Diplomatic text · vision-corrected transcription of the Migne scan (complete), over scholarios OCR (cleaned, language-split) — PG column chips mark the printed columns.
col. 525–526page 1 of 3
PG 161:525Πρόλογος ἐν ταῖς ἑπομέναις τοῦ παμμάκαρος Πατρὸς ἡμῶν Βασιλείου ἀσκητικαῖς Διατάξεσι, συντεθεὶς πρὸς τοῦ αἰδεσιμωτάτου καὶ σοφωτάτου ἐν Χριστῷ Πατρὸς Βησσαρίωνος καρδινάλεως του Νικαίας. Κεφ. α'. Κεφ. α'. Πρόλογος ἐν ταῖς ἑπομέναις τοῦ παμμά- Κεφ. ζ'. Πῶς καὶ ἀπὸ ποίας ηλικίας τοὺς ἐπὶ ἀπο καρος Πατρὸς ἡμῶν Βασιλείου ἀσκητικαῖς Διατά ξετι. Κεφ. β'. Τίνα τὰ εἴδη μοναδικῆς καταστάσεως, καὶ ποῖον αὐτῶν βέλτιόν τε καὶ ἀσφαλέστερον. Κεφ. γ'. Ποιόν τινα χρὴ τὸν ἡγούμενον εἶναι. Κεφ. δ'. Περὶ τοῦ πάντα αὐτὸν μετὰ τῆς τῶν ἀδελ φῶν συμβουλῆς ποιητέον. Κεφ. ε'. Όπως ἐμμέριμνον αὐτὸν εἶναι δεῖ πρὸς τὴν τῶν ἁμαρτανόντων διόρθωσιν, ταγῇ τῶν κοσμικῶν τῇ μονῇ προσιόντας δεκτέον καὶ πῶς τοὺς νεωτέρους ανάγειν χρὴ καὶ παι δεύειν. Κεφ. η'. Περὶ τῆς τῷ κόσμῳ ἀποταξαμένων πολιτ τείας καὶ τῆς εἰς τοὺς προεστῶτας ὑποταγῆς. Καὶ ὅτι πάντα αὐτοῖς εἶναι δεῖ κοινὰ καὶ μηδὲν ἴδιον ἔχειν· καὶ πῶς πρὸς τοὺς κατὰ σάρκα συγγενείς διαχεῖσθαι δέον, Κεφ. θ'. Πῶς καὶ τίσιν ὥραις εὐκτέον. Κεφ. ς'. Πῶς χρηστέον τοῖς μετὰ τρίτην παραίνεσιν Κεφ. ι'. Ει έξεστι καὶ τίσιν αἰτίαις ἔξεστι τῆς μονῆς. μὴ διορθουμένοις. καὶ τῆς ἀδελφότητος ἀναχωρῆσαι.
col. 527–528page 2 of 3
PG 161:527Κεφ. ια'. Εἰ τοὺς ἐξ ἄλλης μονῆς ἀναχωροῦντας δε χτέον. Κεφ. ιβ'. Πῶς τὸν προεστῶτα διορθωτέον περί τι ὑποπτευόμενον ἁμαρτάνειν. Κεφ. ιγ'. Οποίους εἶναι δεῖ τοὺς τοῦ κελλαρίου καὶ τῶν ἄλλων διακονημάτων τὴν φροντίδα ἀναδεξαμένους· καὶ πῶς τῶν ἐμπεπιστευμένων αὐτοῖς σκευῶν ἐπιμελητέον. Κεφ. ιδ'. Περὶ τῶν νοσούντων ἀδελφῶν καὶ εἰ χρη στέον ἰατρείαις. πέζῃ μεταλήψεως παραγενομένων. Κεφ. ιη'. Περὶ τῆς ἐν τῇ τραπέζῃ ἀναγνώσεως· καὶ πῶς αὐτῆς ἀκουστέον. Κεφ. ιθ'. Περί σιωπῆς οὐκ ἐν εὐχαῖς μόνον, ἀλλὰ καὶ πανταχοῦ τηρητέας. Κεφ. κ'. Ότι δεῖ μετὰ τὸν προεστῶτα καὶ ἕτερον ἀντ᾿ αὐτοῦ τὸν αὐτοῦ τόπον ἐπέχειν. Κεφ. κα'. Τίσι χρὴ τῶν ἀδελφῶν τὰς ἀποδημίας ἐπιτρέπειν, καὶ πῶς ἐπανιόντας αὐτοὺς ἀνακρί γειν. Κεφ. ιε'. Περὶ ἐνδυμάτων καὶ βρωμάτων μοναχοῖ; Κεφ. κβ'. Περὶ τῆς πρὸς ἀλλήλους ἀγάπης τῶν μου προσηκόντων. Κεφ. ις'. Εἰ χρὴ τοὺς μοναχούς. Ιδίαις χερσὶν ἐργά εσθαι, καὶ τίνα έργα. ναχῶν, καὶ τοῦ μὴ δύο ἢ τριῶν ἑταιρίας ἐν συν στήματι ἀσκητικῷ γίνεσθαι. Κεφ. κγ'. Εἰ πᾶσιν ἐξέσται ποιεῖν ἐλεημοσύνας. Κεφ. ιζ'. Περὶ τῶν μὴ ἐν τῷ καιρῷ τῆς ἐν τῇ τρα Κεφ. κδ'. Επιτίμια τῶν διαφόρως ἁμαρτανόντων. τῆς ἀδελφότητος τῆς τῶν ἀδελφῶν συμβουλῆς το τῶν κόσμῳ ἀποταξαμένων τῷ κόσμῳ, αἰτίαις ἔξεστι; αναδεχομένους, αναδεξαμένους, φροντιστέον, ἐπιμελητέον ΠΡΟΟΙΜΙΟΝ. Τοῦ παμμάκαρος Πατρὸς ἡμῶν Βασιλείου τοῦ μεγάλου τῷ τῆς ἐνούσης αὐτῷ τοῦτο μὲν σοφίας τοῦτο δὲ θεοποιοῦ ἀρετῆς περιουσίᾳ ἀσκητικῶν δια τάξεων οὐ πολυωφελέστατον μόνον, ἀλλὰ δὴ καὶ πολύστοιχον ὡς τὸ εἰκὸς συγγραψαμένου βιβλίον, τινὲς τῶν τὸν μοναδικὸν βίον ἀνειλημμένων καὶ μάτ λιστα τῶν ἐν Ἰταλίᾳ πάσῃ καὶ Σικελίᾳ τοῖς ἀσκη τικοῖς αὐτοῦ νόμοις τε καὶ κανόσιν ἀκολουθεῖν ᾑρη μένων τῇ τῆς Ἑλληνικῆς γλώττης ἀγνοίᾳ Λατίνοι αὐτῶν ὄντες οἱ πλείους καὶ παῖδες Λατίνων μὴ δυνά μενοι οἱ μὲν μηδ' ἀναγινώσκειν Ἑλληνικῶς ὅλως, οἱ δ' ἀναγινώσκοντες μὲν ἑπταισμένως δέ γε τὰ πλείω καὶ τῶν ἀναγινωσκομένων συνιόντες οὐδόλω;" οἱ δὲ εἰ καὶ συνιᾶσι μικρόν τι ὅμως καὶ ἀμυδρὸν βραχέα των κανόνων καὶ διατάξεων ὑφ᾽ οἷς την ἐπηγγείλαντο καὶ ὧν περὶ μοναδικῆς καταστάσεως ὁ διδάσκαλος εἴρηκεν ὅσον ἔκ γε τῆς τῶν αὐτοῦ βι βλίων ἀναγνώσεως οίδασι. Δι' 3 ἔδοξέ μοι τὴν τοῦ θείου Πατρὸς ἡμῶν βίβλον διελθόντι ἣν ἐπιέναι διά τε τὸ πολὺ μῆκος διά τε τὴν τῆς γλώττης άγνοιαν, ὡς εἴρηται, οὐ δύνανται ἐκεῖθεν ἐκλέξασθαι & μά λιστα πρὸς τὸν καθ᾿ ἡμέραν βίον τοῖ; ἐν κοινοβίῳ ζῶσι λυσιτελεῖν τε καὶ ὠφελεῖν πεπίστευται, κἀκεῖνα διὰ βραχέων ἐνταῦθα ἐκθεῖναι· ὑπό τινας ὑποθέσεις ὡς ἑκάστῃ τῶν χρήσεων ἁρμόζει ἀναγαγόντα αὐτὰς, αἱ μάλιστα τηρηθεῖσαι τέλειον ἂν τὸν μονα χὸν ἀπεργάσαιντο. Διὰ γὰρ τὴν βραχύτητα καὶ οἱ μικρόν βραχύ συνιέντες ἐπιμελήσονται τὸ πᾶν συνιέναι· καὶ οἱ μήπω συνεῖναι δυνάμενοι ῥᾳδίως σπουδάσαντες ἔσονται· ἐκτίθενται δὲ αἱ χρήσεις αὐτοῖς γυμνοῖς τοῖς διδασκάλου βήμασιν· ἐν ἑκάστη δὲ καὶ ὅθεν καὶ ἀπὸ ποίου τε κεφαλαίου καὶ λόγου είληπται σεσημείωται· ἵνα πᾶς τις ἐκεῖσε ἀναδραμὼν, γνῷ μηδὲν ἡμᾶς μηδὲ τὸ βραχύτατον ἡμέτερον εἰρηκέναι, ἀλλὰ πάντα εἶναι τοῦ Πατρός τε καὶ δι δασκάλου φωνάς· οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ πλατύτερον ἐκεῖ θεν τοὺς ἑκάστων τῶν λεγομένων λόγους τε καὶ
col. 529–530page 3 of 3
PG 161:529αἰτίας, εἴ τις καὶ τοῦτο ἐπιθυμοίη, λαβεῖν δυνηθείη. Ακούσωμεν οὖν, ἀδελφοί, νουνεχῶς τῶν αὐτοῦ θείων βημάτων· κλίνωμεν τὸ οὓς ἡμῶν εἰς τὰ ῥήματα τοῦ στόματος αὐτοῦ. Τὸ γὰρ στόμα αὐτοῦ λαλήσει σου φίαν, καὶ ἡ μελέτη τῆς καρδίας αὐτοῦ σύνεσιν· καὶ ἀκούσαντες πάσῃ σπουδῇ καὶ τελέσαι ταῦτα προθυμηθῶμεν· ἐπειδὴ κατὰ τὴν ἀπόστολον Παῦλον οὐχ οἱ ἀκροαταὶ τοῦ νόμου δίκαιοι παρὰ τῷ Θεῷ, ἀλλ' οἱ ποιηταὶ τοῦ νόμου δικαιωθήσονται. Αν γὰρ τὰ παρ' ἡμῶν αὐτῶν εἰσενέγκωμεν, καὶ ὁ Δεσπότης ἡμῖν ὁ εἰπὼν, Χωρὶς ἐμοῦ οὐ δύνασθε ποιεῖν οὐδὲν, τὴν αὐτοῦ ἐκχεεί χάριν συνεργούσαν ἡμῖν τἀγαθὰ καὶ συμπράττουσαν. Ταύτης δὲ συνεργούσης ἡμῖν τῆς οὐρανῶν ἀναμφιβόλως ἥτις ποτ' ἐκείνη ἐστὶν ἐπιτευξόμεθα βασιλείας· ἥτις πάντων ἀγαθῶν ἐστιν ἔσχατον, καὶ τῶν ἐφετῶν τὸ ἀκρότατον, καὶ μόνον τελικώτατον τῆς λογικῆς κτίσεως τέλος. Δύο τάγματα εἰσι τῶν μοναχῶν· τάγμα τὸ κοινόβιον, καὶ τάγμα τῶν ἐρημιτῶν. Επιτίμια Εἴ τις πέμπει τινὶ εὐλογίαν ἢ δέχεται τί ποτε παρεκτὸς τοῦ ἀρχιμανδρίτου, γενέσθω ἀπ' εὐλογίας. Τέλος τῶν κατ' ἐπιτομὴν Ἀσκητικῶν τοῦ μεγάλου Βασι
Continue reading PG 161: Concio →≣ entire volume