opera non facio quæ nullus alius facit, nolite credere qui etiam mandabat curatis ne dicerent alicui quæ miki". Sicut enim quod videbatur dabat fidem quia homo erat, ita dum operaretur, præbebat agnitionem quia Deus. Dormiebat, describebatur homo; suscitans autem mortuos, ostendebat Deum. Non enim somnus quidem suggerebat bominis na turam, resurrectio autem mortuorum non ostende bat Deum vivum ex vivente Deo: neque manducans quidem exhibebat hominem, ex paucis enim panibus pascens milia hominum non exhibebat Deam: neque navi quidem navigare ostendebat hominem; in summis autem Ductibus ambulare, non ostendebat Deum maris. Sed sicut humanæ naturæ formabatur ut diceretur homo, ita divini tatis ejus opera abscondebant et hominem. Sed ad mirabilia quidem quæ ante passionem suam facie bat, ostendebat quia divinæ virtutis esset adven tus: de resurrectione autem ejus signa quæ præ cesserant, non omnibus exhibebant virtutem et fi dem resurrectionis ejns, sed opus erat aliis signis quæ ea firmarent: quia non solum præsens ante quam pateretur operatus est mirabilia: sed quia et mortuos suscitavit, et ipse resurgens mirificatur. Ubi ergo ista sunt mirabilia quæ post resurrectio nem erant facienda? neque enim semetipsum mundo ostendit, neque Judæis. Si igitur non os lendil semetipsum, quomodo potest quis dicere quia faciens mirabilia credibilem fecit resurrectionem suam? Judæis enim semetipsum non demonstravit, ne duplex ab eis irreligiositas tentaretur. Sed non c poterant nolente Deo, et non concedente Unigenito, secundo eum affigere cruci: siquidem nec primam audaciam perfecissent, nisi Pater concessisset, el Filius permisisset. Sed interim alacritas mala du plex habuisset malitiæ fructum: sive enim affige rent iterum, sive non affigerent, vellent autem; in terim ipsi duplicem haberent iniquitatem. Erat au tem et quod fiebat secundo superfluum: semel enim reconditum erat ut dispensatio compleretur: si qui dem nec possibile erat post resurrectionem corpus quod jam immortalitatem fuerat adeptum, iterum jucurrere mortem. Sed sicut ɔnimam nullus potest occidere quia est immortalis, ita et corpus, cum in datam fuerit immortalitate, istam habet | post resurrectionem promissionem. Quod enim immortale indulgentia factum est, non potest jam interemptio nem ab hominibus pati. Judæis igitur post resurre tionem non se ostendere Dominum, parcentis est Judæis qui enim Hierosolymam deflevit, procur rere duplicia maia; non facere autem signa, aut modicum quid discipulis ostendere, ut puta piscium subito multitudinem captam, ant aliud aliquid tale; non erat ostentationis tempus, neque semetipsum ostendentis. Neque enim cum faceret ante passio nem mirabilia Dominus, ostentans se faciebat, * Joan. x, 37; xv, 24. ** Luc. xi, 19. g Exim. Forte, autem. passi fuissent bene Conservabat enim dignita tem resurrectionis, et regressionis suse ad Patrem, et adventus Spiritus sancti. Quid enim magis sua debat discipulos ejus, si ipse faceret signa, aut si ex ipsis præberet virtutem facere majora quam ipse faciebat? Ipsum enim facere signa, ut puta ejicere dæmonia a corporibus possessis, suspectum a Ju dæis est quia in Beelzebub hoc facit. Cupiens autem arguere quia Dei opera principi dæmoniorum ascri bunt Judæi, et maxime ea quæ adversum ipsum principem dæmoniorum et ejus exercitum fiebant, adduxit in medium de discipulis suis, et dixit: St ego in Beelzebub ejicią dæmonia, filii vestri in quo ejiciunt? Hoc est, isti mei discipuli qui ex vobis sunt, in quo ejiciunt? Quia igitur ea quæ ab ipso fiebant, propter malitiam suscipientium aliis.ha bebant suspiciones; discipulis suis omnia conser vabat, ut præcones resurrectionis mortuos susci tantes, cæcos facientes videre, claudis donantes ambulare, et leprosos emundantes, sermonum digali tatem per mirabilia ostenderent. Quid enim ita poterat Lazarus post quatuor dies resurgens a mor tuis præbere ad fidem his qui viderant, quam ut et ipsi discipuli cum alios suscitarent per semetipsos mortuos præbebant? Et quid tale ad fidem valuit, ui Dominus non edoctas litteras legeret, quantum Petras non edoctus linguam ullam, forte ne quidem et patriam, bene omni loqueretur lingua, et om nem audiret? Unde et Lazaro resurgente, et aliis aliquantis mortuis suscitatis etiam cæcis vidanti bus, sed et illo qui ita fuerat natus recipiente vi sum, imo accipiente, emundatis etiam plurimis le prosis, et sanatis millibus hominum, negabat Petrus, et jurabat ne quidem ut hominem se scire. Quia autem venit Spiritus sanctus missus a Filio, et coeffecit intus sanctificans virtus, alius pro alio factus Petrus, et jam Spiritu baptizatus, non so lum non negat ad vocem puellæ, sed et omni populo resistit: et qui antea se abscondebat, nunc cum fiducia ad terminos usque terræ prædicat, et docet universos. Ita adventus Spiritus sancti, qui ingres sus est in discipulos, et effecit, resurrectionem Domini et assumptionem visam prædicavit, et ejus virtutem annuntiavit. Cum enim coeffecit Spiritus, transmutatus est Petrus: totus clamat, jam non negans, sed prædicans Salvatorem. Stephanus au tem et ipse silet ad lapides, et Dominum annun tiat, quem ad dexteram Patris stantem conspexe rat: et alius aliud eloquebatur, et sine solatio erant negotia Judæorum. Sicut enim in diluvio interim quidem Noe non credebatur dum faceret arcam: cum autem subito totum cœlum emitteret fluvios, terra autem eructaret aquas, et inde arcta retur incredulitas et de cœlo et de terra ab aquis Phrasis Græca, ãtiva sú äv šrafov, quæ beneficis accepissent.

Non enim insomnia erant regni spes: sed suspecta fuisset prædicatio, si regna quidem prædicarent cœlestia, de his autem essent solliciti quæ in hac vita habentur: sed statim operibus formantes suasionem, undique ad unam concordiam conflue bant. Apostoli quidem per mirabilia firmabant præ dicationem: credentes autem, ex eo quod distrabe bant sua, ex eo quod omnia dabant præsentia, ex eo quod omnia ad regna eœlorum transferebant; aute adventum ipsius regni testabantur. His itaque gestis repetamus sensum, et videamus qui erat tunc apud Hierosolymam status, que turbela, quis fervor insanientium Judæorum: siquidem et fili patribus recedentes sibilant ad fidem, et filiæ sinibus matrum ad fidem currebant Christi, et tur bela erat apud infideles ubique. Ille enim irascebe tar filio, quia sapientior patri suo apparuit: illa autom abjiciebat Alium, quia matris incredulitas non consentiebat fide; et frater minabatur fra tri; jam autem, et dominus servo. Ignis enim ille quem misit Dominus Jesus, aliquos quidem teligit, aliquos autem despexit, et implevit turbela civita tem, vicos, regiones et domos. Erat autem turbela quibusdam quidem ad bonum, quibusdam autem ad duplex malum. Illi enim qui figurabantur, et perse cutionem sustinebant, et cum lætitia omnia ob spem regni cœlestis patiebantur; mala quæ putabantur, in bonis sibi thesauris recondebant. Quicunque enim videbantur legem vindicare Moysei, legis sermones ignorantes contraria legi operabantur. Per ea enim quæ gloriabantur, per ipse et arguebantur. Erat igitur Judæis ipsa veritas nox. Interfecerunt enim et ob jurgarunt, et descendenti de cruce dixerant ei, descendit. Descendit autem ad inferos, et majora est operatus. Si enim descendisset de cruce, poterant dicere quia moriturus est in eo cum non esset mortuus. Malitiose enim et Judaics ma chinationis erat suspicari, ut etiam hæc fingerent et andirent. Nunc autem quia neque diabolo propo nenti possibilia obediunt, neque ejus filiis qui ve Juntate ejus filif habebantur, præbuit quod locati sunt. Cum enim posset descendere, non descendit, ne intercideret dispensationis cáram, neque præ beret Judæis at iisdem obedisse videretur. Quid enim erat difficilius e cruce descendere Deum, aut ab inferis ascendere viventem? Ergo non propter impossibilitatem excusatio exstitit, sed propter dis pensationem permissio morti fuit, ut majora osten deret quam illi precati sunt. Ego autem libenter mente recurro ad illud, cum adhuc recens eral passie Christi, recens etiam et Judæorum audacia. Petrus enim loquebatur non ea quæ ante passionera dicebat, et apostoli testabantur, et Judæi dolebant, et jam non habebant cui erogarent pecunias, ut resurrectio occultaretur: milites enim custodientes ut præfocaretur: ita et per apostolos Judæi an gustiabantur non credentes, et admirabilia indi guantes: videntes enim isti ne quidem mortuos suscitatos ab Apostolo exsurgentes, per alium claudos ambulantes, per alterum alia signa com plota, et per alium linguas audientes plurimas; ar ctati mentibus istiusmodi signorum, quæ de sursum apostolis fuerant denata, eadem quæ in terra viden tes mirabilia, qui ausi fuerant magistrum affigere eruci, incerti erant quid facerent discipulis ejus. Qua igitur de causa, sub præsentia quidem Domini, et apostoli dubitantes fuerint aliquoties oblatos sibi non potuisse curare; post resurrectionem autem et majora quam Dominus fecit signa facere discipuli? sub ejus enim præsentia ideo nihil facere potuerunt, quia oportebat ampliora signa ad satis factionem resurrectionis servari. Si enim antici pantes sub præsentia Domini fecissent; que post resurrectionem ejus fecisse videntur, habebant et ista destruere Judæi, quantum ad ipsos et aliis ea valore suspicionibus. Nunc autem non possunt. Sub præsentia enim Domini unum dæmonem ejicere non poterant apostoli: post resurrectionen autem ejus, non solum illi, sed et hi qui ab illis istius virtutis se men acceperunt, ejiciunt. Si enim et dubia erant que ante passionem prædicabantur, protensionem nahuit incredulitas majorem post passionem. Incre dibilissimi enim Judæi, ponentes síbi scandalum in ipsa passione Domini, dicebant: Si Filius Dei est, descondat nunc de cruce ". Si enim non dessenderit, sed mortuus fuerit, inquiunt, mortua erit et virtus. C. Quia ergo passio protendit eorum incredulita tem, majora autem signa efficiuntur per discipulor ad confirmationem adventus ejus; magis autem ad confirmationem incredibilis resurrectionis, acci pientes satisfactionem ex adventu Spiritus sancti, et apostoli fuerant vocati, statim operibus ipsis ostendebant quantum posset præsentia Spiritus sancti. Þrimo quidem quia dum essent multi, erant spiritu et anima: quia unus et idem erat Spiritus, qui has efficientias dividebat. Sient enim lapides et lateres multi conjuncti et compositi in ædificatus unum et membrà plura præcepto œdißicantis in unam compaginem adunantur: ita et apostoli ano baptizati Spiritu separationem multi tudinis deposuerunt. Conjunctione autem spiritas arctati, unum erant omnes et spiritu et anima et consensione et concordia. Et non solum in his quæ ab intus sunt unum, sed etiam et ab his quæ a foris sunt, prædicabatur eorum anima et concordia, Quicunque enim, inquit, agros habebant aut alias opes, jam non sua putabant, quæ aliquando erant sua; sed in commune proferentes, et ipsis operibus spem confirmantes, distrabebant agros, venunda bant opes, distrahebant omnia quæ possidebant. *7 Matth. xxvsı, 40. Ne. Porte nunc. Facere. Forte, fecere. 'Eritacıv. Eritelves. unum Ms., ædificiis. Ms., firmantės. Eo. Forte ca.

acceperant ista, sicu: et proditor Judas. Sciebant cedonas. Quæ autem prodatio? quia tribulati uon enim Judæi adversum se duplas dare pecunias. De derunt et ad-negandam resurrectionis fidem: sciunt quippe et dare male, et accipere non bene. Siqui dem et Joseph distrahentes acceperunt non bene, et Dominum causa proditionis emerunt, et abne gatione resurrectionis adversum se compararunt. la mala enim mercatoria meditati, perditionem sibi procurarunt perpetuam. Sed ad Judam quidem fu rem vim habebant pecuniæ; ad eum autem qui dicebat, Pecunia et aurum non est mihi, nullaın habebat malitia virtutem, sed angustabantur sa cerdotes et-populus, et turbela erat bonorum. Neque enim quem comprehenderunt jam habebant, neque quem detinuerunt: undique enim spiritus scaturiens fonticabat. Et Petrus quidem istinc aliunde alius, et alter ex illa parte, et qui necdum crediderat initia hat clamare. Et illius quidem filius, alterius filia, al terius'conjux; et illius domus ipse paterfamilias et servus et famula undique Spiritus fructus scaturiebat suus. Non tantum enim permittebat Judæis visionem, quantum perditionem agnoscere. Hæc cum ita fierent apud Judæam; oportet enim ostendere nos unde ad hos sumus conversi sermo nes; jam non erat possibile his qui crediderant Christo, apud Judæam pasci: siquidem si esset quis filius, ejiciebatur e domo quia factus fuerat fidclis: si frater, non habebat portionem hæredi tatis, quia jam habebat partem regni cœlestis et filiæ abdicabantur, et servi emendabantur, sustinentes pœnas quia fideles. Hæc cum ita agerentur, et jam non sufficerent fideles apud Ju dæam pascere multitudinem credentium Christo; apɔstoli prædicantes gentium complacuerunt et hoc donare fidelibus qui in gentibus habebantur, ut col ligerent quasdam pecunias et opes, et mitterent ad Judæam credentibus Christo: ut eos quos abdica verant parentes ob fidem, eos pascerent gentes no cessaria destinantes. Et colligebant pecunias qui ex gentibus ob alimonias scilicet sanctorum qui apud Hierosolymam morabantur. Et ista nunc pars est quæ hodie lecta in Epistola Pauli, videtur: non valde cara sicut facta sunt quæ ante prædicata sunt. Evangelizans igitur Apostolus Co inthios per aliorum sollicitudinem, eosque ad similem imitationem adhortans, ut alacriter im pertirent fidelibus qui apud Judæam erant; quique abdicati a suis necessarils indigebant, nec ullas promissiones. Judaicas aut hæreditates habebant ideo scribens ad eos Paulus ita dicit Notam autem vobis facio, fratres, gratiam Dei quæ data est in Ecclesiis Macedoniæ, quia in mu!to ex perimento tribulationis abundantia gaudii eorum, et altissima paupertas eorum abundavit in divitias sim plicitatis eorum. Scribens Corinthiis probat Ma *I] Cor. viii, 1,2. " ibid. 2. Ms., familia. Cara. Forte, clara. cesserunt charitati. Qui enim non tribulatur,· si subministraverit, similis est illi qui dum mandu cat, ea quæ superaverit donat. Qui autem adhuc esurit et compatitur e. pane suo, ille est fratris amator: siquidem et sub Domino Jesu, cum quidam mitterent multa in templo ex his quæ habebant, vidua duo mittens minuta omnes superavit in do nis. Et certe quid erant illa duo minuta quæ vidua misit? Quantum ad rem quidem satis parva: quan tum ad alacritatem autem valde magna. Non enim ad id inspicere debemus quod datum est, sed si quid eidem derelictum est. Et ita admirabilis ille qui superat. Non quippe quærendum est si modicum est quod a vidua datur, sed si aliquid ei relictum est. Si enim facta fuerit comparatio de eis quæ re Kcta sunt, invenies divites quidem nihil dedisse; plura enim sunt quæ relicta sunt eis; viduam au tem totam substantiæ facultatem dedisse. Ergo nihil magis est, si quis habens donat; sed si quis non habet, urget charitatem ut faciat. Ita et illa vidua, quæ suscepit Eliam infamem a pugille pollinis primitias offerens prophetæ, et ipsa pasta est et plus cæteris habuit. Ita et Macedones, qui in muito experimento tribulationis: quia enim multa erat apud illos tribulatio inediarum; incurrunt enim nonnunquam tales hominibus tribulationes; altis sima tribulatio summam charitatem ostendit: quia in multo experimento, inquit, tribulationis abundan tia gaudii eorum “. Quantum enim ad opes spectat, tribulatio erat eis: quantum autem ad charitatem,. gaudium. Dare enim ex his quæ ipse non habet, et cum gaudio dare, hæc est summa credulitas de cœ lestibus regnis. Cupiens ergo ostendere Apostolus quanta eis erat angustia, et quantum gaudebant dantes ex eo quod non habebant; in multo dicit experimento tribulationis abundantia gaudii eorum, et altissima paupertas eorum. Altissima paupertas radicitus eos nihil habere signif.cat. Abundavit, in quit, in divitiis simplicitatis eorum. Multa probatio tribulationis: sed abundans, inquit, gaudium co rum,et altissima paupertas eorum: et abundantia, inquit, divitiarum simplicitatis eorum. Ab adversis accepit comparationem, ostendens quia multa qui dem tribulatio erat apud eos inediarum, non tanta auteni quantum et gaudium. Et altissima quidem paupertas, sed divitiæ simplicitatis, quia secundum virtutem testimonium perhibeo, et super vires ". Ho« enim est, et tribulatione voluntatii fuerunt: nou vim passi, sed cum multa exhortatione obsecral tes. Non solum enim a nobis non sunt obsecrati, sed et ipsi obsecrarunt. Sed cum multa, inquit, ex hortatione obsecrantes rogantes nos". Quia enim. cum multa obsecratione dictum, dubium videba tur, utrum Macedones rogassent apostolos suscipe Bibid. 81 ibid. 4. Infamem. Forte, in same.

re ab ipsis quæ offerebant, aut apostoli Macedonas, manducans, nobiseum dormiens. Ex nobis sputatus, ut sese pandèrent ad dandum, ideo dicit: Cum multa a nobis est tentus, a nobis condemnatus, quantum exhortations obsecrantes nos, offerentes gaudium et ad naturam humanam. Proficiat autem sermo ad communionem ministerii quod fit in sanctos. Non cætera. Injuriam passus est, cœsus est, sputum ac enim rogari quis debet ad misericordiam, sed roga- cepit, illusus est, affixus est cruci, fel et acetum bi re potius ut communicet aliis: et non sicut spera- bit. Quid invenietur in commutatione tantæ gratia? vimus”; superarunt enim et nostram exspectatio- Istam igitur gratiam nos admonens Apostolus, bor nem. Quid ergo? Senserunt apostoli inopiam Mace- tatur ad opera bona. Scitis enim, inquit, gratiam donum, et pigebat eos dicere aliquid; apostolis au- Domini nostri Jesu Christi, quia propter vos, el DOR tem tacentibus non tacebant qui obeoczabantur, sed propter se, inops factus est cum esset dives, ut ves semetipsos, inquit, dederunt prime Domino, doin Ullius inapia divites essetis ". Si hæc fecit magister, el nobis per voluntatem Dei: hoc est, donum Dei ista condiscant discipuli, et consilium, inquit, in venit ad eos, hortans eos ad opera bona, ut exhor isto do: hoc est, ad imitationem Christi provoce. temur Titum, ut quemadmodum cœpit, ita et perficiat Hoc enim vobis est utile. Illud enim Don Christo in vos gratiam istam”. Quid sibi vult ut exhortemur erat utile, quique non solum facere, sed et volle Titum? Quia enim, inquit, vidimus Macedonum cœpistis ab anno priore. Facere non est majus aut divitias simplicitatis; ut non vinceremini in bonis, velle? Ille autem majus esse dicens velle quam rogavimus Titum venire ad vos, et pares vos effì- facere, ita cum eis loquitur per epistołam. Quil cere ad Macedonas, et exhortari ne relinquamini a est ergo quod dicitur ad eos, quos hortatur ad opera divitiis gratiæ hujus: Et sicut in omni abundatis bona? Quia enim faciebant quidem, non habebant fide, et sermone, et scientia, et omni sollicitudine, et autem e sua electione ut ultro facerent; hortatur insuper vestra in nos charitate, ut et in hac gratia eos ut ultro proponerent, hoc est ut non admone abundetis *. In aliis, inquit, omnibus circumveni- rentur, sed ut ultro complerent. Qui non solum fa tis: ut non autem circumvenientes in aliis, dere- cere, inquit, sed et velle cœpistis ab anno priore" linquamini in quibusdam, et exuamini, rogavi Ti- Nunc vero et facto perficite: ut quemadmodum tum, ut in omnibus primatum teneatis: Non quasi promptus animus est voluntatis, ita el perficiati x imperans dico, sed propter aliorum sollicitudinem **, eo quod habetis “. Præcedit promptus animus per hoc est Macedonum alienum: si secundum impe- fectionem. Qui enim nolebat dare sua, necessita rium font, videbuntur ex necessitate fieri, et non tem non habebat compulsionis: siquidem non ex habent fructum: sed propter aliorum sollicitudi- actio sed admonitio erat, ut quemadmodum prom nom, el vestræ charitatis ingenium probamus: hoc ptus animus est voluntatis, ita et perficiatis ex co est, admonemus vos Macedonum claritateın quod habetis. Quod enim si promptus est quidem, at audientes ad similem veniatis zelum. Quia ergo non habeat autem, et defuit ut perficeret; non de da pecuniis proposito erat, et de operibus bonis; relicta est ejus voluntas. Quæritur enim non quis cupiens eos docere Apostolus quia nihil digni at- quid habeat, sed quis quid velit. Quid autem si non que recepturi estis, et quia in his Doniinus babet quis, descripserit autem sibi et dixerit, quia, prior cœpit, et debitum reddimus et non gratiam si possiderem tantum, totum darem pauperibus! præseminamus, dicit: Scitis enìm gratiam Domini quantum ad alacritatem quidem spectat, ut possi nostri Jesu Christi, quia propter nos inops factus det et dedit. Omnis enim fructus in alacritate est oel, cum dives esset **. Quia enim de pecuniis dandis positus. Nonnunquam enim qui dant, mercedem erat ei sermo, pigebat autem divites aperiri; non habent, tanquam dederint: qui autem propo apposuit Dominum, qui vere dives, inops pro nobis suerunt, super dantes. Quid enim si dat aliquis et factus est, ut ad imitationem Dei suscitaret homi- murmurat? quid si præbet, pigrior autem est? nes. Scitis enim, inquit, gratiam Domini nostri Jesu Quid autem si non habet quis, vult tamen? ut Christi, quia propter nos inops factus est cum essel quemadmodum promptus est, inquit, animus vo dives, ut illius inopia vos divites essetis. Si hæc Deus luntatis, ita et perficiatis ex eo quod habetis. Si propter homines, nec æqualia; si tamen est aliquid enim alacritas proposila est; ut ex eo quod hæbet æquale. Quis enim nostrum potest a Deo homo del, accepta est *¹: tantum proinplus animus sit, et fleri? Ita enim fieret æquale, si tamen et crux 88- cætera sequuntur non ex eo quod non habet. Nemo queretur tali natura. Et teneri enim, et sputum enim, inquit, quærit quod non habes, sed ex eo accipere, et illudi, et condemnari, et mori, debitumi quod habes. Non enim hoc est, inquit, quod quæri quidem tantum poterat esse: hæc autem dimit- tur a nobis, ut vos quidem evacuemtini, alii autem iens, et suam gloriam abscondens, assumpsit no- ditentur. Non enim ut aliis refrigerium, vobis autem stram ignobilitatem, nobiscum ambulans, nobiscum tribulatio sit: sed secundum @qualitatem, inquit, in ** || Cor. viii, 5.” ibid. 6. ibid. 7. ibid. 8. ibid. 9. 87 ibid. ** ibid. 10. " ibid. “ibid. 14. es ibid. 12. Claritatem. Forte charitatem. Algue. Forto ad ea Avoiyesat, id est, loculos aperire. Id est, ex Deo, and 8105. Aut velle. Forte quam velle, & Darv

præsenti lempore ". Non, inquit, hoc dico, Date ▲ dinem nostram ". In qua re sic nos arctavimus, ne quis nos vituperet in hac amplitudine quæ mini stratur per nos. Quia enim colligere pecunias a fratribus acceptas videbatur malis suspicionem dare, dicit ideo quia sollicitiores eligentes misimus: quia circumspecti fuimus ne quis reprehenderet id quod fiebat; ne quis Judas inventus furaretur, et vitupe raret ministerium nostrum. Proridemus enim quæ bonu suni, non tantum ceram Deo qui novit con scientiam, sed et coram hominibus: ut ne quis, inquit, occasionem acciperet vituperandi. Minimus autem cum illis et fratrem nostrum, quem probavi mus in multis sæpe sollicitum esse ". Statim enim qui dedisset pecunias poterat esse suspectus quia qui accipit lucratur, et non perfert ad rem ad quæ omnia quæ habetis, et vos efficimini pauperes, el alios ditate. Sed quid aio? Qui habet duas tunicas, habeat unam, det autem non habenti unam, et fit æqualitas. Sed ex æqualitate, inquit, in præsenti tempore. In præsenti, inquit, vita vestra abundat ad illorum inopiam. Qui habet, inquit, duns tuni cas, unam superfluam, is qui nec unam habet non fraudet; ut una tua superflua non sit tibi inutilis, sed flat alio utilis. Sea ex æqualitate in præsenti tem pore vestra abundantia suppleat illorum inopiam hoc est, abundat bis qui ex gentibus sunt: mitta tur his qui sunt apud Judæam, qui propter Chri stum persecutionem sustinent: ut et illorum abun dantia, spiritus utpote gratia, sit ad vestræ inopiam fidei, ut fiat æqualitas: vos ex his quæ habetis pe- dedit, et pigrior efficiebatur ad dandum: ideo com cuniis, illi ex quibus babent donis. Et illorum inopia replebitur vestra abundantia; vestra autem inopia abundantia sit illorum, ut fiat æqualitas; pecunia rum quidem a vobis in illos, donationum autem ab illis in vos, sicut scriptum est: Qui multum, non abundavit; et qui modicum, non defuit illi “. Seri pluin est, quia populus, dum transisset mare, esset in deserto, et neque seminaret neque meteret; Deus reddens vicem patri eorum Abraham, pro mensa scilicet illa quæ susceptos angelos pavit, pro pane quod angelis apposuit, panem angelorum præ buit filiis Abrahæ, pro eo quod ipse angelis panom bominum in susceptione apposuerat. Isto igitur fructu mannæ advenienti de cœlo exibat populus colligens parata pro cursu Abrabæ et sudore. Colli gentes autem ut Judæi non sufficiebant in mensura quæ fuerant præcepta colligere, sed quidam am plius, alii minus colligebant manna; venientes au lem ut mensurarent, ad æqualitatem adducebantur laviti. Qui enim plura collegerat in mensura, am plius non habebat; qui autem minus, nihil minue batur cum mensurarent. Ista igitur comparatione opportune usus est Apostolus dicens, sicut scriptum cst: Qui multum, non abundavit; et qui modicum, non defuit illi. Qui enim multum collegit manna, non abundavit; mensurando enim ad æqualitatem venit et qui modicum collegit, non defuit illi; dum mensuraretur enim, replebatur ei quod deerat. Ita et nunc flat æqualitas ex manua isto fidei: et quibus abundant opes, mittant his qui indigent quibus autem abundat gratia, communicent his qui non habent gratiam. Gratias autem Deo qui dedit eam dem sollicitudinem pro vobis in corde Titi “: quo niam exhortationem quidem suscepit; sed cum solli citior esset de vobis, ultro profectus est ad vos“. Omnia ultro, Macedones ultro, Titus ultro. Effici mini, inquit, et vos ultro. Post hæc autem dicit et quein cum eodem miserit, et laudans eos testimo– niis commendans quos miserat, addit: In hac gra tia ministratur per nos in gloriam Dei, el sollicitu mendat eos qui missi sunt, ut non destrueretur do nantium alacritas. Misimus autem, ait, cum illis frairem nostrum quem probavimus in multis sæpe sollicitum esse, nunc autem sollicitiorem confidentia multa in vos, sive pro Tito qui est socius meus et in vobis adjutor ad præsens ministerium, sive fratres nostri apostoli Ecclesiarum gloriæ Christi. Ergo nou vos pigeat ad ostentationem, quæ sit charitas vestra et nostra gloria pro vobis. Prævenientes enim, in quit, gloriati sumus in illos ostendentes in faciem Ecclesiarum et homines quidem commendavit. De ipso autem negotio exhortans eos dicit: Nam de ministerio quod fit in sanctos ipsos qui erant apud Hierosolymam, cx abundanti est mihi scribere vo bis”. Cur ex abundanti? Scio enim promptum ani mum vestrum. Quem non solum scio, sed et de quo glorior de vobis apud Macedonas, quia Achaia præpa rata est ab anno priore. Et non dico quia secundum æmulationem Macedonum debetis vos adhortari; sed æmulatio vestra provocat plurimos. Ergo nolite fieri secundi sed primi, habentes secundarios. Si igitur non est necesse scribere, quid mittis? Mist autem fratres, ne in eo quod gloriamur de vubis, eva cuetur in kac parte; ut, quemadmodam dixeram, pa rati sitis”. Dubietas enim: Ne, si venerint, inquit, mecum Macedones, et invenerint vos imparatos, con fundamur Ros; quomodo nos qui fuerit glorialus, aut dicatur ita ut non dicamus vos in substantia ista glorificationis dico. Necessarium ergo existimavi rogare fratres ut pergant ad vos, et præparent ante promissam benedictionem non quasi avaritiam”. Qui enim dat, accipit magis; et qui videtur dona re, benedicitur. Præparatam autem esse, inquit, ita ut benedictionem non quasi avaritiam. Ne quis pu tet, ait, avaritiam esse quod accipitur ad necessita tem sanctorum. Hoc autem dico quoniam qui parce seminal, parce et metet: qui seminal benedictionem, benedictionem et metet. Unusquisque sicut proposuit corde facial". Non enim virtus opus est, sed ani mus promptus. Quemadmodum ergo debet quis ihid. 15. ** ibid. 16. 1ª ibid. 5. 78 ibid. 6. ** || Cor. viii, 13, 14. * ibid. 22. ** ¡bid. 14. ** 1 Cor. 18, 1, 2.” ibid. 3. ibid. 17. 7 ibid. 19. ** ibid. 21.

rum actionem Deo ". Qui enim suscipiunt, agno scunt magnitudinem gratiæ. Quantæ enim pecuniæ fuerunt, tanta et agnoscetur multitudo credentium agnoscitur bis qui in Judæa sunt: tanta transmitti tur gratia ei qui vocavit; quia administratio officii hujus non solum supplevit ea quæ desunt cunctis; facit enim et hoc; sed etiam abundavit per multam gratiarum actionem Deo: non simpliciter per gra tiam, sed per multam gratiam abundavit Deo. Quemadmodum per probationem, inquit, ministra tionis hujus magnificantes Deum obsequio confes sionis vestræ. Videntes enim fructum agnoscunt quantum credideritis: per probationem ministerii bujus, magnificantes Deum obsequio confessionis vestræ in Evangelium Christi, et simplicitatem communicationis in illos, et ipsorum obsecratione pro vobis. Ergo tanti, sunt fructus: suas quidem pecunias mittentes replentes sanctis quod deest, agnoscetur in vobis credentium multitudo, et ma gnitudo gratiæ transmittitur digna Deo. Quia ergo tanti sunt fructus ab operibus bonis, totum agno scentes ad totum vos et porrigite. Non solum enim hoc erit, sed et gratia pro gratia. Accipientes enim illi, inquit, quæ ad victum sunt necessa ria; et ipsorum oratio erit pro vobis ad Deum. Convertentur enim ad deprecandum pro vobis Deum. promplus esse, non ex tristitia aut ex necessitate, ne ▲ enim et hoc; sed et abundavit per multam grazia hat fructus non fructus. Intueris enim quia et plan tæ, cum advenerit tempus fructuum, læte exsur gunt, et primo coronantur Boribus et annuntiant suam lætitiam. Non es tristitia aut ex necessitate; ki larem enimi dalorem diligit Deus”. Et post bæc oratione confirmat adhortationem. Potens est au tem Deus in omni gratia abundare in vos, ut ubique semper omnem sufficientiam habentes abundelis in omne opus bonum, sicul scriptum est: Sparsit, dedit pauperibus; justitia ejus manet in æternum”. Con testatus autem ex Veteri Testamento opera bona, et ostendens maximam vineam habere, iterum ad benedictionem convertitur, et dicit: Qui autem ad ministrat semen seminanti. Putas quia non erat alia nuncupatio Dei? sed cupiens admonere quia ex his quæ dat, ex ipsis et accipit. Qui subministrat, inquit, semen seminanti, et panem ad manducan dum tribuet, et multiplicabit semen vestrum, et au gebit incrementa frugum justitiæ vestræ”; hoc est, impertiet: unde et augebit, dixit, promptum ani mum vestrum, ut in omnibus locupletemini in om nem simplicitatem quæ per nos perficit gratiarum actionem Deo. Vult significare quæ virtus est opé ris boni. Et ne putetis, inquit, quia boc ipsum est solum ut reficiat esurientes dum pascit, sed qui fa cit ad gloriam Dei facit: quia administratia officii kujus non solum supplevit quæ desunt sanctis; facit ” II Cor. 1x, 7.” ibid. 8. * ibid. 40.” ibid. 12. Psalmus CXLIII. Psalmus CALIV. Psalmus CXLV. Psalmus CXIX. Psalmus CXLVI. Psalmus CXX. Psalmns (XLVII. Psalmus CXXI. Psalmus CXLVIII. Psalmus CXXII. Psalmus CXLIX. Psalmus CXXIII. Psalmus CXXIV. Psalmus CXXV. Psalmus CXXVI. Psalmus CXXVII. Psalmus CXXVIII. Psalmus CXXIX. Psalmus CXXX. Psalmus CXXXI. Psalmus CXXXII. Psalmus CXXXIII. Psalmus CXXXIV. Psalmus CXXXV. Psalmus CXXXVI. Psalmus CXXXVII. Psalmus CXXXVIII. Psalmus CXXXIX. Psalmus CXL. Psalmus CXLI. Psalmus CXLII. Psalmus CL. Præfatio. De codicibus unde prodeunt Eusebii Commenta ria in Isaiam. II.1. Testimonia veterum de Eusebii Commenta rio in Isaiam. II. De genere interpretandi.-III. Nibil dubli zzpł przewrytos. IV. taria ediderit Eusebius. 8 III.-I. Eusebius parce et sobrie de Filio Dei loquitur in his Commentariis. II. Contra atheos et genethlia cos interdum agit. III. Apostolos quatuordecim nt merat. - IV. Singularis de martyribus narratio.. V. Principum secularium erga Ecclesiam pietas. $IVI. Deuteroses Juleorum. - II. De patriarchis et apostolis apud Judæos. 11. Eusebius Hebræo doctore IV. Ait terram non esse sphæriça forma 86 est usus. Quo tempore hæc Commen