Diplomatic text · scholarios OCR (cleaned, language-split) — OCR floor from page-view (coverage fill) — PG column chips mark the printed columns.
col. 1537–1538page 1 of 11
PG 21:1537sium in Harpocrationem, pag. 159, et notam in lo cum vi libri, cap. 7, pag. 255, quæ oraculum con tinet desumptum ex Herodoto, et ubi legere est hæc ad populum Argivum verba Hic evidenter quaestio est de insidiis objectis imprudenti viatori. Hæc acceptio etsi non videatur ad auream ætatem linguæ Græcæ refe renda, tamen a lexicis debuisset indicari. Col. 560 13. Sanctius his animal, mentisque capacius altæ Deerat adhuc et quod dominare in cætera posset. Natus homo est. Pronaque cum spectent animalia cætera terram, Os homini sublime dedit cœlumque tueri Jussit, et erectos ad sidera tollere vultus. Ovidius, Metamorp. l. 1, 76 Col. 561 14. Aɛvrépois aioloıç. Locutio ista, quæ tantillum olet paganismum, quæque secundis avibus Latinorum consonat, in usum devenerat, nec ideo ullo modo reputabantur fati vel pronosti corum fidei dediti qui eam usurpabant. Col. 564 6. Evidenter nihil aliud requirere est in hac incompleta phrasi quam secundam sectionem phrasis integræ. Ibid. 8. Hæc magni momenti quæstio de metaphy sica, si Christianos excipias, fere omnibus impervia Super eam satis diffuse sese exercuerat Origenes in secundo libro Principiorum, uti demonstratur ver sione Latina, tom. I, pag. 78, editionis Delarue, et quodam fragmento super Genesim quod sequitur. In sententiam insurgens totius ethnicorum philosophie, triumphum agit facilem de omnibus philosophis, ne Platone quidem excepto. Vide Timæum, pag. 49 et seq. editionis II. Stephani, tom. III. Tim. Locrianus, initio Vide Ciceronem, Academic., 1, 24: ‹ Neque mate riam ipsam cohærere potuisse si nulla vi contine retur, neque vim sine aliqua materia.» Et quæ se quuntur. Plutarch., De decretis philosophorum, lib. 1, cap. 9 Aristoteles et Plato agnoverunt materiam esse corpoream, sed informem absque ullo charactere, absque qualitatibus, quatenus non excedit proprios naturæ suæ limites, et posse eam induere formas, adeo ut fiat matrix, effi gies, mater.▸ Col. 568 7. Collectanea in lucem edita sub hac inscriptione Philocalia, in quibus nonnulla repe riuntur ex scriptis Origenis excerpta, longum in super habent fragmentum quod nobis exhibet Euse bius sub nomine Maximi, sed id mirationem magis inovet quod ab ipso titulo discamus excerptum fuisse hoc caput e vi libro Præparationis evangelicæ Euse bii. Igitur in locum hujus subdendum erat nostri se ptimi libri caput vicesimum. Quod acciderit confu sio evidens est, et recidere debet in amanuensem, cui onus incubuit excerpendi ab Eusebio fragmen tum Origenis; nam in hoc solo et non in opere pri mitivo a quo desumptum est, quod sub alio nomine inscriptum fuit, causa est errati. Attamen id fra gmentum totum vel fere totum reperimus in quarta parte dialogorum contra Marcionitas, quorum auctor reputatur Origenes, et id non parum intricat quæ stionem. Super hanc critices materiem scissi sunt eruditi, qui amplecti debuerunt unius vel alterius horumce scriptorum partes: alii negarunt Origenen esse dialogorum auctorem; ei plagiarii scriptici labem inurendam contendebant alteri, nisi Maximus quidam ejus ætati posterior illud opus falso sibi attribuisset. Altius descendere nolo in hanc controversiam, quam includit præfatio P. Delarue; cæterum jam indica verunt confusionem istam redactores Philocaliæ sub nomine S. Basilii et S. Gregorii Nazianzeni editæ, qui quidem id animadverterunt in nota quæ finem ponit huic capiti. Col. 576 5. In Origenis Adamantio, Valens non dicit præcise mala substantias esse, sed qualitates esse coexsistentes substantiis asseverat; cæterum hic scinduntur duo auctores ut inferius discrepan tem minus amplectantur sententiam. Ibid. 5. Vigerus negationem præponi vult huic dilemmati Si mala substantiæ non sunt,» etc. Col. 577 11. Hic mihi adesse videtur interver sio hæc unius interlocutorum nostrorum allocutio non ad ea quæ modo dixit præcipuus orator spectat, sed ad ea quæ superius probavit, nempe Deum esse auctorem mali, si materiei in se consideratæ nullæ sunt qualitates, si quas habet a Deo, si in malo recognoscenda est quædam materiei qualitas. Hor. astruendum erat priusquam argumento compro baretur malum non esse substantiam, quod modo legimus. Origenis argumentatio ordinem invertit. Col. 581 14. Ratiocinii hujus vitium quod qui libet facile retorqueret, notat Vigerus. Cæterum, in quit, non de materia, sed de materiei forma agitur. Col. perwr. Ut jam antea visum est, iis verbis quæ cum de athletis agitur adbibentur, libenter utitur Euse bius in hoc cæteroquin quid aliud fecit quam repro ducere verba S. Pauli, cui stadium quam plurímas suppeditat comparationes? Col. 589 2. Eusebii textus et exhibet. Apud Aristæum legitur et Libellum interpretatur Vigerus, et pro significatione hujus vocis remittit nos ad observationes non in lu cem editas... In tractatu De mensuris et ponderibus Epiphanii legere est elodoois, quam quidem vocem suggestionem et alibi allegationem vertit Gellenius.... De hujus vocis significatione disseruit Ducangius in suo Glossario. Col. In Aristeo et in Josepho legi tur. Hic designantur forte gazophylacii conserva tores. Ibid. 15. Inter varia quæ contra authenticitatem Aristei operis objecta sunt, hæc quæ fundamentum habent in eo quod jam non exsistebant tribus tem pore quo scripta est Ptolomæi epistola, juxta me a re male intellecta ortum sumunt. Patet enim decem tribus Israeliticas jam tunc constituere populum a populo Judaico distinctum, idcirco non de iis agitur sed de territoriali subdivisione, vel alia, per priniam, secundam, etc., in qua tunc temporis annumeratum esse videtur populum Judaicum; quod quidem non repugnat. Hasce tribus nullo nomine designat. Locum operis Hermippi, in quo asseritur Deme trium Phalerensem vitam in exsilio obiisse, ineunte regno Ptolomæi Philadelphi, eo quod patri suo ex hæreditandi illius consilium dederat, primus citavit Scaligerus in Chronicon Eusebii, deinde Hodyus dis putationem agens contra Isaacum Vossium® In dis sertatione supra Aristæa, hanc amplexus est narra tionem narrationi Aristæi ab Aristobulo corroboratæ contrariam, qui ambo falsarii vel pseudonymi forent. Valckenaerus in sua dissertatione posthuma De Ari stobulo explicationis quædam verba dedit quibus concordare videntur duæ relationes, sospite utraque, et suam confirmat explicationem in eo quod Ptolo mæus Soter et Philadelphus per longum satis tem poris tractum simul regnaverint ut exsilium Demetrii præcesserit versio Septuaginta Interpretum. V. p. 52 Diatriba de Aristobulo. Duo scriptores Alemanni re centiores raro concordes, quorum unus præsertim dicitur quam temerarias emittere opiniones de reli gione, Gfrörerus, Urchristenthum, tom. II, pag. 73, Ďahneus, Tabula historica religiose philosophiæ Judæorum Alexandrinorum, tom. II, pag. 27, Valcke naeri confirmant conclusiones, et longe acrius im pugnant decisionem Hodyi. Priorem audiamus. ‹ Fi dem implicitam dat Hodyus Hermippi testimonio,Εἴσω τὸ προβόλαιον ἔχων πεφυλαγμένος ἦσο. Πρὶν ὧν ὠρανὸν γενέσθαι, λόγῳ ἥστην ιδέα τε καὶ ὅλα καὶ ὁ θεὸς δημιουργὸς τῷ βελτίονος. Αριστοτέλης καὶ Πλάτων τὴν ὕλην σωματοειδῆ καὶ ἄμορφον, ἀνείδεον, ἀσχημάτιστον, ἄποιον μὲν ὅσον ἐπὶ τῇ ἰδίᾳ φύσει, δεξαμένην δὲ τῶν εἰδῶν οἷον τιθή νην καὶ ἐκμαγεῖον καὶ μητέρα γενέσθαι. « 583 2. Πάσης ἀρετῆς βραβείοις ἀναδησα ἔκδοσις έκδοῦναι εἴσδοσις εἰσδοῦναι. 592 8. Χρηματοφύλακας. δισκο φύλακας, φύλακας τῶν κιβωτῶν
Εἴσω τὸ προβόλαιον
ἔχων πεφυλαγμένος ἦσο.
Πρὶν ὧν ὠρανὸν γενέσθαι, λόγῳ ἥστην ιδέα
τε καὶ ὅλα καὶ ὁ θεὸς δημιουργὸς τῷ βελτίονος.
Αριστοτέλης καὶ Πλάτων τὴν ὕλην σωματοειδῆ καὶ
ἄμορφον, ἀνείδεον, ἀσχημάτιστον, ἄποιον μὲν ὅσον
ἐπὶ τῇ ἰδίᾳ φύσει, δεξαμένην δὲ τῶν εἰδῶν οἷον τιθή
νην καὶ ἐκμαγεῖον καὶ μητέρα γενέσθαι. «
583 2. Πάσης ἀρετῆς βραβείοις ἀναδησα
ἔκδοσις έκδοῦναι
εἴσδοσις εἰσδοῦναι.
592 8. Χρηματοφύλακας. δισκο
φύλακας, φύλακας τῶν κιβωτῶν
sium in Harpocrationem, pag. 159, et notam in lo
cum vi libri, cap. 7, pag. 255, quæ oraculum con
tinet desumptum ex Herodoto, et ubi legere est hæc
ad populum Argivum verba
Hic evidenter quaestio est de
insidiis objectis imprudenti viatori. Hæc acceptio etsi
non videatur ad auream ætatem linguæ Græcæ refe
renda, tamen a lexicis debuisset indicari.
Col. 560 13.
Sanctius his animal, mentisque capacius altæ
Deerat adhuc et quod dominare in cætera posset.
Natus homo est.
Pronaque cum spectent animalia cætera terram,
Os homini sublime dedit cœlumque tueri
Jussit, et erectos ad sidera tollere vultus.
Ovidius, Metamorp. l. 1, 76
Col. 561 14. Aɛvrépois aioloıç. Locutio ista,
quæ tantillum olet paganismum, quæque secundis
avibus Latinorum consonat, in usum devenerat, nec
ideo ullo modo reputabantur fati vel pronosti
corum fidei dediti qui eam usurpabant.
Col. 564 6. Evidenter nihil aliud requirere est
in hac incompleta phrasi quam secundam sectionem
phrasis integræ.
Ibid. 8. Hæc magni momenti quæstio de metaphy
sica, si Christianos excipias, fere omnibus impervia
Super eam satis diffuse sese exercuerat Origenes in
secundo libro Principiorum, uti demonstratur ver
sione Latina, tom. I, pag. 78, editionis Delarue, et
quodam fragmento super Genesim quod sequitur. In
sententiam insurgens totius ethnicorum philosophie,
triumphum agit facilem de omnibus philosophis, ne
Platone quidem excepto. Vide Timæum, pag. 49 et
seq. editionis II. Stephani, tom. III. Tim. Locrianus,
initio
Vide Ciceronem, Academic., 1, 24: ‹ Neque mate
riam ipsam cohærere potuisse si nulla vi contine
retur, neque vim sine aliqua materia.» Et quæ se
quuntur.
Plutarch., De decretis philosophorum, lib. 1, cap. 9
Aristoteles
et Plato agnoverunt materiam esse corpoream, sed
informem absque ullo charactere, absque qualitatibus,
quatenus non excedit proprios naturæ suæ limites, et
posse eam induere formas, adeo ut fiat matrix, effi
gies, mater.▸
Col. 568 7. Collectanea in lucem edita sub hac
inscriptione Philocalia, in quibus nonnulla repe
riuntur ex scriptis Origenis excerpta, longum in
super habent fragmentum quod nobis exhibet Euse
bius sub nomine Maximi, sed id mirationem magis
inovet quod ab ipso titulo discamus excerptum fuisse
hoc caput e vi libro Præparationis evangelicæ Euse
bii. Igitur in locum hujus subdendum erat nostri se
ptimi libri caput vicesimum. Quod acciderit confu
sio evidens est, et recidere debet in amanuensem,
cui onus incubuit excerpendi ab Eusebio fragmen
tum Origenis; nam in hoc solo et non in opere pri
mitivo a quo desumptum est, quod sub alio nomine
inscriptum fuit, causa est errati. Attamen id fra
gmentum totum vel fere totum reperimus in quarta
parte dialogorum contra Marcionitas, quorum auctor
reputatur Origenes, et id non parum intricat quæ
stionem. Super hanc critices materiem scissi sunt
eruditi, qui amplecti debuerunt unius vel alterius
horumce scriptorum partes: alii negarunt Origenen
esse dialogorum auctorem; ei plagiarii scriptici labem
inurendam contendebant alteri, nisi Maximus quidam
ejus ætati posterior illud opus falso sibi attribuisset.
Altius descendere nolo in hanc controversiam, quam
includit præfatio P. Delarue; cæterum jam indica
verunt confusionem istam redactores Philocaliæ sub
nomine S. Basilii et S. Gregorii Nazianzeni editæ,
qui quidem id animadverterunt in nota quæ finem
ponit huic capiti.
Col. 576 5. In Origenis Adamantio, Valens non
dicit præcise mala substantias esse, sed qualitates
esse coexsistentes substantiis asseverat; cæterum
hic scinduntur duo auctores ut inferius discrepan
tem minus amplectantur sententiam.
Ibid. 5. Vigerus negationem præponi vult huic
dilemmati Si mala substantiæ non sunt,» etc.
Col. 577 11. Hic mihi adesse videtur interver
sio hæc unius interlocutorum nostrorum allocutio
non ad ea quæ modo dixit præcipuus orator spectat,
sed ad ea quæ superius probavit, nempe Deum esse
auctorem mali, si materiei in se consideratæ nullæ
sunt qualitates, si quas habet a Deo, si in malo
recognoscenda est quædam materiei qualitas. Hor.
astruendum erat priusquam argumento compro
baretur malum non esse substantiam, quod modo
legimus. Origenis argumentatio ordinem invertit.
Col. 581 14. Ratiocinii hujus vitium quod qui
libet facile retorqueret, notat Vigerus. Cæterum, in
quit, non de materia, sed de materiei forma agitur.
Col.
perwr. Ut jam antea visum est, iis verbis quæ cum
de athletis agitur adbibentur, libenter utitur Euse
bius in hoc cæteroquin quid aliud fecit quam repro
ducere verba S. Pauli, cui stadium quam plurímas
suppeditat comparationes?
Col. 589 2. Eusebii textus et
exhibet. Apud Aristæum legitur et
Libellum interpretatur Vigerus, et pro significatione
hujus vocis remittit nos ad observationes non in lu
cem editas... In tractatu De mensuris et ponderibus
Epiphanii legere est elodoois, quam quidem vocem
suggestionem et alibi allegationem vertit Gellenius....
De hujus vocis significatione disseruit Ducangius in
suo Glossario.
Col. In Aristeo
et in Josepho legi
tur. Hic designantur forte gazophylacii conserva
tores.
Ibid. 15. Inter varia quæ contra authenticitatem
Aristei operis objecta sunt, hæc quæ fundamentum
habent in eo quod jam non exsistebant tribus tem
pore quo scripta est Ptolomæi epistola, juxta me a re
male intellecta ortum sumunt. Patet enim decem
tribus Israeliticas jam tunc constituere populum a
populo Judaico distinctum, idcirco non de iis agitur
sed de territoriali subdivisione, vel alia, per priniam,
secundam, etc., in qua tunc temporis annumeratum
esse videtur populum Judaicum; quod quidem non
repugnat. Hasce tribus nullo nomine designat.
Locum operis Hermippi, in quo asseritur Deme
trium Phalerensem vitam in exsilio obiisse, ineunte
regno Ptolomæi Philadelphi, eo quod patri suo ex
hæreditandi illius consilium dederat, primus citavit
Scaligerus in Chronicon Eusebii, deinde Hodyus dis
putationem agens contra Isaacum Vossium® In dis
sertatione supra Aristæa, hanc amplexus est narra
tionem narrationi Aristæi ab Aristobulo corroboratæ
contrariam, qui ambo falsarii vel pseudonymi forent.
Valckenaerus in sua dissertatione posthuma De Ari
stobulo explicationis quædam verba dedit quibus
concordare videntur duæ relationes, sospite utraque,
et suam confirmat explicationem in eo quod Ptolo
mæus Soter et Philadelphus per longum satis tem
poris tractum simul regnaverint ut exsilium Demetrii
præcesserit versio Septuaginta Interpretum. V. p. 52
Diatriba de Aristobulo. Duo scriptores Alemanni re
centiores raro concordes, quorum unus præsertim
dicitur quam temerarias emittere opiniones de reli
gione, Gfrörerus, Urchristenthum, tom. II, pag. 73,
Ďahneus, Tabula historica religiose philosophiæ
Judæorum Alexandrinorum, tom. II, pag. 27, Valcke
naeri confirmant conclusiones, et longe acrius im
pugnant decisionem Hodyi. Priorem audiamus. ‹ Fi
dem implicitam dat Hodyus Hermippi testimonio,
col. 1539–1540page 2 of 11
PG 21:1539unde concludit pseudonymum esse Aristobulum. Impossibile est enim admittere hominem Judæum, qui sub Ptolomeo Philometore vixisset, in errorem adeo gravem labi potuisse in relatione facti tanti momenti respectu suæ gentis; sed Valckenaerus hanc diremit difficultatem modo naturali, nec contorto, nec in desperationem causæ adhibito, et si ad mitteretur fabula Hermippi, non idcirco magis in concussa maneret boni Hodyi conclusio, multo enim plus æquo probaret, et e numero historicorum non pauci radiandi forent scriptores antiqui. Satis est declarare opera Aristobuli remansura in opinione authentica; et id tantum quantum quilibet antiqui tatis scriptor, quandiu contra ea non aliud afferetur quam id testimonium. › Probac sententia sic propugnat Dahneus: Ea mens fuit imprimis Valckenaero, nimirum defendere Aristo bulum contra relationem Herntippi, in astruendo De metrium ineunte regno Philadelphi potuisse adhuc frui gratia principis, si quidem juxta Aristobulum, Demetrius in exsilium actus fuerit non nisi post mor tem Soteri; et reipsa a rege serius exsulatum fuisse, id est quando detexisset consilium contra se datum a Demetrio ut solio spoliaretur. (Hæc opinio, quavis alia longe verisimilior, fuit opinio Petavii in S. Epi phanium, tom. II, pag. 379; Vossiorum patris et filii; Riccioli Chronologia reformuta, tom. I, lib. 111; Valesii in Eusebium, Hist. eccles. v, 8; Perizonii in Ælianum, Hist. div. 11, 17; Matterii Tentamina super scholam Alexandriæ, tom. I, pag. 74.) Revera si fa tentur versionem Græcam SS. Scripturarum referen dam esse ad hanc epocham, quod juxta Hodyum verisimile est, quid ad narrationem Aristobuli, quod nomini Ptolomæi Soteris nomen filii ejus præposue rint? Alia quæ tantum valet quantum Valckenaeri suppositio admitti potest: videlicet omnia paravisse Demetrium sub filio Lagi pro versione quæ solum edita est sub Philadelpho: quæ hypotheses et aliæ ejusdem generis satis sunt ad probandum Richardum Simonem et Hodyum judicium emisisse præcipitan ter et immature cum fragmenta Aristobuli, juvante Hermippi relatione, tanquam pseudonyma repudia verunt. > Col. 593 14. Ptolemæi Philadelphi matrimonium cum sorore sua Arsinoe ad historiam pertinet, nimis que omnibus perspicuum quain ut de eo hic amplius disseratur. ait Theocrit. idyl. 17, v. 130, et sqq., Valckenaerus in Aristobulo miratur quod summus Judæorum sacerdos honorifice sit locutus de hac unione incestuosa. Ad id perlicitum respondere, summo Pontifici non hic incubuisse onus sese in termittendi in quæstionibus pure ad mores religio nemque spectantibus, eo quod dissimilis valde reli gio regis a religione Judæorum; cæterum matrimo nia inter parentes in uno gradu, remotiori quidem, sed uno tantum gradu inferiori, non modo licita erant, verum etiam quasi imposita lege Mosis. Tandem ille voces frater et soror, præsertim ubi de Lagidis quæstio est, usurpatur in sensu figurato qui minime vero rerum statui respondet. Versus vicesimus primus elegiæ quam vertit Catullus e Callimacho, in cæsariem Berenices, sic se habet Et tu vero orbum luxti deserta cubile, Et fratris chari flebile discidium. Porro constat uxorem Ptolemi Evergetis de qua hic agitur, patrem habuisse Magam regem Cyrenorum, non autem Ptolemæum Philadelphum cujus filius Evergetes. Quam habuit unicam filiam Magas, ait Ju stinus, xxvi, c. 3, ad finienda cum Ptolemæo (Phila delpho) fratre certamina, filio ejus desponderat., Vide de hoc usu vocis adelph, qua designabant reginam regis conjugem, et de Berenice Evergetis uxore D. Letronnium in suis Disquisitionibus pro Egyptiaca historia, pag. 7 et seq. ‹ Sororis nomen, inquit, quod attribuunt regum Ægyptiorum uxoribus, nihil aliud erat quam loquen di genus quod per usum et protocolium invaluit.▸ Col. in sensu libri pertinet in pri mis ad dialectum Alexandrino-Macedonicam Sep tuaginta Interpretum qui subdivisionibus operis integri denominationes dederunt quæ ab hac dia lecto mutuantur: Hevátexos, 'Oxtátevxos. Si fides adhibenda Salmasio De modo usurarum, p. 405, idem adest discrimen codicem inter et vo lumen quod inter • Nihil tain diversum ait, quoad formam quam codex et volu men: in volumine chartaceo, chartæ chartis ad texuntur in longitudinem, ut volvi possint in rutu lum; in codice, massa sive corpus fit ex pluribus veluti tabellis aliis super alias structis, Græci quo que et nominant. Quod tamen de volumine magno usurpant; massam Martialis de struice tabellarum multiplicium quæ codicem mem braneum componunt, proprie dixit, ut Græci owµź Lov. Hæc vox in glossis Philoxeni, membrana, ex ponitur. Sequitur longa dissertatio in varias materies quæ scribendis libris adhibitæ sunt, nimirum in cortices, pelles, tabulas et papyrum. Juxta Salmasium hac voce to designabantur tabulæ cera linitæ, aliæ super aliis collectæ et super quas stylus exarabat characteres. Quoad verbum Latinorum corpus huic consonans, exemplis ab eo citatis addi potest Cicero, in insigni epi stola ad Luceium, epistola duodecima lib. v, Ad diversos, in qua ut historiam consulatus ipsius scri bat hortatur, quod hominem misere superbientem prodit. principio enim conjurationis usque ad reditum nostrum, videtur mihi modicum quoddam corpus confici posse. ▸ Crediderim ego confusionem postea irrepsisse in notiones quæ ad distinctionem vocum inserviebant et nihil comprobat sacros libros inscriptos ſuisse tabulis; siquidem voce de qua agitur designantur tantum divisiones operis. Ibid. Su perius verti per sacerdotes quod Vigerus interpretatur seniores; sed inquirendumi esset an apud Judæos antiquitus vα seniorem sonaret, quod mihi non constat. Usus Christianus a Judæis ortum sumere debuit et per vocem non intelligendi sunt tantuni πpɛσбúrai, senes, sed senatores seu rabbini. Quorsum aliunde ad hoc opus conficiendum senes missi fuissent? cæterum acceptionem vocis lector eligat. Ibid. 2. Ataoxsvf seu retractatio classicorum operum frequenter usurpatur cum sermo est de poetis. Vide Freder. Aug. Wolf in Prolegomenis ad Homerum, CLII, nota 14. Ibid. Caremoniale imprecationis contra eos qui textus sacros tentarent adulterare, Græce vel Latine devotiones denominabatur. De voce napá vid. Greg. Corinth. pag. 227 Schefferi et notam Kœn. Eusebius initio Chronici: 0pxlow σe Tov Hɛta (ut conferas quod descripsisti) Vide Van Dale in Ari stæum, pag. 195. Ibid. 10. Hæc pars Aristæi relationis plus cæ teris omnia præ se ferens quæ fabulam constituunt,Εκ θυμοῦ στέργοισα κασιγνητόν τε πόσιν τε, *Ωδε καὶ ἀθανάτων ἱερὸς γάμος ἐξετελέσθη Οὓς τέκετο κρείοισα Ρέα βασιλῆας Ολύμπου. 596 11. Καθὼς ἀνεγνώσθη ταῦτα τὰ τεύχη. Τεύχος, τεῦχος οι βίβλος. σωμάτιον τεῦχος 12. Τῶν Ἑρμηνέων οἱ πρεσβύτεροι. οἱ πρεσβύτεροι, πρεσβύτερος πρεσβύτεροι 3. Εκέλευσαν ἐπαρᾶσθαι. επαρά ἐφορκισμός, γραψόμενον τὸ βιβλίον τοῦτο κατὰ τοῦ Κυρίου ἡμῶν καὶ κατὰ τῆς ἐνδόξου παρουσίας αὐτοῦ, δι' ἧς ἔρχε ται κρινεῖν ζῶντας καὶ νεκροὺς, ἵνα ἀντιλάβης μετεγράψω καὶ καθ ορθώσης πρὸς τὸν ἀντίγραφον, ὅθεν μετεγράψω, ἐπιμελῶς, καὶ τὸν ὅρκον τοῦτον ὁμοίως μεταγράψης, καὶ θήσῃς ἐν τῷ ἀντιγράφῳ.
Εκ θυμοῦ στέργοισα κασιγνητόν τε πόσιν τε,
*Ωδε καὶ ἀθανάτων ἱερὸς γάμος ἐξετελέσθη
Οὓς τέκετο κρείοισα Ρέα βασιλῆας Ολύμπου.
596 11. Καθὼς ἀνεγνώσθη ταῦτα τὰ
τεύχη. Τεύχος,
τεῦχος οι βίβλος.
σωμάτιον τεῦχος
12. Τῶν Ἑρμηνέων οἱ πρεσβύτεροι.
οἱ πρεσβύτεροι,
πρεσβύτερος
πρεσβύτεροι
3. Εκέλευσαν ἐπαρᾶσθαι.
επαρά ἐφορκισμός,
γραψόμενον τὸ βιβλίον τοῦτο κατὰ τοῦ Κυρίου ἡμῶν
καὶ κατὰ τῆς ἐνδόξου παρουσίας αὐτοῦ, δι' ἧς ἔρχε
ται κρινεῖν ζῶντας καὶ νεκροὺς, ἵνα ἀντιλάβης
μετεγράψω καὶ καθ
ορθώσης πρὸς τὸν ἀντίγραφον, ὅθεν μετεγράψω,
ἐπιμελῶς, καὶ τὸν ὅρκον τοῦτον ὁμοίως μεταγράψης,
καὶ θήσῃς ἐν τῷ ἀντιγράφῳ.
unde concludit pseudonymum esse Aristobulum.
Impossibile est enim admittere hominem Judæum,
qui sub Ptolomeo Philometore vixisset, in errorem
adeo gravem labi potuisse in relatione facti tanti
momenti respectu suæ gentis; sed Valckenaerus hanc
diremit difficultatem modo naturali, nec contorto,
nec in desperationem causæ adhibito, et si ad
mitteretur fabula Hermippi, non idcirco magis in
concussa maneret boni Hodyi conclusio, multo enim
plus æquo probaret, et e numero historicorum non
pauci radiandi forent scriptores antiqui. Satis est
declarare opera Aristobuli remansura in opinione
authentica; et id tantum quantum quilibet antiqui
tatis scriptor, quandiu contra ea non aliud afferetur
quam id testimonium. ›
Probac sententia sic propugnat Dahneus: Ea mens
fuit imprimis Valckenaero, nimirum defendere Aristo
bulum contra relationem Herntippi, in astruendo De
metrium ineunte regno Philadelphi potuisse adhuc
frui gratia principis, si quidem juxta Aristobulum,
Demetrius in exsilium actus fuerit non nisi post mor
tem Soteri; et reipsa a rege serius exsulatum fuisse,
id est quando detexisset consilium contra se datum
a Demetrio ut solio spoliaretur. (Hæc opinio, quavis
alia longe verisimilior, fuit opinio Petavii in S. Epi
phanium, tom. II, pag. 379; Vossiorum patris et
filii; Riccioli Chronologia reformuta, tom. I, lib. 111;
Valesii in Eusebium, Hist. eccles. v, 8; Perizonii in
Ælianum, Hist. div. 11, 17; Matterii Tentamina super
scholam Alexandriæ, tom. I, pag. 74.) Revera si fa
tentur versionem Græcam SS. Scripturarum referen
dam esse ad hanc epocham, quod juxta Hodyum
verisimile est, quid ad narrationem Aristobuli, quod
nomini Ptolomæi Soteris nomen filii ejus præposue
rint? Alia quæ tantum valet quantum Valckenaeri
suppositio admitti potest: videlicet omnia paravisse
Demetrium sub filio Lagi pro versione quæ solum
edita est sub Philadelpho: quæ hypotheses et aliæ
ejusdem generis satis sunt ad probandum Richardum
Simonem et Hodyum judicium emisisse præcipitan
ter et immature cum fragmenta Aristobuli, juvante
Hermippi relatione, tanquam pseudonyma repudia
verunt. >
Col. 593 14. Ptolemæi Philadelphi matrimonium
cum sorore sua Arsinoe ad historiam pertinet, nimis
que omnibus perspicuum quain ut de eo hic amplius
disseratur.
ait Theocrit. idyl. 17, v. 130, et sqq.,
Valckenaerus in Aristobulo miratur quod summus
Judæorum sacerdos honorifice sit locutus de hac
unione incestuosa. Ad id perlicitum respondere,
summo Pontifici non hic incubuisse onus sese in
termittendi in quæstionibus pure ad mores religio
nemque spectantibus, eo quod dissimilis valde reli
gio regis a religione Judæorum; cæterum matrimo
nia inter parentes in uno gradu, remotiori quidem, sed
uno tantum gradu inferiori, non modo licita erant,
verum etiam quasi imposita lege Mosis.
Tandem ille voces frater et soror, præsertim ubi
de Lagidis quæstio est, usurpatur in sensu figurato
qui minime vero rerum statui respondet.
Versus vicesimus primus elegiæ quam vertit
Catullus e Callimacho, in cæsariem Berenices, sic se
habet
Et tu vero orbum luxti deserta cubile,
Et fratris chari flebile discidium.
Porro constat uxorem Ptolemi Evergetis de qua hic
agitur, patrem habuisse Magam regem Cyrenorum,
non autem Ptolemæum Philadelphum cujus filius
Evergetes. Quam habuit unicam filiam Magas, ait Ju
stinus, xxvi, c. 3, ad finienda cum Ptolemæo (Phila
delpho) fratre certamina, filio ejus desponderat.,
Vide de hoc usu vocis adelph, qua designabant
reginam regis conjugem, et de Berenice Evergetis
uxore D. Letronnium in suis Disquisitionibus pro
Egyptiaca historia, pag. 7 et seq.
‹ Sororis nomen, inquit, quod attribuunt regum
Ægyptiorum uxoribus, nihil aliud erat quam loquen
di genus quod per usum et protocolium invaluit.▸
Col.
in sensu libri pertinet in pri
mis ad dialectum Alexandrino-Macedonicam Sep
tuaginta Interpretum qui subdivisionibus operis
integri denominationes dederunt quæ ab hac dia
lecto mutuantur: Hevátexos, 'Oxtátevxos. Si
fides adhibenda Salmasio De modo usurarum,
p. 405, idem adest discrimen codicem inter et vo
lumen quod inter • Nihil tain
diversum ait, quoad formam quam codex et volu
men: in volumine chartaceo, chartæ chartis ad
texuntur in longitudinem, ut volvi possint in rutu
lum; in codice, massa sive corpus fit ex pluribus
veluti tabellis aliis super alias structis, Græci quo
que et nominant. Quod tamen de
volumine magno usurpant; massam Martialis de
struice tabellarum multiplicium quæ codicem mem
braneum componunt, proprie dixit, ut Græci owµź
Lov. Hæc vox in glossis Philoxeni, membrana, ex
ponitur. Sequitur longa dissertatio in varias
materies quæ scribendis libris adhibitæ sunt,
nimirum in cortices, pelles, tabulas et papyrum.
Juxta Salmasium hac voce to designabantur
tabulæ cera linitæ, aliæ super aliis collectæ et
super quas stylus exarabat characteres. Quoad
verbum Latinorum corpus huic consonans, exemplis
ab eo citatis addi potest Cicero, in insigni epi
stola ad Luceium, epistola duodecima lib. v, Ad
diversos, in qua ut historiam consulatus ipsius scri
bat hortatur, quod hominem misere superbientem
prodit.
principio enim conjurationis usque ad reditum
nostrum, videtur mihi modicum quoddam corpus
confici posse. ▸
Crediderim ego confusionem postea irrepsisse in
notiones quæ ad distinctionem vocum inserviebant
et nihil comprobat sacros libros inscriptos ſuisse
tabulis; siquidem voce de qua agitur designantur
tantum divisiones operis.
Ibid. Su
perius verti per sacerdotes quod
Vigerus interpretatur seniores; sed inquirendumi
esset an apud Judæos antiquitus vα
seniorem sonaret, quod mihi non constat.
Usus Christianus a Judæis ortum sumere debuit
et per vocem non intelligendi sunt
tantuni πpɛσбúrai, senes, sed senatores seu rabbini.
Quorsum aliunde ad hoc opus conficiendum senes
missi fuissent? cæterum acceptionem vocis lector
eligat.
Ibid. 2. Ataoxsvf seu retractatio classicorum
operum frequenter usurpatur cum sermo est de
poetis. Vide Freder. Aug. Wolf in Prolegomenis ad
Homerum, CLII, nota 14.
Ibid. Caremoniale
imprecationis contra eos qui textus sacros tentarent
adulterare, Græce vel Latine
devotiones denominabatur. De voce napá vid.
Greg. Corinth. pag. 227 Schefferi et notam Kœn.
Eusebius initio Chronici: 0pxlow σe Tov Hɛta
(ut conferas quod descripsisti)
Vide Van Dale in Ari
stæum, pag. 195.
Ibid. 10. Hæc pars Aristæi relationis plus cæ
teris omnia præ se ferens quæ fabulam constituunt,
col. 1541–1542page 3 of 11
PG 21:1541ad memoriam nobis revocat quæ refert Macrobius de philosopho Numenio, in Somnio Scipionis, l. 1, c. 2: Numenio, inter philosophos occultarum cu riosiori, offensam numinum, quod Eleusinia sacra interpretando vulgaverat, somnia prodiderunt: vi sas sibi Eleusinias deas habitu meretricio ante aper tum lupanar ludere prostantes admirantique et causas non convenientis numinibus turpitudinis consulenti respondisse iratas, ab ipso se adyto pudicitiæ vi abstractas et passim adeuntibus prosti tutas. > Controversia quæ vergente in finem sæculo deci mo septimo, vel ineunte decimo octavo habita est de authenticitate relationis Aristæi multo plura produxit volumina, nimisque ab Eusebio aliena est, qui rem tantum leviter attigit, quam ut ea recensere velim; satis erit dicere quoad Eusebium, quod post Josephum, Philonem et Aristobulum,quorum nomina in honore erant apud Judæos, et inter Christianos, post Justinum martyrem, Irenæum, Clementem Ale xandrinum, Tertullianum, auctorem citans veritatis studiosum et fide dignum, id fecit tantum quod in ejus loco fecissent omnes; recens enim de authenticitate hujus libri dubitatum est, et nemini olin in men tem venerat nt impugnari posset. Judæi enim qui postea de hoc egerunt, ut Aquila, Symmachus et Theodotio, non contradicunt veritati historiæ versionis LXX, sed versionem ipsam impugnant. Cum adversa riis Septuaginta fecisse nobis videtur Hieronymus eo ipso quod versionem Latinam e Græco textu emendare sibi proposuerat adhibito exemplari Hebraico. Au gustinus vero cap. 43 xvi libri De civitate Dei, variis S. librorum enumeratis versionibus Græcis, ait Ex hac Septuaginta interpretatione etiam in Latinam linguam interpretatum est quod Ecclesiæ Latinæ tenent; quamvis non defuerit temporibus nostris presbyter Hieronymus, homo doctissimus, et omnium trium linguarum peritus, qui non ex Græ co sed ex Hebræo in Latinum eloquium easdem Scripturas converterit. Sed ejus tam litteratum la boren, quamvis Judæi fateantur esse veracem, Septuaginta vero Interpretes in multis errasse con tendant tamen Ecclesiæ Christi tot hominum aucto ritati, ab Eleazaro tunc pontifice ad hoc tantum opus electorum, neminem judicant præferendum quia etsi non in eis apparuisset Spiritus, sine dubi tatione divinus, sed inter se verba interpretationis sue septuaginta docti, more hominum, contulissent, ut quod placuisset omnibus, hoc maneret; nullus eis unus interpres debuit anteponi: cum vero tan tum in eis signum divinitatis apparuit, profecto quisquis alius illarum Scripturarum ex Hebræa in quamlibet aliam linguam interpres est verax, congruit, illis Septuaginta Interpretibus, aut si con gruere non videtur, altitudo ibi prophetica esse credenda est. > aut Col. 597 2. Hujus phrasis ultra modum pro lixæ partes sibi non constant; a primo inciso quod desideratur verisimiliter pendet, quo mediante et clarior erat et consona magis syntaxi. Col. 600 1. Képnoza lórwr. Non consentiunt eruditi in significatione vocis xέpxo4. Alluditur ad incolas Asia Minoris a Jove in simios mutatos. Ovid., Met., xiv, 91. Inde plurima proverbia, 'Ayopa xep xóлwν; Apost., 1, 21; Zenob., 1, 5. Injuriose certe dictum. Aschinus, loquendo de Demo sthene, id indicat hominem nequam, nebulonem. Ammianus Marcellinus, xx11, 14, sermonem habens de Juliano, ‹ Ridebatur ut Cercops. > Tanneguy Lefebvre, Epist. 1. 11, epist. 7, dictum fuisse olim xéxpol, contendit; vide in Epistolis Alciphronis 0xExpo E, epistola 20; cum Berglerii nota. Vocís λ6ywy additamentum de ve teratore hic agi ostendit, quod inferius vertitur per vocem Ibid. Ibid. Col. addidi ex iis enim quæ sequuntur negatio mihi visa est necessaria. Col. toiç. Eusebius cum pie non raro adhibet accusativum 0ɛóv seu 0ɛous ut significet nomine Dei ornare, p. plaç. Animalia quibus nec hominis nomen tribuere dignatus fuerat Deus, nomine deorum ornave runt. > In fragmento Diogeniani, p. 265, legitur verbum Emonuitev in sensu tribuendi vel nuncupandi Restituendum est verbum &ione in loco qui legitur pag. pro τónov. • Creatore sic nominato Verbum Dei. › Restituendum pariter pag. 156 loco molčov Te in fragmento Porphyrii ubi cum dativo con struitur in sensu consecrationis Sic emendavit Lobeckus in Phrynicum, pag. 597. Exemplum constructionis cum accusativo, De mosth., pag. Ubi videre est in iis vero bum iniqŋülčely idem sonare ac dare sub nomine Dei. Lucianus in Promethæo, t. I, pag. 24: El_& His nomen attribuis Titanorum sapientissimi. > Vide Scholiasten. Greg. Nazian. in Basilium loquens de Heracli dis Nomina dæmonum seu deorum fabulæ suis attribuentes majoribus. > Suidas, voce apetǹv érıçŋpíleiv. Themista, Or., Pausanias, vit, Strabo l. v, loco einendatio Dorvilli, Ad Charit., pag. 550. Exempla constructionis cum dativo. Plutarch. Vita Camilli, § 7, pag. 515 edit. Reisck. Tarpl; currus regi deorum dicatus. Similiter in Vita Niciæ ait Ibid. Maximus Tyrius, Idem, ibid. Appianus, De bello civili, 1. v1, 86: 'Enıynµiobel Tandem Philo ipse in Legatione ad Caium, pag. 1011 ed. Paris., 565 ad Mangey, habet Ti dè, el ouv quorsum, si res alteri dicata fuerit? Pag. 1016, 570 Mangey: "Amao Exploto xa pileoba Bɛois. Nomina quæ mos invaluit diis con secrare et diis solis attribuere. ›Περὶ παραπρεσβείας Ο τι μὲν οὖν ἦν ποθ' ὁ κέρκοψ, πανουργός. 13. Δηλούται 466. 1. Διεξελθεῖν 465, 466. 601 1. Ἐὰν ἀσεβῇς οὐκ ἔργῳ μόνον, ἀλλὰ καὶ ἐὰν ῥήματα τῷ τυχόντι, εἰς μὲν Θεὸν αὐτόν· οὐ θεόν 604 5. Μὴ Θεόν γε ἐπιφημίσαντα αυ 95: Θεοὺς ἐπεφήμισαν 8 μηδὲ τῆς ἀν θρώπου πρὸς αὐτοῦ τοῦ θεοῦ κατηξίωται προσηγο Τούτων δέ τισι θεοὺς διοικητὰς καὶ δημιουργοὺς ἐπ εφήμισαν, τινῶν δὲ ἡμᾶς αὐτοὺς αἰτίους ὑπέλαβον. 320, ἐνευφημήσας· τὸν τῶν ἁπάν των Δημιουργὸν Λόγον θεοῦ τοῦτον ἐπιφημίσας τὸν Ἔθυον τῶν φιλτά των τινὰ ἐπιφημίζοντες τῷ Κρόνῳ 495: Ταῦτα ἐπὶ τῷ τῶν θεῶν ὀνόματι ποιεῖν ζητοῦσι. χρῆν ἂν, ὡς ἐμοίγε δοκεῖ, πάντα ὅτα τις πράττει τοὺς θεοὺς ἐπιφημίζων, τοι αῦτα φαίνεσθαι, οἷα μηδ' ἂν ὑπ᾿ ἀνθρώπου πραχθέντα, πονηρὰ φανείη. ὑπερεπαίνων τοὺς λόγους, ὡς δῆθεν εὐμηχάνους δυο τας, τὸν σοφώτατον τῶν Τιτάνων ἐπιφημίζεις αὐτοῖς. Δαίμονας δή τινας καὶ θεοὺς καὶ μύθους τοῖς προγόνοις ἐπιφημίζοντες: « Ούλπιανός· τῇ μισοπράγμονι ζωῇ τὴν νι, 79: Αὐτῷ τὴν θειότητα, ἐπιφημίζειν, 19, μ. 229, ή πολιτεία τὸ τῆς θειότητος ὄνομα ὑμῖν ἐπεφήμισε. 23: Ασκληπιῷ ᾿Απόλλωνα πατέρα ἐπιφημίζειν. 250: Τοὺς γεννωμένους τότε, παῖδας Αρεως ἐπεφήμισαν, ἐπευφήμισαν, Επιφημισμένον τὸ ὄχημα τῷ βασιλεῖ τῶν θεῶν καὶ Καταπεφημισμένον θεῷ σῶμα, 5, 3. Θρόνον 'Αλεξάνδρῳ καταπεφη μισμένον. 8: Επεφήμισαν Διὶ ἀγάλματα κορυφὰς ὁρῶν Ολυμπον καὶ Ιδην. Ἐπιφημίσαντες τοὔνομα τοῦ ποταμοῦ ὁποτέρῳ ἔθυσαν. σης τῷ ἀνδρὶ (Μαρίῳ) εβδόμης ὑπατείας. όλως ἐπιφημισθὲν ἑτέρῳ; « τακόρως τοῖς ὀνόμασιν, ὅσα τοῖς ἄλλοις ἔθος ἐπιφη
Περὶ παραπρεσβείας
Ο τι μὲν οὖν ἦν ποθ' ὁ κέρκοψ,
πανουργός.
13. Δηλούται 466.
1. Διεξελθεῖν 465, 466.
601 1. Ἐὰν ἀσεβῇς οὐκ ἔργῳ μόνον,
ἀλλὰ καὶ ἐὰν ῥήματα τῷ τυχόντι, εἰς μὲν Θεὸν
αὐτόν· οὐ θεόν
604 5. Μὴ Θεόν γε ἐπιφημίσαντα αυ
95: Θεοὺς ἐπεφήμισαν 8 μηδὲ τῆς ἀν
θρώπου πρὸς αὐτοῦ τοῦ θεοῦ κατηξίωται προσηγο
Τούτων δέ τισι θεοὺς διοικητὰς καὶ δημιουργοὺς ἐπ
εφήμισαν, τινῶν δὲ ἡμᾶς αὐτοὺς αἰτίους ὑπέλαβον.
320, ἐνευφημήσας· τὸν τῶν ἁπάν
των Δημιουργὸν Λόγον θεοῦ τοῦτον ἐπιφημίσας τὸν
Ἔθυον τῶν φιλτά
των τινὰ ἐπιφημίζοντες τῷ Κρόνῳ
495: Ταῦτα ἐπὶ τῷ τῶν θεῶν ὀνόματι
ποιεῖν ζητοῦσι. χρῆν ἂν, ὡς ἐμοίγε δοκεῖ,
πάντα ὅτα τις πράττει τοὺς θεοὺς ἐπιφημίζων, τοι
αῦτα φαίνεσθαι, οἷα μηδ' ἂν ὑπ᾿ ἀνθρώπου πραχ
θέντα, πονηρὰ φανείη.
ὑπερεπαίνων τοὺς λόγους, ὡς δῆθεν εὐμηχάνους δυο
τας, τὸν σοφώτατον τῶν Τιτάνων ἐπιφημίζεις αὐτοῖς.
Δαίμονας δή τινας καὶ θεοὺς καὶ μύθους τοῖς
προγόνοις ἐπιφημίζοντες: «
Ούλπιανός· τῇ μισοπράγμονι ζωῇ τὴν
νι, 79: Αὐτῷ τὴν θειότητα, ἐπι
φημίζειν, 19, μ. 229, ή πολιτεία τὸ τῆς θειότητος
ὄνομα ὑμῖν ἐπεφήμισε.
23: Ασκληπιῷ ᾿Απόλλωνα πατέρα
ἐπιφημίζειν.
250: Τοὺς γεννωμένους τότε, παῖδας
Αρεως ἐπεφήμισαν, ἐπευφήμισαν,
Επιφημισμένον τὸ ὄχημα τῷ βασιλεῖ τῶν θεῶν καὶ
Καταπεφημισμένον
θεῷ σῶμα, 5, 3. Θρόνον 'Αλεξάνδρῳ καταπεφη
μισμένον.
8: Επεφήμισαν Διὶ ἀγάλματα
κορυφὰς ὁρῶν Ολυμπον καὶ Ιδην.
Ἐπιφημίσαντες τοὔνομα τοῦ ποταμοῦ ὁποτέρῳ
ἔθυσαν.
σης τῷ ἀνδρὶ (Μαρίῳ) εβδόμης ὑπατείας.
όλως ἐπιφημισθὲν ἑτέρῳ; «
τακόρως τοῖς ὀνόμασιν, ὅσα τοῖς ἄλλοις ἔθος ἐπιφη
ad memoriam nobis revocat quæ refert Macrobius
de philosopho Numenio, in Somnio Scipionis, l. 1,
c. 2: Numenio, inter philosophos occultarum cu
riosiori, offensam numinum, quod Eleusinia sacra
interpretando vulgaverat, somnia prodiderunt: vi
sas sibi Eleusinias deas habitu meretricio ante aper
tum lupanar ludere prostantes admirantique et
causas non convenientis numinibus turpitudinis
consulenti respondisse iratas, ab ipso se adyto
pudicitiæ vi abstractas et passim adeuntibus prosti
tutas. >
Controversia quæ vergente in finem sæculo deci
mo septimo, vel ineunte decimo octavo habita
est de authenticitate relationis Aristæi multo plura
produxit volumina, nimisque ab Eusebio aliena est,
qui rem tantum leviter attigit, quam ut ea recensere
velim; satis erit dicere quoad Eusebium, quod post
Josephum, Philonem et Aristobulum,quorum nomina
in honore erant apud Judæos, et inter Christianos,
post Justinum martyrem, Irenæum, Clementem Ale
xandrinum, Tertullianum, auctorem citans veritatis
studiosum et fide dignum, id fecit tantum quod in ejus
loco fecissent omnes; recens enim de authenticitate
hujus libri dubitatum est, et nemini olin in men
tem venerat nt impugnari posset. Judæi enim qui
postea de hoc egerunt, ut Aquila, Symmachus et
Theodotio, non contradicunt veritati historiæ versionis
LXX, sed versionem ipsam impugnant. Cum adversa
riis Septuaginta fecisse nobis videtur Hieronymus eo
ipso quod versionem Latinam e Græco textu emendare
sibi proposuerat adhibito exemplari Hebraico. Au
gustinus vero cap. 43 xvi libri De civitate Dei,
variis S. librorum enumeratis versionibus Græcis,
ait Ex hac Septuaginta interpretatione etiam in
Latinam linguam interpretatum est quod Ecclesiæ
Latinæ tenent; quamvis non defuerit temporibus
nostris presbyter Hieronymus, homo doctissimus,
et omnium trium linguarum peritus, qui non ex Græ
co sed ex Hebræo in Latinum eloquium easdem
Scripturas converterit. Sed ejus tam litteratum la
boren, quamvis Judæi fateantur esse veracem,
Septuaginta vero Interpretes in multis errasse con
tendant tamen Ecclesiæ Christi tot hominum aucto
ritati, ab Eleazaro tunc pontifice ad hoc tantum
opus electorum, neminem judicant præferendum
quia etsi non in eis apparuisset Spiritus, sine dubi
tatione divinus, sed inter se verba interpretationis
sue septuaginta docti, more hominum, contulissent,
ut quod placuisset omnibus, hoc maneret; nullus
eis unus interpres debuit anteponi: cum vero tan
tum in eis signum divinitatis apparuit, profecto
quisquis alius illarum Scripturarum ex Hebræa in
quamlibet aliam linguam interpres est verax,
congruit, illis Septuaginta Interpretibus, aut si con
gruere non videtur, altitudo ibi prophetica esse
credenda est. >
aut
Col. 597 2. Hujus phrasis ultra modum pro
lixæ partes sibi non constant; a primo inciso quod
desideratur verisimiliter pendet, quo mediante et
clarior erat et consona magis syntaxi.
Col. 600 1. Képnoza lórwr. Non consentiunt
eruditi in significatione vocis xέpxo4. Alluditur ad
incolas Asia Minoris a Jove in simios mutatos. Ovid.,
Met., xiv, 91. Inde plurima proverbia, 'Ayopa xep
xóлwν; Apost., 1, 21; Zenob., 1, 5. Injuriose certe
dictum. Aschinus,
loquendo de Demo
sthene, id indicat hominem nequam, nebulonem.
Ammianus Marcellinus, xx11, 14, sermonem habens
de Juliano, ‹ Ridebatur ut Cercops. >
Tanneguy Lefebvre, Epist. 1. 11, epist. 7, dictum
fuisse olim xéxpol, contendit; vide in Epistolis
Alciphronis 0xExpo E, epistola 20; cum
Berglerii nota. Vocís λ6ywy additamentum de ve
teratore hic agi ostendit, quod inferius vertitur per
vocem
Ibid.
Ibid.
Col.
addidi ex iis enim quæ sequuntur
negatio mihi visa est necessaria.
Col.
toiç. Eusebius cum pie non raro adhibet
accusativum 0ɛóv seu 0ɛous ut significet nomine Dei
ornare, p.
plaç. Animalia quibus nec hominis nomen tribuere
dignatus fuerat Deus, nomine deorum ornave
runt. >
In fragmento Diogeniani, p. 265, legitur verbum
Emonuitev in sensu tribuendi vel nuncupandi
Restituendum est verbum &ione in loco qui
legitur pag. pro
τónov. • Creatore sic nominato Verbum Dei. ›
Restituendum pariter pag. 156 loco molčov
Te in fragmento Porphyrii ubi cum dativo con
struitur in sensu consecrationis
Sic emendavit
Lobeckus in Phrynicum, pag. 597.
Exemplum constructionis cum accusativo, De
mosth., pag.
Ubi videre est in iis vero
bum iniqŋülčely idem sonare ac dare sub nomine
Dei.
Lucianus in Promethæo, t. I, pag. 24: El_&
His nomen attribuis Titanorum sapientissimi. > Vide
Scholiasten.
Greg. Nazian. in Basilium loquens de Heracli
dis
Nomina dæmonum seu
deorum fabulæ suis attribuentes majoribus. >
Suidas, voce
apetǹv érıçŋpíleiv.
Themista, Or.,
Pausanias, vit,
Strabo l. v,
loco einendatio
Dorvilli, Ad Charit., pag. 550.
Exempla constructionis cum dativo.
Plutarch. Vita Camilli, § 7, pag. 515 edit. Reisck.
Tarpl; currus regi deorum dicatus.
Similiter in Vita Niciæ ait
Ibid.
Maximus Tyrius,
Idem, ibid.
Appianus, De bello civili, 1. v1, 86: 'Enıynµiobel
Tandem Philo ipse in Legatione ad Caium, pag.
1011 ed. Paris., 565 ad Mangey, habet Ti dè, el ouv
quorsum, si res alteri
dicata fuerit?
Pag. 1016, 570 Mangey: "Amao Exploto xa
pileoba Bɛois. Nomina quæ mos invaluit diis con
secrare et diis solis attribuere. ›
col. 1543–1544page 4 of 11
PG 21:1543Ex his exemplis duplex emergit significatio; utraque ad divinitatem spectat: • Nam ut aliquid augustius significat, sic ad divinitatis opinionem et famam refertur, in quit Lobeckius ad Phrynic., p. 597. > Itaque Plu tarch. Vita Sertorii bac utitur voce tertio hoc sensu, aliquid nimirum nuntiare, spargere rumorem qui cœlitus a divinitate venit, cap. 11 Ar bitror legendum esse, tollendo vocem quæ non nisi glossa est. Synony mice cum adhibetur solum in tertio libro Historiæ ecclesiastica Eusebii, cap. 27 Attamen ut ad duas magis usitatas acce ptiones redeamus, cum agitur de nominando Deo, tunc prævalet constructio cum accusativo; si vero agatur de exprimendo rem quamlibet Deo sacratam, dativo tunc utendum est. In hoc loco Philonis utraque invenitur acceptio pro c Si suas non de dicaverit opes Deo; inferius iterum apparet hæc constructio subintelligitur sed inter hæc revi get altera syntaxis Si uxoratus vir dicat Quid intelligendum per; existimavi hic agi de fructu quem in utero gerit mulier; in hoc sensu sanctam existimare debet vir uxorem suam et abstinere se ab ea; privat se filio pater, herus famulo, si Deo illos consecraverint. Si non admittatur sensus voci attribu tus, altera vox illi substituenda foret, nimirum ut opinor: enim hic adhi beri non potest sive alimentum, sive educationem designet. Legis illius quam Philo hic indicat, præter ob scuritatem quacum enuntiatur, nulla hucusque mentio est apud leges Mosis, tales saltem qua les data sunt nobis a Seldeno, Uror hebraica; a Spencero, De Legibus ritualibus Hebræorum; a Michaele, Mossaisches Recht qui omnes locum hunc Philonis silentio prætermittunt. Evidenter re ſerri debet ad tricesimum caput Numerorum, v. 7 Si mulier maritum habuerit, et voverit aliquid, et semel de ore ejus verbum egrediens animam ejus obli Gaverit juramento. Vers. &: Quo die audierit vir, et non contradixerit, voti rea erit reddetque quodcunque promiserat. Sic se habet lex Moysis cui Judaica traditio quam hic sequitur Philo quædam videtur addidisse qua reprobat Christus cap. xv S. Matth. et vu S. Marci respiciens ad Corbanum quo designabatur donum Deo factum, cujus donatores Pharisæi solve bant non solum a legis naturalis obligationibus, verum etiam a præceptis Decalogi: ⚫ Honorabis tuum patrem et tuam matrem,» immunes eos fa cientes ab omni officio erga parentes. Patet ex verbis Philonis vel minima dubii voti enuntiatione Deo facta, voventes spoliari immediate .e Deo consecrata, etsi absque conscientia essent lo cuti. lego Ultima hæc spectant ad deprædationes in deo rum templis apud ethnicos actas. Col. Quid dicere voluit Philo per cem voluitne designare jugum quo preme bantur Judæi ob multiplicitatem legum? Indaganti mihi hæc occurrerunt Etymologicum magnum, p. 206 Plutarchus, Præcepta conjug., p. 144 t. VI, p. 544, ed. Reiske. Eupolis ab Aristide citatus, Adv. Platonem, t. II, p. 150 ed. Jebb., ait Periclem ex hac stirpe ortum. Videtur allusisse Philo Athenarum. Vide Schol. Ibid. 2. Hanc Judæorum legem citat Porphy rius in tractatu De abstinentia, I. cap. 14, pag. 344 ed. Roher. Ibid. Εmendo verba quæ sunt omnino vitiosa, siqui dem particulatɛ nunquam poni debetur nomen in ter et præpositionem. Quoad hanc locutionem apk mutuata est ab oratoribus. Demosth. p. 642, 15 Col. mox idem. Ibid. Ibid. 11. Philo hic Moysi attribuit synagoga rum institutionem quæ referenda est ad tempus Esdræ vel reditus Judæorum post captivitatem Babylonicam. Merus est anachronismus: an ex vo luntate fuerit an ex imprudentia, id me fugit. Ibid. Loco lego Col. 608 7. Formula qua empha tice adverbium effertur, non nisi incomplete expli cata fuit a grammaticis Vid. Vigerum, Idiotismi, cap. 8, sect. 10, § 9. Col. Col. Col 621 1. Dio Chrysost. in Sermone Rhodiaco, pag. ‹ Profecto non vos latet ludorum Olympi corum coronam textam esse ex olea, eam tamen non pauci pluris faciunt quam vitam; non quod mi rum quid sit oleaster, sed quia non nisi difficultate multa multisque sudoribus comparatur. Attamen religiosam virtutem oleastro Olympico (xo iv) tributam ignoravit Dio. Ecce quæ referuntur a Phlegone in fragmento Olympiacorum Chronicorum quod edidit Meursius, tom. vii Operum, p. 450 Olympiade sexta, Elæi Iphitum regem miserunt ad deum ut ab eo discerent an coronas daturi es sent victoribus. Statim igitur ut Olympiam rediit, cum plures es sent in sacro circuitu caprifici, unum aspexit quemφῆ μις φημίζειν Εξεθείαζε φάσκων τὴν ἔλαφον, Αρτέμιδος δῶρον εἶναι, καὶ πολλὰ τῶν ἀδήλων ἐπεφήμιζεν αὐτῷ δηλοῦν. ἐπιφημίζειν αὐτῷ, δηλοῦν όνομάζειν "Αλ λους ἐβιωναίους τούτους οἰκείως έπεφήμιζον οἱ πρῶτοι. Μὴ θεόν γε ἐπιφημίσαντα τοῖς κτήμασι, Μὴ θεῷ γε ἐπιφημίσαντα τὰ κτήματα. Ἐὰν, πατὴρ ἐὰν ἄρχων τῷ ὑπηκό ἐπιφημίσῃ θεόν, Ἐὰν ἐπιφημίσῃ τροφήν γυναικὸς ἀνήρ. τροφήν γυναικός. τροφή γυναικός τροφή τὴν νυμφήν, τροφή Τῶν αὐτοῦ κτημάτων ἕνα ἕκαστον κύριον εἶναι, μὴ θεόν γε ἐπιφημίσαντα αὐτοῖς· μηδ' ὡς τῷ θεῷ ταῦτα ἀνίησιν. Εἰ δὲ λόγῳ μόνον ὑποσχέσθαι προς σπέσοι, ψαῦσαι καὶ θίγειν αὐτῶν οὐκ ἔξεστιν, ἀλλ᾽ εὐθὺς ἁπάντων ἀποκεκλεῖσθαι· (μή μοι), μὴ τί γε τὰ τῶν θεῶν ἀρπάζειν, μηδ᾽ ἀποσυλῶν ἑτέρων ἀναθημάτων. 604 11. Ποῖ δὴ πρὸς τοῦ θεοῦ, ἡμῖν τὰ βουζύγια ἐκεῖνα. να βοζύγια? Βουζύγια γένος τι Αθήνησιν ἱερωσύνην ἔχον. Βουζύγης γάρ τις τῶν ἡρώων, πρῶτος βοῦς ζεύξας τὴν γῆν ἤροσεν, ἀφ' οὗ γένος βουζυγια. ᾿Αθηναίοι τρεῖς ἱεροὺς ἀρότους ἄγουσι, πρῶτον ἐπὶ Σκίρῳ, τοῦ παλαιοτάτου τῶν σπόρων ὑπόμνημα, δεύτερον ἐν τῇ Ραρία· τρίτον ὑπὸ Πέλιν, τὸν καλούμενον Βουζύγιον, τοῖς Βουζυγίοις ιν, 6. 'Αραὶ κατὰ τ' ἐξωλείας. κατά τε ἐξωλείας, κατ' ἐξωλείας Διομεῖται κατ' ἐξωλείας αὐτοῦ καὶ τοῦ γένους καὶ τῆς οἰκίας. Ωμνυε κατ' ἐξωλείας. Κατ' ἐξωλείας ἐπιορκεῖ. Ἐπαρασάμενον αὑτῷ ἐξώλειαν. 605 5. Τις 466; προσεπευφημῆσαι 15. "Οτινα 467. 1. κινεῖς κοινωνείς. ὡς ἀληθῶς, 612 1. Τῆς... ὑποτίμησιν 465, 466, 468. 616 .. Τοῦτον... θεραπευτέον 466, 467, 544: Τὸν Ὀλυμπιάσι στέφανον ἴστε δήπου δεν ἐλάϊνον ὄντα, καὶ τοῦτον πολλοί προτετιμήκατ τοῦ ζῆν· οὐχὶ τῆς ἐκεῖ φυομένης Ελαίας ἐχούσης το θαυμαστὸν, ἀλλ' ὅτι μὴ ῥᾳδίως, μηδ' ἐπι μικρῷ δίδο ται. Ίφιτο, μήλειον καρπὸν μὴ θῇς ἐπὶ νίκῃ ᾿Αλλὰ τὸν ἄγριον ἀμφιτίθει καρπώδη ἐλαιῶν, "Ος νῦν ἀμφέχεται λεπτοῖσιν ὑφάσμασ Αρά [χνης.
φῆ
μις φημίζειν
Εξεθείαζε
φάσκων τὴν ἔλαφον, Αρτέμιδος δῶρον εἶναι, καὶ
πολλὰ τῶν ἀδήλων ἐπεφήμιζεν αὐτῷ δηλοῦν.
ἐπιφημίζειν αὐτῷ,
δηλοῦν
όνομάζειν
"Αλ
λους ἐβιωναίους τούτους οἰκείως έπεφήμιζον
οἱ πρῶτοι.
Μὴ θεόν γε ἐπιφημίσαντα τοῖς κτήμασι, Μὴ
θεῷ γε ἐπιφημίσαντα τὰ κτήματα.
Ἐὰν, πατὴρ ἐὰν ἄρχων τῷ ὑπηκό
ἐπιφημίσῃ θεόν,
Ἐὰν ἐπιφημίσῃ τροφήν γυναι
κὸς ἀνήρ. τροφήν γυναικός.
τροφή γυναικός
τροφή
τὴν νυμφήν, τροφή
Τῶν αὐτοῦ κτημάτων ἕνα ἕκαστον κύριον εἶναι,
μὴ θεόν γε ἐπιφημίσαντα αὐτοῖς· μηδ' ὡς τῷ θεῷ
ταῦτα ἀνίησιν. Εἰ δὲ λόγῳ μόνον ὑποσχέσθαι προς
σπέσοι, ψαῦσαι καὶ θίγειν αὐτῶν οὐκ ἔξεστιν, ἀλλ᾽
εὐθὺς ἁπάντων ἀποκεκλεῖσθαι· (μή μοι), μὴ τί
γε τὰ τῶν θεῶν ἀρπάζειν, μηδ᾽ ἀποσυλῶν ἑτέρων
ἀναθημάτων.
604 11. Ποῖ δὴ πρὸς τοῦ θεοῦ, ἡμῖν τὰ
βουζύγια ἐκεῖνα. να
βοζύγια?
Βουζύγια γένος τι
Αθήνησιν ἱερωσύνην ἔχον. Βουζύγης γάρ τις τῶν
ἡρώων, πρῶτος βοῦς ζεύξας τὴν γῆν ἤροσεν, ἀφ' οὗ
γένος βουζυγια.
᾿Αθηναίοι
τρεῖς ἱεροὺς ἀρότους ἄγουσι, πρῶτον ἐπὶ Σκίρῳ, τοῦ
παλαιοτάτου τῶν σπόρων ὑπόμνημα, δεύτερον ἐν τῇ
Ραρία· τρίτον ὑπὸ Πέλιν, τὸν καλούμενον Βουζύ
γιον,
τοῖς Βουζυγίοις
ιν,
6. 'Αραὶ κατὰ τ' ἐξωλείας.
κατά τε ἐξωλείας,
κατ' ἐξωλείας
Διομεῖται κατ' ἐξωλείας αὐτοῦ καὶ τοῦ γένους
καὶ τῆς οἰκίας.
Ωμνυε κατ' ἐξωλείας.
Κατ' ἐξωλείας ἐπιορκεῖ.
Ἐπαρασάμενον αὑτῷ ἐξώλειαν.
605 5. Τις 466; προσεπευφημῆσαι
15. "Οτινα 467.
1. κινεῖς κοινωνείς.
ὡς ἀληθῶς,
612 1. Τῆς... ὑποτίμησιν 465, 466, 468.
616 13.. Τοῦτον... θεραπευτέον 466, 467,
544: Τὸν Ὀλυμπιάσι στέφανον ἴστε δήπου
δεν ἐλάϊνον ὄντα, καὶ τοῦτον πολλοί προτετιμήκατ
τοῦ ζῆν· οὐχὶ τῆς ἐκεῖ φυομένης Ελαίας ἐχούσης το
θαυμαστὸν, ἀλλ' ὅτι μὴ ῥᾳδίως, μηδ' ἐπι μικρῷ δίδο
ται.
Ίφιτο, μήλειον καρπὸν μὴ θῇς ἐπὶ νίκῃ
᾿Αλλὰ τὸν ἄγριον ἀμφιτίθει καρπώδη ἐλαιῶν,
"Ος νῦν ἀμφέχεται λεπτοῖσιν ὑφάσμασ Αρά
[χνης.
Ex his exemplis duplex emergit significatio;
utraque ad divinitatem spectat: • Nam ut
aliquid augustius significat, sic
ad divinitatis opinionem et famam refertur, in
quit Lobeckius ad Phrynic., p. 597. > Itaque Plu
tarch. Vita Sertorii bac utitur voce tertio hoc sensu,
aliquid nimirum nuntiare, spargere rumorem qui
cœlitus a divinitate venit, cap. 11
Ar
bitror legendum esse, tollendo
vocem quæ non nisi glossa est. Synony
mice cum adhibetur solum in tertio
libro Historiæ ecclesiastica Eusebii, cap. 27
Attamen ut ad duas magis usitatas acce
ptiones redeamus, cum agitur de nominando Deo,
tunc prævalet constructio cum accusativo; si vero
agatur de exprimendo rem quamlibet Deo sacratam,
dativo tunc utendum est.
In hoc loco Philonis utraque invenitur acceptio
pro
c Si suas non de
dicaverit opes Deo; inferius iterum apparet hæc
constructio
subintelligitur sed inter hæc revi
get altera syntaxis
Si uxoratus vir dicat
Quid intelligendum per; existimavi
hic agi de fructu quem in utero gerit mulier; in
hoc sensu sanctam existimare debet vir uxorem
suam et abstinere se ab ea; privat se filio pater,
herus famulo, si Deo illos consecraverint.
Si non admittatur sensus voci attribu
tus, altera vox illi substituenda foret, nimirum
ut opinor: enim hic adhi
beri non potest sive alimentum, sive educationem
designet.
Legis illius quam Philo hic indicat, præter ob
scuritatem quacum enuntiatur, nulla hucusque
mentio est apud leges Mosis, tales saltem qua
les data sunt nobis a Seldeno, Uror hebraica;
a Spencero, De Legibus ritualibus Hebræorum; a
Michaele, Mossaisches Recht qui omnes locum
hunc Philonis silentio prætermittunt. Evidenter re
ſerri debet ad tricesimum caput Numerorum, v. 7
Si mulier maritum habuerit, et voverit aliquid, et
semel de ore ejus verbum egrediens animam ejus obli
Gaverit juramento. Vers. &: Quo die audierit vir, et
non contradixerit, voti rea erit reddetque quodcunque
promiserat.
Sic se habet lex Moysis cui Judaica traditio quam
hic sequitur Philo quædam videtur addidisse qua
reprobat Christus cap. xv S. Matth. et vu S. Marci
respiciens ad Corbanum quo designabatur donum
Deo factum, cujus donatores Pharisæi solve
bant non solum a legis naturalis obligationibus,
verum etiam a præceptis Decalogi: ⚫ Honorabis
tuum patrem et tuam matrem,» immunes eos fa
cientes ab omni officio erga parentes.
Patet ex verbis Philonis vel minima dubii voti
enuntiatione Deo facta, voventes spoliari immediate
.e Deo consecrata, etsi absque conscientia essent lo
cuti.
lego
Ultima hæc spectant ad deprædationes in deo
rum templis apud ethnicos actas.
Col.
Quid dicere voluit Philo per
cem voluitne designare jugum quo preme
bantur Judæi ob multiplicitatem legum? Indaganti
mihi hæc occurrerunt
Etymologicum magnum, p. 206
Plutarchus, Præcepta conjug., p. 144
t. VI, p. 544, ed. Reiske.
Eupolis ab Aristide citatus, Adv. Platonem, t. II,
p. 150 ed. Jebb., ait Periclem ex hac stirpe ortum.
Videtur allusisse Philo Athenarum.
Vide Schol.
Ibid. 2. Hanc Judæorum legem citat Porphy
rius in tractatu De abstinentia, I. cap. 14, pag.
344 ed. Roher.
Ibid. Εmendo verba
quæ sunt omnino vitiosa, siqui
dem particulatɛ nunquam poni debetur nomen in
ter et præpositionem. Quoad hanc locutionem apk
mutuata est ab oratoribus.
Demosth. p. 642, 15
Col. mox
idem.
Ibid.
Ibid. 11. Philo hic Moysi attribuit synagoga
rum institutionem quæ referenda est ad tempus
Esdræ vel reditus Judæorum post captivitatem
Babylonicam. Merus est anachronismus: an ex vo
luntate fuerit an ex imprudentia, id me fugit.
Ibid. Loco lego
Col. 608 7. Formula qua empha
tice adverbium effertur, non nisi incomplete expli
cata fuit a grammaticis Vid. Vigerum, Idiotismi,
cap. 8, sect. 10, § 9.
Col.
Col.
Col 621 1. Dio Chrysost. in Sermone Rhodiaco,
pag.
‹ Profecto non vos latet ludorum Olympi
corum coronam textam esse ex olea, eam tamen
non pauci pluris faciunt quam vitam; non quod mi
rum quid sit oleaster, sed quia non nisi difficultate
multa multisque sudoribus comparatur.
Attamen religiosam virtutem oleastro Olympico (xo
iv) tributam ignoravit Dio. Ecce quæ referuntur a
Phlegone in fragmento Olympiacorum Chronicorum
quod edidit Meursius, tom. vii Operum, p. 450
Olympiade sexta, Elæi Iphitum regem miserunt
ad deum ut ab eo discerent an coronas daturi es
sent victoribus.
Statim igitur ut Olympiam rediit, cum plures es
sent in sacro circuitu caprifici, unum aspexit quem
col. 1547–1548page 5 of 11
PG 21:1547pauca attulit exempla probatorum auctorum pro Lac corroboranda locutione. Col. Animadvertit Valckenaerus longe discrepare apud Septuaginta hanc lectionem, Exod. 1, 20. In quibus legitur ait, equidem minus ab Ilebraico sermone discrepat, sed sæpius Septua ginta hoc vertunt verbum per Ibid. 5. Propter inobservatam peculiarem si gnificationem vocis exercitum hic notantis, cujus tamen significationis multa occurrunt exempla apud historicos Græcos, accidit ut pravam emenda tionem vel temerariam interpretationem acceperit in Philocteto Sophoclis, 320 edit. Bothe, aliorum 325 Quod significat: • Det mihi calum, meo inser viens odio, comparare olim posse exercitum, ut suo detrimento discant Mycena et Sparta et apud Scy rum nasci strenuos bellatores. Quem locum adul teravit Brunkius, nominum casus mutando ad suum desiderium adimplendum, optima est locutio Græca, sed vox declarativa, pleonasmum hic elli cit aut aliquid male sonans aliunde non sic ha bent manuscripti qui omnes concordant. Porsonius tamen hanc approbat emendationem, in Appendice ad Toupii Emend. in Suidam, pag. 471. Contra Bothe vituperando contra eun insurgit legitque per catachresim: Manus odii pro odio. Pauca, nisi fallor, istius modi catachresis sunt exempla: arridet mihi magis communis metaphora vocis zip pro exercitu sumptæ: quod spectat ad parare, legere exercitum, vox est propria qua designari possunt exercitus tum terrestres, tum navales, et innumeris confirmatur exemplis. Col. 640 13. Verba desunt in 466 1bid. 12. Valckenaerus in Aristobulum, pag. 72, comparationem instituit hujusmodi cum locis a Clemente Alexandrino (Strom. vi, p. 755-56), ta cito auctoris nomine, allatis, quæ verbotenus ea dem sunt; unde concludit restitui posse vero au ctori quamplurima quæ leguntur in Stromatista, si totum haberemus opus Aristobuli vel longiores cita tiones. Hoc probatur accuratum fuisse Eusebium in suis citationibus. Eumdem Dei descensum in montem Sinai non aliter interpretatus est Origenes, Contra Celsum, lib. iv, cap. 12 Si verba prophetæ exhibent nobis descendentem Deum, cum et ipse dicat: Nonne cœlum et terram ego impleo (Jer. xxi, 24)? hoc per figuram dicitur. propria sua sublimitate et altitudine descendit Deus, cum vel in mininiis quæ ad hominem spectant curam agit. Et quemadmodum loquendi consuetudo susce pit ut diceretur magistros ad parvulorum, sapientes aut qui profecerunt ad adolescentum recens ad phi losophiam adductorum captum, descendere, nec ta men hic descensus de corpore accipitur; ita sicubi in divinis Scripturis dicitur Deus descendere, hæc vox, ut et ascendere, ex vulgari sermonis consuetu dine intelligenda est. › Rursum lib. vi, cap. 64: • Quod si quædam verba motum Deo ascribunt, ut istud: Audierunt vocem Domini Dei deambulantis in paradiso sub ve speram (Gen. 111, 8), haec sic accipienda sunt quasi qui peccaverant, Deum moveri existimassent: aut in eamdem sententiam intelligenda atque somnus allegorice dictus, ira, aut aliud simile. Ibid. Quæ exsistit inter opposi tio firmat sensum quem et ipse dedi, quique nullibi indicatur: de illo nequaquam dubito, etsi Vigerus longe aliter verterit, et textu Græco minime roboretur ejus versio: Quorum mens esset virtusque constantior. Adduci in dubium potest accuratio ver sionis meæ, sed de infidelitate versionis Vigerianæ non potest non dubitari. Ibid. 7. mss. 465 et 466 om. verba Nonnisi ægre fero hanc lonicam formam adjectivi quam frequentissime usitati in Attico idios mate, tum hic tum pag. 584, 10, Euripides Troad., 1222 Etymol. magnum, p. 57, In voce Tandem præclara emendatio Porsonii in epistola Anaximenis in Diogene Laertio, 11, 5 Legitur in textu Valckenaerus infe liciter tentaverat hujus vocis emendationem, in Herodotum, l. 111, 139. In nota versus 44 Meder correctio legitur Porso ait Sophocles, OEdip. Colon., vers. 558, Idem, ibidem, vers. 1671 Legendum igitur foret ibid. unice designat, simpliciter: sola fine ut ostendatur. Lucianus, in Somnio, 9 quod non absimilem ideam affert ac, quod legitur superius. Hesych. ad vocem Lusores movent tan tum aleas (nec jaciunt). Eusebius, Demonstr. evang., lib. 1. pag. 85 Ro berti Steph.: nil aliud facere quam immolare. Hujus mihi suppeditavit notæ partem Abresch., Dilucidat. Thucydidea, 1. 1, 57. Sumpta duo exem pla e Judæo Philone addam pertinentia ad tracta tum De vita contemplativa, Parisiis, 896, 479 edit. Mangey Pag. 698, 480, edit. Mangey Alia ejusdem auctoris citare possem. Col. 641 5. Quoad verbum sumptum al excitandum, impellendum, locutio sumitur ex quo athlete antequam luctamen inirent ungebant se oleo; frequenter hac metaphora utitur Philo. In suo tractatu De fugitivis, pag. 454, 549 edit. Mangey In primo tractatu De legibus specialibus, pag. 780, 303 edit. Mangey Pag. edit. Mangey637 9. 'Αποστελῶ, φησὶν ὁ Κύριος, κ. τ. λ. Καὶ ἐκτείνας τὴν χεῖρά μου πατάξω τους Αἰγυπτίους. Τον ἀποστελῶ, ἐκτείνειν. χείρ, θυμῷ γένοιτο χεῖρα πληρῶσαι ποτε "Ιν' αἱ Μυκῆναι γνοῖεν, ἡ Σπάρτη θ' ὅτι Χ' ἡ Σκῦρος ἀνδρῶν ἀλκίμων μήτηρ ἔφυ. Θυμών γένοιτο χειρὶ πληρῶσαι. Θυμὸν πληρῶσαι, χειρί, Θυμοῦ χεῖρα πληρώσαι, εἰ μὴ προσείη 4. Τὸ δὲ ἕτερον τῶν ἐν ἕξει τάγμα. τὸ ἐν ἕξει τάγμα οι πληθύς ταύτης μὲν ἠφίει. Καὶ μνήμης ἀλήστου τούτους ἠξίωσαν. ἄλαστος Τῶν πεπονθότων ἀλήστους συμφοράς. Οἴμοι δῆτα τῶν ἀλάστων κακῶν! ᾿Αλαστον· πεν θος ἄλαστον καὶ ἄλαστα κακά, ἀνεπίληστά τινα όντα. Οἱ δὲ Αἰακέος παῖδες ἄλαστα κακὰ ἔρδουσι. ἄλλοις τὰ κακά, ἔπαθον ἄλαστ᾽ ἔχειν. Ἔστιν νῶϊν δὴ πατρὸς ἔμφυτον "Αλαστον αἷμα δυσμόροιν στενάζειν. μνήνης ἀλάστου εἰ ἀλάστους συμφοράς. 9. Δείγματος αὐτὸ μόνον ἕνεκα. Αὐτὴ μόνον Οὐδὲν ὅτι μὴ εργάτης ἔσῃ, οὔτε φίλοις ἐπιδικάσιμος, οὔτε ἐχθρας φοβερός, οὔτε τοῖς πολίταις ζηλωτός, ἀλλὰ αὐτὸ μή. νον ἐργάτης, οὐδέν ὅτι μὴ ἐργάτης, πεστά: Ἐν τῇ πεττείᾳ αὐτὸ μόνον ψήφους μετακινοῦσι. Αὐτὸ μόνον τὸ θῦσαι, Τὰς προμετωπιδίους αὐτὸ μόνον ἐξ ἄκρων εἰς ἐπανίσωσιν καὶ γραμμῆς κυκλωτέρους ἠκριβωμένοι σχῆμα. Οὐκ ἀνδρῶν ἐπὶ γυναιξὶν ἐπιμανέντων, ἢ γυναικῶν ἀνδράσιν αὐτό μόνον (ἐπιτελοῦνται γὰρ αἱ ἐπιθυμίαι αὗται νόμο φύσεως), ἀλλὰ ἀνδρῶν ἄρσεσιν, ἡλικίᾳ μόνον διαφέρουσι. ἀλείφω προτρέπειν, παρακελεύο Μὴ αὐστηρόν τε καὶ μονωτικὸν βίον ἐπιτηδεύσῃς· ἀνερεθίσεις γὰρ τὸν ἀντίπαλον καὶ βαρύ τερον ἐχθρὸν ἀλείψεις κατὰ σεαυτοῦ. "Α έκμυσαξάμενος ὁ ἱερώτατος Μωυσῆς ὡς ἀλλότρια καὶ ἐχθρὰ πολιτείας ἀνεπιλήπτου καὶ προτρέποντα καὶ ἀλείφοντα πρὸς τὰ αίσχιστα τῶν ἐπιτηδευμάτων, ἀνὰ κράτος ἀπείπεν ἀδελφῇ συνέρχεσθαι. 782, 306 Ο παιδεραστής τοὺς νέους ὡραΐζων, καὶ τὸ τῆς ἀκμῆς ἄνθος ἐκθηλύκων (8 πρὸς ἀλκὴν καὶ ῥώμην ἀλείφειν ἁρμόττον ἦν), και
637 9. 'Αποστελῶ, φησὶν ὁ Κύριος, κ. τ. λ.
Καὶ ἐκτείνας τὴν χεῖρά μου πατάξω τους
Αἰγυπτίους. Τον ἀποστελῶ,
ἐκτείνειν.
χείρ,
θυμῷ γένοιτο χεῖρα πληρῶσαι ποτε
"Ιν' αἱ Μυκῆναι γνοῖεν, ἡ Σπάρτη θ' ὅτι
Χ' ἡ Σκῦρος ἀνδρῶν ἀλκίμων μήτηρ ἔφυ.
Θυμών
γένοιτο χειρὶ πληρῶσαι. Θυμὸν πληρῶσαι,
χειρί,
Θυμοῦ χεῖρα
πληρώσαι,
εἰ μὴ προσείη
4. Τὸ δὲ ἕτερον τῶν ἐν ἕξει τάγμα.
τὸ ἐν ἕξει τάγμα οι πληθύς
ταύτης μὲν
ἠφίει.
Καὶ μνήμης ἀλήστου τούτους ἠξίωσαν.
ἄλαστος
Τῶν πεπονθότων
ἀλήστους συμφοράς.
Οἴμοι δῆτα τῶν ἀλάστων κακῶν!
᾿Αλαστον· πεν
θος ἄλαστον καὶ ἄλαστα κακά, ἀνεπίληστά τινα όντα.
Οἱ δὲ Αἰακέος παῖδες ἄλαστα κακὰ ἔρδουσι.
ἄλλοις τὰ κακά,
ἔπαθον
ἄλαστ᾽ ἔχειν.
Ἔστιν νῶϊν δὴ πατρὸς ἔμφυτον
"Αλαστον αἷμα δυσμόροιν στενάζειν.
μνήνης ἀλάστου εἰ ἀλάστους
συμφοράς.
9. Δείγματος αὐτὸ μόνον ἕνεκα. Αὐτὴ
μόνον
Οὐδὲν ὅτι μὴ
εργάτης ἔσῃ, οὔτε φίλοις ἐπιδικάσιμος, οὔτε ἐχθρας
φοβερός, οὔτε τοῖς πολίταις ζηλωτός, ἀλλὰ αὐτὸ μή.
νον ἐργάτης,
οὐδέν ὅτι μὴ ἐργάτης,
πεστά: Ἐν τῇ πεττείᾳ αὐτὸ
μόνον ψήφους μετακινοῦσι.
Αὐτὸ μόνον τὸ θῦσαι,
Τὰς προμετωπιδίους αὐτὸ μόνον ἐξ ἄκρων
εἰς ἐπανίσωσιν καὶ γραμμῆς κυκλωτέρους ηκριβω
μένοι σχῆμα.
Οὐκ ἀνδρῶν ἐπὶ
γυναιξὶν ἐπιμανέντων, ἢ γυναικῶν ἀνδράσιν αὐτό
μόνον (ἐπιτελοῦνται γὰρ αἱ ἐπιθυμίαι αὗται νόμο
φύσεως), ἀλλὰ ἀνδρῶν ἄρσεσιν, ἡλικίᾳ μόνον διαφέ
ρουσι.
ἀλείφω
προτρέπειν, παρακελεύο
Μὴ αὐστηρόν τε καὶ μονωτικὸν βίον ἐπι
τηδεύσης· ἀνερεθίσεις γὰρ τὸν ἀντίπαλον καὶ βαρύ
τερον ἐχθρὸν ἀλείψεις κατὰ σεαυτοῦ.
"Α έκμυσαξάμενος ὁ ἱερώτατος Μωυσῆς
ὡς ἀλλότρια καὶ ἐχθρὰ πολιτείας ἀνεπιλήπτου καὶ
προτρέποντα καὶ ἀλείφοντα πρὸς τὰ αίσχιστα τῶν
ἐπιτηδευμάτων, ἀνὰ κράτος ἀπείπεν ἀδελφῇ συνέρ
χεσθαι.
782, 306 Ο παιδεραστής τοὺς
νέους ὡραΐζων, καὶ τὸ τῆς ἀκμῆς ἄνθος ἐκθηλύκων
(8 πρὸς ἀλκὴν καὶ ῥώμην ἀλείφειν ἁρμόττον ἦν), και
pauca attulit exempla probatorum auctorum pro
Lac corroboranda locutione.
Col.
Animadvertit Valckenaerus longe discrepare apud
Septuaginta hanc lectionem, Exod. 1, 20. In quibus
legitur
ait, equidem minus ab
Ilebraico sermone discrepat, sed sæpius Septua
ginta hoc vertunt verbum per
Ibid. 5. Propter inobservatam peculiarem si
gnificationem vocis exercitum hic notantis,
cujus tamen significationis multa occurrunt exempla
apud historicos Græcos, accidit ut pravam emenda
tionem vel temerariam interpretationem acceperit
in Philocteto Sophoclis, 320 edit. Bothe, aliorum 325
Quod significat: • Det mihi calum, meo inser
viens odio, comparare olim posse exercitum, ut suo
detrimento discant Mycena et Sparta et apud Scy
rum nasci strenuos bellatores. Quem locum adul
teravit Brunkius, nominum casus mutando
ad suum
desiderium adimplendum, optima est locutio Græca,
sed vox declarativa, pleonasmum hic elli
cit aut aliquid male sonans aliunde non sic ha
bent manuscripti qui omnes concordant. Porsonius
tamen hanc approbat emendationem, in Appendice
ad Toupii Emend. in Suidam, pag. 471. Contra
Bothe vituperando contra eun insurgit legitque
per catachresim: Manus odii pro
odio. Pauca, nisi fallor, istius modi catachresis sunt
exempla: arridet mihi magis communis metaphora
vocis zip pro exercitu sumptæ: quod spectat ad
parare, legere exercitum, vox est propria
qua designari possunt exercitus tum terrestres, tum
navales, et innumeris confirmatur exemplis.
Col. 640 13. Verba desunt
in 466
1bid. 12. Valckenaerus in Aristobulum, pag. 72,
comparationem instituit hujusmodi cum locis a
Clemente Alexandrino (Strom. vi, p. 755-56), ta
cito auctoris nomine, allatis, quæ verbotenus ea
dem sunt; unde concludit restitui posse vero au
ctori quamplurima quæ leguntur in Stromatista, si
totum haberemus opus Aristobuli vel longiores cita
tiones. Hoc probatur accuratum fuisse Eusebium in
suis citationibus.
Eumdem Dei descensum in montem Sinai non
aliter interpretatus est Origenes, Contra Celsum,
lib. iv, cap. 12
Si verba prophetæ exhibent nobis descendentem
Deum, cum et ipse dicat: Nonne cœlum et terram ego
impleo (Jer. xxi, 24)? hoc per figuram dicitur.
propria sua sublimitate et altitudine descendit Deus,
cum vel in mininiis quæ ad hominem spectant curam
agit. Et quemadmodum loquendi consuetudo susce
pit ut diceretur magistros ad parvulorum, sapientes
aut qui profecerunt ad adolescentum recens ad phi
losophiam adductorum captum, descendere, nec ta
men hic descensus de corpore accipitur; ita sicubi
in divinis Scripturis dicitur Deus descendere, hæc
vox, ut et ascendere, ex vulgari sermonis consuetu
dine intelligenda est. ›
Rursum lib. vi, cap. 64: • Quod si quædam
verba motum Deo ascribunt, ut istud: Audierunt
vocem Domini Dei deambulantis in paradiso sub ve
speram (Gen. 111, 8), haec sic accipienda sunt quasi
qui peccaverant, Deum moveri existimassent: aut
in eamdem sententiam intelligenda atque somnus
allegorice dictus, ira, aut aliud simile.
Ibid. Quæ
exsistit inter opposi
tio firmat sensum quem et ipse dedi, quique
nullibi indicatur: de illo nequaquam dubito, etsi
Vigerus longe aliter verterit, et textu Græco minime
roboretur ejus versio: Quorum mens esset virtusque
constantior. Adduci in dubium potest accuratio ver
sionis meæ, sed de infidelitate versionis Vigerianæ
non potest non dubitari.
Ibid. 7. mss. 465 et 466 om. verba
Nonnisi ægre fero hanc lonicam formam adjectivi
quam frequentissime usitati in Attico idios
mate, tum hic tum pag. 584, 10,
Euripides Troad., 1222
Etymol. magnum, p. 57, In voce
Tandem præclara emendatio Porsonii in epistola
Anaximenis in Diogene Laertio, 11, 5
Legitur in textu Valckenaerus infe
liciter tentaverat hujus vocis emendationem, in
Herodotum, l. 111, 139.
In nota versus 44 Meder correctio legitur Porso
ait Sophocles, OEdip. Colon., vers. 558,
Idem, ibidem, vers. 1671
Legendum igitur foret
ibid.
unice designat, simpliciter: sola fine ut
ostendatur. Lucianus, in Somnio, 9
quod non absimilem ideam affert ac,
quod legitur superius.
Hesych. ad vocem
Lusores movent tan
tum aleas (nec jaciunt).
Eusebius, Demonstr. evang., lib. 1. pag. 85 Ro
berti Steph.: nil aliud facere
quam immolare.
Hujus mihi suppeditavit notæ partem Abresch.,
Dilucidat. Thucydidea, 1. 1, 57. Sumpta duo exem
pla e Judæo Philone addam pertinentia ad tracta
tum De vita contemplativa, Parisiis, 896, 479 edit.
Mangey
Pag. 698, 480, edit. Mangey
Alia ejusdem auctoris citare possem.
Col. 641 5. Quoad verbum sumptum al
excitandum, impellendum,
locutio sumitur ex
quo
athlete antequam luctamen inirent ungebant se
oleo; frequenter hac metaphora utitur Philo.
In suo tractatu De fugitivis, pag. 454, 549 edit.
Mangey
In primo
tractatu De legibus specialibus, pag. 780, 303 edit.
Mangey
Pag. edit. Mangey
col. 1551–1552page 6 of 11
PG 21:1551De vita Mosis, lib. 1, p. 694 Paris., 177 M: 'Ev Col. Loco lege Ibid. 5. 466. 467 et ita mss. 41 apud Mangey in Philone. Ibid. In nota erudita Vigerus e Thucydidis exemplis ostendit vocem ibi, sicut in auctore Attico, nihil aliud significare nisi bonitatem, amoenitatem. Col. In comparatione dissimili sed cujus sensus est idem, hoc verbum adhibet Philo, in Vita Mosis, lib. p. M, p. Paris. Ibid. Delectant Philonem metaphore a moribus athletorum sumptæ. competitoribus dabantur qui haud absolute vice rant. In ludis ab oratore Lycurgo institutis in Ne ptuni honorem, tria etiam statuuntur præmia. Plutarchus, in Vitis decem oratorum, tom. IX, pag. Hi sunt Philonis loci in quibus eadem adhibetur metaphora: De monarchia, initio, p. 813 Paris. ed. Manger Ibidem, p. Paris. ed. Man gey Herodianus, in Vita Maximini, de Carthagine, lib. VII Ibid. Col. Phrasis structura notanda videtur inter eas pauciores equidem in quibus ab solute construitur accusativum, id est independenter ab omnni constructione. Ibid. Ibid om. pro Mox verba desunt in 465, 466 et 467. Ibid. om. et mox in desunt Ibib. Ibid. Col. Ibid. Ibid. 15. Ka app. om. 467. Ibid. Vox penetrare significat apud Gregorium Nazianzenum [bid. desunt Ibid. 14. 466, 467. Ibid. Sanctus Paulus, 1 ad Timotheum, ibid. Ibid. D. voces omittit 467. Ibid. omittit Ibid. Lectionem codicis 468, pro ponentis, secutus sum. Prævalere debuit Dorismus in versu quem Empedocli tribuit Synesius in principio sui tractatus volus, ubi citatur hic versus cum variis lectionibus et cum accessione alterius versus Col. 661 6. Non minus peccat phrasis structura quam historica narratio; codices habent pro pro Priore rejecta lectione, posteriorem sequor: sejunctum a voce copulavi cum loco cujus Vigerus in sua interpretatione posuisse videtur propter difficultatem hujus comparativi absque correlatione in phrasis contextu: pro ma nuscriptus 466 legit quod pro posuit Vigerus et quod debet admitti. Quoad vero historiam, in eo falsa est quod Poly. crati tribuit visionem quam ejus habuerat filia (vide Herodotum, lib. 111, 194), et eumdem Polycratem tradit occisum jussu magni regis, dum constat euin a solo Orœte satrapa fuisse crucifixum. Sed hic er ror circa personas philosophi argumentationi non nocet. Col. 661. In textu omissum Dionysii nonen ad dere debui; scriptores enim Siculi Polycratis non scripsere Vitam. Ibid. Col. in marg.; in textu, 465, 466. Ibid. Ibid. Ibid. 12. Belli sacri relationes, cum historia Ma cedoniæ regis Philippi conjunctissimæ, haud perfe cto modo usque ad nos pervenerunt, siquidem hu jus vel subsequentis temporis scriptores periere. Quorum Diodorus Siculus exiguum quidem servavit summarium in suæ Bibliothecæ lib. xvi, c. 23, ac in sequentibus. Hic quidem facta diverso modo nar rantur. Attamen trium Phocidis ducum interitus, quamvis in eodem non fuerit tempore, ibi eodem modo, ac in Philone refertur. Post hæc mirantum videtur, quod Judæus scriptor crediderit Deo su premo ac unico perplacuisse ulcisci sacrilegia con tra dæmones qui ípsius nomen usurpaverant. Col. Ibid. 10. De verbi usu, vide not. ad col. 644 12 supra. Ibid. Inversis casi lus, lego Ibid. pro Ibid. om. Ibid. Ibid. Col. per sodiaci con stellationes reddidi, sensu stricto phrasis innixus ac innumeris fretus exemplis de hujus vocis significa tione, que Henricus Valesius excerpsit in cap. 51 lib. it histor. eccles. Eusebii, ubi expresse: «Graci signa zodiaci otoɩɣɛia appellare solent. › In linguaΑριστέων τοῖς γενναιοτάτοις ἀνεγράφησαν. 653 4. επικωμάζει, επεισχωμά ζει. Λογισμού, 9. Ης οπαδὸς ἀρετὴ καὶ φιλανθρωπία. ἀρετή 656 9. Κηραίνει γένος τὸ πλεῖστον ἀν θρώπων. 1, 167 684: Ορχηστῶν ἐπι δείξεσι περὶ 3, κηραίνουσι καὶ δυσθανατοῦσιν οἱ θεα τρομανοῦντες. 1. Επιφανέντα δὲ ὑποστέλλει δευτερείοις ἄθλων ἀρκούμενα. Δευτερεία ἄθλων 348: Τοῦ Ποσειδῶνος ἀγῶνα ποιεῖν ἐν Πειραιεῖ κυκλίων χορῶν οὐκ ἔλαττον τριῶν, τοῖς νι κῶσι δίδοσθαι μὲν οὐκ ἔλαττον ἢ δέκα μνάς, τοῖς δὲ δευτέροις ὀκτώ, ἓξ δὲ τοῖς τρίτοις κριθείσιν. 214: Καθάπερ αίσθησις ὑποδιάκονος νοῦ γέγονε, τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ οἱ αἰσθητοὶ (θεοὶ) πάν τες ὑπηρέται τοῦ νοητοῦ συνέστησαν, ἀγαπήσαντες εἰ δευτερείων ἐφίξονται. 816, 217: Λογισμὸς ἀπὸ τῆς γῆς ἄνω μετέωρος ἀρθεὶς αἰθεροβατεί καὶ συμπεριπολών ηλίῳ καὶ σελήνῃ καὶ τῷ σύμπαντι οὐρανῷ, τἀκεῖ πάντα γλιχόμενος ἰδεῖν ἀμυδροτέραις χρῆτα: ταῖς προσδο λαῖς, ἀκράτου καὶ πολλοῦ φέγγους ἐκχεομένου, ὡς τὸ τῆς ψυχῆς ὄμμα σκοτοδινιᾷν ταῖς μαρμαρυγαῖς. Ἀλλ' οὐ διὰ τοῦτο προκαμὼν ἀπαγορεύει, γνώμῃ δὲ ἀηττήτῳ πρὸς τὴν ἐνδεχομένην θέαν ἵεται, καθάπερ ἐν ἄθλοις δευτερείων μεταποιούμενος, ἐπειδὴ τῶν πρώ των ἐσφάλη. Περὶ τῆς ἀποικίας, 413; 461 Οταν ἐπὶ τὸ δευτερεῖον ἅρμα τοῦ βασιλεύειν νοῦ δοκοῦντος ἀνέρχηται Φαραώ, τὸν Αἰγυπτιακὸν πάλιν Ιδρύεται τύφον· ἀθλιώτερος δὲ ὁ νομιζόμενος ἐνδοξότερος εἶναι βασιλεὺς, ὃς τῷ προηγουμένῳ τῶν ἁρμά των ἐποχεῖται· τὸ γὰρ ἐν μὴ καλοῖς διαπρέπειν, ἐπι φανέστατον αἶσχος, ὡς τὸ φέρεσθαι τὰ ἐν τούτοις δευτερεῖα, κουφότερον κακόν. Ἡ γοῦν πόλις ἐκείνη καὶ δυνάμει χρημάτων καὶ πλήθει τῶν κατοικούντων, καὶ μεγέθει μόνης 'Ρώ μης ἀπολείπεται, φιλονεικοῦσα πρὸς τὴν ἐν Αἰγύπτῳ Αλεξάνδρου πόλιν, περὶ δευτερείων. 14. Φορᾶς καί, 466, 467. 657 13. Καὶ ταῦτα παρευημερούμενον ὑπ' αὐτῶν ἄνθρωπον όντα. 1. Τῶν ἐπ᾿ εὐτυχία, 468. 3. 467 γραφάς. 468 ανδριάργυρον ἄργυρον. ἄσημον, ἐπίσημον 7. Υπηκόων... τέλει 465, 466, 465 τῶν ἀλογήσαντες. 11. Λιθογραφημέναι, 466. 13. Απαμφιάσαντες, 465, 466. 660 4. Πεπειρωμένος, 468. 9. Τυφλοπλαστοῦσι, 466. 5. Φθάσαι μή δυνηθέντες. φθάσαι Καν μέχρι τρίτου, κατὰ Παῦλον, οὐρανοῦ φθάσης. 12. Τῶν ἐν αὐτοῖς 467. Ετι, 1. Μηδὲν πώποτε τῶν εἰς πορισμὸν ἐπιτηδεύσαντες. ε. νι, ν. 5, 6: Νομίζονται πορισμὸν εἶναι τὴν εὐσέ βειαν. Ἔστι δὲ πορισμός μέγας ἡ εὐσέβεια μετ' αυ ταρκείας. 7. Ημέλουν, 446, 467, 468. 4. Πιέζεσθαι, 466, 467, και ψύχει 5. Ταῖς γὰρ... φύσεως 467. 7. "Ενθα φόνοι τε λιμοί τε καὶ ἄλλων ἔθνεα καρῶν. καρῶν χηρῶν Αιγύπτιος ἢ περὶ προ "Ενθα φόνοι τε κότος τε καὶ ἄλλων ἔθνεα καρῶν "Ατης ἐν λειμώνι κατὰ σκότον ηλάσκουσι. ἐπί ἐπεί ει πρόσθεν δέ πρόσθες. χορηγός ἀπ ήντησε χείρων, χειρῶν, οἶδα Εφηκα ἐμαυτόν, οἶδα, ἔφη, καμαυτόν 14. Κελεύσας, 468; ιπος λαμπρότατον καὶ πολυτελές δεῖπνον 467. 664 13. Αῤῥωστήματα, 468 14. Κατακρημνισθῆναι, 466, 467. * 4. Φθηνάδι, 466, 467. 665 11. Διοικητής, 467. αποδιοπομπείσθαι 15. Διὰ προμήθειαν ἀρετῆς. διὰ προμηθείας ἀρετήν. 1. Ὡς, 460, 467, ομοίως. 3. Ψυχῆς 466; ψυχίαν, 466. 4. Διαυγάζει, 466. 5. Εγκατείληπται, 466, 467. 668 Β΄ 1. Τὰς οὖν τῶν στοιχείων εἰς ἄλλη να μεταβολάς· τὰς τῶν στοιχείων
Αριστέων τοῖς γενναιοτάτοις ἀνεγράφησαν.
653 4. επικωμάζει, επεισχωμά
ζει.
Λογισμού,
9. Ης οπαδὸς ἀρετὴ καὶ φιλανθρωπία.
ἀρετή
656 9. Κηραίνει γένος τὸ πλεῖστον ἀν
θρώπων.
1, 167 684: Ορχηστῶν ἐπι
δείξεσι περὶ 3, κηραίνουσι καὶ δυσθανατοῦσιν οἱ θεα
τρομανοῦντες.
1. Επιφανέντα δὲ ὑποστέλλει δευτερείοις
ἄθλων ἀρκούμενα.
Δευτερεία ἄθλων
348: Τοῦ Ποσειδῶνος ἀγῶνα ποιεῖν ἐν Πει
ραιεῖ κυκλίων χορῶν οὐκ ἔλαττον τριῶν, τοῖς νι
κῶσι δίδοσθαι μὲν οὐκ ἔλαττον ἢ δέκα μνάς, τοῖς δὲ
δευτέροις ὀκτώ, ἓξ δὲ τοῖς τρίτοις κριθείσιν.
214: Καθάπερ αίσθησις ὑποδιάκονος νοῦ
γέγονε, τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ οἱ αἰσθητοὶ (θεοὶ) πάν
τες ὑπηρέται τοῦ νοητοῦ συνέστησαν, ἀγαπήσαντες εἰ
δευτερείων ἐφίξονται.
816, 217: Λογισμὸς ἀπὸ τῆς γῆς ἄνω με
τέωρος ἀρθεὶς αἰθεροβατεί καὶ συμπεριπολών ηλίῳ
καὶ σελήνῃ καὶ τῷ σύμπαντι οὐρανῷ, τἀκεῖ πάντα
γλιχόμενος ἰδεῖν ἀμυδροτέραις χρῆτα: ταῖς προσδο
λαῖς, ἀκράτου καὶ πολλοῦ φέγγους ἐκχεομένου, ὡς τὸ
τῆς ψυχῆς ὄμμα σκοτοδινιᾷν ταῖς μαρμαρυγαῖς. Ἀλλ'
οὐ διὰ τοῦτο προκαμὼν ἀπαγορεύει, γνώμῃ δὲ ἀητ
τήτῳ πρὸς τὴν ἐνδεχομένην θέαν ἵεται, καθάπερ ἐν
ἄθλοις δευτερείων μεταποιούμενος, ἐπειδὴ τῶν πρώ
των ἐσφάλη.
Περὶ τῆς ἀποικίας, 413; 461
Οταν ἐπὶ τὸ δευτερεῖον ἅρμα τοῦ βασιλεύειν νοῦ
δοκοῦντος ἀνέρχηται Φαραώ, τὸν Αἰγυπτιακὸν πάλιν
Ιδρύεται τύφον· ἀθλιώτερος δὲ ὁ νομιζόμενος ἐνδοξό
τέρος εἶναι βασιλεὺς, ὃς τῷ προηγουμένῳ τῶν ἁρμά
των ἐποχεῖται· τὸ γὰρ ἐν μὴ καλοῖς διαπρέπειν, ἐπι
φανέστατον αἶσχος, ὡς τὸ φέρεσθαι τὰ ἐν τούτοις δευ
τερεῖα, κουφότερον κακόν.
Ἡ γοῦν πόλις ἐκείνη καὶ δυνάμει χρημάτων καὶ
πλήθει τῶν κατοικούντων, καὶ μεγέθει μόνης 'Ρώ
μης ἀπολείπεται, φιλονεικοῦσα πρὸς τὴν ἐν Αἰγύπτῳ
Αλεξάνδρου πόλιν, περὶ δευτερείων.
14. Φορᾶς καί, 466, 467.
657 13. Καὶ ταῦτα παρευημερούμενον ὑπ'
αὐτῶν ἄνθρωπον όντα.
1. Τῶν ἐπ᾿ εὐτυχία, 468.
3. 467 γραφάς. 468 ανδριάργυρον
ἄργυρον. ἄσημον, ἐπίσημον
7. Υπηκόων... τέλει 465, 466,
465 τῶν ἀλογήσαντες.
11. Λιθογραφημέναι, 466.
13. Απαμφιάσαντες, 465, 466.
660 4. Πεπειρωμένος, 468.
9. Τυφλοπλαστοῦσι, 466.
5. Φθάσαι μή δυνηθέντες. φθάσαι
Καν μέχρι τρίτου, κατὰ Παῦλον, οὐρανοῦ φθάσης.
12. Τῶν ἐν αὐτοῖς 467.
Ετι,
1. Μηδὲν πώποτε τῶν εἰς πορισμὸν ἐπι
τηδεύσαντες.
ε. νι, ν. 5, 6: Νομίζονται πορισμὸν εἶναι τὴν εὐσέ
βειαν. Ἔστι δὲ πορισμός μέγας ἡ εὐσέβεια μετ' αυ
ταρκείας.
7. Ημέλουν, 446, 467, 468.
4. Πιέζεσθαι, 466, 467, και ψύχει
5. Ταῖς γὰρ... φύσεως 467.
7. "Ενθα φόνοι τε λιμοί τε καὶ ἄλλων
ἔθνεα καρῶν. καρῶν
χηρῶν
Αιγύπτιος ἢ περὶ προ
"Ενθα φόνοι τε κότος τε καὶ ἄλλων ἔθνεα καρῶν
"Ατης ἐν λειμώνι κατὰ σκότον ηλάσκουσι.
ἐπί ἐπεί
ει πρόσθεν δέ πρόσθες.
χορηγός ἀπ
ήντησε χείρων,
χειρῶν,
οἶδα Εφηκα ἐμαυτόν,
οἶδα, ἔφη, καμαυτόν
14. Κελεύσας, 468; ιπος λαμπρότατον καὶ
πολυτελές δεῖπνον 467.
664 13. Αῤῥωστήματα, 468
14. Κατακρημνισθῆναι, 466, 467.
* 4. Φθηνάδι, 466, 467.
665 11. Διοικητής, 467.
αποδιοπομπείσθαι
15. Διὰ προμήθειαν ἀρετῆς.
διὰ προμηθείας ἀρετήν.
1. Ὡς, 460, 467, ομοίως.
3. Ψυχῆς 466; ψυχίαν, 466.
4. Διαυγάζει, 466.
5. Εγκατείληπται, 466, 467.
668 Β΄ 1. Τὰς οὖν τῶν στοιχείων εἰς ἄλλη
να μεταβολάς· τὰς τῶν στοιχείων
De vita Mosis, lib. 1, p. 694 Paris., 177 M: 'Ev
Col. Loco lege
Ibid. 5. 466. 467 et ita mss. 41
apud Mangey in Philone.
Ibid.
In nota erudita Vigerus e Thucydidis exemplis
ostendit vocem ibi, sicut in auctore Attico,
nihil aliud significare nisi bonitatem, amoenitatem.
Col.
In comparatione dissimili sed cujus sensus
est idem, hoc verbum adhibet Philo, in Vita Mosis,
lib. p. M, p. Paris.
Ibid.
Delectant Philonem metaphore
a moribus athletorum sumptæ.
competitoribus dabantur qui haud absolute vice
rant. In ludis ab oratore Lycurgo institutis in Ne
ptuni honorem, tria etiam statuuntur præmia.
Plutarchus, in Vitis decem oratorum, tom. IX,
pag.
Hi sunt Philonis loci in quibus eadem adhibetur
metaphora: De monarchia, initio, p. 813 Paris.
ed. Manger
Ibidem,
p. Paris. ed. Man
gey
Herodianus, in Vita Maximini, de Carthagine,
lib. VII
Ibid.
Col.
Phrasis structura notanda
videtur inter eas pauciores equidem in quibus ab
solute construitur accusativum, id est independenter
ab omnni constructione.
Ibid.
Ibid om. pro
Mox verba desunt in
465, 466 et 467.
Ibid. om. et mox
in desunt
Ibib.
Ibid.
Col.
Ibid.
Ibid. 15. Ka app. om. 467.
Ibid. Vox
penetrare significat apud Gregorium Nazianzenum
[bid. desunt
Ibid. 14. 466, 467.
Ibid.
Sanctus Paulus, 1 ad Timotheum,
ibid.
Ibid. D. voces
omittit 467.
Ibid. omittit
Ibid.
Lectionem codicis 468, pro
ponentis, secutus sum. Prævalere debuit
Dorismus in versu quem Empedocli tribuit Synesius
in principio sui tractatus
volus, ubi citatur hic versus cum variis lectionibus
et cum accessione alterius versus
Col. 661 6. Non minus peccat phrasis structura
quam historica narratio; codices habent pro
pro Priore rejecta lectione,
posteriorem sequor: sejunctum a voce
copulavi cum loco cujus Vigerus in
sua interpretatione posuisse videtur propter
difficultatem hujus comparativi absque correlatione
in phrasis contextu: pro ma
nuscriptus 466 legit quod pro
posuit Vigerus et quod debet admitti.
Quoad vero historiam, in eo falsa est quod Poly.
crati tribuit visionem quam ejus habuerat filia (vide
Herodotum, lib. 111, 194), et eumdem Polycratem
tradit occisum jussu magni regis, dum constat euin
a solo Orœte satrapa fuisse crucifixum. Sed hic er
ror circa personas philosophi argumentationi non
nocet.
Col. 661. In textu omissum Dionysii nonen ad
dere debui; scriptores enim Siculi Polycratis non
scripsere Vitam.
Ibid.
Col. in marg.; in
textu, 465, 466.
Ibid.
Ibid.
Ibid. 12. Belli sacri relationes, cum historia Ma
cedoniæ regis Philippi conjunctissimæ, haud perfe
cto modo usque ad nos pervenerunt, siquidem hu
jus vel subsequentis temporis scriptores periere.
Quorum Diodorus Siculus exiguum quidem servavit
summarium in suæ Bibliothecæ lib. xvi, c. 23, ac in
sequentibus. Hic quidem facta diverso modo nar
rantur. Attamen trium Phocidis ducum interitus,
quamvis in eodem non fuerit tempore, ibi eodem
modo, ac in Philone refertur. Post hæc mirantum
videtur, quod Judæus scriptor crediderit Deo su
premo ac unico perplacuisse ulcisci sacrilegia con
tra dæmones qui ípsius nomen usurpaverant.
Col.
Ibid. 10. De verbi usu, vide
not. ad col. 644 12 supra.
Ibid. Inversis casi
lus, lego
Ibid. pro
Ibid. om.
Ibid.
Ibid.
Col.
per sodiaci con
stellationes reddidi, sensu stricto phrasis innixus ac
innumeris fretus exemplis de hujus vocis significa
tione, que Henricus Valesius excerpsit in cap. 51
lib. it histor. eccles. Eusebii, ubi expresse: «Graci
signa zodiaci otoɩɣɛia appellare solent. › In lingua
col. 1553–1554page 7 of 11
PG 21:1553sensisse, ut solidi corporis exhalationem animum esse defenderent? Qui vero, cum ejus rei similem tam nostram, quam cæterorum animantium natu rama fecerint, tueri simul poterunt, aut cogitatio nes recordationesque diuturnas, aut eorum, quæ rerum ad notitiam conducant, appetitus atque vo luntates! Nunquid etiam deos, atque illum ipsum qui terrena pariter ac cœlestia cuncta pervadit, ex halationis, ſumi, ac cæterorum id genus delirio rum in loco numèroque habebimus? nec poetarum saltem exempla verebimur, qui tametsi exquisita deorum cognitione carerent, de illis tamen partim communi quodam hominum sensu, partim amatu musarum, quo ad sua illa carmina impelli solent, honestiora dixere, non jam exhalationes illas, aut æerem, aut spiritum, similesque nugas. Hæc tibi Longinus. Audi nunc Plotinum adversus eosdem sequentia graviter disputantem. Plotini longissima læc dispu tatio habetur Ennead. v, lib. vii, initio: cujus in tegram ex Ficino versionem Hopperus exscripsit. Locus erat apud Eusebium nostrum indignissime deformatus, ac mille scatens erroribus, quorum partem, ut speramus, maximam Plotini opera sus tulimus tametsi non desint, in quibus ex nostro vicissim Plotinum emendare liceat. Porro multa Plotini argumenta, vel concludunt omnino nihil, vel ipsarum quoque brutarum animas spiritales esse concludunt. Vera lectio: nec_au diendus, neo judicio, Ficinus, qui in mutandum statuit. lta reposuimus ex Plotino, cum ante legeretur, Ex Plotino et duplici ms, PATROL. GR. Adversus eosdem Stoicos, animum corporeum esse non posse. Ex libro Plotini De animo. Utrum, inquit ille, nostrum quilibet immortalis sit, an simul totus intereat; an vero potius pars ejus altera dissolvatur ac pereat, altera, quæ qui dem ipsemet homo sit, perpetuo maneat: ita de mum intelligi ab eo possit, qui rem secundum naturæ principia consideret. Ac primum quidem, simplex aliquid homo certe non est, sed animum idem corpusque habet. Ac sive tanquam instru mentum nobis aliquod, sive alia quavis rations corpus adhærescit; recte quidem hoc pacto utrius que naturam essentiamque distingui, prorsus fa tendum est. Jam vero corpus, cum ipsum etiam compositum sit, nec permanere ratio patitur, et re vera dissolvi, contabescere, nullumque non exitii genus subire sensus ipse videt: dum quæ illo con tinentur, in suum quæque feruntur ac proprium, atque alterum subinde alterum corrumpit, illudque sic mutat in aliud, ut simul interimat: præsertim ubi animus, qui ea inter sese mutuo conciliet, ex illis sese corporibus subduxerit. Et quamvis par tes eorum quælibet solæ relinquantur, unum ta men hic nihil est, cum et in formam atque mate riam, ex quibus simplicia etiam corpora constare necesse est, singula dissolvantur, et vero ut ma gniudinem ex propria corporum ratione aliquam habent, secari proinde, ac minimas in particulas confringi possint, atque ita demum funditus inte Id ex Plotino supplevi mus. Hæc etiam ex Plotino addidimus. lla Montac. At Plotinus, Utrumque probari potest. Ita Plotinus, et recte, non etc. Locus integer apud Plotinum ita concipitur, etc. Prime, post adhibenda distinctio est; tollenda post v. Sequentia ex nostro corrigenda sunt, foedam enim habent vitiosamque redundan tiam, quæ Ficino etiam imposuit.πάντων παρήκοντα, ὁμοίως ἐπιγείων τε καὶ οὐρα νίων, εἰς ἀναθυμίασιν καὶ καπνὸν, καὶ τοιαύτην φλυαρίαν καταθήσομεν; καὶ οὐδὲ τοὺς ποιητὰς αἰσχυνούμεθα, οι καίπερ ἀκριβῆ σύνεσιν τῶν θεῶν οὐκ ἔχοντες, ὅμως τὰ μὲν ἐκ τῆς κοινῆς ἐπινοίας τῶν ἀν θρώπων, τὰ δὲ ἐξ ἐπινοίας τῶν μουσῶν, ἡ κινεῖν αὐτοὺς ἐπὶ ταῦτα πέφυκε, σεμνότερα ειρήκασι περὶ αὐτῶν, καὶ οὐκ ἀναθυμιάσεις, οὐδ᾽ ἀέρας, οὐδὲ πνεύ ματα, καὶ λήρους. Ταῦτά σοι καὶ ὁ Λογγίνος. Ἐπάκουσον δὲ καὶ Πλωτίνου τὰ τοιάδε πρὸς τοὺς αὐτ τοὺς ἀποτεινομένου. ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΒ'. Πρὸς τοὺς Στωϊκούς, ὅτι οὐ δύναται σωματική εἶναι ἡ ψυχή. ᾿Απὸ τοῦ Περὶ ψυχῆς Πλωτίνου. Εἰ δέ ἐστιν ἀθάνατος ἕκαστος ἡμῶν, ἢ φθεί ρεται πᾶς, ἢ τὰ μὲν αὐτοῦ ἄπεισιν εἰς σκέδασιν καὶ φθοράν, τὰ δὲ μένει εἰσαεὶ ἅπερ ἐστὶν αὐτὸς ὧδ᾽ ἄν τις μάθοι, κατὰ φύσιν ἐπισκοπούμενος. ἁπλοῦν μὲν δή τι οὐκ ἂν εἴη ἄνθρωπος, ἀλλ' ἔστιν ἐν αὐτῷ ψυχὴ, ἔχει δὲ καὶ σῶμα· εἶτ᾽ οὖν ὡς ὄργανον ἡμῖν, εἴτε ἕτερον τρόπον προσηρτημένον, ἀλλ᾽ οὖν διηρῆσθαί γε ταύτῃ ἑκατέρου τὴν φύσιν τε καὶ οὐ σίαν καταθετέον Τὸ μὲν δὴ σῶμα, καὶ αὐτὸ συγκείμενον, οὔτε παρὰ τοῦ λόγου δύναται μένειν, ἢ τε αἴσθησις ὁρᾷ λυόμενόν τε καὶ τηκόμενον, καὶ παντοίους ὀλέθρους δεχόμενον· ἑκάστου γε τῶν ἐνόν των πρὸς τὸ αὐτοῦ φερομένου, φθείροντός τε ἄλλου ἕτερον, καὶ μεταβάλλοντος εἰς ἄλλο, καὶ ἀπολλύντος· καὶ μάλιστα ὅταν ψυχὴ ἡ φίλα ποιοῦσα μὴ παρῇ τοῖς ὄγκοις Κἂν μονωθῇ δὲ ἕκαστον για νόμενον, ἐν οὐκ ἔστι, λύσιν δεχόμενα είς τε μορφ φὴν καὶ ὕλην, ἐξ ὧν ἀνάγκη καὶ τὰ ἁπλᾶ τῶν σω μάτων τὰς συστάσεις ἔχειν· καὶ μὴν καὶ μέγεθος ἔχοντα, ἅτε σώματα όντα, τεμνόμενά τε καὶ εἰς μι κρὰ θραυόμενα, καὶ ταύτῃ φθορὰν ἂν ὑπομένοι. Ὥστε εἰ μὲν μέρος ἡμῶν τοῦτο, οὐ τὸ πᾶν ἀθάνατοι· εἰ δ᾽ ὄργανον, ἔδει γε αὐτὸ (51; εἰς χρόνον τινὰ δοθὲν, τοιοῦτον τὴν φύσιν εἶναι. Τὸ δὲ κυριώτατον, καὶ αὐ τὸς ὁ ἄνθρωπος, εἴη ἂν ἡ κατὰ τὸ εἶδος, ὡς πρὸς ὕλην τὸ σῶμα, ἢ κατὰ τὸ χρώμενον, ὡς πρὸς ὄργανον ἑκατέρως δὲ ἡ ψυχὴ αὐτός. Τοῦτο οὖν τίνα φύσιν Εἰ δὲ ἐστιν. Απερ ἐστὶν αὐτός. ἅπερ ᾗπερ Καταθετέον. καταθεατέον. Η τε αἴσθησις. ΧΧΙ. μο ούτε. Καὶ ἀπολλύντος. Μὴ παρῇ τοῖς ὄγκοις. Λύσιν δεχόμενα. δεχόμενον. Αὐτό. αὐτοῖς. Εἴη ἂν ᾖ, "Ανθρωπος εἴη ἄν· ἢ ὅπερ εἶδος, πρὸς ὕλην, τοῦτο οὗτος πρὸς σῶμα, εἴπερ τοῦτο κατὰ τὸ εἶδος, ὡς πρὸς ὕλην τὸ σῶμα, ἢ κατὰ τὸ χρώμ., ἄνθρωπος,
πάντων παρήκοντα, ὁμοίως ἐπιγείων τε καὶ οὐρα
νίων, εἰς ἀναθυμίασιν καὶ καπνὸν, καὶ τοιαύτην
φλυαρίαν καταθήσομεν; καὶ οὐδὲ τοὺς ποιητὰς αἰσχυ
νούμεθα, οι καίπερ ἀκριβῆ σύνεσιν τῶν θεῶν οὐκ
ἔχοντες, ὅμως τὰ μὲν ἐκ τῆς κοινῆς ἐπινοίας τῶν ἀν
θρώπων, τὰ δὲ ἐξ ἐπινοίας τῶν μουσῶν, ἡ κινεῖν
αὐτοὺς ἐπὶ ταῦτα πέφυκε, σεμνότερα ειρήκασι περὶ
αὐτῶν, καὶ οὐκ ἀναθυμιάσεις, οὐδ᾽ ἀέρας, οὐδὲ πνεύ
ματα, καὶ λήρους. Ταῦτά σοι καὶ ὁ Λογγίνος.
Ἐπάκουσον δὲ καὶ Πλωτίνου τὰ τοιάδε πρὸς τοὺς αὐτ
τοὺς ἀποτεινομένου.
ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΚΒ'.
Πρὸς τοὺς Στωϊκούς, ὅτι οὐ δύναται σωματική
εἶναι ἡ ψυχή. ᾿Απὸ τοῦ Περὶ ψυχῆς Πλωτίνου.
Εἰ δέ ἐστιν ἀθάνατος ἕκαστος ἡμῶν, ἢ φθεί
ρεται πᾶς, ἢ τὰ μὲν αὐτοῦ ἄπεισιν εἰς σκέδασιν καὶ
φθοράν, τὰ δὲ μένει εἰσαεὶ ἅπερ ἐστὶν αὐτὸς
ὧδ᾽ ἄν τις μάθοι, κατὰ φύσιν ἐπισκοπούμενος.
ἁπλοῦν μὲν δή τι οὐκ ἂν εἴη ἄνθρωπος, ἀλλ' ἔστιν ἐν
αὐτῷ ψυχὴ, ἔχει δὲ καὶ σῶμα· εἶτ᾽ οὖν ὡς ὄργανον
ἡμῖν, εἴτε ἕτερον τρόπον προσηρτημένον, ἀλλ᾽ οὖν
διηρῆσθαί γε ταύτῃ ἑκατέρου τὴν φύσιν τε καὶ οὐ
σίαν καταθετέον Τὸ μὲν δὴ σῶμα, καὶ αὐτὸ
συγκείμενον, οὔτε παρὰ τοῦ λόγου δύναται μένειν, ἢ
τε αἴσθησις ὁρᾷ λυόμενόν τε καὶ τηκόμενον, καὶ
παντοίους ὀλέθρους δεχόμενον· ἑκάστου γε τῶν ἐνόν
των πρὸς τὸ αὐτοῦ φερομένου, φθείροντός τε ἄλλου
ἕτερον, καὶ μεταβάλλοντος εἰς ἄλλο, καὶ ἀπολλύν
τος· καὶ μάλιστα ὅταν ψυχὴ ἡ φίλα ποιοῦσα μὴ
παρῇ τοῖς ὄγκοις Κἂν μονωθῇ δὲ ἕκαστον για
νόμενον, ἐν οὐκ ἔστι, λύσιν δεχόμενα είς τε μορφ
φὴν καὶ ὕλην, ἐξ ὧν ἀνάγκη καὶ τὰ ἁπλᾶ τῶν σω
μάτων τὰς συστάσεις ἔχειν· καὶ μὴν καὶ μέγεθος
ἔχοντα, ἅτε σώματα όντα, τεμνόμενά τε καὶ εἰς μι
κρὰ θραυόμενα, καὶ ταύτῃ φθορὰν ἂν ὑπομένοι. Ὥστε
εἰ μὲν μέρος ἡμῶν τοῦτο, οὐ τὸ πᾶν ἀθάνατοι· εἰ δ᾽
ὄργανον, ἔδει γε αὐτὸ (51; εἰς χρόνον τινὰ δοθὲν,
τοιοῦτον τὴν φύσιν εἶναι. Τὸ δὲ κυριώτατον, καὶ αὐ
τὸς ὁ ἄνθρωπος, εἴη ἂν ἡ κατὰ τὸ εἶδος, ὡς πρὸς
ὕλην τὸ σῶμα, ἢ κατὰ τὸ χρώμενον, ὡς πρὸς ὄργανον
ἑκατέρως δὲ ἡ ψυχὴ αὐτός. Τοῦτο οὖν τίνα φύσιν
Εἰ δὲ ἐστιν.
Απερ ἐστὶν αὐτός.
ἅπερ ᾗπερ
Καταθετέον.
καταθεατέον.
Η τε αἴσθησις.
ΧΧΙ.
μο ούτε.
Καὶ ἀπολλύντος.
Μὴ παρῇ τοῖς ὄγκοις.
Λύσιν δεχόμενα.
δεχόμενον.
Αὐτό. αὐτοῖς.
Εἴη ἂν ᾖ,
"Ανθρωπος εἴη ἄν· ἢ ὅπερ εἶδος, πρὸς
ὕλην, τοῦτο οὗτος πρὸς σῶμα, εἴπερ τοῦτο κατὰ τὸ
εἶδος, ὡς πρὸς ὕλην τὸ σῶμα, ἢ κατὰ τὸ χρώμ.,
ἄνθρωπος,
sensisse, ut solidi corporis exhalationem animum
esse defenderent? Qui vero, cum ejus rei similem
tam nostram, quam cæterorum animantium natu
rama fecerint, tueri simul poterunt, aut cogitatio
nes recordationesque diuturnas, aut eorum, quæ
rerum ad notitiam conducant, appetitus atque vo
luntates! Nunquid etiam deos, atque illum ipsum
qui terrena pariter ac cœlestia cuncta pervadit, ex
halationis, ſumi, ac cæterorum id genus delirio
rum in loco numèroque habebimus? nec poetarum
saltem exempla verebimur, qui tametsi exquisita
deorum cognitione carerent, de illis tamen partim communi quodam hominum sensu, partim amatu
musarum, quo ad sua illa carmina impelli solent, honestiora dixere, non jam exhalationes illas, aut
æerem, aut spiritum, similesque nugas. Hæc tibi Longinus. Audi nunc Plotinum adversus eosdem
sequentia graviter disputantem.
Plotini longissima læc dispu
tatio habetur Ennead. v, lib. vii, initio: cujus in
tegram ex Ficino versionem Hopperus exscripsit.
Locus erat apud Eusebium nostrum indignissime
deformatus, ac mille scatens erroribus, quorum
partem, ut speramus, maximam Plotini opera sus
tulimus tametsi non desint, in quibus ex nostro
vicissim Plotinum emendare liceat. Porro multa
Plotini argumenta, vel concludunt omnino nihil,
vel ipsarum quoque brutarum animas spiritales
esse concludunt.
Vera lectio: nec_au
diendus, neo judicio, Ficinus, qui in
mutandum statuit.
lta reposuimus ex Plotino,
cum ante legeretur,
Ex Plotino et duplici ms,
PATROL. GR.
Adversus eosdem Stoicos, animum corporeum esse
non posse. Ex libro Plotini De animo.
Utrum, inquit ille, nostrum quilibet immortalis
sit, an simul totus intereat; an vero potius pars
ejus altera dissolvatur ac pereat, altera, quæ qui
dem ipsemet homo sit, perpetuo maneat: ita de
mum intelligi ab eo possit, qui rem secundum
naturæ principia consideret. Ac primum quidem,
simplex aliquid homo certe non est, sed animum
idem corpusque habet. Ac sive tanquam instru
mentum nobis aliquod, sive alia quavis rations
corpus adhærescit; recte quidem hoc pacto utrius
que naturam essentiamque distingui, prorsus fa
tendum est. Jam vero corpus, cum ipsum etiam
compositum sit, nec permanere ratio patitur, et re
vera dissolvi, contabescere, nullumque non exitii
genus subire sensus ipse videt: dum quæ illo con
tinentur, in suum quæque feruntur ac proprium,
atque alterum subinde alterum corrumpit, illudque
sic mutat in aliud, ut simul interimat: præsertim
ubi animus, qui ea inter sese mutuo conciliet, ex
illis sese corporibus subduxerit. Et quamvis par
tes eorum quælibet solæ relinquantur, unum ta
men hic nihil est, cum et in formam atque mate
riam, ex quibus simplicia etiam corpora constare
necesse est, singula dissolvantur, et vero ut ma
gniudinem ex propria corporum ratione aliquam
habent, secari proinde, ac minimas in particulas
confringi possint, atque ita demum funditus inte
Id ex Plotino supplevi
mus.
Hæc etiam ex Plotino
addidimus.
lla Montac. At Plotinus,
Utrumque probari potest.
Ita Plotinus, et recte, non
etc. Locus integer apud Plotinum
ita concipitur,
etc.
Prime, post adhibenda distinctio est;
tollenda post v. Sequentia ex nostro corrigenda
sunt, foedam enim habent vitiosamque redundan
tiam, quæ Ficino etiam imposuit.
col. 1555–1556page 8 of 11
PG 21:1555fulgentia esse simul sicca, ac alta donari intelli gentia. > In hoc opinionum conflictu nobis tres proponuntur lectiones, scilicet Duo a Joan. Stobæo loci, unus quidem in oratio ne Trincavelli sub Heracliti nomine: 'Avho Alter vero in oratione xv sub nomine Musonii In medio quæstione relicta, siquidem av ñ et aŭn inveniuntur. Sed evidenter, aby servari ne quit, quamvis illud forte legerit Galienus in suo manuscripto codice; ei ergo præferendum an. Au ferenda sunt etiam, utpote redundantia, aun xal Erph, quamvis ea copulaverit Plato; siquidem He raclites, axotɛlvós, sententiose dicere solitus, vo ces rejiciebat inutiles: Wesselingi igitur ac Heynii opinionem sequor, non vero quoad Philonis locum in quo Heracliti prima inversà fuit idea. Cum eninı ille philosophus anime intelligentiam in illius sicci tate reponeret, eam intrinsecus examinabat; dum Philo, Græciæ terram præ cæteris magnificare cu piens, ad scopum sibi propositum deflectere debuit primitivam hujus axiomatis vulgatissimi significatio nem, licet absurdum sit. Hanc solutionem tamen non ut firmissimam trado, nec a me culpandi fo rent illi qui cum Wesselingio legerunt auŋ fuxh, Col. Ibid. Ibid. 8. Evwxovµévots 467, qui omittit eivät Ibid. Col. 676 15. Nov 466, 467 pro véɔuç. Col. 680 1. 'E6palov 465. Ibid. Ibid. 4. Hujus capitis primæ phrasis incisum primum mihi omnino mendosum esse videtur: pri imo quidem yeyuμvaoμévηs manuscripti 465 parti cipio Yeyevuevne præferendum esse existimavi quæ quidem substitutio nullius est momenti pro phrasis contextu, siquidem utrumque nonnisi cum copulari potest, ex hoc proditur Eusebius, quem latet sacrorum libro rum a Judæis receptio: ante igitur tñ ¿ñodel Tá est auferendum. Hæc autem locutio 'Entelon un inutilis esse ac cogitationem ob scurare videntur. Col. mss. Lugd. Ibid. 15. Textus fert primi libri: sed cum sit evidenter falsum, ideo veritatem restitui. Vide tractat. De abstinentia, p. 147, edit in-4º Rhoer. Ibid. 1. Atórt deest in 465, 466, 467. Ibid. Ibid. 8. In his locis errat Theophrastus circa modum quo Judæi celebrant Pascha: 1° agnum vi etimam comedunt; 2° ex eo residua igne comburunt, non quidem ut nihil horum sol videat, sed in com memorationem ipsorum exitus ab Ægypto. Præce perat enim Deus ne quidquam immolatæ victime remaneret cum ex hac regione discederent. Vide Exod. 1, v. 9. Hic igitur a Theophrasto, sicut et in capite sequenti, De Esseniis, ab ipso Porphyrio, falso supponitur soli a Judæis culum exhiberi, quod quidem minime mirum est in paganis, a quibus nec spiritualitas nec Dei simplicitas attingi pote rant; quin etiam, in hoc eodem fragmento falso accusantur Judæi victimas immolasse humanas. Ibid. 13. Ms. 465, qui habet vuxtav pro ɛixwv. lectionem secutus pro posui TOUTES, quæ lectio in omnibus manuscriptis ac etiam in Porphyrio invenitur. Hoc enim partici pium nullo modo cum exwv concordare potest; si quidem orantes non audimus Deum; quod solum si gnificat 0ɛoxhutɛty: hinc probabiliter hujus substi tutionis ratio. Theophrastus igitur hic evidenter ostendere voluit Judæos divinis edoceri revelatio nibus: a Plutarcho jungitur To pavτixó, t. VIII, 340 Řeisk. Ibid. 4. Hoc omne fragmentum De Esseniis a Porphyrio desumitur 1. 1x De abstinentia, p. 339, Rhoer. Ibid. 2. Loco pono Non enim trans formantur indoles, sed tantum contrahuntur ha bitus quæ vocabula apud Græcos idem persæpe so nant. Col. Tai. Hæc verba a Vigero redduntur per squalorem honori ducunt; quæ interpretatio vero sensui oppo nitur, siquidem squalor esse nequit una cum frigi dis balneis quæ infra asserit esse in usu quotidiano apud Essenios. Hi solum refugiebant a more Græ corum, præsertimque athletarum qui post balneum oleo corpus ungebant. Esseniis assimilari debent recentiores populi qui suam pelli aqua detersæ sic citatem naturalem relinquunt. Salmasius, ad Ter tullianum De pallio, p. 69, interpretatus est hunc locum eodem modo quo Vigerus. Igitur, ut credo, ambo erraverunt. Ibid. Per pe riphrasim hujus Historiæ scriptoris cogitationem ostendi. Quisquis vel minime gnarus Atheniensium constitutionis scire debet Metæcos infra alios cives fuisse, a publicis rebus gerendis omnino alienos, ac tributum nomine petolx:ov, solventes de quibus abunde Potter in Archeologia, 1. 1, 10. Col. 685 3. Пeptwa, Gallice tablier, in in terpretatione Latina per cingulum redditur: bujus significationis ratio subsequitur. In suis Emendat.. 1. ix, c. 12 Paulus Leopardus jam emendavit hujus vocis interpretationem Latinam in apophthegmate Antigoni a Plutarcho relato, t. VIII, p. 107 ex edit. Hutten Cum quidam ex ejus amicis Aristodemus nomine qui pro coqui filio habebatur, ei suaderet ut sum ptibus ac liberalitatibus parceret, ei respondet An tigonus Tua consilia, Aristodeme, cingulum re dolent: ex antiquis vero interpretibus: condimen tum redolent. Idem Plutarchus, in tractatu An_se nex administrare debeat, t. XII, p. 192, refert: ‹Cum a Phalaris tyrannide liberati fuerunt Agrigentini cæruleas prohibuerunt vestes: quia ejusdem coloris cingulis tyranni ministri usi fuerant (Phauxivois Idem, ibid., p. 106: Perinde ac si mulieri su perioris conditionis ac pudibundæ auferrentur ve stes, ac ei in caupona famulaturæ daretur cingu lum. Athenæus Deipnosoph. 1. vu, p. 290 ed. Ca sauboni: coquus loquitur: O yàp mapέpyw; L. vi, p. xal nepie wsμéve. Gongrorum catinum deco quens, cingulo præcinctus. Arrianus in Epicteto, I. v, c. de Vulcano Oncat. Nec pileum, nec cingulum faciunt fabrum. › Olympiodorus in Catena, in Epistolam Jeremia ad Babylonios a Ghislerio editain. Exoivia. Pra! càΟὗ γῆ ξηρή, ψυχή σοφωτάτη Αύη ψυχή σοφωτάτη – Αὐγὴ ψυχὴ σοφωτάτη. κ ὁπόταν μεθυσθῇ ἄγεται ὑπὸ παιδὸς ἀνήσου, σφαλ λόμενος, οὐκ ἐπαίων ὅκη βαίνει, ὑγρὴν τὴν ψυχὴν ἔχων· αύη ψυχή σοφωτάτη καὶ ἀρίστη. Θεοῖς ἀρκεῖν τοὺς ἀπὸ γῆς καὶ ὕδατος ἀναφερομένους ἀτμοὺς, ἡμᾶς δὲ ὁμοιοτάτην ταύτη προς φέρεσθαι τροφὴν ἂν εἴη, τὴν κουφοτάτην και καθαρο τάτην· οὕτω δ᾽ ἂν καὶ τὴν ψυχὴν ἡμῶν ὑπάρχειν καθαράν τε καὶ ξηράν, ὁποία οὖσα ἀρίστη καὶ σοφω τάτη, εἰ πᾶν, καθάπερ Ηρακλείτῳ δοκεῖ λέγοντι οὕτως αὖ γῆ, ξηρή ψυχή σοφωτάτη καὶ ἀρίστη. σοφωτάτη καὶ ἀρίστη. 673 5. Τοῖς ἐπεισιοῦσι 465; ἐπείγουσι 466. 8. Νοῦν δὲ οὐκ ἢ εἰς ἥκιστα γεννά 465, 400, κατὰ φύσιν. 11. Ἐπιτρέψαντες 468. 5. Γεγυμνασμένης 405; συνήπται 466. ἀποδείξεως Οὐκ ἀσυλλογίστως ἡμῖν γεγυμνασμένης τῆς ἀποδείξεως, ἡμῖν ξεως, 63 2. Φιλοσ. τῆς τῶν Ἑλλ. 3. Ζωοθυτούντων 465, ». θεοκλητοῦντες θεοκλυ τὸ, θεοκλυτούμενον γένος ἤθεσε ἔθεσι. 684 11. Τὸ γὰρ αὐχμεῖν ἐν καλῷ τίθεν 15. Μετοικοῦσιν ἐν ἑκάστη πόλει. 'Αριστοδήμου τῶν φίλων τινὸς ἐκ μαγεί μου γεγονέναι δοκοῦντος, συμβουλεύοντος δὲ αὐτῷ τῶν ἀναλωμάτων καὶ τῶν δωρεῶν ἀφαιρεῖν· Οἱ λό γοι σου, εἶπεν, ὦ 'Αριστόδημε, περιζώματος όζουσι. ἐχρῶντο περιζώματι).» ἔμαθον ἐν ἔτεσι δυεῖν ἔχων περίζωμα, ἀλλ᾽ ἅπαντα τὸν βίον. 540: Εψοντι γόγγρων λοπάδα 8,: Οὐδεὶς ἐρεῖ· Ἐγὼ μουσικὸς εἰμι, ἂν πλῆκτρον καὶ κιθάραν ἀγοράσῃ, οὐδὲ ἐγὼ χαλκεύς εἰμι, ἂν πιλίον καὶ περίζωμα περί
Οὗ γῆ ξηρή, ψυχή σοφωτάτη
Αύη ψυχή σοφωτάτη – Αὐγὴ ψυχὴ σοφωτάτη. κ
ὁπόταν μεθυσθῇ ἄγεται ὑπὸ παιδὸς ἀνήσου, σφαλ
λόμενος, οὐκ ἐπαίων ὅκη βαίνει, ὑγρὴν τὴν ψυχὴν
ἔχων· αύη ψυχή σοφωτάτη καὶ ἀρίστη.
Θεοῖς ἀρκεῖν τοὺς ἀπὸ γῆς καὶ ὕδατος ἀναφε
ρομένους ἀτμοὺς, ἡμᾶς δὲ ὁμοιοτάτην ταύτη προς
φέρεσθαι τροφὴν ἂν εἴη, τὴν κουφοτάτην και καθαρο
τάτην· οὕτω δ᾽ ἂν καὶ τὴν ψυχὴν ἡμῶν ὑπάρχειν
καθαράν τε καὶ ξηράν, ὁποία οὖσα ἀρίστη καὶ σοφω
τάτη, εἰ πᾶν, καθάπερ Ηρακλείτῳ δοκεῖ λέγοντι
οὕτως αὖ γῆ, ξηρή ψυχή σοφωτάτη καὶ ἀρίστη.
σοφωτάτη καὶ ἀρίστη.
673 5. Τοῖς ἐπεισιοῦσι 465; ἐπείγουσι 466.
8. Νοῦν δὲ οὐκ ἢ εἰς ἥκιστα γεννά 465, 400,
κατὰ φύσιν.
11. Ἐπιτρέψαντες 468.
5. Γεγυμνασμένης 405; συνήπται 466.
ἀποδείξεως Οὐκ ἀσυλλογίστως
ἡμῖν γεγυμνασμένης τῆς ἀποδείξεως, ἡμῖν
ξεως,
63 2. Φιλοσ. τῆς τῶν Ἑλλ.
3. Ζωοθυτούντων 465, 46».
θεοκλητοῦντες θεοκλυ
τὸ, θεοκλυτούμενον γένος
ἤθεσε ἔθεσι.
684 11. Τὸ γὰρ αὐχμεῖν ἐν καλῷ τίθεν
15. Μετοικοῦσιν ἐν ἑκάστη πόλει.
'Αριστοδήμου τῶν φίλων τινὸς ἐκ μαγεί
μου γεγονέναι δοκοῦντος, συμβουλεύοντος δὲ αὐτῷ
τῶν ἀναλωμάτων καὶ τῶν δωρεῶν ἀφαιρεῖν· Οἱ λό
γοι σου, εἶπεν, ὦ 'Αριστόδημε, περιζώματος όζουσι.
ἐχρῶντο περιζώματι).»
ἔμαθον ἐν ἔτεσι δυεῖν ἔχων περίζωμα, ἀλλ᾽ ἅπαντα
τὸν βίον. 540: Εψοντι γόγγρων λοπάδα
8,: Οὐδεὶς ἐρεῖ· Ἐγὼ μουσι
κός εἰμι, ἂν πλῆκτρον καὶ κιθάραν ἀγοράσῃ, οὐδὲ
ἐγὼ χαλκεύς εἰμι, ἂν πιλίον καὶ περίζωμα περί
fulgentia esse simul sicca, ac alta donari intelli
gentia. >
In hoc opinionum conflictu nobis tres proponuntur
lectiones, scilicet
Duo a Joan. Stobæo loci, unus quidem in oratio
ne Trincavelli sub Heracliti nomine: 'Avho
Alter vero in oratione xv sub nomine Musonii
In medio quæstione relicta, siquidem av ñ et
aŭn inveniuntur. Sed evidenter, aby servari ne
quit, quamvis illud forte legerit Galienus in suo
manuscripto codice; ei ergo præferendum an. Au
ferenda sunt etiam, utpote redundantia, aun xal
Erph, quamvis ea copulaverit Plato; siquidem He
raclites, axotɛlvós, sententiose dicere solitus, vo
ces rejiciebat inutiles: Wesselingi igitur ac Heynii
opinionem sequor, non vero quoad Philonis locum
in quo Heracliti prima inversà fuit idea. Cum eninı
ille philosophus anime intelligentiam in illius sicci
tate reponeret, eam intrinsecus examinabat; dum
Philo, Græciæ terram præ cæteris magnificare cu
piens, ad scopum sibi propositum deflectere debuit
primitivam hujus axiomatis vulgatissimi significatio
nem, licet absurdum sit. Hanc solutionem tamen
non ut firmissimam trado, nec a me culpandi fo
rent illi qui cum Wesselingio legerunt auŋ fuxh,
Col.
Ibid.
Ibid. 8. Evwxovµévots 467, qui omittit eivät
Ibid.
Col. 676 15. Nov 466, 467 pro véɔuç.
Col. 680 1. 'E6palov 465.
Ibid.
Ibid. 4. Hujus capitis primæ phrasis incisum
primum mihi omnino mendosum esse videtur: pri
imo quidem yeyuμvaoμévηs manuscripti 465 parti
cipio Yeyevuevne præferendum esse existimavi
quæ quidem substitutio nullius est momenti pro
phrasis contextu, siquidem utrumque nonnisi cum
copulari potest,
ex hoc
proditur Eusebius, quem latet sacrorum libro
rum a Judæis receptio: ante igitur tñ ¿ñodel
Tá est auferendum. Hæc autem locutio
'Entelon un inutilis esse ac cogitationem ob
scurare videntur.
Col. mss. Lugd.
Ibid. 15. Textus fert primi libri: sed cum sit
evidenter falsum, ideo veritatem restitui. Vide
tractat. De abstinentia, p. 147, edit in-4º Rhoer.
Ibid. 1. Atórt deest in 465, 466, 467.
Ibid.
Ibid. 8. In his locis errat Theophrastus circa
modum quo Judæi celebrant Pascha: 1° agnum vi
etimam comedunt; 2° ex eo residua igne comburunt,
non quidem ut nihil horum sol videat, sed in com
memorationem ipsorum exitus ab Ægypto. Præce
perat enim Deus ne quidquam immolatæ victime
remaneret cum ex hac regione discederent. Vide
Exod. 1, v. 9. Hic igitur a Theophrasto, sicut et
in capite sequenti, De Esseniis, ab ipso Porphyrio,
falso supponitur soli a Judæis culum exhiberi,
quod quidem minime mirum est in paganis, a quibus
nec spiritualitas nec Dei simplicitas attingi pote
rant; quin etiam, in hoc eodem fragmento falso
accusantur Judæi victimas immolasse humanas.
Ibid. 13. Ms. 465, qui habet vuxtav pro ɛixwv.
lectionem secutus pro posui
TOUTES, quæ lectio in omnibus manuscriptis ac
etiam in Porphyrio invenitur. Hoc enim partici
pium nullo modo cum exwv concordare potest; si
quidem orantes non audimus Deum; quod solum si
gnificat 0ɛoxhutɛty: hinc probabiliter hujus substi
tutionis ratio. Theophrastus igitur hic evidenter
ostendere voluit Judæos divinis edoceri revelatio
nibus: a Plutarcho jungitur
To pavτixó, t. VIII, 340 Řeisk.
Ibid. 4. Hoc omne fragmentum De Esseniis a
Porphyrio desumitur 1. 1x De abstinentia, p. 339,
Rhoer.
Ibid. 2. Loco pono Non enim trans
formantur indoles, sed tantum contrahuntur ha
bitus quæ vocabula apud Græcos idem persæpe so
nant.
Col.
Tai. Hæc verba a Vigero redduntur per squalorem
honori ducunt; quæ interpretatio vero sensui oppo
nitur, siquidem squalor esse nequit una cum frigi
dis balneis quæ infra asserit esse in usu quotidiano
apud Essenios. Hi solum refugiebant a more Græ
corum, præsertimque athletarum qui post balneum
oleo corpus ungebant. Esseniis assimilari debent
recentiores populi qui suam pelli aqua detersæ sic
citatem naturalem relinquunt. Salmasius, ad Ter
tullianum De pallio, p. 69, interpretatus est hunc
locum eodem modo quo Vigerus. Igitur, ut credo,
ambo erraverunt.
Ibid. Per pe
riphrasim hujus Historiæ scriptoris cogitationem
ostendi. Quisquis vel minime gnarus Atheniensium
constitutionis scire debet Metæcos infra alios cives
fuisse, a publicis rebus gerendis omnino alienos, ac
tributum nomine petolx:ov, solventes de quibus
abunde Potter in Archeologia, 1. 1, 10.
Col. 685 3. Пeptwa, Gallice tablier, in in
terpretatione Latina per cingulum redditur: bujus
significationis ratio subsequitur. In suis Emendat..
1. ix, c. 12 Paulus Leopardus jam emendavit hujus
vocis interpretationem Latinam in apophthegmate
Antigoni a Plutarcho relato, t. VIII, p. 107 ex edit.
Hutten
Cum quidam ex ejus amicis Aristodemus nomine
qui pro coqui filio habebatur, ei suaderet ut sum
ptibus ac liberalitatibus parceret, ei respondet An
tigonus Tua consilia, Aristodeme, cingulum re
dolent: ex antiquis vero interpretibus: condimen
tum redolent. Idem Plutarchus, in tractatu An_se
nex administrare debeat, t. XII, p. 192, refert: ‹Cum
a Phalaris tyrannide liberati fuerunt Agrigentini
cæruleas prohibuerunt vestes: quia ejusdem coloris
cingulis tyranni ministri usi fuerant (Phauxivois
Idem, ibid., p. 106: Perinde ac si mulieri su
perioris conditionis ac pudibundæ auferrentur ve
stes, ac ei in caupona famulaturæ daretur cingu
lum. Athenæus Deipnosoph. 1. vu, p. 290 ed. Ca
sauboni: coquus loquitur: O yàp mapέpyw;
L. vi, p.
xal nepie wsμéve. Gongrorum catinum deco
quens, cingulo præcinctus. Arrianus in Epicteto,
I. v, c. de Vulcano
Oncat. Nec pileum, nec cingulum faciunt fabrum. ›
Olympiodorus in Catena, in Epistolam Jeremia ad
Babylonios a Ghislerio editain. Exoivia. Pra! cà
col. 1559–1560page 9 of 11
PG 21:1559rum: atque id confirmaturum eum fuisse vis auctori tate Aristotelis, si hoc ab eo traditum cognoscet ex Clearcho. At certe alia omnia habet Laertius; scri psisse nempe Clearchum in libro 89 mnosophistas venisse a Magis; quosdam vero tra dere Judæos quoque eorum esse progeniem; hoc est Magorum sive Chaldæorum, de quibus hoc loco dis serit Laertius. Demus præterea scripsisse Laertium quæ recitas; annon Aristotelis verborum vel negli gens, vel parum memor esse potuit in opere tumul tuario, qualem esse hanc Laertii compilationem pro bare facile est? Ais unum Josephum meminisse libri Clearchi [ɛpł Urvov. Quid tuni? an dubiæ sunt fidei veterum libri, quicunque semel tantum a sequentis scriptoribus laudantur? non hanc tantum, sed alias quoque scriptiones argumento hoc ab eodem Clear cho abjudicaris. Ad hæc Judææ nomen hac ætate Græcis ignotum fuisse contendis: non valde cogni tum in vulgus fuisse concesserim, plane ignotum, negaverim. Enimvero Ægyptum jam perlustrave rant Thales, Pythagoras, Plato, ubi magna erat Ju dæorum frequentia; quidam etiam partes Orientis alierant. Itiones erant crebræ, commercii causa, Phoenicum in Græcian, Græcorum in Syriam, jam inde a vetustis temporibus. Hebræi autem post so lutam captivitatem Judai dici cœpti sunt, jam vero non Syriam solain, sed et Persidem quoque pervase rat Græcorum lingua, Apud Danielein, qui vixit Darii temporibus, reperias vocabula copot, althpia ovupwvíz, non satis igitur firma habemus argumenta quibus Clearchi libros damnemus; et si res suspicione non caret, sed in re incerta tutius est receptis opinionibus adhærere. > Post hæc pro vero Clearcho edita, contra falsum Clearchum testimonia auctorum referam. Primus est Jonsius, De scriptoribus hist. philos. 1. 1, c. 18, quem et commentariis illustravit Baylus Diction. ad vocabulum Aristoteles, nota B. Hunc cito: ‹ Locus iste non levis esset ponderis, si ex Clearcho Aristo telis discipulorum illustrissimo desumeretur, sed verisimilliine alterius Clearchi est. Etenim 1ª au ctor refert Aristoteli perlustranti Asiam quendam occurrisse Judæum, qui cum eo aliisque viris doctis multa colloquia habuit, axolastixov. Porro ex scriptoribus doctissimis, tempore Clearchi vocabulum sgoλastıxó; nondum si gnificabat discipulum, nec hominem studio deditum. Ceterum, cum hæc per Asiam peregrinatio et histo ria concordare nequeant, haud supponendum aliquem ex ejus discipulis, in dialogo, factum excogitare vo luisse cujus falsitatem alii omnes agnovissent. Recen tior igitur Clearchus hanc excogitavit peregrinatio nem, quod forte bona fide factum est; siquidem So linus asserit, in expeditione contra Darium, Aristo telem in comitatu fuisse Alexandri. Idem narrat au clor anonymus Vitæ Aristotelis. 2° Si Aristoteles multos congressus habuisset cum isto Judæo tam do cto, de quo agitur in Clearchi fragmento abundan tius de Judæa ac de Judaica natione disseruisset, nec tam absurda credidisset, quæ ipse effatur, de Judæorum origine. Dixissetne Judæos originem ducere a Calanis Indie populis, illos in Syria nomen Judæorum sumpsisse, quia provinciam Judæam no mine incolebant? Hæc autem omnia narrat Aristo teles in loco Clearchi, quem citat Josephus. Suusne eum Judæus in tam puerili errore liquisset? Lege renturne tam pauca in omnibus scriptis Aristotelis de Judæa et de Judæorum gente, si Judæus illi tam praeclaras notiones tradidisset? 3° Legimus apud Diogenem Laertium gymnosophistas a Magis ducere genus, et fuisse quosdam qui Judæis camdem tri buerent originem: horum prius testimoniorum da tur teste Clearcho, Aristotelis discipulo; posterius vero nullo auctore nititur. Porro tunc certe præbe batur occasio Clearchi testimonium citandi de Indica origine Judæorum nationis. Aliunde si liber De somno, in quo Aristoteles hanc ludicam memorat originem, esset ejusdem Clearchi, quem laudat Laer tius, procul dubio Clearchus ille fuisset designatus. Praetermissis aliis Jonsii argumentis, ex his tribus constat non ea dixisse Aristotelem, quæ ei attribuit Jo sephi Clearchus. Objicies Clearchum cognovisse Ju dæum qui cum Aristotele fuerat collocutus, Aristo telis coævum; sed nego Aristotelem a Clearcho fuisse cognitum. Attamen hæc Baylii contra verum Clearchum pro batio quæ inexpugnabilis videtur, relinquit difficulta tem ut id cuidam Judæ Hellenico, ut volunt Simonius Ricardius et Valckenaerus, tribuatur. Etenim si, ut merito animadvertit Baylus, Judæus Aristoteli dicere non potuit Judaicam nationem ab Indis Calanis du cere originem, Judæus, Clearchum mentitus, banc eamdem assertionem in ore illius pseudonymi ponere non potuit Inde absque controversiis duo concludi possunt: Aristotelem non dixisse quæ ei imputan tur; 2° fabulam a Jud:eo texi non potuisse. Verumtamen Eusebius non excogitavit istam nar rationem, sed solum culpandus est quod inconsulte Josephum transcripserit. Sed cui hæc narratio tri buenda sit? num Josepho? At Josephus qui Antiquit. Judaic, scripsit, sibimet ipsi tam graviter contra dicere non potuit. Igitur constare videtur falsarium fuisse vel Clearchum, vel quemlibet alium Peripate ticorum, qui Judæos, vel saltem eorum nomen co gnoscebat. Natio enim inter Ægyptum et Syriam om nino a Græcis nesciri non poterat. Judæos igitur tunc temporis adduxit in Vita Aristotelis in hujus philosophi gloriam. Tunc ut natio cognoscebantur Judæi, sed eorum orlgo et constitutiones satis ignotæ erant, ut eis falsæ attribuerentur traditiones, mores, secundum Græciam mendacem; apud enim Dioge nem Laertium legimus eos ab Indis gymnosophistis trahere originem; quod est Græca, non vero Judaica fabula. Cæterum de populis magis cognitis, quibus cum Graecis erat frequentior usus, quot fabulas non texere Ctesias et Herodotus? In principio hujus libri ex Theophrasti loco, qui a Porphyrio desumitur in li bro De abstinentia, constat hunc philosophum, Aristotelis successorem, Judæis attribuisse in victimarum immolatione, mores ab eis omniuo alienos; omnibus perpensis, hæc testimonia suspicari possumus; attamen cum constet eos tantum mentiri quorum interest, Judais Hellenistis vel Hellenicis so lum sunt attribuenda ea quæ in suæ gentis gloriam eo rum supponere intererat. Igitur quotiescunque eo rum nomen absque laude vel vituperio profertur, non est suspicandi locus. Siquidem inirum non erat quod citarent gentem propinquiorem quam Galli. Iberi et etiam Scythæ, cum ea, quæ de eis narrantur, levis sunt momenti. His positis, non est suspicandi ratio locum Hecatæi de Jerosolymæ perimetro, ac de ave occisa a quodam sagittario Judaco. Aliis vero locis Hecatei de Judæis, Celsus hujus scriptoris au thenticitatem religionemque suspicari potuit; sed non sunt nobis eædem suspicandi rationes, et mirari de bemus quod Josephus ex hoc libro desumpserit quod in suæ gentis gloriam nullo modo adiret. Scaligerii argumentum Vossius validis confutat rationibus, De hist. Græcis, pag. 70. Fabula Aristæi de Septuaginta interpretibus suppositio Judaica mihi videtur, itidem sentio de verbis in Moysis honorem tributis Numenio, quorum unum citant religionis defensores, alterum vero Porphyrius De antro Nympharum, c. 10, ubi pro phetam vocat Moysen, laudans Genesis principium BEGU TVsuμa. Ex his, inquam, verbis mihi non constat Numenium fuisse Judum; quia si fuisset Judæus, eum non invocasset Porphyrius; quod non miror magis quam quod Longinus Moysem laudaverit in tractatu De sublimi. Siquidem necesse non est nos cuidam religioni adhærere, ut reverenter loquamurΠερὶ παιδείας, κιβδηλείας ἡμῖν τε καί τισιν ἑτέροις τῶν Ηγοῦντο γὰρ προσιζάνειν τῷ ὕδατι τὰς ψυχὰς θεοπνόῳ ὄντι, ὥς φησιν ὁ Νουμήνιος, διὰ τοῦτο λέγων· καὶ τὸν προφήτην ειρηκέναι, ἐμφέρεσθαι ἐπάνω τοῦ ὕδατος
Περὶ παιδείας,
κιβδηλείας
ἡμῖν τε καί τισιν ἑτέροις τῶν
Ηγοῦντο γὰρ προσιζάνειν τῷ ὕδατι τὰς ψυχὰς θεοπνόῳ
ὄντι, ὥς φησιν ὁ Νουμήνιος, διὰ τοῦτο λέγων· καὶ τὸν
προφήτην ειρηκέναι, ἐμφέρεσθαι ἐπάνω τοῦ ὕδατος
rum: atque id confirmaturum eum fuisse vis auctori
tate Aristotelis, si hoc ab eo traditum cognoscet ex
Clearcho. At certe alia omnia habet Laertius; scri
psisse nempe Clearchum in libro 89
mnosophistas venisse a Magis; quosdam vero tra
dere Judæos quoque eorum esse progeniem; hoc est
Magorum sive Chaldæorum, de quibus hoc loco dis
serit Laertius. Demus præterea scripsisse Laertium
quæ recitas; annon Aristotelis verborum vel negli
gens, vel parum memor esse potuit in opere tumul
tuario, qualem esse hanc Laertii compilationem pro
bare facile est? Ais unum Josephum meminisse libri
Clearchi [ɛpł Urvov. Quid tuni? an dubiæ sunt fidei
veterum libri, quicunque semel tantum a sequentis
scriptoribus laudantur? non hanc tantum, sed alias
quoque scriptiones argumento hoc ab eodem Clear
cho abjudicaris. Ad hæc Judææ nomen hac ætate
Græcis ignotum fuisse contendis: non valde cogni
tum in vulgus fuisse concesserim, plane ignotum,
negaverim. Enimvero Ægyptum jam perlustrave
rant Thales, Pythagoras, Plato, ubi magna erat Ju
dæorum frequentia; quidam etiam partes Orientis
alierant. Itiones erant crebræ, commercii causa,
Phoenicum in Græcian, Græcorum in Syriam, jam
inde a vetustis temporibus. Hebræi autem post so
lutam captivitatem Judai dici cœpti sunt, jam vero
non Syriam solain, sed et Persidem quoque pervase
rat Græcorum lingua, Apud Danielein, qui vixit
Darii temporibus, reperias vocabula copot, althpia
ovupwvíz, non satis igitur firma habemus argumenta
quibus Clearchi libros damnemus; et si
res suspicione non caret, sed in re incerta tutius est
receptis opinionibus adhærere. >
Post hæc pro vero Clearcho edita, contra falsum
Clearchum testimonia auctorum referam. Primus
est Jonsius, De scriptoribus hist. philos. 1. 1, c. 18,
quem et commentariis illustravit Baylus Diction. ad
vocabulum Aristoteles, nota B. Hunc cito: ‹ Locus
iste non levis esset ponderis, si ex Clearcho Aristo
telis discipulorum illustrissimo desumeretur, sed
verisimilliine alterius Clearchi est. Etenim 1ª au
ctor refert Aristoteli perlustranti Asiam quendam
occurrisse Judæum, qui cum eo aliisque viris doctis
multa colloquia habuit,
axolastixov. Porro ex scriptoribus doctissimis,
tempore Clearchi vocabulum sgoλastıxó; nondum si
gnificabat discipulum, nec hominem studio deditum.
Ceterum, cum hæc per Asiam peregrinatio et histo
ria concordare nequeant, haud supponendum aliquem
ex ejus discipulis, in dialogo, factum excogitare vo
luisse cujus falsitatem alii omnes agnovissent. Recen
tior igitur Clearchus hanc excogitavit peregrinatio
nem, quod forte bona fide factum est; siquidem So
linus asserit, in expeditione contra Darium, Aristo
telem in comitatu fuisse Alexandri. Idem narrat au
clor anonymus Vitæ Aristotelis. 2° Si Aristoteles
multos congressus habuisset cum isto Judæo tam do
cto, de quo agitur in Clearchi fragmento abundan
tius de Judæa ac de Judaica natione disseruisset,
nec tam absurda credidisset, quæ ipse effatur,
de Judæorum origine. Dixissetne Judæos originem
ducere a Calanis Indie populis, illos in Syria nomen
Judæorum sumpsisse, quia provinciam Judæam no
mine incolebant? Hæc autem omnia narrat Aristo
teles in loco Clearchi, quem citat Josephus. Suusne
eum Judæus in tam puerili errore liquisset? Lege
renturne tam pauca in omnibus scriptis Aristotelis
de Judæa et de Judæorum gente, si Judæus illi tam
praeclaras notiones tradidisset? 3° Legimus apud
Diogenem Laertium gymnosophistas a Magis ducere
genus, et fuisse quosdam qui Judæis camdem tri
buerent originem: horum prius testimoniorum da
tur teste Clearcho, Aristotelis discipulo; posterius
vero nullo auctore nititur. Porro tunc certe præbe
batur occasio Clearchi testimonium citandi de Indica
origine Judæorum nationis. Aliunde si liber De
somno, in quo Aristoteles hanc ludicam memorat
originem, esset ejusdem Clearchi, quem laudat Laer
tius, procul dubio Clearchus ille fuisset designatus.
Praetermissis aliis Jonsii argumentis, ex his tribus
constat non ea dixisse Aristotelem, quæ ei attribuit Jo
sephi Clearchus. Objicies Clearchum cognovisse Ju
dæum qui cum Aristotele fuerat collocutus, Aristo
telis coævum; sed nego Aristotelem a Clearcho fuisse
cognitum.
Attamen hæc Baylii contra verum Clearchum pro
batio quæ inexpugnabilis videtur, relinquit difficulta
tem ut id cuidam Judæ Hellenico, ut volunt Simonius
Ricardius et Valckenaerus, tribuatur. Etenim si, ut
merito animadvertit Baylus, Judæus Aristoteli dicere
non potuit Judaicam nationem ab Indis Calanis du
cere originem, Judæus, Clearchum mentitus, banc
eamdem assertionem in ore illius pseudonymi ponere
non potuit Inde absque controversiis duo concludi
possunt: Aristotelem non dixisse quæ ei imputan
tur; 2° fabulam a Jud:eo texi non potuisse.
Verumtamen Eusebius non excogitavit istam nar
rationem, sed solum culpandus est quod inconsulte
Josephum transcripserit. Sed cui hæc narratio tri
buenda sit? num Josepho? At Josephus qui Antiquit.
Judaic, scripsit, sibimet ipsi tam graviter contra
dicere non potuit. Igitur constare videtur falsarium
fuisse vel Clearchum, vel quemlibet alium Peripate
ticorum, qui Judæos, vel saltem eorum nomen co
gnoscebat. Natio enim inter Ægyptum et Syriam om
nino a Græcis nesciri non poterat. Judæos igitur
tunc temporis adduxit in Vita Aristotelis in hujus
philosophi gloriam. Tunc ut natio cognoscebantur
Judæi, sed eorum orlgo et constitutiones satis ignotæ
erant, ut eis falsæ attribuerentur traditiones, mores,
secundum Græciam mendacem; apud enim Dioge
nem Laertium legimus eos ab Indis gymnosophistis
trahere originem; quod est Græca, non vero Judaica
fabula.
Cæterum de populis magis cognitis, quibus cum
Graecis erat frequentior usus, quot fabulas non texere
Ctesias et Herodotus? In principio hujus libri ex
Theophrasti loco, qui a Porphyrio desumitur in li
bro De abstinentia, constat hunc philosophum,
Aristotelis successorem, Judæis attribuisse in
victimarum immolatione, mores ab eis omniuo
alienos; omnibus perpensis, hæc testimonia suspicari
possumus; attamen cum constet eos tantum mentiri
quorum interest, Judais Hellenistis vel Hellenicis so
lum sunt attribuenda ea quæ in suæ gentis gloriam eo
rum supponere intererat. Igitur quotiescunque eo
rum nomen absque laude vel vituperio profertur,
non est suspicandi locus. Siquidem inirum non erat
quod citarent gentem propinquiorem quam Galli.
Iberi et etiam Scythæ, cum ea, quæ de eis narrantur,
levis sunt momenti. His positis, non est suspicandi
ratio locum Hecatæi de Jerosolymæ perimetro, ac
de ave occisa a quodam sagittario Judaco. Aliis vero
locis Hecatei de Judæis, Celsus hujus scriptoris au
thenticitatem religionemque suspicari potuit; sed non
sunt nobis eædem suspicandi rationes, et mirari de
bemus quod Josephus ex hoc libro desumpserit quod
in suæ gentis gloriam nullo modo adiret. Scaligerii
argumentum Vossius validis confutat rationibus, De
hist. Græcis, pag. 70. Fabula Aristæi de Septuaginta
interpretibus suppositio Judaica mihi videtur, itidem
sentio de verbis in Moysis honorem tributis Numenio,
quorum unum citant religionis defensores, alterum
vero Porphyrius De antro Nympharum, c. 10, ubi pro
phetam vocat Moysen, laudans Genesis principium
BEGU TVsuμa. Ex his, inquam, verbis mihi non constat
Numenium fuisse Judum; quia si fuisset Judæus,
eum non invocasset Porphyrius; quod non miror
magis quam quod Longinus Moysem laudaverit in
tractatu De sublimi. Siquidem necesse non est nos
cuidam religioni adhærere, ut reverenter loquamur
col. 1561–1562page 10 of 11
PG 21:1561de iis quæ ipsa veneratione digna sunt; cum ipsi Græcorum scriptores quosdam apud Ægyptios ritus religiosos laudibus efferant, dum simul improbant cultum ab eis animalibus exhibitum. Numenius igitur non ritibus Judaicis vel Christianis obliga batur, ex Eusebio lib. 1x, cap. 7, ubi Platonis et Pythagoræ doctrinis Brachmanorum, Judæorum, Magorum ac Ægyptiorum opiniones jungendas esse decernit; quæ doctrinarum permistio arridebat Py thagoricis, quorum philosophia partim consistebat in dogmatibus ab Oriente allatis, quibus mediis, religiosas Græcorum opiniones, inter quas metem psychosin, interpolaverant. Ab his vero refugiebat Ju deorum fides atque Christianorum, Mihi vero, hic de pagano Numenio fidem præbet locus sequens Porphyrii apud Eusebium in sua Historia, lib. vi, 19; adducitur enim Origenes cui exprobrat Por phyrius, quod pro Christiana religione reliquerit Hel ismum. ‹ Origenes vero, cum gentilis esset et gentilium innutritus disciplinis, ad barbaram declinavit auda ciam, cui seipsuin suumque scriptoris ingenium man cipavit, patriæ leges spernens, et Christianus fa ctus tum vita, tum doctrinis de divinitate. Postquam Græcorum disciplinas edoctus fuisset rectam doctri nam posthabuit et alienas fabulas amplexus est. Cæterum cum Platonis, Numenii, Cronii, Apollo phani, Longini, Moderati, Nicomachi, et aliorum qui inter Pythagoricos præcipui habebantur, scriptis quo tidie versabatur, et solummodo doctissimorum inter Pythagoricos libris studebat. a 2° Hanc Porphyrii assertionem confirmat S. Hiero nymus in epist. ad Magnum ubi ait: «Origenem in libris decem Stromatorum Christianorum et philoso phorum inter se sententias comparasse, et omnia Christianæ religionis dogmata ex Platone et Aristo tele, Numenio Cornutoque confirmasse.»Vide etiam Spencerii argumenta contra Scaligerium in suis an notationibus in locum Origenis contra Celsum, lib. 1, Porphyrii igitur testimonium de Numenio pagano quem inter præcipuos hujus temporis Pythagoricos annumerat, difficultates nodum exsolvit; nullumque dubium relinquit. In sua scripta eum frequenter adducebat: et equidem in fraginento libri De anima a Stobeo citati. Eglog. Phys., I. 11, 21, p. 832, 836, 866, 894, 896, 910 in Vita Plotini et alibi. Ex eo dem philosopho desumitur locus a Macrobio relatus In somnium Scipionis, l. 1, c. 2: ‹ Numenio inter philosophos occultorum curiosiori offensam numi num quod Eleusinia sacra interpretando vulgaverit, somnia prodiderunt, visas sibi ipsas Eleusinjas Deas habitu' meretricio ante apertum lupanar lu dere prostantes; admirantique, et causas non con venientis numinibus turpitudinis consulenti, re spondisse iratas, ab ipso se adyto pudicitiæ suæ vi abstractas, et passim adeuntibus prostitutas.▸ Oppugnatores paganarum auctoritatum Judæis, suf fragantium pepercere capitibus 12, 14 et 41, Fra gmentorum Abydeni, fere similium testimoniis au etorum quos nuper percurrimus. Verum est hæc fra gmenta tanta cæteris veritate elucere quanta in aliis non inveniatur. Siquidem Jonico exarantur sermone qui tunc temporis obsoleverat ad quod reducenda foret horum fragmentorum origo, ut adulterato ribus Judæis tribui possent: tunc enim scribebatur historia solo Attico dialecto cui interdum admisce batur Macedonicus sermo ab Alexandrinis auctori-. bus, sed relictis omnino Herodoti scribendi modis, ex quo eorum confirmatur authenticitas, quæ quidem non fuit impugnata. Col. 693 11. Quoad hanc Judæi cum Aristotele familiaritatem, vide articulum de Aristotele in Lexico Baylii, ad annotationem A, 11 et jam citatam. Ibid. 12. Eusebio non exprobrabo quem admittit anachronismum; Clementis enim Alexandrini subse quitur fidem, Stromat. J. 1, p. 358. Sed Clemens ipse vulgarem iterabat errorem jamdudum ab Halicar. Dionysio refutatum, Antiq. rom., 1. 11, c. 59. Vide pariter Ciceronem, 1. 1, Tuscul. princ.: Tit. Liv., Hist. 1. et iv. Hæc fabula arridebat his qui vole bant Romanum regem cum Græcis commercium ba buisse hanc fabulam ab Epicharmo Comico exco gitatam docet Plutarchus in Vita Numæ, 1. vIII. Vide S. Augustinum, De civ. Dei, iv, 31. bid. Clemens) Vox hic mihi adhibita esse videtur ad desi gnandum cultum quem Tacitæ deæ induxerat red dendum. Vide Plutarchum, in Vita Numæ, § 8 Ibid. 5. Vide in articulo: Clearchus, ad col. 692, B4, quod scripsi de Numenio Pythagorico, qui quidem discerni debet ab illo Numenio rhetore Alexandri patre similiter rhetoris eorum biographias distin xit Suidas. Col. 696 13. Hi famosi Egyptii thaumaturgi, qui cum Moise decertaverunt (Exod. vii, 12). nominantur a S. Paulo in secunda Epistola ad Ti motheum, c. 111, eta S. Ambrosio in suo commenta rio in hunc locum ab Apuleo, secunda Apologia, 375, ed. Colvii: Ego ipse sim Charinondas, vel Damigeron, vel Moses, vel Jannes, vel Apollonius Tyanæus, vel ipse Dardanus, vel quicunque alius forte qui post Zoroastrem et Hostanem inter magos celebratur. > Tertull. De anima, 57: ‹ Adjutrix opinionum ista rum magia sonat Hostanes et Typhon Dardanus et Damigeron, et Nectanebis et Berenice.» Origenes Contra Celsum, 1. iv, 51, p. 542 ex edit. de La Rue, et Van Goens, in Diatribe de Cepotaphiis. et Leo Alla tius in syntagmate de Engastrimytho ad dissertatio nem Eustathii contra Origenem, p. 495. Ibid. 8. Secundum Scaligerum, p. 12 notarum in fragmenta historica quæ ejus librum, De emen datione temporum subsequuntur, præcitati versus non ad Judæos spectant, sed ad Lycos vel eorum vicinos, de quibus agitur in Iliade sub nomine Soly morum. Sic in liade, Z, v. 204 Hos autem versus sic annotat Eustathius: Nemi nem fugit Solymos fuisse Lyciorum finitimos et hostes quapropter ad eos pugnandos a Jobate mis sus Bellerophon cum eis strenue congressus est ac eos superavit; cum eis etiam bellum gessit Bellero phontis nepos. Tradunt veteres Solymos quos me inorat llomerus postea dictos essePisidienses: qui sunt gens inclyta, sicut vult epithetum xvdáàɩµoç. Ex eis, Solyma (in genere neutro Σólupa) designat urbem ab Assyriis conditam post Jerusalem captam; et seeundum Strabonem, Lycium montem. Usque ad nos pervenit Solymæ nomen ethni cum est locus munitissimus ac Lyciæ finitimus cu jus incolæ barbaro sermone Tzelimi vocantur: quos. memorat Odyssæ non sunt Pisidienses. Lyciæ So lymi Mynienses etiam, a Minoe, vocabantur. > Vide Strabonem, 1. xiv, p. 667, ex edit. Parisiis. Cæterum error quo capitur Eusebius est potius. Josephi, quam ipsius, si quidem salvis ipsismet ver bis transcripsit Josephum Contra Apion, lib. 1., p. 454.Οριγένης ἄλλην ἐν ἔλλησι παιδευθεὶς λό γοις πρὸς τὸ βάρβαρον ἐξώκειλε τόλμημα ᾧ δὴ φέρων ἑαυτόν τε καὶ τὴν ἐν τοῖς λόγοις ἕξιν ἐκαπήλευσε, κατὰ μὲν τὸν βίον χριστιανῶς ζῶν καὶ παρανόμως, κατὰ δὲ τὰς περὶ τῶν πραγμάτων καὶ τοῦ θείου δόξας ἑλληνίζων τε καὶ τὰ ἑλλήνων τοῖς ὀθνείοις ὑποβαλλόμενος μύθοις· συνῆν τε γὰρ ἀεὶ τῷ Πλάτωνι, τοῖς τε Νουμηνίου καὶ Κρονίου Απολλοφάνους τε καὶ Λογ γίνου, καὶ Μοδεράτου, Νικομάχου τε καὶ τῶν ἐν τοῖς πυθαγορείοις έλλογίμων ἀνδρῶν ὡμίλει συγγράμμασι. 4. Επεδείκνυτο γὰρ αὐτοῖς ὁ Νουμάς δι' ἀποκρύψεως (υποκρύψεως ὡς οὐκ ἐφάψασθαι τοῦ βελτίστου δυνατόν γλώττη. ἀποκρύψεος Ἐδίδαξε σέβεσθαι τοὺς Ῥωμαίους Τακίταν οἷον σιω πηλὰν ἢ ἐνεάν Ισανδρον δὲ οἱ υἱὸν ᾿Αρης ἆτος πολέμοιο Μαρνάμενον Σολύμοισι κατέκτανε κυδαλίμοισι.
Οριγένης ἄλλην ἐν ἔλλησι παιδευθεὶς λό
γοις πρὸς τὸ βάρβαρον ἐξώκειλε τόλμημα ᾧ δὴ φέρων
ἑαυτόν τε καὶ τὴν ἐν τοῖς λόγοις ἕξιν ἐκαπήλευσε, κατὰ
μὲν τὸν βίον χριστιανῶς ζῶν καὶ παρανόμως, κατὰ
δὲ τὰς περὶ τῶν πραγμάτων καὶ τοῦ θείου δόξας ἐλ
ληνίζων τε καὶ τὰ ἑλλήνων τοῖς ὀθνείοις ὑποβαλλό
μένος μύθοις· συνῆν τε γὰρ ἀεὶ τῷ Πλάτωνι, τοῖς τε
Νουμηνίου καὶ Κρονίου Απολλοφάνους τε καὶ Λογ
γίνου, καὶ Μοδεράτου, Νικομάχου τε καὶ τῶν ἐν τοῖς
πυθαγορείοις έλλογίμων ἀνδρῶν ὡμίλει συγγράμ
μασι.
4. Επεδείκνυτο γὰρ αὐτοῖς ὁ Νουμάς
δι' ἀποκρύψεως (υποκρύψεως ὡς οὐκ
ἐφάψασθαι τοῦ βελτίστου δυνατόν γλώττη.
ἀποκρύψεος
Ἐδίδαξε σέβεσθαι τοὺς Ῥωμαίους Τακίταν οἷον σιω
πηλὰν ἢ ἐνεάν
Ισανδρον δὲ οἱ υἱὸν ᾿Αρης ἆτος πολέμοιο
Μαρνάμενον Σολύμοισι κατέκτανε κυδαλίμοισι.
de iis quæ ipsa veneratione digna sunt; cum ipsi
Græcorum scriptores quosdam apud Ægyptios ritus
religiosos laudibus efferant, dum simul improbant
cultum ab eis animalibus exhibitum. Numenius
igitur non ritibus Judaicis vel Christianis obliga
batur, ex Eusebio lib. 1x, cap. 7, ubi Platonis et
Pythagoræ doctrinis Brachmanorum, Judæorum,
Magorum ac Ægyptiorum opiniones jungendas esse
decernit; quæ doctrinarum permistio arridebat Py
thagoricis, quorum philosophia partim consistebat
in dogmatibus ab Oriente allatis, quibus mediis,
religiosas Græcorum opiniones, inter quas metem
psychosin, interpolaverant. Ab his vero refugiebat Ju
deorum fides atque Christianorum, Mihi vero, hic
de pagano Numenio fidem præbet locus sequens
Porphyrii apud Eusebium in sua Historia, lib. vi,
19; adducitur enim Origenes cui exprobrat Por
phyrius, quod pro Christiana religione reliquerit Hel
ismum.
‹ Origenes vero, cum gentilis esset et gentilium
innutritus disciplinis, ad barbaram declinavit auda
ciam, cui seipsuin suumque scriptoris ingenium man
cipavit, patriæ leges spernens, et Christianus fa
ctus tum vita, tum doctrinis de divinitate. Postquam
Græcorum disciplinas edoctus fuisset rectam doctri
nam posthabuit et alienas fabulas amplexus est.
Cæterum cum Platonis, Numenii, Cronii, Apollo
phani, Longini, Moderati, Nicomachi, et aliorum qui
inter Pythagoricos præcipui habebantur, scriptis quo
tidie versabatur, et solummodo doctissimorum inter
Pythagoricos libris studebat. a
2° Hanc Porphyrii assertionem confirmat S. Hiero
nymus in epist. ad Magnum ubi ait: «Origenem in
libris decem Stromatorum Christianorum et philoso
phorum inter se sententias comparasse, et omnia
Christianæ religionis dogmata ex Platone et Aristo
tele, Numenio Cornutoque confirmasse.»Vide etiam
Spencerii argumenta contra Scaligerium in suis an
notationibus in locum Origenis contra Celsum, lib. 1,
Porphyrii igitur testimonium de Numenio pagano
quem inter præcipuos hujus temporis Pythagoricos
annumerat, difficultates nodum exsolvit; nullumque
dubium relinquit. In sua scripta eum frequenter
adducebat: et equidem in fraginento libri De anima
a Stobeo citati. Eglog. Phys., I. 11, 21, p. 832, 836,
866, 894, 896, 910 in Vita Plotini et alibi. Ex eo
dem philosopho desumitur locus a Macrobio relatus
In somnium Scipionis, l. 1, c. 2: ‹ Numenio inter
philosophos occultorum curiosiori offensam numi
num quod Eleusinia sacra interpretando vulgaverit,
somnia prodiderunt, visas sibi ipsas Eleusinjas
Deas habitu' meretricio ante apertum lupanar lu
dere prostantes; admirantique, et causas non con
venientis numinibus turpitudinis consulenti, re
spondisse iratas, ab ipso se adyto pudicitiæ suæ vi
abstractas, et passim adeuntibus prostitutas.▸
Oppugnatores paganarum auctoritatum Judæis, suf
fragantium pepercere capitibus 12, 14 et 41, Fra
gmentorum Abydeni, fere similium testimoniis au
etorum quos nuper percurrimus. Verum est hæc fra
gmenta tanta cæteris veritate elucere quanta in aliis
non inveniatur. Siquidem Jonico exarantur sermone
qui tunc temporis obsoleverat ad quod reducenda
foret horum fragmentorum origo, ut adulterato
ribus Judæis tribui possent: tunc enim scribebatur
historia solo Attico dialecto cui interdum admisce
batur Macedonicus sermo ab Alexandrinis auctori-.
bus, sed relictis omnino Herodoti scribendi modis,
ex quo eorum confirmatur authenticitas, quæ quidem
non fuit impugnata.
Col. 693 11. Quoad hanc Judæi cum Aristotele
familiaritatem, vide articulum de Aristotele in Lexico
Baylii, ad annotationem A, 11 et jam citatam.
Ibid. 12. Eusebio non exprobrabo quem admittit
anachronismum; Clementis enim Alexandrini subse
quitur fidem, Stromat. J. 1, p. 358. Sed Clemens ipse
vulgarem iterabat errorem jamdudum ab Halicar.
Dionysio refutatum, Antiq. rom., 1. 11, c. 59. Vide
pariter Ciceronem, 1. 1, Tuscul. princ.: Tit. Liv.,
Hist. 1. et iv. Hæc fabula arridebat his qui vole
bant Romanum regem cum Græcis commercium ba
buisse hanc fabulam ab Epicharmo Comico exco
gitatam docet Plutarchus in Vita Numæ, 1. vIII. Vide
S. Augustinum, De civ. Dei, iv, 31.
bid.
Clemens)
Vox
hic mihi adhibita esse videtur ad desi
gnandum cultum quem Tacitæ deæ induxerat red
dendum. Vide Plutarchum, in Vita Numæ, § 8
Ibid. 5. Vide in articulo: Clearchus, ad col. 692,
B4, quod scripsi de Numenio Pythagorico, qui quidem
discerni debet ab illo Numenio rhetore Alexandri
patre similiter rhetoris eorum biographias distin
xit Suidas.
Col. 696 13. Hi famosi Egyptii thaumaturgi,
qui cum Moise decertaverunt (Exod. vii, 12).
nominantur a S. Paulo in secunda Epistola ad Ti
motheum, c. 111, eta S. Ambrosio in suo commenta
rio in hunc locum ab Apuleo, secunda Apologia,
375, ed. Colvii: Ego ipse sim Charinondas, vel
Damigeron, vel Moses, vel Jannes, vel Apollonius
Tyanæus, vel ipse Dardanus, vel quicunque alius
forte qui post Zoroastrem et Hostanem inter magos
celebratur. >
Tertull. De anima, 57: ‹ Adjutrix opinionum ista
rum magia sonat Hostanes et Typhon Dardanus et
Damigeron, et Nectanebis et Berenice.» Origenes
Contra Celsum, 1. iv, 51, p. 542 ex edit. de La Rue,
et Van Goens, in Diatribe de Cepotaphiis. et Leo Alla
tius in syntagmate de Engastrimytho ad dissertatio
nem Eustathii contra Origenem, p. 495.
Ibid. 8. Secundum Scaligerum, p. 12 notarum
in fragmenta historica quæ ejus librum, De emen
datione temporum subsequuntur, præcitati versus
non ad Judæos spectant, sed ad Lycos vel eorum
vicinos, de quibus agitur in Iliade sub nomine Soly
morum. Sic in liade, Z, v. 204
Hos autem versus sic annotat Eustathius: Nemi
nem fugit Solymos fuisse Lyciorum finitimos et
hostes quapropter ad eos pugnandos a Jobate mis
sus Bellerophon cum eis strenue congressus est ac
eos superavit; cum eis etiam bellum gessit Bellero
phontis nepos. Tradunt veteres Solymos quos me
inorat llomerus postea dictos essePisidienses: qui sunt
gens inclyta, sicut vult epithetum xvdáàɩµoç. Ex eis,
Solyma (in genere neutro Σólupa) designat urbem
ab Assyriis conditam post Jerusalem captam; et
seeundum Strabonem, Lycium montem.
Usque ad nos pervenit Solymæ nomen ethni
cum est locus munitissimus ac Lyciæ finitimus cu
jus incolæ barbaro sermone Tzelimi vocantur: quos.
memorat Odyssæ non sunt Pisidienses. Lyciæ So
lymi Mynienses etiam, a Minoe, vocabantur. > Vide
Strabonem, 1. xiv, p. 667, ex edit. Parisiis.
Cæterum error quo capitur Eusebius est potius.
Josephi, quam ipsius, si quidem salvis ipsismet ver
bis transcripsit Josephum Contra Apion, lib. 1.,
p. 454.
col. 1563–1564page 11 of 11
PG 21:1563In annotationibus suis in chronica Eusebii, p. 101, animadvertit idem Scaligerus Chœrilum quem Eusebius vocat priscum, dignoscendum esse ab illo Chœrilo de quo contumeliose loquitur Horatius prior Samius erat et fere coævus Xerxis expeditio ni quæ ei poematis Perseidis materiam præbuit, ex qua sunt citati versus. Anachronismum etiam in putat Horatio qui quidem sub Alexandro Magno po nit Chœrilum, Alexandro filio Amyntæ, coævumi. Num unus fuerit vel duo Chorili poetæ; utrum poste riori fuerit coævus magnus Alexander, hæc in du biis relinquo. Naeckius in Chœrili fragmentoruin collectioni bus breviter exponit doctorum diversas opiniones de gente cui hæc congruit descriptio. Ex Scaligeri loco laudato atque ex Bochartio in Phaleg et Cha naan, c. 6, p. 361, non foret de Judæis intelligen da; sed de Lyciis vel Pisidis quos Phoenissam dicit coloniam Bochartus et quos Lycia finitimos canit Homerus. In Levitico expresse Judæis inter dicitur Tpoxoxoupás, 19, 27, et Arabibus ab Hero dote tribuitur, Thalia, c. vi; præterea Bochartus magnam recognoscit similitudinem inter pauca quæ supersunt vocabula Pisidiensium ac Phonicum lin gnæ; cui opinioni favere videtur Cuneus, De repu blica Hebræorum, lib. 11, cap. 18, p. 266. Quantum vero ad lacum indicatum, de lacu Phaseli quæstio est Samuel Petit ab Havercampo laudatus, huic suffra gatur opinioni et Barlovium testem invocat. Qui vero hanc opinionem impugnaverunt, in Choerili fragmento restituentes Judæos, sunt: Salmasius De casarie et coma. p. 46 a 50 et p. 82: Casaubonus de Suetonii Augusto 45: Grotius in S. Lucam 11, 14 in Leviticum xix, 27: Adrianus Junius, De coma, c. 6 Turnebus Adversariorum 19, 9. Quibus ad jungi potest Holstenius De Stephano Byzantino ad vocem Solyma. Tacito cognovimus, Hist., v. 11, et ex Stephano Quadratum citante, Solymam per compendium fuisse Hierosolymam. Maximus in Sy ria lacus, est Asphaltites lacus: verum est, inquiunt iidem, poxoxoupádes non convenire Judæis, quibus adeo interdicitur, sed errore captus est Choerilus, inquiunt fautores hujus opinionis, propter Ara bum vicinitatem qui hanc tonsuram habebant: reli quum vero tegumentum capitis, equina scilicet capita igne dessiccata, ab Hebræorum usibus erat alienum Utriusque igitur opinionis apparet debilitas. Lingua Phoenica eratne eadem ac Pisidica? hoc magis asse rt quam probat Bochartus, quod quidem difficil lime probari potest. Cæterum usus quos Judaeis tri buit Choerilus ab eis sunt omnino alieni. In his ta men difficultatibus, libens Bocharto assentirem, re licto Naeckio. Varias verborum lectiones quæ in quinque versi bus exhibentur, scrupulosissime perpendit Nae ckius. Non eodem modo rem tractare possun subsequitur textus quem exhibei ita collatum. Col. 697 D. 2. De modo scribendi nomen mon tis hujus, consule Bochartum in Geographia sacra, 1. 1, c. 3, p. 18 editionis Oper. hujus auctoris, t. I, Lugd. Bat., 1692. Col. 700 2. Ex his quæ dicit Bochartuş de hac urbe, in sacra geographia, Chanaan, l. 1, c 3, p. 4, satis patet incertum esse ubinam exstiterit. Idem feram judicium de Barite urbe: cæterum cum hase ex Josepho sint desumpta, Antiquitates Judaicæ, 1. 1, c. 3, § 6, vide quæ dixerint editores. Ibid. 44. Vide chronographum Georgium Syn cellum, pag. 30 editionis Luparæ, in qua hæc referuntur loca ex Alexandro Polyhistore qui Aby denum compilavit. Ibid. 5. Hæc civitas a Ptolemæo Erpápa dieta est Kiriath-Sepher Hebræorum, id est, civitas litte rarum. Josue xv, 15. Ibid. Ibid. 9. Lego cum Syncello, pag. 30, in qua citat Polyhistorem fere iisdem verbis et sanctum Cyrillumi Contra Julianum, lib. 1, et cum Scaligero, in fra gmentis veterum historicorum post opus De emen datione temporum pro Tv Exómaos, subintellecto Beós. Xenophon., De re natione, ötav vion. Ibid. 11. Wesseling, Ad_Herodot., IV, 140; Aby denus, In Præp. evang. Eusebii, 1. ix, 12: 'ARI quo Vigerius manus abstinere debuerat, hanc tamen lectionem mutatam præhabuit. Apud Herodot, Quidam manuscripti codices legunt ȧrixato quin etiam apud Herodotum legitur, l. rv, 204: 'E; & chu hanc lectionem servavit Wesse ling, in quibusdam manuscriptis codicibus in an! xato mutatamı. Ibid. 3. Fere omnium temporum ac hominum est amuletorum superstitio; ex Theophraste, Plu tarchus in Vita Periclis, c. 38, refert: In secundo anno Peloponnesii belli Periclem, peste qua tune laborabani Athenæ, lacessitum invisenti cuipiam amico ostendise amuletum quod ipsius collo circumdederant mu lieres in signum ipsius morbi ingravescentis. Col. 701 11. Textus fert Molus, corruptum ex Mocho quod dat Josephus, et bene quidem. Hic autem Mochus, Phoenicia antiquus scriptor histo ricus, falso inducitur a Diogene Laertio in Intro ductione, pag. 2. Menagius restituit illud nomen, Strabone innixus; Sextus Empiricus l. 1x, p. 363, Adversus physicos; Tatianus, Jamblichus, Vila Pg thagora; Athenæus, etc. Cæterum de hoc Mocho vide annotationem Fabricii in locum Sexti jam in dicatum, et quos laudat auctores. Ibid. 14. Quia vero Hesiodus de primorum longæ vitate hominum nihil tradidit, Vossius in libro De Græcis scriptoribus, vult Hesiodo substitui Isidorum Characensem, a Luciano in Macrobiis laudatuın, utpote qui de hominum longevitate disseruerit, t. III, p. 218 editionis Reizii. Hic tamen locus et hoc nomen non solum apud Josephum, sed etiam apud Georgium Syncellum inveniuntur p. 43 editio nis Lutetiae, in-folio, 1652. Plinius eodem modo Hist. nat. lib. vii, 48, de eo loquitur. Igitur credere est Josephum ad locum libri De operibus et diebus v. 108 sq., alludere voluisse, ubi aurea describitur ætas, vel ad aliquos versus amissos de aliis vero citatis auctoribus, scilicet, Mocho, Estieo, Hecateo in-8, Lipsie, 1826, p. 153. (Smyrnæo), vid Hellanici fragmenta a Sturzio edita, Ibid. 6. spywv. Deest 465, 466, in Syncello et Cyrillo; glossema est, ut jam vidit Vigerus. Col. 704C 1. 'Evuántos eúç. Hoc epithetum vulgo Marti tributum hic Jovi deorum patri applicatur, quod eo magis notandum, quod_nusquam alibi repe ritur. Vigerus profert locum a Pausania desumptum in quo Jupiter nominatur ǎostos in primis Eliacis, cap. Ceter!!!! nomen Jovis haud raro invenitur cum nominibus hominum junctum, sed ea præcedens, verbi gratia, legitur Jupiter Belus, apud Berosum, apud Syncelli Chronograph., p. 2; Jupiter Arotrius, apud Sancho niathonem lib. 1, pag. 37: Jupiter Cassius, inΤῶν δ' ὄπιθεν διέβαινε γένος θαυμαστὸν ἰδέσθαι, Γλῶσσαν μὲν φοίνισσαν ἀπὸ στομάτων ἀφιέντες, Ωκεον δ' ἐν Σολύμοις όρεσι, πλατέῃ ἐπὶ λίμνῃ, Λύχμαλέοι κορυφάς, τροχοκουράδες· αὐτὰρ ύπερθεν "Ιππων δαρτὰ πρόσωπ᾽ ἐφόρεον ἐσκληκότα [καπνῷ. 7. Ανέπλωε 466; ἀνάπλως 467, 468. ἐπεί τ' ὅων εκόπασε, ἐπεί ὅταν νίφῃ Θεός. κατο γὰρ δὴ πηλοῦ κατάπλεοι τους ταρσούς. 1. ιν, 204: Τοὺς ὑπολειπομένους αὐτέων καὶ ἐπελ κομένους ἐφόνευον ἐς ὅ ἐς τὴν Αἴγυπτον ἀπικέατο. Αἴγυπτον ἀπικέατο Περίαπτον ὑπὸ τῶν γυκαικῶν τῷ τραχήλω περιηρτημένον, ὡς σφόδρα κακῶς ἔχων, 14: Τον βωμόν εἰσιν Ηλείων οἱ ὀνομάζουσιν Αρείου Διός. Λέγουσι δὲ οἱ αὐτοὶ οὗτοι ὡς Οινόμαος ἐπὶ τοῦ βωμοῦ τούτου θύοι τῷ Ἀρείῳ Δεί.
Τῶν δ' ὄπιθεν διέβαινε γένος θαυμαστὸν ἰδέσθαι,
Γλῶσσαν μὲν φοίνισσαν ἀπὸ στομάτων ἀφιέντες,
Ωκεον δ' ἐν Σολύμοις όρεσι, πλατέῃ ἐπὶ λίμνῃ,
Λύχμαλέοι κορυφάς, τροχοκουράδες· αὐτὰρ
ύπερθεν
"Ιππων δαρτὰ πρόσωπ᾽ ἐφόρεον ἐσκληκότα
[καπνῷ.
7. Ανέπλωε 466; ἀνάπλως 467, 468.
ἐπεί τ' ὅων εκόπασε, ἐπεί
ὅταν νίφῃ Θεός.
κατο γὰρ δὴ πηλοῦ κατάπλεοι τους ταρσούς.
1. ιν, 204: Τοὺς ὑπολειπομένους αὐτέων καὶ ἐπελ
κομένους ἐφόνευον ἐς ὅ ἐς τὴν Αἴγυπτον ἀπικέατο.
Αἴγυπτον ἀπικέατο
Περίαπτον ὑπὸ τῶν γυκαικῶν τῷ τραχήλω
περιηρτημένον, ὡς σφόδρα κακῶς ἔχων,
14: Τον βωμόν εἰσιν Ηλείων οἱ ὀνομάζουσιν
Αρείου Διός. Λέγουσι δὲ οἱ αὐτοὶ οὗτοι ὡς Οινόμαος
ἐπὶ τοῦ βωμοῦ τούτου θύοι τῷ Ἀρείῳ Δεί.
In annotationibus suis in chronica Eusebii,
p. 101, animadvertit idem Scaligerus Chœrilum
quem Eusebius vocat priscum, dignoscendum esse ab
illo Chœrilo de quo contumeliose loquitur Horatius
prior Samius erat et fere coævus Xerxis expeditio
ni quæ ei poematis Perseidis materiam præbuit, ex
qua sunt citati versus. Anachronismum etiam in
putat Horatio qui quidem sub Alexandro Magno po
nit Chœrilum, Alexandro filio Amyntæ, coævumi. Num
unus fuerit vel duo Chorili poetæ; utrum poste
riori fuerit coævus magnus Alexander, hæc in du
biis relinquo.
Naeckius in Chœrili fragmentoruin collectioni
bus breviter exponit doctorum diversas opiniones
de gente cui hæc congruit descriptio. Ex Scaligeri
loco laudato atque ex Bochartio in Phaleg et Cha
naan, c. 6, p. 361, non foret de Judæis intelligen
da; sed de Lyciis vel Pisidis quos Phoenissam
dicit coloniam Bochartus et quos Lycia finitimos
canit Homerus. In Levitico expresse Judæis inter
dicitur Tpoxoxoupás, 19, 27, et Arabibus ab Hero
dote tribuitur, Thalia, c. vi; præterea Bochartus
magnam recognoscit similitudinem inter pauca quæ
supersunt vocabula Pisidiensium ac Phonicum lin
gnæ; cui opinioni favere videtur Cuneus, De repu
blica Hebræorum, lib. 11, cap. 18, p. 266. Quantum
vero ad lacum indicatum, de lacu Phaseli quæstio est
Samuel Petit ab Havercampo laudatus, huic suffra
gatur opinioni et Barlovium testem invocat.
Qui vero hanc opinionem impugnaverunt, in Choerili
fragmento restituentes Judæos, sunt: Salmasius De
casarie et coma. p. 46 a 50 et p. 82: Casaubonus de
Suetonii Augusto 45: Grotius in S. Lucam 11, 14
in Leviticum xix, 27: Adrianus Junius, De coma,
c. 6 Turnebus Adversariorum 19, 9. Quibus ad
jungi potest Holstenius De Stephano Byzantino ad
vocem Solyma. Tacito cognovimus, Hist., v. 11,
et ex Stephano Quadratum citante, Solymam per
compendium fuisse Hierosolymam. Maximus in Sy
ria lacus, est Asphaltites lacus: verum est, inquiunt
iidem, poxoxoupádes non convenire Judæis, quibus
adeo interdicitur, sed errore captus est Choerilus,
inquiunt fautores hujus opinionis, propter Ara
bum vicinitatem qui hanc tonsuram habebant: reli
quum vero tegumentum capitis, equina scilicet capita
igne dessiccata, ab Hebræorum usibus erat alienum
Utriusque igitur opinionis apparet debilitas. Lingua
Phoenica eratne eadem ac Pisidica? hoc magis asse
rt quam probat Bochartus, quod quidem difficil
lime probari potest. Cæterum usus quos Judaeis tri
buit Choerilus ab eis sunt omnino alieni. In his ta
men difficultatibus, libens Bocharto assentirem, re
licto Naeckio.
Varias verborum lectiones quæ in quinque versi
bus exhibentur, scrupulosissime perpendit Nae
ckius. Non eodem modo rem tractare possun
subsequitur textus quem exhibei ita collatum.
Col. 697 D. 2. De modo scribendi nomen mon
tis hujus, consule Bochartum in Geographia sacra,
1. 1, c. 3, p. 18 editionis Oper. hujus auctoris, t. I,
Lugd. Bat., 1692.
Col. 700 2. Ex his quæ dicit Bochartuş de hac
urbe, in sacra geographia, Chanaan, l. 1, c 3,
p. 4, satis patet incertum esse ubinam exstiterit.
Idem feram judicium de Barite urbe: cæterum cum
hase ex Josepho sint desumpta, Antiquitates Judaicæ,
1. 1, c. 3, § 6, vide quæ dixerint editores.
Ibid. 44. Vide chronographum Georgium Syn
cellum, pag. 30 editionis Luparæ, in qua hæc
referuntur loca ex Alexandro Polyhistore qui Aby
denum compilavit.
Ibid. 5. Hæc civitas a Ptolemæo Erpápa dieta
est Kiriath-Sepher Hebræorum, id est, civitas litte
rarum. Josue xv, 15.
Ibid.
Ibid. 9. Lego cum Syncello, pag. 30, in qua citat
Polyhistorem fere iisdem verbis et sanctum Cyrillumi
Contra Julianum, lib. 1, et cum Scaligero, in fra
gmentis veterum historicorum post opus De emen
datione temporum pro
Tv Exómaos, subintellecto Beós. Xenophon., De re
natione, ötav vion.
Ibid. 11. Wesseling, Ad_Herodot., IV, 140; Aby
denus, In Præp. evang. Eusebii, 1. ix, 12: 'ARI
quo
Vigerius manus abstinere debuerat, hanc tamen
lectionem mutatam præhabuit. Apud Herodot,
Quidam manuscripti codices legunt ȧrixato quin
etiam apud Herodotum legitur, l. rv, 204: 'E; & chu
hanc lectionem servavit Wesse
ling, in quibusdam manuscriptis codicibus in an!
xato mutatamı.
Ibid. 3. Fere omnium temporum ac hominum
est amuletorum superstitio; ex Theophraste, Plu
tarchus in Vita Periclis, c. 38, refert: In secundo
anno Peloponnesii belli Periclem, peste qua tune
laborabani Athenæ, lacessitum invisenti cuipiam
amico
ostendise
amuletum quod ipsius collo circumdederant mu
lieres in signum ipsius morbi ingravescentis.
Col. 701 11. Textus fert Molus, corruptum ex
Mocho quod dat Josephus, et bene quidem. Hic
autem Mochus, Phoenicia antiquus scriptor histo
ricus, falso inducitur a Diogene Laertio in Intro
ductione, pag. 2. Menagius restituit illud nomen,
Strabone innixus; Sextus Empiricus l. 1x, p. 363,
Adversus physicos; Tatianus, Jamblichus, Vila Pg
thagora; Athenæus, etc. Cæterum de hoc Mocho
vide annotationem Fabricii in locum Sexti jam in
dicatum, et quos laudat auctores.
Ibid. 14. Quia vero Hesiodus de primorum longæ
vitate hominum nihil tradidit, Vossius in libro De
Græcis scriptoribus, vult Hesiodo substitui Isidorum
Characensem, a Luciano in Macrobiis laudatuın,
utpote qui de hominum longevitate disseruerit,
t. III, p. 218 editionis Reizii. Hic tamen locus
et hoc nomen non solum apud Josephum, sed etiam
apud Georgium Syncellum inveniuntur p. 43 editio
nis Lutetiae, in-folio, 1652. Plinius eodem modo
Hist. nat. lib. vii, 48, de eo loquitur. Igitur credere
est Josephum ad locum libri De operibus et diebus
v. 108 sq., alludere voluisse, ubi aurea describitur
ætas, vel ad aliquos versus amissos de aliis vero
citatis auctoribus, scilicet, Mocho, Estieo, Hecateo
in-8, Lipsie, 1826, p. 153.
(Smyrnæo), vid Hellanici fragmenta a Sturzio edita,
Ibid. 6. spywv. Deest 465, 466, in Syncello et
Cyrillo; glossema est, ut jam vidit Vigerus.
Col. 704C 1. 'Evuántos eúç. Hoc epithetum vulgo
Marti tributum hic Jovi deorum patri applicatur,
quod eo magis notandum, quod_nusquam alibi repe
ritur. Vigerus profert locum a Pausania desumptum
in quo Jupiter nominatur ǎostos in primis Eliacis,
cap.
Ceter!!!!
nomen Jovis haud raro invenitur cum nominibus
hominum junctum, sed ea præcedens, verbi gratia,
legitur Jupiter Belus, apud Berosum, apud Syncelli
Chronograph., p. 2; Jupiter Arotrius, apud Sancho
niathonem lib. 1, pag. 37: Jupiter Cassius, in
Continue reading PG 21: Index Locupletissimus →≣ entire volume