757 SPURIA. · στῶν· ἐπειδὴ, κατὰ [812] τὸν προφήτην Ησαΐαν, Αύ τὸς τὰς ἀσθενείας ἡμῶν ἀνέλαβε, καὶ τὰς νόσους ἐβάστασε. Καὶ ἤγαγεν εἰς πανδοχεῖον, τουτέστιν, εἰς τὴν ἁγίαν Ἐκκλησίαν, καὶ ἐπεμελήθη αὐτοῦ, τὸ πρότερον αὐτὸς δι' ἑαυτοῦ. Ἐπὶ τὴν αὔριον δὲ ἐξ- ελθών, τουτέστι, μετὰ τὴν ἁγίαν ἀνάστασιν, ἐκβαλών δύο δηνάρια, δέδωκε τῷ πανδοχεῖ. Τίς ἐστιν ὁ παν- δοχεὺς, καὶ τί τὰ δύο δηνάρια; Ο πανδοχεὺς Παῦλος ὁ ἀπόστολός ἐστιν, ὁ προβληθεὶς τῇ ἐξ ἐθνῶν Ἐκκλησίᾳ· πανδοχεὺς δὲ ἐκλήθη διὰ τὸ πάντας δέχεσθαι, καὶ πάντ τας έλκειν εἰς σωτηρίαν. Εκβαλὼν δύο δηνάρια ὁ Χρι- στὸς μετὰ τὴν ἀνάστασιν, τήν τε Παλαιὰν καὶ Καινὴν Διαθήκην, ἔδωκε τῷ πανδοχεί, εἰπὼν αὐτῷ· Ἐπιμελής θητι αὐτοῦ· σοί, φησί, παραδίδωμι τὸν ἐξ ἐθνῶν λαόν, τὸν τετραυματισμένον ὑπὸ τῶν λῃστῶν φονιχωτάτων· μόνον ἐπιμελήθητι αὐτοῦ· καὶ ὁ δ᾽ ἂν προσδαπανήσης, ἐγὼ ἐν τῷ ἐπανέρχεσθαί με ἀποδώσω σοι. Τί οὖν προς- Εἰς γέννησιν τοῦ ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Εύκαιρος ἡμέρα ἑορτῆς καὶ πανδήμου χαρᾶς, ἐν ᾗ ὑπεμνήσθην τοῦ Γαβριὴλ τὴν λειτουργίαν καὶ τοῦ Ζαχα! ρίου τήν ἱερατείαν, καὶ ἐννοῶ τὸν ἀφωνίᾳ καταδικα σθέντα τῇ ἀπιστία. ακούσατε γὰρ τοῦ εὐαγγελιστοῦ Λουκᾶ, τοῦ ἀνοίξαντος ἡμῖν σήμερον τὸ ψυχωφελὲς ἰα- τρεῖον. Ιατρὸς γὰρ ἦν καὶ τῇ τέχνῃ ὁ εὐαγγελιστής Λουκᾶς· ἀλλὰ τότε μὲν σωμάτων θεραπευτής, νῦν δὲ πραγμάτων περιοδευτής τέχνη τέχνην κατήλλαξε, καὶ περιοδεία περιοδείαν διεδέξατο. Τί οὖν ὁ Λουκᾶς, ὁ εὐ φυής ἰατρός; Ηκούσατε αὐτοῦ ἀρτίως λέγοντος. Κατὰ τὸ ἔθος, φησί, τῆς Ιερατείας, έλαχε τοῦ θυμιᾶσαι, καὶ εἰσῆλθεν εἰς ναὸν τοῦ Θεοῦ Ζαχαρίας, καὶ ἅπαν τὸ πλῆθος ἦν τοῦ λαοῦ προσευχόμενον ἔξω τῇ ὥρᾳ τοῦ θυμιάματος. Καὶ ἰδοὺ ἄγγελος Κυρίου ὤφθη αὐτῷ ἑστὼς ἐκ δεξιῶν τοῦ θυσιαστηρίου τοῦ θυ μιάματος. Καὶ ἐταράχθη Ζαχαρίας ἰδὼν, καὶ φόβος Επεσεν ἐπ' αὐτόν. Εἶπε δὲ πρὸς αὐτὸν ὁ ἄγγελος Μὴ φοβοῦ, Ζαχαρία, ὅτι εισηκούσθη ἡ δέησίς σου· καὶ Ἰδοὺ ἡ γυνή σου Ελισάβετ γεννήσει υιόν σοι, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰωάννην. Ὦ τοῦ παραδό του καὶ μυστικοῦ θαύματος! Δικαίως ὁ Ζαχαρίας ἀντ- εἶπε τῷ ἀγγέλῳ. "Αλλην παράκλησιν ἐποιεῖτο, καὶ ἄλλην ἐλάμβανεν· ὑπὲρ τοῦ λαοῦ προσηύχετο, καὶ τέκνου πατὴρ ὠνομάζετοι συγγνώμην πλημμελημάτων ἐζήτει, καὶ ἀγόνου μήτρας επαγγελίας ἐδέχετο. Ηθέλησε γὰρ ὁ Ζαχαρίας τὰς ψυχὰς τῶν ἁμαρτησάντων καθῆναι, ἡ τὴν κοιλίαν τῆς Ἐλισάβετ ὀγκωθῆναι. Δικαίως ὁ Ζαχα- ρίας ἐταράχθη, φόβῳ συσχεθείς· ἄνθρωπος γὰρ ἦν τροπῇ δουλεύων, εἰ καὶ ἱερατικὸν ἀξίωμα περιεβέβλητο. Εἶπε δὲ Ζαχαρίας εὐθέως κατὰ ψυχὴν μόνον, ὡς εἶδε τὸν ἄγω γελον· Ξένη τοῦ ἀνδρὸς ἡ ἐπιστασία, ξένη τῶν ῥημάτων ἡ ἐπαγγελία. Τίς οὗτος, ὁ τεθαρρημένῳ ποδὶ τὸν ἱερὸν ναὸν βηματίζων; τίς οὗτος, ὁ ἐκ δεξιῶν τοῦ θυσιαστη ρίου τοῦ θυμιάματος παρεστώς; τίς οὗτος, ὁ ἀλλομόρω φου θέας μορφαίς περιαστράπτων; τίς οὗτος ; οὐκ εἶδον ἄνθρωπον πτερωτόν, οὐδ᾽ αὖ πετεινὴν ἀνθρωπόμορφον. Τίς οὗτος, ὁ φόβῳ τὴν ἐμὴν ψυχὴν περιέρχων; τίς οὗ τος, [813] ὁ φωσφόρος ἀπὸ στόματος, κεκλεισμένων τῶν χειλέων λαλών μεγάλα; τίς οὗτος, ὁ τῆς ἐμῆς ἐφημε ρίας ἐφεδρευτής; τίς οὗτος, ὁ τῆς ἐμῆς πρεσβείας ἐμ- ποδιστής ; Εξω τὸ πλῆθος τοῦ λαοῦ περιμένει με προσ σευχόμενον, ὡς τοῦ βασιλέως τοῦ ἐπουρανίου ἀντιγρα φέα· καὶ οὗτος ἔνδον κατέχει με Δι' ἐμοῦ δεήσεις ἀπέδωκαν τῷ βασιλεῖ, συγγνώμην αὐτοῦντες, ὡς πλημ· μελήσαντες. Ταῦτα εὔχομαι υπογραφῆναι, ἵνα τῷ λαῷ τὴν ἐπιθυμίαν κομίσω, ἵνα τῆς ἐφημερίας μου τὴν ἔργα σαν ἐπιδείξω. Παῦσαι τοίνυν, ὅστις εἶ, ὁ ἐκφοβῶν με. Εἰ ἧς θεόπεμπτος ἄγγελος, συνεβάλου ἂν τῇ χρείᾳ μου, συνέπαθες τοῖς ἔξω δακρύουσι, συνεθλίδου τοῖς θλιβο μένοις. "Απιθι τοίνυν. Τις εἶ ὁ ἐκφοβῶν με; Οὐδείς μοι λόγος παιδός· τί μοι τέκνου ἐπαγγελίαν σημαίνεις; τί κέρδος τῷ λαῷ, ἐὰν ἐγὼ τέκνον ἔξω; τί δὲ ὄφελος, ἐὰν Ελισάβετ παιδίον θηλάσῃ; τί κέρδος, ἐὰν ἐγὼ κληρονό- μον τοῦ βίου καταλείψω; Απιθι τοίνυν ὁ ἐκφοβών με, ὅστις ἂν εἶ· ἄπιθι τοίνυν ἀπ' ἐμοῦ. Προβεβηκότες ἐσμέν· παρῆλθεν ὁ καιρὸς τῆς σπορᾶς, ἐσβέσθη τοῦ γάμου ή ἐπιθυμία· ὁ χρόνος τὴν θέρμην κατέψυξεν, ἡ στείρωσις τὸν καρπὸν ἡρνήσατο, ἡ φύσις πρὸς ἑαυτὴν ἱστασίασε· τεθνήκα μεν ἀμφότεροι τῷ μέρει τῆς μίξεως· δ ἡ νεότης 753 εδαπάνησε Παῦλος τοῖς δηναρίοις; Τὰς δέκα τέ· σαρα: ἐπιστολάς, ὃς διεπέμψατο τοῖς ἔθνεσι. Τί ἐστι τὸν Ἐγώ ἐν τῷ ἐπανέρχεσθαί με ἀποδώσω σοι; Ἐν τῇ δευτέ ρα μου παρουσία, ὅταν ἔρχωμαι κρῖναι ζῶντας καὶ νε- κρούς, ἐγὼ ἐν τῷ ἐπανέρχεσθαί με, ἀποδώσω σοι & προσεδαπάνησας· καθὼς καὶ αὐτὸς ὁ Παῦλος λέγει· τὸν ἀγῶνα τὸν καλὸν ἡγώνισμαι, τὸν δρόμον τετέλεκα, τὴν πίστιν τετήρηκα· λοιπὸν ἀπόκειται μοι ὁ τῆς δικαιοσύνης στέφανος, ὃν ἀποδώσει μοι ὁ Κύριος ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ, ὁ δίκαιος κριτής· οὐ μόνον δὲ ἐμοὶ, ἀλλὰ πᾶσι τοῖς ἡγαπηκόσι τὴν ἐπιφάνειαν αὐτ τοῦ. Τοῦ τοιούτου οὖν, ἀδελφοί, στεφάνου γένοιτο καὶ ἡμᾶς ἐπιτυχεῖν πάντας, χάριτι καὶ φιλανθρωπία τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, μεθ' οὗ τῷ Πατρὶ σὺν τῷ ἁγίῳ Πνεύματι δόξα καὶ κράτος, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. προφήτου, προδρόμου καὶ βαπτιστοῦ. οὐκ ἤνθησε, πως γῆρας βλαστήσει; ᾿Αλλὰ ταῦτα μὲν δ Ζαχαρίας εἰκότως. Ὁ δὲ ἄγγελος φησι πρὸς αὐτὸν, και θὼς ἀρτίως ήκουες· Μὴ φοβοῦ, Ζαχαρία, μηδὲ λογι σμοῖς ταράττου· ἄγγελος εἰμι φωτὸς, καὶ οὐχὶ σκότους Γαβριήλ εἰμι ἐγώ, εἷς τῶν ἀρχόντων τοῦ ἐπουρανίου βα- σιλέως πρόστα με κομίζω, οὐκ ἐξουσίᾳ κελεύω. Απ ἐστάλην μηνύσαί σοι, οὐχὶ ἔφοδον ποιῆσαί σοι. Σχήμα περιβέβλημαι, οὐχὶ δὲ γυμνῇ τῇ οὐσία σοι φαίνομαι. Φεί δεται γάρ σου τῆς ζωῆς ὁ ἀποστείλας με. Μή φοβοῦ, Ζαχαρία· ἀπεστάλην εὐαγγελίσασθαί σοι, οὐχὶ δὲ θαμ δῆσαί σε. Τὸ γῆρας προβάλλῃ, καὶ τὴν ἄγονον πολιὰν, καὶ τὴν ἄσπορον μήτραν. Καὶ τίς θέλων γεννα; Θεοῦ τὸ δῶρον· μὴ γὰρ ἀνθρώπου τὸ εὐρεμα; οὐκ ἤκουσας τοῦ Κυρίου λέγοντος· Εγώ εἰμι ὁ ποιῶν ἄνθρωπον, καὶ πλάσσων ἐν ἀνθρώπῳ πνεῦμα; Απιστείς, Ζαχα ρία; Πῶς ὁ Ἀδὰμ ἐπλάσθη; πῶς ἡ Εὐα ἐκτίσθη; πῶς ὁ Ἰσαὰκ ἐγεννήθη; Υπακούσας Ἀβραὰμ οὐκ ἐσφάλη καὶ σὺ ἱερεὺς ὢν ἀπιστεῖς; Μὴ ἀδυνατεῖ παρὰ τῷ Θεῷ πᾶν ῥῆμα, Ζαχαρία; Διὰ τὸ γῆρας ἀντιλέγεις, ὦ πρεσ Εῦτα; σωματικὴν νέκρωσιν δραστικωτέραν ὁρίζεις Θεοῦ; Εἰ μὴ εἶδες τὸν ᾿Αβραάμ, καλῶς ἀμφέβαλες. Φυσικὴν ἀσθένειαν προβάλλῃ, καὶ θεϊκῆς ἐπαγγελίας παρούσης οὐ πιστεύεις, ἀλλ' ἀμφιβάλλεις καὶ φιλονεικεῖς; Μικρά αἰτεῖς, καὶ μεγάλα λαμβάνεις· καὶ ὡς ζημίαν ὑπομένων κραυγάζεις, Ζαχαρία; Ὑπὲρ τοῦ Ἰουδαϊκοῦ λαοῦ μας ναν προσεύχῃ· ἐγὼ δὲ ὁ εὐαγγελίζομαί σοι, εἰς πάντα τὰ έθνη συνεισάγει την σωτηρίαν. Ο δὲ Ζαχαρίας ταῦτα ἀκούσας, καὶ μικρὸν τὴν ὄψιν ἀποστρέψας, ανταποκρι θεὶς πρὸς τὸν ἀγγελον ἔφη. Τί λέγεις, ὦ ἄγγελε, ή γυνή μου γεννήσει; Τί γάρ; διὰ τοῦτο προσηυξάμην, ή του του ἕνεκεν τὸ θυμίαμα κινῶ τῆς ἐφημερίας, ἵνα τὴν καρπογονίαν τῷ λαῷ ἐπιδείξω; Συγγνώμην ἁμαρτημά των αἰτῶ· μὴ γὰρ λύσιν στειρώσεως ἐπιποθῶς τὴν συν- αγωγήν κουφισθῆναι θέλω· μὴ γὰρ τὴν Ἐλισάβετ Αγκω θῆναι; ψυχὰς τετραυματισμένας παρακαλώ ἰαθῆναι· μὴ γὰρ μαζοὺς ξηρανθέντας γαλακτοῤῥυείς γενέσθαι; Τι λέγεις, ὦ ἄγγελε ; ή γυνή μου γεννήσει ; Καὶ τί τὸ κέρ δος τῶν ἔξω προσευχομένων; ἆρα δὲ ἀκούσαντες οὐ λι θάσουσί με, λέγοντες ὅτι μὴ ὑπὲρ αὐτῶν καὶ τῆς και νωφελούς ἕνεκεν σωτηρίας καθίσταμαι ἀρχιερεὺς, ἀλλ' ἑαυτοῦ μόνον ; καὶ ὅτι οὐ λόγον, ἀλλὰ γόνον ἐδεξάμην Ουδείς μοι λόγος πρὸς τεκνογονίαν· ἄπαγε, τοῦτο οὐ βού λομαι. Ὅπερ ηὐχόμην, οὐκ ἔλαβον· καὶ νῦν ἕτερα ἀνθ' ἑτέρων μοι γνωρίζεις; Οὐδείς μοι λόγος περί παιδο ποιίας· νόσος στειρώσεως γέγονε. Μὴ γὰρ χρόνος τὴν ἐπιθυμίαν ἐθέρισε, καὶ ἡ ἀσθένεια τῆς φύσεως, " οὐ τῆς μίξεως ; Οὐδείς μοι λόγος νῦν περὶ τεκνογονίας. "Ανευ βακτηρίας βαδίζειν οὐ δυνάμεθα, καὶ πῶς τεκνογονίας ἄρχεσθαι κελευόμεθα; Τὸ γῆρας τὴν φύσιν ηρνήσατο πίστεως ἔξω [814] τὸ πράγμα. Τάφον περιβλεπόμεθα, καὶ τροφὸν ἀρραβων ρόμεθα; Ουδείς μοι λόγος περί τεκνογονίας. Τοῦ λαοῦ τὴν σωτηρίαν ζητῶ, καὶ τοῦ ἔθνους τὴν εὐδαιμονίαν, τῶν ἐχθρῶν τὴν αἰχμαλωσίαν, καὶ τοῦ λαοῦ τὴν εὐημερίαν, ούχι σε κλαυθμυρίσματα, καὶ σπάργανα καὶ νηπιώδεις τροφάς. Ουδείς μοι λόγες περὶ τούτου. Πῶς πατὴρ γνησίου παιδός εὑρεθήσεται; Τὸ γῆρας ἀπωθεῖται τὴν πίστιν, ἔξω φύσεως λοιπὸν τὸ πράγμα, διαλέλυται τὰ γεννητικὰ μόρια· ράβδων ὡς ἱπ- πὸν κατέχων ἐπιβαίνω, καὶ μονογαμίας μοι πεῖραν ἀνα

757 SPURIA. · στῶν· ἐπειδὴ, κατὰ [812] τὸν προφήτην Ησαΐαν, Αύ τὸς τὰς ἀσθενείας ἡμῶν ἀνέλαβε, καὶ τὰς νόσους ἐβάστασε. Καὶ ἤγαγεν εἰς πανδοχεῖον, τουτέστιν, εἰς τὴν ἁγίαν Ἐκκλησίαν, καὶ ἐπεμελήθη αὐτοῦ, τὸ πρότερον αὐτὸς δι' ἑαυτοῦ. Ἐπὶ τὴν αὔριον δὲ ἐξ- ελθών, τουτέστι, μετὰ τὴν ἁγίαν ἀνάστασιν, ἐκβαλών δύο δηνάρια, δέδωκε τῷ πανδοχεῖ. Τίς ἐστιν ὁ παν- δοχεὺς, καὶ τί τὰ δύο δηνάρια; Ο πανδοχεὺς Παῦλος ὁ ἀπόστολός ἐστιν, ὁ προβληθεὶς τῇ ἐξ ἐθνῶν Ἐκκλησίᾳ· πανδοχεὺς δὲ ἐκλήθη διὰ τὸ πάντας δέχεσθαι, καὶ πάντ τας έλκειν εἰς σωτηρίαν. Εκβαλὼν δύο δηνάρια ὁ Χρι- στὸς μετὰ τὴν ἀνάστασιν, τήν τε Παλαιὰν καὶ Καινὴν Διαθήκην, ἔδωκε τῷ πανδοχεί, εἰπὼν αὐτῷ· Ἐπιμελής θητι αὐτοῦ· σοί, φησί, παραδίδωμι τὸν ἐξ ἐθνῶν λαόν, τὸν τετραυματισμένον ὑπὸ τῶν λῃστῶν φονιχωτάτων· μόνον ἐπιμελήθητι αὐτοῦ· καὶ ὁ δ᾽ ἂν προσδαπανήσης, ἐγὼ ἐν τῷ ἐπανέρχεσθαί με ἀποδώσω σοι. Τί οὖν προς- Εἰς γέννησιν τοῦ ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Εύκαιρος ἡμέρα ἑορτῆς καὶ πανδήμου χαρᾶς, ἐν ᾗ ὑπεμνήσθην τοῦ Γαβριὴλ τὴν λειτουργίαν καὶ τοῦ Ζαχα! ρίου τήν ἱερατείαν, καὶ ἐννοῶ τὸν ἀφωνίᾳ καταδικα σθέντα τῇ ἀπιστία. ακούσατε γὰρ τοῦ εὐαγγελιστοῦ Λουκᾶ, τοῦ ἀνοίξαντος ἡμῖν σήμερον τὸ ψυχωφελὲς ἰα- τρεῖον. Ιατρὸς γὰρ ἦν καὶ τῇ τέχνῃ ὁ εὐαγγελιστής Λουκᾶς· ἀλλὰ τότε μὲν σωμάτων θεραπευτής, νῦν δὲ πραγμάτων περιοδευτής τέχνη τέχνην κατήλλαξε, καὶ περιοδεία περιοδείαν διεδέξατο. Τί οὖν ὁ Λουκᾶς, ὁ εὐ φυής ἰατρός; Ηκούσατε αὐτοῦ ἀρτίως λέγοντος. Κατὰ τὸ ἔθος, φησί, τῆς Ιερατείας, έλαχε τοῦ θυμιᾶσαι, καὶ εἰσῆλθεν εἰς ναὸν τοῦ Θεοῦ Ζαχαρίας, καὶ ἅπαν τὸ πλῆθος ἦν τοῦ λαοῦ προσευχόμενον ἔξω τῇ ὥρᾳ τοῦ θυμιάματος. Καὶ ἰδοὺ ἄγγελος Κυρίου ὤφθη αὐτῷ ἑστὼς ἐκ δεξιῶν τοῦ θυσιαστηρίου τοῦ θυ μιάματος. Καὶ ἐταράχθη Ζαχαρίας ἰδὼν, καὶ φόβος Επεσεν ἐπ' αὐτόν. Εἶπε δὲ πρὸς αὐτὸν ὁ ἄγγελος Μὴ φοβοῦ, Ζαχαρία, ὅτι εισηκούσθη ἡ δέησίς σου· καὶ Ἰδοὺ ἡ γυνή σου Ελισάβετ γεννήσει υιόν σοι, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰωάννην. Ὦ τοῦ παραδό του καὶ μυστικοῦ θαύματος! Δικαίως ὁ Ζαχαρίας ἀντ- εἶπε τῷ ἀγγέλῳ. "Αλλην παράκλησιν ἐποιεῖτο, καὶ ἄλλην ἐλάμβανεν· ὑπὲρ τοῦ λαοῦ προσηύχετο, καὶ τέκνου πατὴρ ὠνομάζετοι συγγνώμην πλημμελημάτων ἐζήτει, καὶ ἀγόνου μήτρας επαγγελίας ἐδέχετο. Ηθέλησε γὰρ ὁ Ζαχαρίας τὰς ψυχὰς τῶν ἁμαρτησάντων καθῆναι, ἡ τὴν κοιλίαν τῆς Ἐλισάβετ ὀγκωθῆναι. Δικαίως ὁ Ζαχα- ρίας ἐταράχθη, φόβῳ συσχεθείς· ἄνθρωπος γὰρ ἦν τροπῇ δουλεύων, εἰ καὶ ἱερατικὸν ἀξίωμα περιεβέβλητο. Εἶπε δὲ Ζαχαρίας εὐθέως κατὰ ψυχὴν μόνον, ὡς εἶδε τὸν ἄγω γελον· Ξένη τοῦ ἀνδρὸς ἡ ἐπιστασία, ξένη τῶν ῥημάτων ἡ ἐπαγγελία. Τίς οὗτος, ὁ τεθαρρημένῳ ποδὶ τὸν ἱερὸν ναὸν βηματίζων; τίς οὗτος, ὁ ἐκ δεξιῶν τοῦ θυσιαστη ρίου τοῦ θυμιάματος παρεστώς; τίς οὗτος, ὁ ἀλλομόρω φου θέας μορφαίς περιαστράπτων; τίς οὗτος ; οὐκ εἶδον ἄνθρωπον πτερωτόν, οὐδ᾽ αὖ πετεινὴν ἀνθρωπόμορφον. Τίς οὗτος, ὁ φόβῳ τὴν ἐμὴν ψυχὴν περιέρχων; τίς οὗ τος, [813] ὁ φωσφόρος ἀπὸ στόματος, κεκλεισμένων τῶν χειλέων λαλών μεγάλα; τίς οὗτος, ὁ τῆς ἐμῆς ἐφημε ρίας ἐφεδρευτής; τίς οὗτος, ὁ τῆς ἐμῆς πρεσβείας ἐμ- ποδιστής ; Εξω τὸ πλῆθος τοῦ λαοῦ περιμένει με προσ σευχόμενον, ὡς τοῦ βασιλέως τοῦ ἐπουρανίου ἀντιγρα φέα· καὶ οὗτος ἔνδον κατέχει με Δι' ἐμοῦ δεήσεις ἀπέδωκαν τῷ βασιλεῖ, συγγνώμην αὐτοῦντες, ὡς πλημ· μελήσαντες. Ταῦτα εὔχομαι υπογραφῆναι, ἵνα τῷ λαῷ τὴν ἐπιθυμίαν κομίσω, ἵνα τῆς ἐφημερίας μου τὴν ἔργα σαν ἐπιδείξω. Παῦσαι τοίνυν, ὅστις εἶ, ὁ ἐκφοβῶν με. Εἰ ἧς θεόπεμπτος ἄγγελος, συνεβάλου ἂν τῇ χρείᾳ μου, συνέπαθες τοῖς ἔξω δακρύουσι, συνεθλίδου τοῖς θλιβο μένοις. "Απιθι τοίνυν. Τις εἶ ὁ ἐκφοβῶν με; Οὐδείς μοι λόγος παιδός· τί μοι τέκνου ἐπαγγελίαν σημαίνεις; τί κέρδος τῷ λαῷ, ἐὰν ἐγὼ τέκνον ἔξω; τί δὲ ὄφελος, ἐὰν Ελισάβετ παιδίον θηλάσῃ; τί κέρδος, ἐὰν ἐγὼ κληρονό- μον τοῦ βίου καταλείψω; Απιθι τοίνυν ὁ ἐκφοβών με, ὅστις ἂν εἶ· ἄπιθι τοίνυν ἀπ' ἐμοῦ. Προβεβηκότες ἐσμέν· παρῆλθεν ὁ καιρὸς τῆς σπορᾶς, ἐσβέσθη τοῦ γάμου ή ἐπιθυμία· ὁ χρόνος τὴν θέρμην κατέψυξεν, ἡ στείρωσις τὸν καρπὸν ἡρνήσατο, ἡ φύσις πρὸς ἑαυτὴν ἱστασίασε· τεθνήκα μεν ἀμφότεροι τῷ μέρει τῆς μίξεως· δ ἡ νεότης 753 εδαπάνησε Παῦλος τοῖς δηναρίοις; Τὰς δέκα τέ· σαρα: ἐπιστολάς, ὃς διεπέμψατο τοῖς ἔθνεσι. Τί ἐστι τὸν Ἐγώ ἐν τῷ ἐπανέρχεσθαί με ἀποδώσω σοι; Ἐν τῇ δευτέ ρα μου παρουσία, ὅταν ἔρχωμαι κρῖναι ζῶντας καὶ νε- κρούς, ἐγὼ ἐν τῷ ἐπανέρχεσθαί με, ἀποδώσω σοι & προσεδαπάνησας· καθὼς καὶ αὐτὸς ὁ Παῦλος λέγει· τὸν ἀγῶνα τὸν καλὸν ἡγώνισμαι, τὸν δρόμον τετέλεκα, τὴν πίστιν τετήρηκα· λοιπὸν ἀπόκειται μοι ὁ τῆς δικαιοσύνης στέφανος, ὃν ἀποδώσει μοι ὁ Κύριος ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ, ὁ δίκαιος κριτής· οὐ μόνον δὲ ἐμοὶ, ἀλλὰ πᾶσι τοῖς ἡγαπηκόσι τὴν ἐπιφάνειαν αὐτ τοῦ. Τοῦ τοιούτου οὖν, ἀδελφοί, στεφάνου γένοιτο καὶ ἡμᾶς ἐπιτυχεῖν πάντας, χάριτι καὶ φιλανθρωπία τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, μεθ' οὗ τῷ Πατρὶ σὺν τῷ ἁγίῳ Πνεύματι δόξα καὶ κράτος, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. προφήτου, προδρόμου καὶ βαπτιστοῦ. οὐκ ἤνθησε, πως γῆρας βλαστήσει; ᾿Αλλὰ ταῦτα μὲν δ Ζαχαρίας εἰκότως. Ὁ δὲ ἄγγελος φησι πρὸς αὐτὸν, και θὼς ἀρτίως ήκουες· Μὴ φοβοῦ, Ζαχαρία, μηδὲ λογι σμοῖς ταράττου· ἄγγελος εἰμι φωτὸς, καὶ οὐχὶ σκότους Γαβριήλ εἰμι ἐγώ, εἷς τῶν ἀρχόντων τοῦ ἐπουρανίου βα- σιλέως πρόστα με κομίζω, οὐκ ἐξουσίᾳ κελεύω. Απ ἐστάλην μηνύσαί σοι, οὐχὶ ἔφοδον ποιῆσαί σοι. Σχήμα περιβέβλημαι, οὐχὶ δὲ γυμνῇ τῇ οὐσία σοι φαίνομαι. Φεί δεται γάρ σου τῆς ζωῆς ὁ ἀποστείλας με. Μή φοβοῦ, Ζαχαρία· ἀπεστάλην εὐαγγελίσασθαί σοι, οὐχὶ δὲ θαμ δῆσαί σε. Τὸ γῆρας προβάλλῃ, καὶ τὴν ἄγονον πολιὰν, καὶ τὴν ἄσπορον μήτραν. Καὶ τίς θέλων γεννα; Θεοῦ τὸ δῶρον· μὴ γὰρ ἀνθρώπου τὸ εὐρεμα; οὐκ ἤκουσας τοῦ Κυρίου λέγοντος· Εγώ εἰμι ὁ ποιῶν ἄνθρωπον, καὶ πλάσσων ἐν ἀνθρώπῳ πνεῦμα; Απιστείς, Ζαχα ρία; Πῶς ὁ Ἀδὰμ ἐπλάσθη; πῶς ἡ Εὐα ἐκτίσθη; πῶς ὁ Ἰσαὰκ ἐγεννήθη; Υπακούσας Ἀβραὰμ οὐκ ἐσφάλη καὶ σὺ ἱερεὺς ὢν ἀπιστεῖς; Μὴ ἀδυνατεῖ παρὰ τῷ Θεῷ πᾶν ῥῆμα, Ζαχαρία; Διὰ τὸ γῆρας ἀντιλέγεις, ὦ πρεσ Εῦτα; σωματικὴν νέκρωσιν δραστικωτέραν ὁρίζεις Θεοῦ; Εἰ μὴ εἶδες τὸν ᾿Αβραάμ, καλῶς ἀμφέβαλες. Φυσικὴν ἀσθένειαν προβάλλῃ, καὶ θεϊκῆς ἐπαγγελίας παρούσης οὐ πιστεύεις, ἀλλ' ἀμφιβάλλεις καὶ φιλονεικεῖς; Μικρά αἰτεῖς, καὶ μεγάλα λαμβάνεις· καὶ ὡς ζημίαν ὑπομένων κραυγάζεις, Ζαχαρία; Ὑπὲρ τοῦ Ἰουδαϊκοῦ λαοῦ μας ναν προσεύχῃ· ἐγὼ δὲ ὁ εὐαγγελίζομαί σοι, εἰς πάντα τὰ έθνη συνεισάγει την σωτηρίαν. Ο δὲ Ζαχαρίας ταῦτα ἀκούσας, καὶ μικρὸν τὴν ὄψιν ἀποστρέψας, ανταποκρι θεὶς πρὸς τὸν ἀγγελον ἔφη. Τί λέγεις, ὦ ἄγγελε, ή γυνή μου γεννήσει; Τί γάρ; διὰ τοῦτο προσηυξάμην, ή του του ἕνεκεν τὸ θυμίαμα κινῶ τῆς ἐφημερίας, ἵνα τὴν καρπογονίαν τῷ λαῷ ἐπιδείξω; Συγγνώμην ἁμαρτημά των αἰτῶ· μὴ γὰρ λύσιν στειρώσεως ἐπιποθῶς τὴν συν- αγωγήν κουφισθῆναι θέλω· μὴ γὰρ τὴν Ἐλισάβετ Αγκω θῆναι; ψυχὰς τετραυματισμένας παρακαλώ ἰαθῆναι· μὴ γὰρ μαζοὺς ξηρανθέντας γαλακτοῤῥυείς γενέσθαι; Τι λέγεις, ὦ ἄγγελε ; ή γυνή μου γεννήσει ; Καὶ τί τὸ κέρ δος τῶν ἔξω προσευχομένων; ἆρα δὲ ἀκούσαντες οὐ λι θάσουσί με, λέγοντες ὅτι μὴ ὑπὲρ αὐτῶν καὶ τῆς και νωφελούς ἕνεκεν σωτηρίας καθίσταμαι ἀρχιερεὺς, ἀλλ' ἑαυτοῦ μόνον ; καὶ ὅτι οὐ λόγον, ἀλλὰ γόνον ἐδεξάμην Ουδείς μοι λόγος πρὸς τεκνογονίαν· ἄπαγε, τοῦτο οὐ βού λομαι. Ὅπερ ηὐχόμην, οὐκ ἔλαβον· καὶ νῦν ἕτερα ἀνθ' ἑτέρων μοι γνωρίζεις; Οὐδείς μοι λόγος περί παιδο ποιίας· νόσος στειρώσεως γέγονε. Μὴ γὰρ χρόνος τὴν ἐπιθυμίαν ἐθέρισε, καὶ ἡ ἀσθένεια τῆς φύσεως, " οὐ τῆς μίξεως ; Οὐδείς μοι λόγος νῦν περὶ τεκνογονίας. "Ανευ βακτηρίας βαδίζειν οὐ δυνάμεθα, καὶ πῶς τεκνογονίας ἄρχεσθαι κελευόμεθα; Τὸ γῆρας τὴν φύσιν ηρνήσατο πίστεως ἔξω [814] τὸ πράγμα. Τάφον περιβλεπόμεθα, καὶ τροφὸν ἀρραβων ρόμεθα; Ουδείς μοι λόγος περί τεκνογονίας. Τοῦ λαοῦ τὴν σωτηρίαν ζητῶ, καὶ τοῦ ἔθνους τὴν εὐδαιμονίαν, τῶν ἐχθρῶν τὴν αἰχμαλωσίαν, καὶ τοῦ λαοῦ τὴν εὐημερίαν, ούχι σε κλαυθμυρίσματα, καὶ σπάργανα καὶ νηπιώδεις τροφάς. Ουδείς μοι λόγες περὶ τούτου. Πῶς πατὴρ γνησίου παιδός εὑρεθήσεται; Τὸ γῆρας ἀπωθεῖται τὴν πίστιν, ἔξω φύσεως λοιπὸν τὸ πράγμα, διαλέλυται τὰ γεννητικὰ μόρια· ράβδων ὡς ἱπ- πὸν κατέχων ἐπιβαίνω, καὶ μονογαμίας μοι πεῖραν ἀνα

757 SPURIA. · στῶν· ἐπειδὴ, κατὰ [812] τὸν προφήτην Ησαΐαν, Αύ τὸς τὰς ἀσθενείας ἡμῶν ἀνέλαβε, καὶ τὰς νόσους ἐβάστασε. Καὶ ἤγαγεν εἰς πανδοχεῖον, τουτέστιν, εἰς τὴν ἁγίαν Ἐκκλησίαν, καὶ ἐπεμελήθη αὐτοῦ, τὸ πρότερον αὐτὸς δι' ἑαυτοῦ. Ἐπὶ τὴν αὔριον δὲ ἐξ- ελθών, τουτέστι, μετὰ τὴν ἁγίαν ἀνάστασιν, ἐκβαλών δύο δηνάρια, δέδωκε τῷ πανδοχεῖ. Τίς ἐστιν ὁ παν- δοχεὺς, καὶ τί τὰ δύο δηνάρια; Ο πανδοχεὺς Παῦλος ὁ ἀπόστολός ἐστιν, ὁ προβληθεὶς τῇ ἐξ ἐθνῶν Ἐκκλησίᾳ· πανδοχεὺς δὲ ἐκλήθη διὰ τὸ πάντας δέχεσθαι, καὶ πάντ τας έλκειν εἰς σωτηρίαν. Εκβαλὼν δύο δηνάρια ὁ Χρι- στὸς μετὰ τὴν ἀνάστασιν, τήν τε Παλαιὰν καὶ Καινὴν Διαθήκην, ἔδωκε τῷ πανδοχεί, εἰπὼν αὐτῷ· Ἐπιμελής θητι αὐτοῦ· σοί, φησί, παραδίδωμι τὸν ἐξ ἐθνῶν λαόν, τὸν τετραυματισμένον ὑπὸ τῶν λῃστῶν φονιχωτάτων· μόνον ἐπιμελήθητι αὐτοῦ· καὶ ὁ δ᾽ ἂν προσδαπανήσης, ἐγὼ ἐν τῷ ἐπανέρχεσθαί με ἀποδώσω σοι. Τί οὖν προς- Εἰς γέννησιν τοῦ ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Εύκαιρος ἡμέρα ἑορτῆς καὶ πανδήμου χαρᾶς, ἐν ᾗ ὑπεμνήσθην τοῦ Γαβριὴλ τὴν λειτουργίαν καὶ τοῦ Ζαχα! ρίου τήν ἱερατείαν, καὶ ἐννοῶ τὸν ἀφωνίᾳ καταδικα σθέντα τῇ ἀπιστία. ακούσατε γὰρ τοῦ εὐαγγελιστοῦ Λουκᾶ, τοῦ ἀνοίξαντος ἡμῖν σήμερον τὸ ψυχωφελὲς ἰα- τρεῖον. Ιατρὸς γὰρ ἦν καὶ τῇ τέχνῃ ὁ εὐαγγελιστής Λουκᾶς· ἀλλὰ τότε μὲν σωμάτων θεραπευτής, νῦν δὲ πραγμάτων περιοδευτής τέχνη τέχνην κατήλλαξε, καὶ περιοδεία περιοδείαν διεδέξατο. Τί οὖν ὁ Λουκᾶς, ὁ εὐ φυής ἰατρός; Ηκούσατε αὐτοῦ ἀρτίως λέγοντος. Κατὰ τὸ ἔθος, φησί, τῆς Ιερατείας, έλαχε τοῦ θυμιᾶσαι, καὶ εἰσῆλθεν εἰς ναὸν τοῦ Θεοῦ Ζαχαρίας, καὶ ἅπαν τὸ πλῆθος ἦν τοῦ λαοῦ προσευχόμενον ἔξω τῇ ὥρᾳ τοῦ θυμιάματος. Καὶ ἰδοὺ ἄγγελος Κυρίου ὤφθη αὐτῷ ἑστὼς ἐκ δεξιῶν τοῦ θυσιαστηρίου τοῦ θυ μιάματος. Καὶ ἐταράχθη Ζαχαρίας ἰδὼν, καὶ φόβος Επεσεν ἐπ' αὐτόν. Εἶπε δὲ πρὸς αὐτὸν ὁ ἄγγελος Μὴ φοβοῦ, Ζαχαρία, ὅτι εισηκούσθη ἡ δέησίς σου· καὶ Ἰδοὺ ἡ γυνή σου Ελισάβετ γεννήσει υιόν σοι, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰωάννην. Ὦ τοῦ παραδό του καὶ μυστικοῦ θαύματος! Δικαίως ὁ Ζαχαρίας ἀντ- εἶπε τῷ ἀγγέλῳ. "Αλλην παράκλησιν ἐποιεῖτο, καὶ ἄλλην ἐλάμβανεν· ὑπὲρ τοῦ λαοῦ προσηύχετο, καὶ τέκνου πατὴρ ὠνομάζετοι συγγνώμην πλημμελημάτων ἐζήτει, καὶ ἀγόνου μήτρας επαγγελίας ἐδέχετο. Ηθέλησε γὰρ ὁ Ζαχαρίας τὰς ψυχὰς τῶν ἁμαρτησάντων καθῆναι, ἡ τὴν κοιλίαν τῆς Ἐλισάβετ ὀγκωθῆναι. Δικαίως ὁ Ζαχα- ρίας ἐταράχθη, φόβῳ συσχεθείς· ἄνθρωπος γὰρ ἦν τροπῇ δουλεύων, εἰ καὶ ἱερατικὸν ἀξίωμα περιεβέβλητο. Εἶπε δὲ Ζαχαρίας εὐθέως κατὰ ψυχὴν μόνον, ὡς εἶδε τὸν ἄγω γελον· Ξένη τοῦ ἀνδρὸς ἡ ἐπιστασία, ξένη τῶν ῥημάτων ἡ ἐπαγγελία. Τίς οὗτος, ὁ τεθαρρημένῳ ποδὶ τὸν ἱερὸν ναὸν βηματίζων; τίς οὗτος, ὁ ἐκ δεξιῶν τοῦ θυσιαστη ρίου τοῦ θυμιάματος παρεστώς; τίς οὗτος, ὁ ἀλλομόρω φου θέας μορφαίς περιαστράπτων; τίς οὗτος ; οὐκ εἶδον ἄνθρωπον πτερωτόν, οὐδ᾽ αὖ πετεινὴν ἀνθρωπόμορφον. Τίς οὗτος, ὁ φόβῳ τὴν ἐμὴν ψυχὴν περιέρχων; τίς οὗ τος, [813] ὁ φωσφόρος ἀπὸ στόματος, κεκλεισμένων τῶν χειλέων λαλών μεγάλα; τίς οὗτος, ὁ τῆς ἐμῆς ἐφημε ρίας ἐφεδρευτής; τίς οὗτος, ὁ τῆς ἐμῆς πρεσβείας ἐμ- ποδιστής ; Εξω τὸ πλῆθος τοῦ λαοῦ περιμένει με προσ σευχόμενον, ὡς τοῦ βασιλέως τοῦ ἐπουρανίου ἀντιγρα φέα· καὶ οὗτος ἔνδον κατέχει με Δι' ἐμοῦ δεήσεις ἀπέδωκαν τῷ βασιλεῖ, συγγνώμην αὐτοῦντες, ὡς πλημ· μελήσαντες. Ταῦτα εὔχομαι υπογραφῆναι, ἵνα τῷ λαῷ τὴν ἐπιθυμίαν κομίσω, ἵνα τῆς ἐφημερίας μου τὴν ἔργα σαν ἐπιδείξω. Παῦσαι τοίνυν, ὅστις εἶ, ὁ ἐκφοβῶν με. Εἰ ἧς θεόπεμπτος ἄγγελος, συνεβάλου ἂν τῇ χρείᾳ μου, συνέπαθες τοῖς ἔξω δακρύουσι, συνεθλίδου τοῖς θλιβο μένοις. "Απιθι τοίνυν. Τις εἶ ὁ ἐκφοβῶν με; Οὐδείς μοι λόγος παιδός· τί μοι τέκνου ἐπαγγελίαν σημαίνεις; τί κέρδος τῷ λαῷ, ἐὰν ἐγὼ τέκνον ἔξω; τί δὲ ὄφελος, ἐὰν Ελισάβετ παιδίον θηλάσῃ; τί κέρδος, ἐὰν ἐγὼ κληρονό- μον τοῦ βίου καταλείψω; Απιθι τοίνυν ὁ ἐκφοβών με, ὅστις ἂν εἶ· ἄπιθι τοίνυν ἀπ' ἐμοῦ. Προβεβηκότες ἐσμέν· παρῆλθεν ὁ καιρὸς τῆς σπορᾶς, ἐσβέσθη τοῦ γάμου ή ἐπιθυμία· ὁ χρόνος τὴν θέρμην κατέψυξεν, ἡ στείρωσις τὸν καρπὸν ἡρνήσατο, ἡ φύσις πρὸς ἑαυτὴν ἱστασίασε· τεθνήκα μεν ἀμφότεροι τῷ μέρει τῆς μίξεως· δ ἡ νεότης 753 εδαπάνησε Παῦλος τοῖς δηναρίοις; Τὰς δέκα τέ· σαρα: ἐπιστολάς, ὃς διεπέμψατο τοῖς ἔθνεσι. Τί ἐστι τὸν Ἐγώ ἐν τῷ ἐπανέρχεσθαί με ἀποδώσω σοι; Ἐν τῇ δευτέ ρα μου παρουσία, ὅταν ἔρχωμαι κρῖναι ζῶντας καὶ νε- κρούς, ἐγὼ ἐν τῷ ἐπανέρχεσθαί με, ἀποδώσω σοι & προσεδαπάνησας· καθὼς καὶ αὐτὸς ὁ Παῦλος λέγει· τὸν ἀγῶνα τὸν καλὸν ἡγώνισμαι, τὸν δρόμον τετέλεκα, τὴν πίστιν τετήρηκα· λοιπὸν ἀπόκειται μοι ὁ τῆς δικαιοσύνης στέφανος, ὃν ἀποδώσει μοι ὁ Κύριος ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ, ὁ δίκαιος κριτής· οὐ μόνον δὲ ἐμοὶ, ἀλλὰ πᾶσι τοῖς ἡγαπηκόσι τὴν ἐπιφάνειαν αὐτ τοῦ. Τοῦ τοιούτου οὖν, ἀδελφοί, στεφάνου γένοιτο καὶ ἡμᾶς ἐπιτυχεῖν πάντας, χάριτι καὶ φιλανθρωπία τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, μεθ' οὗ τῷ Πατρὶ σὺν τῷ ἁγίῳ Πνεύματι δόξα καὶ κράτος, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. προφήτου, προδρόμου καὶ βαπτιστοῦ. οὐκ ἤνθησε, πως γῆρας βλαστήσει; ᾿Αλλὰ ταῦτα μὲν δ Ζαχαρίας εἰκότως. Ὁ δὲ ἄγγελος φησι πρὸς αὐτὸν, και θὼς ἀρτίως ήκουες· Μὴ φοβοῦ, Ζαχαρία, μηδὲ λογι σμοῖς ταράττου· ἄγγελος εἰμι φωτὸς, καὶ οὐχὶ σκότους Γαβριήλ εἰμι ἐγώ, εἷς τῶν ἀρχόντων τοῦ ἐπουρανίου βα- σιλέως πρόστα με κομίζω, οὐκ ἐξουσίᾳ κελεύω. Απ ἐστάλην μηνύσαί σοι, οὐχὶ ἔφοδον ποιῆσαί σοι. Σχήμα περιβέβλημαι, οὐχὶ δὲ γυμνῇ τῇ οὐσία σοι φαίνομαι. Φεί δεται γάρ σου τῆς ζωῆς ὁ ἀποστείλας με. Μή φοβοῦ, Ζαχαρία· ἀπεστάλην εὐαγγελίσασθαί σοι, οὐχὶ δὲ θαμ δῆσαί σε. Τὸ γῆρας προβάλλῃ, καὶ τὴν ἄγονον πολιὰν, καὶ τὴν ἄσπορον μήτραν. Καὶ τίς θέλων γεννα; Θεοῦ τὸ δῶρον· μὴ γὰρ ἀνθρώπου τὸ εὐρεμα; οὐκ ἤκουσας τοῦ Κυρίου λέγοντος· Εγώ εἰμι ὁ ποιῶν ἄνθρωπον, καὶ πλάσσων ἐν ἀνθρώπῳ πνεῦμα; Απιστείς, Ζαχα ρία; Πῶς ὁ Ἀδὰμ ἐπλάσθη; πῶς ἡ Εὐα ἐκτίσθη; πῶς ὁ Ἰσαὰκ ἐγεννήθη; Υπακούσας Ἀβραὰμ οὐκ ἐσφάλη καὶ σὺ ἱερεὺς ὢν ἀπιστεῖς; Μὴ ἀδυνατεῖ παρὰ τῷ Θεῷ πᾶν ῥῆμα, Ζαχαρία; Διὰ τὸ γῆρας ἀντιλέγεις, ὦ πρεσ Εῦτα; σωματικὴν νέκρωσιν δραστικωτέραν ὁρίζεις Θεοῦ; Εἰ μὴ εἶδες τὸν ᾿Αβραάμ, καλῶς ἀμφέβαλες. Φυσικὴν ἀσθένειαν προβάλλῃ, καὶ θεϊκῆς ἐπαγγελίας παρούσης οὐ πιστεύεις, ἀλλ' ἀμφιβάλλεις καὶ φιλονεικεῖς; Μικρά αἰτεῖς, καὶ μεγάλα λαμβάνεις· καὶ ὡς ζημίαν ὑπομένων κραυγάζεις, Ζαχαρία; Ὑπὲρ τοῦ Ἰουδαϊκοῦ λαοῦ μας ναν προσεύχῃ· ἐγὼ δὲ ὁ εὐαγγελίζομαί σοι, εἰς πάντα τὰ έθνη συνεισάγει την σωτηρίαν. Ο δὲ Ζαχαρίας ταῦτα ἀκούσας, καὶ μικρὸν τὴν ὄψιν ἀποστρέψας, ανταποκρι θεὶς πρὸς τὸν ἀγγελον ἔφη. Τί λέγεις, ὦ ἄγγελε, ή γυνή μου γεννήσει; Τί γάρ; διὰ τοῦτο προσηυξάμην, ή του του ἕνεκεν τὸ θυμίαμα κινῶ τῆς ἐφημερίας, ἵνα τὴν καρπογονίαν τῷ λαῷ ἐπιδείξω; Συγγνώμην ἁμαρτημά των αἰτῶ· μὴ γὰρ λύσιν στειρώσεως ἐπιποθῶς τὴν συν- αγωγήν κουφισθῆναι θέλω· μὴ γὰρ τὴν Ἐλισάβετ Αγκω θῆναι; ψυχὰς τετραυματισμένας παρακαλώ ἰαθῆναι· μὴ γὰρ μαζοὺς ξηρανθέντας γαλακτοῤῥυείς γενέσθαι; Τι λέγεις, ὦ ἄγγελε ; ή γυνή μου γεννήσει ; Καὶ τί τὸ κέρ δος τῶν ἔξω προσευχομένων; ἆρα δὲ ἀκούσαντες οὐ λι θάσουσί με, λέγοντες ὅτι μὴ ὑπὲρ αὐτῶν καὶ τῆς και νωφελούς ἕνεκεν σωτηρίας καθίσταμαι ἀρχιερεὺς, ἀλλ' ἑαυτοῦ μόνον ; καὶ ὅτι οὐ λόγον, ἀλλὰ γόνον ἐδεξάμην Ουδείς μοι λόγος πρὸς τεκνογονίαν· ἄπαγε, τοῦτο οὐ βού λομαι. Ὅπερ ηὐχόμην, οὐκ ἔλαβον· καὶ νῦν ἕτερα ἀνθ' ἑτέρων μοι γνωρίζεις; Οὐδείς μοι λόγος περί παιδο ποιίας· νόσος στειρώσεως γέγονε. Μὴ γὰρ χρόνος τὴν ἐπιθυμίαν ἐθέρισε, καὶ ἡ ἀσθένεια τῆς φύσεως, " οὐ τῆς μίξεως ; Οὐδείς μοι λόγος νῦν περὶ τεκνογονίας. "Ανευ βακτηρίας βαδίζειν οὐ δυνάμεθα, καὶ πῶς τεκνογονίας ἄρχεσθαι κελευόμεθα; Τὸ γῆρας τὴν φύσιν ηρνήσατο πίστεως ἔξω [814] τὸ πράγμα. Τάφον περιβλεπόμεθα, καὶ τροφὸν ἀρραβων ρόμεθα; Ουδείς μοι λόγος περί τεκνογονίας. Τοῦ λαοῦ τὴν σωτηρίαν ζητῶ, καὶ τοῦ ἔθνους τὴν εὐδαιμονίαν, τῶν ἐχθρῶν τὴν αἰχμαλωσίαν, καὶ τοῦ λαοῦ τὴν εὐημερίαν, ούχι σε κλαυθμυρίσματα, καὶ σπάργανα καὶ νηπιώδεις τροφάς. Ουδείς μοι λόγες περὶ τούτου. Πῶς πατὴρ γνησίου παιδός εὑρεθήσεται; Τὸ γῆρας ἀπωθεῖται τὴν πίστιν, ἔξω φύσεως λοιπὸν τὸ πράγμα, διαλέλυται τὰ γεννητικὰ μόρια· ράβδων ὡς ἱπ- πὸν κατέχων ἐπιβαίνω, καὶ μονογαμίας μοι πεῖραν ἀνα

759 IN CHRISTI NATALEM DIEM. 730 Εἰς τύ, "Οτε ἀνέβη ὁ Κύριος εἰς τὸ ἱερὸν, μεσούσης τῆς ἑορτῆς καὶ εἰς τὸν Μελχισεδέ. Τῇ μεσοπεντηκοστή. Τοαὶ καὶ μῆλον καὶ φοίνιξ καὶ οἱ λοιποὶ τῶν ἀκρο- βρύων καρποὶ τὸν τοῦ σώματος δύνουσι φάρυγγα, θείος λόγος ἁγίων διδασκάλων ἀγάπῃ κεκερασμένοι, τῇ ἀκοῇ τῆς διδασκαλίας παραπεμπόμενοι, τὸν τῆς ψυχῆς γλυκαίνουσι λάρυγγα. Καὶ ὥσπερ ὅ τοὺς καρποὺς τῶν δένδρων τρυγήσας, ἐν τῇ τῶν καρπῶν μεταλήψει επαί νους τοῖς δένδροις ἀποδίδωσιν · ὡσαύτως καὶ ὁ τὰ θεῖα λόγια τῶν διδασκάλων ἐν τῷ καρτάλλῳ τῆς ἀκοῆς ἐνα τρυγήσας, εἶτα τῷ νῷ παραπέμψας, καὶ τὴν τοῦ λόγου γλυκύτητα γευσάμενος, τῷ διδασκάλῳ ἐπαίνους ἐκπέμ- των ἐκ χειλέων λέγει· ὡς γλυκέα τῷ λαρυγγί μου τα λόγια σου, ὑπὲρ μέλι καὶ κηρίον τῷ στόματι μου! Καὶ ὁ σοφώτατος δὲ Σαλομών τους καλούς λόγους κηρίοις μέλιτος παρεικάσας φησί. Κηρία μέλιτος λόγοι καλοί. Ωσπερ γὰρ ὁ λάρυγξ τα βρώματα γενόμενος, οἶδε τὰ καλὰ ἀπὸ τῶν [793] φαύλων διακρίνειν· ὡσαύτως καὶ ὁ νοῦς τῆς ψυχῆς τὰ χρηστὰ ῥήματα οἶδεν ἀπὸ τῶν φαύλων διακρίνειν, ὥσπερ φησὶν ἐν τῷ Ἰώβ · Λάρυγξ μὲν γὰρ σίτα γεύεται, τοὺς δὲ ῥήματα διακρίνει. Καὶ μηδεὶς νομιζέτω ἔχειν μὲν τὸν οἰκοδεσπότην ἐν τῷ ἰδίῳ παραδείσῳ δένδρα διάφορα, φοίνικας λέγω καὶ μῆλα καὶ ἐλαίας, τὸν δὲ Κύριον ἐν τῷ ἰδίῳ παραδείσῳ τῆς Ἐκκλησίας μὴ ἔχειν διάφορα στελέχη των πατέρων, ἕκαστον κατὰ τὴν οἰκείαν χρηστότητα πρὸς τὴν τῶν εἰσ- πορευομένων ἀπόλαυσιν ἐκ βάθους τῆς καρδίας τους καρποὺς τῶν λόγων προσφέροντα. Ο μὲν γάρ τίς ἐστιν αὐτῶν, ὥσπερ ἐλαία εὐθαλής, τοῖς φύλλοις τῆς πίστεως κατάκομος, καὶ τοῖς ἔργοις τῆς εὐλαβείας κατάκαρπος· ἄλλος δέ ἐστιν ὥσπερ φοίνιξ τοῖς βαίοις τῆς κατὰ δια- βόλου νίκης κατεστεμμένος, καὶ τὸν γλυκύτατον καρπὸν τῆς εὐποίας τοῖς πένησι προβαλλόμενος· περὶ οὗ φησιν ἡ Γραφή, Δίκαιος ὡς φοίνιξ ἀνθήσει. Ετερος δέ τίς ἐστιν, ὥσπερ μῆλον, δύο τέρψεις παρέχων τοῖς ἀνθρώποις, τήν σε όσφρησίν φημι, καὶ τὴν γλυκύτητα τῷ φάρυγγι· καὶ τὸν τοιοῦτον ἐγκωμιάζουσα ἐν τοῖς Ασμασι τῶν ἀσ- μάτων ή νύμφη Εκκλησία τί φησιν; ὡς μῆλον ἐν τοῖς ξύλοις του δρυμού, οὕτως ἀδελφιδός μου ἐν μέσω των υιών Ισραήλ. Καί φησιν, Ἐν τῇ σκιᾷ αὐτοῦ ἐπεθύμησα καὶ ἐκάθισα, καὶ καρπὸς αὐτοῦ γλυκὺς ἐν τῷ λάρυγι. Τί δὲ ποιήσω, ἀγαπητοί, ἐγώ, ὀλιγοστὴν φυλλάδα λογίων καὶ καρπῶν κεκτημένος, μήτε τοὺς καυσαμένους ἀναψύξαι ἰσχύων, μήτε τοὺς πεινωμένους τοῖς καρποῖς των λόγων εκθρέψαι δυνά- μενος; Καλόν γάρ μοι ἦν μεθ᾽ ὑμῶν μανθάνειν τὰ τῶν ἁγίων πατέρων διδάγματα. Αλλ᾽ ἐπειδὴ φόβος Θεοῦ καὶ 5 πόθος ὑμῶν πρὸς τὸ λέγειν ἡμᾶς διεγείρει, δύο ή τρείς λόγους τοῦ γλυκυτάτου Ευαγγελίου λαβόντες καθάπερ φοίνικας, καὶ ἀπογεύσαντες, ὑμᾶς διεγείρωμεν· οὕτω γὰρ προθύμως ἐπὶ τὰ καλλίκαρπα δένδρα τῶν ἁγίων πατέρων ζέοντες τῷ πνεύματι ἐπειχθήσεσθε. Αρτίως ἠκούσαμεν τοῦ εὐαγγελιστοῦ λέγοντος, Μεσαζούσης τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερὸν, καὶ ἐδί- δασκεν. Οἱ παρῆλθεν ὁ λόγος τοῦ Εὐαγγελίου, ἐπειδὴ ἀνέστηκεν ὁ τῆς ἑορτῆς καιρό, πρέπουσα τοῖς παροῦσιν ἡ τοῦ Εὐαγγελίου ανάγνωσις, ἁρμόζουσα τῇ ἡμέρᾳ ἡ διήγησις· ἀδελφὴ γάρ ἐστι τῆς ἐνεστώσης ἑορτῆς ἡ του λόγου δύναμις. Μεσαζούσης τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν· τελεσθείσης δὲ τῆς ἑορτῆς, οὐκέτι ἀναβαίνει εἰς τὸ ἱερὸν, ἀλλ᾽ εἰς τὸν οὐρανὸν ἀνα- τρέχει. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέδῃ ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἑορτῆς δὲ λέγει, οὗ τῆς παρ' Έλλησι και Ἰουδαίοις γινομένης, ἔνθα μέθαι καὶ κώμοι καὶ ᾄσμα- τα πορνικά, καὶ θέλγιστρα καλλιφωνίας, καὶ ὀρχήσεις πολύστροφοι, ἀλλ᾽ ἑορτῆς ἁγίας πρεπούσης Χριστιανοῖς, Ενθα οὐ μέθαι καὶ κώμοι, ἀλλ᾽ εὐχαὶ καὶ ὑμνῳδίαι καὶ ἱκεσίαι· ἔνθα οὐκ ᾄσματα πορνικὰ ἐκλύοντα σώματα, ἀλλ᾽ ᾄσματα θεϊκὰ τὰς ψυχὰς ἐνισχύοντα · ἔνθα οὐκ ὀρχήσεις πολύστροφοι, ἀλλὰ ψυχῶν ἁγίων ἐν ἀγαλλιά σει σκιρτήματα. Εἰ δὲ θέλεις ἰδεῖν τοὺς παρ' ἡμῖν ᾄδον- τις καὶ ὀρχουμένους καὶ σκιρτώντας οἷοί εἰσιν, ἴδε μοι τὸν Μπαΐαν ᾄδοντα καὶ λέγοντα, Ασω δὴ τῷ ἡγαπης μένῳ ᾆσμα τῷ ἀγαπητῷ μου, τῷ ἀμπελῶνί μου. Βλέπε δὲ και χορὸν ἁγίων γυναικῶν, Μαρίαν τὴν ἀδελ φὴν Μωϋσέω;, μετὰ καὶ ἄλλων γυναικῶν Ἰσραηλιτών, ἐπινικίους ὕμνους τῷ Θεῷ ἀδούσας καὶ λεγούσας· Ασω μεν τῷ Κυρίῳ· ἐνδόξως γὰρ δεδόξασται. Οὗ μέσ μνηται καὶ Δαυὶδ ἐν ὕμνοις λέγων, Εν μέσῳ νεανίδων τυμπανιστριῶν ἐν Εκκλησίαις εὐλογεῖτε τὸν Θεόν. Καὶ ὁ αὐτὸς μακάριος Δαυὶδ οὐκ ἐπαισχύνεται ἔμπρο. σθεν τῆς θεοφόρου κιβωτοῦ ὀρχεῖσθαι, ὡς ἔστιν ἀκοῦ- σαι λέγοντος: Καὶ παίξομαι, καὶ γελάσομαι, καὶ ὀρχήσομαι ἐναντίον Κυρίου. Τὸ γὰρ βρέφος τῆς Ἐλι- σάβετ Ἰωάννης, θεωρήσας τὸν θεοφόρον βότρυν ἐν τῇ ἀγάμω μήτρα ἔτι κρυπτόμενον, ἐν τῇ λινῷ τῆς γαστρο, χορεύων ἐσκίρτα. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ό Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἱερὸν δέ ἐστι Θεῷ μόνῳ οἰκητη ριον. Λέγουσι γὰρ καὶ Ἕλληνες, ἔχομεν ἱερὸν, ἀγνοοῦν - τες ὅτι ἐκεῖνο οὐκ ἔστιν ἱερὸν, ἀλλὰ μιαρόν. Οπου γὰρ αἱμάτων έκχυσις καὶ σπονδῶν, καὶ κνίσσαι εἰδωλικαὶ καὶ τελεταὶ δαιμόνων, ἐκεῖνο οὐκ ἂν εἴη Ἱερὸν, άλλα μιαρόν τῶν δαιμόνων. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἱερὸν δέ ἐστι μόνῳ Θεῷ οἰκη- τήριον ἀνακείμενον, ἔνθα ἀγάπη καὶ εἰρήνη (794), Ενθα πίστις καὶ σωφροσύνη αὐλίζεται. Διὰ τοῦτο καὶ τὸν ἱερα τοῦ Θεοῦ τὸν ἱερουργοῦντα τῷ Θεῷ εἰρηναῖον δεῖ εἶναι καὶ γαληνὸν, ἄκλοπον, ἄδολον, ἀφιλάργυρον, ἵνα προ- τέρως Θεὸς ἐν τῇ αὐτοῦ ψυχῇ κατορθώσῃ, εἶθ' οὕτω τὸν λαὸν πρὸς τὴν ἑαυτοῦ εἰκόνα μεταρρυθμιση. Δύναται ἱερὸν λέγεσθαι καὶ ἑκάστου πιστοῦ ἀνθρώπου ψυχή κεκαθαρμένη: Οικήσω γὰρ ἐν ὑμῖν, καὶ ἐμπεριπα τήσω· ἱερὸν δὲ ὡς ἀληθῶς ἅγιον, καὶ ἱερεῖον, καὶ ἐς- ρεὺς, αὐτός ἐστιν ὁ Χριστὸς, ἐν ᾧ, κατὰ τὸν θεῖον Απόστολον, Πᾶν τὸ πλήρωμα τῆς θεότητος κατοι- κεῖ σωματικῶς· πρὸς ὃν εἴρηκεν ὁ Πατήρ, Σὺ ἱερεὺς εἰς τὸν αἰῶνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισεδέκ. Νῦν ἐκπεσὼν ἐκ τοῦ ἀδοκήτου εἰς μέγιστον ζήτημα, ἀπορῶ ποῦ κλίνω τὸ ὄμμα της διανοίας που μετελεύσω τῷ πηδαλίῳ τῆς διδασκαλίας οὐκ οἶδα. Εἰ γὰρ ὁ ἀπόστολος εἰς τὸ κεφάλαιον τὸ περὶ τὸν Μελχισεδέκ ἐληλυθώς, ὤκνησε λεπτομερώς διηγήσασθαι εἰρηκώς, Περὶ οὗ πολὺς ἡμῖν ὁ λόγος καὶ δυσερμήνευτος, τι ἂν εἴποιμ᾽ ἐγώ, τοσοῦτον ἐπέχων τοῦ ἀποστόλου, ὅσον ἀν- θρώπου διάκρισις; Καὶ ὥσπερ οδοιπόρος μέχρις ἄν τινα πρανῆ καὶ πεδιάσιμον ὁδὸν ἐπιβαίνῃ, ἡδέως τὴν πορείαν ἀνύει· ἐπειδὰν δὲ ἔλθῃ πρὸς τόπον τινὰ τραχύ. τατον ἢ προσάντη καὶ δύσβατον, ἔνθα ἐστὶν ὅρος ούρα- νόμηκες, σταθεὶς καὶ τὸν κάματον τοῦ ἀναφόρου ἀναλο γισάμενος, ηρέμα βαδίζειν ἄρχεται, ἵνα μὴ ταχεῖον ἀποκρίσῃ ὡσαύτως καὶ ἡμεῖς, ἕως οὗ είχομεν τὸ τοῦ Ευαγγελίου πρανὲς καὶ πεδιάσιμον, τῷ βήματι τοῦ λόγου ἡδέως ἐπορευόμεθα· ὅταν δὲ ἐληλύθαμεν εἰς οὐρανόμη χες νόημα, ηρέμα ἐπιβαίνειν τῇ οὐρανίῳ κλίμακι ερμη νείᾳ ἀρχόμεθα. Τί δέ ἐστι τὸ παρὰ πᾶσι Χριστιανοῖς ζητούμενον θεώρημα ; Τίνος ἕνεκεν, φησίν, ὁ Ἀπόστο λος μνημονεύσας Μελχισεδέκ, εἶπεν αὐτὸν ἀπάτορα καὶ ἀγενεαλόγητον, μήτε ἀρχὴν ἡμερῶν, μήτε ζωῆς τέλος ἔχοντα ; οὗτος οὐκ ἂν εἴη ἄνθρωπος, ἀλλὰ Θεός. Πολλοί δὲ μὴ νοήσαντες τὰ περὶ αὐτοῦ εἰρημένα, μείζονα του Χριστοῦ εἶναι εἰρήκασι, καὶ συνεστήσαντο ἑαυτοῖς αἵρεσιν, καὶ λέγονται ἐκεῖνοι Μελχισεδικιανοί· καὶ φιλονεικούντες ἡμῖν καὶ βουλόμενοι δεῖξαι, ὅτι μείζων ἐστὶ τοῦ Χριστοῦ ὁ Μελχισεδέκ, προφέρουσιν ἡμῖν μάρτυρα την Γραφήν λέγουσαν· Σὺ ἱερεὺς εἰς τὴν αιώνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισεδέκ. Πῶς γὰρ, φησὶν, οὐκ ἂν εἴη μείζων ὁ Μελχισεδέκ, οὗ κατὰ τὴν εἰκόνα καὶ τάξιν ἱερατεύει ὁ Χριστός ; Αλλοι δὲ πλανηθέντες λέ- γουσιν αὐτὸν εἶναι τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον. Ἡμεῖς δὲ λέγομεν αὐτὸν εἶναι ἄνθρωπον ὁμοιοπαθῆ ἡμῖν, καὶ μήτε μείζονα αὐτὸν εἶναι Χριστοῦ· τί δὲ λέγω του Χριστοῦ, ἀλλ᾽ οὔτε Ἰωάννου τοῦ Βαπτιστοῦ. Ἀληθή; γὰρ ὁ λόγος τοῦ Κυρίου, Αμὴν λέγω ὑμῖν, οὐκ ἐγ γείται ἐν γεννητοῖς γυναικῶν μείζων Ιωάννου του Βαπτιστοῦ. 'Αλλ' οὔτε μὴν εἶναι αὐτὸν τὸ ἅγιον Πνεῦμα. Οτι δὲ οὐκ ἔστι μείζων τοῦ Χριστοῦ ὁ Μελχισεδέκ, εἰπάτωσαν ἡμῖν ἐκεῖνοι οἱ τοῦτο λέγοντες, ποίου περι- Βόλου, ἢ ποίου χωρίου αὐτὸν εἶναι λέγουσιν. 'Αρα ούτ ρανίου; ἄρα ἐπιγείου; ἄρα καταχθονίου; Εάν οὖν εἴπωσιν ὅτι τῶν οὐρανίων ἐστὶν ὁ Μελχισεδέκ ἢ ἄλλου τινὸ; χωρίου, ἀκουσάτωσα, ὅτι τὸ αὐτοῦ γίνω κάμπιε τῷ Χριστῷ· λέγει γὰρ ὁ Ἀπόστολος ὅτι Αὐτῷ κάμ ψει πάν γόνυ, καὶ πᾶσα γλώσσα ἐξομολογήσεται, ἐπουρανίων, ἐπιγείων καὶ καταχθονίων. Εἰ οὖν κάμ πτει γόνυ ὁ Μελχισεδέκ τῷ Χριστῷ, ἐλάττων εἴη προσο κυνῶν Μελχισεδέκ τοῦ προσκυνουμένου ὑπ' αὐτοῦ 1

759 IN CHRISTI NATALEM DIEM. 730 Εἰς τύ, "Οτε ἀνέβη ὁ Κύριος εἰς τὸ ἱερὸν, μεσούσης τῆς ἑορτῆς καὶ εἰς τὸν Μελχισεδέ. Τῇ μεσοπεντηκοστή. Τοαὶ καὶ μῆλον καὶ φοίνιξ καὶ οἱ λοιποὶ τῶν ἀκρο- βρύων καρποὶ τὸν τοῦ σώματος δύνουσι φάρυγγα, θείος λόγος ἁγίων διδασκάλων ἀγάπῃ κεκερασμένοι, τῇ ἀκοῇ τῆς διδασκαλίας παραπεμπόμενοι, τὸν τῆς ψυχῆς γλυκαίνουσι λάρυγγα. Καὶ ὥσπερ ὅ τοὺς καρποὺς τῶν δένδρων τρυγήσας, ἐν τῇ τῶν καρπῶν μεταλήψει επαί νους τοῖς δένδροις ἀποδίδωσιν · ὡσαύτως καὶ ὁ τὰ θεῖα λόγια τῶν διδασκάλων ἐν τῷ καρτάλλῳ τῆς ἀκοῆς ἐνα τρυγήσας, εἶτα τῷ νῷ παραπέμψας, καὶ τὴν τοῦ λόγου γλυκύτητα γευσάμενος, τῷ διδασκάλῳ ἐπαίνους ἐκπέμ- των ἐκ χειλέων λέγει· ὡς γλυκέα τῷ λαρυγγί μου τα λόγια σου, ὑπὲρ μέλι καὶ κηρίον τῷ στόματι μου! Καὶ ὁ σοφώτατος δὲ Σαλομών τους καλούς λόγους κηρίοις μέλιτος παρεικάσας φησί. Κηρία μέλιτος λόγοι καλοί. Ωσπερ γὰρ ὁ λάρυγξ τα βρώματα γενόμενος, οἶδε τὰ καλὰ ἀπὸ τῶν [793] φαύλων διακρίνειν· ὡσαύτως καὶ ὁ νοῦς τῆς ψυχῆς τὰ χρηστὰ ῥήματα οἶδεν ἀπὸ τῶν φαύλων διακρίνειν, ὥσπερ φησὶν ἐν τῷ Ἰώβ · Λάρυγξ μὲν γὰρ σίτα γεύεται, τοὺς δὲ ῥήματα διακρίνει. Καὶ μηδεὶς νομιζέτω ἔχειν μὲν τὸν οἰκοδεσπότην ἐν τῷ ἰδίῳ παραδείσῳ δένδρα διάφορα, φοίνικας λέγω καὶ μῆλα καὶ ἐλαίας, τὸν δὲ Κύριον ἐν τῷ ἰδίῳ παραδείσῳ τῆς Ἐκκλησίας μὴ ἔχειν διάφορα στελέχη των πατέρων, ἕκαστον κατὰ τὴν οἰκείαν χρηστότητα πρὸς τὴν τῶν εἰσ- πορευομένων ἀπόλαυσιν ἐκ βάθους τῆς καρδίας τους καρποὺς τῶν λόγων προσφέροντα. Ο μὲν γάρ τίς ἐστιν αὐτῶν, ὥσπερ ἐλαία εὐθαλής, τοῖς φύλλοις τῆς πίστεως κατάκομος, καὶ τοῖς ἔργοις τῆς εὐλαβείας κατάκαρπος· ἄλλος δέ ἐστιν ὥσπερ φοίνιξ τοῖς βαίοις τῆς κατὰ δια- βόλου νίκης κατεστεμμένος, καὶ τὸν γλυκύτατον καρπὸν τῆς εὐποίας τοῖς πένησι προβαλλόμενος· περὶ οὗ φησιν ἡ Γραφή, Δίκαιος ὡς φοίνιξ ἀνθήσει. Ετερος δέ τίς ἐστιν, ὥσπερ μῆλον, δύο τέρψεις παρέχων τοῖς ἀνθρώποις, τήν σε όσφρησίν φημι, καὶ τὴν γλυκύτητα τῷ φάρυγγι· καὶ τὸν τοιοῦτον ἐγκωμιάζουσα ἐν τοῖς Ασμασι τῶν ἀσ- μάτων ή νύμφη Εκκλησία τί φησιν; ὡς μῆλον ἐν τοῖς ξύλοις του δρυμού, οὕτως ἀδελφιδός μου ἐν μέσω των υιών Ισραήλ. Καί φησιν, Ἐν τῇ σκιᾷ αὐτοῦ ἐπεθύμησα καὶ ἐκάθισα, καὶ καρπὸς αὐτοῦ γλυκὺς ἐν τῷ λάρυγι. Τί δὲ ποιήσω, ἀγαπητοί, ἐγώ, ὀλιγοστὴν φυλλάδα λογίων καὶ καρπῶν κεκτημένος, μήτε τοὺς καυσαμένους ἀναψύξαι ἰσχύων, μήτε τοὺς πεινωμένους τοῖς καρποῖς των λόγων εκθρέψαι δυνά- μενος; Καλόν γάρ μοι ἦν μεθ᾽ ὑμῶν μανθάνειν τὰ τῶν ἁγίων πατέρων διδάγματα. Αλλ᾽ ἐπειδὴ φόβος Θεοῦ καὶ 5 πόθος ὑμῶν πρὸς τὸ λέγειν ἡμᾶς διεγείρει, δύο ή τρείς λόγους τοῦ γλυκυτάτου Ευαγγελίου λαβόντες καθάπερ φοίνικας, καὶ ἀπογεύσαντες, ὑμᾶς διεγείρωμεν· οὕτω γὰρ προθύμως ἐπὶ τὰ καλλίκαρπα δένδρα τῶν ἁγίων πατέρων ζέοντες τῷ πνεύματι ἐπειχθήσεσθε. Αρτίως ἠκούσαμεν τοῦ εὐαγγελιστοῦ λέγοντος, Μεσαζούσης τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερὸν, καὶ ἐδί- δασκεν. Οἱ παρῆλθεν ὁ λόγος τοῦ Εὐαγγελίου, ἐπειδὴ ἀνέστηκεν ὁ τῆς ἑορτῆς καιρό, πρέπουσα τοῖς παροῦσιν ἡ τοῦ Εὐαγγελίου ανάγνωσις, ἁρμόζουσα τῇ ἡμέρᾳ ἡ διήγησις· ἀδελφὴ γάρ ἐστι τῆς ἐνεστώσης ἑορτῆς ἡ του λόγου δύναμις. Μεσαζούσης τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν· τελεσθείσης δὲ τῆς ἑορτῆς, οὐκέτι ἀναβαίνει εἰς τὸ ἱερὸν, ἀλλ᾽ εἰς τὸν οὐρανὸν ἀνα- τρέχει. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέδῃ ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἑορτῆς δὲ λέγει, οὗ τῆς παρ' Έλλησι και Ἰουδαίοις γινομένης, ἔνθα μέθαι καὶ κώμοι καὶ ᾄσμα- τα πορνικά, καὶ θέλγιστρα καλλιφωνίας, καὶ ὀρχήσεις πολύστροφοι, ἀλλ᾽ ἑορτῆς ἁγίας πρεπούσης Χριστιανοῖς, Ενθα οὐ μέθαι καὶ κώμοι, ἀλλ᾽ εὐχαὶ καὶ ὑμνῳδίαι καὶ ἱκεσίαι· ἔνθα οὐκ ᾄσματα πορνικὰ ἐκλύοντα σώματα, ἀλλ᾽ ᾄσματα θεϊκὰ τὰς ψυχὰς ἐνισχύοντα · ἔνθα οὐκ ὀρχήσεις πολύστροφοι, ἀλλὰ ψυχῶν ἁγίων ἐν ἀγαλλιά σει σκιρτήματα. Εἰ δὲ θέλεις ἰδεῖν τοὺς παρ' ἡμῖν ᾄδον- τις καὶ ὀρχουμένους καὶ σκιρτώντας οἷοί εἰσιν, ἴδε μοι τὸν Μπαΐαν ᾄδοντα καὶ λέγοντα, Ασω δὴ τῷ ἡγαπης μένῳ ᾆσμα τῷ ἀγαπητῷ μου, τῷ ἀμπελῶνί μου. Βλέπε δὲ και χορὸν ἁγίων γυναικῶν, Μαρίαν τὴν ἀδελ φὴν Μωϋσέω;, μετὰ καὶ ἄλλων γυναικῶν Ἰσραηλιτών, ἐπινικίους ὕμνους τῷ Θεῷ ἀδούσας καὶ λεγούσας· Ασω μεν τῷ Κυρίῳ· ἐνδόξως γὰρ δεδόξασται. Οὗ μέσ μνηται καὶ Δαυὶδ ἐν ὕμνοις λέγων, Εν μέσῳ νεανίδων τυμπανιστριῶν ἐν Εκκλησίαις εὐλογεῖτε τὸν Θεόν. Καὶ ὁ αὐτὸς μακάριος Δαυὶδ οὐκ ἐπαισχύνεται ἔμπρο. σθεν τῆς θεοφόρου κιβωτοῦ ὀρχεῖσθαι, ὡς ἔστιν ἀκοῦ- σαι λέγοντος: Καὶ παίξομαι, καὶ γελάσομαι, καὶ ὀρχήσομαι ἐναντίον Κυρίου. Τὸ γὰρ βρέφος τῆς Ἐλι- σάβετ Ἰωάννης, θεωρήσας τὸν θεοφόρον βότρυν ἐν τῇ ἀγάμω μήτρα ἔτι κρυπτόμενον, ἐν τῇ λινῷ τῆς γαστρο, χορεύων ἐσκίρτα. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ό Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἱερὸν δέ ἐστι Θεῷ μόνῳ οἰκητη ριον. Λέγουσι γὰρ καὶ Ἕλληνες, ἔχομεν ἱερὸν, ἀγνοοῦν - τες ὅτι ἐκεῖνο οὐκ ἔστιν ἱερὸν, ἀλλὰ μιαρόν. Οπου γὰρ αἱμάτων έκχυσις καὶ σπονδῶν, καὶ κνίσσαι εἰδωλικαὶ καὶ τελεταὶ δαιμόνων, ἐκεῖνο οὐκ ἂν εἴη Ἱερὸν, άλλα μιαρόν τῶν δαιμόνων. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἱερὸν δέ ἐστι μόνῳ Θεῷ οἰκη- τήριον ἀνακείμενον, ἔνθα ἀγάπη καὶ εἰρήνη (794), Ενθα πίστις καὶ σωφροσύνη αὐλίζεται. Διὰ τοῦτο καὶ τὸν ἱερα τοῦ Θεοῦ τὸν ἱερουργοῦντα τῷ Θεῷ εἰρηναῖον δεῖ εἶναι καὶ γαληνὸν, ἄκλοπον, ἄδολον, ἀφιλάργυρον, ἵνα προ- τέρως Θεὸς ἐν τῇ αὐτοῦ ψυχῇ κατορθώσῃ, εἶθ' οὕτω τὸν λαὸν πρὸς τὴν ἑαυτοῦ εἰκόνα μεταρρυθμιση. Δύναται ἱερὸν λέγεσθαι καὶ ἑκάστου πιστοῦ ἀνθρώπου ψυχή κεκαθαρμένη: Οικήσω γὰρ ἐν ὑμῖν, καὶ ἐμπεριπα τήσω· ἱερὸν δὲ ὡς ἀληθῶς ἅγιον, καὶ ἱερεῖον, καὶ ἐς- ρεὺς, αὐτός ἐστιν ὁ Χριστὸς, ἐν ᾧ, κατὰ τὸν θεῖον Απόστολον, Πᾶν τὸ πλήρωμα τῆς θεότητος κατοι- κεῖ σωματικῶς· πρὸς ὃν εἴρηκεν ὁ Πατήρ, Σὺ ἱερεὺς εἰς τὸν αἰῶνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισεδέκ. Νῦν ἐκπεσὼν ἐκ τοῦ ἀδοκήτου εἰς μέγιστον ζήτημα, ἀπορῶ ποῦ κλίνω τὸ ὄμμα της διανοίας που μετελεύσω τῷ πηδαλίῳ τῆς διδασκαλίας οὐκ οἶδα. Εἰ γὰρ ὁ ἀπόστολος εἰς τὸ κεφάλαιον τὸ περὶ τὸν Μελχισεδέκ ἐληλυθώς, ὤκνησε λεπτομερώς διηγήσασθαι εἰρηκώς, Περὶ οὗ πολὺς ἡμῖν ὁ λόγος καὶ δυσερμήνευτος, τι ἂν εἴποιμ᾽ ἐγώ, τοσοῦτον ἐπέχων τοῦ ἀποστόλου, ὅσον ἀν- θρώπου διάκρισις; Καὶ ὥσπερ οδοιπόρος μέχρις ἄν τινα πρανῆ καὶ πεδιάσιμον ὁδὸν ἐπιβαίνῃ, ἡδέως τὴν πορείαν ἀνύει· ἐπειδὰν δὲ ἔλθῃ πρὸς τόπον τινὰ τραχύ. τατον ἢ προσάντη καὶ δύσβατον, ἔνθα ἐστὶν ὅρος ούρα- νόμηκες, σταθεὶς καὶ τὸν κάματον τοῦ ἀναφόρου ἀναλο γισάμενος, ηρέμα βαδίζειν ἄρχεται, ἵνα μὴ ταχεῖον ἀποκρίσῃ ὡσαύτως καὶ ἡμεῖς, ἕως οὗ είχομεν τὸ τοῦ Ευαγγελίου πρανὲς καὶ πεδιάσιμον, τῷ βήματι τοῦ λόγου ἡδέως ἐπορευόμεθα· ὅταν δὲ ἐληλύθαμεν εἰς οὐρανόμη χες νόημα, ηρέμα ἐπιβαίνειν τῇ οὐρανίῳ κλίμακι ερμη νείᾳ ἀρχόμεθα. Τί δέ ἐστι τὸ παρὰ πᾶσι Χριστιανοῖς ζητούμενον θεώρημα ; Τίνος ἕνεκεν, φησίν, ὁ Ἀπόστο λος μνημονεύσας Μελχισεδέκ, εἶπεν αὐτὸν ἀπάτορα καὶ ἀγενεαλόγητον, μήτε ἀρχὴν ἡμερῶν, μήτε ζωῆς τέλος ἔχοντα ; οὗτος οὐκ ἂν εἴη ἄνθρωπος, ἀλλὰ Θεός. Πολλοί δὲ μὴ νοήσαντες τὰ περὶ αὐτοῦ εἰρημένα, μείζονα του Χριστοῦ εἶναι εἰρήκασι, καὶ συνεστήσαντο ἑαυτοῖς αἵρεσιν, καὶ λέγονται ἐκεῖνοι Μελχισεδικιανοί· καὶ φιλονεικούντες ἡμῖν καὶ βουλόμενοι δεῖξαι, ὅτι μείζων ἐστὶ τοῦ Χριστοῦ ὁ Μελχισεδέκ, προφέρουσιν ἡμῖν μάρτυρα την Γραφήν λέγουσαν· Σὺ ἱερεὺς εἰς τὴν αιώνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισεδέκ. Πῶς γὰρ, φησὶν, οὐκ ἂν εἴη μείζων ὁ Μελχισεδέκ, οὗ κατὰ τὴν εἰκόνα καὶ τάξιν ἱερατεύει ὁ Χριστός ; Αλλοι δὲ πλανηθέντες λέ- γουσιν αὐτὸν εἶναι τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον. Ἡμεῖς δὲ λέγομεν αὐτὸν εἶναι ἄνθρωπον ὁμοιοπαθῆ ἡμῖν, καὶ μήτε μείζονα αὐτὸν εἶναι Χριστοῦ· τί δὲ λέγω του Χριστοῦ, ἀλλ᾽ οὔτε Ἰωάννου τοῦ Βαπτιστοῦ. Ἀληθή; γὰρ ὁ λόγος τοῦ Κυρίου, Αμὴν λέγω ὑμῖν, οὐκ ἐγ γείται ἐν γεννητοῖς γυναικῶν μείζων Ιωάννου του Βαπτιστοῦ. 'Αλλ' οὔτε μὴν εἶναι αὐτὸν τὸ ἅγιον Πνεῦμα. Οτι δὲ οὐκ ἔστι μείζων τοῦ Χριστοῦ ὁ Μελχισεδέκ, εἰπάτωσαν ἡμῖν ἐκεῖνοι οἱ τοῦτο λέγοντες, ποίου περι- Βόλου, ἢ ποίου χωρίου αὐτὸν εἶναι λέγουσιν. 'Αρα ούτ ρανίου; ἄρα ἐπιγείου; ἄρα καταχθονίου; Εάν οὖν εἴπωσιν ὅτι τῶν οὐρανίων ἐστὶν ὁ Μελχισεδέκ ἢ ἄλλου τινὸ; χωρίου, ἀκουσάτωσα, ὅτι τὸ αὐτοῦ γίνω κάμπιε τῷ Χριστῷ· λέγει γὰρ ὁ Ἀπόστολος ὅτι Αὐτῷ κάμ ψει πάν γόνυ, καὶ πᾶσα γλώσσα ἐξομολογήσεται, ἐπουρανίων, ἐπιγείων καὶ καταχθονίων. Εἰ οὖν κάμ πτει γόνυ ὁ Μελχισεδέκ τῷ Χριστῷ, ἐλάττων εἴη προσο κυνῶν Μελχισεδέκ τοῦ προσκυνουμένου ὑπ' αὐτοῦ 1

759 IN CHRISTI NATALEM DIEM. 730 Εἰς τύ, "Οτε ἀνέβη ὁ Κύριος εἰς τὸ ἱερὸν, μεσούσης τῆς ἑορτῆς καὶ εἰς τὸν Μελχισεδέ. Τῇ μεσοπεντηκοστή. Τοαὶ καὶ μῆλον καὶ φοίνιξ καὶ οἱ λοιποὶ τῶν ἀκρο- βρύων καρποὶ τὸν τοῦ σώματος δύνουσι φάρυγγα, θείος λόγος ἁγίων διδασκάλων ἀγάπῃ κεκερασμένοι, τῇ ἀκοῇ τῆς διδασκαλίας παραπεμπόμενοι, τὸν τῆς ψυχῆς γλυκαίνουσι λάρυγγα. Καὶ ὥσπερ ὅ τοὺς καρποὺς τῶν δένδρων τρυγήσας, ἐν τῇ τῶν καρπῶν μεταλήψει επαί νους τοῖς δένδροις ἀποδίδωσιν · ὡσαύτως καὶ ὁ τὰ θεῖα λόγια τῶν διδασκάλων ἐν τῷ καρτάλλῳ τῆς ἀκοῆς ἐνα τρυγήσας, εἶτα τῷ νῷ παραπέμψας, καὶ τὴν τοῦ λόγου γλυκύτητα γευσάμενος, τῷ διδασκάλῳ ἐπαίνους ἐκπέμ- των ἐκ χειλέων λέγει· ὡς γλυκέα τῷ λαρυγγί μου τα λόγια σου, ὑπὲρ μέλι καὶ κηρίον τῷ στόματι μου! Καὶ ὁ σοφώτατος δὲ Σαλομών τους καλούς λόγους κηρίοις μέλιτος παρεικάσας φησί. Κηρία μέλιτος λόγοι καλοί. Ωσπερ γὰρ ὁ λάρυγξ τα βρώματα γενόμενος, οἶδε τὰ καλὰ ἀπὸ τῶν [793] φαύλων διακρίνειν· ὡσαύτως καὶ ὁ νοῦς τῆς ψυχῆς τὰ χρηστὰ ῥήματα οἶδεν ἀπὸ τῶν φαύλων διακρίνειν, ὥσπερ φησὶν ἐν τῷ Ἰώβ · Λάρυγξ μὲν γὰρ σίτα γεύεται, τοὺς δὲ ῥήματα διακρίνει. Καὶ μηδεὶς νομιζέτω ἔχειν μὲν τὸν οἰκοδεσπότην ἐν τῷ ἰδίῳ παραδείσῳ δένδρα διάφορα, φοίνικας λέγω καὶ μῆλα καὶ ἐλαίας, τὸν δὲ Κύριον ἐν τῷ ἰδίῳ παραδείσῳ τῆς Ἐκκλησίας μὴ ἔχειν διάφορα στελέχη των πατέρων, ἕκαστον κατὰ τὴν οἰκείαν χρηστότητα πρὸς τὴν τῶν εἰσ- πορευομένων ἀπόλαυσιν ἐκ βάθους τῆς καρδίας τους καρποὺς τῶν λόγων προσφέροντα. Ο μὲν γάρ τίς ἐστιν αὐτῶν, ὥσπερ ἐλαία εὐθαλής, τοῖς φύλλοις τῆς πίστεως κατάκομος, καὶ τοῖς ἔργοις τῆς εὐλαβείας κατάκαρπος· ἄλλος δέ ἐστιν ὥσπερ φοίνιξ τοῖς βαίοις τῆς κατὰ δια- βόλου νίκης κατεστεμμένος, καὶ τὸν γλυκύτατον καρπὸν τῆς εὐποίας τοῖς πένησι προβαλλόμενος· περὶ οὗ φησιν ἡ Γραφή, Δίκαιος ὡς φοίνιξ ἀνθήσει. Ετερος δέ τίς ἐστιν, ὥσπερ μῆλον, δύο τέρψεις παρέχων τοῖς ἀνθρώποις, τήν σε όσφρησίν φημι, καὶ τὴν γλυκύτητα τῷ φάρυγγι· καὶ τὸν τοιοῦτον ἐγκωμιάζουσα ἐν τοῖς Ασμασι τῶν ἀσ- μάτων ή νύμφη Εκκλησία τί φησιν; ὡς μῆλον ἐν τοῖς ξύλοις του δρυμού, οὕτως ἀδελφιδός μου ἐν μέσω των υιών Ισραήλ. Καί φησιν, Ἐν τῇ σκιᾷ αὐτοῦ ἐπεθύμησα καὶ ἐκάθισα, καὶ καρπὸς αὐτοῦ γλυκὺς ἐν τῷ λάρυγι. Τί δὲ ποιήσω, ἀγαπητοί, ἐγώ, ὀλιγοστὴν φυλλάδα λογίων καὶ καρπῶν κεκτημένος, μήτε τοὺς καυσαμένους ἀναψύξαι ἰσχύων, μήτε τοὺς πεινωμένους τοῖς καρποῖς των λόγων εκθρέψαι δυνά- μενος; Καλόν γάρ μοι ἦν μεθ᾽ ὑμῶν μανθάνειν τὰ τῶν ἁγίων πατέρων διδάγματα. Αλλ᾽ ἐπειδὴ φόβος Θεοῦ καὶ 5 πόθος ὑμῶν πρὸς τὸ λέγειν ἡμᾶς διεγείρει, δύο ή τρείς λόγους τοῦ γλυκυτάτου Ευαγγελίου λαβόντες καθάπερ φοίνικας, καὶ ἀπογεύσαντες, ὑμᾶς διεγείρωμεν· οὕτω γὰρ προθύμως ἐπὶ τὰ καλλίκαρπα δένδρα τῶν ἁγίων πατέρων ζέοντες τῷ πνεύματι ἐπειχθήσεσθε. Αρτίως ἠκούσαμεν τοῦ εὐαγγελιστοῦ λέγοντος, Μεσαζούσης τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερὸν, καὶ ἐδί- δασκεν. Οἱ παρῆλθεν ὁ λόγος τοῦ Εὐαγγελίου, ἐπειδὴ ἀνέστηκεν ὁ τῆς ἑορτῆς καιρό, πρέπουσα τοῖς παροῦσιν ἡ τοῦ Εὐαγγελίου ανάγνωσις, ἁρμόζουσα τῇ ἡμέρᾳ ἡ διήγησις· ἀδελφὴ γάρ ἐστι τῆς ἐνεστώσης ἑορτῆς ἡ του λόγου δύναμις. Μεσαζούσης τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν· τελεσθείσης δὲ τῆς ἑορτῆς, οὐκέτι ἀναβαίνει εἰς τὸ ἱερὸν, ἀλλ᾽ εἰς τὸν οὐρανὸν ἀνα- τρέχει. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέδῃ ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἑορτῆς δὲ λέγει, οὗ τῆς παρ' Έλλησι και Ἰουδαίοις γινομένης, ἔνθα μέθαι καὶ κώμοι καὶ ᾄσμα- τα πορνικά, καὶ θέλγιστρα καλλιφωνίας, καὶ ὀρχήσεις πολύστροφοι, ἀλλ᾽ ἑορτῆς ἁγίας πρεπούσης Χριστιανοῖς, Ενθα οὐ μέθαι καὶ κώμοι, ἀλλ᾽ εὐχαὶ καὶ ὑμνῳδίαι καὶ ἱκεσίαι· ἔνθα οὐκ ᾄσματα πορνικὰ ἐκλύοντα σώματα, ἀλλ᾽ ᾄσματα θεϊκὰ τὰς ψυχὰς ἐνισχύοντα · ἔνθα οὐκ ὀρχήσεις πολύστροφοι, ἀλλὰ ψυχῶν ἁγίων ἐν ἀγαλλιά σει σκιρτήματα. Εἰ δὲ θέλεις ἰδεῖν τοὺς παρ' ἡμῖν ᾄδον- τις καὶ ὀρχουμένους καὶ σκιρτώντας οἷοί εἰσιν, ἴδε μοι τὸν Μπαΐαν ᾄδοντα καὶ λέγοντα, Ασω δὴ τῷ ἡγαπης μένῳ ᾆσμα τῷ ἀγαπητῷ μου, τῷ ἀμπελῶνί μου. Βλέπε δὲ και χορὸν ἁγίων γυναικῶν, Μαρίαν τὴν ἀδελ φὴν Μωϋσέω;, μετὰ καὶ ἄλλων γυναικῶν Ἰσραηλιτών, ἐπινικίους ὕμνους τῷ Θεῷ ἀδούσας καὶ λεγούσας· Ασω μεν τῷ Κυρίῳ· ἐνδόξως γὰρ δεδόξασται. Οὗ μέσ μνηται καὶ Δαυὶδ ἐν ὕμνοις λέγων, Εν μέσῳ νεανίδων τυμπανιστριῶν ἐν Εκκλησίαις εὐλογεῖτε τὸν Θεόν. Καὶ ὁ αὐτὸς μακάριος Δαυὶδ οὐκ ἐπαισχύνεται ἔμπρο. σθεν τῆς θεοφόρου κιβωτοῦ ὀρχεῖσθαι, ὡς ἔστιν ἀκοῦ- σαι λέγοντος: Καὶ παίξομαι, καὶ γελάσομαι, καὶ ὀρχήσομαι ἐναντίον Κυρίου. Τὸ γὰρ βρέφος τῆς Ἐλι- σάβετ Ἰωάννης, θεωρήσας τὸν θεοφόρον βότρυν ἐν τῇ ἀγάμω μήτρα ἔτι κρυπτόμενον, ἐν τῇ λινῷ τῆς γαστρο, χορεύων ἐσκίρτα. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ό Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἱερὸν δέ ἐστι Θεῷ μόνῳ οἰκητη ριον. Λέγουσι γὰρ καὶ Ἕλληνες, ἔχομεν ἱερὸν, ἀγνοοῦν - τες ὅτι ἐκεῖνο οὐκ ἔστιν ἱερὸν, ἀλλὰ μιαρόν. Οπου γὰρ αἱμάτων έκχυσις καὶ σπονδῶν, καὶ κνίσσαι εἰδωλικαὶ καὶ τελεταὶ δαιμόνων, ἐκεῖνο οὐκ ἂν εἴη Ἱερὸν, άλλα μιαρόν τῶν δαιμόνων. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἱερὸν δέ ἐστι μόνῳ Θεῷ οἰκη- τήριον ἀνακείμενον, ἔνθα ἀγάπη καὶ εἰρήνη (794), Ενθα πίστις καὶ σωφροσύνη αὐλίζεται. Διὰ τοῦτο καὶ τὸν ἱερα τοῦ Θεοῦ τὸν ἱερουργοῦντα τῷ Θεῷ εἰρηναῖον δεῖ εἶναι καὶ γαληνὸν, ἄκλοπον, ἄδολον, ἀφιλάργυρον, ἵνα προ- τέρως Θεὸς ἐν τῇ αὐτοῦ ψυχῇ κατορθώσῃ, εἶθ' οὕτω τὸν λαὸν πρὸς τὴν ἑαυτοῦ εἰκόνα μεταρρυθμιση. Δύναται ἱερὸν λέγεσθαι καὶ ἑκάστου πιστοῦ ἀνθρώπου ψυχή κεκαθαρμένη: Οικήσω γὰρ ἐν ὑμῖν, καὶ ἐμπεριπα τήσω· ἱερὸν δὲ ὡς ἀληθῶς ἅγιον, καὶ ἱερεῖον, καὶ ἐς- ρεὺς, αὐτός ἐστιν ὁ Χριστὸς, ἐν ᾧ, κατὰ τὸν θεῖον Απόστολον, Πᾶν τὸ πλήρωμα τῆς θεότητος κατοι- κεῖ σωματικῶς· πρὸς ὃν εἴρηκεν ὁ Πατήρ, Σὺ ἱερεὺς εἰς τὸν αἰῶνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισεδέκ. Νῦν ἐκπεσὼν ἐκ τοῦ ἀδοκήτου εἰς μέγιστον ζήτημα, ἀπορῶ ποῦ κλίνω τὸ ὄμμα της διανοίας που μετελεύσω τῷ πηδαλίῳ τῆς διδασκαλίας οὐκ οἶδα. Εἰ γὰρ ὁ ἀπόστολος εἰς τὸ κεφάλαιον τὸ περὶ τὸν Μελχισεδέκ ἐληλυθώς, ὤκνησε λεπτομερώς διηγήσασθαι εἰρηκώς, Περὶ οὗ πολὺς ἡμῖν ὁ λόγος καὶ δυσερμήνευτος, τι ἂν εἴποιμ᾽ ἐγώ, τοσοῦτον ἐπέχων τοῦ ἀποστόλου, ὅσον ἀν- θρώπου διάκρισις; Καὶ ὥσπερ οδοιπόρος μέχρις ἄν τινα πρανῆ καὶ πεδιάσιμον ὁδὸν ἐπιβαίνῃ, ἡδέως τὴν πορείαν ἀνύει· ἐπειδὰν δὲ ἔλθῃ πρὸς τόπον τινὰ τραχύ. τατον ἢ προσάντη καὶ δύσβατον, ἔνθα ἐστὶν ὅρος ούρα- νόμηκες, σταθεὶς καὶ τὸν κάματον τοῦ ἀναφόρου ἀναλο γισάμενος, ηρέμα βαδίζειν ἄρχεται, ἵνα μὴ ταχεῖον ἀποκρίσῃ ὡσαύτως καὶ ἡμεῖς, ἕως οὗ είχομεν τὸ τοῦ Ευαγγελίου πρανὲς καὶ πεδιάσιμον, τῷ βήματι τοῦ λόγου ἡδέως ἐπορευόμεθα· ὅταν δὲ ἐληλύθαμεν εἰς οὐρανόμη χες νόημα, ηρέμα ἐπιβαίνειν τῇ οὐρανίῳ κλίμακι ερμη νείᾳ ἀρχόμεθα. Τί δέ ἐστι τὸ παρὰ πᾶσι Χριστιανοῖς ζητούμενον θεώρημα ; Τίνος ἕνεκεν, φησίν, ὁ Ἀπόστο λος μνημονεύσας Μελχισεδέκ, εἶπεν αὐτὸν ἀπάτορα καὶ ἀγενεαλόγητον, μήτε ἀρχὴν ἡμερῶν, μήτε ζωῆς τέλος ἔχοντα ; οὗτος οὐκ ἂν εἴη ἄνθρωπος, ἀλλὰ Θεός. Πολλοί δὲ μὴ νοήσαντες τὰ περὶ αὐτοῦ εἰρημένα, μείζονα του Χριστοῦ εἶναι εἰρήκασι, καὶ συνεστήσαντο ἑαυτοῖς αἵρεσιν, καὶ λέγονται ἐκεῖνοι Μελχισεδικιανοί· καὶ φιλονεικούντες ἡμῖν καὶ βουλόμενοι δεῖξαι, ὅτι μείζων ἐστὶ τοῦ Χριστοῦ ὁ Μελχισεδέκ, προφέρουσιν ἡμῖν μάρτυρα την Γραφήν λέγουσαν· Σὺ ἱερεὺς εἰς τὴν αιώνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισεδέκ. Πῶς γὰρ, φησὶν, οὐκ ἂν εἴη μείζων ὁ Μελχισεδέκ, οὗ κατὰ τὴν εἰκόνα καὶ τάξιν ἱερατεύει ὁ Χριστός ; Αλλοι δὲ πλανηθέντες λέ- γουσιν αὐτὸν εἶναι τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον. Ἡμεῖς δὲ λέγομεν αὐτὸν εἶναι ἄνθρωπον ὁμοιοπαθῆ ἡμῖν, καὶ μήτε μείζονα αὐτὸν εἶναι Χριστοῦ· τί δὲ λέγω του Χριστοῦ, ἀλλ᾽ οὔτε Ἰωάννου τοῦ Βαπτιστοῦ. Ἀληθή; γὰρ ὁ λόγος τοῦ Κυρίου, Αμὴν λέγω ὑμῖν, οὐκ ἐγ γείται ἐν γεννητοῖς γυναικῶν μείζων Ιωάννου του Βαπτιστοῦ. 'Αλλ' οὔτε μὴν εἶναι αὐτὸν τὸ ἅγιον Πνεῦμα. Οτι δὲ οὐκ ἔστι μείζων τοῦ Χριστοῦ ὁ Μελχισεδέκ, εἰπάτωσαν ἡμῖν ἐκεῖνοι οἱ τοῦτο λέγοντες, ποίου περι- Βόλου, ἢ ποίου χωρίου αὐτὸν εἶναι λέγουσιν. 'Αρα ούτ ρανίου; ἄρα ἐπιγείου; ἄρα καταχθονίου; Εάν οὖν εἴπωσιν ὅτι τῶν οὐρανίων ἐστὶν ὁ Μελχισεδέκ ἢ ἄλλου τινὸ; χωρίου, ἀκουσάτωσα, ὅτι τὸ αὐτοῦ γίνω κάμπιε τῷ Χριστῷ· λέγει γὰρ ὁ Ἀπόστολος ὅτι Αὐτῷ κάμ ψει πάν γόνυ, καὶ πᾶσα γλώσσα ἐξομολογήσεται, ἐπουρανίων, ἐπιγείων καὶ καταχθονίων. Εἰ οὖν κάμ πτει γόνυ ὁ Μελχισεδέκ τῷ Χριστῷ, ἐλάττων εἴη προσο κυνῶν Μελχισεδέκ τοῦ προσκυνουμένου ὑπ' αὐτοῦ 1

759 IN CHRISTI NATALEM DIEM. 730 Εἰς τύ, "Οτε ἀνέβη ὁ Κύριος εἰς τὸ ἱερὸν, μεσούσης τῆς ἑορτῆς καὶ εἰς τὸν Μελχισεδέ. Τῇ μεσοπεντηκοστή. Τοαὶ καὶ μῆλον καὶ φοίνιξ καὶ οἱ λοιποὶ τῶν ἀκρο- βρύων καρποὶ τὸν τοῦ σώματος δύνουσι φάρυγγα, θείος λόγος ἁγίων διδασκάλων ἀγάπῃ κεκερασμένοι, τῇ ἀκοῇ τῆς διδασκαλίας παραπεμπόμενοι, τὸν τῆς ψυχῆς γλυκαίνουσι λάρυγγα. Καὶ ὥσπερ ὅ τοὺς καρποὺς τῶν δένδρων τρυγήσας, ἐν τῇ τῶν καρπῶν μεταλήψει επαί νους τοῖς δένδροις ἀποδίδωσιν · ὡσαύτως καὶ ὁ τὰ θεῖα λόγια τῶν διδασκάλων ἐν τῷ καρτάλλῳ τῆς ἀκοῆς ἐνα τρυγήσας, εἶτα τῷ νῷ παραπέμψας, καὶ τὴν τοῦ λόγου γλυκύτητα γευσάμενος, τῷ διδασκάλῳ ἐπαίνους ἐκπέμ- των ἐκ χειλέων λέγει· ὡς γλυκέα τῷ λαρυγγί μου τα λόγια σου, ὑπὲρ μέλι καὶ κηρίον τῷ στόματι μου! Καὶ ὁ σοφώτατος δὲ Σαλομών τους καλούς λόγους κηρίοις μέλιτος παρεικάσας φησί. Κηρία μέλιτος λόγοι καλοί. Ωσπερ γὰρ ὁ λάρυγξ τα βρώματα γενόμενος, οἶδε τὰ καλὰ ἀπὸ τῶν [793] φαύλων διακρίνειν· ὡσαύτως καὶ ὁ νοῦς τῆς ψυχῆς τὰ χρηστὰ ῥήματα οἶδεν ἀπὸ τῶν φαύλων διακρίνειν, ὥσπερ φησὶν ἐν τῷ Ἰώβ · Λάρυγξ μὲν γὰρ σίτα γεύεται, τοὺς δὲ ῥήματα διακρίνει. Καὶ μηδεὶς νομιζέτω ἔχειν μὲν τὸν οἰκοδεσπότην ἐν τῷ ἰδίῳ παραδείσῳ δένδρα διάφορα, φοίνικας λέγω καὶ μῆλα καὶ ἐλαίας, τὸν δὲ Κύριον ἐν τῷ ἰδίῳ παραδείσῳ τῆς Ἐκκλησίας μὴ ἔχειν διάφορα στελέχη των πατέρων, ἕκαστον κατὰ τὴν οἰκείαν χρηστότητα πρὸς τὴν τῶν εἰσ- πορευομένων ἀπόλαυσιν ἐκ βάθους τῆς καρδίας τους καρποὺς τῶν λόγων προσφέροντα. Ο μὲν γάρ τίς ἐστιν αὐτῶν, ὥσπερ ἐλαία εὐθαλής, τοῖς φύλλοις τῆς πίστεως κατάκομος, καὶ τοῖς ἔργοις τῆς εὐλαβείας κατάκαρπος· ἄλλος δέ ἐστιν ὥσπερ φοίνιξ τοῖς βαίοις τῆς κατὰ δια- βόλου νίκης κατεστεμμένος, καὶ τὸν γλυκύτατον καρπὸν τῆς εὐποίας τοῖς πένησι προβαλλόμενος· περὶ οὗ φησιν ἡ Γραφή, Δίκαιος ὡς φοίνιξ ἀνθήσει. Ετερος δέ τίς ἐστιν, ὥσπερ μῆλον, δύο τέρψεις παρέχων τοῖς ἀνθρώποις, τήν σε όσφρησίν φημι, καὶ τὴν γλυκύτητα τῷ φάρυγγι· καὶ τὸν τοιοῦτον ἐγκωμιάζουσα ἐν τοῖς Ασμασι τῶν ἀσ- μάτων ή νύμφη Εκκλησία τί φησιν; ὡς μῆλον ἐν τοῖς ξύλοις του δρυμού, οὕτως ἀδελφιδός μου ἐν μέσω των υιών Ισραήλ. Καί φησιν, Ἐν τῇ σκιᾷ αὐτοῦ ἐπεθύμησα καὶ ἐκάθισα, καὶ καρπὸς αὐτοῦ γλυκὺς ἐν τῷ λάρυγι. Τί δὲ ποιήσω, ἀγαπητοί, ἐγώ, ὀλιγοστὴν φυλλάδα λογίων καὶ καρπῶν κεκτημένος, μήτε τοὺς καυσαμένους ἀναψύξαι ἰσχύων, μήτε τοὺς πεινωμένους τοῖς καρποῖς των λόγων εκθρέψαι δυνά- μενος; Καλόν γάρ μοι ἦν μεθ᾽ ὑμῶν μανθάνειν τὰ τῶν ἁγίων πατέρων διδάγματα. Αλλ᾽ ἐπειδὴ φόβος Θεοῦ καὶ 5 πόθος ὑμῶν πρὸς τὸ λέγειν ἡμᾶς διεγείρει, δύο ή τρείς λόγους τοῦ γλυκυτάτου Ευαγγελίου λαβόντες καθάπερ φοίνικας, καὶ ἀπογεύσαντες, ὑμᾶς διεγείρωμεν· οὕτω γὰρ προθύμως ἐπὶ τὰ καλλίκαρπα δένδρα τῶν ἁγίων πατέρων ζέοντες τῷ πνεύματι ἐπειχθήσεσθε. Αρτίως ἠκούσαμεν τοῦ εὐαγγελιστοῦ λέγοντος, Μεσαζούσης τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερὸν, καὶ ἐδί- δασκεν. Οἱ παρῆλθεν ὁ λόγος τοῦ Εὐαγγελίου, ἐπειδὴ ἀνέστηκεν ὁ τῆς ἑορτῆς καιρό, πρέπουσα τοῖς παροῦσιν ἡ τοῦ Εὐαγγελίου ανάγνωσις, ἁρμόζουσα τῇ ἡμέρᾳ ἡ διήγησις· ἀδελφὴ γάρ ἐστι τῆς ἐνεστώσης ἑορτῆς ἡ του λόγου δύναμις. Μεσαζούσης τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν· τελεσθείσης δὲ τῆς ἑορτῆς, οὐκέτι ἀναβαίνει εἰς τὸ ἱερὸν, ἀλλ᾽ εἰς τὸν οὐρανὸν ἀνα- τρέχει. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέδῃ ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἑορτῆς δὲ λέγει, οὗ τῆς παρ' Έλλησι και Ἰουδαίοις γινομένης, ἔνθα μέθαι καὶ κώμοι καὶ ᾄσμα- τα πορνικά, καὶ θέλγιστρα καλλιφωνίας, καὶ ὀρχήσεις πολύστροφοι, ἀλλ᾽ ἑορτῆς ἁγίας πρεπούσης Χριστιανοῖς, Ενθα οὐ μέθαι καὶ κώμοι, ἀλλ᾽ εὐχαὶ καὶ ὑμνῳδίαι καὶ ἱκεσίαι· ἔνθα οὐκ ᾄσματα πορνικὰ ἐκλύοντα σώματα, ἀλλ᾽ ᾄσματα θεϊκὰ τὰς ψυχὰς ἐνισχύοντα · ἔνθα οὐκ ὀρχήσεις πολύστροφοι, ἀλλὰ ψυχῶν ἁγίων ἐν ἀγαλλιά σει σκιρτήματα. Εἰ δὲ θέλεις ἰδεῖν τοὺς παρ' ἡμῖν ᾄδον- τις καὶ ὀρχουμένους καὶ σκιρτώντας οἷοί εἰσιν, ἴδε μοι τὸν Μπαΐαν ᾄδοντα καὶ λέγοντα, Ασω δὴ τῷ ἡγαπης μένῳ ᾆσμα τῷ ἀγαπητῷ μου, τῷ ἀμπελῶνί μου. Βλέπε δὲ και χορὸν ἁγίων γυναικῶν, Μαρίαν τὴν ἀδελ φὴν Μωϋσέω;, μετὰ καὶ ἄλλων γυναικῶν Ἰσραηλιτών, ἐπινικίους ὕμνους τῷ Θεῷ ἀδούσας καὶ λεγούσας· Ασω μεν τῷ Κυρίῳ· ἐνδόξως γὰρ δεδόξασται. Οὗ μέσ μνηται καὶ Δαυὶδ ἐν ὕμνοις λέγων, Εν μέσῳ νεανίδων τυμπανιστριῶν ἐν Εκκλησίαις εὐλογεῖτε τὸν Θεόν. Καὶ ὁ αὐτὸς μακάριος Δαυὶδ οὐκ ἐπαισχύνεται ἔμπρο. σθεν τῆς θεοφόρου κιβωτοῦ ὀρχεῖσθαι, ὡς ἔστιν ἀκοῦ- σαι λέγοντος: Καὶ παίξομαι, καὶ γελάσομαι, καὶ ὀρχήσομαι ἐναντίον Κυρίου. Τὸ γὰρ βρέφος τῆς Ἐλι- σάβετ Ἰωάννης, θεωρήσας τὸν θεοφόρον βότρυν ἐν τῇ ἀγάμω μήτρα ἔτι κρυπτόμενον, ἐν τῇ λινῷ τῆς γαστρο, χορεύων ἐσκίρτα. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ό Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἱερὸν δέ ἐστι Θεῷ μόνῳ οἰκητη ριον. Λέγουσι γὰρ καὶ Ἕλληνες, ἔχομεν ἱερὸν, ἀγνοοῦν - τες ὅτι ἐκεῖνο οὐκ ἔστιν ἱερὸν, ἀλλὰ μιαρόν. Οπου γὰρ αἱμάτων έκχυσις καὶ σπονδῶν, καὶ κνίσσαι εἰδωλικαὶ καὶ τελεταὶ δαιμόνων, ἐκεῖνο οὐκ ἂν εἴη Ἱερὸν, άλλα μιαρόν τῶν δαιμόνων. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἱερὸν δέ ἐστι μόνῳ Θεῷ οἰκη- τήριον ἀνακείμενον, ἔνθα ἀγάπη καὶ εἰρήνη (794), Ενθα πίστις καὶ σωφροσύνη αὐλίζεται. Διὰ τοῦτο καὶ τὸν ἱερα τοῦ Θεοῦ τὸν ἱερουργοῦντα τῷ Θεῷ εἰρηναῖον δεῖ εἶναι καὶ γαληνὸν, ἄκλοπον, ἄδολον, ἀφιλάργυρον, ἵνα προ- τέρως Θεὸς ἐν τῇ αὐτοῦ ψυχῇ κατορθώσῃ, εἶθ' οὕτω τὸν λαὸν πρὸς τὴν ἑαυτοῦ εἰκόνα μεταρρυθμιση. Δύναται ἱερὸν λέγεσθαι καὶ ἑκάστου πιστοῦ ἀνθρώπου ψυχή κεκαθαρμένη: Οικήσω γὰρ ἐν ὑμῖν, καὶ ἐμπεριπα τήσω· ἱερὸν δὲ ὡς ἀληθῶς ἅγιον, καὶ ἱερεῖον, καὶ ἐς- ρεὺς, αὐτός ἐστιν ὁ Χριστὸς, ἐν ᾧ, κατὰ τὸν θεῖον Απόστολον, Πᾶν τὸ πλήρωμα τῆς θεότητος κατοι- κεῖ σωματικῶς· πρὸς ὃν εἴρηκεν ὁ Πατήρ, Σὺ ἱερεὺς εἰς τὸν αἰῶνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισεδέκ. Νῦν ἐκπεσὼν ἐκ τοῦ ἀδοκήτου εἰς μέγιστον ζήτημα, ἀπορῶ ποῦ κλίνω τὸ ὄμμα της διανοίας που μετελεύσω τῷ πηδαλίῳ τῆς διδασκαλίας οὐκ οἶδα. Εἰ γὰρ ὁ ἀπόστολος εἰς τὸ κεφάλαιον τὸ περὶ τὸν Μελχισεδέκ ἐληλυθώς, ὤκνησε λεπτομερώς διηγήσασθαι εἰρηκώς, Περὶ οὗ πολὺς ἡμῖν ὁ λόγος καὶ δυσερμήνευτος, τι ἂν εἴποιμ᾽ ἐγώ, τοσοῦτον ἐπέχων τοῦ ἀποστόλου, ὅσον ἀν- θρώπου διάκρισις; Καὶ ὥσπερ οδοιπόρος μέχρις ἄν τινα πρανῆ καὶ πεδιάσιμον ὁδὸν ἐπιβαίνῃ, ἡδέως τὴν πορείαν ἀνύει· ἐπειδὰν δὲ ἔλθῃ πρὸς τόπον τινὰ τραχύ. τατον ἢ προσάντη καὶ δύσβατον, ἔνθα ἐστὶν ὅρος ούρα- νόμηκες, σταθεὶς καὶ τὸν κάματον τοῦ ἀναφόρου ἀναλο γισάμενος, ηρέμα βαδίζειν ἄρχεται, ἵνα μὴ ταχεῖον ἀποκρίσῃ ὡσαύτως καὶ ἡμεῖς, ἕως οὗ είχομεν τὸ τοῦ Ευαγγελίου πρανὲς καὶ πεδιάσιμον, τῷ βήματι τοῦ λόγου ἡδέως ἐπορευόμεθα· ὅταν δὲ ἐληλύθαμεν εἰς οὐρανόμη χες νόημα, ηρέμα ἐπιβαίνειν τῇ οὐρανίῳ κλίμακι ερμη νείᾳ ἀρχόμεθα. Τί δέ ἐστι τὸ παρὰ πᾶσι Χριστιανοῖς ζητούμενον θεώρημα ; Τίνος ἕνεκεν, φησίν, ὁ Ἀπόστο λος μνημονεύσας Μελχισεδέκ, εἶπεν αὐτὸν ἀπάτορα καὶ ἀγενεαλόγητον, μήτε ἀρχὴν ἡμερῶν, μήτε ζωῆς τέλος ἔχοντα ; οὗτος οὐκ ἂν εἴη ἄνθρωπος, ἀλλὰ Θεός. Πολλοί δὲ μὴ νοήσαντες τὰ περὶ αὐτοῦ εἰρημένα, μείζονα του Χριστοῦ εἶναι εἰρήκασι, καὶ συνεστήσαντο ἑαυτοῖς αἵρεσιν, καὶ λέγονται ἐκεῖνοι Μελχισεδικιανοί· καὶ φιλονεικούντες ἡμῖν καὶ βουλόμενοι δεῖξαι, ὅτι μείζων ἐστὶ τοῦ Χριστοῦ ὁ Μελχισεδέκ, προφέρουσιν ἡμῖν μάρτυρα την Γραφήν λέγουσαν· Σὺ ἱερεὺς εἰς τὴν αιώνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισεδέκ. Πῶς γὰρ, φησὶν, οὐκ ἂν εἴη μείζων ὁ Μελχισεδέκ, οὗ κατὰ τὴν εἰκόνα καὶ τάξιν ἱερατεύει ὁ Χριστός ; Αλλοι δὲ πλανηθέντες λέ- γουσιν αὐτὸν εἶναι τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον. Ἡμεῖς δὲ λέγομεν αὐτὸν εἶναι ἄνθρωπον ὁμοιοπαθῆ ἡμῖν, καὶ μήτε μείζονα αὐτὸν εἶναι Χριστοῦ· τί δὲ λέγω του Χριστοῦ, ἀλλ᾽ οὔτε Ἰωάννου τοῦ Βαπτιστοῦ. Ἀληθή; γὰρ ὁ λόγος τοῦ Κυρίου, Αμὴν λέγω ὑμῖν, οὐκ ἐγ γείται ἐν γεννητοῖς γυναικῶν μείζων Ιωάννου του Βαπτιστοῦ. 'Αλλ' οὔτε μὴν εἶναι αὐτὸν τὸ ἅγιον Πνεῦμα. Οτι δὲ οὐκ ἔστι μείζων τοῦ Χριστοῦ ὁ Μελχισεδέκ, εἰπάτωσαν ἡμῖν ἐκεῖνοι οἱ τοῦτο λέγοντες, ποίου περι- Βόλου, ἢ ποίου χωρίου αὐτὸν εἶναι λέγουσιν. 'Αρα ούτ ρανίου; ἄρα ἐπιγείου; ἄρα καταχθονίου; Εάν οὖν εἴπωσιν ὅτι τῶν οὐρανίων ἐστὶν ὁ Μελχισεδέκ ἢ ἄλλου τινὸ; χωρίου, ἀκουσάτωσα, ὅτι τὸ αὐτοῦ γίνω κάμπιε τῷ Χριστῷ· λέγει γὰρ ὁ Ἀπόστολος ὅτι Αὐτῷ κάμ ψει πάν γόνυ, καὶ πᾶσα γλώσσα ἐξομολογήσεται, ἐπουρανίων, ἐπιγείων καὶ καταχθονίων. Εἰ οὖν κάμ πτει γόνυ ὁ Μελχισεδέκ τῷ Χριστῷ, ἐλάττων εἴη προσο κυνῶν Μελχισεδέκ τοῦ προσκυνουμένου ὑπ' αὐτοῦ 1

759 IN CHRISTI NATALEM DIEM. 730 Εἰς τύ, "Οτε ἀνέβη ὁ Κύριος εἰς τὸ ἱερὸν, μεσούσης τῆς ἑορτῆς καὶ εἰς τὸν Μελχισεδέ. Τῇ μεσοπεντηκοστή. Τοαὶ καὶ μῆλον καὶ φοίνιξ καὶ οἱ λοιποὶ τῶν ἀκρο- βρύων καρποὶ τὸν τοῦ σώματος δύνουσι φάρυγγα, θείος λόγος ἁγίων διδασκάλων ἀγάπῃ κεκερασμένοι, τῇ ἀκοῇ τῆς διδασκαλίας παραπεμπόμενοι, τὸν τῆς ψυχῆς γλυκαίνουσι λάρυγγα. Καὶ ὥσπερ ὅ τοὺς καρποὺς τῶν δένδρων τρυγήσας, ἐν τῇ τῶν καρπῶν μεταλήψει επαί νους τοῖς δένδροις ἀποδίδωσιν · ὡσαύτως καὶ ὁ τὰ θεῖα λόγια τῶν διδασκάλων ἐν τῷ καρτάλλῳ τῆς ἀκοῆς ἐνα τρυγήσας, εἶτα τῷ νῷ παραπέμψας, καὶ τὴν τοῦ λόγου γλυκύτητα γευσάμενος, τῷ διδασκάλῳ ἐπαίνους ἐκπέμ- των ἐκ χειλέων λέγει· ὡς γλυκέα τῷ λαρυγγί μου τα λόγια σου, ὑπὲρ μέλι καὶ κηρίον τῷ στόματι μου! Καὶ ὁ σοφώτατος δὲ Σαλομών τους καλούς λόγους κηρίοις μέλιτος παρεικάσας φησί. Κηρία μέλιτος λόγοι καλοί. Ωσπερ γὰρ ὁ λάρυγξ τα βρώματα γενόμενος, οἶδε τὰ καλὰ ἀπὸ τῶν [793] φαύλων διακρίνειν· ὡσαύτως καὶ ὁ νοῦς τῆς ψυχῆς τὰ χρηστὰ ῥήματα οἶδεν ἀπὸ τῶν φαύλων διακρίνειν, ὥσπερ φησὶν ἐν τῷ Ἰώβ · Λάρυγξ μὲν γὰρ σίτα γεύεται, τοὺς δὲ ῥήματα διακρίνει. Καὶ μηδεὶς νομιζέτω ἔχειν μὲν τὸν οἰκοδεσπότην ἐν τῷ ἰδίῳ παραδείσῳ δένδρα διάφορα, φοίνικας λέγω καὶ μῆλα καὶ ἐλαίας, τὸν δὲ Κύριον ἐν τῷ ἰδίῳ παραδείσῳ τῆς Ἐκκλησίας μὴ ἔχειν διάφορα στελέχη των πατέρων, ἕκαστον κατὰ τὴν οἰκείαν χρηστότητα πρὸς τὴν τῶν εἰσ- πορευομένων ἀπόλαυσιν ἐκ βάθους τῆς καρδίας τους καρποὺς τῶν λόγων προσφέροντα. Ο μὲν γάρ τίς ἐστιν αὐτῶν, ὥσπερ ἐλαία εὐθαλής, τοῖς φύλλοις τῆς πίστεως κατάκομος, καὶ τοῖς ἔργοις τῆς εὐλαβείας κατάκαρπος· ἄλλος δέ ἐστιν ὥσπερ φοίνιξ τοῖς βαίοις τῆς κατὰ δια- βόλου νίκης κατεστεμμένος, καὶ τὸν γλυκύτατον καρπὸν τῆς εὐποίας τοῖς πένησι προβαλλόμενος· περὶ οὗ φησιν ἡ Γραφή, Δίκαιος ὡς φοίνιξ ἀνθήσει. Ετερος δέ τίς ἐστιν, ὥσπερ μῆλον, δύο τέρψεις παρέχων τοῖς ἀνθρώποις, τήν σε όσφρησίν φημι, καὶ τὴν γλυκύτητα τῷ φάρυγγι· καὶ τὸν τοιοῦτον ἐγκωμιάζουσα ἐν τοῖς Ασμασι τῶν ἀσ- μάτων ή νύμφη Εκκλησία τί φησιν; ὡς μῆλον ἐν τοῖς ξύλοις του δρυμού, οὕτως ἀδελφιδός μου ἐν μέσω των υιών Ισραήλ. Καί φησιν, Ἐν τῇ σκιᾷ αὐτοῦ ἐπεθύμησα καὶ ἐκάθισα, καὶ καρπὸς αὐτοῦ γλυκὺς ἐν τῷ λάρυγι. Τί δὲ ποιήσω, ἀγαπητοί, ἐγώ, ὀλιγοστὴν φυλλάδα λογίων καὶ καρπῶν κεκτημένος, μήτε τοὺς καυσαμένους ἀναψύξαι ἰσχύων, μήτε τοὺς πεινωμένους τοῖς καρποῖς των λόγων εκθρέψαι δυνά- μενος; Καλόν γάρ μοι ἦν μεθ᾽ ὑμῶν μανθάνειν τὰ τῶν ἁγίων πατέρων διδάγματα. Αλλ᾽ ἐπειδὴ φόβος Θεοῦ καὶ 5 πόθος ὑμῶν πρὸς τὸ λέγειν ἡμᾶς διεγείρει, δύο ή τρείς λόγους τοῦ γλυκυτάτου Ευαγγελίου λαβόντες καθάπερ φοίνικας, καὶ ἀπογεύσαντες, ὑμᾶς διεγείρωμεν· οὕτω γὰρ προθύμως ἐπὶ τὰ καλλίκαρπα δένδρα τῶν ἁγίων πατέρων ζέοντες τῷ πνεύματι ἐπειχθήσεσθε. Αρτίως ἠκούσαμεν τοῦ εὐαγγελιστοῦ λέγοντος, Μεσαζούσης τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερὸν, καὶ ἐδί- δασκεν. Οἱ παρῆλθεν ὁ λόγος τοῦ Εὐαγγελίου, ἐπειδὴ ἀνέστηκεν ὁ τῆς ἑορτῆς καιρό, πρέπουσα τοῖς παροῦσιν ἡ τοῦ Εὐαγγελίου ανάγνωσις, ἁρμόζουσα τῇ ἡμέρᾳ ἡ διήγησις· ἀδελφὴ γάρ ἐστι τῆς ἐνεστώσης ἑορτῆς ἡ του λόγου δύναμις. Μεσαζούσης τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν· τελεσθείσης δὲ τῆς ἑορτῆς, οὐκέτι ἀναβαίνει εἰς τὸ ἱερὸν, ἀλλ᾽ εἰς τὸν οὐρανὸν ἀνα- τρέχει. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέδῃ ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἑορτῆς δὲ λέγει, οὗ τῆς παρ' Έλλησι και Ἰουδαίοις γινομένης, ἔνθα μέθαι καὶ κώμοι καὶ ᾄσμα- τα πορνικά, καὶ θέλγιστρα καλλιφωνίας, καὶ ὀρχήσεις πολύστροφοι, ἀλλ᾽ ἑορτῆς ἁγίας πρεπούσης Χριστιανοῖς, Ενθα οὐ μέθαι καὶ κώμοι, ἀλλ᾽ εὐχαὶ καὶ ὑμνῳδίαι καὶ ἱκεσίαι· ἔνθα οὐκ ᾄσματα πορνικὰ ἐκλύοντα σώματα, ἀλλ᾽ ᾄσματα θεϊκὰ τὰς ψυχὰς ἐνισχύοντα · ἔνθα οὐκ ὀρχήσεις πολύστροφοι, ἀλλὰ ψυχῶν ἁγίων ἐν ἀγαλλιά σει σκιρτήματα. Εἰ δὲ θέλεις ἰδεῖν τοὺς παρ' ἡμῖν ᾄδον- τις καὶ ὀρχουμένους καὶ σκιρτώντας οἷοί εἰσιν, ἴδε μοι τὸν Μπαΐαν ᾄδοντα καὶ λέγοντα, Ασω δὴ τῷ ἡγαπης μένῳ ᾆσμα τῷ ἀγαπητῷ μου, τῷ ἀμπελῶνί μου. Βλέπε δὲ και χορὸν ἁγίων γυναικῶν, Μαρίαν τὴν ἀδελ φὴν Μωϋσέω;, μετὰ καὶ ἄλλων γυναικῶν Ἰσραηλιτών, ἐπινικίους ὕμνους τῷ Θεῷ ἀδούσας καὶ λεγούσας· Ασω μεν τῷ Κυρίῳ· ἐνδόξως γὰρ δεδόξασται. Οὗ μέσ μνηται καὶ Δαυὶδ ἐν ὕμνοις λέγων, Εν μέσῳ νεανίδων τυμπανιστριῶν ἐν Εκκλησίαις εὐλογεῖτε τὸν Θεόν. Καὶ ὁ αὐτὸς μακάριος Δαυὶδ οὐκ ἐπαισχύνεται ἔμπρο. σθεν τῆς θεοφόρου κιβωτοῦ ὀρχεῖσθαι, ὡς ἔστιν ἀκοῦ- σαι λέγοντος: Καὶ παίξομαι, καὶ γελάσομαι, καὶ ὀρχήσομαι ἐναντίον Κυρίου. Τὸ γὰρ βρέφος τῆς Ἐλι- σάβετ Ἰωάννης, θεωρήσας τὸν θεοφόρον βότρυν ἐν τῇ ἀγάμω μήτρα ἔτι κρυπτόμενον, ἐν τῇ λινῷ τῆς γαστρο, χορεύων ἐσκίρτα. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ό Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἱερὸν δέ ἐστι Θεῷ μόνῳ οἰκητη ριον. Λέγουσι γὰρ καὶ Ἕλληνες, ἔχομεν ἱερὸν, ἀγνοοῦν - τες ὅτι ἐκεῖνο οὐκ ἔστιν ἱερὸν, ἀλλὰ μιαρόν. Οπου γὰρ αἱμάτων έκχυσις καὶ σπονδῶν, καὶ κνίσσαι εἰδωλικαὶ καὶ τελεταὶ δαιμόνων, ἐκεῖνο οὐκ ἂν εἴη Ἱερὸν, άλλα μιαρόν τῶν δαιμόνων. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἱερὸν δέ ἐστι μόνῳ Θεῷ οἰκη- τήριον ἀνακείμενον, ἔνθα ἀγάπη καὶ εἰρήνη (794), Ενθα πίστις καὶ σωφροσύνη αὐλίζεται. Διὰ τοῦτο καὶ τὸν ἱερα τοῦ Θεοῦ τὸν ἱερουργοῦντα τῷ Θεῷ εἰρηναῖον δεῖ εἶναι καὶ γαληνὸν, ἄκλοπον, ἄδολον, ἀφιλάργυρον, ἵνα προ- τέρως Θεὸς ἐν τῇ αὐτοῦ ψυχῇ κατορθώσῃ, εἶθ' οὕτω τὸν λαὸν πρὸς τὴν ἑαυτοῦ εἰκόνα μεταρρυθμιση. Δύναται ἱερὸν λέγεσθαι καὶ ἑκάστου πιστοῦ ἀνθρώπου ψυχή κεκαθαρμένη: Οικήσω γὰρ ἐν ὑμῖν, καὶ ἐμπεριπα τήσω· ἱερὸν δὲ ὡς ἀληθῶς ἅγιον, καὶ ἱερεῖον, καὶ ἐς- ρεὺς, αὐτός ἐστιν ὁ Χριστὸς, ἐν ᾧ, κατὰ τὸν θεῖον Απόστολον, Πᾶν τὸ πλήρωμα τῆς θεότητος κατοι- κεῖ σωματικῶς· πρὸς ὃν εἴρηκεν ὁ Πατήρ, Σὺ ἱερεὺς εἰς τὸν αἰῶνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισεδέκ. Νῦν ἐκπεσὼν ἐκ τοῦ ἀδοκήτου εἰς μέγιστον ζήτημα, ἀπορῶ ποῦ κλίνω τὸ ὄμμα της διανοίας που μετελεύσω τῷ πηδαλίῳ τῆς διδασκαλίας οὐκ οἶδα. Εἰ γὰρ ὁ ἀπόστολος εἰς τὸ κεφάλαιον τὸ περὶ τὸν Μελχισεδέκ ἐληλυθώς, ὤκνησε λεπτομερώς διηγήσασθαι εἰρηκώς, Περὶ οὗ πολὺς ἡμῖν ὁ λόγος καὶ δυσερμήνευτος, τι ἂν εἴποιμ᾽ ἐγώ, τοσοῦτον ἐπέχων τοῦ ἀποστόλου, ὅσον ἀν- θρώπου διάκρισις; Καὶ ὥσπερ οδοιπόρος μέχρις ἄν τινα πρανῆ καὶ πεδιάσιμον ὁδὸν ἐπιβαίνῃ, ἡδέως τὴν πορείαν ἀνύει· ἐπειδὰν δὲ ἔλθῃ πρὸς τόπον τινὰ τραχύ. τατον ἢ προσάντη καὶ δύσβατον, ἔνθα ἐστὶν ὅρος ούρα- νόμηκες, σταθεὶς καὶ τὸν κάματον τοῦ ἀναφόρου ἀναλο γισάμενος, ηρέμα βαδίζειν ἄρχεται, ἵνα μὴ ταχεῖον ἀποκρίσῃ ὡσαύτως καὶ ἡμεῖς, ἕως οὗ είχομεν τὸ τοῦ Ευαγγελίου πρανὲς καὶ πεδιάσιμον, τῷ βήματι τοῦ λόγου ἡδέως ἐπορευόμεθα· ὅταν δὲ ἐληλύθαμεν εἰς οὐρανόμη χες νόημα, ηρέμα ἐπιβαίνειν τῇ οὐρανίῳ κλίμακι ερμη νείᾳ ἀρχόμεθα. Τί δέ ἐστι τὸ παρὰ πᾶσι Χριστιανοῖς ζητούμενον θεώρημα ; Τίνος ἕνεκεν, φησίν, ὁ Ἀπόστο λος μνημονεύσας Μελχισεδέκ, εἶπεν αὐτὸν ἀπάτορα καὶ ἀγενεαλόγητον, μήτε ἀρχὴν ἡμερῶν, μήτε ζωῆς τέλος ἔχοντα ; οὗτος οὐκ ἂν εἴη ἄνθρωπος, ἀλλὰ Θεός. Πολλοί δὲ μὴ νοήσαντες τὰ περὶ αὐτοῦ εἰρημένα, μείζονα του Χριστοῦ εἶναι εἰρήκασι, καὶ συνεστήσαντο ἑαυτοῖς αἵρεσιν, καὶ λέγονται ἐκεῖνοι Μελχισεδικιανοί· καὶ φιλονεικούντες ἡμῖν καὶ βουλόμενοι δεῖξαι, ὅτι μείζων ἐστὶ τοῦ Χριστοῦ ὁ Μελχισεδέκ, προφέρουσιν ἡμῖν μάρτυρα την Γραφήν λέγουσαν· Σὺ ἱερεὺς εἰς τὴν αιώνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισεδέκ. Πῶς γὰρ, φησὶν, οὐκ ἂν εἴη μείζων ὁ Μελχισεδέκ, οὗ κατὰ τὴν εἰκόνα καὶ τάξιν ἱερατεύει ὁ Χριστός ; Αλλοι δὲ πλανηθέντες λέ- γουσιν αὐτὸν εἶναι τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον. Ἡμεῖς δὲ λέγομεν αὐτὸν εἶναι ἄνθρωπον ὁμοιοπαθῆ ἡμῖν, καὶ μήτε μείζονα αὐτὸν εἶναι Χριστοῦ· τί δὲ λέγω του Χριστοῦ, ἀλλ᾽ οὔτε Ἰωάννου τοῦ Βαπτιστοῦ. Ἀληθή; γὰρ ὁ λόγος τοῦ Κυρίου, Αμὴν λέγω ὑμῖν, οὐκ ἐγ γείται ἐν γεννητοῖς γυναικῶν μείζων Ιωάννου του Βαπτιστοῦ. 'Αλλ' οὔτε μὴν εἶναι αὐτὸν τὸ ἅγιον Πνεῦμα. Οτι δὲ οὐκ ἔστι μείζων τοῦ Χριστοῦ ὁ Μελχισεδέκ, εἰπάτωσαν ἡμῖν ἐκεῖνοι οἱ τοῦτο λέγοντες, ποίου περι- Βόλου, ἢ ποίου χωρίου αὐτὸν εἶναι λέγουσιν. 'Αρα ούτ ρανίου; ἄρα ἐπιγείου; ἄρα καταχθονίου; Εάν οὖν εἴπωσιν ὅτι τῶν οὐρανίων ἐστὶν ὁ Μελχισεδέκ ἢ ἄλλου τινὸ; χωρίου, ἀκουσάτωσα, ὅτι τὸ αὐτοῦ γίνω κάμπιε τῷ Χριστῷ· λέγει γὰρ ὁ Ἀπόστολος ὅτι Αὐτῷ κάμ ψει πάν γόνυ, καὶ πᾶσα γλώσσα ἐξομολογήσεται, ἐπουρανίων, ἐπιγείων καὶ καταχθονίων. Εἰ οὖν κάμ πτει γόνυ ὁ Μελχισεδέκ τῷ Χριστῷ, ἐλάττων εἴη προσο κυνῶν Μελχισεδέκ τοῦ προσκυνουμένου ὑπ' αὐτοῦ 1

759 IN CHRISTI NATALEM DIEM. 730 Εἰς τύ, "Οτε ἀνέβη ὁ Κύριος εἰς τὸ ἱερὸν, μεσούσης τῆς ἑορτῆς καὶ εἰς τὸν Μελχισεδέ. Τῇ μεσοπεντηκοστή. Τοαὶ καὶ μῆλον καὶ φοίνιξ καὶ οἱ λοιποὶ τῶν ἀκρο- βρύων καρποὶ τὸν τοῦ σώματος δύνουσι φάρυγγα, θείος λόγος ἁγίων διδασκάλων ἀγάπῃ κεκερασμένοι, τῇ ἀκοῇ τῆς διδασκαλίας παραπεμπόμενοι, τὸν τῆς ψυχῆς γλυκαίνουσι λάρυγγα. Καὶ ὥσπερ ὅ τοὺς καρποὺς τῶν δένδρων τρυγήσας, ἐν τῇ τῶν καρπῶν μεταλήψει επαί νους τοῖς δένδροις ἀποδίδωσιν · ὡσαύτως καὶ ὁ τὰ θεῖα λόγια τῶν διδασκάλων ἐν τῷ καρτάλλῳ τῆς ἀκοῆς ἐνα τρυγήσας, εἶτα τῷ νῷ παραπέμψας, καὶ τὴν τοῦ λόγου γλυκύτητα γευσάμενος, τῷ διδασκάλῳ ἐπαίνους ἐκπέμ- των ἐκ χειλέων λέγει· ὡς γλυκέα τῷ λαρυγγί μου τα λόγια σου, ὑπὲρ μέλι καὶ κηρίον τῷ στόματι μου! Καὶ ὁ σοφώτατος δὲ Σαλομών τους καλούς λόγους κηρίοις μέλιτος παρεικάσας φησί. Κηρία μέλιτος λόγοι καλοί. Ωσπερ γὰρ ὁ λάρυγξ τα βρώματα γενόμενος, οἶδε τὰ καλὰ ἀπὸ τῶν [793] φαύλων διακρίνειν· ὡσαύτως καὶ ὁ νοῦς τῆς ψυχῆς τὰ χρηστὰ ῥήματα οἶδεν ἀπὸ τῶν φαύλων διακρίνειν, ὥσπερ φησὶν ἐν τῷ Ἰώβ · Λάρυγξ μὲν γὰρ σίτα γεύεται, τοὺς δὲ ῥήματα διακρίνει. Καὶ μηδεὶς νομιζέτω ἔχειν μὲν τὸν οἰκοδεσπότην ἐν τῷ ἰδίῳ παραδείσῳ δένδρα διάφορα, φοίνικας λέγω καὶ μῆλα καὶ ἐλαίας, τὸν δὲ Κύριον ἐν τῷ ἰδίῳ παραδείσῳ τῆς Ἐκκλησίας μὴ ἔχειν διάφορα στελέχη των πατέρων, ἕκαστον κατὰ τὴν οἰκείαν χρηστότητα πρὸς τὴν τῶν εἰσ- πορευομένων ἀπόλαυσιν ἐκ βάθους τῆς καρδίας τους καρποὺς τῶν λόγων προσφέροντα. Ο μὲν γάρ τίς ἐστιν αὐτῶν, ὥσπερ ἐλαία εὐθαλής, τοῖς φύλλοις τῆς πίστεως κατάκομος, καὶ τοῖς ἔργοις τῆς εὐλαβείας κατάκαρπος· ἄλλος δέ ἐστιν ὥσπερ φοίνιξ τοῖς βαίοις τῆς κατὰ δια- βόλου νίκης κατεστεμμένος, καὶ τὸν γλυκύτατον καρπὸν τῆς εὐποίας τοῖς πένησι προβαλλόμενος· περὶ οὗ φησιν ἡ Γραφή, Δίκαιος ὡς φοίνιξ ἀνθήσει. Ετερος δέ τίς ἐστιν, ὥσπερ μῆλον, δύο τέρψεις παρέχων τοῖς ἀνθρώποις, τήν σε όσφρησίν φημι, καὶ τὴν γλυκύτητα τῷ φάρυγγι· καὶ τὸν τοιοῦτον ἐγκωμιάζουσα ἐν τοῖς Ασμασι τῶν ἀσ- μάτων ή νύμφη Εκκλησία τί φησιν; ὡς μῆλον ἐν τοῖς ξύλοις του δρυμού, οὕτως ἀδελφιδός μου ἐν μέσω των υιών Ισραήλ. Καί φησιν, Ἐν τῇ σκιᾷ αὐτοῦ ἐπεθύμησα καὶ ἐκάθισα, καὶ καρπὸς αὐτοῦ γλυκὺς ἐν τῷ λάρυγι. Τί δὲ ποιήσω, ἀγαπητοί, ἐγώ, ὀλιγοστὴν φυλλάδα λογίων καὶ καρπῶν κεκτημένος, μήτε τοὺς καυσαμένους ἀναψύξαι ἰσχύων, μήτε τοὺς πεινωμένους τοῖς καρποῖς των λόγων εκθρέψαι δυνά- μενος; Καλόν γάρ μοι ἦν μεθ᾽ ὑμῶν μανθάνειν τὰ τῶν ἁγίων πατέρων διδάγματα. Αλλ᾽ ἐπειδὴ φόβος Θεοῦ καὶ 5 πόθος ὑμῶν πρὸς τὸ λέγειν ἡμᾶς διεγείρει, δύο ή τρείς λόγους τοῦ γλυκυτάτου Ευαγγελίου λαβόντες καθάπερ φοίνικας, καὶ ἀπογεύσαντες, ὑμᾶς διεγείρωμεν· οὕτω γὰρ προθύμως ἐπὶ τὰ καλλίκαρπα δένδρα τῶν ἁγίων πατέρων ζέοντες τῷ πνεύματι ἐπειχθήσεσθε. Αρτίως ἠκούσαμεν τοῦ εὐαγγελιστοῦ λέγοντος, Μεσαζούσης τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερὸν, καὶ ἐδί- δασκεν. Οἱ παρῆλθεν ὁ λόγος τοῦ Εὐαγγελίου, ἐπειδὴ ἀνέστηκεν ὁ τῆς ἑορτῆς καιρό, πρέπουσα τοῖς παροῦσιν ἡ τοῦ Εὐαγγελίου ανάγνωσις, ἁρμόζουσα τῇ ἡμέρᾳ ἡ διήγησις· ἀδελφὴ γάρ ἐστι τῆς ἐνεστώσης ἑορτῆς ἡ του λόγου δύναμις. Μεσαζούσης τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν· τελεσθείσης δὲ τῆς ἑορτῆς, οὐκέτι ἀναβαίνει εἰς τὸ ἱερὸν, ἀλλ᾽ εἰς τὸν οὐρανὸν ἀνα- τρέχει. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέδῃ ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἑορτῆς δὲ λέγει, οὗ τῆς παρ' Έλλησι και Ἰουδαίοις γινομένης, ἔνθα μέθαι καὶ κώμοι καὶ ᾄσμα- τα πορνικά, καὶ θέλγιστρα καλλιφωνίας, καὶ ὀρχήσεις πολύστροφοι, ἀλλ᾽ ἑορτῆς ἁγίας πρεπούσης Χριστιανοῖς, Ενθα οὐ μέθαι καὶ κώμοι, ἀλλ᾽ εὐχαὶ καὶ ὑμνῳδίαι καὶ ἱκεσίαι· ἔνθα οὐκ ᾄσματα πορνικὰ ἐκλύοντα σώματα, ἀλλ᾽ ᾄσματα θεϊκὰ τὰς ψυχὰς ἐνισχύοντα · ἔνθα οὐκ ὀρχήσεις πολύστροφοι, ἀλλὰ ψυχῶν ἁγίων ἐν ἀγαλλιά σει σκιρτήματα. Εἰ δὲ θέλεις ἰδεῖν τοὺς παρ' ἡμῖν ᾄδον- τις καὶ ὀρχουμένους καὶ σκιρτώντας οἷοί εἰσιν, ἴδε μοι τὸν Μπαΐαν ᾄδοντα καὶ λέγοντα, Ασω δὴ τῷ ἡγαπης μένῳ ᾆσμα τῷ ἀγαπητῷ μου, τῷ ἀμπελῶνί μου. Βλέπε δὲ και χορὸν ἁγίων γυναικῶν, Μαρίαν τὴν ἀδελ φὴν Μωϋσέω;, μετὰ καὶ ἄλλων γυναικῶν Ἰσραηλιτών, ἐπινικίους ὕμνους τῷ Θεῷ ἀδούσας καὶ λεγούσας· Ασω μεν τῷ Κυρίῳ· ἐνδόξως γὰρ δεδόξασται. Οὗ μέσ μνηται καὶ Δαυὶδ ἐν ὕμνοις λέγων, Εν μέσῳ νεανίδων τυμπανιστριῶν ἐν Εκκλησίαις εὐλογεῖτε τὸν Θεόν. Καὶ ὁ αὐτὸς μακάριος Δαυὶδ οὐκ ἐπαισχύνεται ἔμπρο. σθεν τῆς θεοφόρου κιβωτοῦ ὀρχεῖσθαι, ὡς ἔστιν ἀκοῦ- σαι λέγοντος: Καὶ παίξομαι, καὶ γελάσομαι, καὶ ὀρχήσομαι ἐναντίον Κυρίου. Τὸ γὰρ βρέφος τῆς Ἐλι- σάβετ Ἰωάννης, θεωρήσας τὸν θεοφόρον βότρυν ἐν τῇ ἀγάμω μήτρα ἔτι κρυπτόμενον, ἐν τῇ λινῷ τῆς γαστρο, χορεύων ἐσκίρτα. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ό Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἱερὸν δέ ἐστι Θεῷ μόνῳ οἰκητη ριον. Λέγουσι γὰρ καὶ Ἕλληνες, ἔχομεν ἱερὸν, ἀγνοοῦν - τες ὅτι ἐκεῖνο οὐκ ἔστιν ἱερὸν, ἀλλὰ μιαρόν. Οπου γὰρ αἱμάτων έκχυσις καὶ σπονδῶν, καὶ κνίσσαι εἰδωλικαὶ καὶ τελεταὶ δαιμόνων, ἐκεῖνο οὐκ ἂν εἴη Ἱερὸν, άλλα μιαρόν τῶν δαιμόνων. Μεσαζούσης δὲ τῆς ἑορτῆς ἀνέβη ὁ Ἰησοῦς εἰς τὸ ἱερόν. Ἱερὸν δέ ἐστι μόνῳ Θεῷ οἰκη- τήριον ἀνακείμενον, ἔνθα ἀγάπη καὶ εἰρήνη (794), Ενθα πίστις καὶ σωφροσύνη αὐλίζεται. Διὰ τοῦτο καὶ τὸν ἱερα τοῦ Θεοῦ τὸν ἱερουργοῦντα τῷ Θεῷ εἰρηναῖον δεῖ εἶναι καὶ γαληνὸν, ἄκλοπον, ἄδολον, ἀφιλάργυρον, ἵνα προ- τέρως Θεὸς ἐν τῇ αὐτοῦ ψυχῇ κατορθώσῃ, εἶθ' οὕτω τὸν λαὸν πρὸς τὴν ἑαυτοῦ εἰκόνα μεταρρυθμιση. Δύναται ἱερὸν λέγεσθαι καὶ ἑκάστου πιστοῦ ἀνθρώπου ψυχή κεκαθαρμένη: Οικήσω γὰρ ἐν ὑμῖν, καὶ ἐμπεριπα τήσω· ἱερὸν δὲ ὡς ἀληθῶς ἅγιον, καὶ ἱερεῖον, καὶ ἐς- ρεὺς, αὐτός ἐστιν ὁ Χριστὸς, ἐν ᾧ, κατὰ τὸν θεῖον Απόστολον, Πᾶν τὸ πλήρωμα τῆς θεότητος κατοι- κεῖ σωματικῶς· πρὸς ὃν εἴρηκεν ὁ Πατήρ, Σὺ ἱερεὺς εἰς τὸν αἰῶνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισεδέκ. Νῦν ἐκπεσὼν ἐκ τοῦ ἀδοκήτου εἰς μέγιστον ζήτημα, ἀπορῶ ποῦ κλίνω τὸ ὄμμα της διανοίας που μετελεύσω τῷ πηδαλίῳ τῆς διδασκαλίας οὐκ οἶδα. Εἰ γὰρ ὁ ἀπόστολος εἰς τὸ κεφάλαιον τὸ περὶ τὸν Μελχισεδέκ ἐληλυθώς, ὤκνησε λεπτομερώς διηγήσασθαι εἰρηκώς, Περὶ οὗ πολὺς ἡμῖν ὁ λόγος καὶ δυσερμήνευτος, τι ἂν εἴποιμ᾽ ἐγώ, τοσοῦτον ἐπέχων τοῦ ἀποστόλου, ὅσον ἀν- θρώπου διάκρισις; Καὶ ὥσπερ οδοιπόρος μέχρις ἄν τινα πρανῆ καὶ πεδιάσιμον ὁδὸν ἐπιβαίνῃ, ἡδέως τὴν πορείαν ἀνύει· ἐπειδὰν δὲ ἔλθῃ πρὸς τόπον τινὰ τραχύ. τατον ἢ προσάντη καὶ δύσβατον, ἔνθα ἐστὶν ὅρος ούρα- νόμηκες, σταθεὶς καὶ τὸν κάματον τοῦ ἀναφόρου ἀναλο γισάμενος, ηρέμα βαδίζειν ἄρχεται, ἵνα μὴ ταχεῖον ἀποκρίσῃ ὡσαύτως καὶ ἡμεῖς, ἕως οὗ είχομεν τὸ τοῦ Ευαγγελίου πρανὲς καὶ πεδιάσιμον, τῷ βήματι τοῦ λόγου ἡδέως ἐπορευόμεθα· ὅταν δὲ ἐληλύθαμεν εἰς οὐρανόμη χες νόημα, ηρέμα ἐπιβαίνειν τῇ οὐρανίῳ κλίμακι ερμη νείᾳ ἀρχόμεθα. Τί δέ ἐστι τὸ παρὰ πᾶσι Χριστιανοῖς ζητούμενον θεώρημα ; Τίνος ἕνεκεν, φησίν, ὁ Ἀπόστο λος μνημονεύσας Μελχισεδέκ, εἶπεν αὐτὸν ἀπάτορα καὶ ἀγενεαλόγητον, μήτε ἀρχὴν ἡμερῶν, μήτε ζωῆς τέλος ἔχοντα ; οὗτος οὐκ ἂν εἴη ἄνθρωπος, ἀλλὰ Θεός. Πολλοί δὲ μὴ νοήσαντες τὰ περὶ αὐτοῦ εἰρημένα, μείζονα του Χριστοῦ εἶναι εἰρήκασι, καὶ συνεστήσαντο ἑαυτοῖς αἵρεσιν, καὶ λέγονται ἐκεῖνοι Μελχισεδικιανοί· καὶ φιλονεικούντες ἡμῖν καὶ βουλόμενοι δεῖξαι, ὅτι μείζων ἐστὶ τοῦ Χριστοῦ ὁ Μελχισεδέκ, προφέρουσιν ἡμῖν μάρτυρα την Γραφήν λέγουσαν· Σὺ ἱερεὺς εἰς τὴν αιώνα κατὰ τὴν τάξιν Μελχισεδέκ. Πῶς γὰρ, φησὶν, οὐκ ἂν εἴη μείζων ὁ Μελχισεδέκ, οὗ κατὰ τὴν εἰκόνα καὶ τάξιν ἱερατεύει ὁ Χριστός ; Αλλοι δὲ πλανηθέντες λέ- γουσιν αὐτὸν εἶναι τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον. Ἡμεῖς δὲ λέγομεν αὐτὸν εἶναι ἄνθρωπον ὁμοιοπαθῆ ἡμῖν, καὶ μήτε μείζονα αὐτὸν εἶναι Χριστοῦ· τί δὲ λέγω του Χριστοῦ, ἀλλ᾽ οὔτε Ἰωάννου τοῦ Βαπτιστοῦ. Ἀληθή; γὰρ ὁ λόγος τοῦ Κυρίου, Αμὴν λέγω ὑμῖν, οὐκ ἐγ γείται ἐν γεννητοῖς γυναικῶν μείζων Ιωάννου του Βαπτιστοῦ. 'Αλλ' οὔτε μὴν εἶναι αὐτὸν τὸ ἅγιον Πνεῦμα. Οτι δὲ οὐκ ἔστι μείζων τοῦ Χριστοῦ ὁ Μελχισεδέκ, εἰπάτωσαν ἡμῖν ἐκεῖνοι οἱ τοῦτο λέγοντες, ποίου περι- Βόλου, ἢ ποίου χωρίου αὐτὸν εἶναι λέγουσιν. 'Αρα ούτ ρανίου; ἄρα ἐπιγείου; ἄρα καταχθονίου; Εάν οὖν εἴπωσιν ὅτι τῶν οὐρανίων ἐστὶν ὁ Μελχισεδέκ ἢ ἄλλου τινὸ; χωρίου, ἀκουσάτωσα, ὅτι τὸ αὐτοῦ γίνω κάμπιε τῷ Χριστῷ· λέγει γὰρ ὁ Ἀπόστολος ὅτι Αὐτῷ κάμ ψει πάν γόνυ, καὶ πᾶσα γλώσσα ἐξομολογήσεται, ἐπουρανίων, ἐπιγείων καὶ καταχθονίων. Εἰ οὖν κάμ πτει γόνυ ὁ Μελχισεδέκ τῷ Χριστῷ, ἐλάττων εἴη προσο κυνῶν Μελχισεδέκ τοῦ προσκυνουμένου ὑπ' αὐτοῦ 1