EUSEBII CÆSARIENSIS OPP. PARS IV. — DOGMATICA. uno est Patre, a solo solus, ab uno unus. Nihil enim tia: et adorabantur omnia; et quia adorandus æquale est unigenito, nihil simile Filio, nihil ei comparatur, nihil æquatur. Omnia cum adorant, ob honorem ut pote ejus qui genuit: non est unus ex his quæ per ipsum sunt: non est ex hoc mundo, sed et mundus per ipsum. Non cœlum cum Filio, sed et cœlum per Filium. Quid opus est partibus exhibere naturæ? Omnia per ipsum sunt, et nihil sine ipso: et tertio: Quod factum est per ipsum. Noli dicere hominem, ne irascatur qui genuit. Joan mes evangelista, si tamen Joannes, et non qui per Joannem, scripsit de Filio, scripsit et de Joanne Baptista. Subinterroga igitur quemadmodum de Deo loquitur evangelista, et quemadmodum de homine In principio, inquit, erat Verbum: hoc de Deo Filio dixit. Dicit et de Joanne, Factus est homo. Lege illa, sublege et ista: et invenies quomodo de Deo Filio loquitur: et hominem exponet Joannes. In principio erat Verbum de Filio dicit: Factus homo de Joanne ponit. Et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum, de Filio loquitur. De Joanne autem: Non erat ille lumen ", et ferum de unige nito ait, Hic erat in principio apud Deum. De Joanne autem, Hic venit ad testimonium “. Injuria quippe est, et præponere unigenitum servis suis. Nam et quod dicitur, nihil ei comparatur aut æquatur non est magnum: sed egenis etiam parva sunt magna. Non est enim unus ex prophetis filius, sed per quem omnes prophetæ: non unus ex regibus, sed per quem omnes reges: non unus ex justis, sed ipso justitia: non unus ex servis, sed Filius non unum ex omnibus, sed per quem sunt omnia non ex his qui assistunt et ministrant, sed qui se det ad dexteram Patris: non ex bis qui judicantur, sed qui suscepit omne judicium judicandi. Non quando apud nos, tunc et apud Patrem. Tunc enim hoc dictum intercidatur. Ad nos enim dispensans venit: tunc quando ut ovis, quando ut Agnus Dei. In principio autem erat Deus apud Deum: nɔm et cum apud nos, Deus nobiscum Emmanuel: non alius apud Patrem, alius autem nobiscum et alius erat: manens siquidem in figura Dei constitutus, istam nostram figuram servi accepit: non ab illa recedens istam honoravit: non ab illa exiens, nos ignorabatur, offensiones erant nobis omnia. Nam et sal non illuminabat, sed et ipse nobis erat offensio. Venit autem per quem sunt omnia: non solum nos liberavil, sed et ipsum solem ab ignobili isto honore liberum le cit. Liberavit sane lunam a calumniis, et purga vit stellas ut non adorarentur. Si autem quidam şd hæc * usque contendunt, reliquia malorum comme morantium beneficium. Nunc igitur et aurum est mundum. Nunc et argentum ad id quod creatum est utile. Nunc æramentum æramentum est, et ferrum ferrum, et lapis lapis, et lignum lignum est, et Deus Deus. Nunc dæmonibus increpatur ut deces, et mon adorantur ut non decét. Venit enim rex et exstinxit tyrannum: et agnovit ovis pastorem, et ſugati sum lupi. Quis sanè venit? utique is qui erat in mundo. In mundo, inquit, erat: siquidem ni hil vacuum ab ipso etiam ante adventum ejus erat. Quia non enim cum apparuit, tunc et venit: sed erat latens, apparuit qui erat latens. Nou sunt ista mea, sed evangelista. Ait enim, In mundo aral. Sed parum visum est ei qui dixit, in mundo erat et ideo repetit sermonem religiose, et dicit, at mundus per ipsum factus est. Ut autem non eesel contemptus, qui ait, In mundo erat, dixit etism quia ante mundum erat: et ait, Et mundus per ip sum factus est. Hoc significat quod ante mundum erat. In mundo, inquit, erat. Quomodo in mundo erat? Erat, ait, lumen verum, qui illuminat omnem kominem venientem in hunc mundum. Ut autem non diceret, venientem ita quasi non esset in muk do, et putares quia venit quidem qui non aderat ideo tutans istam suspicionem addit, In mundo erat. Et ne iterum putares quia cum mundo facius erat, repetit et dicit, Et mundus per ipsum factus est. Si igitur per ipsum factus est mundus, eral utique Filius antequam fieret mundus: quia ab ipso factus est mundus. Denique etiam ab ipso Filio audi Da miki, inquit, Pater, gloriam, quam habui apud te antequam mundus fieret ". Quomodo ergo, in quit, erat in mundo? In mundo erat, et ad mu dum venit. Quemadmodum autem etiam illud acci pis dictum: Dominus regnavit *? Rex enim est in deficiens: non nunc quidem rex, aliquando autem non, nec postea non. Quemadmodum ergo dictum est, Dominus regnavit, prout diceret, Homines ro gnati sunt, aut regnaverunt. Non enim ille accepil quod non habebat: sed nos digni iterum judicamur eo a quo excidimus. Nos itaque regnamur, et iste regnat. Non nunc assumens imperium: sed nos liberamur a tyrannide. In mundo, inquit, erat. Si in mundo erat, quomodo venit in mundo? Apparet in mundo. Quid ergo non vadit ex mundo? Dicit "Psal. xcII, XCVI, XCVIII. salvavit: non reliquit pastorem, et accepit over. Quemadmodum enim qui non manet quod erat, po terat accipere quod accepit? Non erat possibile sal vare homines homines, quia homines subjacemus et propriis peccatis et clade tenebat sane ma lodictum mors et corruptela, et ut tyrannus regna bat diabolus et bacchabantur dæmones. Consuetudo autem magis nostra vincula constringebat. Baccha batur enim in nobis et libido et tenebat concupiscen 87 Joan. 1, 8. ** ibid.» Joan. xv11, 1. Clade. Forte cladi. Venientem in hunc. Vertendum fuit ex Euse bii quidem mente veniens: nam ¿pyóµevov retulit ad`vocem ❤ws, non ad &vé pwmov: quod satis os tendit tum enarratio quæ sequitur, tum alius postca locus infra ubi legitur Erai lumen verum veniens in hunc mundum, etc. Tulans. Arpalvos, propulsans, arcet.s.

DE FIDE ADVERSUS SABELLIUM... LIB. L. enim: Adhuc modice lumen vobiscum est. Vado ad Aris Spiritum venientem, hic aút *? Si igitur evango cum qui me misit: quæretis me, et non invenietis *. Nunc vadit, et relinquit mundum. Sed iterum ipse dicit: Ecce ego vobiscum sum usque ad consumNGA tionem sæculi “. Aderat ergo, et antequam adveni ret, adest etiam postquam perrexit. Intuere ergo quemadmodum in mundo erat invisibiliter. Nam id videntibus apostolis, et nobiscum est usque ad con summationem sæculi: incorporalis enim natura lo cis non circumscribitur. Sed posteaquam assumpsit corpus, non ut recluderetur assumpsit: salvare enim venit, et non minus exaitare, et non humi liare (non quia non se humiliavit: humiliari enim dico, decidere eum a sua dignitate), sed potius abs condere suam dignitatem. Si enim ipse decidit ab eo quod erat Deus, nos non utique revocavit ad ex qua cocidimus. Saivare igitur venit Domi lista dicit, Erat; Baptista autem dicit, Hic est: et Spiritus testatur quia ipse est; et Pater demon strans dicit, Hic est; et Filius dicit, Ego sum; et dæmones dicunt, Tu es: quæ procacitas ista est ut non credat? Aut enim Patri crede, aut Filio obedi, aut Spiritum consenti, aut cum prophetis concorda, aut cum législatore confitere, aut certe cum dæmo nibus noli negare. Illi enim dicunt: Scimus te qui sis, et non cessant confitentes. Quotiescunque enim nominaveris dæmonibus Filium Dei affixum cruci, trementes statim voce prima confitentur. Est enim Filius, et manet, et regnum ejus non ha bet finem. Sed finem babeat os illius 'qui dixit, quia regni ejus est finis. Pater enim qui genuit non pœ niteter de bona progenie, non devorat suum Filium. Invidemus fabulas gentium, et iterum easdem induci mus: non nos, sed qui ausus est Galata. Deus enim non vocem genuit sed Filium, non sermonem sed vi tam, non dictumsed Deum. Apud Deum enim, non ir ore Dei: ad dexteram Dei, non tamen qui in voce est. Judicem cum qui vivificat, verum lumen, ju stitiæ solem. Lumen autem pon tale, quale et apud nos: nihil accipiamus visibile ad exhibitionem in visibilis. Nou mibi isthic fontes adducas in medium non solem et ejus lumen. Quæ enim per Filium fa cla sunt, non comparantur Filio. floc enim lumen non est solis, sed efficientia solis: hoe lumen nan habet vitam, Filius autem vita est: hoc lumen non aperit oculos cæcorum, sed his qui creati sunt præbet videre. Sed ne quidem hoc a se, sed ab eo qui indulsit. Hoc lumen in tenebris non lucet: 16 nebræ enim eum non comprehendunt. De illo au tem lumine dictum est: Lumen in tenebris lucet, to nebræ cum non comprehenderunt “. Hoc lumen non pascit, non transfert aquam ad vinum: hoc lumen non suscitat mortuos, sed otiosum est mortuis: et non quia commune est nomen, putas quia et com munis natura est. Hoc lumen aut in primo die, aut cum sole in quarto, quemadmodum quis putaverit, die quarto est factum. Filius autem non in primo die, neque in quarto, neque in totum in die, neque in hora, neque in temporibus, neque in sæculis. Hæc enim per Filium, non tamen Filius in his. Non enim a communione hominum confundere debemus differentiam naturæ. Hoc lumen per illum lumea est. Non ergo comparemus insimilia aut similia Neque fontes et meatus fontium, et rivos et fluvios, quia non defluit Pater, sed manet ut erat. Ipse est enim qui est. Neque passiones oportet adjungi im passibili Patri: quia non dividitur, non scinditur, non soparatur, sed manet et generat. Generat au tem ut ipsum decet nosse, et nos adorare. Noli di cere quemadmodum, neque quæras generationem illam quam nullus enarrat, nullus scit, nullus no * Matth. xxvIII, 20. * Matth. III, 17. * Joan. XVI, 7. Matth. 1, 17. ““Luc. 1,34. " Joap. 1, 5. non tamen amittere quod habebat. Fecit bene ipse manens in quo erat non natura excidens run, sed misericordia utitur Patris. Quid ergo pro positum erat nobis dicere, quod solum el convenit dici? solum autem convenit dici, quia est Pater vere, est et Filias vere, est et Spiritus sanctus. Non otiosi sermones, non vacua verba, sed natura vera. Pater non natus, et solus non natus: et Fi Hus unigenitus, et solus unigenitus est: Spiritus sanctus qui a Filio secundum Patris voluntatem mittitur. Vis autem edoceri quia hæc vere dicun tur? Venit Dominus ad baptismum Joannis, et videbis qui est qui dicit, Hic est Filius meus dile etissimus, in quo miki bene complacui *. Quis dicit hæc? utique Pater de Deo, qui videbatur ut homo. Qui dicit ergo, Pater est: de quo testimonium erat, Filius eat: Spiritus in specie columbæ. Et qui ut homo apparebat, et qui in homine habita bat, et qui in corpore erat, testabatur et dicebat Expedit vobis ut ego vadam. Si enim, inquit, ego mon iero, Spiritus non veniet: cum ego iero, rõgabo Patrem meum ". Non tamen me et alium advoca tum mittet Pater ad vos. Qui vadit, et qui rogatur, et qui mittitur, non dii dicantur. Unus enim est Deus a quo sunt omnia, et unus Dominus Jesus per quem sunt omnia. Sed unus Deus non natus, et unos unigenitus Dominus natus a Deo est. Si enim men natum et non natum dicerem, aut unigenitum et unigenitum; tunc asseverarem id quod non dicit Ecclesia. Quid ergo dicit Pater in Joannis bapti smum? Hic est Filius meus dilectus, in quo bene complacui**? Sufficit a Deo et semel audire, sed non dicit semel. Siquidem et in monte cum fuisset Dominus transfiguratus præsente Moyse et Elia, cadem repeţit et dicit: Hic est Filius meus dile etissimus in quo bene complacui; ipsum audite “ Nam et Joannes similia fatetur et dicit: Qui misit me baptizare in aqua', ipse mihi dixit, In quem vide 6ª Joan. x11, 35. " Math, xv, 5. 07 Juan. 1, Ms. Facit bene ipse mancns in quo erat. Infra lib. 11, sub juit. Insimilia. 'Avóuota infra lib. 11, post med.

EUSEBNI CÆSARIENSIS OPP. PARS IV. DOGMATICA quia neque comparamur, neque æquamur: noque in quo minus samus. Nou nos solum, sed nec goli, aut archangeli, aut virtutes, aut dominatio nes, neque aliud aliquid, sed omnia relinquuntur ab unigenito: ipse autem soli uni nate nou cedit Non sumus Judæi, confitemur enim Filium. Non sz mus gentiles, quia non dicimus multos Patres. No sumus hæretici, scimus enim Spiritum. Sed quid sumas? Sponsa viventis sponsi per Christum mas sumus. Si ergo nos qui per Christum sumus, pulas quia ipse non est? ea quæ per ipsum sunt manent, et ipse finem habet ut quidam insaniunt? Non enim acquirit aliud quod non est: non assumit, sed et quod est abscondit: hoc enim significat, Da mihi, Pater: sed non aliquid novum petit: sed quod habui, inquit, apud te, da miki”. Non enim habes, Domine, quod habebas? Sed quia, inquit, absconsa est mea species: quia non apparet mea gloria. Glo rifica, inquit, tuum Filium”. Et quid respondit Pater? Glorificavi. Si igitur glorificavit, quid quærit glorificari? Sed dicit Pater, Et iterum glorificabe. Si jam glorificasti, quomodo iterum glorificas? Nam addes, quoniam ab initio genuisti? Non addo: sed et per corpus ostendo mei Filii gloriam. Genui, glorificavi, et iterum glorificabo. Palam, inquit, facio quod erat absconsum. Nam et Apostolus di cit: Et superexaltavit cum, et dedit ei nomen quod est super omne nomen ". Non mercede, ut pole vit. Code, et confitere infirmitatem tuam. Obum- ▲ est bene! Non enim hæc est mensure distantin bret to Christus. Si enim tu quomodo natus es no seis, quemadmodum, qui de te ignoras, de Patre et Filio aut quæris, aut nosse te putas? Quid erge non debemus confiteri Deum et Filium? Confitere ea quae de Patre et Filio scripta sunt: et noli ca. riosus ea quæ non sunt scripta requirere. Dicitar, In princivio erat, et quis sudebit reprehendere? Si autem et reprehenderit to, semet ipsum lædit. In principio erat Verbum, of Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Hic erat in principio apud Deum. Et sæpius ista dicantur, et nihil conquæratur novi. Utinam autem solum legeremus! utinam solis Scripturis contenti essemus 1 et lis nulla fiebat. Si enim quis litigat, vel contradicit, jurgatus fuerit his quæ scripta sunt: non ad hominem litigat, sed ad Deum qui scripsit. Unde autem efficitur lis? cum ea quæ ex corde sunt proferimus. Puto enim quia nullus est ausus jurgari ad Deum. Ea quæ scri pta sunt lege, et nullus jergabitur. Pater statim ut dićtus fuit Pater, requirit ista vox Filium. Dicitur Filius, et in eo ipso dum dicitur, Pater con Stetur. Non enim vacua vox est Pater, sed exbi bens naturam Filii. Non vacua est vox quæ dicit Filium, sed præcedens confitetur Patrem, non temporibus, non spatiis, sed dignitate et honore. Pater diligit Filium, diligit et diligitur. Unde lis ista est, non invenio. Illic pax, et isthic jur gia. Illic dilectio, et hic contentio. Si diligimus Patrem, imitemur pacem quæ illic ext Si dili- obedientiæ. Scriptum enim est quemadmodum obr gimus Filium, non est dissensionis Deus. Nosti, doce: ignoras, edocere. Lis enim neque docet neque docetur. Quod comprehendis, hoc quære. Invenisti, gratias age. Nosti, trade. Ego autem seio quia nescis. Unde scio quia ego nescio. Uude hoc quia ignoro. Verax enim est qui dixit: Nemo no vit *. Secundum istam igitur vocem, omnis qui cunque se dicit scire mentitur. Sed forte dicis, Dei sumus, et non scimus quantum et pertingimus hoc solum quia est: non tamen qualis et quantum est. Quia igitur est, scimus; non tamen qualis. Non euim nostrum est mensurare immensurabilem: non nostrum comprehendere incomprehensibilem. Cum enim memoria de Deo est, mens religiosa intre mescat: intremescat et lingua. Non quia durus Deus, non sufficiebant ea quæ facta sunt sufferre non sed supereminenti bonitate est timendus. Sol iste ob scurat oculos, non quia obscurus, sed quia mulsum est clarus. Et Deus timedus, quia multum est bonus. Cogita apud te qui sis humilis. Non enim audisti exum dicentem: Vos ex inferioribus estis, ego autem de superioribus sum "? Nam quantum cœlum terra distat, tantum et a nobis Deus. Et certe scri plum est: Quantum distat cœlum a terra, tantum viæ meæ a viis vestris”. Ut ad nos vox hæc dicta 7* Joan. 1, 18. 71 Joan. VIII, 23. 19 Isa. LV, 9. ** Ephes. IV, 10. Ms. Quæ illis est. Relinquuntur. 'Anodelnetat, superantur. Uni nato non cedit. Legendum videtur uni divit usque ad mortem, mortem autem crucis. Et ideo, inquit, Deus superexaltavit eum. Si quis an tem dure legerit sermones, forte putabit istam SH perexaltationem mercedem esse obedientiæ. Ita pu tas, sed non te permittat ita sentire qui hæc dixit. Ait enim Qui ascendit, ipse est el qui descendit”, Ergo exaltavit eum qui descendit. Non tamen a de orsum sursum adduxit. Sed eum qui descendit, ite rum sursum assumpsit. Assumi dico, non quia mundus fraudabitur a præsentia unigeniti. Nen potest mundas sine gubernatore salvari, non po test mundus stare si recesserit unigenitus. Sed forte dicis: Non sufficit enim Pater? Non quia non sufficiebat Pater, ideo genuit Filium: sed quia nati virtutem, ideo per mediatorem loquitur. Que re: qui non poteramus propinquare non noto per viam igitur hortatur, et per januam vocal, et per lumen adducit. Mediator autem Filius, et po nitur lex: mediator Filius, et loquuntur prophetae mediator Filius, et prædicatur Testamentum No vum et impletur Vetus: mediator Filios, et fual angeli: mediator tilius, et creantur archangeli mediator Filius, et creator omnis naturæ, el gu * Joan. XVII, 76 Joan. xil, Philip. 11, 9. non nato cedit. Quare: qui, f. quare? quia, etc.

DE FIDE ADVERSUS SABELLIUM. LIB. I. lieres ut non ad injuriam deludantur. Tauri, vituli, ut non varie comburantur Vinum, ut non sine causa libetur. Terra, mare, ut non immutatis nominibus adorentur: omnis enim natura conta minata est: omnis creatura deificata. Sed non despexit is per quem et facta sunt. Venit enim qui contingeret sua: venit qui malum venenum auferret venit ipsius vitæ medicamen. Mortuus est ut'occideret mortem: condemnatus est ut con demnaret corruptelam. Coronatus est spinis, ut nos non haberemua spinas: suscepit maledictum per crucem, ut nos susciperemus benedictionem mUN dam. Non possum dicere quantum sapio. Non pos sum sapere quantum possibile est. Si sapuero quantum possibile est, non pervenio ut dicam quantus est. Inenarrabilis enim et incomprehensi bilis Pater est. Talis autem et Filius ipsius Patris. Si enim ob sui misericordiam nos assumpsit, inte rimere eum debemus qui nos salvat? quid hoc mali est ita homines de Filio sentire? Maneat ut erat, et in corpore et in præsepio: nibil bumile de eo sentias, qui te exaltavit, nihil abjectum aut incon gruum. Noli spernere Salvatorem tuum. Si quidem etiamsi verbo eum bumiliare volueris, natura non transfertur ad tuam linguam. Si autem et abne gaverimus eum, ipse fidelis manet et negare se non potest: hoc est, a propria natura non excidit. Iste nobis Pater non natus est, unus solus non natus, non ab alio, nec ex alio. Sæpe dico eadem. Siqui dem et Joannes qui de Filio dixit in principio erat, non tacuit, sed frequenter ait, Erat. Quid enini aliud et deberet dici? Domus Dei? quodcunque dixerimus est, quod non de Filio est: alienum a die est. Spiritus in medio nostrum est: si non spiritalia locuti fuerimus, contristamus spiritum in quo signati sumus. Gloria Dei, veritas Dei, non quærit a te laudes, sed nec ab angelis. Non dico ut à te, sed quærit a te ut agnoscas eum: prodesse eniîn ei potes, si eum agnoveris? aut lumini pro dest, cum vides? ut dicamus quia et Deo prodessa potest. Deus enim vult te agnoscere se. Coguitio enim Dei æterna vita est; non Deo, sed his qui cognoscunt. Ita enim et Dominus pronuntiat. Hæc est autem vita æterna, ut cognoscant te solum derumi Deum, et quem misisti Jesum Christum", Verus Deus est Pater in eo quod non natus est. Verus Filius est in eo quod est unigenitus. Non enim men dacium genuit verus. Sed verus Pater Deus non natus: verus Deus Filius unigenitus. Nam et illud quod dictum est: Solus habet immortalitatem *, veruin est. semetipso enim solus habet. Sed sic ut Pater vitam habet in semetipso: ita et Filio dedit vitam habere in semetipso. Unus ergo non natus, et unus unigenitus, et unus Spiritus sa{ þernator, et salvator. Non enim creavit et dimisit: quinetur Viri ut sose jam non incidant: ma quia non sine providentia sunt quæ sunt. Non est tatigatus faciens. Neque ut volatilis, ut pisces gene rant quidem, relinquunt autem. Et certe nec ista generant et dimittunt: sed habent diligentiam et pascunt. Si igitur ista ita, multo magis per quem creata sunt omnia, per istum omnia el gubernantur el pascuntur: non vacante Patre, sed annuento annuente autem, non oculis, sed ut decet incor poralem, ita annuit ut ipsi decorum est. Filius au tem agnoscit ut Filium decet: opera autem flunt ut Pater vult, et Filius ministrat. Hæc nos oporte bat dicere. Imo omnes ex Scripturis legere. Quis enim sum ego? quid habeo quod non accepi? Om nia enim ab uno, et per unum sunt; et quæ facta sunt, et quæ recte dicuntur. Quanţa sane miseri cordia est Dei? genuit Filium, quia bonus est creavit universa per ipsum, quia benefactor est. Erravimus et non despexit, cecidimus et non spre vit, sed misit Filium suum obedientem, ut salva ret hominem inobedientem. Misit sine peccato, ut revocaret eum qui peccaverat: misit Filium suum facientem placita, ut salvaret servum obedire no lentem. Misit justitiam, ut auferretur peccatum misit vitam, ut mors moreretur. Misit qui a se, ut salvarentur qui erant ex homine. Misit eum qui ex Virgine, ut salvarentur ii qui ex muliere fuerant perditi. Misit in figura viri, ut salvaretur qui pe rierat vir. Cum latronibus figitur cruci, ut para disus et latronibus aperiretur. Cogita dignitatem, et æstima magnitudinem gratiæ. Me enim ex muliere nasci, aut te, non supra natursin est. Manducare aut bibere, dormire et surgere, et in præsepio poni, nihil novi și homines ea quæ sunt hominum patiun tur. Quid autem novum, quid admirabile, quid præ cipuum, quid nostrum debitum irrepensabile Deo? Qui misit Deus Filium suum, misit Pater Unigeni tum, misit non natus progeniem, misit obedientem bonus, misit justitiam qui genuit. Cur misit? pro pler peccatores. Cur misit? propter Adam qui mandatum contempsit. Venit ergo qui obedivit ad hæc: et judicatur judex ob condemnatum: cruci figitur vita pro mortuo: coronatur spinis gloriosus bibit fel, fons dulcis. Quid inveniemus ad repræ sentanduni? quomodo agemus gratias? Non suffi ciunt linguæ nostræ, non ora, etiamsi fuerint mille. Non suflicimus nos, adjutores quæramus. Adjuvent nos angeli: nobiscum gratiam reddant et arcban geli, ut et ipsi gaudeant. Si quidem et omnis creatura parata est. Parturit enim et ingemiscit et exspectat nostram salutem, ut et ipsa liberetur a dolore. Liberatur enim et sol ne ultra adoretur et luna, ne ipsa calumnietur a deitate: stellæ etiam, ut non contaminentur hostiis: ut jam non male confletur argentum: aurum, ut non coin ” Joan. xvii, 3. 781 Tim. vi, 16. Ms. Confletur argentum, aurum, ut non coin quinelur. Ms. Ut non vane comburatur. die est. Forte a Deo esl.

sine lite, sine jurgio, sine contentione. Ad paces enim nes vocavit Deus. Ipse enim Christus est pax nestra: la ipso vocati sumus. Quid dimissa pace lites assumimus? Non audisti cum dicentem Pacem meam do vobis, pacem meam derelinquo vobis”? Suam pacem dat nobis Dominus, et nos jurgia e contra inducimus. Finis autem sermonis iste sit. Gloria uni non nato Deo per unum uni gonitum Deum Filium Dei in uno Spirita sancto, et nunc et semper et per omuia sæcula sæculorum, Amen. otus. Hæc dicit una Ecelesia: hoc consignatur in uno ▲ sentiantur. Ista enim est æterna vita. In his crimes baptismo: hæc scripta sunt in sanguine martyrum, et ante martyres in sanguine Christi. Noc spernas ejus sanguinem quod tui propter effusus est Effudit enim suum sanguinem Dominus ut salvare ris, et in audes ea delere quæ per sanguinem sunt scripta? ser quod per sanguinem scriptum est, non deletur. Vide sane me et tu de libro vitæ delearis. Adora unum non malum, et unum unigenitum, no spernas enum spiritum. Adora Patrem, et salvabit te Filius: adora Filium, et suscipiet te per eum Pa ter. Confitere Spiritum, et impertit tibi Filius Spiritum. Hæc dicantur, hæc cogitentur, bæc Puto adhuc aures obstrepi meas a memoria beati Dominus reddens causam sui adventus in mando, Hlius viri qui illa religiosa frequenter usus est dicit quia ideo natus sum, et ideo veni in mundo voce. Nam et aures vestræ adhuc bonum illius uf tester veritati, et tu abuuis? Nam et Petrus bea vocis retinent. Puto enim me audire eum dicen- tus, beatus dicitur “. non ob jejunium, neque ob to:: Unigenitus Dei Filius *. Ecce enim reli aliud aliquod opus, sed quia Pater ei revelavit ginsa vox per os ejus semper promebatur. Memoria Filium. Et iterum Pater ubique de Filio testatur. enim erat Unigeniti ad gloriam non nati Patris. Nam et in baptisino Joannis, et in monte nihil Audivimus autem apostolum præcipientem hono- aliud proclamavit, nisi: Hic est Filius meus dilortis rari duplici bonore debere presbyteros": eos simus, in quo bene complacui *. Similiter et Paulus maxime qui laborant in verbo et doctrina. Qui enim dun doceret dicebat: Fundamentum aliud præter pudicitiam colit, bonus est sibi: et qui jejunat, cum qui est positus nemo potest ponere, præter SEM etiam si bonum facial opus, tamen sibi: et qui qui est Christus Jesus". Si igitur fundamentum miseretur, et sibi misericordiam parat, et ei cui fuerit salvum, sperat ædificatio bene proficere se præbet. Qui autem religionem secundum veritatem posse: si radix fuerit sana, spes est fructus ex ra docet, et sibi viam æternam acquirit, et omnibus mis accipere. Si autem infirmé fuerit fundamentum, qui docentur. Non est præceptum apostolis ut pau- in periculo sunt ea quæ superponuntur. Aurum peres pascerent, sed ut et ipsi pascerentur. Reli- enim quod super fundamentum, et argentum, et gionis ergo prædicatio major est a misericordia quæ margaritæ, et lapides pretiosi, et fenum, et sti fit ad homines: oportet enim primum nosse eum pulæ, et ligna ponuntur: nihil aliud significat in propter quem fiunt ea quæ fiunt, et ita facere mi- hoc loco, nisi quidem prædicationem per aurum sericordiam unusquisque enim qui operatur, sibi et argentum et lapides pretiosos. Ea autem quæ acquirit opus: prædicatio autem veritatis hæc est, præter veritatem sunt, igni utpote digna, feno et propter quam et Filius venit in corpore. Non dixit stipulæ et ligno comparavit. Non enim dixit Apo Dominus, Beati oculi eorum qui jejunant, sed vi- stolus: Si quis non dederit pauperi, anathema sit. dentium, inquit, ea quæ videtis *. Sed non ego nunc Non ˝ista denego: sed quæ prima sunt, prima; et bonos actus accuso: sed sicut stella stellæ præfert quæ secunda, secunda. Primo condisce propter gloria, ita et actus actibus differunt honore. quem facis, et ita facito. Multi enim hominum pe Summum enim et præcipuum, et primum funda- coribus sunt similes: putant non esse necessaria mentum et radix omnium operum quæ fiunt, fides quærere de his quæ possibilia sunt quærantur. Sic est vera. Dicit euim Dominus: Ego propter hoc veni, ut ergo de his quæ possunt quæri, inertium est non el propter hoc natu; sum, ut tester veritati *. Ipse quærere; ita de his quæ non necesse est quæri, * Joan. XIV, 27. ** Joan. 1, 18; 1, 18. st | Tim. v, 17. ** Luc. x, 25. «Joan. xviu, 57. Matth. xvi, 17. ** Malth. 111, 17; xvii, 5. * 1 Cor. 111, 11. Tui propter."Evexa voū, iterum infra sub ân. lib. vi, De eo quod ait Deus. Impertit. Forte impertiet. Beati illius viri. Pamphili, at Henr. Valesius censet; nos Agapetum potiùs putamus Eusebii de cessorem, de quo Euseb. lib. v Hist. cap. ☎, de eodem beato viro infra col. 1063. Bonum. Valesius legit sonum. (HU) Ecce enim. Valesius legit hæc enim. Ms., Præest gloria, ita et actus.

EUSEBU CÆSARIENSIS OPP. PARS IV.· DOGMATICA. meatus supra meatus effundit, Dous autem in eo ipso ▲ quem sunt cuncta. Non est unum ex ou quod est manet: neque enim vox conveniens inve nitur, neque comparatio pervenious ad illam natu. ram: sed ut non taceamus colligentes quæ habemus; cum autem omnia dixerimus, tune confitemur quia quæ dicimus nihil differunt a taciturnitate. Pater ex eo agnosciter figura quod est non natus. Unus enim est ipse, qui non est ab alio: unus cet qui ex eo quod non natus est agnoscitur. Non frater ei, non Pater Patris, sed singularis natura est: et in on quod non natus est, vere solus ostenditur, non na tus Pater ab hec sane non nate manente quod est indivisus, inscissus, impartitus, impassibilis, unigenitus est Filius natus: neque alins est non na tus, neque alius unigenitus; sed unus non natus Pater, et unus unigenitus Filius. Hæc non nos extol Junt, memoria iilius beati viri. Utinam autein ita possim dicere, ut vobiscum semper ab eodem audie bai. Sed ea quæ nunc dicuntur, illi placita fuisse videntur. Gloria enim est proborum servorum vera de Domino dicere: et honor corum patrum qui bene docuerunt, si repetantur eorum doctrinæ. Unus igi tur est nou natus Deus: serva non natus cum Patre, et non habebis in anima confusionem: serva unigenitus cum Filio, et non turbaberis, neque jam eris incertus quemadmodum Deus et Deus, et non Dei. Quia enim retines unus Deus non natus, et ‘unus Deus unigenitus; ideo non dii, quia neque non nati, neque unigeniti: serva figuram non nati, et confitere figuram unigeniti, et uulla turbela est in medio, non lis, non contentio, non jurgium. Pater non sibi ascribit Patrem: Filius unus sibi ascribil Patrem Pater a nullo est, Filius ab uno est Patro. Non suscipiunt hæc litem, aut habent dubitationem Ut cognoscant te solum verum Deum ** non quia non vere est unigenitus Filius Dei, sed quia a semet ipso, et ex semetipso, et per semetipsum, si tamen ita dici debet: fons et principium omnium bonorum est Pater, qui genuit talem bonam progeniem. Bo nus enim Filius est, sed cedit bonitatem suo genito. gi, non mentiens sed sciens unde est. Sine principio principium autem dico non temporum, non sæculo rum; hæc enim per Filium facia sunt, et non cum Filio nata: non tantum enim non aute Fi lium, ut si aliter quid introducere cum Filio volueris, non salvabis unigenitum, sed sicut Pater solus non natus est, et si dixeris Filium nou natum, periclitaris de eo quod dicis: ita si quid computaveris cum unigenito, quid loque ris ignoras. Unus eniin est non natus, et noli quæ rere alium non natum: unus unigenitus, et noli quærere alium Filium, ne interrumpas unigenitum unigenitus enim non est unum ex cunctis, sed per por quem sunt omnia: ipse a Patre habet que hæres: non est ex hæreditate. Consessor nea angelis qui adstant, neque ex archangelis omnium non est unus ex his qui judicantur. Ne trabas naturam quæ non accedit, neque parvenk. Quem ex hoc debemus mosse; quia unusquisque at his quæ dicit, aut sibimotipai prodest aut Indii. Res enim ex nostris sermonibus non transferatur. Quia igitur Judæi nos confitentur Filium, non non est Filius. Judicabit enim eos qui non coní tur eum: quia quidem novum istud sacrilegium in troduxerunt dicentes, cumdem ipsum esse Patrem quem et Filium: neque Patrem Patrem dicent, ne que Filium Filium: sed secundum ipsorum sacrile gium nihil prorsus. Si enim Pater non est Pater, quia ipse est et Filius, ut ipsi Bagitantur; et Filius Don Filius, quia ipse est Pater: prope est ut dicant ne que Patrem esse, neque Filium: ut unum enim lə ciunt quod non fit. Quis euim poterit audire ipsum se sibi esse Patrem? quis poterit Patrem ipsum se sibi esse Filium? Si enim voluero mutare vocem meam, non mutatur vestrum propositum. Nonne po tatis me aliena loqui? Dicam ergo Pater non Pater, et Filius non Filius. Nam et si dixero, ipse sibi ast Pater, et ipse sibi est Filius; monne insaniam statim significant sermones mei? sed me non tantum mo veant adversum eos qui dixerunt, quantum movet et adversus eos qui patiuntur: calumniantur enim ab iisdem et Scripture. Ego: tene Ego, et serva conjunctionem: Ego et Pater unup sumus ". Non tamen non sumus. Contrária enim importunitate plena sunt. Filius dicit, Ego; ille dicit, Non ego Filius dicit, et Pater; ille dicit, non Pater. Unum, inquit, sumus; et ille contra, non sumus. Aut quid scriptum est? aut quid delemus? autʼquid legimus? aut quid agnoscimus? Ego in Patre et Pater in me. Nou tamen quia neque ego, neque Pater: quemad modum autem Pater in Filio, et Filius in Patre, maxime quidem cur audes quærere? is enim qui est in eo qui est, non quia non est'ävynápysi; an quia non est Pater ut sit in Filio ¿vunápxat? neque noa est Filius qui est in Patre significat. Siquidem et apostoli duodecim unam sunt, et septuaginta, et quingenti, et tota Ecclesia unum. Et ne putes me ad humana deducere divina: sed utimur compara tionibus cum indulgentia apud fratres, et maneal Deus ut est. Tamen si dixerimus quemadmodum omnis Ecclesia quæ ubique est, unum corpus est; nullus reprehendat: quia non mentitur Deus qui dixit: Ego in ipsis, et tu in me”. Non quia abuega tionem Patris irreligiosi sermones docent, neque quod non sit is qui genuit, neque spretionem ejas 9³ Joan. XVII, 13. * Joan. x, 30.» Joan. xvii, 23. Serva. Thpci, observa. Aut etiam tuere, reti ne. Supra lib. 1: In principio eral, serva quod eral, elc. Is enim qui. Videtur hoc velle: is enim qui est in eo qui est, non ideo ȧvuñápyet, hoc est, non ideo non subsistit. An ideo Pater àvonápɣet, non subsi stit, quia est in Filio? Igitur neque Filius àvonáp Xeɩ, non subsistit, quia est in Patre. Respicit ad illed Joan. 1, 18, et xiv, 10, 11: Pater in the est, et ego in Patre.

DE FIDE ADVERSUS SABELLIUM. LIB. II. qui est genitus. Sed si non est Filius, et quomodo ▲ propter naturam. Ex Virgine in novissimis tem sunt ea quæ per Filium facta sunt? Non est Filius et quæ est apes? Non est qui judicat: et quemad modum judiciumn? Non est qui coronat: el quomodo labores? Est unins quem nullus genuit, et unigeni tus quem unus genuit. Genuit sane impassibiliter non ut nos, sed ut ille: non ut plantæ quæ apud nos sunt, non ut fontes, non ut sol: nihil enim ho rum quæ hic sunt, interpretari illam generationem possunt. Oinnem enim turbelam humanæ compara tiones faciunt, cum accipimus non similia ad interpre tationem corum quæ interpretari non possunt. Ideo lites, ideo pugnæ nascuntur. Si autem tacuerimus na quæ supra vocein sunt, et dixerinius possibilia, cessabit bellam. Quid ergo dicemus? In principło eral Verbum. Quis adhuc poterit jurgari? Nam et si jurgatur, non tibi sed Joanni, et pectori Domini a quo hausit Joannes. Quid relinquis ea quæ sunt sine periculo, et in Buctibus tempestatum periclitaris? Noli dicere tua, et nullus te arguit. Dicito quæ scri pta sunt, et nullus te reprehendit: etiamsi repre benderit, semetipsum potius, et non te. Qui enim divina reprehendit, divina quidem non delebit; se metipsom alienum a divinis constituet. Dicito, In principio erat Verbum, et relinquuntur tempora. Dicito, In principio erat, et deficiunt sæcula. Dicito, In principio erat, et nihil cum ipso erat Verbum. Quia ergo erat dictum est, ne putes vocem: vox enim, erat non suscipiet: si quidem cum dicitur, tunc efficitur. Neque enim antequam dicatur est, neque postea quam fuerit dicta, erat habet. Quia ergo erat, non vox est, sed Verbum: quale Ver bum: Si non dixit Joannes, quæramus: si autem dixit, quid quæremus? Et Deus, inquit, erat Ver bum. Tu dicis vocem, Joannes antem ait, erat Ver bum. Et si ille dixerit, Et Verbum erat apud Deum, tu dicis in Deo, el nou apud Deum. Ut enim sit, non tainen ut cogitatus sit; neque iterum ut vox, sed Filius: vox enim habet fratres: quei enim qui di cuntur sermones prioribus verbis sunt fratres: uni genitus autem non suscipit fratres. Nam et si vocat fratres, nuncupationem donat. Si autem et cohære des sumus, non naturæ sed gloriæ accipimus Ad illam enim naturam neque pervenies tu, neque ullus perveniet. Sicut enim Pater eminet, et supra ojunem naturam est quod est non natus: ita et Filius supra omnes habetur in eo quod est progenies vera Deus apud Deum, Deus ad dexteram Dei, Deus for tis, Deus quem unxit Deus. Agnoscitis prophetica verba Quid ait propheta David? Ideo unxit te, Deus, Deus tuus”. Nain et fortis dictus est ab Isaia, et Deus nobiscum”, cum ex Virgine. Non ergo cum ex Virgine tune Deus, sed nobiscum tunc. Non primum ex Virgine, sed primum ex Deo. Ex Vir gine enim propter dispensationem, ex Deo autem poribus, ex Deo ante sæcula. Ex Virgine, cum hominibus; ex Deo autem ante omnes. Istic er go et dispensationem confitere, et naturam delere noli, nec exstinguas tibi lumen Si quidem et qui oculos claudunt suos, non lumen exstinguunt, sed ipsi lumine non fruuntur. Nam et si quis lumeu verum non fuerit confessus, nou illud delet, sed ipse manet in tenebris. Ita enim ipse Filius dicit Qui non crediderit in Filium, non videbit, sed ira Dei manet super ipsum *. Quæ ira? illa utique quæ ab initio. Qui enim non confitetur eum per quem revocatur sententia, ipse adversum se ipsum revo cat sententiam. Negotia enim separata habent na turam: nostri autem cogitatus accipiunt frustum, a veritate quidem vitam, a mendacio autem noxam et perditionem. Si quis enim percusserit caput suum að petram, petra quidem ipsa manet, caput autem ab insipientia accipit plagam, forte autem et peri culum. 'Dicit sane et Apostolus: FundamentuR aliud nemo potest ponere præter eum qui est positus Christus Jesus "; et iterum: Petra autem erat Christus. Si ad istam petrain caput percusseris tuum, scissum est quod volebas: si autem confes sus fueris'lumen, habebis quod confiteris. Si enim apostoli quibusdam quidem odor mortis ad mortem sunt, quibusdam autem odor vitæ ad vitam; si illi qui per Christum sal sunt, et qui per Christum luminaria efficiuntur, ad mortem et ad vitam his qui credunt et qui non credunt habentur: quanto magis is qui donavit hæc hominibus Christus? Si quis, inquit, vos non susceperit, exeuntes excutite pulverem de pedibus vestris: tolerabilius enim erit lerre Sodomorum in die judicii, quam civitats illi quæ vos non suscipit qui a me missi estis *. Si autem quis ipsum non susceperit Christum: quid si etiam non solum non susceperit, sed interimere voluerit? si ausus quis fuerit dicere, quia sine Filio est Deus, aut quia sine Patre est Filius? llæc enim nune quidam calumniantur dicentes, quia ipse sibi est Pater, ipse est et Filius, et non est Filius. Si enim Pater ipse sibi est pater, non est Pater, quia ipse sibi et filius est, ut aiunt. Ludimus in divinis irrationabilia enim ista ne quidem parvi suscipiunt. De his saue sermonibus unum brevissimum infan tem interroga, qui prima utpote voce qualitercun que cœperit loqui, et dicito ei: Pater tuus ubi est? Aut sicut consueverunt infantes patrem appellare si semetipsum ostenderit, arguit me infans: si autem parvulus statim ut fuerit interrogatus intel lexerit quid quæris ab eo, eum qui se genuit os tendit: vide quid audis. Cum autem benedictus Filius, tenens panem, levat manus suas sursum, ut tuam mentem ad eum qui se genuit extollat, nosce Patrem, et cessa negare Filium. Si igitur Unigeni "I Cor. 111, 41 ' 1 Cor. x, J. * Matth. ** Psal. XLIV, 8.» Isa. v, 6; vi, 14. 98 Joan. 111, 36. x, 14, 15. Ms. Non naturam sed gloriam accivimus. Ms. Agnoscite prophetica verba. Ms. Ne exstinguas tibi lumen.

tus dicit: Paler, gratias ago tibi, quia semper me omnis beatus audit, inde et nos universi audiemus. ezandisti: sed propter circumstantem populum istum Filio nihil audiat sponsa, quod non est sponsi dico, ut credant quia tu me misisti ". Ista interpre- sui. Si quidem non licet sponsæ alienam suscipere tatione non indigent: et sedemus ut insensati, et in auribus vocem, etiam si Paulus dicat. Sed ut Judimus. Num semetipsum genuit Pater? num non dubitaret sponsa de Paulo, ait ipse: An expe semetipsum misit? num semetipsum orat, et sibi- rimentum quæritis ejus qui in me loquitur Christus **? metipsi gratias agit, et ipse sibi est Filius, ipse Desponsavi enim vos, inquit, viro uni; non tamen sibi est pontifex, ipse sibi est agnus, ipse sibi est populo, sed uni unigenito una sponsa. Amicus via, ipse sibi est janua? Et quis hæc, etiamsi sit enim sponsi ille est qui gaudet de sponsa sponsi. insipientissimus, patietur? Num una vox est ut Non est vidua sancta Ecclesia. Vivit enim qui pre circumveniamus, una est littera ut deleamus? Dicit ipsa est mortuus. Angeli non mortuum adorant enim iterum Dominus Ecce ego diligo Patrem sed vita erat, erat, erat, et est, et non cessat essc. meum *, ego honoro Patrem meum *, opera quæ ego Neque enim cœpit a temporibus; noque cossavit in facio ille facit, Pater meus quotidie operatur el ego sæcula Regnum enim ejus non habet ânem; operor *, si creditis in Deum et in me creditis, vado quia non temporale imperium ejus est, sed perpe ad Patrem meum 7. Gratias agit, orat, viam semet- tuum. Tempus enim resurrectionis est, et tempus ipsum vocat, ut agnoscas ad quem vadis: januam salutis. Non moriamur ergo, cum debemus vivere. semetipsum dicit ª, ut agnoscas ad quem ingredie- Sed nunc quidem paucis ob memoriam et honorem ris: Pater, inquit, meus agricola est, et ego vitis *; Patris illius nostri, ita beni, ita laboriosi, et pre vitis et agricola unus est? Hanc comparationem Ecclesiis ubique vigilante dicta sint nobis. No Dominus dixit, at ne quis me reprehendat. Ego au- que enim generis ejus memoriam fecimus, neque ¡em volo ut me quidem omnes homines reprehen- educationis, aut eruditionis, aut alterius vitæ et dant: ego autem volo: Domini autem custodiant propositi. Sufficient enim in Ecclesia Dei de Patre verba. Descendi de cœlo ut faciam voluntatem ejus et Filio loqui Loqui quippe dicibilia, tacere qui me misit ¹º: obedivit autem usque ad mortem. sutem quæ occulta sunt. Tinguamur fratres in his Sed quid nunc opus est Pauli? quanquam et Pau- quæ in Scripturis scripta sunt, non ut vacuse lit las non testimonio suo dicat; tamen quia ipse Do- teræ prophetarum ut Judæis. Illi enim adversum SO minus non auditur, ut quid de domesticis ejus est legunt; legentes enim litteras et non suscipientes sermo! Vis sane honorare Filium, ut vult ille, non negotium ex his quibus legunt semetipsos com ut tu vis. Num si dixeris non est, honorasti, si inter- demnant qui excusant. Videte ne patiamur ea qua emeris quem non potuerunt Judæi? Judæi enim Judæis increpamus. Si enim dicimus Filium, non fabri filium eum putaverunt, et ut fabri filium in- confitemur autem Filium, et si agnoscimus Patrem, terfecerunt; tu ut Filium Dei interficis. Sed tu spernamus autem Patrem; illa ipsa quæ legimus, morieris, non ille. Non enim ex his quæ tu dicis, ipsa nobis in die judicii legentur ad condemnatio ille non est sed ex his quæ non credis, tu non nem. Dicit enim Dominus: Ego non judico “, ་་ sed eris. Quæ scripta sunt dicito, et derelinquetur lis. sermo quem locutus est ipse oum judicat. Dixit Non meum et tuum, sed quæ communia sunt Ec- tibi, quia vado ad Patrem meum Dixit tibi, quia clesiæ. Quis enim te judicat? quid habes quod non missus a Patre sum; et tu dicis quia non est missus? accepisti? Non ista est vox Pauli qui ait: Ex parte sed ipse est qui hæc dixit, et tunc judicabit: leget tibi agnoscimus, et ex parte prophetamas "? Hæc dixit Evangelia, dabis rationem, dicet cur hæe scripta sunt? Paulus, ne sane solus putaretur ex parte, sed et Hæc autem tunc non dixi per vocem. Et qua facie vi Apostoli cum ipso qui ait, nunc videmus per specu- debis illud lumen? Contenti simus veritate, excuse lam. Sed Paulus per speculum; tu autem et istic mus lites. Si quis autem et novit aliquid cum jam vis facie ad faciem nosse. Quemadmodum sane tientia et non ad instigationem quæ lædit, sed cum eum interimis quem vides. Hæc (2-3) videbamus sem- humilitate quæ prodest, non ut inimici, sed ut per a beato illo viro. Sæpe enim dicebantur ab eo, ut Christiani, non ut in circo, sed ut in Ecclesia. quidam suspicarentur ore quidem suo ista proferre, Habes aliquid: trade non cum lite, non quasi corde autem aliter habere. Et quidem nemor ve- auctor, sed ammonens ea quæ didicisti a Scriptu bis sum audisse me ab eo sancto nobis juramento ris. Retinete hæc, et cessabitis a lite, et ab Eccle satisfecisse, quia non aliud in lingua, et aliud esset sia separari nolite. Si ego deliro, quid ad te? si in corde ejus; sed corde quidem creditur ad justi- ego aliena loquar, me judica et perdere noli. Occa tiam, ore autem confitetur ad salutem: unde igitur sionem nolite quærere ad schismata. Ovis quæ ex * Joan. x1, 41, 42. Joan. Xıv, 31. Joan. Vill, 49. 'Joan. v, 17, 36. 7Joan. xiv, i, 28. Jean x, 8. Joan. XV, 10 Joan. v1, 38. 111 Cor. xu1, 9. 18 ibid., 12. 131 Cor. xi, 3. 14 Josu. (-3) Hæc videbamus, etc. Henr. Valesius legit Hæc audiebamus semper a beato illo viro, sæpe enim ua dicebantur ab eo, ut quidam suspicarentur ore quidem eum ista proferre, etc. Neque cessavit. Forte neque cessabit. Vigilante. H. Valesius legit vigilantis. Ms. Sufficit enim in Ecclesia Dei de Patre d Filio loqui. Ex his quibus legunt. Græco more, pro ex hi que legunt.

tra gregem est, pars lupi est. Nam etsi fortior ovis tres: non faciamus conventicula, non speluncas. es, expedit tibi infra parietes ovilis esse, quam foras. Fortis es, porta meam infirmitatem: inûr mus es, accipe medelam a communi Ecclesia: gutta una torrentem non facit. Si enim et ceciderit, antequam cadat, a terra absorbetur. Gutta autem, et gulta, et gutta etiam montes evertit. Canna es fragilis, multi autem ferro sunt fortiores. Oculus solus non est oculus, neque capul caput, neque pes pes. Compositio enim membrorum totum honum facit. Nam etsi esses oculus, ablatus, eras cæcus. corpore enim sublatus oculus, cæcus est oculus, magis autem mortuus. In Ecclesia fratres sub alas matris conveniamus; in Ecclesia in qua ornamenta sponsæ sunt, et membra Christi, non ad schismata, non ad hæreses. Aliquoties enim dico: offendit mea lingua: potest fieri nt mens mea offendat. Sed tu noli obliviscere eum qui dixit: Pretio empti estis, nolite fieri servi hominum ¼º. Ista enim domus non mea est aut tua, Cur mei causa recedis a Do minica domo? Et primo quidem quid accepimus nobis quia sapientiores omnibus sumus? Deinde ut quid quod in prece diabolus habet, donamus ei? Si ego infirmus sum, tu qui es fortis, non recedens, confirma Ecclesiam. Si ego aliena loquor, cur tu qui bene loqueris abstrahis to ut videantur mea in firmari? Et ne quis me putet incitatum ad quosdam dicere: sed ab exercitio sum multorum: scio quanta dicta sunt et dicuntur. Unusquisque enim quærens unde pascatur furatur Minores: fra Forte enim apostoli hæc fundarunt. Non lapides dico, sed negotia rerum. Exis ab Ecclesia, et re linquis matrem tuam propter me. Quid sum enim ego, aut Paulus, aut Apollo quis est? De me et te erit sermo. Num ego crucifixus sum? Necdum ne quidem alapam accepi. contrario autem, et hono ralus sum propter Jesum. Et ille quidem multa passus est propter me: ego autem honoratus sum propter ipsum. Et nos quidem feriamur adversus crucem, et adversum eum qui propter nos fel et acetum bibit, et imponimus ei spinas magis quam Judæi, et effodimus manus ejus et pedes, et dinu meramus ejus ossa: Quæ enim, inquit, fecistis uni ex minimis istis qui credunt in me, mihi fecistis ", aut bonum aut malum. Hæc fratres et in his fra tres: non semper nomina, sed res. Christianus enim verus, frater sit. Verus Christianus: verus est enim Christus. Fratres, fratres, nolite esse piratæ, nolite bellatores. Nolite quærere cum quo litigetis, sed quem salvetis. Ipse autem Deus pacis, qui non pepercit unigenito suo Fi lio, et misit eum ad salutem nostram, ipse om nium vestrum animas ad unam consensionem, ad unam concordiam, ad unam pacem et charitatem adunet per unigenitum suum Filium: per quem est non nato Patri gloria, honor, imperium, majestas in Spiritu sancto, et nunc et semper, et per omnia sæcula sæculorum. Amen. Dictum est quidem a nobis et ante de resurrectio- autem et quæ lecta sunt; forte etiam sæpe nobis ne; audistis et vos: sed omnia tempora exigunt suum fructum, siquidem et in tempore rosarum, rosæ florescunt. Agnoscunt autem et secundum Je remiam, et hirundines tempus et alii passeres agri; quorum propheta faciens mentionem, increpa bat Israel qui tempora ignorabat. Et tempus omni rei „sse sapientissimus dixit Salomon ¹ª. Quia igitur tempus exposcit de resurrectione tractari, expetunt “I Cor. vi, 20; et vII, 25. * Matth. xxv, 40. Noli: obliviscere. Forte sed tu noli obli risci. In prece Ev sox, in voto, in oplatis. exercitio. Id est, ex ministerio meo mea cratio ad multos pertinet. dicentibus, necdum quidam de resurrectione susce perunt sermonem: nihil prohibet repetere nos et denuo, et de his ipsis tractare ". Eadem enim seri bere nec Paulum piguit: hi enim qui credunt re surrectionis sermones, erunt tutiores: forte autem qui necdum suasi sunt, suadebuntur. Nunc creditur enim sermoni qui de resurrectione habetur; et ma gna est multitudo non credentium. Gentiles ením Jer. VIII, 7. 18 Eccle. 111, 17. ¹º Philipp. 1í, 4. Furatur. Minores. Forte furatur minores, id est, adducit per fraudem e sinu Ecclesiæ parvulos in fide, sibique adjungit, unde alatur: quales ti de quibus Judas apost. 12, Semetipsos paseentes.