel, non quideın ut eum falleret vel incautaret perinde ac olim per ser pentem ex primavis parentibus aliam quidem fe fellit, alium vere per eam seduxit. Sciebat enim Demetrium tentatione non deludendum et mira generositate præditum et ad eligendum quod me lius est valde exercitum. Non ergo ad deludendam scorpionem ingressus accedit, sed ut lethali vul nere sauciatum quam citissime occideret et semet ipsum tanto et virtute et fortitudine adversario expedirct; sed ejus promptitudinem diligentiam que prevenit illa gratia et fortitudo inherens Demetrio. Etenim divino precationis gladio pro pria manu utens martyr occidit mortis instru mentnm, et ignominia suffundit illapsum, de structa ejus potentia et sic demonstrat quoniam, nisi libens ponam subiisset, nullo modo passus esset Christi gratia et virtute accinctus et robo ratus, bene vero sponte traditur, ducitur et impe riose tractatur plebis manibus et ab. artificibus c mali perversorum supplicia recipit, pro nobis pas 3 Coloss. 5, 24. sum imitatus. Ideo lanceariis interfectoribus a tyranno missis occurrit et decussatis bracchiis tamquam lethali vulnere percutiendis, ultimam accipit plagam seu potius plagas quibus omne cor pus et viscera et ossa et carnes transfixa doluerunt, ¡ta ut ex utroque latere aliud quidem exterius en sium perforationes receperit, altera autem interius duplicatus vel magis multiplicatus fuerit Salvatoris lateris dolor; adimplevit enim, sicut et Paulus 4, ea quæ desunt passionibus Christi, et sic occisio nis amore arsit, sicque suum sanguinem pro Christi gloria manare non pluries modo sed etiam jugiter, si posset, desideravit, ut ab eo quem non latebat illius amoris uberior superfuitas meruerit accipere iu corpore unguentorum fontem, ut san guine deficiente, fons illa per omne tempus pro sanguine a corpore manaret in gloriam- Christi, quem ita martyr noster et per vitam et per mor tem et post mortem non tantum glorificavit, sed et perpetuo glorificat, a quo in mercedem in terris et in cœlis gloriam accepit, accipit, et divinitus accipiet. Superest mihi de illo dicere quæ divus Paulus de Christo protulit. Coumendavit suam erga nos charitatem ipse magnus Demetrius quoniam cum peccatores essemus ipse in tempore pro peccato ribus mortuus est. Quo tamen non nisi per gratjam