Diplomatic text · vision-corrected transcription of the Migne scan (complete), over scholarios OCR (cleaned, language-split) — PG column chips mark the printed columns.
col. 1363–1364page 1 of 22
PG 96:1363Κανὼν εἰς τὴν κοίμησιν τῆς Θεομήτορος (α). Α΄. Ανοίξω τὸ στόμα μου καὶ πληρωθήσομαι πνεύματος καὶ λόγον ἐρεύξομαι τῇ βασιλίδι μητρί καὶ ὀφθήσομαι φαιδρῶς πανηγυρίζων, καὶ ᾄσω γι θόμενος ταύτης τὰ θαύματα. Β΄. Παρθένοι νεάνιδες, σὺν Μαριάμ τῇ προφήτιδε ᾠδὴν τὴν ἐξόδιον νῦν ἀλαλάξατε· ἡ Παρθένος γὰρ καὶ μόνη Θεοτόκος πρὸς λῆξιν οὐράνιον διαβιβάζεται. Γ'. Αξίως ὡς ἔμψυχόν σε οὐρανὸν ὑπεδέξατο ού ράνια, πάναγνε, θεῖα σκηνώματα, καὶ παρέστεικας φαιδρῶς ὡραῖσμένη, ὡς [ω] νύμφη πανάμωμε τῷ βα σιλεῖ καὶ θεῷ. Τοὺς σοὺς ὑμνολόγους, Θεοτόκε, ή ζῶσα καὶ ἄφθι της πηγή, θίασον συγκροτήσαντας πνευματικών στερέωσον· καὶ ἐν τῇ θείᾳ μνήμῃ σου στεφάνων δόξης ἀξίωσον. Θνητῆς ἐξ ἐσφύος προαχθεῖσα τὴν φύσιν κατάλληλον ἁγνὴ τὴν ἔξοδον διήνυσας· τεκοῦσα δὲ τὴν ὄντως ζωὴν πρὸς τὴν ζωήν μεθέστηκας την θείαν καὶ ἐνυπόστατον. Δῆμος θεολόγων ἐκ περάτων, ἐξ ὕψους ἀγγέλων δὲ πληθὺς πρὸς τὴν Σιών ἠπείγοντο παντοδυνάμω νεύματι, ἀξιόχρεως, Δέσποινα, τῇ σῇ ταφῇ λειτουργήσαντες. Δ'. Τὴν ἀνεξιχνίαστον θείαν βουλὴν τὴν ἐκ τῆς Παρθένου σαρκώσεώς σου τοῦ Ὑψίστου προφήτης Αβακούμ ἐξεστηκὼς ἐκραύγαζε· Δόξα τῇ δυνάμει σου, Κύριε. Θάμβος ἦν θεάσασθαι τὸν οὐρανὸν τοῦ παμβασι – λέως έμψυχον τοὺς κενεώνας ὑπερχόμενον τῆς γῆς. Ὣς θαυμαστὰ τὰ ἔργα σου! Δόξα τῇ δυνάμει σου, Κύριε. Εἰ ὁ ἀκατάληπτος ταύτης καρπὸς δι' ἣν ουρανό; έχρημάτισε ταφὴν ὑπέστη εκουσίως ὡς θνητός, πώς τὴν ταφὴν ἀρνήσεται ἡ ἀπειρογάμων κυήσασα; Ἐν τῇ μεταστάσει σου, μήτερ Θεοῦ, ευρυχωρο τατον σῶμά σου θεοδόχον τῶν ἀγγέλων στρατιαί ἱερωτάταις πτέρυξι τρόμῳ καὶ χαρᾷ συνεκάλυπτον. Ε΄. Εξέστη τὰ σύμπαντα ἐπὶ τῇ θείᾳ μνήμῃ σου. Σὺ γὰρ, ἀπειρόγαμε Παρθένε, γῆθεν μετέστης ὥσπερ ζωῆς κιβωτὸς πρὸς τὴν ἐπουράνιον μονὴν, πᾶσι τοῖς ὑμνοῦσί σε τὴν εἰρήνην βραβεύουσα. Κροτείτωσαν σάλπιγγες τῶν θεολόγων σήμερον γλῶσσα δὲ πολύφθογγος ἀνθρώπων νῦν εὐφημείτω. Περιηχείτω ἀὴρ, ἀπείρῳ λαμπόμενος φωτί. "Αγγε λοι ὑμνείτωσαν τῆς πανάγνου την κοίμησιν. (α)
Κανὼν εἰς τὴν κοίμησιν τῆς Θεομήτορος (α).
Α΄. Ανοίξω τὸ στόμα μου καὶ πληρωθήσομαι
πνεύματος καὶ λόγον ἐρεύξομαι τῇ βασιλίδι μητρί
καὶ ὀφθήσομαι φαιδρῶς πανηγυρίζων, καὶ ᾄσω γι
θόμενος ταύτης τὰ θαύματα.
Β΄. Παρθένοι νεάνιδες, σὺν Μαριάμ τῇ προφήτιδε
ᾠδὴν τὴν ἐξόδιον νῦν ἀλαλάξατε· ἡ Παρθένος γὰρ
καὶ μόνη Θεοτόκος πρὸς λῆξιν οὐράνιον διαβιβάζε
ται.
Γ'. Αξίως ὡς ἔμψυχόν σε οὐρανὸν ὑπεδέξατο ού
ράνια, πάναγνε, θεῖα σκηνώματα, καὶ παρέστεικας
φαιδρῶς ὡραῖσμένη, ὡς [ω] νύμφη πανάμωμε τῷ βα
σιλεῖ καὶ θεῷ.
Τοὺς σοὺς ὑμνολόγους, Θεοτόκε, ή ζῶσα καὶ ἄφθι
της πηγή, θίασον συγκροτήσαντας πνευματικών στε
ρέωσον· καὶ ἐν τῇ θείᾳ μνήμῃ σου στεφάνων δόξης
ἀξίωσον.
Θνητῆς ἐξ ἐσφύος προαχθεῖσα τὴν φύσιν κατάλ
ληλον ἁγνὴ τὴν ἔξοδον διήνυσας· τεκοῦσα δὲ τὴν
ὄντως ζωὴν πρὸς τὴν ζωήν μεθέστηκας την θείαν
καὶ ἐνυπόστατον.
Δῆμος θεολόγων ἐκ περάτων, ἐξ ὕψους ἀγγέλων
δὲ πληθὺς πρὸς τὴν Σιών ἠπείγοντο παντοδυνάμω
νεύματι, ἀξιόχρεως, Δέσποινα, τῇ σῇ ταφῇ λειτουρ
γήσαντες.
Δ'. Τὴν ἀνεξιχνίαστον θείαν βουλὴν τὴν ἐκ τῆς
Παρθένου σαρκώσεώς σου τοῦ Ὑψίστου προφήτης
Αβακούμ ἐξεστηκὼς ἐκραύγαζε· Δόξα τῇ δυνάμει
σου, Κύριε.
Θάμβος ἦν θεάσασθαι τὸν οὐρανὸν τοῦ παμβασι
– λέως έμψυχον τοὺς κενεώνας ὑπερχόμενον τῆς γῆς.
Ὣς θαυμαστὰ τὰ ἔργα σου! Δόξα τῇ δυνάμει σου,
Κύριε.
Εἰ ὁ ἀκατάληπτος ταύτης καρπὸς δι' ἣν ουρανό;
έχρημάτισε ταφὴν ὑπέστη εκουσίως ὡς θνητός, πώς
τὴν ταφὴν ἀρνήσεται ἡ ἀπειρογάμων κυήσασα;
Ἐν τῇ μεταστάσει σου, μήτερ Θεοῦ, ευρυχωρο
τατον σῶμά σου θεοδόχον τῶν ἀγγέλων στρατιαί
ἱερωτάταις πτέρυξι τρόμῳ καὶ χαρᾷ συνεκάλυπτον.
Ε΄. Εξέστη τὰ σύμπαντα ἐπὶ τῇ θείᾳ μνήμῃ σου.
Σὺ γὰρ, ἀπειρόγαμε Παρθένε, γῆθεν μετέστης ὥσπερ
ζωῆς κιβωτὸς πρὸς τὴν ἐπουράνιον μονὴν, πᾶσι τοῖς
ὑμνοῦσί σε τὴν εἰρήνην βραβεύουσα.
Κροτείτωσαν σάλπιγγες τῶν θεολόγων σήμερον
γλῶσσα δὲ πολύφθογγος ἀνθρώπων νῦν εὐφημείτω.
Περιηχείτω ἀὴρ, ἀπείρῳ λαμπόμενος φωτί. "Αγγε
λοι ὑμνείτωσαν τῆς πανάγνου την κοίμησιν.
(α)
Canon in Dormitionem Dei Genitricis.
1. Aperiam of meum et spiritu implebo, et
verbum Reginæ Matri eructabo, et eam hilariter
aspiciam laudans; ejusque miracula lætabundus
concinam.
II. Juvenculæ Virgines, nunc simul cum Maria
prophelissa Canticum De exitu alacriter fundite;
Virgo enim et, unica Deipara ad cœlestem hære
ditatem transmittitur.
III. Te merito quidem, o purissima et Divina,
tanquam animatum cœlum, cœlestia tabernacula
exceperunt; Regique ac Deo, o plane inculpata
(Virgo ), ornata veluti Sponsa, hilariter astitisti.
Tuarum laudum cantores, o Deipara, vive et
incorrupte fons, spiritalem inter se chorum ce
lebrantes confrma; et in divina memoria tua
gloriæ coronis dignare.
Ex mortali utero producta secundum naturam,
convenientem pura exitum absolvisti; veramque
enixa vitam, ad divinam subsistentemque vitam
migrasti.
Theologorum turba e finibus terræ, angelorum
multitudo ab alto, omnipotenti nutu properarunt
in Sion, tuæ, laudabilis Domina, sepulturæ mi
histraturi.
1V. Divinum, investigabile consilium incarna
tiunis ex te Virgine obstupescens Altissimi pro
pheta Habacuc, exclamavit: Gloria potentiæ tuæ,
Domine.
Mirum sane fuit aspicere Regis universalis ani
matum coelum terra sinus ingrediens. Quam mira
opera tua! Gloria potentià tuæ, Domine.
Siquidem incomprehensibilis hujus fṛuctus,
per quam coelum locupletius factum est, sepultu
fam, ut mortalis, ultro sustinuit; quomodo sepul
turam sine virili consortio enixa Virgo detrectabit?
In tuo, Dei Genitrix, transitu amplissimum
tuum, Dei capax corpus angelorumı agmiņa sacra
tissimis alis cum tremore et gaudio contexere.
V. Cuncta in divina tua memoria obstupuere;
tu enim, inexperta viri Virgo, e terra, tanquain
arca vitæ, ad celeste domicilium transiisti, omni
bus te concinentibus pacem pro mercede largiens.
Theologorum hodie concrepent tubæ, multi
sona hominum nunc lingua prædicet; aer infinito
cellucens lumine, circumsonet; angeli purissimae
dormitionem bymnis concelebrent.
IRURTE, Catalog. cod. Grac. Matrit., p. 418. De hoc canone sive hymno nulla prorsus mentio
In Lequiniana editione. Duos tamen hujusmodi ab Joanne Damasceno conscriptos operibus ejus ineditir
annumerat Fabricius quorum alter ipse est de quo agitur.
col. 1365–1366page 2 of 22
PG 96:1365Τὸ σκεῦος διέπρεπε τῆς ἐκλογῆς τοῖς ὕμνοις σου ὅλος ἐξιστάμενος, Παρθένε· ἔκδημος ὅλος ιερώμενος Θεῷ τοῖς πᾶσι θεόληπτος καὶ ἂν ὄντως καὶ δεικνύμενος, Θεοτόκε πανύμνητε. Γ. Τὴν θείαν ταύτην καὶ πάνδημον τελοῦντες ἑορτήν, οἱ θεόφρονες, τῆς Θεομήτορος δεῦτε τὰς χεῖ. ρας κροτήσωμεν τὸν ἐξ αὐτῆς τεχθέντα πιστοῖς δοξά ζοντες. Ἐκ σοῦ ζωὴ ἀνατέταλκε τὰς κλεῖς τῆς παρθενίας μὴ λύσασα. Πῶς οὖν τὸ ἄχραντον ζωαρχικόν τέ σου σκήνωμα τῆς τοῦ θανάτου πείρας γέγονας μέτ όχος; Ζωῆς ὑπάρξασα τέμενος, ζωῆς τῆς ἀϊδίου τετύχηκας· διὰ θανάτου γὰρ πρὸς τὴν ζωὴν μεταβέβηκας ἡ τὴν ζωὴν τεκοῦσα τὴν ἐνυπόστατον. Ζ'. Οὐκ ἐλάτρευσαν τῇ κτίσει οἱ θεόφρονες παρὰ τὸν Κτίσαντα· ἀλλὰ πυρὸς ἀπειλὴν ἀνδρείως πατή. σαντες, ἔχαιρον ψάλλοντες, Υπερύμνητε ὁ τῶν Πατέρων Κύριος καὶ Θεὸς, εὐλογητὸς εἶ. Νεανίσκοι καὶ παρθένοι τῆς Παρθένου τε καὶ Θεομήτορος τὴν μνήμην σέβοντες, πρεσβύται καὶ ἄρχοντες καὶ βασιλεῖς σὺν κριταῖς μελωδήσατε, Ο τῶν πατέρων Κύριος καὶ Θεὸς, εὐλογητός εἶ. Σαλπισάτωσαν τῇ σάλπιγγι τοῦ πνεύματος ὄρη οὐράνια, ἀγαλλιάσθωσαν βουνοὶ καὶ σκιρτάτωσαν θεῖοι ἀπόστολοι, ἡ πανήγυρις τῆς Θεοτόκου, σήμερον μυστικῶς πανηγυρίσωμεν. Η πανίερος μετάστασις τῆς θείας σου καὶ ἀκη ράτου μητρὸς τὰ ὑπερκόσμια τῶν ἄνω δυνάμεων ήθροισε τάγματα - συνευφραίνεσθε τοῖς ἐπὶ γῆς σοι μέλπουσιν· 'Ο Θεός, εὐλογητὸς εἶ. Η΄. Παῖδας εὐαγεῖς ἐν τῇ καμίνῳ ὁ τόπος τῆς Θεοτόκου διεσώσατο· τότε μὲν τυπούμενος, νῦν δὲ ἐνεργούμενος, τὴν οἰκουμένην ἅπασαν ἤγειρε ψάλ λουσαν, Τὸν Κύριον ὑμνεῖτε, τὰ ἔργα. Τὴν μνήμην σου, ἄχραντε Παρθένε, Αρχαί τε καὶ Εξουσίαι καὶ Δυνάμεις, "Αγγελοι, Αρχάγγελοι, Θρόνοι, Κυριότητες, τὰ Χερουβὶμ δοξάζουσι· καὶ τὰ φριχτά Σεραφίμ· ἀνθρώπων δὲ τὸ γένος ὑμνοῦμεν, καὶ ὑπερυψοῦμεν εἰς πάντας τοὺς αἰῶνας. Ο ξένως οἰκήσας ἐν τῇ ἀχράντῳ σου νηδύϊ σαρ κούμενος οὗτος τὸ πανίερον πνεῦμά σου δεξάμενος, ἐν ἑαυτῷ κατέπαυσεν ὡς ὀφειλέτης Υιός. Διό σε τήν Παρθένον ὑμνοῦμεν καὶ ὑπερυψούμεν. Ὢ τῶν ὑπὲρ ἔννοιαν θαυμάτων τῆς ἀειπαρθένου καὶ Θεομήτορος! Τάφον γὰρ οἰκήσασα έδειξε παρά δεισον ᾧ παρεστῶτες σήμερον χαίροντες, ψάλλομεν Τὸν Κύριον ἡμνεῖτε καὶ ὑπερυψοῦτε. Θ. Απας γηγενής σκιρτάτω τῷ πνεύματι λαμ παδουχούμενος. Πανηγυριζέτω δὲ ἀΰλων νέων φύσις γεραίρουσα τὴν ἱερὰν μετάστασιν τῆς Θεομήτορος καὶ βοάτω, Χαίροις, παμμακάριστε Θεοτόκε, ἁγνὴ, ἀειπάρθενε. Δεῦτε ἐν Σιὼν τῷ θείῳ καὶ πίστα ὄρει τοῦ ζῶντος Θεοῦ ἀγαλλιασώμεθα τὴν Θεοτόκον ἐνοπτριζόμενοι πρὸς γὰρ τὴν λίαν κρείττονα καὶ θειοτέραν σκηνήν
Τὸ σκεῦος διέπρεπε τῆς ἐκλογῆς τοῖς ὕμνοις σου
ὅλος ἐξιστάμενος, Παρθένε· ἔκδημος ὅλος ιερώμενος
Θεῷ τοῖς πᾶσι θεόληπτος καὶ ἂν ὄντως καὶ δεικνύ
μενος, Θεοτόκε πανύμνητε.
Γ. Τὴν θείαν ταύτην καὶ πάνδημον τελοῦντες
ἑορτήν, οἱ θεόφρονες, τῆς Θεομήτορος δεῦτε τὰς χεῖ.
ρας κροτήσωμεν τὸν ἐξ αὐτῆς τεχθέντα πιστοῖς δοξά
ζοντες.
Ἐκ σοῦ ζωὴ ἀνατέταλκε τὰς κλεῖς τῆς παρθενίας
μὴ λύσασα. Πῶς οὖν τὸ ἄχραντον ζωαρχικόν τέ σου
σκήνωμα τῆς τοῦ θανάτου πείρας γέγονας μέτ
όχος;
Ζωῆς ὑπάρξασα τέμενος, ζωῆς τῆς ἀϊδίου τετύ
χηκας· διὰ θανάτου γὰρ πρὸς τὴν ζωὴν μεταβέβηκας
ἡ τὴν ζωὴν τεκοῦσα τὴν ἐνυπόστατον.
Ζ'. Οὐκ ἐλάτρευσαν τῇ κτίσει οἱ θεόφρονες παρὰ
τὸν Κτίσαντα· ἀλλὰ πυρὸς ἀπειλὴν ἀνδρείως πατή.
σαντες, ἔχαιρον ψάλλοντες, Υπερύμνητε ὁ τῶν
Πατέρων Κύριος καὶ Θεὸς, εὐλογητὸς εἶ.
Νεανίσκοι καὶ παρθένοι τῆς Παρθένου τε καὶ
Θεομήτορος τὴν μνήμην σέβοντες, πρεσβύται καὶ
ἄρχοντες καὶ βασιλεῖς σὺν κριταῖς μελωδήσατε,
Ο τῶν πατέρων Κύριος καὶ Θεὸς, εὐλογητός
εἶ.
Σαλπισάτωσαν τῇ σάλπιγγι τοῦ πνεύματος ὄρη
οὐράνια, ἀγαλλιάσθωσαν βουνοὶ καὶ σκιρτάτωσαν
θεῖοι ἀπόστολοι, ἡ πανήγυρις τῆς Θεοτόκου, σήμερον
μυστικῶς πανηγυρίσωμεν.
Η πανίερος μετάστασις τῆς θείας σου καὶ ἀκη
ράτου μητρὸς τὰ ὑπερκόσμια τῶν ἄνω δυνάμεων
ήθροισε τάγματα - συνευφραίνεσθε τοῖς ἐπὶ γῆς σοι
μέλπουσιν· 'Ο Θεός, εὐλογητὸς εἶ.
Η΄. Παῖδας εὐαγεῖς ἐν τῇ καμίνῳ ὁ τόπος τῆς
Θεοτόκου διεσώσατο· τότε μὲν τυπούμενος, νῦν δὲ
ἐνεργούμενος, τὴν οἰκουμένην ἅπασαν ἤγειρε ψάλ
λουσαν, Τὸν Κύριον ὑμνεῖτε, τὰ ἔργα.
Τὴν μνήμην σου, ἄχραντε Παρθένε, Αρχαί τε καὶ
Εξουσίαι καὶ Δυνάμεις, "Αγγελοι, Αρχάγγελοι,
Θρόνοι, Κυριότητες, τὰ Χερουβὶμ δοξάζουσι· καὶ τὰ
φριχτά Σεραφίμ· ἀνθρώπων δὲ τὸ γένος ὑμνοῦμεν,
καὶ ὑπερυψοῦμεν εἰς πάντας τοὺς αἰῶνας.
Ο ξένως οἰκήσας ἐν τῇ ἀχράντῳ σου νηδύϊ σαρ
κούμενος οὗτος τὸ πανίερον πνεῦμά σου δεξάμενος,
ἐν ἑαυτῷ κατέπαυσεν ὡς ὀφειλέτης Υιός. Διό σε τήν
Παρθένον ὑμνοῦμεν καὶ ὑπερυψούμεν.
Ὢ τῶν ὑπὲρ ἔννοιαν θαυμάτων τῆς ἀειπαρθένου
καὶ Θεομήτορος! Τάφον γὰρ οἰκήσασα έδειξε παρά
δεισον ᾧ παρεστῶτες σήμερον χαίροντες, ψάλλομεν
Τὸν Κύριον ἡμνεῖτε καὶ ὑπερυψοῦτε.
Θ. Απας γηγενής σκιρτάτω τῷ πνεύματι λαμ
παδουχούμενος. Πανηγυριζέτω δὲ ἀΰλων νέων φύσις
γεραίρουσα τὴν ἱερὰν μετάστασιν τῆς Θεομήτορος
καὶ βοάτω, Χαίροις, παμμακάριστε Θεοτόκε, ἁγνὴ,
ἀειπάρθενε.
Δεῦτε ἐν Σιὼν τῷ θείῳ καὶ πίστα ὄρει τοῦ ζῶντος
Θεοῦ ἀγαλλιασώμεθα τὴν Θεοτόκον ἐνοπτριζόμενοι
πρὸς γὰρ τὴν λίαν κρείττονα καὶ θειοτέραν σκηνήν
Vas electionis inter alios claruit tuis, Virgo»
canticis, totus in admirationem raplus; peregri
nus omnis sacrificans Deo, et quicunque omni
bus est, et vere ostenditur divino numine alla.
~tus, o Virgo omni prorsus cantu dignissima,
VI. Divinam banc et publicam Dei matris co
lentes festivitatem, o Divina sapientes, agite,
manibus plaudamus, ex illa natum fidelibus ce.
lebrantes.
Ex te orta est vita Virginitatis claves minime
solvens. Quomodo igitur, cum immaculatum
atque in primis vitale tabernaculum tuum fuerit,
mortis experientiæ facta es particeps?
Vitae ipsa templum, vitam nacta es perpetuam;
per mortem enim ad vitam transiisti, quæ vitam
vere subsistentem pepercris.
VII. Divina sapientes viri creaturam pro Crea
tore non adoraverunt; sed ignis minas viriliter
patientes, lætabantur, canentes: Summe laudabl
lis Patrum Domine ac Deus, benedictus es.
Juvenculi et virgines, tum Virginis, tum Dei
Matris memoriam venerantes, senes et principes
et reges cum judicibus cantate: Patrum Domine
ac Deus, benedictus es.
Tuba spiritus montes cœlestes clangant, colles
gaudeant et exsullent. Hodie, apostoli divini, Dei
para laudatio;_mystice laudemus.
Sanctissimus divinæ et incorruptæ Matris luæ
transitus cœlestia supernarum Potestatum ag.
mina tremefecit. Cum illis gaudendum, qui tibi
in terra canunt: Benedictus es, Deus.
VIII. Sanctos pueros servavit in fornace Dei
Genitricis partus, tunc figuratus quidem; nunc
vero impletus, universum orbem excitavit canen
tem: Laudate, opera, Dominum,
Tuam, immaculata Virgo, memoriam Principa
lus, Potestates ac Virtutes; Angeli, Archangeli,
Throni, Dominationes, Cherubim ac tremenda
Seraphim laudibus concelebrant; hominum vero
genus canimus et superextollimus in omnia sæ
cula.
Qui in tuo immaculato ventre hospitatus, car
nem induit, is sanctissimum spiritum tuum ex
cipiens, in ipso, tanquam debitor Filius, requie
vit. Ideo te Virginem canimus et superextollimus.
0 Intellectu altiora semper Virginis ae Dei
Genitricis miracula! Postquam enim sepulcrum
habitavit, paradisum ostendit, cui astantes bodie
lati canimus: Cantate et superextollile Dominum.
IX. Terrigena omnis spiritu exsultet, facem
ferens. Mentium vero materiæ exsortium natura
in laudes eat, sanctum Dei Genitricis transitum
venerans; et exclamet: Salve, beatissima Deipara,
pura, semper Virgo.
Agite, in Sion, divino et pingui Dei viventis
monte exsultabimus, Deiparam velut in spe
culo intuentes; hanc enim ille, tanquam matrem.
col. 1367–1368page 3 of 22
Idiomela ad exodiasticum pertinentia
PG 96:1367ὡς μητέρα ταύτην εἰς τὰ ᾿Αγια τῶν ἁγίων μετατίθησι. Δεῦτε, οἱ πιστοί, τῷ τάφῳ προσέλθωμεν τῆς θεομήτορος· καὶ περιπτυξώμεθα, καρδίας, χείλη, όμματα μέτωπα εἰλικρινῶς προσάπτοντες· καὶ ἀρυσώμεθα ἰαμάτων ἄφθονα χαρίσματα ἐκ πηγῆς ἀεννάου βλε στάνοντα. Δέχου παρ' ἡμῶν ᾠδὴν τὴν ἐξόδιον, Μήτερ τε ζῶντος Θεοῦ, καὶ τῇ φωτοφόρῳ σου καὶ θείᾳ ἐπισκίασον χάριτι· τῷ βασιλεῖ τὰ τρόπαια, τῷ φιλο χρίστῳ λαῷ τὴν εἰρήνην, ἄφεσιν τοῖς μέλπουσι καὶ ψυχῶν σωτηρίαν βραβεύουσα. Ιδιόμελα ἐν ἀκολουθίᾳ τοῦ ἐξοδιαστικού (εξ. Ποία τοῦ βίου τρυφὴ διαμένει λύπης ἀμέτοχος, Ποια δόξα έστηκεν ἐπὶ γῆς ἀμετάθετος; Πάντα σκιᾶς ἀσθενέστερα, πάντα ὀνείρων ἀπατη [λότερα. Μία ροπὴ, καὶ ταῦτα πάντα θάνατος διαδέχεται. Αλλ' ἐν τῷ φωτί, Χριστέ, τοῦ προσώπου σου, Καὶ τῷ γλυκασμῷ τῆς σῆς ὡραιότητος, Ον ἐξελέξω, ἀνάπαυσον, ὡς φιλάνθρωπος. Οίμοι, οἷον ἀγῶνα ἔχει ἡ ψυχή χωριζομένη ἐκ τοῦ [σώματος. Οίμοι, τότε πόσα δακρύει, καὶ οὐχ ὑπάρχει ὁ ἐλεῶν [αυτήν. Πρὸς τοὺς ἀγγέλους τὰ ὄμματα ρέπουσα, άπρακτα [καθικετεύει. Πρὸς τοὺς ἀνθρώπους τὰς χεῖρας ἐκτείνουσα, οὐκ [ἔχει τὸν βοηθοῦντα. Διδ, ἀγαπητοί μου ἀδελφοί, ἐννοήσαντες ἡμῶν τὸ [βραχὺ τῆς ζωῆς, Τῷ μεταστάντι τὴν ἀνάπαυσιν παρὰ Χριστοῦ αίτη [σώμεθα, Καὶ ταῖς ψυχαῖς ἡμῶν τὸ μέγα ἔλεος. Πάντα ματαιότης τὰ ἀνθρώπινα, ὅσα εὐχ ὑπάρχει [μετά θάνατον, Οὐ παραμένει ὁ πλοῦτο;, οὐ συνοδεύει ἡ δόξα. Ἐπελθὼν γὰρ ὁ θάνατος ταῦτα πάντα ἐξηφάνισται. Διὸ Χριστῷ τῷ ἀθανάτῳ βοήσωμεν Τὸν μεταστάντα ἐξ ἡμῶν ἀνάπαυσον, Ενθα πάντων ἐστὶν εὐφραινομένων. ἡ κατοικία. Ποῦ ἐστιν ἡ τοῦ κόσμου προσπάθεια; Ποῦ ἐστιν ἡ τῶν προσκαίρων φαντασία; Ποῦ ἐστιν ὁ χρυσὸς καὶ ὁ ἄργυρος Ποῦ ἐστιν τῶν οἰκετῶν ἡ πλημμύρα καὶ ὁ θόρυβος; Πάντα κόνις, Πάντα τέφρα, Πάντα σκιά. ᾿Αλλὰ δεῦτε, βοήσωμεν τῷ ἀθανάτῳ βασιλεῖ. (α)
ὡς μητέρα ταύτην εἰς τὰ ᾿Αγια τῶν ἁγίων μετατί
θησι.
Δεῦτε, οἱ πιστοί, τῷ τάφῳ προσέλθωμεν τῆς Θεομή
τορος· καὶ περιπτυξώμεθα, καρδίας, χείλη, όμματα
μέτωπα εἰλικρινῶς προσάπτοντες· καὶ ἀρυσώμεθα
ἰαμάτων ἄφθονα χαρίσματα ἐκ πηγῆς ἀεννάου βλε
στάνοντα.
Δέχου παρ' ἡμῶν ᾠδὴν τὴν ἐξόδιον, Μήτερ τε
ζῶντος Θεοῦ, καὶ τῇ φωτοφόρῳ σου καὶ θείᾳ ἐπι
σκίασον χάριτι· τῷ βασιλεῖ τὰ τρόπαια, τῷ φιλο
χρίστῳ λαῷ τὴν εἰρήνην, ἄφεσιν τοῖς μέλπουσι καὶ
ψυχῶν σωτηρίαν βραβεύουσα.
Ιδιόμελα ἐν ἀκολουθίᾳ τοῦ ἐξοδιαστικού (εξ.
Ποία τοῦ βίου τρυφὴ διαμένει λύπης ἀμέτοχος,
Ποια δόξα έστηκεν ἐπὶ γῆς ἀμετάθετος;
Πάντα σκιᾶς ἀσθενέστερα, πάντα ὀνείρων ἀπατη
[λότερα.
Μία ροπὴ, καὶ ταῦτα πάντα θάνατος διαδέχεται.
Αλλ' ἐν τῷ φωτί, Χριστέ, τοῦ προσώπου σου,
Καὶ τῷ γλυκασμῷ τῆς σῆς ὡραιότητος,
Ον ἐξελέξω, ἀνάπαυσον, ὡς φιλάνθρωπος.
Οίμοι, οἷον ἀγῶνα ἔχει ἡ ψυχή χωριζομένη ἐκ τοῦ
[σώματος.
Οίμοι, τότε πόσα δακρύει, καὶ οὐχ ὑπάρχει ὁ ἐλεῶν
[αυτήν.
Πρὸς τοὺς ἀγγέλους τὰ ὄμματα ρέπουσα, άπρακτα
[καθικετεύει.
Πρὸς τοὺς ἀνθρώπους τὰς χεῖρας ἐκτείνουσα, οὐκ
[ἔχει τὸν βοηθοῦντα.
Διδ, ἀγαπητοί μου ἀδελφοί, ἐννοήσαντες ἡμῶν τὸ
[βραχὺ τῆς ζωῆς,
Τῷ μεταστάντι τὴν ἀνάπαυσιν παρὰ Χριστοῦ αίτη
[σώμεθα,
Καὶ ταῖς ψυχαῖς ἡμῶν τὸ μέγα ἔλεος.
Πάντα ματαιότης τὰ ἀνθρώπινα, ὅσα εὐχ ὑπάρχει
[μετά θάνατον,
Οὐ παραμένει ὁ πλοῦτο;, οὐ συνοδεύει ἡ δόξα.
Ἐπελθὼν γὰρ ὁ θάνατος ταῦτα πάντα ἐξηφάνισται.
Διὸ Χριστῷ τῷ ἀθανάτῳ βοήσωμεν
Τὸν μεταστάντα ἐξ ἡμῶν ἀνάπαυσον,
Ενθα πάντων ἐστὶν εὐφραινομένων. ἡ κατοικία.
Ποῦ ἐστιν ἡ τοῦ κόσμου προσπάθεια;
Ποῦ ἐστιν ἡ τῶν προσκαίρων φαντασία;
Ποῦ ἐστιν ὁ χρυσὸς καὶ ὁ ἄργυρος
Ποῦ ἐστιν τῶν οἰκετῶν ἡ πλημμύρα καὶ ὁ θόρυβος;
Πάντα κόνις,
Πάντα τέφρα,
Πάντα σκιά.
᾿Αλλὰ δεῦτε, βοήσωμεν τῷ ἀθανάτῳ βασιλεῖ.
(α)
ad praestantius diviniusque tabernaculum in Sau
cla sanctorum transtulit.
Agite, o fideles, ad Dei Genitricis sepulcrum
accedemus, illudque amplectemur, pectora, labra,
oculos, frontem sincere affigentes; indeque hau
riemus copiosa medicaminum munera, e perenni
fonte manantia.
Accipe a nobis, Dei viventis Mater, canticum
De exitu; nosque luciferæ ac divinæ tuæ gratiæ
sub umbra protege; regi triumphos, Christicolæ
populo pacem, canentibus veniam animarumque
salutem elargiens.
Carmina ad exodiasticum pertinentia.
Quænam vitæ voluptas, perstat doloris expers,
Quæ gloria permansit, in terra diu duratura?
Umbra cuncta hæc sunt infirmiora, cuncta som
[niis fallaciora.
Si vel unum momentum fluat: cuncta letum
[colliget.
Verum in lumine vultus tui, Christe.
Et in pulchritudinis tuæ suavitate,
Ei quem elegisti, da requiem, ut benignus.
Ileu me! qualem luctam anima e corpore separata
[sustinet?
Heu me! quantum plorat, nec est qui misereatur
[ejus.
Ad angelos si convertat oculos, irrite deprecatur?
Si ad homines temfat manus, opem qui ferat, non
[invenit.
Idcirco, dilecti fratres, brevitatem vitæ contem
[plati,
Requiem defuncto huic, a Christo deprecemur.
Et maguam animabus nostris misericordiam.
Vanitas sunt humana cuncta, quæ post mortem non
[amplius exstabunt.
Divitiæ nusquam supersunt, nec nos comitatur
[gloria.
Repente namque superveniens mors, hæc cuncta
[dissipat.
Christo propterea immortali clamemus.
Ei qui a nobis migravit da requiem,
Ubi lætantium omnium est habitatio.
Ubi mundi est affectus?
Ubi rerum inanium species?
Ubi aurum et argentum!
Ubi turba et tumultus famulorum?
Omnia pulvis,
Omnia cinis,
Omnia sunt umbræ.
Verum accedite et immortali regi clamemus
HERM. ADAL. DANIEL, Thesaurus hymnologicus, 111, 96. legitur etiam in Officio exsequiarum apud
1. Goar: Euchologiunt sive Rituale Gracorum ed. 2. Venetiis, 1730, 128; ed. Paris. 559.
col. 1369–1370page 4 of 22
PG 96:1369Κύριε, τῶν αἰωνίων σου ἀγαθῶν ἀξίωσον τὴν μετα [στάντα ἐξ ἡμῶν, ᾿Αναπαύων αὐτὸν ἐν τῇ ἀγήρῳ μακαριότητι. Συγγράμματα αὐτοῦ καὶ οἱ ᾀσματικοί κανόνες ἰαμβικοί τε καὶ καταλογάδην· οἱ γοῦν ᾀσματικοί κανόνες Ιωάννου τε καὶ Κοσμᾶ σύγκρισιν οὐκ ἐδέξαντο, οὐδὲ δέξαιντο, μέχρις ἂν ὁ καθ' ἡμᾶς Δαμασκηνὸς ἐν τῷ εἰς τὸν μέγαν Βασίλειον κανόνι, Εἰκών, φησί, τοῦ Πατρὸς ὁ Υἱός, καὶ τοῦ Υἱοῦ τὸ
Κύριε, τῶν αἰωνίων σου ἀγαθῶν ἀξίωσον τὴν μετα
[στάντα ἐξ ἡμῶν,
᾿Αναπαύων αὐτὸν ἐν τῇ ἀγήρῳ μακαριότητι.
Συγγράμματα αὐτοῦ καὶ οἱ ᾀσματικοί κανόνες ἰαμβικοί τε καὶ καταλογάδην· οἱ γοῦν
ᾀσματικοί κανόνες Ιωάννου τε καὶ Κοσμᾶ σύγκρισιν οὐκ ἐδέξαντο, οὐδὲ δέξαιντο, μέχρις ἂν ὁ καθ' ἡμᾶς
Δαμασκηνὸς ἐν τῷ εἰς τὸν μέγαν Βασίλειον κανόνι,
Εἰκών, φησί, τοῦ Πατρὸς ὁ Υἱός, καὶ τοῦ Υἱοῦ τὸ
Domine æternis tuis bonis duna eum qui a nobis
[migravit,
i.
In indeficienti beatitudine data illi requie.
(Ang. Mat. Spicileg. Rom. IX, p. xxı, 713 sqq.)
In evolvendis Græcis Vaticanæ bibliothecæ codicibus res insperata mihi accidit. Dum enim poeticum
volumen inspicerem, in quo non sine multo scholiorum comitatu sunt Pindarus, Hesiodus, partes Ho
meri, Æschyli, et Theocriti, animadverti paulo differente charactere scripta folia sex in diversis codi
cis partibus, ibique totidem deprehendi prosaicos sancti Joannis Damasceni hymnos, quos Græci xavóvaç
appellant, ineditos prorsus et incognitos Allatio ipsi, Fabricio, et Lequinio, qui de sancti viri lucubra
tionibus tam accurate scripserunt. Neque vero hæc folia aliena sunt a codice, vel obtrusa; sed quia
scholia ad prædictos poetas interdum rarescentia spatium vacuum si non universi folii at partis ejus
maximæ relinquebant, idcirco amanuensis aliquis vel codicis dominus vacantem nactus locum, Damas
ceni hos hymnos, quibus præcipue delectabatur, illic descripsit profanis scholiis interpositos: etsi
corumdem hymnorum partes aliquot, consuetis codicum casibus perierunt. Ego igitur et tanti auctoris
nomine, quod in singulorum hymnorum titulis occurrebat, et ipsa re delectatus, pati non potui, ut hæ
Christianæ non contemnendi pretii reliquiæ in ethnico diutius tumulo dispersæ jacerent. Hymnorum
ordo in codice hic est. I, fol. 4 et 5; in sanctum Basilium Magnuin. II, f. 5, in sanctum Joan
nem Chrysostomum. III, f. 107, in sanctum Nicolaum Myrensem. IV, f. 107 b, in sanctum Petrum
apostolorum principem. V, f. 153, in sanctum Georgium martyrem, VI, f. 172 et 173, in sanctumi
Blasium æque martyrem: in quibus rite ad Græcæ liturgiæ normam ac leges constituendis commodam
mihi operam præbuit R. Petrus Matranga Græco-Siculus, quem et alias bonoris causa appellavi. Sane
occasio forte non deerit, qua hos pulchros hymnos Latinitate simul et idoneo commentario donare lice
bit nunc hi tamen vix in angulo pleni jam voluminis hospitari queunt. Interim prædictorum divorum
rebus gestis, scriptis, miraculis, ac martyriis novus ac fide dignus accedit testis Joannes Damascenus.
Basilii atque Chrysostomi celebrantur sapientia et pietas, Nicolai virtutes et prodigia quarto, in hyamo
dicit Damascenus commendatam Petro Ecclesiam a Christo, quam ille egregie navis instar gubernavit.
Appellat insuper Petrum Romæ tutorem, regni cœlestis divitiarum custodem, fidei petram, et catholicæ
Ecclesiæ firmum fundamentum. Reditum quoque ejusdem Petri Hierosolymam (sub) Claudio imp.) me
morat, nec ejus de Simone Mago triumphum reticet. Hymnus in Georgium martyrem eo fortasse stu
diosius legetur, quia divi hujus historia multis tenebris adhuc est obvoluta. Hymnus denique in mar
tyrem Blasium vix brevi aliqua lacuna laborat; quare continentem gestorum ejus ac prodigiorum de
scriptionem videmus. Porro Damasceni vim hymnographicam cur ego laudem? jampridem dilaudatam a
Joanne Hierosolymitano ejus biographo cap. 31 et seqq., et a Suida quoque voc. 'Iway. Aquaox. his ver
bis amplissimis
ßio; zspaiwłńoeta! Inter Joannis scripta numerantur canticorum canones, tum iambis tum etiam soluta
oratione scripti. Hi canticorum canones, tam Joannis quam Cosmœ nullam cum aliorum paris generis scri
ptis comparationem unquam admiserunt, neque admittent, quandiu hominum vita durabit,
Diversus plane bic est hymnus ab alio ejus
dem Dainasceni in sanctum Basilium, qui legitur
in Menæo Græcorum die 1 Januarii, et cujus verba
aliquot recitavimus, t. VI, Pra:f. p. 38. Sane ut
ejusdem sæpe oratóris complures homilias de uno
codemque argumento vel sancto viro in libris ba
bemus, prout annua solemnitas recurrebat, sic
bymni quoque ob eamdem anniversariam causain
multiplicabantur. Hæc in loco præfato refert
ANG. MAI: In codice [Vat. 225] f. 250. legitur
Ilvauua Damascenus in canone (tropario) de magno
Basilio ait: imago est Patris Filius, Filii autem
imago Spiritus. › ED. PATROL.
col. 1371–1372page 5 of 22
Hymnus in S. Basilium
PG 96:1371Δείματα. ο ΙΩΑΝΝΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ ΚΑΝΩΝ ΕΙΣ ΤΟΝ ΑΓΙΟΝ ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ, Οὗ ἡ ἀκροστιχίς· Ασμασιν άδω Βασίλειον τὸν μέσ γαν. δὴ δ'· ἦχος πλ. β'. Κύματι θαλάσσης. Οὐρανόθεν, ἀφ᾽ ὕψους ἡμᾶς ἐποπτεύοις, θεία καὶ πάντιμε καὶ ἱερὰ κεφαλή· καὶ κατευθύναις τὸν λό γον, καὶ τὸν βίον τὸν ἡμέτερον διεξάγοις πάντοτε πρὸς τὸ λυσιτελέστερον. Σὺ κατὰ τὸν Παῦλον τὴν ἐπιθυμίαν τῆς ἀναλύσεως εἶχες ἀνένδοτον· τὸ τῇ σαρκὶ δὲ προσμένειν δι᾿ ἡμᾶς ἀναγκαιότερον φιλανθρώπως ἔκρινας, ὡς δοῦλος φ λανθρώπου Θεοῦ. Μέγας ἐν σημείοις καὶ τέρασιν ὤφθης· τοῦ γὰρ τρίψαντος πύλας τοῦ ᾅδου χαλκᾶς τῇ φοβερᾷ ἐπι κλήσει σιδηρούς μοχλούς συνέθλασας, καὶ πιστοίς ἀπέδωκας ναὸν ὃν ἀφηρέθησαν. Ασμασιν ἀΰλοις ἀΰλων ἀγγέλων ἔδει γεραίρεσθαι καὶ καταστέφεσθαί σου τὸν ἰσάγγελον βίον, καὶ τὴν ἄϋλον ἐν ὕλῃ ζωὴν, ἣν ἐν γῇ κατώρθωσας ὡς ἄγγελος ἐπίγειος. Θεοτόκιον. - Σε προεζωγράφει ἡ ἐν τῇ θαλάσση ἐκείνη διάβασις τοῦ παλαιοῦ Ἰσραήλ· καὶ γὰρ ἐκεῖνος ἀβρόχως τὸν ὑγρὸν βυθὸν ἐπέζευσεν, ὡς αὐτὴ γεγέννηκας ἀσπόρως, ὑπεράμωμε. 'Ὠδὴ Γ'. Σὲ τῶν ἐπὶ ὑδάτων. [Ινα χωρήσῃς ὅλην τὴν ἔλλαμψιν τῆς ἁγίας Τριάδος, εχώρισας τὸν νοῦν σου πάσης υλώδους έμ φάσεως· ἀρεταῖς ἐστίλβωσας τοῦτον ὡς ἔσοπτρον διαυγὲς καὶ καθαρώτατον. Νέον σὲ Μωϋσέα ευτύχησε τῶν μοναστῶν τὸ στί φος· τοὺς τοὺς αὐτοὶ λόγους ὡς θείους νόμους κατ έχουσι· Μωσαϊκὰς ὡς πλάκας δὲ τὰ σὰ συγγράμματα τὰ πρὸς ἄσκησιν ἀλείφοντα. Αναρχον τὸν Πατέρα, συνάναρχον τὸν Υἱὸν, καὶ τὸ Πνεῦμα ἐκήρυξας· καὶ μίαν τῶν τριῶν ὑποστάσεων ὁμοφυή θεότητα ἐθεολόγησας· εἷς Θεὸς γὰρ ἡ ἁγία Τριάς. Πίστιν ὀρθοδόξοις ἐκράτυνας τῶν σοφῶν ἀποστόλων· τὸ κήρυγμα δὲ τοῦτο τοῖς ἀντιθέοις κηρύγμασι πολιορκούμενον κατωχύρωσας, Βασίλειε. Θεοτόκιον. Ἡ τοῦ φωτὸς νεφέλη ἀνέτειλεν ἐκ λαγόνων σου, Κόρη, τὸν ἥλιον τῆς δόξης, αὐταῖς ἀκτίστου θεότητος, πάσῃ τῇ κτίσει φανέντα, καὶ ἀφανίσαντα τὴν ἀπάτην τῆς ἀθεότητος. Ὠδὴ Δ'. Ακήκοεν ὁ πονηρός. Βασίλειον ὡς χλαμύδα τῆς θείας ἱερωσύνης την διπλοΐδα ἀναβεβλημένον σε καὶ ὄρθιον ἀναστήλωσας αὐτὸν πρὸ τοῦ βήματος, ἰδὼν διεσείσθη, τὰς φρένας ἐξεπλάγη βασιλεὺς ὁ ἀνομώτατος. Κάτω τὴν φρικωδεστάτην τοῦ Πνεύματος ἐκπεσείν φημι τοῦ ἁγίου, σεαυτῷ ἐθάρρησας ἀράσασθαι· εἰ
Δείματα.
ο
ΙΩΑΝΝΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ
ΚΑΝΩΝ ΕΙΣ ΤΟΝ ΑΓΙΟΝ ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ,
Οὗ ἡ ἀκροστιχίς· Ασμασιν άδω Βασίλειον τὸν μέσ
γαν. δὴ δ'· ἦχος πλ. β'. Κύματι θαλάσσης.
Οὐρανόθεν, ἀφ᾽ ὕψους ἡμᾶς ἐποπτεύοις, θεία καὶ
πάντιμε καὶ ἱερὰ κεφαλή· καὶ κατευθύναις τὸν λό
γον, καὶ τὸν βίον τὸν ἡμέτερον διεξάγοις πάντοτε
πρὸς τὸ λυσιτελέστερον.
Σὺ κατὰ τὸν Παῦλον τὴν ἐπιθυμίαν τῆς ἀναλύσεως
εἶχες ἀνένδοτον· τὸ τῇ σαρκὶ δὲ προσμένειν δι᾿ ἡμᾶς
ἀναγκαιότερον φιλανθρώπως ἔκρινας, ὡς δοῦλος φ
λανθρώπου Θεοῦ.
Μέγας ἐν σημείοις καὶ τέρασιν ὤφθης· τοῦ γὰρ
τρίψαντος πύλας τοῦ ᾅδου χαλκᾶς τῇ φοβερᾷ ἐπι
κλήσει σιδηρούς μοχλούς συνέθλασας, καὶ πιστοίς
ἀπέδωκας ναὸν ὃν ἀφηρέθησαν.
Ασμασιν ἀΰλοις ἀΰλων ἀγγέλων ἔδει γεραίρεσθαι
καὶ καταστέφεσθαί σου τὸν ἰσάγγελον βίον, καὶ τὴν
ἄϋλον ἐν ὕλῃ ζωὴν, ἣν ἐν γῇ κατώρθωσας ὡς ἄγγελος
ἐπίγειος.
Θεοτόκιον. - Σε προεζωγράφει ἡ ἐν τῇ θαλάσση
ἐκείνη διάβασις τοῦ παλαιοῦ Ἰσραήλ· καὶ γὰρ
ἐκεῖνος ἀβρόχως τὸν ὑγρὸν βυθὸν ἐπέζευσεν, ὡς αὐτὴ
γεγέννηκας ἀσπόρως, ὑπεράμωμε.
'Ὠδὴ Γ'. Σὲ τῶν ἐπὶ ὑδάτων.
[Ινα χωρήσῃς ὅλην τὴν ἔλλαμψιν τῆς ἁγίας
Τριάδος, εχώρισας τὸν νοῦν σου πάσης υλώδους έμ
φάσεως· ἀρεταῖς ἐστίλβωσας τοῦτον ὡς ἔσοπτρον
διαυγὲς καὶ καθαρώτατον.
Νέον σὲ Μωϋσέα ευτύχησε τῶν μοναστῶν τὸ στί
φος· τοὺς τοὺς αὐτοὶ λόγους ὡς θείους νόμους κατ
έχουσι· Μωσαϊκὰς ὡς πλάκας δὲ τὰ σὰ συγγράμματα
τὰ πρὸς ἄσκησιν ἀλείφοντα.
Αναρχον τὸν Πατέρα, συνάναρχον τὸν Υἱὸν, καὶ
τὸ Πνεῦμα ἐκήρυξας· καὶ μίαν τῶν τριῶν ὑποστά
σεων ὁμοφυή θεότητα ἐθεολόγησας· εἷς Θεὸς γὰρ ἡ
ἁγία Τριάς.
Πίστιν ὀρθοδόξοις ἐκράτυνας τῶν σοφῶν ἀποστό
λων· τὸ κήρυγμα δὲ τοῦτο τοῖς ἀντιθέοις κηρύγμασι
πολιορκούμενον κατωχύρωσας, Βασίλειε.
Θεοτόκιον.
Ἡ τοῦ φωτὸς νεφέλη ἀνέτειλεν ἐκ
λαγόνων σου, Κόρη, τὸν ἥλιον τῆς δόξης, αὐταῖς
ἀκτίστου θεότητος, πάσῃ τῇ κτίσει φανέντα, καὶ
ἀφανίσαντα τὴν ἀπάτην τῆς ἀθεότητος.
Ὠδὴ Δ'. Ακήκοεν ὁ πονηρός.
Βασίλειον ὡς χλαμύδα τῆς θείας ἱερωσύνης την
διπλοΐδα ἀναβεβλημένον σε καὶ ὄρθιον ἀναστήλωσας
αὐτὸν πρὸ τοῦ βήματος, ἰδὼν διεσείσθη, τὰς φρένας
ἐξεπλάγη βασιλεὺς ὁ ἀνομώτατος.
Κάτω τὴν φρικωδεστάτην τοῦ Πνεύματος ἐκπεσείν
φημι τοῦ ἁγίου, σεαυτῷ ἐθάρρησας ἀράσασθαι· εἰ
Cujus primæ litteræ: Cantibus cano magnum Basi
lium. Ode i, Sonus pl. 2. Maris fluctibus.
Ab altis cœlis despicito nos, divinum honestum
que et sacrum caput; mentemque regas, ae vitam
Lostram semper ad optimum dirigas.
Tu indesinenter, ut Paulus, avebas corporis
solvi vinculis; benevole vero, ut benigni Dei ser
vus, existimasti utilius nostra causa in carne per
manere.
Magnus in signis prodigiisque visus es: facta enim
reverenda invocatione ejus qui æreas orci portas.
confregit, tu ferrea repagula contudisti, quoque
interdicti fuerant templum fidelibus restituisti.
Cantibus divinis divinorum angelorum oporte
bat coli atque coronari tuam angelicam vi
tam,
et in materia materiæ expertem, quam in his
terris duxisti non aliter ac terrestris angelus.
Te præfigurabat ille per mare
transitus antiqui Israel; nam immadidi madidum
fundum peragrarunt, sicut sine labe concepisti,
o Virgo immaculata.
Ode 111. Te super aquas.
Ut caperes totum sanctæ Trinitatis splendorem,
tuo animo omnibus terrenis cogitationibus in
terdixisti, hunc virtutibus reddens splendidum
velut clarum purissimumque speculum.
Te alterum Mosen adepta est turba monacho
rum: tuos sermones perinde ac divinas regu
las retinent, utque Mosaicas tabulas tua scripta
de ascetica vita.
Sine principio Patrem, atque Filium, sanctum
que Spiritum prædicavisti, et de una trium perso
narum consubstantiali divinitate disseruisti; unus
enim Deus est sancta Trinitas.
Orthodoxis fidem corroborasti sapientium apo
s:olorum; quorum prædicationem impiis vocibus
impugnatam obfirmasti, Basili.
Deipara. Splendida lucis nubes ex iliis
tuis, o Virgo, suscitavit solen gloria, splendori
bus increatæ divinitatis, omni creaturæ apparen
tem, fraudemque impietatis tollentem.
Ode IV. Audivit perversus.
Quemadmodum regio pallio sacri sacerdotii chla
myde indutus atque erectus apparuisti coram
Tribunali; visu turbatus fuit, in corde perculsus fuit
crudelissimus imperator.
Audenti Spiritus sancti naturam maxime vene
randam negare, tu tibi ipse male precari susti
Hic et alibi codices pagina cuitro dccurtatae aliquantulum fuerunt. Confer tamen infra, p. 719.
col. 1373–1374page 6 of 22
PG 96:1373μὴ συναπτώς μετά Πατρὸς καὶ Υἱοῦ ὡς φύσει ὁμότι. γιον [λέξγοις αὐτὸ τὸ Πνεῦμα καὶ ὡ; ὁμοούσιον. Σοφίας καὶ ἐπιστήμης ἐκράτεις τῷ περιόντι τῶν μετεχόντων τῆς αὐτῆς παιδείας σύ, Βασίλειε· σοῦ γὰρ πρὸς τὸν δρόμον καὶ τὴν τρόπον αὐτοὶ πεζοὶ παρὰ Λύδιον ἅρμα ἐδόκουν τρέχειν, κἂν συντρέχειν οντο. Ιθύνας ὥσπερ ὁλκάδα δεινῶς κλυδωνιζομένην τὴν Ἐκκλησίαν τῷ σφοδρῷ χειμῶνι τῶν αἱρέσεων, πρὸς ὀρθοδοξίας όρμον ἄκλυστον τοῦ κλύδωνος τῆς ἀσεβείας ἐῤῥύσω ταύτην, οἴακ: τῶν λόγων σου. Θεοτόκιον. — Εξαλείφειν ἁμαρτίας ὁ δυνάμενος μόνῳ νεύματι, τὴν μεγάλην ἁμαρτίαν τοῦ πιστοῦ γυναίου ἐξήλειψε· καὶ τῶν πάντοθεν αὐτοῦ κακῶν διὰ σοῦ ἄκραν κατεσκέδασεν ἀμνημοσύνην. Ωδή Ε'. Τῷ συνδέσμῳ τῆς ἀγάπης. Ἴσον πάντες κατὰ λόγον ἀρετήν τέ σου ἀπελείποντο οὐρανοῦ καθάπερ, μάκαρ, τῆς ἀκτῖνος ἡλιακῆς ἀτεχνῶς οἱ πανταχόθεν πρὸς αὐτὰ βλέποντες· ὕψει πολιτείας γὰρ οὐρανὸς ὤφθης. Οὐρανίῳ θείῳ ἄρτῳ, ὑψηλῷ σου λόγῳ, Βασίλειε, Λόγος ἄρτο; γὰρ ἀγγέλων, διατρέφεις ψυχὰς πεινώσας Θεὸν, καὶ ἐκζητούσας τροφὴν οὐ ῥέουσαν, μᾶλλον μὲν οὖν μένουσαν εἰς τὸν αἰῶνα. [Πεπν]ευχώς εἴσω καὶ σύννους τὰ πολλά, τρισμάκαρ, ἐδείκνυς τὴν ἐσθῆτα καὶ τὴν βρῶσιν εὐτελής ἀεὶ καὶ λιτότατος, ὠχρὸς τὸ εἶδος, σεμνὸς τὸ βάδισμα, σιωπηλός, οὐ πρόχειρος περὶ τὸν λόγον. Θεοτόκιον. Τὴν ψυχὴν ἁγιασθεῖσα, καὶ τὸ σῶμα προκαθαρθεῖσα, σεμνή, ἐπελθόντος τοῦ ἁγίου ἐπὶ σὲ, πανάμωμε, Πνεύματος, τὴν τοῦ Ὑψίστου ἄπειρον δύναμιν σοὶ ἐπισκιάσασαν καθυπεδέξω. 'Ωδή α'. Συνεχέθη. Ὀρθοδόξων ἀλλ' οὐ κακοδόξων πρόμαχος ἄμαχος ο ὀφθεὶς, τὴν πυρίνην γλῶσσαν ὡς βομφαίαν φλογεράν ἐκχέας, ἐξεναντίας τῶν ἐχθρῶν συνέκλεισας· τοῦ ἀέρος δὲ τῆς ἐξουσίας τὸν πικρὸν ἄρχοντα κατέτρω σας ἐν αὐτῇ τοῖς τῆς ἀπειθείας ἐνεργοῦντα υἱοῖς. Νοουμένων, ἀλλ᾽ οὐ βλεπομένων, ἐλπιζομένων δὲ, σαφῶς ὑπόστασις ἡ πίστις· ἦν σύ κτησάμενος τῶν βλεπομένων, ὡς λυομένων, νουνεχῶς ἠλόγησας τῇ ἐφέσει τῶν μὴ βλεπομένων· τὰ γὰρ βλεπόμενα πρόσ καιρα καὶ ρευστά, τὰ δὲ μὴ βλεπόμενα αιώνια. Μεγαλόφρων, ἀλλ' οὐ ταπεινόφρων, ὤφθης Θεοῦ προπολεμῶν, ὁ πᾶσι δι' ἐκεῖνον ταπεινούμενος καὶ προσπίπτων· καὶ γὰρ ὑπάρχων κτίσμα Θεοῦ, ὅμως καὶ Θεὸς εἶναι κεκελευσμένος, ἀπείπας κτίσματι προσκυνεῖν ὡς Θεῷ· Θεὸς γὰρ ὁ κτίστης πάντων ἄκτιστος. Ἐν τῷ πράττειν, ἀλλ᾽ οὐκ ἐν τῷ λέγειν, μᾶλλον εἰδὼς τὴν ἀρετήν· καὶ γὰρ ἀπράκτου λόγου κρείσσον, ὡς φησιν, ἄφωνον ἔργον· τὰ πλεῖστα πράττων ή ματ θὼν, ἐδίδασκες· ὁ ποιήσας γάρ, εἶτα διδάξας, οὗτος κληθήσεται μέγας ἐν οὐρανοῖς, ὁ τῶν οὐρανῶν βασ σιλεὺς εἴρηκεν. Θεοτ.
μὴ συναπτώς μετά Πατρὸς καὶ Υἱοῦ ὡς φύσει ὁμότι.
γιον [λέξγοις αὐτὸ τὸ Πνεῦμα καὶ ὡ; ὁμοούσιον.
Σοφίας καὶ ἐπιστήμης ἐκράτεις τῷ περιόντι τῶν
μετεχόντων τῆς αὐτῆς παιδείας σύ, Βασίλειε· σοῦ γὰρ
πρὸς τὸν δρόμον καὶ τὴν τρόπον αὐτοὶ πεζοὶ παρὰ
Λύδιον ἅρμα ἐδόκουν τρέχειν, κἂν συντρέχειν οντο.
Ιθύνας ὥσπερ ὁλκάδα δεινῶς κλυδωνιζομένην τὴν
Ἐκκλησίαν τῷ σφοδρῷ χειμῶνι τῶν αἱρέσεων, πρὸς
ὀρθοδοξίας όρμον ἄκλυστον τοῦ κλύδωνος τῆς ἀσεβείας
ἐῤῥύσω ταύτην, οἴακ: τῶν λόγων σου.
Θεοτόκιον. — Εξαλείφειν ἁμαρτίας ὁ δυνάμενος
μόνῳ νεύματι, τὴν μεγάλην ἁμαρτίαν τοῦ πιστοῦ
γυναίου ἐξήλειψε· καὶ τῶν πάντοθεν αὐτοῦ κακῶν
διὰ σοῦ ἄκραν κατεσκέδασεν ἀμνημοσύνην.
Ωδή Ε'. Τῷ συνδέσμῳ τῆς ἀγάπης.
Ἴσον πάντες κατὰ λόγον ἀρετήν τέ σου ἀπελείποντο
οὐρανοῦ καθάπερ, μάκαρ, τῆς ἀκτῖνος ἡλιακῆς
ἀτεχνῶς οἱ πανταχόθεν πρὸς αὐτὰ βλέποντες· ὕψει
πολιτείας γὰρ οὐρανὸς ὤφθης.
Οὐρανίῳ θείῳ ἄρτῳ, ὑψηλῷ σου λόγῳ, Βασίλειε,
Λόγος ἄρτο; γὰρ ἀγγέλων, διατρέφεις ψυχὰς πεινώσας
Θεὸν, καὶ ἐκζητούσας τροφὴν οὐ ῥέουσαν, μᾶλλον
μὲν οὖν μένουσαν εἰς τὸν αἰῶνα.
[Πεπν]ευχώς εἴσω καὶ σύννους τὰ πολλά, τρισμά
καρ, ἐδείκνυς τὴν ἐσθῆτα καὶ τὴν βρῶσιν εὐτελής
ἀεὶ καὶ λιτότατος, ὠχρὸς τὸ εἶδος, σεμνὸς τὸ βάδισμα,
σιωπηλός, οὐ πρόχειρος περὶ τὸν λόγον.
Θεοτόκιον.
Τὴν ψυχὴν ἁγιασθεῖσα, καὶ τὸ
σῶμα προκαθαρθεῖσα, σεμνή, ἐπελθόντος τοῦ ἁγίου
ἐπὶ σὲ, πανάμωμε, Πνεύματος, τὴν τοῦ Ὑψίστου
ἄπειρον δύναμιν σοὶ ἐπισκιάσασαν καθυπεδέξω.
'Ωδή α'. Συνεχέθη.
Ὀρθοδόξων ἀλλ' οὐ κακοδόξων πρόμαχος ἄμαχος
ο
ὀφθεὶς, τὴν πυρίνην γλῶσσαν ὡς βομφαίαν φλογεράν
ἐκχέας, ἐξεναντίας τῶν ἐχθρῶν συνέκλεισας· τοῦ
ἀέρος δὲ τῆς ἐξουσίας τὸν πικρὸν ἄρχοντα κατέτρω
σας ἐν αὐτῇ τοῖς τῆς ἀπειθείας ἐνεργοῦντα υἱοῖς.
Νοουμένων, ἀλλ᾽ οὐ βλεπομένων, ἐλπιζομένων δὲ,
σαφῶς ὑπόστασις ἡ πίστις· ἦν σύ κτησάμενος τῶν
βλεπομένων, ὡς λυομένων, νουνεχῶς ἠλόγησας τῇ
ἐφέσει τῶν μὴ βλεπομένων· τὰ γὰρ βλεπόμενα πρόσ
καιρα καὶ ρευστά, τὰ δὲ μὴ βλεπόμενα αιώνια.
Μεγαλόφρων, ἀλλ' οὐ ταπεινόφρων, ὤφθης Θεοῦ
προπολεμῶν, ὁ πᾶσι δι' ἐκεῖνον ταπεινούμενος καὶ
προσπίπτων· καὶ γὰρ ὑπάρχων κτίσμα Θεοῦ, ὅμως
καὶ Θεὸς εἶναι κεκελευσμένος, ἀπείπας κτίσματι
προσκυνεῖν ὡς Θεῷ· Θεὸς γὰρ ὁ κτίστης πάντων
ἄκτιστος.
Ἐν τῷ πράττειν, ἀλλ᾽ οὐκ ἐν τῷ λέγειν, μᾶλλον
εἰδὼς τὴν ἀρετήν· καὶ γὰρ ἀπράκτου λόγου κρείσσον,
ὡς φησιν, ἄφωνον ἔργον· τὰ πλεῖστα πράττων ή ματ
θὼν, ἐδίδασκες· ὁ ποιήσας γάρ, εἶτα διδάξας, οὗτος
κληθήσεται μέγας ἐν οὐρανοῖς, ὁ τῶν οὐρανῶν βασ
σιλεὺς εἴρηκεν. Θεοτ.
nuisti, nisi convenienter cum Patre et Filio ut
natura pari houore affectum et consubstantialem
Spiritum sanctum profitereris.
Per sapientiam atque scientiain, Basili, om
nes participes ejusdem institutionis vicisti;
nam secundum tuum cursum et tuos mores, illi
ut pedites ad Lydium currum cursitare vide
bantur, quamvis te sequi posse existimarent.
Postquam direxisti ut navem, Ecclesiam, gra
viter agitatam vehementi hæreseon tempestate,
in orthodoxæ fidei portum tutum a procellis impie
talis, sermonum tuorum quasi gubernaculo
duxisti.
Deipara.
Qui potest solo nutu oblitterare
peccata, grave fidelis ſeminæ peccatum oblit
teravit, per teque omnia mala perpetua oblivione
exstinxit.
Ode V. Vinculo charitatis.
Pariter omnes sapientia et virtute te inferiores
erant; quasi e cœlis, o beate, omnes homines
uudique circumstantes habebant ea certe solaremn
radium; sublimi enim vitæ genere cœlum puta
baris.
Coelesti divino pane, per tuos sublimes sermo
nes, o Basili (nam verbum panis est augelorum),
nutris animas Deum esurientes, ac quærentes ci
bum non fluxum, sed potius in æternum manentem.
Tecum reputans et plerumque cogitabundus, o
ter beate, semper videbaris vestitu ac cibo
simplex ac frugalis, fusco vultu, gravis iuces
su, taciturnus, baud pronus ad verbum.
Deipare. Sancta anima et corpore puro,
o veneranda Virgo, Spiritu sancto ad te, o im
maculata, veniente, immensam Altissimi potentiam
te adumbrantem subiisti.
Ode Vl. Collecta fuit.
Orthodoxorum, non heterodoxorum Lux invictus
apparuisti, et igneam linguam ut fanneum en
(Heest et ode Vll. celus.)
sem distringens, adversarios confudisti. Ea sævum
aeris principem adjutorem filiorum impictatis per
culisti.
In cogitatis ac speratis, non vero in aspectis,
vera fides est hypostasis, quam tu acquirens, visi
bilia, ut caduca sapienter despexisti invisibilium
studio; nam res visa sunt fusæ ac temporaria, at
flúxæ
res non aspectæ sunt æternæ.
Magnanimus, at non demissus, pro Deo visus es
propugnans, omnibus humilis ob illam et modestus;
ut enim eras Dei creatura, licet Deus esse jussus
fueris, non voluisti adorare creaturam veluti
Deum; Deus enim creator omnium est increatus.
In actis, non in verbis ponens potius virtutem,
nam inefficaci verbo, ut ait, præstat mutus aclus.
Plerumque agens, discensve docebas; qui enim
egit, dein docuit, ille vocabitur magnus in cœlis,
ut Rex colorum dixit.
col. 1375–1376page 7 of 22
PG 96:1375Ο [ρδή Ε.] ᾿Αρματηλάτης, ἀεροβατών αἰθέριος οὐ φλογίνω. ἵππων ἐπιβὰς, πτερόεντι δὲ ἀρετῶν ὀχήματι ἐπ διφρεύων, Βασίλειε, καὶ πρὸς νύσσαν οὐράνιον ελεύ νων. Νόμιον μέλος ποιμενική σου καλαύρον λογική τε σύριγγι φωνῶν τῆς ποίμνης ήθροισας τὰ θρέμματα εἰς μίαν πίστιν, εἰς ἕνα τόπον χλόης, ἀπ θώδεις αἱρέσεις ἐκφυγόντα. Ο νέος Παῦλος, Ἐκκλησιῶν ὁ διδάσκαλος, ὁ τῷ φθόγγῳ συμπαραλαβὼν τὴν ὑπ᾽ οὐρανῶν, ὁ νοῦς 5 οὐράνιος, ἡ θεολόγος βροντὴ καὶ θεία σάλπιγξ, εν φημείσθω, Βασίλειος. Μετὰ τοῦ Κτίστου πᾶς ὁ τὴν σὴν ἐξαήμερον γλώττης φέρων καὶ αὐτῇ τὸν νοῦν ἐφιστῶν, και γίνεται, καὶ κτίσεως γινώσκει λόγους, καὶ θαυμάζει τε τὸν Κτίστην έψει μόνη χρώμενος διδασκάλου. Ο τοῖς πατράσι Θεός λαλήσας το πρότερον πολυτρόπως καὶ πολυμερῶς, ἡμῖν ἐν γέ ὕστερον ἐλάλησε. Καὶ γὰρ ὁ τούτου σύνθρονος Θεός Λόγος σαρκοφόρος ἐκ σοῦ προῆλθε, Κόρη. Θεοτόκιον. Ωδή θ'. Νόμων πατρώων. Νύκτα βαθείαν καὶ ἀσέληνον τῶν ζοφερών α ρέσεων διεσκέδασας, ἀνατείλας ὥσπερ ήλιος, καὶ πᾶσιν ἐφαπλώσας χρυσᾶς ἀκτῖνας πίστεως ὀρθῆς, καὶ τοῖς ἐν γῇ κατασπείρας, Βασίλειε, ὀρθοδοξίας φέγγος· ἐξίσταται φωτὶ γὰρ τὴ σκότος, καὶ τῇ ἀλη θείᾳ ἐπιχωρεῖ τὸ ψεῦδος. Ανθη ποικίλα θείας γνώσεως ἐκ λογικών λειμών νων ἀπανθισάμενος· νοερούς γὰρ περιίπτασο της Γραφῆς παραδείσους· ὡς νοερά τις μέλισσα σοφή καὶ φιλεργός, μυστικόν εγεώργησας θεολογίας μέλι, αἱρέσεων πικρίαν ἀμβλύνας, καὶ τοὺς μετασχόντας αὐτοῦ καταγλυκαίνων. Χρόνος καὶ τάφος λήθης πρόξενοι την φυσική Ενέργειαν ἀπηρνήσαντο, ἐπὶ σοὶ μὴ κατισχύσαντες τῆς ἱερᾶς σου μνήμης· καν γὰρ ἐνθάδε, μάκας, ἀπηλλάγης, ἀλλὰ ζῆς. Ἐν Θεῷ γὰρ οἱ δίκαιοι ζῶσι καὶ μετὰ τέλος ζωὴν τὴν ἐν Χριστῷ κρυπτομένην, ἧς ἡμᾶς μετόχους ἀνάδειξον εὐχαῖς σου. Οὐρανομήκη στύλον πύρινον ὁ τῆς ἐρήμου στύλος Ἐφραὶμ κατεῖδε σέ· ἐκπλαγεὶς δὲ τῷ ὁράματι, τὴν Καισαρέων πόλιν καταλαμβάνων, προσομιλοῦντα τῷ λαῷ εὑρηκώς σε, τεθέαται καινότερα τῶν πρώτων, λευκὴν περιστερὰν πρὸς τὸ οὖς σοι διαλέγουσαν ἰδὼν ἐν μυστηρίῳ. Θεοτόκιον. Σωματοφόρος ὁ ἀσώματος ἐκ τῆς γαστρός σου, Δέσποινα, προελήλυθεν· ὁ τῷ λόγῳ συστησάμενος τὴν ἀσώματον φύσιν, καὶ οὐσιώσας ἅπασαν οὐσίαν γεννητήν, λογικήν τε καὶ ἄλογον, τοῦ Θεοῦ Πατρὸς Λόγος· διό μου τὰ τοῦ σώματος πάθη νέκρωσον, νεκροῦντα τὸν νοῦν μου, ζωῆς μήτερ. Ὠδὴ Γ'. Μὴ ἐποδύρον μου, Μήτερ. Ἱερουργήσας ὡς θεῖος τοῦ Θεοῦ ἱεράρχης της βα σιλείας τὸ σεπτὸν καὶ ὄντως ἱερὸν, ἱερὲ Βασίλειο,
Ο
[ρδή Ε.]
᾿Αρματηλάτης, ἀεροβατών αἰθέριος οὐ φλογίνω.
ἵππων ἐπιβὰς, πτερόεντι δὲ ἀρετῶν ὀχήματι ἐπ
διφρεύων, Βασίλειε, καὶ πρὸς νύσσαν οὐράνιον ελεύ
νων.
Νόμιον μέλος ποιμενική σου καλαύρον λογική
τε σύριγγι φωνῶν τῆς ποίμνης ήθροισας τὰ θρέμ
ματα εἰς μίαν πίστιν, εἰς ἕνα τόπον χλόης, ἀπ
θώδεις αἱρέσεις ἐκφυγόντα.
Ο νέος Παῦλος, Ἐκκλησιῶν ὁ διδάσκαλος, ὁ τῷ
φθόγγῳ συμπαραλαβὼν τὴν ὑπ᾽ οὐρανῶν, ὁ νοῦς 5
οὐράνιος, ἡ θεολόγος βροντὴ καὶ θεία σάλπιγξ, εν
φημείσθω, Βασίλειος.
Μετὰ τοῦ Κτίστου πᾶς ὁ τὴν σὴν ἐξαήμερον
γλώττης φέρων καὶ αὐτῇ τὸν νοῦν ἐφιστῶν, και
γίνεται, καὶ κτίσεως γινώσκει λόγους, καὶ θαυμάζει
τε τὸν Κτίστην έψει μόνη χρώμενος διδασκάλου.
Ο τοῖς πατράσι Θεός λαλήσας το
πρότερον πολυτρόπως καὶ πολυμερῶς, ἡμῖν ἐν γέ
ὕστερον ἐλάλησε. Καὶ γὰρ ὁ τούτου σύνθρονος Θεός
Λόγος σαρκοφόρος ἐκ σοῦ προῆλθε, Κόρη.
Θεοτόκιον.
Ωδή θ'. Νόμων πατρώων.
Νύκτα βαθείαν καὶ ἀσέληνον τῶν ζοφερών α
ρέσεων διεσκέδασας, ἀνατείλας ὥσπερ ήλιος, καὶ
πᾶσιν ἐφαπλώσας χρυσᾶς ἀκτῖνας πίστεως ὀρθῆς,
καὶ τοῖς ἐν γῇ κατασπείρας, Βασίλειε, ὀρθοδοξίας
φέγγος· ἐξίσταται φωτὶ γὰρ τὴ σκότος, καὶ τῇ ἀλη
θείᾳ ἐπιχωρεῖ τὸ ψεῦδος.
Ανθη ποικίλα θείας γνώσεως ἐκ λογικών λειμών
νων ἀπανθισάμενος· νοερούς γὰρ περιίπτασο της
Γραφῆς παραδείσους· ὡς νοερά τις μέλισσα σοφή
καὶ φιλεργός, μυστικόν εγεώργησας θεολογίας μέλι,
αἱρέσεων πικρίαν ἀμβλύνας, καὶ τοὺς μετασχόντας
αὐτοῦ καταγλυκαίνων.
Χρόνος καὶ τάφος λήθης πρόξενοι την φυσική
Ενέργειαν ἀπηρνήσαντο, ἐπὶ σοὶ μὴ κατισχύσαντες
τῆς ἱερᾶς σου μνήμης· καν γὰρ ἐνθάδε, μάκας,
ἀπηλλάγης, ἀλλὰ ζῆς. Ἐν Θεῷ γὰρ οἱ δίκαιοι ζῶσι
καὶ μετὰ τέλος ζωὴν τὴν ἐν Χριστῷ κρυπτομένην,
ἧς ἡμᾶς μετόχους ἀνάδειξον εὐχαῖς σου.
Οὐρανομήκη στύλον πύρινον ὁ τῆς ἐρήμου στύλος
Ἐφραὶμ κατεῖδε σέ· ἐκπλαγεὶς δὲ τῷ ὁράματι, τὴν
Καισαρέων πόλιν καταλαμβάνων, προσομιλοῦντα τῷ
λαῷ εὑρηκώς σε, τεθέαται καινότερα τῶν πρώτων,
λευκὴν περιστερὰν πρὸς τὸ οὖς σοι διαλέγουσαν ἰδὼν
ἐν μυστηρίῳ.
Θεοτόκιον. Σωματοφόρος ὁ ἀσώματος ἐκ τῆς
γαστρός σου, Δέσποινα, προελήλυθεν· ὁ τῷ λόγῳ
συστησάμενος τὴν ἀσώματον φύσιν, καὶ οὐσιώσας
ἅπασαν οὐσίαν γεννητήν, λογικήν τε καὶ ἄλογον, τοῦ
Θεοῦ Πατρὸς Λόγος· διό μου τὰ τοῦ σώματος πάθη
νέκρωσον, νεκροῦντα τὸν νοῦν μου, ζωῆς μήτερ.
Ὠδὴ Γ'. Μὴ ἐποδύρον μου, Μήτερ.
Ἱερουργήσας ὡς θεῖος τοῦ Θεοῦ ἱεράρχης της βα
σιλείας τὸ σεπτὸν καὶ ὄντως ἱερὸν, ἱερὲ Βασίλειο,
Ode V111.
Curru vectus aerio, non vero flammeis equis,
insidens aerio vehiculo virtutum, o Basili, ad me
tam cœlestem es provectus.
Pastorale carmen cum tuo pastorali pedo tubaque
spirituali canens congregasti oves in unam fidem,
in idem pascuum, spinosas hæreses fugientes.
Nove Paule, Ecclesiarum magister, universam
terram voce jua comprehendens, o mens
lestis, theologia tonitru divinaque tuba, laudare,
o Basili.
Cum Creatore quisquis in lingua gerit tuum
hexaemeron et ei attendit, et novit creaturæ ra
tiones, et Creatorem miratur visu solo doctoris
ulens.
Deipara. Idem Deus nostris patribus lo
cutus antea diverse ac multifariam, nobis in Fi
lio posterum locutus est, nam Deus Verbum in
carnatus regnans cum Deo Patre ex te natus
est, o Virgo sancta.
Ode IX. Legum paternarum.
Noctem profundam obscuramque tenebrosarum
laprcseon dissipasti, surgens ut sol, supraque on
nes explicans rectæ fidei radios, incolisque terra
rum, o Basili, lucem fidei orthodoxa spargens;
tenebræ enim in lucem immutantur, et veritati
cedit mendacium.
Ornavisti te variis doctrinæ divinæ floribus in
pratis spiritualibus; intelligibiles enim Scri
pturæ horlos circumvolasti; ut prudens apis in
dustria ac¨ laboriosa, mysticum condidisti theo
logia mel, amaritudinem hærescon hebetans, ha
cumque participes demulcens.
Tempus et sepulcrum quæ oblivionem inducunt
vin innatam amiserunt, non sustinentes tuæ sacræ
memoriæ pondus; nam licet, o beate, ex hisce terris
excesseris, vivis tamen; justi enim in Deo vivunt
et post mortem vitam in Christo abditam, cujus
fac nos participes tuis precibus.
Immensam igneam columnam te vidit columna
deserti Ephraim, visu obstupefactus occupans ur
bem Cæsarum, cum invenit te cum populo versan
tem, miratur prodigia majora prioribus, siqui
deu aspexit in mysterio columbam allam ad
aurem tibi loquentem.
Deiparae. Corpore indutus, qui est incorporeus,
ex ventre tuo, o Regina, esiit; qui verbo creavit
incorpoream naturam, atque omnes creaturas, tu
rationales tum irrationales, exsistere fecit, Dei Pa
tris Verbum; itaque cupiditates corporis restingue,
quæ animam meam interimunt, o Vitæ Mater.
Ode X. Ne lugeas super me, o Mater.
Postquam, ut divinus pontifex regni Dei, celc
brasti venerandum et revera sacrum mysterium,
&i
col. 1377–1378page 8 of 22
Hymnus in S. Chrysostomum
PG 96:1377Εὐαγγέλιον, τῆς σῆς ἱερουργίας ἀπείληφας μισθὸν χωρὶς αἵματος μαρτυρικοῦ καὶ στεφανίτης φανείς. Ὣς οὐρανῷ παμμεγέθει, ὡς ἡλίῳ ἐμψύχῳ, ὁ ἐν ἡλίῳ ἑαυτοῦ τὸ σκήνωμα τιθείς, καὶ εἰς τοὺς οὐρα νοὺς ἐν σοὶ ἐνώκισεν· Ἐνοικήσω γὰρ, ἔφη, περὶ τῶν κατὰ σὲ, καὶ ἐμπεριπατήσω θεοπρεπῶς ἐν αὐτοῖς. Αναδραμὼν ἐκ τῶν κάτω πρὸς τὴν ἄνω πατρίδα, καὶ σὺν ἀγγέλοις παρεστὼς τῷ θρόνῳ τῷ φρικτῷ τῆς ὑπερουσίου Τριάδος, ὅσιε, ὑπὲρ ἧς ἡγωνίσω πρὸς δύναμιν ἐν γῇ, μεμνημένος μὴ λίπης τῶν μεμνημένων σου. Νεανικῶς ἐξηλέγχθη παρὰ σοῦ ὁ τολμήσας συντα πεινῶσαι ἑαυτῷ θεότητος μορφήν, εἰς δουλείαν ἔλ κων τὴν δεσποτικὴν κακῶς, τὴν ὑπέρχρονον φύσιν καὶ ἄκτιστον, τιθεὶς πονηρὸν οἷα κτίσμα μετὰ τῆς κτίσεως. Νέφος παχὺ τοῦ σαρκίου διασχὼν καὶ τὸ δάνος διαλυσάμενος τῇ γῇ, ἀσχέτῳ τῇ ψυχῇ, καὶ νοῖ ἀθλι νῦν εἰσελήλυθας τὸν ἀνείδεον γνόφον καὶ ἄλλον ὁμιλεῖν καὶ συνεῖναι καὶ συνευφραίνεσθαι. Η τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησία ἀσφαλῶς ἑδρασμένη ὡς θεμελίῳ ἀῤῥαγεῖ καὶ πέτρα στερεᾷ, τῇ ἀσείστῳ βά σε τῇ τῶν δογμάτων σου, ἐναντίων ἀνέμων πνοαίς τυφωνικαῖς ἀπερίτρεπτος μὲν πόθῳ τιμῶσα σε. Θεοτόκιον. - Σε, παναγία Παρθένε, ἀκαταίσχυν τον πρέσβιν καὶ μεσιτείαν εὐμενη προβάλλομαι πιστῶς τῷ ἐκ σοῦ τεχθέντι· καὶ ἱκετεύω σε, τῶν πολ λῶν μου πταισμάτων τὰ πλήθη τὰ πολλὰ μητρικαῖς σου πρεσβείαις ἄρδην ἐξάλειψον. ΙΩΑΝΝΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ ΚΑΝΩΝ ΕΙΣ ΤΟΝ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΝ, Οὗ ἡ ἀκροστιχίς αὕτη Συνώνυμος μέλπει σε τὸ χρυσοῦν στόμα. Οικτρός μοναχὸς καὶ ἱκέτης Ιωάν νης. Ἦχος πλ. β'. Κύματι θαλάσσης τὸν κρύ ψαντα. Στόματι πηλίνῳ καὶ γλώσσῃ γεώδει σε τὸν Χρυσόστομον ὑμνεῖν ὁρμῶντί μοι, χρυσοφαὲς οὐρανόθεν θείας γνώσεως ἀμάρυγμα ἐξαστράψας, φώτισον τὸν νοῦν καὶ τὴν καρδίαν μου. Υλην φθειρομένην καὶ ῥέουσαν δόξαν, καὶ κόσμον σύμπαντα καὶ κοσμοκράτορα περιδραμὼν, ἀντὶ πάν των τὸν Χριστὸν ἐκτήσω, πάγχρυσε· οὗ τρωθεὶς τῷ ἔρωτι ἡγήσω πάντα σκύβαλα. Νόμος του Σωτήρος Χριστοῦ πειθαρχήσας, ἀπὸ νεότητος ἐπὶ τῶν ὤμων σου ἀναλαβὼν τὸν σταυρόν σου, διὰ πόνων τῆς ἀσκήσεως αὐτῷ ἠκολούθησας, σαρκὸς νεκρῶν τὸ φρόνημα. Ακησας ἐρήμους ἀβάτους, ἀνύδρους, ἄστεγος, ἄσκευος, ἄτροφος, ἄγνωστος, ὥσπερ ὁ μέγας Ηλίας, Ιωάννης τε ὁ πρόδρομος, ὧν ζηλῶν ἐξήλωσας τὴν παρρησίαν, ἅγιε. Νίκην λαμπροτάτην ἀράμενος, μάκαρ, κατὰ τοῦ δράκοντος μετά τροπαίων λαμπρών, ὥς τις Ολυμπιου νίκης, θείῳ Πνεύματι φερόμενος, αὖθις ἐπανέδραμες πρὸς τὴν ἐνεγκαμένην τι.
Εὐαγγέλιον, τῆς σῆς ἱερουργίας ἀπείληφας μισθὸν
χωρὶς αἵματος μαρτυρικοῦ καὶ στεφανίτης φανείς.
Ὣς οὐρανῷ παμμεγέθει, ὡς ἡλίῳ ἐμψύχῳ, ὁ ἐν
ἡλίῳ ἑαυτοῦ τὸ σκήνωμα τιθείς, καὶ εἰς τοὺς οὐρα
νοὺς ἐν σοὶ ἐνώκισεν· Ἐνοικήσω γὰρ, ἔφη, περὶ τῶν
κατὰ σὲ, καὶ ἐμπεριπατήσω θεοπρεπῶς ἐν αὐτοῖς.
Αναδραμὼν ἐκ τῶν κάτω πρὸς τὴν ἄνω πατρίδα,
καὶ σὺν ἀγγέλοις παρεστὼς τῷ θρόνῳ τῷ φρικτῷ τῆς
ὑπερουσίου Τριάδος, ὅσιε, ὑπὲρ ἧς ἡγωνίσω πρὸς
δύναμιν ἐν γῇ, μεμνημένος μὴ λίπης τῶν μεμνημέ
νων σου.
Νεανικῶς ἐξηλέγχθη παρὰ σοῦ ὁ τολμήσας συντα
πεινῶσαι ἑαυτῷ θεότητος μορφήν, εἰς δουλείαν ἔλ
κων τὴν δεσποτικὴν κακῶς, τὴν ὑπέρχρονον φύσιν
καὶ ἄκτιστον, τιθεὶς πονηρὸν οἷα κτίσμα μετὰ τῆς
κτίσεως.
Νέφος παχὺ τοῦ σαρκίου διασχὼν καὶ τὸ δάνος
διαλυσάμενος τῇ γῇ, ἀσχέτῳ τῇ ψυχῇ, καὶ νοῖ ἀθλι
νῦν εἰσελήλυθας τὸν ἀνείδεον γνόφον καὶ ἄλλον
ὁμιλεῖν καὶ συνεῖναι καὶ συνευφραίνεσθαι.
Η τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησία ἀσφαλῶς ἑδρασμένη ὡς
θεμελίῳ ἀῤῥαγεῖ καὶ πέτρα στερεᾷ, τῇ ἀσείστῳ βά
σε τῇ τῶν δογμάτων σου, ἐναντίων ἀνέμων πνοαίς
τυφωνικαῖς ἀπερίτρεπτος μὲν πόθῳ τιμῶσα σε.
Θεοτόκιον. - Σε, παναγία Παρθένε, ἀκαταίσχυν
τον πρέσβιν καὶ μεσιτείαν εὐμενη προβάλλομαι
πιστῶς τῷ ἐκ σοῦ τεχθέντι· καὶ ἱκετεύω σε, τῶν πολ
λῶν μου πταισμάτων τὰ πλήθη τὰ πολλὰ μητρικαῖς
σου πρεσβείαις ἄρδην ἐξάλειψον.
ΙΩΑΝΝΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ
ΚΑΝΩΝ ΕΙΣ ΤΟΝ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΝ,
Οὗ ἡ ἀκροστιχίς αὕτη Συνώνυμος μέλπει σε τὸ
χρυσοῦν στόμα. Οικτρός μοναχὸς καὶ ἱκέτης Ιωάν
νης. Ἦχος πλ. β'. Κύματι θαλάσσης τὸν κρύ
ψαντα.
Στόματι πηλίνῳ καὶ γλώσσῃ γεώδει σε τὸν Χρυ
σόστομον ὑμνεῖν ὁρμῶντί μοι, χρυσοφαὲς οὐρανόθεν
θείας γνώσεως ἀμάρυγμα ἐξαστράψας, φώτισον τὸν
νοῦν καὶ τὴν καρδίαν μου.
Υλην φθειρομένην καὶ ῥέουσαν δόξαν, καὶ κόσμον
σύμπαντα καὶ κοσμοκράτορα περιδραμὼν, ἀντὶ πάν
των τὸν Χριστὸν ἐκτήσω, πάγχρυσε· οὗ τρωθεὶς τῷ
ἔρωτι ἡγήσω πάντα σκύβαλα.
Νόμος του Σωτήρος Χριστοῦ πειθαρχήσας, ἀπὸ
νεότητος ἐπὶ τῶν ὤμων σου ἀναλαβὼν τὸν σταυρόν
σου, διὰ πόνων τῆς ἀσκήσεως αὐτῷ ἠκολούθησας,
σαρκὸς νεκρῶν τὸ φρόνημα.
Ακησας ἐρήμους ἀβάτους, ἀνύδρους, ἄστεγος,
ἄσκευος, ἄτροφος, ἄγνωστος, ὥσπερ ὁ μέγας Ηλίας,
Ιωάννης τε ὁ πρόδρομος, ὧν ζηλῶν ἐξήλωσας τὴν
παρρησίαν, ἅγιε.
Νίκην λαμπροτάτην ἀράμενος, μάκαρ, κατὰ τοῦ
δράκοντος μετά τροπαίων λαμπρών, ὥς τις Ολυμπιου
νίκης, θείῳ Πνεύματι φερόμενος, αὖθις ἐπανέδραμες
πρὸς τὴν ἐνεγκαμένην τι.
recepisti, o sacer Basili, mercedem sacerdotii sine
sanguine martyrii corona redimitus apparena.
Ut in cœlo immenso, ut in sole vivificante, ille
qui tetendit in sole suum tabernaculum et in cœ
lo in te habitavit: Inhabitabo enim, inquit de tui
similibus, et magnifice in eis ambulabo.
Transiens de his terris ad cœlestem patriam,
adstansque cum angelis throno venerando san
clissima Trinitatis, o sancte, pro qua, quantum in
te fuit, in terris decertasti, memor ne derelin
quas eos qui tui meminerunt.
Omnino a te confutatus fuit iste qui formam Di
vinitatis usque ad se deprimere ausus est, prave
vertens in servilem Dominicam speciem, naturar
æternam el increatam, et quasi vilem creaturam
rebus creatis annumerans.
Nubem crassam carnis perrumpens, debitaque
terræ solvens, una cum invicto animo et mente
cœlesti nunc habitas informes et incorporeas
tenebras in quibus licet versari atque gaudere.
Divina Ecclesia tuto condita velut in infra
cto fundamento et in scopulo firmo, inconcussa
basi tuorum dogmatum, adversorum ventorum
flatu violento non movetur, teque veneratur et sus
picit.
Deipara. — Te, sanctissima virgo, honorari
dam legatam optimamque mediatricem præmitto
libenter ad Filium de te genitum, teque supplico,
plurinios lapsus neos et peccata materna inter
cessione tua omnino dele.
Prima versuum litteræ significant: Alter Joannes
laudat te, aureum os. Miser monachus et supplex
Joannes. Sonus pl. 11, fluctibus maris celanien.
Ore luteo et lingua terrestri te Chrysostomum
celebrare tentanti, emisso de caelis fulgentissimo
divinæ disciplinæ splendore, mentem illumina si
mul et pertus.
Tu quidem contemptis quæ peritura sunt, et
fugitiva gloria, et universo mundo, et principe
mundi Satana, vir auree, loco omnium Christum
adeptus es; cujus amore saucius omnia detrimen
tum ducebas.
Legibus Salvatoris Christi indulgens, a pueritia
super humeros crucem ejus suscepisti, ipsiusque
per disciplinæ labores adhæsisti, mortificatis carnis
sensibus.
Inhabitasli deserta invia, inaquosa, exsul, vesti
mentis ciboque destitutus, ignotus, haud secus ac
magnus Elias, atque Joannes præcursor, quorum
fiduciam imitari studnisti, sanctissime.
Relata victoria splendissima, beatus, de dracone
illustria tropra, velut victor in Olympicis ludis,
divino spiritu reportans, rursus ad eam rediisti
quar le gesserat.
col. 1379–1380page 9 of 22
PG 96:1379Το Θεοτόκιον. — Ὁ ἀπεριγράπτοις καθήμενος κα ποις θείου Γεννήτορος ἀπεριγράπτου Πατρὸς ὡς απερίγραπτος Λόγος, τῇ σαρκὶ περιγραφεὶς τῇ ἐκ σοῦ, τοῖς ἀχράντοις κόλποις σου βρέφος, ἁγνή, και έξεται. Ὠδὴ Γ'. Σὲ τῶν ἐπὶ ὑδάτων. Σὺ νοῦν Χριστοῦ πλουτήσας, ἐξήλωσας τὴν αὐτοῦ εὐσπλαγχνίαν ὡς δυνατὸν ἀνθρώπῳ· καὶ σῶσαι πάντας ἐσπούδασας δι' ἐξομολογίας καὶ ἀποχῆς και κῶν, καὶ ἐμπράκτου μετανοίας θερμῆς. Εχρισέ σε τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον ὁ Θεὸς, ὁ Θεός σου ἐπὶ τοὺς σους μετόχους ἀγαλλιάσεως Ελαιον, καὶ μύρον θείου χρίσματος, καὶ ἐξεχύθη σου δαψιλές χάρις ἐν χείλεσιν. Πέλαγος ἐξηρεύξω, Χρυσόστομε, διδαχῶν γλυκ τάτων, αἱρέσεων ξηραῖνον τὰ βορβορώδη όμβρήματα, καὶ θολερά, καὶ ἀποτα, καὶ ἀλμυρόβρυτα, τὰς καρ δίας πιαῖνον ἡμῶν. Θεοτόκιον. — Ίνα χωρήσῃς ὅλην τὴν ἔλλαμψιν τῆς ἁγίας Τριάδος, ἐστίλβωσας τὸν ἀναπτύσοντα.. Θεοτ. Ωδή Δ'. σοῦ εὐροίζου καθαρώτερος ο σις δέδεικται νοῦς, Χρυσόστομε τρισμάκαρ,πᾶν ἐμπαθὲς καὶ πρός υλον νόημα· καὶ γὰρ τὴν ἀγνείαν χωνείᾳ ἐναπετέ φρωσεν. Ράβδῳ πυρίνῃ τῶν παγχρυσῶν σου διδαχῶν διὰ Χριστοῦ, καὶ τῆς φιλαργυρίας κυμαινομένην θάλασσαν έθηκας βατὴν τῇ ἐλεημοσύνη, ἄβατον οὖσαν τὸ πρίν. Τοῦ ἀρχιποιμένος τοῖς νεύμασιν ὁ ποιμὴν ὁ καλὸς ἄξιον παραστάτην προσάγει σε τῷ βήματι, τὸν μετ' οὐ πολὺ τῶν ποιμένων μέγαν ἐσόμενον. Θεοτόκιον. - Σωματοφόρον τὸν ἀσώματον ἀπω μάτου φωνῇ γεννήσασα, Παρθένε, σωματικών δρέ ξεων ῥῦσαί μου τὸν νοῦν, ἀσωμάτων ἀγγέλων ύπερ έχουσα. Ωδή Ε'. Θεοφανείας σου, Χριστέ. Ο πρὸ γεννήσεως εἰδὼς τὸ χρυσαυγὲς καὶ φαιδρόν τῆς ψυχῆς σου, καὶ πρὸ τοῦ πλασθῆναι ἐν τῇ μήτρα σε ἁγιάσας, ἅγιε πάγχρυσε, ὡς προφήτην άλλον σα φῶς Ἱερεμίαν σε άγρυπνον ποιμένα καὶ φύλακα της Ο αὐτοῦ ποίμνης προβάλλεται. Ὑπὸ Θεοῦ προχειρισθεὶς τοῦ τὴν ἡμῶν ὑπελθόντες πτωχείαν, τῶν πτωχῶν προστάτης καὶ ὑπέρμαχος, καὶ κοινὴ πενήτων προμήθεια, ἐμβαλών ὡς κλείδα χρυσῆν γλῶσσαν τὴν πάγχρυσον τοῖς τῶν φιλαργύρων ταμείοις καὶ θησαυροῖς, ἢνοιξας ταῦτα πτο χοῖς. Συντόνῳ τάχει καὶ σπουδῇ πίστις θερμὴ εὐσεβῶν βασιλέων ἐξ ᾿Αντιοχείας της Συρίας σε πρὸς τὴν βασιλίδα τῶν πόλεων, μετὰ δόξης ότι πολλῆς, δορυ φορίας τε καὶ τιμῆς καὶ πρεπούσης εὐκτῶς ὡς θεού ἄγγελον ἔθετο. Ο πᾶς τῆς πόλεως λαὸς ὡς εἰς κοινὴν ἑορτὴν συν δραμέντες, καὶ ὡς εἰς πανήγυριν χαρμόσυνον ἐξελ θόντες ἔξω τοῦ ἄστεως, μετὰ κρότων περιχαρῶς σου
Το
Θεοτόκιον. — Ὁ ἀπεριγράπτοις καθήμενος κα
ποις θείου Γεννήτορος ἀπεριγράπτου Πατρὸς ὡς
απερίγραπτος Λόγος, τῇ σαρκὶ περιγραφεὶς τῇ ἐκ
σοῦ, τοῖς ἀχράντοις κόλποις σου βρέφος, ἁγνή, και
έξεται.
Ὠδὴ Γ'. Σὲ τῶν ἐπὶ ὑδάτων.
Σὺ νοῦν Χριστοῦ πλουτήσας, ἐξήλωσας τὴν αὐτοῦ
εὐσπλαγχνίαν ὡς δυνατὸν ἀνθρώπῳ· καὶ σῶσαι
πάντας ἐσπούδασας δι' ἐξομολογίας καὶ ἀποχῆς και
κῶν, καὶ ἐμπράκτου μετανοίας θερμῆς.
Εχρισέ σε τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον ὁ Θεὸς, ὁ Θεός σου
ἐπὶ τοὺς σους μετόχους ἀγαλλιάσεως Ελαιον, καὶ
μύρον θείου χρίσματος, καὶ ἐξεχύθη σου δαψιλές
χάρις ἐν χείλεσιν.
Πέλαγος ἐξηρεύξω, Χρυσόστομε, διδαχῶν γλυκ
τάτων, αἱρέσεων ξηραῖνον τὰ βορβορώδη όμβρήματα,
καὶ θολερά, καὶ ἀποτα, καὶ ἀλμυρόβρυτα, τὰς καρ
δίας πιαῖνον ἡμῶν.
Θεοτόκιον. — Ίνα χωρήσῃς ὅλην τὴν ἔλλαμψιν
τῆς ἁγίας Τριάδος, ἐστίλβωσας τὸν ἀναπτύσοντα..
Θεοτ.
Ωδή Δ'.
σοῦ εὐροίζου καθαρώτερος ο σις δέδεικται
νοῦς, Χρυσόστομε τρισμάκαρ,πᾶν ἐμπαθὲς καὶ πρός
υλον νόημα· καὶ γὰρ τὴν ἀγνείαν χωνείᾳ ἐναπετέ
φρωσεν.
Ράβδῳ πυρίνῃ τῶν παγχρυσῶν σου διδαχῶν διὰ
Χριστοῦ, καὶ τῆς φιλαργυρίας κυμαινομένην θάλασ
σαν έθηκας βατὴν τῇ ἐλεημοσύνη, ἄβατον οὖσαν τὸ
πρίν.
Τοῦ ἀρχιποιμένος τοῖς νεύμασιν ὁ ποιμὴν ὁ καλὸς
ἄξιον παραστάτην προσάγει σε τῷ βήματι, τὸν μετ'
οὐ πολὺ τῶν ποιμένων μέγαν ἐσόμενον.
Θεοτόκιον. - Σωματοφόρον τὸν ἀσώματον ἀπω
μάτου φωνῇ γεννήσασα, Παρθένε, σωματικών δρέ
ξεων ῥῦσαί μου τὸν νοῦν, ἀσωμάτων ἀγγέλων ύπερ
έχουσα.
Ωδή Ε'. Θεοφανείας σου, Χριστέ.
Ο πρὸ γεννήσεως εἰδὼς τὸ χρυσαυγὲς καὶ φαιδρόν
τῆς ψυχῆς σου, καὶ πρὸ τοῦ πλασθῆναι ἐν τῇ μήτρα
σε ἁγιάσας, ἅγιε πάγχρυσε, ὡς προφήτην άλλον σα
φῶς Ἱερεμίαν σε άγρυπνον ποιμένα καὶ φύλακα της
Ο αὐτοῦ ποίμνης προβάλλεται.
Ὑπὸ Θεοῦ προχειρισθεὶς τοῦ τὴν ἡμῶν ὑπελθόντες
πτωχείαν, τῶν πτωχῶν προστάτης καὶ ὑπέρμαχος,
καὶ κοινὴ πενήτων προμήθεια, ἐμβαλών ὡς κλείδα
χρυσῆν γλῶσσαν τὴν πάγχρυσον τοῖς τῶν φιλαργύ
ρων ταμείοις καὶ θησαυροῖς, ἢνοιξας ταῦτα πτο
χοῖς.
Συντόνῳ τάχει καὶ σπουδῇ πίστις θερμὴ εὐσεβῶν
βασιλέων ἐξ ᾿Αντιοχείας της Συρίας σε πρὸς τὴν
βασιλίδα τῶν πόλεων, μετὰ δόξης ότι πολλῆς, δορυ
φορίας τε καὶ τιμῆς καὶ πρεπούσης εὐκτῶς ὡς θεού
ἄγγελον ἔθετο.
Ο πᾶς τῆς πόλεως λαὸς ὡς εἰς κοινὴν ἑορτὴν συν
δραμέντες, καὶ ὡς εἰς πανήγυριν χαρμόσυνον ἐξελ
θόντες ἔξω τοῦ ἄστεως, μετὰ κρότων περιχαρῶς σου
Deipara. Qui in indefinito sinu divi Genitoris
infiniti Patris, tanquam indefinitum Verbum re
sidet, idcm carne Guitus quam a te suscepit, in in
maculato tuo gremio puerulus quiescit, sanctissima.
Ode 111. super aquas.
Christi mentem consecutus, misericordiam ejus
in quantum hominis erat imitatus es; et omnes
servari voluisti per malorum confessionem et fu
gam, per sinceram vehementemque peniten
tiam.
Unxit te sanctus Spiritus Deus, Deus tuus, ut in
tuos oleum exsultationis effunderes, et unguentum
divinæ unctionis, et diffluit de labiis suis ditissima
gratia.
Tanquam mare erupisti, Chrysostome, suavissi
marum doctrinarum, et arefactis simul cœnosis
turbidisque et invisis et salsissimis hæreticorum
paludibus, et refectis cordibus nostris.
Deipare. Ut comprehendas totum splendorem
sancta Trinitatis, illuminasti... rejicientem.
Ode IV.
purior apparuit mens tua, Chrysostome ter
beate, affectus quosque impuros et libidinosos ca
stitatis camino in cinerem redegisti.
Virga ignea aureæ tuæ doctrinæ, et Christi ope,
vel tumultuans avaritia mare miserationi pervium
fecisti, quæ illuc prius accedere non audebat.
Primi pastoris numine, admisit te egregius pastor
ad ararunt ninisterium, mos pastorum principem
futurum.
Deiparæ. Tu quæ incorporei voce incorporeum
genuisti ex te corpus sumpturum, Virgo, a corporeis
affectibus libera mentem meam, quæ incorporeis
angelis praestas.
Ode V. Divine manifestationis tua, Christe.
Qui, te nondum genito, splendorem fulgoremque
animæ tuæ præscivit, quique le sanctificavit aute
quam in utero formareris, sancte vir auree, idem
velut alium Jeremiam sane te vigilem pastorem et
custodem gregi suo præposuit.
Deo, paupertati nostræ consulente, pauperum
constitutus præses et auxiliator, et communis egeno
rum providentia, linguam tuam auream velut clavim
ararorum gazas et thesauros reclusisti, ac paupe
ribus resignasti.
Merita celeritate, meritoque studio vocavit te,
ceu angelum Dei, ardens piorum regum fides ex
Antiochia Syriæ et reginam civitatum cum summa
. gloria, cum magno comitatu condignoque honore
deductum.
Tota civitatis plebs, tanquam ad publicam festi
vitatem concurrens, et tanquam ad solemnitatem
Lætitiæ plenam ex urbe properans, clamoribus tibi
Deest pars et ode IV echus.
col. 1381–1382page 10 of 22
PG 96:1381προηπήντησαν, ἐπιβατηρίων ποιούμενοι προπομπήν σοι ἐπεισόδιον. Θεοτόκιον. - Μόνη ἐν πάσαις γενεαῖς ὑπερφυῶς καὶ Παρθένος καὶ Μήτηρ χρηματίζεις, Δέσποινα, γεννήσασα βρέφος προαιώνιον ἄχρονον, γεννηθεν μὲν ἐκ τοῦ Πατρὸς ἄνευ μητρὸς πρὸ παντός· ἐκ σοῦ τῆς μητρὸς ὡς οἶδε μετὰ τὸ πᾶν δίχα πατρὸς κυηθέν. δὴ Γ'... Ανατείλας οἷα χρυσαυγίζων ἥλιος καὶ χρυσοφαής, ὡς ἐκ παστοῦ νυμφίος, ἐν τῷ ὕψει τῷ τῆς ἐκκλησίας χρυσαῖς ἀκτῖσι τῆς διδασκαλίας σου κατεχρύσω σας τὴν πᾶσαν κτίσιν, καὶ διεσκέδασας Χαρι μυστικῷ τὸν βαρὺν χειμῶνα τῶν αἱρέσεων. Κατεπλάγη βασιλεὺς, καὶ δῆμος, καὶ ἱερέων ὁ χορὸς ὁρῶντες ἀριδήλως τοῦ λαμπροῦ καὶ καθαρού βίου τὴν μαρτυρίαν φερομένην ἄνωθεν· ὁ ἐν οὐρανῷ πιστὸς γὰρ μάρτυς ἐπεμαρτύρησεν ὡς τὰ πάντα εἰ δὼς τῇ ὡραιότητι τῶν τρόπων σου. Τὰ σὰ χείλη Πνεύματος ἁγίου γέγονε λύρα μυσ στική, καὶ μελουργός κιθάρα παναρμόνιον ᾄδουσα μέλος, μουσικὸν ᾆσμα, λιγυρὸν ἀπήχημα τῇ εὐ ρύθμῳ γλυκερᾷ συνθήκῃ, καὶ τῷ χαρίεντι τῆς τῶν φωνῶν συμπλοκής θέλγουσα ψυχὰς καὶ καθηδύνουσα. Ρητορεύων ἔπεισας ἀπείρους φίλους γενέσθαι τοῦ Θεοῦ, καὶ ἀρετῆς ἐργάτας, καὶ μάκαρ ὄρος γλυ κασμὸν σταλάζον, σὺ θεία δρόσος οὐρανόθεν πίπτουσα καὶ πιαίνουσα ψυχῶν ἀρούρα;· διὸ οἱ λόγοι σου ὤφθησαν τοῖς λαοῖς μέλιτος γλυκύτεροι, Χρυσόστο με. Θεοτόκιον. Θρος πῖον, πάγχρυσε λυχνία, στάμνε τοῦ μάννα τῆς..., ταγχρυσωμένη πύλη, ἀκατάφλεκτε πυρφόρε βάτε, έμψυχο θρόνε, οὐραν πολύφωτε, περιώνυμε Χριστοῦ καθέδρα, παστας χρυσόπλοκε,εὐωδίας πηγή, σκήνωμα Θεοῦ, Δέσποινα, σῶσον με. Ωδή Ζ. Αφραστον θαῦμα. Συχναῖς λιβάδι καὶ ἐπομβρίαις τῶν λόγων σου ἀρδομένη, οἷα λιπαρὰ καὶ εὔγειος γῆ, δέδεκται πολυ φόρος ή Εκκλησία, καρποφοροῦσα ἀρετῶν διαφόρων παγκαρπίαν. Νυξ ἀθυμίας καὶ κατηφείας σκοτώμαινα ἐξ αἰθρίας ἡμεροφαῆ τὴν νύμφην Χριστοῦ αίφνης κατεκάλυψεν, ἀποβαλοῦσα τὸν μέγαν σε φωστῆρα ἐπηρείᾳ τοῦ ἄρχοντος τοῦ σα. Αρπαγες λύκοι ποιμένων πρόσωπα φέροντες καὶ προβάτων ἔξωθεν δορὰν, τὴν ἀλωπεκήν ἔσω ἔνδοθεν δὲ κρύπτοντες, καὶ τῷ κωδίῳ καλύπτοντες τὸν θῆρα, τὸν καλόν σε κατέκριναν ποιμένα. Χήρα καθάπερ βαρυπενθὴς καὶ πολύδακρυς τὸν νυμφίον σε τὴν ἑαυτῆς ζητοῦσα πικρῶς ἔστενα, Χρυσόστομε, ἡ Ἐκκλησία, ἥτις, διὰ τὴν χώραν, την χωρείαν τὴν δωρον ὑπέστη. Θεοτόκιον. -- Ο μόνος κρίνων δικαιοσύνην ικά θισεν ἐπὶ θρόνου, Δέσποινα· καὶ γὰρ ἐκ σοῦ σαρκωθεὶς θρόνον σε πυρίμορφον ἔδειξεν, ὅθεν ἐν κόλποις κάθηταί σου, ὡς ἐν θρόνῳ βρεφοπρεπῶς ἁγίῳ.
προηπήντησαν, ἐπιβατηρίων ποιούμενοι προπομπήν
σοι ἐπεισόδιον.
Θεοτόκιον. - Μόνη ἐν πάσαις γενεαῖς ὑπερφυῶς
καὶ Παρθένος καὶ Μήτηρ χρηματίζεις, Δέσποινα,
γεννήσασα βρέφος προαιώνιον ἄχρονον, γεννηθεν
μὲν ἐκ τοῦ Πατρὸς ἄνευ μητρὸς πρὸ παντός· ἐκ
σοῦ τῆς μητρὸς ὡς οἶδε μετὰ τὸ πᾶν δίχα πατρὸς
κυηθέν.
δὴ Γ'...
Ανατείλας οἷα χρυσαυγίζων ἥλιος καὶ χρυσοφαής,
ὡς ἐκ παστοῦ νυμφίος, ἐν τῷ ὕψει τῷ τῆς Ἐκκλη
σίας χρυσαῖς ἀκτῖσι τῆς διδασκαλίας σου κατεχρύσω
σας τὴν πᾶσαν κτίσιν, καὶ διεσκέδασας Χαρι μυστικῷ
τὸν βαρὺν χειμῶνα τῶν αἱρέσεων.
Κατεπλάγη βασιλεὺς, καὶ δῆμος, καὶ ἱερέων ὁ
χορὸς ὁρῶντες ἀριδήλως τοῦ λαμπροῦ καὶ καθαρού
βίου τὴν μαρτυρίαν φερομένην ἄνωθεν· ὁ ἐν οὐρανῷ
πιστὸς γὰρ μάρτυς ἐπεμαρτύρησεν ὡς τὰ πάντα εἰ
δὼς τῇ ὡραιότητι τῶν τρόπων σου.
Τὰ σὰ χείλη Πνεύματος ἁγίου γέγονε λύρα μυσ
στική, καὶ μελουργός κιθάρα παναρμόνιον ᾄδουσα
μέλος, μουσικὸν ᾆσμα, λιγυρὸν ἀπήχημα τῇ εὐ
ρύθμῳ γλυκερᾷ συνθήκῃ, καὶ τῷ χαρίεντι τῆς
τῶν φωνῶν συμπλοκής θέλγουσα ψυχὰς καὶ καθηδύ
νουσα.
Ρητορεύων ἔπεισας ἀπείρους φίλους γενέσθαι
τοῦ Θεοῦ, καὶ ἀρετῆς ἐργάτας, καὶ μάκαρ ὄρος γλυ
κασμὸν σταλάζον, σὺ θεία δρόσος οὐρανόθεν πίπτουσα
καὶ πιαίνουσα ψυχῶν ἀρούρα;· διὸ οἱ λόγοι σου
ὤφθησαν τοῖς λαοῖς μέλιτος γλυκύτεροι, Χρυσό
στο με.
Θεοτόκιον. Θρος πῖον, πάγχρυσε λυχνία,
στάμνε τοῦ μάννα τῆς..., ταγχρυσωμένη πύλη,
ἀκατάφλεκτε πυρφόρε βάτε, έμψυχο θρόνε, οὐραν
πολύφωτε, περιώνυμε Χριστοῦ καθέδρα, παστας
χρυσόπλοκε,εὐωδίας πηγή, σκήνωμα Θεοῦ, Δέσποινα,
σῶσον με.
Ωδή Ζ. Αφραστον θαῦμα.
Συχναῖς λιβάδι καὶ ἐπομβρίαις τῶν λόγων σου
ἀρδομένη, οἷα λιπαρὰ καὶ εὔγειος γῆ, δέδεκται πολυ
φόρος ή Εκκλησία, καρποφοροῦσα ἀρετῶν διαφόρων
παγκαρπίαν.
Νυξ ἀθυμίας καὶ κατηφείας σκοτώμαινα ἐξ αἰθρίας
ἡμεροφαῆ τὴν νύμφην Χριστοῦ αίφνης κατεκάλυ
ψεν, ἀποβαλοῦσα τὸν μέγαν σε φωστῆρα ἐπηρείᾳ
τοῦ ἄρχοντος τοῦ σα.
Αρπαγες λύκοι ποιμένων πρόσωπα φέροντες καὶ
προβάτων ἔξωθεν δορὰν, τὴν ἀλωπεκήν ἔσω ἔνδοθεν
δὲ κρύπτοντες, καὶ τῷ κωδίῳ καλύπτοντες τὸν θῆρα,
τὸν καλόν σε κατέκριναν ποιμένα.
Χήρα καθάπερ βαρυπενθὴς καὶ πολύδακρυς τὸν
νυμφίον σε τὴν ἑαυτῆς ζητοῦσα πικρῶς ἔστενα, Χρυ
σόστομε, ἡ Ἐκκλησία, ἥτις, διὰ τὴν χώραν, την
χωρείαν τὴν δωρον ὑπέστη.
Θεοτόκιον. -- Ο μόνος κρίνων δικαιοσύνην ικά
θισεν ἐπὶ θρόνου, Δέσποινα· καὶ γὰρ ἐκ σοῦ σαρκω
θείς θρόνον σε πυρίμορφον ἔδειξεν, ὅθεν ἐν κόλποις
κάθηταί σου, ὡς ἐν θρόνῳ βρεφοπρεπῶς ἁγίῳ.
exsultans obvia venit, et inter festivos gradus pre
cedentem in civitatem deduxit.
Deiparæ. Sola ex omnibus singulari munere
Virgo simul et Mater vocaris, Domina, quæ puerum
genuisti ante sacula ac tempora subsistentem,
ante omnia genitum ex patre sine matre, ex te
autem matre postea ortum absque patre.
Ode VI.
Oriens velut sol auro fulgens et splendidus, velut
sponsus ex thalamo, in summa Ecclesia aureis
doctrinæ tuæ radiis omnem creaturam illuminasti,
et mystica æstate gravem hæreseum hiemem de
pulisti.
Obstupuit rex, et populus, et sacerdotum cho
rus videndo puram illustremque vitam de superno
manifeste confirmatain; testatus est enim moruin
tuarum praestantiamn, qui in coelo testis fidelis,
utpote omnium conscius.
Facta sunt labia tua mystica lyra sancti Spiri
tus, et suavis cithara concinnum carmen resonans,
dulce carmen, arguta resonantia, jucunda concen
tus modulatione, et grata vocum concinnitate men
tes juvans et recreans.
Sermonibus suasisti indoctis ut amici fierent Dei,
et virtutis operatores, tu mons beatus dulcedinem
stillans, tu divinus ros de coelo cadens et anima
rum campos pinguefaciens. Quare sermones tui
populis visi sunt melle dulciores, Chrysostome.
vas
Deipara. Mons pinguis, lucerna aurea,
manns...., janua aurea, rubus semper ardens
et nunquam consumendus, thronus vivus, cœlum
splendidissimum, illustrissina Christi sedes, thia
lamus auro implexus, fons fragrantium odorum,
tabernaculum Dei, Domina, serva me.
Ode VII. Ineffabile miraculum,
Frequenti rore et imbre sermonum tuorum irri
gata, velut pinguis tellus et felix, juvatur fertilis
Ecclesia, et variarum virtutum fructibus exor
natur.
At subito nox desperationis et ruboris caligo,
dum cuncta serena, illustrem Christi sponsam
obscurant, dejiciuntque te fulgens lumen, ope
principis Satanæ.
Lupi rapaces pastorum speciem ferentes extrin
secus et ovilem pellem, intus autem lupinam ce
lantes, et vellere feram dissimulantes, egregium te
pastorem damnaverunt.
Tunc ceu vidua afflicta et suffusa lacrymis spon
sum suum deflet, dolebat te amare, Chrysostome,
Ecclesia, quæ propter viduam, ipsa durissimeu
viduitatem pertulit.
Deipare. Qui solus judicat justitiam fecit super
thronum sedere, Domina. Nam qui ex te caruem
suscepit thronum te igneum præbuit, unde in sinu
tuo quiescit, ut in sancto throno pueroque digno.
col. 1383–1384page 11 of 22
Hymnus in S. Nicolaum Myrensem
PG 96:1383ᾠδὴ Ε. "Εκστηθι φρίττων, ουρανέ. Σὲ τὸν ποιμένα τὸν καλὸν, τοῦ ἀρχιποιμένος και Αμνοῦ τὸν μιμητὴν, ὡς ἄρνα καὶ κριὸν ἐπίσημα καὶ ὡς ἀμνὸν λογικόν, οὐδ᾽ ὅλως κραυγάζοντα δι σχόντες παλάμαις παλαμνείαις οἱ ποιμένες κα λύκοι πόρρω τῆς σῆς ποίμνης σὲ ἐξώρισαν Δ. χως. Ορη καὶ νάπαι, καὶ βουνοί, κοιλάδες, φάραγγες. θάλασσαι καὶ ποταμοί, ἀστέρες, σελήνη καὶ ἥλιος, ο οὐρανὸς καὶ ἡ γῆ, καὶ πᾶσα ἐστύγνασεν ἡ κτίσις ἐλέγχουσα τὴν τότε πραχθεῖσαν ἀνομίαν τὴν ἐκ πω σβυτέρων ἀδίκων ἐξελθοῦσαν. Εὗρεν ὡς ἄλλον σε Χριστὸν ἄλλος παραλυτικής τοῦ Χριστοῦ τὸν μαθητήν· ἐντεῦθεν εὗρε καὶ τὴν ἴασιν παρεπομένην εὐθύς· ὡς μόνον γὰρ ἔφησε πιο στεύειν, ἀνέστη παραχρῆμα καὶ τὴν κλίνην βαστάσας, ἐβάδισε χαίρων καὶ Χριστόν μεγαλύνων. Ἵνα θεάσωνται τὸ φῶς τῆς ἐπιγνώσεως οἱ ἀγνοίας ἐν νυκτὶ τελοῦντες, καὶ δόξης τὸν ἥλιον μάθωσε με νου Θεὸν οἱ τῷ αἰσθητῷ λατρεύοντες ηλίῳ, ὡς Παύ δος ἀπεστάλης εἰς ἔθνη μακρὰν ὄντα ἀχλὺν ἀπιστίας ὡς ἥλιος σκεδάζων. Θεοτόκιον.- Σὲ ἡ σοφία τοῦ Θεοῦ, ἡ ἀπαράλλακτος τοῦ Πατρὸς ὄντως εἰκών, ἡ ζῶσα σφραγὶς καὶ ἀκίνητος, ὁ ἀκριβὴς χαρακτήρ ὡς ἔμψυχον θάλαμον [ μονογενής ] ἐκ σοῦ, Θεογεννήτορ, σαρκοφόρος προῆλθε, καὶ συνανεστράφη ἀνθρώποις φιλανθρώπως. "Ωδή θ' ΙΩΑΝΝΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ ΕΙΣ ΤΟΝ ΑΓΙΟΝ ΝΙΚΟΛΑΟΝ ΤΗΣ ΜΕΡΑΣ. 'Ὠδὴ Γ'. Σὲ τῶν ἐπὶ ὑδάτων. 107.] Μύρα σε της Λυκίας προήγαγεν ό πολύτιμον μύρον τοῖς ἄνθεσι χαρίτων, καὶ ἀρετῶν τοῖς ἀρώμασιν, ἱερουργό Νικόλας, ευωδιάζοντα των ψυχῶν τὰ αἰσθητήρια. Εχει σε πᾶς ὁ κόσμος ἐν θλίψεσιν ἀντίληψιν ἐξεῖα, παράκλησιν ἐν λύπαις, ἐν συμφοραῖς παραμύθιον, ἐν πειρασμοῖς ὑπέρμαχον, ἐν νόσοις φάρμακον έχε σώδυνον, Νικόλας. Λόγοις ἐντεθραμμένο; τῆς πίστεως, καὶ γάλα εὐ σεβείας θηλάσας ἀπὸ βρέφους τὸ λογικόν τε καὶ δὲν λον, ὄντως εἰς ἄνδρα τέλειον, μάκαρ, κατήντησα, Ο καὶ εἰς μέτρον ἡλικίας Χριστοῦ. Ἴχνεσι τοῦ Σωτῆρος επόμενος, οὐ μισθωτές ὑπῆρξας, καλὸς ποιμὴν δὲ μᾶλλον· καὶ γὰρ ὑπὲρ τῶν προβάτων σου τὴν σὴν ψυχὴν προθέμενος, ἔργοις ἐπλήρωσας τοῦ Χριστοῦ τὸ Εὐαγγέλιον. Θεοτόκιον. – Σε προεδήλου βάτος, πανύμνητε, πυρ. σπαργανουμένη· σὲ προετύπου στάμνες ή μαννοδόχος, ὑπέραγνε, τὴν θεοδόχον τράπεζαν· σύ γὰρ ἐπήγασας γλυκασμὸν ἡμῖν ἀκήρατον. Ὠδὴ Δ'. Τὴν ἐν σταυρῷ σου. Μετὰ ἐλέους καὶ χρηστότητος κεκτημένος ψυχήν. ἱλαρῶς τοῦ σοῦ πλούτου μετέδωκας τοῖς χρήζουσι, σπλάγχνα οικτιρμῶν ἐνδυσάμενος, ὥσπερ ὁ μέγας Παῦλος βοά.
ᾠδὴ Ε. "Εκστηθι φρίττων, ουρανέ.
Σὲ τὸν ποιμένα τὸν καλὸν, τοῦ ἀρχιποιμένος και
Αμνοῦ τὸν μιμητὴν, ὡς ἄρνα καὶ κριὸν ἐπίσημα
καὶ ὡς ἀμνὸν λογικόν, οὐδ᾽ ὅλως κραυγάζοντα δι
σχόντες παλάμαις παλαμνείαις οἱ ποιμένες κα
λύκοι πόρρω τῆς σῆς ποίμνης σὲ ἐξώρισαν Δ.
χως.
Ορη καὶ νάπαι, καὶ βουνοί, κοιλάδες, φάραγγες.
θάλασσαι καὶ ποταμοί, ἀστέρες, σελήνη καὶ ἥλιος, ο
οὐρανὸς καὶ ἡ γῆ, καὶ πᾶσα ἐστύγνασεν ἡ κτίσις
ἐλέγχουσα τὴν τότε πραχθεῖσαν ἀνομίαν τὴν ἐκ πω
σβυτέρων ἀδίκων ἐξελθοῦσαν.
Εὗρεν ὡς ἄλλον σε Χριστὸν ἄλλος παραλυτικής
τοῦ Χριστοῦ τὸν μαθητήν· ἐντεῦθεν εὗρε καὶ τὴν
ἴασιν παρεπομένην εὐθύς· ὡς μόνον γὰρ ἔφησε πιο
στεύειν, ἀνέστη παραχρῆμα καὶ τὴν κλίνην βαστά
σας, ἐβάδισε χαίρων καὶ Χριστόν μεγαλύνων.
Ἵνα θεάσωνται τὸ φῶς τῆς ἐπιγνώσεως οἱ ἀγνοίας
ἐν νυκτὶ τελοῦντες, καὶ δόξης τὸν ἥλιον μάθωσε με
νου Θεὸν οἱ τῷ αἰσθητῷ λατρεύοντες ηλίῳ, ὡς Παύ
δος ἀπεστάλης εἰς ἔθνη μακρὰν ὄντα ἀχλὺν ἀπιστίας
ὡς ἥλιος σκεδάζων.
Θεοτόκιον.- Σὲ ἡ σοφία τοῦ Θεοῦ, ἡ ἀπαράλλα
κτος τοῦ Πατρὸς ὄντως εἰκών, ἡ ζῶσα σφραγὶς καὶ
ἀκίνητος, ὁ ἀκριβὴς χαρακτήρ ὡς ἔμψυχον θάλαμον
[ μονογενής ] ἐκ σοῦ, Θεογεννήτορ, σαρκοφόρος
προῆλθε, καὶ συνανεστράφη ἀνθρώποις φιλανθρώ
πως. "Ωδή θ'
ΙΩΑΝΝΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ
ΕΙΣ ΤΟΝ ΑΓΙΟΝ ΝΙΚΟΛΑΟΝ ΤΗΣ ΜΕΡΑΣ.
'Ὠδὴ Γ'. Σὲ τῶν ἐπὶ ὑδάτων.
107.] Μύρα σε της Λυκίας προήγαγεν ό
πολύτιμον μύρον τοῖς ἄνθεσι χαρίτων, καὶ ἀρετῶν
τοῖς ἀρώμασιν, ἱερουργό Νικόλας, ευωδιάζοντα των
ψυχῶν τὰ αἰσθητήρια.
Εχει σε πᾶς ὁ κόσμος ἐν θλίψεσιν ἀντίληψιν ἐξεῖα,
παράκλησιν ἐν λύπαις, ἐν συμφοραῖς παραμύθιον,
ἐν πειρασμοῖς ὑπέρμαχον, ἐν νόσοις φάρμακον έχε
σώδυνον, Νικόλας.
Λόγοις ἐντεθραμμένο; τῆς πίστεως, καὶ γάλα εὐ
σεβείας θηλάσας ἀπὸ βρέφους τὸ λογικόν τε καὶ δὲν
λον, ὄντως εἰς ἄνδρα τέλειον, μάκαρ, κατήντησα,
Ο καὶ εἰς μέτρον ἡλικίας Χριστοῦ.
Ἴχνεσι τοῦ Σωτῆρος επόμενος, οὐ μισθωτές
ὑπῆρξας, καλὸς ποιμὴν δὲ μᾶλλον· καὶ γὰρ ὑπὲρ
τῶν προβάτων σου τὴν σὴν ψυχὴν προθέμενος,
ἔργοις ἐπλήρωσας τοῦ Χριστοῦ τὸ Εὐαγγέλιον.
Θεοτόκιον. – Σε προεδήλου βάτος, πανύμνητε,
πυρ. σπαργανουμένη· σὲ προετύπου στάμνες ή
μαννοδόχος, ὑπέραγνε, τὴν θεοδόχον τράπεζαν· σύ
γὰρ ἐπήγασας γλυκασμὸν ἡμῖν ἀκήρατον.
Ὠδὴ Δ'. Τὴν ἐν σταυρῷ σου.
Μετὰ ἐλέους καὶ χρηστότητος κεκτημένος ψυχήν.
ἱλαρῶς τοῦ σοῦ πλούτου μετέδωκας τοῖς χρήζουσι,
σπλάγχνα οικτιρμῶν ἐνδυσάμενος, ὥσπερ ὁ μέγας
Παῦλος βοά.
Ode VIII. Exsulta fremens, cœlum.
Te pastorem egregium ducis tui et Agni imitato
rem, velut ovem et arietem insignem, velut spiri
talem agnum, ne vocem unam emittentem scele
ratis manibus corripuerunt pastores et lupi, teque
procul e grege abstulerunt inique.
Montes et rupes, et pascua, valles, barathra,
maria et flumina, astra, luna et sol, cœlum et
Terra et omnis creatura contristata est, iniquitate
commota quæ tunc aþ impiis sacerdotibus admissa
fuit.
Invenit tanquam alterum Christum alter para
lylicus Christi discipulum; ac statim morbi sanatio
nem adeptus est. Ubi enim ille fidem habere jus
sisset, exsurgens confestim et lectum tollens,
rocessit hic lætus, ac Christum celebrans.
Ut contemplarentur lumen veritatis qui in im
pietatis tenebris degebant, et spiritalem solem
modo Deum confiterentur qui sensibili huic soli
inserviebant, ceu Paulus ad longinquas gentes
missus es, ceu sol qui incredulitatis caliginem de
turbarer.
Deipara. - Te sapientia Dei, verissima Patris
îmago, et sigillum vivum et immutabile, character
accuratus, animalum thalamnum elegit, Dei genitrix,
ex le carnem sumpturus, et amice cum hominibus
conversaturus. Ode IX deest.
Desunt ode prima et secunda.
Ode III. Te super aquas.
Myra Lycia genuit te, beate Nicolae, unguen
tum pretiosum, gratiarum floribus et virtutum
fragrantia, animarum sensus grate afficiens.
llabet te universus mundus in tribulationibus
promptum subsidium, in dolore requiem, in cala
initatibus solatium, in tentationibus auxilium, in
morbis remedium salutare, Nicolae.
Doctrina eruditus fidei, et a pueritia spiritali et
candido pietatis lacte imbutus, vere homo per
fectus factus es, beate, et ad modum ætatis Christi
profecisti.
Vestigiis Salvatoris insistens, non mercenarius
fuisti, sed potius bonus pastor; etenim animam
tuam pro ovibus posuisti, factis adimplens Christi
Evangelium.
Deiparæ. Tu apparuisti rubus igne invo
lutus, celebratissima. Te significabat urna aut am
phora manna repleta, sanctissima, Deum recepta
ram; tu enim dulcedinem edudisti nobis integerri
Ham.
Ode IV. Qua in cruce tua,
Ad misericordiam et humanitatem informans
animan, hilariter tuas opes egentibus communi
cahas, viscera miserationis indutus, sicut magnus
Paulus clamat.
deest.
Desunt ode prima et secunda.
[Cod. f.
col. 1385–1386page 12 of 22
PG 96:1385Αστέρα βλέπων, εἰς τὴν ἄδυτον τὴν ὁλκάδα τοῦ νοῦ πρὸς τὰς αὐτῶν κινήσεις ἴθυνας καὶ προσωκείλας ὄρῳ γαληνῷ, κυβερνήτης ὡς ἄριστος τὰ θαλάττια. Ἐν ἀνδρείᾳ πολλῇ τῆς θεϊκῆς ἰσχύος Χριστὸν ἐπικαλούμενος, τοὺς ἐν φυλακῇ, μάκαρ, πεπεδημένους ἐξάγων ἔλυες. Αγίου πλήρης οὖσα Πνεύματος ἡ καρδία ἡ σὴν γλυκεῖαν εὐωδίαν, ὀσμὴν ἀρωματίζουσα, αἴγλῃ συμμιγή, καὶ φωτὶ κεκραμένην πάλιν ἀπέπνεεν. Θεοτόκιον. Τὴν ὑπὲρ ἔννοιάν σου γέννησιν έρε μηνεῦσαι βροτῶν πτωχόνοια οὐ σθένει ὁ λόγος γὰρ ἀνέκφραστος ταύτης παντελῶς, καὶ ὁ τρόπος, Παρ θένε, ἀκατανόητος. Ὠδὴ Ε'. Πρὸς σὲ ὀρθρίζω. Ῥαγῆναι κόσμου, καὶ προσκολληθῆναι τῷ και λοῦντι Δεσπότῃ, πρὸς θείας ἀπολαύσεις υπερχο σμίους, τοὺς ἐν κόσμῳ θορύβους μισήσαντας, τοῖς γλυκέσι σου λόγοις πολλοὺς ἔπεισας. Ἰσχὺν καὶ σθένος θεῖον ἐξωσμένος, καὶ περιπεφραγμένος ἄλλῳ παντευχίᾳ, ταῖς τοῦ Βελίαρ οὐκ ντρώθης βολίσιν, ἀλλ' ἔτρωσας τὴν καρδίαν ἐκείνου τὴν παμβέβηλον. Τετράτρον ἅρμα, όχημα πυρφόρον ἀρετῶν τὴν τετράδα πηξάμενος ἀνῆλθες εἰς τὸν οὐρανὸν, ὅπου πρόδρομος πρώην ἀνῆλθε Χριστὸς τῷ προσώπῳ αὐτ τοῦ ἐποφθησόμενος. Ως ἅλας θεῖον, μάκαρ, ἐνεβλήθης εἰς τὸν σύμ παντα κόσμον, ἱστῶν τὴν σηπεδόνα τῆς ἀθυμίας, καὶ ξηραίνων τὴν φύσιν τῶν θλίψεων, καὶ συνάγων καὶ σφίγγων χαυνωθείσας ψυχάς. Θεοτόκιον. Μὴ ἐκφυτήσας τῶν πατρῴων κόλ πων, τοῖς μητρῴοις σου κόλποις καθέζεται, Παρ θένε, Χριστὸς ὁ Θεός· ὁ ἀμήτωρ προῆλθεν ἀπά τωρ ἐκ σοῦ· Ἀβραὰμ δὲ τοὺς κόλπους πάλιν Ανοίξω. ο ηδη Γ'. Συνεσχέθη ἀλλ' οὐ κατεσχέθη]. Ὑπακούσας ἀλλ' οὐ παρακούσας, μάκαρ, τῆς θείας ἐντολῆς, ἥτις φησί· Μὴ γνώτω ή λαιά σου τῆς δεξιᾶς τὸ ἔργον, πολλῷ ταύτην υπερήλασας, οὐδ' αὐτὸν ὄν εὐηργέτεις ἄνδρα παραδεξάμενος κοινωνὸν τῆς βουλῆς, οὐδὲ τοῦ σκοποῦ τοῦ τοῦ συνίστορα. Ριζοτόμος ἀλλ' οὐ φυτοκόμος πάσης κακίας πέφηνας· ἐμφύτευσόν μοι, Πάτερ, εὐθαλῆ συν ηρεφή στελέχη, κατασκίους πολυχύτους όρπηκας ἀρετῶν καὶ ἱερῶν χαρίτων, τὴν ἀκανθώδη μου βλά στην ριζοτομῶν, καὶ τὰς ἐμπαθείς παραφυάδας πιμπλῶν. Οὐρανίου ἀλλ᾽ οὐκ ἐπιγείου δόξης τυχεῖν ἐπιποθῶν, τὴν συρομένην κάτω ὑπερεῖδες ὡς παρερχομένην, ὡς λυομένην, ὡς σκιᾷ κατάλληλον, ὡς ὀνείρῳ παρεικαζομένην, ὡς ἀνυπόστατον καὶ ὁμοίαν τρα νῶς καπνῷ πρὸς ἀέρα διαῤῥέοντι. Βεβηλώσας ἀλλ' οὐ καθηλώσας ἐκ τοῦ σοῦ φόβου τὰς ἐμὰς σάρκας, καὶ τὴν ἁγνείαν ὡς ὁ βέβηλος Ἡσαῦ καὶ πόρνος, λύσας λαγνεία, πόρνης μέλη βέβηλα τὰ σὰ μέλη τὰ ἡγιασμένα, Χριστέ, πε ποίηκα· ὅθεν με ταῖς εὐχαῖς τοῦ σοῦ Νικολάου πάλιν ἄγνισον.
Αστέρα βλέπων, εἰς τὴν ἄδυτον τὴν ὁλκάδα τοῦ
νοῦ πρὸς τὰς αὐτῶν κινήσεις ἴθυνας καὶ προσώκει
λας ὄρῳ γαληνῷ, κυβερνήτης ὡς ἄριστος τὰ θαλάτ
τια.
Ἐν ἀνδρείᾳ πολλῇ τῆς θεϊκῆς ἰσχύος Χριστὸν
ἐπικαλούμενος, τοὺς ἐν φυλακῇ, μάκαρ, πεπεδημέ
νους ἐξάγων ἔλυες.
Αγίου πλήρης οὖσα Πνεύματος ἡ καρδία ἡ σὴν
γλυκεῖαν εὐωδίαν, ὀσμὴν ἀρωματίζουσα, αἴγλῃ
συμμιγή, καὶ φωτὶ κεκραμένην πάλιν ἀπέπνεεν.
Θεοτόκιον. Τὴν ὑπὲρ ἔννοιάν σου γέννησιν έρε
μηνεῦσαι βροτῶν πτωχόνοια οὐ σθένει ὁ λόγος γὰρ
ἀνέκφραστος ταύτης παντελῶς, καὶ ὁ τρόπος, Παρ
θένε, ἀκατανόητος.
Ὠδὴ Ε'. Πρὸς σὲ ὀρθρίζω.
Ῥαγῆναι κόσμου, καὶ προσκολληθῆναι τῷ και
λοῦντι Δεσπότῃ, πρὸς θείας ἀπολαύσεις υπερχο
σμίους, τοὺς ἐν κόσμῳ θορύβους μισήσαντας, τοῖς
γλυκέσι σου λόγοις πολλοὺς ἔπεισας.
Ἰσχὺν καὶ σθένος θεῖον ἐξωσμένος, καὶ περιπε
φραγμένος ἄλλῳ παντευχίᾳ, ταῖς τοῦ Βελίαρ οὐκ
ντρώθης βολίσιν, ἀλλ' ἔτρωσας τὴν καρδίαν ἐκείνου
τὴν παμβέβηλον.
Τετράτρον ἅρμα, όχημα πυρφόρον ἀρετῶν τὴν
τετράδα πηξάμενος ἀνῆλθες εἰς τὸν οὐρανὸν, ὅπου
πρόδρομος πρώην ἀνῆλθε Χριστὸς τῷ προσώπῳ αὐτ
τοῦ ἐποφθησόμενος.
Ως ἅλας θεῖον, μάκαρ, ἐνεβλήθης εἰς τὸν σύμ
παντα κόσμον, ἱστῶν τὴν σηπεδόνα τῆς ἀθυμίας, καὶ
ξηραίνων τὴν φύσιν τῶν θλίψεων, καὶ συνάγων καὶ
σφίγγων χαυνωθείσας ψυχάς.
Θεοτόκιον.
Μὴ ἐκφυτήσας τῶν πατρῴων κόλ
πων, τοῖς μητρῴοις σου κόλποις καθέζεται, Παρ
θένε, Χριστὸς ὁ Θεός· ὁ ἀμήτωρ προῆλθεν ἀπά
τωρ ἐκ σοῦ· Ἀβραὰμ δὲ τοὺς κόλπους πάλιν
Ανοίξω.
ο
ηδη Γ'. Συνεσχέθη ἀλλ' οὐ κατεσχέθη].
Ὑπακούσας ἀλλ' οὐ παρακούσας, μάκαρ, τῆς
θείας ἐντολῆς, ἥτις φησί· Μὴ γνώτω ή λαιά σου τῆς
δεξιᾶς τὸ ἔργον, πολλῷ ταύτην υπερήλασας, οὐδ'
αὐτὸν ὄν εὐηργέτεις ἄνδρα παραδεξάμενος κοινω
νὸν τῆς βουλῆς, οὐδὲ τοῦ σκοποῦ τοῦ τοῦ συνίστορα.
Ριζοτόμος ἀλλ' οὐ φυτοκόμος πάσης κακίας
πέφηνας· ἐμφύτευσόν μοι, Πάτερ, εὐθαλῆ συν
ηρεφή στελέχη, κατασκίους πολυχύτους όρπηκας
ἀρετῶν καὶ ἱερῶν χαρίτων, τὴν ἀκανθώδη μου βλά
στην ριζοτομῶν, καὶ τὰς ἐμπαθείς παραφυάδας
πιμπλῶν.
Οὐρανίου ἀλλ᾽ οὐκ ἐπιγείου δόξης τυχεῖν ἐπιπο
θῶν, τὴν συρομένην κάτω ὑπερεῖδες ὡς παρερχο
μένην, ὡς λυομένην, ὡς σκιᾷ κατάλληλον, ὡς ὀνείρῳ
παρεικαζομένην, ὡς ἀνυπόστατον καὶ ὁμοίαν τρα
νῶς καπνῷ πρὸς ἀέρα διαῤῥέοντι.
Βεβηλώσας ἀλλ' οὐ καθηλώσας ἐκ τοῦ σοῦ φόβου
τὰς ἐμὰς σάρκας, καὶ τὴν ἁγνείαν ὡς ὁ βέβηλος
Ἡσαῦ καὶ πόρνος, λύσας λαγνεία, πόρνης μέλη
βέβηλα τὰ σὰ μέλη τὰ ἡγιασμένα, Χριστέ, πε
ποίηκα· ὅθεν με ταῖς εὐχαῖς τοῦ σοῦ Νικολάου πάλιν
ἄγνισον.
Astra suspiciens, navem mentis invisam ad
eorum motus dirigebas, et ad montem pacis appli
cuisti, ut gubernator egregius per maria decur
rens.
Vi summa divinæ virtutis Christum invocasti,
omnesque liberasti, beate, qui in custodia deline
bantur.
Cor tuum Spiritus sancti plenum, suavem fra
grantiam, dulcem odorem spargens, fulgore per
mistum, et luce splendidum rursus exhalavit.
Deipara. — Omni cogitatione majoren genera
tionem tuam hominum infirmitas exprimere non
valet; cujus enim ratio omnino ineffabilis, Virgo,
et modus nemini intelligibilis.
Ode V. Ad te diluculo venio.
Mundum respuere, et vocanti Deo adhærere, et
amore supernarum divinarumque voluptatum,
mundi tumultum odisse, dulcibus orationibus per
multos docuisti.
Viin et virtutem Dei indutus, el armatura circum
septus materiæ experti, Belial sagittis non saucia
tus es, imo profanum ejus cor sauciasti ipse.
Quadrijugo currui, igneo vehiculo, virtutum
quaternioni innixus ad cœlum, quo nuper præces
serat præcursor Christus, ipsi conspiciendus ascen
disti.
Velut sal divinum, beate, missus es in univer
sum mundum, putredinem desperationis sanatu
rum, et tribulationum fuctus siccaturum, animas
laxatas confirmans et constringens.
Deipara. - Qui patre nullo ortus, materno in tuo
sinu quiescit, Virgo, Christus Deus; qui prius abs
que matre, nunc absque patre ex te processit.
Abraham sinum rursus aperuisti.
Ode VI. Contentus est, sed non relentus.
Divini præcepti observator, non autem violator,
beate, quod dicit: Ignoret sinistra tua dexteræ
opus, multo perfectius egisti, qui nec virum cui
benefaciebas consilii participem fecisti, nec volun
tatis tuæ conscium.
Eradicare, non aulem cura fovere, omnem mali
tiam visus es. Insere, Pater, animo meo truncum
umbrosum et florentem, ramos opacos et divites
virtutum et sanctarum gratiarum, spinosa eradi
cans, et cupiditatum propaginem tollens.
Coelestis, non terrestris gloriæ obtinendæ avidus,
terrenam contempsisti tanquam fugitivam, fragi
lem, umbra inconstantiorem, somnii persimilem,
caducam, et fumi haud dissimilem in aera eva
nescentis.
Violavi carnes meas, timore tuo non confixi;
contaminavi castitatem meam sicut Esau profanus
et scortator; meretricis libidini membra commisi,
Christe, a te sanctificata; beat Nicolai precibus.
rursus me sanctifica.
col. 1387–1388page 13 of 22
PG 96:1387Λευκανθεῖσαν ἀλλ' οὐ μελανθεῖσαν ἐξ ἀμαυρότη τος παθῶν στολὴν ἐνδεδυμένος, καὶ φαιδρὰν λευ κοραη λαμπάδα χερσὶ κατέχων, ένδοξε Νικόλαε, εἰς νυμφῶνα νοητὴν εἰσῆλθες, εἰς ἐπουράνιον θάν λαμον μυστικόν, οὗ καὶ ἡμεῖς τύχοιμεν πρεσβείαι; σου. Θεοτόκιον. — Υπερτέρα καὶ ὑψηλοτέρα τῆς δρα τῆς καὶ νοητῆς κτίσεως ὤφθης, Κόρη· τῆς γὰρ κτίσ σεως τὸν συνοχέα χερσὶ συνέχεις ὥσπερ θρόνος πύ ρινος· ὃν ἱκέτευε λυτρώσασθαί με ᾅδου στενώσεως καὶ πικρᾶς συνοχῆς, καὶ τῆς συνεχούσης με πωρώ σεως νῦν. Ὠδὴ Ζ. Αφραστον. Τρεῖς θυγατέρες μετὰ πατρὸς κινδυνεύουσαι εἰς ἐσχάτην χάρυβδιν κακῶν πεσεῖν καὶ θανεῖν θάνατον αἰώνιον, πρὸς ἀθανάτου ζωῆς καὶ βασιλείας ὑπὸ σοῦ καθωρμίσθησαν λιμένα. Η καθαρά σου καρδία ἔνοικον ἔχουσα τὸν τῆς δόξ ξης Ηλιον, σοφέ, ἄλλῳ φωτὶ ὅλη κατέλαμπεν, καὶ τῆς οἰκείας αἴγλης τὰς διαδόσεις εναργεῖς ἐποιεῖτο τοῖς ὁρῶσιν. Ἐν τῇ σφενδόνῃ τῶν θεοπλόκων δογμάτων τοὺς λοιμώδεις λύκους καὶ βαρεῖς ἐλάσας μακράν, ὥστε, τῆς ποίμνης σου, τῆς μανιώδους ᾿Αρείου γλωσσαλγίας ἀσινῆ τὸν λαόν σου διεσώσω. Κατὰ τὸν Παῦλον σοὶ κόσμος ἅπας ἐσταύρωται συσταυρούμενος τῷ σταυρωθέντι Χριστῷ, καὶ τὴν ἀρχαίαν τῷ σταυρῷ αὐτοῦ λύσαντι κατά ραν. Θεοτόκιον. - Μήτηρ Παρθένος, ἄσπουν βρέφος θηλάζουσα, μόνη ὤφθης δέσποινα ἐν γῇ, δι᾿ οὗ Ισραήλ πόμα καινὸν ἔπιεν ἐξ ἀκροτόμου σκλη ρᾶς ἀνίκμου πέτρας· καὶ ἐθήλασεν ἔλαιον καὶ μέλι. Ὠδὴ Η'. Νόμων πρώτων. Ουρανομήκης στύλος πύρινος τοῦ Χριστωνύμου ἔθνους προπορευόμενος, καὶ τοῦ νέου προηγούμενος Ἰσραὴλ ὤφθης, μάκαρ, φωτίζων ἅμα τὰς ἐφ επομένας σοι φυλάς, καὶ σκιάζων τῆς χάριτος δρο σοβόλων νεφέλῃ· ἐμίχλης δὲ πληρῶν, καὶ ἀχλύος καὶ καπνοῦ καὶ γνόφου τὴν φάλαγγα τῶν κακοδόξων, Νόμοις στοιχῶν τοῦ ἀρχιποιμένος, οὐ μισθωτός ὑπῆρξας, Πάτερ, καλὸς δὲ ποιμήν· τὴν ψυχήν σου καὶ γὰρ τέθεικας ὑπὲρ τῶν σῶν προβάτων, καὶ τὴν ἰδίαν θέμενος ψυχὴν ὑπὲρ ἡμῶν, Θεόν Λόγον μιμούμενος καὶ τὸ τίμιον αἷμα κενώσαντα φιλανθρώπω τρόπῳ ὑπὲρ ἀχαρίστων. Αθυμούντων ἀνάψυξις, πενθούντων ἀντίληψις ἐξεῖα, τοῦ κόσμου ἕτοιμος προστάτης καὶ πρόχειρος ἐπικουρία, χρυσοφαής ὡράθης ἥλιος, τῶν ἀρετῶν τεθρίππῳ ἐπιδιφρεύων, σοφέ, καὶ ὀχούμενος οχήματο χαρίτων χρυσαντίγῳ. Θαυμάτων αἴγλῃ, εὐεργεσιών μαρμαρυγή φρυ κτῶν ψυχὴν ἅπασαν καὶ πυρσεύων, τρισμάκαρ, καὶ λύων ἀθυμίας τὸν ζόφον, φέγγει εὐθυμίας καὶ χαρ μονῆς καὶ εὐφροσύνης. Οἱ σοῦ ἀγῶνες καὶ οἱ κάματοι καὶ οἱ ἀτμοὶ τῶν πόνων, καὶ οἱ ἱδρῶτές σου, ὡς θυμίαμα συνθέσεως
Λευκανθεῖσαν ἀλλ' οὐ μελανθεῖσαν ἐξ ἀμαυρότη
τος παθῶν στολὴν ἐνδεδυμένος, καὶ φαιδρὰν λευ
κοραη λαμπάδα χερσὶ κατέχων, ένδοξε Νικόλαε,
εἰς νυμφῶνα νοητὴν εἰσῆλθες, εἰς ἐπουράνιον θάν
λαμον μυστικόν, οὗ καὶ ἡμεῖς τύχοιμεν πρεσβείαι;
σου.
Θεοτόκιον. — Υπερτέρα καὶ ὑψηλοτέρα τῆς δρα
τῆς καὶ νοητῆς κτίσεως ὤφθης, Κόρη· τῆς γὰρ κτίσ
σεως τὸν συνοχέα χερσὶ συνέχεις ὥσπερ θρόνος πύ
ρινος· ὃν ἱκέτευε λυτρώσασθαί με ᾅδου στενώσεως
καὶ πικρᾶς συνοχῆς, καὶ τῆς συνεχούσης με πωρώ
σεως νῦν.
Ὠδὴ Ζ. Αφραστον.
Τρεῖς θυγατέρες μετὰ πατρὸς κινδυνεύουσαι εἰς
ἐσχάτην χάρυβδιν κακῶν πεσεῖν καὶ θανεῖν θάνατον
αἰώνιον, πρὸς ἀθανάτου ζωῆς καὶ βασιλείας ὑπὸ σοῦ
καθωρμίσθησαν λιμένα.
Η καθαρά σου καρδία ἔνοικον ἔχουσα τὸν τῆς δόξ
ξης Ηλιον, σοφέ, ἄλλῳ φωτὶ ὅλη κατέλαμπεν, καὶ
τῆς οἰκείας αἴγλης τὰς διαδόσεις εναργεῖς ἐποιεῖτο
τοῖς ὁρῶσιν.
Ἐν τῇ σφενδόνῃ τῶν θεοπλόκων δογμάτων τοὺς
λοιμώδεις λύκους καὶ βαρεῖς ἐλάσας μακράν, ὥστε,
τῆς ποίμνης σου, τῆς μανιώδους ᾿Αρείου γλωσσαλ
γίας ἀσινῆ τὸν λαόν σου διεσώσω.
Κατὰ τὸν Παῦλον σοὶ κόσμος ἅπας ἐσταύρωται
συσταυρούμενος τῷ σταυρωθέντι Χριστῷ, καὶ
τὴν ἀρχαίαν τῷ σταυρῷ αὐτοῦ λύσαντι κατά
ραν.
Θεοτόκιον. - Μήτηρ Παρθένος, ἄσπουν βρέφος
θηλάζουσα, μόνη ὤφθης δέσποινα ἐν γῇ, δι᾿ οὗ
Ισραήλ πόμα καινὸν ἔπιεν ἐξ ἀκροτόμου σκλη
ρᾶς ἀνίκμου πέτρας· καὶ ἐθήλασεν ἔλαιον καὶ
μέλι.
Ὠδὴ Η'. Νόμων πρώτων.
Ουρανομήκης στύλος πύρινος τοῦ Χριστωνύμου
ἔθνους προπορευόμενος, καὶ τοῦ νέου προηγούμε
νος Ἰσραὴλ ὤφθης, μάκαρ, φωτίζων ἅμα τὰς ἐφ
επομένας σοι φυλάς, καὶ σκιάζων τῆς χάριτος δρο
σοβόλων νεφέλῃ· ἐμίχλης δὲ πληρῶν, καὶ ἀχλύος
καὶ καπνοῦ καὶ γνόφου τὴν φάλαγγα τῶν κακοδό
ξων,
Νόμοις στοιχῶν τοῦ ἀρχιποιμένος, οὐ μισθωτός
ὑπῆρξας, Πάτερ, καλὸς δὲ ποιμήν· τὴν ψυχήν σου
καὶ γὰρ τέθεικας ὑπὲρ τῶν σῶν προβάτων, καὶ τὴν
ἰδίαν θέμενος ψυχὴν ὑπὲρ ἡμῶν, Θεόν Λόγον μιμού
μενος καὶ τὸ τίμιον αἷμα κενώσαντα φιλανθρώπω
τρόπῳ ὑπὲρ ἀχαρίστων.
Αθυμούντων ἀνάψυξις, πενθούντων ἀντίληψις
ἐξεῖα, τοῦ κόσμου ἕτοιμος προστάτης καὶ πρόχειρος
ἐπικουρία, χρυσοφαής ὡράθης ἥλιος, τῶν ἀρετῶν
τεθρίππῳ ἐπιδιφρεύων, σοφέ, καὶ ὀχούμενος οχήματο
χαρίτων χρυσαντίγῳ.
Θαυμάτων αἴγλῃ, εὐεργεσιών μαρμαρυγή φρυ
κτῶν ψυχὴν ἅπασαν καὶ πυρσεύων, τρισμάκαρ, καὶ
λύων ἀθυμίας τὸν ζόφον, φέγγει εὐθυμίας καὶ χαρ
μονῆς καὶ εὐφροσύνης.
Οἱ σοῦ ἀγῶνες καὶ οἱ κάματοι καὶ οἱ ἀτμοὶ τῶν
πόνων, καὶ οἱ ἱδρῶτές σου, ὡς θυμίαμα συνθέσεως
Dealbatam non ſœdatam passionum livore stolam
indutus, et fulgentem splendidamque facem manu
gerens, illustris Nicolae, supernarum nuptiarum
thalamum introivisti, et coeleste mysticumque cubi
culum, quod et ego contingam opera tua.
Deiparæ. Excelsior et sublimior visa es crea
tura quam oculis et mente percipimus, Virgo. Nam
creaturæ totius conditorem manibus contines, ceu
thronus igneus; quem ores, quæso, ut me ab an
gustiis et calamitatibus infernorum liberet, et his in
terris ab obduratione in malis.
Ode VII. Ineffabile.
Tres virgines cum patre in discrimen adductæ,
in ultima mala atque æternam mortem delapsura,
per te ad portum vitæ immortalis et regni cœlestis
deducta sunt.
Candidum tuum cor, sapiens, gloriæ Sole illu
minatum, præstantiori lumine procul effulsit, et
luce sua videntium mentes prorsus illustravit.
Divinarum doctrinarum funda pestiferos gra
vesque lupos, sancte, procul a grege tuo repulisti,
et ab insani Martis garrulitate plebem tuam immu
uem servasti.
Juxta Paulum totus mundus tibi crucifixus est,
concrucifixus es Christo crucifixo, et super cru
cem antiquam exsecrationem solvente.
Deiparæ.— Mater Virgo, sola visa es magistra in
terris; quæ puerum lactasti absque semine natum,
per quem potum novum Israel ebibit de prærupta
et dura rupe; per quem oleum et mel accepit.
Ode Vill. Legum primarum.
Altissima columna ignea antecedebas Christia
nam plebem, novo Israel prælucebas, beate, tribus
post te gradientes illuminans, et roscida nube re
ficiens; simul et nebulis et caligine, et fumo et
tenebris impiorum agmen obscurans.
Legibus parens summi Pastoris, non mercena
rius apparuisti, Pater, sed bonus Pastor; etenim
animam tuam pro ovibus posuisti, animam dedisti
pro nobis Deuin Verbumi imitatus, pretiosum san
guinem humanius pro ingratis eſſundentem.
Deficientium levamen, prompta afflictorum sola
tio, mundi præses idoneus et aptissiinus auxiliator,
sol visus es splendidissimus, virtutum quadrigis
vectus, sapiens, et gratiarum aureo curru insi
dens.
Miraculorum splendore, et benefactorum fulgore
omnem animam illustrans et refovens, ter beate,
et tristitiæ tenebras luce hilaritatis et lætitiæ et
gratiæ repellens.
Certamina tua, el cura, et labores, et sudores,
velut sacrificium et fragrans unguentum Chriso
col. 1389–1390page 14 of 22
Hymnus in B. Petrum
PG 96:1389καὶ πολύτιμον μύρον εἰς εὐωδίας ὀσμὴν προσαχθέντες τῷ Χριστῷ, ποταμὸν ἁγιάσματος, καὶ πηγὴν θείου μύρου, καὶ πέλαγος θαυματουργημάτων Εθεντό σε κόσμιο, Νικόλας ἱερομύστα. Θεοτόκιον. Ὑπὲρ αἰτίαν, ὑπὲρ ἔννοιαν τὸν προελθόντα Λόγον ἐξ ἀναιτίου Πατρὸς, καὶ τῶν ὄνο των πάντων αἴτιον ἐσωμάτωσας, Κόρη· σὲ γὰρ αι τίαν ἔσχηκε σαρκούμενος ἐκ σοῦ, ἵνα σώσῃ τὸν ἄνθρωπον, ὡς φιλάνθρωπος φύσει· δι' ὧν καὶ ἐνηνθρώπησε θέλων, καὶ συνανεστράφη ἀνθρώποις φιλανθρώπως. Ωδή θ'. Μὴ ἐποδύρου μου. Ιλεως ἔσο μοι, Σῶτερ, ἐν ἡμέρᾳ τῆς δίκης, ὅτε παρίσταμαι γυμνός τῷ βήματι τῷ σῷ· καὶ ἵλεῳ τότε πρόσχες μοι ὄμματι, Νικολάου τοῦ θείου πρεσβείαις· σὺ γὰρ εἰ μόνος ὄντως χρηστὸς καὶ ἵλεως. Ως τὴν πραότητα στέρξας τοῦ θεόπτου Μωσέως, καὶ τὴν ἐκείνου ἐκληρώσω δόξαν τῆς μορφῆς· τὸ γὰρ πρόσωπόν σου καὶ μετὰ θάνατον σελασφόροις ἀκτῖσι ἀΰλου φωτισμοῦ καὶ αὐτῇ γλυκυτάτη περι ελάμπετο. Αναμοχλεύσας ἐκ βάθρων τῷ μοχλῷ τῶν εὐχῶν σου, καὶ τειχοσείστῃ κραταιῷ τῷ ὅπλῳ τοῦ σταυροῦ, ἐναγῆ τεμένη μιαρωτάτων θεῶν, εὐαγεῖς οἴκους, μάκαρ, ἀνήγειρες Χριστῷ τῷ κυρίως καὶ μόνῳ καὶ κατὰ φύσιν Θεῷ. Νοὸς ἀνύστακτον ὄμμα κεκτημένος καὶ θεόφρον, καὶ καιομένην ἀρεταῖς λαμπάδα νοερὰν καὶ ἀρο δευομένην πλουσίως πάντοτε τῆς ἐλεημοσύνης ἐλαίῳ δαψιλεῖ, εἰς χαρὰν εἰσελήλυθας τοῦ Κυρίου σου. Νοῦν αὐτοκράτορα ἔχων τῶν ὀρέξεων, Πάτερ, τῷ κοσμοκράτορι ἐχθρῷ ἀντέστης κραταιῶς, βοηθὸν πλουτήσας τὸν Παντοκράτορα· καὶ παθῶν βασιλεύσας παρέστης ἐν νυκτὶ βασιλεῖ Κωνσταντίνῳ τῷ αὐτοκράτορι. Οὐδὲ παράλιος ψάμμος, οὐδὲ πλῆθος κυμάτων, ἢ βόλοι δρόσου καὶ λεπταὶ ψεκάδες νιφετοῦ, οὐ χορὸς Αστέρων, οὐδὲ σταγόνες βροχῆς, καὶ ποτάμια ῥεῖθρα, οὐ νάματα πηγῶν τοῖς σοῖς θαύμασι, Πότερ, παρ εσωθήσονται. Θεοτόκιον. Τοῦ Θεοῦ κατὰ χάριν τοὺς υἱοὺς τῶν ἀνθρώπων ὁ συναΐδιος Υἱὸς καὶ Λόγος τοῦ Θεοῦ, ὡς Υἱὸς ἀνθρώπου ἐκ σοῦ γενόμενος ἀπειργάσατο, Κόρη· ὃν αἴτησαι κἀμὲ υἱὸν ὄντα γεέννης Θεοῦ ποιῆ σαι υἱόν. ΙΩΑΝΝΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ ΚΑΝΩΝ ΕΙΣ ΤΟΝ ΑΓΙΟΝ ΠΕΤΡΟΝ ΤΟΝ ΚΟΡΥΦΑΙΟΝ. Οὗ ἡ ἀκροστιχίς· Μολπήν ᾄδω σοι, Πέτρε. Ύμνος Ἰωάννου. 'Ωδή Α', Ἦχος βαρύς. Νεύσει σου πρὸς γεώδη. 107 Μόνην ἐπιποθήσας τῶν ἀγαθῶν τῶν μελλόντων, σοφέ, τὴν ἀπόλαυσιν, τὰ ῥέοντα παρ έδραμες· ὅθεν Χριστῷ ἐκολλήθης καὶ συνεκράθης αὐτῷ διαπύρῳ στοργῇ. “Όλον σε πυρακτώσεις πυρὶ ἀθλῳ καὶ θείῳ
καὶ πολύτιμον μύρον εἰς εὐωδίας ὀσμὴν προσαχθέν
τες τῷ Χριστῷ, ποταμὸν ἁγιάσματος, καὶ πηγὴν
θείου μύρου, καὶ πέλαγος θαυματουργημάτων Εθεντό
σε κόσμιο, Νικόλας ἱερομύστα.
Θεοτόκιον. Ὑπὲρ αἰτίαν, ὑπὲρ ἔννοιαν τὸν
προελθόντα Λόγον ἐξ ἀναιτίου Πατρὸς, καὶ τῶν ὄνο
των πάντων αἴτιον ἐσωμάτωσας, Κόρη· σὲ γὰρ αι
τίαν ἔσχηκε σαρκούμενος ἐκ σοῦ, ἵνα σώσῃ τὸν
ἄνθρωπον, ὡς φιλάνθρωπος φύσει· δι' ὧν καὶ ἑνην
θρώπησε θέλων, καὶ συνανεστράφη ἀνθρώποις φι
λανθρώπως.
Ωδή θ'. Μὴ ἐποδύρου μου.
Ιλεως ἔσο μοι, Σῶτερ, ἐν ἡμέρᾳ τῆς δίκης, ὅτε
παρίσταμαι γυμνός τῷ βήματι τῷ σῷ· καὶ ἵλεῳ
τότε πρόσχες μοι ὄμματι, Νικολάου τοῦ θείου
πρεσβείαις· σὺ γὰρ εἰ μόνος ὄντως χρηστὸς καὶ
ἵλεως.
Ως τὴν πραότητα στέρξας τοῦ θεόπτου Μωσέως,
καὶ τὴν ἐκείνου ἐκληρώσω δόξαν τῆς μορφῆς· τὸ
γὰρ πρόσωπόν σου καὶ μετὰ θάνατον σελασφόροις
ἀκτῖσι ἀΰλου φωτισμοῦ καὶ αὐτῇ γλυκυτάτη περι
ελάμπετο.
Αναμοχλεύσας ἐκ βάθρων τῷ μοχλῷ τῶν εὐχῶν
σου, καὶ τειχοσείστῃ κραταιῷ τῷ ὅπλῳ τοῦ σταυροῦ,
ἐναγῆ τεμένη μιαρωτάτων θεῶν, εὐαγεῖς οἴκους,
μάκαρ, ἀνήγειρες Χριστῷ τῷ κυρίως καὶ μόνῳ καὶ
κατὰ φύσιν Θεῷ.
Νοὸς ἀνύστακτον ὄμμα κεκτημένος καὶ θεόφρον,
καὶ καιομένην ἀρεταῖς λαμπάδα νοερὰν καὶ ἀρο
δευομένην πλουσίως πάντοτε τῆς ἐλεημοσύνης
ἐλαίῳ δαψιλεῖ, εἰς χαρὰν εἰσελήλυθας τοῦ Κυρίου
σου.
Νοῦν αὐτοκράτορα ἔχων τῶν ὀρέξεων, Πάτερ, τῷ
κοσμοκράτορι ἐχθρῷ ἀντέστης κραταιῶς, βοηθὸν
πλουτήσας τὸν Παντοκράτορα· καὶ παθῶν βασιλεύ
σας παρέστης ἐν νυκτὶ βασιλεῖ Κωνσταντίνῳ τῷ
αὐτοκράτορι.
Οὐδὲ παράλιος ψάμμος, οὐδὲ πλῆθος κυμάτων,
ἢ βόλοι δρόσου καὶ λεπταὶ ψεκάδες νιφετοῦ, οὐ χορὸς
Αστέρων, οὐδὲ σταγόνες βροχῆς, καὶ ποτάμια ῥεῖθρα,
οὐ νάματα πηγῶν τοῖς σοῖς θαύμασι, Πότερ, παρ
εσωθήσονται.
Θεοτόκιον.
Τοῦ Θεοῦ κατὰ χάριν τοὺς υἱοὺς
τῶν ἀνθρώπων ὁ συναΐδιος Υἱὸς καὶ Λόγος τοῦ Θεοῦ,
ὡς Υἱὸς ἀνθρώπου ἐκ σοῦ γενόμενος ἀπειργάσατο,
Κόρη· ὃν αἴτησαι κἀμὲ υἱὸν ὄντα γεέννης Θεοῦ ποιῆ
σαι υἱόν.
ΙΩΑΝΝΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ
ΚΑΝΩΝ ΕΙΣ ΤΟΝ ΑΓΙΟΝ ΠΕΤΡΟΝ ΤΟΝ
ΚΟΡΥΦΑΙΟΝ.
Οὗ ἡ ἀκροστιχίς· Μολπήν ᾄδω σοι, Πέτρε. Ύμνος
Ἰωάννου.
'Ωδή Α', Ἦχος βαρύς. Νεύσει σου πρὸς γεώδη.
107 Μόνην ἐπιποθήσας τῶν ἀγαθῶν
τῶν μελλόντων, σοφέ, τὴν ἀπόλαυσιν, τὰ ῥέοντα παρ
έδραμες· ὅθεν Χριστῷ ἐκολλήθης καὶ συνεκράθης
αὐτῷ διαπύρῳ στοργῇ.
“Όλον σε πυρακτώσεις πυρὶ ἀθλῳ καὶ θείῳ
i
oblima, te mundo flumen sanctificationis præbe
runt, sacrarum magister Nicolae, et fontem divini
odoris, et præstigiosum mare.
Deipare. - Præter causam, praeterque cogitatio
nem ex æterno Patre genitum rerum omnium aucto
rem corpore donasti, Virgo; te enim genitricem
habuit, assumpto corpore, ut hominem salvum fa
ceret, utpote natura benignissimus; qua ratione
libens homo factus est, et benignius inter homines
conversatus est.
Ode IX. Ne me doleas.
Misericors mihi esto, Salvator, in die judicii,
quando nudus ad tribunal tuum accedam; et be
nigno tunc me oculo consideres, Nicolai divi gra
tia; tu enim solus vere bonus et misericors.
Mansuetudinem qui diligebas divi Moysis, il
lustrem ejus formam sortitus es; nam vultus tuws
vel post mortem radiis fulgebat splendidis incor
porei luminis et luce gratissima.
Funditus avellens vecte precum tuarum, ut cru
cis ariete muros quatiens, exsecrabilia templa im
piorum deorum evertisti, beale; et sanctas sedes
Christo ædificasti qui solus et natura vere Deus.
Spiritus oculo præditus vigili et pio, et facem
gerens virtutibus ardentem, et misericordiæ oleo
abundanter instructus, in gaudium Domini in
[Cod. f. b.]
troisti.
Menten habens affectibus dominantem, Pater,
mundi principi valide restitisti, Omnipotentis
auxilio adjutus affectuum rex apparuisti nocte
Constantino imperatori.
Nec arena littoris nec fluctuum turba, nec roris
guttulæ, nec tenues nivis globulæ, nec astrorum
chorus, nec nimborum stilla, aut fuminis undae,
aut fontium lympha possunt miraculis tuis, Pater,
comparari.
Deiparæ. Dei gratia filios hominum liberet,
qui Filius Dei coæternus et Verbum, per te Filius
hominis factus est, Virgo; qui me filium gehennæ
inquirere venit ut Dei filius ferem.
JOANNIS MOnacii
Primæ versuum litteræ significant: Carmen tibi cano,
Petre; hymnus Joannis.
Ode 1. Sonus gravis. Inclinatione tua ad terrena.
Unico ardens futurorum bonorum studio, sapiens,
fugitiva fastidisti; unde Christo adlasisti ferven
tissima cum eo dilectione conjunctus.
Totum te igne incorporeo et divino perussit
col. 1391–1392page 15 of 22
PG 96:1391ὁ ἄνθραξ ἄῦλος· ἐν εἶδεν Ησαΐας ποτὲ ἄνθρακα πυρὸς ἀθλου καίοντα· τὴν ὕλην τῆς πλάνης ἀπ έφηνεν. Λύχνον φωτοβολοῦντα καὶ χρυσαυγή σε λαμπάδα, τὸ φέγγος ' πυρσεύουσαν τῆς θείας ἐπιγνώσεως, Πέτρε, τὸ ἅγιον Πνεῦμα τοῖς ἐσκοτισμένοις ἀνέδειξεν ἔθνεσιν. Πίστις, ἐλπὶς, ἀγάπη, τῆς σῆς στρατιᾶς τὰ ὅπλα· ὁ θώραξ ὁ ἄρρηκτος, ἡ μάχαιρα ή δίστομος, καὶ ἡ περικεφαλαία ἡ τοῦ σωτηρίου, ἀπόστολς τίμιε. Ηνοικται, Θεομῆτερ, τῷ παν αχράντῳ σου τόκῳ ὁ πάλαι παράδεισος, ὃν ἡ προμήτωρ ἔκλεισε· καὶ τῷ τῶν ἀνθρώπων γένει πάλιν ἡ ἀρχαία πατρὶς ἀποδέδοται. Θεοτόκιον. δὴ Γ'. Ο κατ᾿ ἀρχὰς τους. Νεφελοδρόμος ἀετὸς ὁ πεζοπόρος ἐδείχθης· ἐν ο πῇ γὰρ ὥσπερ ὀφθαλμοῦ, τῷ παντουργικῷ καὶ θείῳ Πνεύματι, ἀπὸ τῆς Ῥώμης ἐν Σιών διὰ νεφέλης ἐγένου, κηδεῦσαι τὴν ἔμψυχον νεφέλην Θεοῦ. "Α εκαθάρισε Θεὸς, ὁ καθαρὸς φύσει μόνος, μὴ κοινούτω ἄνθρωπος, φησί· καὶ γὰρ καθαρὰ τοῖς καθαροῖς ἐστι πάντα τὰ ἔργα τοῦ Θεοῦ· διὸ παθῶν ἀκαθάρτων καθαρόν με, Πέτρε, ταῖς πρεσβείαις σου. Δημηγορήσας ἐν Σιών, καὶ τὸν τῆς πίστεως λό γον κατασπείρας πρῶτος ἐν αὐτῇ, πολύχουν εὐθὺς τὸν στάχυν ἤνεγκας, καρποφορήσας ἐν Χριστῷ τῇ Ο πανυμνήτῳ Τριάδι, ἀνδρῶν τρισχιλίων ἐκκλησίαν σεπτήν. Ως διαέριος πυρσὸς τοῖς ἐν πελάγει θαλάσσης ποντουμένοις μέσον τῆς νυκτός, ὡσαύτως τοῖς πλέουσι τὴν θάλασσαν την ζοφερὰν καὶ σκοτεινὴν τῆς πολυκύμονος πλάνης ἔφανας φωτί, Πέτρε, τῆς πίστεως. Θεοτόκιον. — Σὲ κραταιὰν καταφυγὴν, καὶ πρὸς τὸ σώζειν ἑτοίμην προστασίαν, Δέσποινα, πλουτών, θερμῶς ἱκετεύω σε καὶ δέομαι, τῆς ἐμῆς πρόστηθε ψυχῆς, χωριζομένης τοῦ σκήνους, καὶ πρὸς κόσμον ἄλλον ἀπαιρούσης ἐκ γῆς. 'Ωδή Δ'. 'Ο πατρικούς. Ο προδραμὼν πάντων μαθητῶν ἐπὶ τὸν τάφον τῆς ἐνυποστάτου ζωῆς, τὸν ἐν τάφῳ με καθεύδοντα λιθώδους πωρώσεως, διά μετάνοιαν ἀνάστης σου. Ἰλιγγιᾷ νοῦς κατανοεῖν τὴν ἐν θαλάσσῃ καὶ ἐν γῇ περίοδον· τοὺς ἱδρῶτας, τοὺς καμάτους σου οὓς ἔτλης γηθόμενος ὑπὲρ τοῦ Εὐαγγελίου της χά ριτος. Παλαιωθεὶς ὅλος ἐν κακοῖς ἀπὸ τῶν τρίβων τοῦ Θεοῦ ἐχώλανα ἀμφοτέραις ταῖς ἐγνύαις μου ἀρτίωσον, ἅγιε, τὸν πρὸς ἀρετήν με χωλεύοντα. Ἐκ τοῦ Χριστοῦ σὺ παραλαβὼν τὴν Ἐκκλησίαν, ἣν αὐτὸς ὁ Κύριος καὶ οὐκ ἄνθρωποι ἐπήξατο, καλῶς ἐκυβέρνησας ὡς ὁλκάδα ταύτην, ἀπόστολε. Θεοτόκιον. — Την καλλονήν σε τοῦ Ἰακώβ, τὴν
ὁ ἄνθραξ ἄῦλος· ἐν εἶδεν Ησαΐας ποτὲ ἄνθρακα
πυρὸς ἀθλου καίοντα· τὴν ὕλην τῆς πλάνης ἀπ
έφηνεν.
Λύχνον φωτοβολοῦντα καὶ χρυσαυγή σε λαμπάδα,
τὸ φέγγος ' πυρσεύουσαν τῆς θείας ἐπιγνώσεως,
Πέτρε, τὸ ἅγιον Πνεῦμα τοῖς ἐσκοτισμένοις ἀνέδειξεν
ἔθνεσιν.
Πίστις, ἐλπὶς, ἀγάπη, τῆς σῆς στρατιᾶς τὰ
ὅπλα· ὁ θώραξ ὁ ἄρρηκτος, ἡ μάχαιρα ή δίστο
μος, καὶ ἡ περικεφαλαία ἡ τοῦ σωτηρίου, ἀπόστολς
τίμιε.
Ηνοικται, Θεομῆτερ, τῷ παν
αχράντῳ σου τόκῳ ὁ πάλαι παράδεισος, ὃν ἡ προμή
τωρ ἔκλεισε· καὶ τῷ τῶν ἀνθρώπων γένει πάλιν ἡ
ἀρχαία πατρὶς ἀποδέδοται.
Θεοτόκιον.
δὴ Γ'. Ο κατ᾿ ἀρχὰς τους.
Νεφελοδρόμος ἀετὸς ὁ πεζοπόρος ἐδείχθης· ἐν ο
πῇ γὰρ ὥσπερ ὀφθαλμοῦ, τῷ παντουργικῷ καὶ
θείῳ Πνεύματι, ἀπὸ τῆς Ῥώμης ἐν Σιών διὰ
νεφέλης ἐγένου, κηδεῦσαι τὴν ἔμψυχον νεφέλην
Θεοῦ.
"Α εκαθάρισε Θεὸς, ὁ καθαρὸς φύσει μόνος, μὴ
κοινούτω ἄνθρωπος, φησί· καὶ γὰρ καθαρὰ τοῖς
καθαροῖς ἐστι πάντα τὰ ἔργα τοῦ Θεοῦ· διὸ παθῶν
ἀκαθάρτων καθαρόν με, Πέτρε, ταῖς πρεσβείαις
σου.
Δημηγορήσας ἐν Σιών, καὶ τὸν τῆς πίστεως λό
γον κατασπείρας πρῶτος ἐν αὐτῇ, πολύχουν εὐθὺς
τὸν στάχυν ἤνεγκας, καρποφορήσας ἐν Χριστῷ τῇ
Ο πανυμνήτῳ Τριάδι, ἀνδρῶν τρισχιλίων ἐκκλησίαν
σεπτήν.
Ως διαέριος πυρσὸς τοῖς ἐν πελάγει θαλάσσης
ποντουμένοις μέσον τῆς νυκτός, ὡσαύτως τοῖς
πλέουσι τὴν θάλασσαν την ζοφερὰν καὶ σκοτεινὴν
τῆς πολυκύμονος πλάνης ἔφανας φωτί, Πέτρε, τῆς
πίστεως.
Θεοτόκιον. — Σὲ κραταιὰν καταφυγὴν, καὶ πρὸς
τὸ σώζειν ἑτοίμην προστασίαν, Δέσποινα, πλουτών,
θερμῶς ἱκετεύω σε καὶ δέομαι, τῆς ἐμῆς πρόστηθε
ψυχῆς, χωριζομένης τοῦ σκήνους, καὶ πρὸς κόσμον
ἄλλον ἀπαιρούσης ἐκ γῆς.
'Ωδή Δ'. 'Ο πατρικούς.
Ο προδραμὼν πάντων μαθητῶν ἐπὶ τὸν τάφον
τῆς ἐνυποστάτου ζωῆς, τὸν ἐν τάφῳ με καθεύ
δοντα λιθώδους πωρώσεως, διά μετάνοιαν ἀνάστης
σου.
Ἰλιγγιᾷ νοῦς κατανοεῖν τὴν ἐν θαλάσσῃ καὶ ἐν
γῇ περίοδον· τοὺς ἱδρῶτας, τοὺς καμάτους σου
οὓς ἔτλης γηθόμενος ὑπὲρ τοῦ Εὐαγγελίου της χά
ριτος.
Παλαιωθεὶς ὅλος ἐν κακοῖς ἀπὸ τῶν τρίβων τοῦ
Θεοῦ ἐχώλανα ἀμφοτέραις ταῖς ἐγνύαις μου
ἀρτίωσον, ἅγιε, τὸν πρὸς ἀρετήν με χωλεύοντα.
Ἐκ τοῦ Χριστοῦ σὺ παραλαβὼν τὴν Ἐκκλησίαν,
ἣν αὐτὸς ὁ Κύριος καὶ οὐκ ἄνθρωποι ἐπήξατο,
καλῶς ἐκυβέρνησας ὡς ὁλκάδα ταύτην, ἀπό
στολε.
Θεοτόκιον. — Την καλλονήν σε τοῦ Ἰακώβ, τὴν
carbunculus; quem vidit olim Isaias damma in
corporea errorum corpus comburentem.
Lucernam ardentem et lampada splendentem,
luce divinæ disciplinæ mentes illuminantem, Petre,
præbuit te Spiritus sanctus gentibus inter tenebras
degentibus.
Fides, spes, charitas, militiæ tuæ arına; infracta
lorica, utrinque acutus ensis, et galea salutis, ve
nerande apostole.
Deipara. Apertus est, Dei Genitrix, purissimo
tuo Filio antiquus paradisus, quem clauserat prima
parens; et generi hominum restituta est pristina
patria.
Ode 111. Qui in principio.
Aquila apparuisti nubibus invecta; nam in oculi
iotu, divino et omnipotente Spiritu, de Roma
in Sion per nubem translatus es, vivam Dei nubem
curaturus.
Quæ purgavit Deus, solus natura mundus, ne
violet homo, inquit. Nam omnia Dei opera munda
mundia; quapropter, Petre, purifca me precibus
tuis ab immundis affectibus.
Plebem allocutus in Sion, et ibi primum fidei
sermonem prædicans, statim messem tulisti fera
cem, et in Christo genuisti celebratissimæ Trinitati,
ecclesiam trium millium virorum.
Velut fæx aeria nocte per maria navigantes, ita
mare tenebrosum et obscurum procellosi erroris
traducentes luce fidei illuminasti, Pêtre.
Deipara.· Te summum refugium, et ad salvan
dam paratissimam auxiliatricem, Domina, vehe
menter oro et deprecor, animam meam suscipe,
a tabernaculo migrantem, et, derelicta terra,
aliam regionem petituram.
Ode IV. Qui paternos.
Qui discipulorum omnium primus cucurristi ad
sepulcrum praestantissima vitæ, in sepulcro pe
trææ obdurationis dormientem excita me per pœ
nitentiam.
Recordari horret mens quot terras, quot maria
pervadere, quot sudores, quot labores perferre non
dubitasti pro Evangelio gratiæ.
In malo consenescens procul a via Dei, utroque
poplite claudico: derium, sancte, ad virtutem re
forma.
Acceptam a Christo Ecclesiam, quam ipse Do
minus constituit, non autem homines, bene guber
nasti, ut naveni, apostole.
Te speciem Jacob, quam mundam, et electam, et
col. 1393–1394page 16 of 22
PG 96:1393καθαρὰν καὶ ἐκλεκτὴν καὶ ἄμωμον ἣν ἠγάπησε Χριστὸς ὁ Θεὸς, ὁ κάλλει ἀσύγκριτος, ικετεύω, Δέσ σποινα, σῶσόν με. Ωδή Ε'. Κύριε ὁ Θεός μου. Ῥώμης ὁ πολιοῦχος, καὶ τῆς βασιλείας ὁ ταμιού χος, ἡ πέτρα τῆς πίστεως, ὁ στερεός θεμέλιος τῆς καθολικῆς Ἐκκλησίας ἱεροῖς ὑμνείσθω ἐν ᾄσμα σιν. Ἕως επτάκις πάλαι τοῦ Χριστοῦ πυθόμενος εἰ ἀφήσεις τοῖς ἐξαμαρτάνουσιν εἰς σὲ, Πέτρε, ήκου σας, Οὐ λέγω σοι ἕως ἑπτάκις, ἑβδομηκοντάκις δὲ μᾶλλον ἑπτά. Τίμιος ἐναντίον Κυρίου ὁ θάνατος τῶν ὁσίων αυτ τοῦ, καθὼς γέγραπται· ὁ σὸς δὲ, πανεύφημε, πολλῷ τιμιώτερος όντως, ὡς τοῦ θείου πάθους ἐκσφράγισμα. *Απασα μαλακία ἐκ τῶν πιστευόντων, καὶ πᾶσα νόσος ταῖς ἀλεξικάκοις σου παλάμαις ἡλαύνετο, ἃς ἐπιτιθεὶς τοῖς νοσοῦσιν, ὑγιεῖς ἐδείκνυς, ἀπόστολε. Θεοτόκιον. —Ύψωσας, Θεοτόκε, τὴν ταπεινωθεῖσαν ἀνθρώπων φύσιν, καὶ ταύτην ἐξήγειρας τοῦ ἀρχαίου πτώματος· τὸν Χριστὸν γὰρ, τὸν ἀνορθοῦντα τοὺς κατεῤῥαγμένους, ἐγέννησας. δὴ Γ'. Ναυτιῶντα. Τὰ ψευδή σημεῖα, καὶ τὰς φασματώδεις δυνάμεις τοῦ Σίμωνος, Πέτρε, τοῦ καταράτου εἰς τὸ μηθὲν διαλύσας ἀνέλυσας, ως ήλιος γνόφον καὶ ὁμίχλην· καὶ πολλὰς δυνάμεις ἐν Θεῷ ἐποίησας. Η Θεοῦ σοφία ἡ ἐξουσιάζουσα πάντων, καὶ σοί, Πέτρε, δέδωκεν ἐξουσίαν πατεῖν ἐπάνω σκορπίων καὶ ὄφεων τῶν τε ὁρατῶν καὶ ἀοράτων, ὧν τῆς ἰοβόλου κακουργίας ῥῦσαί με. Καὶ μᾶλλον, Πέτρε, τους ώραιοτάτους σου πό δας. ΙΩΑΝΝΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ ΚΑΝΩΝ ΕΙΣ ΤΟΝ ΑΓΙΟΝ ΓΕΩΡΓΙΟΝ, οὗ ἡ ἀκροστιχίς· Γεωργίου μάρτυρος ὑμνῶ τοὺς ἄθλους. Αίνος Ἰωάννου. Ὠδὴ Δ'. Ἦχος πλ. δ'. Αρματηλάτην. 153.] Γεοπονήσας τῷ σταυρῷ τὴν ἄρουραν τῆς διανοίας, καὶ ἐν αὐτῇ σπείρας ἀρετὰς ἐν δάκρυσι, θερίζεις ἀγαλλίασιν· διὰ γὰρ μαρτυρίου, Γεώργιο, εγεώργησας στάχυν ψυχοτρόφον ἀείζωον. Ἐν τῷ σφοδρῷ τῆς ἀσεβείας κλύδωνι ἔστης, ἀοί διμε, ὡς ἀῤῥαγής πέτρα, καὶ ὡς πύργος ἄσειστος, γενναίῳ ἀναστήματι τῆς στερεάς σου καρδίας τὰ τῶν κολάσεων κύματα λύων εἰς ἀφρώδεις πομφόλυγας. Αφθης ὡς λέων πεποιθὼς ὁ δίκαιος· τῶν ἀγεννῶν γὰρ παθῶν βασιλικῶς ἄρξας, ἀπτοήτως ὥρμησας ὡς λέων εἰς τὸ στάδιον, τοὺς ἐχθροὺς καταπλήττων ὡς τινας φαύλας ἀλώπεκας τῷ βασιλικῷ σου βροχή ματι Ῥοῦν τῆς ἀπάτης ἀκρατῶς φερόμενον, μάρτυς, ἀνέκοψας· τὸ γὰρ αὐτοῦ ζέον καὶ τὸ ἀκμαιότατον ραγδαίας προσβαλόντα σοι καὶ σφοδρῶς προσραγέν τα, οἷα φραγμὸς ἀκαθαίρετος, ὀπίσω χωρεῖν κατ ἠνάγκασας. πλ.
καθαρὰν καὶ ἐκλεκτὴν καὶ ἄμωμον ἣν ἠγάπησε
Χριστὸς ὁ Θεὸς, ὁ κάλλει ἀσύγκριτος, ικετεύω, Δέσ
σποινα, σῶσόν με.
Ωδή Ε'. Κύριε ὁ Θεός μου.
Ῥώμης ὁ πολιοῦχος, καὶ τῆς βασιλείας ὁ ταμιού
χος, ἡ πέτρα τῆς πίστεως, ὁ στερεός θεμέλιος
τῆς καθολικῆς Ἐκκλησίας ἱεροῖς ὑμνείσθω ἐν ᾄσμα
σιν.
Ἕως επτάκις πάλαι τοῦ Χριστοῦ πυθόμενος εἰ
ἀφήσεις τοῖς ἐξαμαρτάνουσιν εἰς σὲ, Πέτρε, ήκου
σας, Οὐ λέγω σοι ἕως ἑπτάκις, ἑβδομηκοντάκις δὲ
μᾶλλον ἑπτά.
Τίμιος ἐναντίον Κυρίου ὁ θάνατος τῶν ὁσίων αυτ
τοῦ, καθὼς γέγραπται· ὁ σὸς δὲ, πανεύφημε, πολλῷ
τιμιώτερος όντως, ὡς τοῦ θείου πάθους ἐκσφράγι
σμα.
*Απασα μαλακία ἐκ τῶν πιστευόντων, καὶ πᾶσα
νόσος ταῖς ἀλεξικάκοις σου παλάμαις ἡλαύνετο, ἃς
ἐπιτιθεὶς τοῖς νοσοῦσιν, ὑγιεῖς ἐδείκνυς, ἀπόστολε.
Θεοτόκιον. —Ύψωσας, Θεοτόκε, τὴν ταπεινωθεί
σαν ἀνθρώπων φύσιν, καὶ ταύτην ἐξήγειρας τοῦ
ἀρχαίου πτώματος· τὸν Χριστὸν γὰρ, τὸν ἀνορθοῦντα
τοὺς κατεῤῥαγμένους, ἐγέννησας.
δὴ Γ'. Ναυτιῶντα.
Τὰ ψευδή σημεῖα, καὶ τὰς φασματώδεις δυνάμεις
τοῦ Σίμωνος, Πέτρε, τοῦ καταράτου εἰς τὸ μηθὲν
διαλύσας ἀνέλυσας, ως ήλιος γνόφον καὶ ὁμίχλην· καὶ
πολλὰς δυνάμεις ἐν Θεῷ ἐποίησας.
Η Θεοῦ σοφία ἡ ἐξουσιάζουσα πάντων, καὶ σοί,
Πέτρε, δέδωκεν ἐξουσίαν πατεῖν ἐπάνω σκορπίων καὶ
ὄφεων τῶν τε ὁρατῶν καὶ ἀοράτων, ὧν τῆς ἰοβόλου
κακουργίας ῥῦσαί με.
Καὶ μᾶλλον, Πέτρε, τους ώραιοτάτους σου πό
δας.
ΙΩΑΝΝΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ
ΚΑΝΩΝ ΕΙΣ ΤΟΝ ΑΓΙΟΝ ΓΕΩΡΓΙΟΝ,
οὗ ἡ ἀκροστιχίς· Γεωργίου μάρτυρος ὑμνῶ τοὺς
ἄθλους. Αίνος Ἰωάννου.
Ὠδὴ Δ'. Ἦχος πλ. δ'. Αρματηλάτην.
153.] Γεοπονήσας τῷ σταυρῷ τὴν ἄρου
ραν τῆς διανοίας, καὶ ἐν αὐτῇ σπείρας ἀρετὰς ἐν
δάκρυσι, θερίζεις ἀγαλλίασιν· διὰ γὰρ μαρτυρίου,
Γεώργιο, εγεώργησας στάχυν ψυχοτρόφον ἀείζωον.
Ἐν τῷ σφοδρῷ τῆς ἀσεβείας κλύδωνι ἔστης, ἀοί
διμε, ὡς ἀῤῥαγής πέτρα, καὶ ὡς πύργος ἄσειστος,
γενναίῳ ἀναστήματι τῆς στερεάς σου καρδίας τὰ
τῶν κολάσεων κύματα λύων εἰς ἀφρώδεις πομφόλυ
γας.
Αφθης ὡς λέων πεποιθὼς ὁ δίκαιος· τῶν ἀγεννῶν
γὰρ παθῶν βασιλικῶς ἄρξας, ἀπτοήτως ὥρμησας ὡς
λέων εἰς τὸ στάδιον, τοὺς ἐχθροὺς καταπλήττων ὡς
τινας φαύλας ἀλώπεκας τῷ βασιλικῷ σου βροχή
ματι
Ῥοῦν τῆς ἀπάτης ἀκρατῶς φερόμενον, μάρτυς,
ἀνέκοψας· τὸ γὰρ αὐτοῦ ζέον καὶ τὸ ἀκμαιότατον
ραγδαίας προσβαλόντα σοι καὶ σφοδρῶς προσραγέν
τα, οἷα φραγμὸς ἀκαθαίρετος, ὀπίσω χωρεῖν κατ
ἠνάγκασας.
πλ.
sanctissimam dilexit Christus Deus pulchritudine
incomparabilis oro, Domina, salva me.
Reliqua desiderantur.
[Cod. f.
Ode V. Domine Deus meus,
Romæ præses, et regii ærarii, petra fidei, firmum
catholica Ecclesiæ fundamentum, sacris celebrerís
carminibus.
Usque septies, respondit tibi Christus petenti
quoties peccantibus in te dimittendum, Non dice
tibi usque septies, sed usque septuagies septies.
Honorabilis coram Domino mors sanctorum ejus,
uti scriptum est; tua vero multo honorabilior, quia
divinæ passionis vera imago.
Omnis sopor procul a credentibus, et omnis
morbus pellebatur salutiferis tuis manibus, quas
imponendo languidis, sanabas omnes, apostole.
Deiparæ. Humiliatam hominum naturam resti
tuisti, Dei Genitrix, antiquo casu depressam erexi
sti; nam genuisti Christum, qui exaltat humiles.
Ode VI. Vomentem.
Fallacia signa maledicti Simonis, Petre, et vanas
virtutes prorsus avertisti, sicut sol tenebras et cali
ginem ſugat; et multa prodigia in Deo fecisti.
Omnipotens Dei sapientia, tibi quoque, Petre,
facultatem dedit super scorpiones deambulandi
visibiles et invisibiles; quorum a venenata ma
lignitate me liberes.
Ac potius, Petre, speciosissimos pedes tulos.....
Reliqua desiderantur.
Primæ versuum litteræ sonant: Georgii martyris
canto certamina. Laus Joannis.
Ode I. Sonus 4. Currus agilatorem.
Cruce campum mentis excoluisti, ibique in la
crymis virtutes seminasti, nunc metis exsultatio
nem; nam per martyrium, Georgi, messem parasti
spiritualibus æternisque fructibus refertam.
Media in impiorum tempestate immotus restitisti,
vir celebrate, velut inconcussa petra, et velut turris
firmissima, ingenua cordis firmitate cruciatuum
fluctus elulisti.
Apparuisti velut leo fidus et justus; nam pravis
cupiditatibus regaliter dominatus es, tanquam leo
intrepidus stadium invadisti, hostesque terruisti
ceu miseras vulpes regio rugitu.
Impotentem erroris fluxum cohibuisti, martyr;
nam ejus vim vehementem et turbidam, asperum
que impetum, vclut septum inconcussum, retra
gredi coegisti.
col. 1395–1396page 17 of 22
Hymnus in B. Georgium
PG 96:1395θεον. εἰ Θεοτόκιον. — Γλῶσσα βραδεία καὶ σαφῶς ἰσχυ φωνος, καὶ στόμα δύσηχίν σοι προσφωνεῖν ὕμνους εὐλαβοῦνται, Δέσποινα· σὲ γὰρ ὑμνοῦσιν ἅπασαι τῶν ἀγγέλων αἱ γλῶσσαι αἱ φλογεροί, καὶ πυρίμορφοι, καὶ τῶν ἀσωμάτων τα στόματα. Ὠδὴ Γ'. Ὁ στερεώσας. Ἵνα τῆς δόξης καὶ ζωῆς τῆς ἐν Χριστῷ κρυπτομένης ἐπιτύχης, κατεφρόνητας δόξης λυομένης, καὶ φθαρτῆς ἡλόγησας εὐλόγως ζωῆς· διὸ διὰ θανάτου εὗρες ζωὴν τὴν αἰώνιον. Οὐ κατενάρκησας καμών, οὐκ ἐκοπίασας ὅλως ὡς μαχόμενος πυρὶ καὶ σιδήρῳ, ὁ σιδήρου καὶ παντὸς ἀδάμαντος στερρότατος, ἀλλ᾽ οὕτως εκαρτέρεις ὡς θεωρὸς ἄλλου πάσχοντος. Ὑπὲρ Χριστοῦ προσομιλῶν, κολαστηρίοις οργάνοις κατατέμνουσιν ὡς μέρη, καὶ μέλη διαιροῦσιν εἰς λεπτὰ τὸ σῶμά σου, πολύαθλε· τὸν λογισμὸν ἑτήρεις ἄτμητον ἐκ τῆς ἀγάπης Χριστοῦ. Μαστιγωθεὶς διὰ Χριστὸν τὸν διὰ σὲ μαστιχθέντα, καὶ δοξάσας τοῖς σοῖς μέλεσι τοῦτον, ὡς τὰ στίγματα αὐτοῦ βαστάσας τῇ οἰκείᾳ σαρκὶ ἀντεδοξάσθης πλέον, δεδοξασμένο Γεώργιο. Θεοτόκιον. — Αμαρτιών με καταιγίς, ἀνομιῶν τρικυμία, ἀλλεπάλληλοι σπιλάδες κακίας συνωθοῦσιν εἰς βαθὺν βυθὸν τῆς ἀπογνώσεως· δός μοι, Παρθένε, χεῖρα, μὴ κῦμα ζώντα καλύψῃ με, Ὠδὴ Δ'. Σύ μου, Χριστέ, Κύριος. Ρητορικὴν ἐρεσχελίαν διέπτυσας, καὶ ἀσόφων φλήναφον, τῇ ἀληθείᾳ καὶ ἑαυτοῖς διαμαχομένων ἐρι στικοῖς ἀντιθέσεσι, Χριστοῦ Θεοῦ σοφίαν ὡς σοφός καὶ ἀγχίνους ἐκ ψυχῆς ἀγαπήσας, Γεώργιε. Τυφωνικαὶ σφοδρῶν βασάνων ἀντίπνοιαι, καὶ ματ στίγων ποταμοί πικρότατοι, καὶ πυραυγής θολερά βροχὴ ἅμα προσβαλόντα, καὶ αἰφνίδιόν σοι προσρήξαντα, οὐκ ἔπτωσαν τὸν πύργον τῆς σῆς ὁμολογίας ἐν τῇ πέτρα γὰρ τεθεμελίωτο. Υλῃ πολλῇ γὰρ ἐξάφθησαν σοι κάμινον, ὡς παστάδα δροσερὰν εἰσέδραμες· ἄγγελος θεῖος γὰρ και ταπτὰς οἷα πνοὴν δρόσου διασυρίζων ἐποίησε τὸ μέ νος τῆς καμίνου, ἐκτινάσσει τὴν φλόγα καὶ πυρὸς δυνατώτερον δείξας σε. Ρήμα Θεοῦ ζῶν καὶ ζωὴν παρεχόμενον ἐν σε γλώσσῃ φέρων, παναοίδιμε, νεκρὸν ἐζώωσας δι' αὐτ χῆς Έλληνα θανόντα πρὸ τῆς Χριστοῦ καταβάσεως η βαπτίσματι δὲ θείῳ βαπτίσας, τοῦτον ἐν γεέννῃ πι ρὸς ἠλευθέρωσας Θεοτ. δὴ Ε'. πικρῶς οἱμῶξαν, καὶ τὸν θεὸν Θεοῦ κήρυξ ἀνθρωπίνῃ φωνῇ ἐλεπτύνθη εἰς χοῦν. Ὑπ᾿ ἀνόμων ἀρχόντων βλέπων ὑβριζόμενον Θεὸν οὐκ ἤνεγκας, ἀλλὰ θείῳ ζήλῳ ἀναφθεὶς τὴν καρδίαν, διήλεγξας παρελθὼν εἰς μεγάλην τῶν πλανωμένων τὴν ἀπάτην, καὶ Θεὸν τὸν Χριστὸν ὡμολόγησας. Μαρτυρίου σου, Σώτερ, ἔψαλλες, δραμοῦσαι ὁδὸν καὶ τερφθήσομαι, ἐν τῷ καθηλοῦσθαι τοὺς ΝΟΤΑ.
θεον. εἰ
Θεοτόκιον. — Γλῶσσα βραδεία καὶ σαφῶς ἰσχυ
φωνος, καὶ στόμα δύσηχίν σοι προσφωνεῖν ὕμνους
εὐλαβοῦνται, Δέσποινα· σὲ γὰρ ὑμνοῦσιν ἅπασαι τῶν
ἀγγέλων αἱ γλῶσσαι αἱ φλογεροί, καὶ πυρίμορφοι, καὶ
τῶν ἀσωμάτων τα στόματα.
Ὠδὴ Γ'. Ὁ στερεώσας.
Ἵνα τῆς δόξης καὶ ζωῆς τῆς ἐν Χριστῷ κρυπτο
μένης ἐπιτύχης, κατεφρόνητας δόξης λυομένης, καὶ
φθαρτῆς ἡλόγησας εὐλόγως ζωῆς· διὸ διὰ θανάτου
εὗρες ζωὴν τὴν αἰώνιον.
Οὐ κατενάρκησας καμών, οὐκ ἐκοπίασας ὅλως ὡς
μαχόμενος πυρὶ καὶ σιδήρῳ, ὁ σιδήρου καὶ παντὸς
ἀδάμαντος στερρότατος, ἀλλ᾽ οὕτως εκαρτέρεις ὡς
θεωρὸς ἄλλου πάσχοντος.
Ὑπὲρ Χριστοῦ προσομιλῶν, κολαστηρίοις οργάνοις
κατατέμνουσιν ὡς μέρη, καὶ μέλη διαιροῦσιν εἰς
λεπτὰ τὸ σῶμά σου, πολύαθλε· τὸν λογισμὸν ἑτήρεις
ἄτμητον ἐκ τῆς ἀγάπης Χριστοῦ.
Μαστιγωθεὶς διὰ Χριστὸν τὸν διὰ σὲ μαστιχθέντα,
καὶ δοξάσας τοῖς σοῖς μέλεσι τοῦτον, ὡς τὰ στίγματα
αὐτοῦ βαστάσας τῇ οἰκείᾳ σαρκὶ ἀντεδοξάσθης πλέον,
δεδοξασμένο Γεώργιο.
Θεοτόκιον. — Αμαρτιών με καταιγίς, ἀνομιῶν
τρικυμία, ἀλλεπάλληλοι σπιλάδες κακίας συνωθοῦσιν
εἰς βαθὺν βυθὸν τῆς ἀπογνώσεως· δός μοι, Παρθένε,
χεῖρα, μὴ κῦμα ζώντα καλύψῃ με,
Ὠδὴ Δ'. Σύ μου, Χριστέ, Κύριος.
Ρητορικὴν ἐρεσχελίαν διέπτυσας, καὶ ἀσόφων
φλήναφον, τῇ ἀληθείᾳ καὶ ἑαυτοῖς διαμαχομένων ἐρι
στικοῖς ἀντιθέσεσι, Χριστοῦ Θεοῦ σοφίαν ὡς σοφός
καὶ ἀγχίνους ἐκ ψυχῆς ἀγαπήσας, Γεώργιε.
Τυφωνικαὶ σφοδρῶν βασάνων ἀντίπνοιαι, καὶ ματ
στίγων ποταμοί πικρότατοι, καὶ πυραυγής θολερά
βροχὴ ἅμα προσβαλόντα, καὶ αἰφνίδιόν σοι προσρή
ξαντα, οὐκ ἔπτωσαν τὸν πύργον τῆς σῆς ὁμολογίας
ἐν τῇ πέτρα γὰρ τεθεμελίωτο.
Υλῃ πολλῇ γὰρ ἐξάφθησαν σοι κάμινον, ὡς πα
στάδα δροσερὰν εἰσέδραμες· ἄγγελος θεῖος γὰρ και
ταπτὰς οἷα πνοὴν δρόσου διασυρίζων ἐποίησε τὸ μέ
νος τῆς καμίνου, ἐκτινάσσει τὴν φλόγα καὶ πυρὸς
δυνατώτερον δείξας σε.
Ρήμα Θεοῦ ζῶν καὶ ζωὴν παρεχόμενον ἐν σε
γλώσσῃ φέρων, παναοίδιμε, νεκρὸν ἐζώωσας δι' αὐτ
χῆς Έλληνα θανόντα πρὸ τῆς Χριστοῦ καταβάσεως
η βαπτίσματι δὲ θείῳ βαπτίσας, τοῦτον ἐν γεέννῃ πι
ρὸς ἠλευθέρωσας Θεοτ.
δὴ Ε'.
πικρῶς οἱμῶξαν, καὶ τὸν θεὸν Θεοῦ κήρυξ
ἀνθρωπίνῃ φωνῇ ἐλεπτύνθη εἰς χοῦν.
Ὑπ᾿ ἀνόμων ἀρχόντων βλέπων ὑβριζόμενον Θεὸν
οὐκ ἤνεγκας, ἀλλὰ θείῳ ζήλῳ ἀναφθεὶς τὴν καρδίαν,
διήλεγξας παρελθὼν εἰς μεγάλην τῶν πλανωμένων
τὴν ἀπάτην, καὶ Θεὸν τὸν Χριστὸν ὡμολόγησας.
Μαρτυρίου σου, Σώτερ, ἔψαλλες, δραμοῦσαι
ὁδὸν καὶ τερφθήσομαι, ἐν τῷ καθηλοῦσθαι τοὺς
ΝΟΤΑ.
Lingua tarda et exilis, osque discors te hymnis
celebrare gloriatur, Domina; te enim cantant om
nes angelorum linguæ et flammeæ et igneæ, et in
corporeorum ora.
Ode III. Qui confirmat.
Ut gloriam et vitam in Christo reconditam con
tingeres, despexisti gloriam fugacem, et corrupti
bilem vitam sapienter neglexisti; quare per mortem
vitam invenisti æternam.
Non laborando defecisti, non defatigatus es
velut igne et ferro pugnans, ferro et onini adamante
firmior, sed omnia pertulisti velut testis alienæ
passionis.
Pro Christo conversantis, instrumentis tortores
corpus in partes dividunt, et partes in minutissi
ma, fortissime; sed charitate Christi mentem ser
vas integerrimam.
Afflictus propter Christum, qui propter te afſli
clus est, illum in membris tuis glorifcasti, tanquan
stigmata ejus ferens carni tuæ aflixa, et ipse glori
ficatus es magis, illustrissime Georgi.
Deiparæ. Peccatorum procella, iniquitatum
tempestas, malignitatis scopuli dejiciunt me in
imam impietatem; da mihi, Virgo, dextram, ne
Auctus viventem me obruat.
Ode IV. Tu, Christe, Dominus meus.
Rhetoricas contempsisti disputationes, et insi
pientium nugas veritati sibique contentiose contra
dicentium; Christi Dei sapientiam doctus et inge
niosus ex anima dilexisti, Georgi.
Turbulenti vehementium tormentorum impetus,
et amarissima flagellorum flumina, et turbida
igneaque pluvia simul te invadunt, et subito arri
piunt, sed confessionis tuæ turrim labefacere non
valent; nam in petra fundata erat.
Fornacem multis lignis succensam, velut thala
mum roscidum ingressus es; angelus enim Dei
rorem quemdam spargens fornacis temperabat ar
dorem, excutiebat flammam, et igne superiorem te
praestabat.
Verbum Dei vivum et salutiferum lingua gerens,
illustrissime, gentilem vivificasti ante Christi de
scensum defunctum; divino baptismate baptiza
tum, in gehenna ignis liberasti. (Deest.
ode F echus.)
Ode V.
el
amare gemuerunt, et deum Dei præco hu
mana voce in pulverem redegit. Deum videns ab
impiis principibus offensum non sustinuisti, sed
divino studio cor inflammatus, magnum errantium
errorem increpasti, et Deum Christum confes.
sus es.
Martyrii tui, Salvator, viam peragam et lætabor;
ita cantabas, Georgi, dum speciosi tui pedes ferreis
(Deest et oda V echus.)
(ita
cod.]
In Vita S. Gregorij par fere de Trajano fit narratio, quam theologi omnes refutant. Instar
omnium Allatius in Examine librorum Eccl. Gr.
col. 1397–1398page 18 of 22
PG 96:1397ὡραίους σου πόδας, Γεώργιε, σιδηραῖς κρηπίσι καὶ περιπείρεσθαι τοῖς ἥλοις, καὶ τῷ λύθρῳ φοινίσσον τὸ ἔδαφος. Νοερὸν ἀνδριάντα καὶ περικαλλὲς ὡραιότητος ἄγαλμα τοῦ Θεοῦ αἱ χεῖρες, αἱ τὸν ἄνθρωπον κατασκευάσασαι ἐν πολλῇ σοφίᾳ καὶ ἐπιστήμῃ ἐξεσάν σε καὶ εἰς κάλλος εὐρύθμησαν άφατον. Θεοτόκιον.- αρυόμενος λέων κύκλῳ περιέρχεται καταπιεῖν με ζητῶν τοῖς αὐτοῦ ὁδοῦσι· μή με δῴης εἰς θήραν, πανάμωμε, ἡ Θεὸν τεκοῦσα τὸν κραται παλάμῃ θείᾳ τῶν λεόντων τὰς μύλας συνθλάσαντα. 'δὴ Γ'. Τὴν δέησιν ἐκχεῶ. Τὸν τείναντα ἐπὶ ξύλου τὰς χεῖρας, καὶ τῇ λόγχῃ τὴν πλευρὰν ὀρυχθέντα, Λόγον Θεοῦ καὶ Θεὸν καταγγέλλων, ἀναρτηθεὶς ἐπὶ ξύλου, Γεώργιε, κοντοίς δι επείρου τὰς πλευράς, ἀλλ᾽ εὐχῇ τὰς ἀκμὰς αὐτῶν Αμβλυνας. Ο λίθων ἀναισθητότερος οὕτως, ὡς καὶ λίθοις ἀν αισθήτοις λατρεύων, ὑπτιόν σε ἐπ' ἐδάφους ἁπλώσας, λίθῳ βαλεῖ, ἐκπιέζει τὰ σπλάγχνα σου, αὐτὸς δὲ τήν πέτραν τῆς ζωῆς, τὸν πολύτιμον λίθον ἐπόθεις Χρι στόν. Ὑπέκκαυμα τοῦ πυρὸς τοῦ ἀσβέστου χρηματίζων ὁ υἱὸς ὁ τῆς γεέννης, νεοκαεῖ καὶ ζεούσῃ ἀσβέστῳ καταχωννύει σε, μάρτυς· ἀλλ' εὕρηκας συνήθως ἄγο γελον φρουρόν, τὸν ῥυόμενόν σε ἐκ νεότητος. Σιδήρου, λίθου, χαλκοῦ, ἀδάμαντος ἰσχυρώτερος, Γεώργιε, ὤφθης· ἕκαστον γὰρ τῶν ἀπηριθμημένων παραχωρεῖ τῷ πυρὶ δαπανώμενον· αὐτὸς δὲ, ὦ χά ριτος πολλῆς, καὶ παμφάγου πυρὸς ὑπερίσχυσας. Θεοτόκιον.— Απάτορα τὸν ἀμήτορα τίκτεις ὑπὲρ ἔννοιαν καὶ φύσιν καὶ λόγον, ἵνα Θεὸν ἀπεργάσηται θέσει· τὸν πεπτωκότα ἐλπίδι, θεότητος ἀξίωσον, Δέσποινα, κἀμὲ τῆς γλυκείας αὐτοῦ ὡραιότητος. δὴ Ζ'. Οἱ ἐκ τῆς Ἰουδαίας. Θεοῦ σε τὸν ὁπλίτην οὐδὲν ἴσχυσε βλάψαι, οὐδὲ λυμήνασθαι, οὐ βράσματα λεβήτων, οὐ χάσματα λεόν των· οὐ γὰρ δὴ παραδώσει Θεὸς ψυχὴν θηρίοις αὐτῷ ἐξομολογουμένην. Λογισμῷ διαιτήσας τῇ ψυχῇ καὶ σαρκί σου, μάρ τυς Γεώργιε, τῷ πνεύματι τὸ σῶμα, τῷ κρείττονι τὸ χεῖρον νουνεχῶς καθυπέταξας, διαιτητής ἀκριβής φανεὶς τῶν πρὸς ἀξίαν. Ο κλεινὸς ἀθλοφόρος, ὁ πολλὴν παρρησίαν πρὸς τὸν Σωτῆρα πλουτῶν, τὸν πλοῦτον τῶν παθῶν μου, τὸν φόρτον τῶν κακῶν μου διασκόρπισον δέομαι, ἀνα κωχήν μοι διδούς, καὶ κουφισμὸν τοῦ βάρους. Υμνοις μάρτυς ὑμνείσθω, ὁ τὴν σύνεσιν μέγας, καὶ τὴν σοφίαν πολὺς, ὁ λόγοις στηλιτεύσας, καὶ ἔργοις θριαμβεύσας τὴν ἀπάτην τὴν ἄεργον, καὶ καταγγείλας Χριστὸν Υἱὸν Θεοῦ καὶ Λόγον. Θεοτόκιον.- Σὺ γενοῦ μοι προστάτις, σὺ φαιδρά παραστάτις, θεογεννήτρια! ἡνίκα τὴν ψυχήν μου ἐσχάτη καὶ μεγάλη καταλάβῃ περίστασις, καὶ ἐξελοῦ με χειρὸς λῃστῶν ἀεροπόρων. δὴ Η'. 'Επταπλασίως κάμινος. ᾿Αθανασίαν εὕρατο διὰ σοῦ ᾿Αθανάσιος, τῆς ἀθα νασίας ὁ φαιδρὸς ἐπώνυμος· τυράννου προστάξει γὰρ θανατηφόρον φάρμακόν σοι κεκερακὼς, ἀπαθῶς περ Αθανασίαν
ὡραίους σου πόδας, Γεώργιε, σιδηραῖς κρηπίσι καὶ
περιπείρεσθαι τοῖς ἥλοις, καὶ τῷ λύθρῳ φοινίσσον τὸ
ἔδαφος.
Νοερὸν ἀνδριάντα καὶ περικαλλὲς ὡραιότητος
ἄγαλμα τοῦ Θεοῦ αἱ χεῖρες, αἱ τὸν ἄνθρωπον κατα
σκευάσασαι ἐν πολλῇ σοφίᾳ καὶ ἐπιστήμῃ ἐξεσάν σε
καὶ εἰς κάλλος εὐρύθμησαν άφατον.
Θεοτόκιον.- αρυόμενος λέων κύκλῳ περιέρχεται
καταπιεῖν με ζητῶν τοῖς αὐτοῦ ὁδοῦσι· μή με δῴης
εἰς θήραν, πανάμωμε, ἡ Θεὸν τεκοῦσα τὸν κραται
παλάμῃ θείᾳ τῶν λεόντων τὰς μύλας συνθλάσαντα.
'δὴ Γ'. Τὴν δέησιν ἐκχεῶ.
Τὸν τείναντα ἐπὶ ξύλου τὰς χεῖρας, καὶ τῇ λόγχῃ
τὴν πλευρὰν ὀρυχθέντα, Λόγον Θεοῦ καὶ Θεὸν καταγ
γέλλων, ἀναρτηθεὶς ἐπὶ ξύλου, Γεώργιε, κοντοίς δι
επείρου τὰς πλευράς, ἀλλ᾽ εὐχῇ τὰς ἀκμὰς αὐτῶν
Αμβλυνας.
Ο λίθων ἀναισθητότερος οὕτως, ὡς καὶ λίθοις ἀν
αισθήτοις λατρεύων, ὑπτιόν σε ἐπ' ἐδάφους ἁπλώσας,
λίθῳ βαλεῖ, ἐκπιέζει τὰ σπλάγχνα σου, αὐτὸς δὲ τήν
πέτραν τῆς ζωῆς, τὸν πολύτιμον λίθον ἐπόθεις Χρι
στόν.
Ὑπέκκαυμα τοῦ πυρὸς τοῦ ἀσβέστου χρηματίζων
ὁ υἱὸς ὁ τῆς γεέννης, νεοκαεῖ καὶ ζεούσῃ ἀσβέστῳ
καταχωννύει σε, μάρτυς· ἀλλ' εὕρηκας συνήθως ἄγο
γελον φρουρόν, τὸν ῥυόμενόν σε ἐκ νεότητος.
Σιδήρου, λίθου, χαλκοῦ, ἀδάμαντος ἰσχυρώτερος,
Γεώργιε, ὤφθης· ἕκαστον γὰρ τῶν ἀπηριθμημένων
παραχωρεῖ τῷ πυρὶ δαπανώμενον· αὐτὸς δὲ, ὦ χά
ριτος πολλῆς, καὶ παμφάγου πυρὸς ὑπερίσχυσας.
Θεοτόκιον.— Απάτορα τὸν ἀμήτορα τίκτεις ὑπὲρ
ἔννοιαν καὶ φύσιν καὶ λόγον, ἵνα Θεὸν ἀπεργάσηται
θέσει· τὸν πεπτωκότα ἐλπίδι, θεότητος ἀξίωσον,
Δέσποινα, κἀμὲ τῆς γλυκείας αὐτοῦ ὡραιότητος.
δὴ Ζ'. Οἱ ἐκ τῆς Ἰουδαίας.
Θεοῦ σε τὸν ὁπλίτην οὐδὲν ἴσχυσε βλάψαι, οὐδὲ
λυμήνασθαι, οὐ βράσματα λεβήτων, οὐ χάσματα λεόν
των· οὐ γὰρ δὴ παραδώσει Θεὸς ψυχὴν θηρίοις αὐτῷ
ἐξομολογουμένην.
Λογισμῷ διαιτήσας τῇ ψυχῇ καὶ σαρκί σου, μάρ
τυς Γεώργιε, τῷ πνεύματι τὸ σῶμα, τῷ κρείττονι τὸ
χεῖρον νουνεχῶς καθυπέταξας, διαιτητής ἀκριβής
φανεὶς τῶν πρὸς ἀξίαν.
Ο κλεινὸς ἀθλοφόρος, ὁ πολλὴν παρρησίαν πρὸς
τὸν Σωτῆρα πλουτῶν, τὸν πλοῦτον τῶν παθῶν μου,
τὸν φόρτον τῶν κακῶν μου διασκόρπισον δέομαι, ἀνα
κωχήν μοι διδούς, καὶ κουφισμὸν τοῦ βάρους.
Υμνοις μάρτυς ὑμνείσθω, ὁ τὴν σύνεσιν μέγας,
καὶ τὴν σοφίαν πολὺς, ὁ λόγοις στηλιτεύσας, καὶ
ἔργοις θριαμβεύσας τὴν ἀπάτην τὴν ἄεργον, καὶ
καταγγείλας Χριστὸν Υἱὸν Θεοῦ καὶ Λόγον.
Θεοτόκιον.- Σὺ γενοῦ μοι προστάτις, σὺ φαιδρά
παραστάτις, θεογεννήτρια! ἡνίκα τὴν ψυχήν μου
ἐσχάτη καὶ μεγάλη καταλάβῃ περίστασις, καὶ ἐξελοῦ
με χειρὸς λῃστῶν ἀεροπόρων.
δὴ Η'. 'Επταπλασίως κάμινος.
᾿Αθανασίαν εὕρατο διὰ σοῦ ᾿Αθανάσιος, τῆς ἀθα
νασίας ὁ φαιδρὸς ἐπώνυμος· τυράννου προστάξει γὰρ
θανατηφόρον φάρμακόν σοι κεκερακὼς, ἀπαθῶς περ
Αθανασίαν
crepidis configebantur, et clavis, et cruore Luc
pavimentum rubebat.
Quæ statuam effecerunt rationis capacem et pul
cherrimam speciem Dei manus, hominem parentes
in multa sapientia et scientia, exspoliarunt te et
pulchritudine te exornaverunt ineffabili.
Deiparæ. Rugiens circuit leo quærens me
dentibus devorare; ne me tradas in prædam,
inviolata Dei genitrix, qui potenti sua divina manu
maxillas leonum confringit.
Ode VI. Preces effundo.
Qui manus super lignum tetendit, cujus latus
lancea perforatum, Verbum Dei et Deum ipse in
ligno exaltatus prædicasti, Georgi; ipse latus hastis
perfossus et, sed precibus earum vulnera obtu
disti.
Sic lapidibus durior, ceu lapidum fautor, humi
supinus explicatus es, et injectis lapidibus, viscera
expressisti tua; ipse autem petram vitæ, et lapider
pretiosum Christum exquirebas.
Dum te inexstinguibili igni tradere conatur A
lius gehennæ, ferociente et ardenti flamma torquet,
martyr; sed consuetum inveuisti fautorem, qui te
ex juventute fovebat.
Ferro, lapide, ære, adamante fortior, Georgi,
visus es; horum enim quodvis igne solvitur; a
tu, gratia referte, edacem vicisti ignem.
Absque matre genitum,
rursus
Deipara.
absque patre gignis prater cogitationem et naturam
et rationem, ut deos nos efficiat; spe dejectum die
vinitate digneris, Domina, et dulci ejus gratia.
Ode VII. Qui de Juda’a.
Te Dei militem voluit nihil lædere aut offendere,
nec ignis fervor, nec leonum furor; non enim tra
del Deus feris, quæ ipsum confessa fuerit, api
mam.
Ratione dirigens animam et carnem, martyr
Georgi, spiritui corpus, meliori pejus subjecisti
sapienter, prudens apparuisti vitæ institutor.
Inclyte athleta, qui tantam coram Salvatore lan
dem promeruisti, multitudinem passionum mearum,
turbam malorum meorum disjice, quæso, requien
da mihi, et operis levamen.
Hymnis celebreris martyr, intelligentia magnus,
sapientia dives, qui verbis incriminatus es, et ope
ribus confudisti otiosum errorem, qui Christum
prædicasti Filium Dei et Verbum.
Deiparæ. Tu me adjuves, iu me egregic
defendas, Dei Genitrix! quando animam meam
corripiet ultima et summa necessitas, libera me de
latronibus æthereis.
Ode Vill. Sepluplo caminus.
habuit per te Athanasius, hoc no
mine merito conspicuus. Nam tyranni jussu mor.
tiferum tibi promiscuerat venenum; cernens auten
col. 1399–1400page 19 of 22
PG 96:1399πωκότα ιδών σε, κατεπλάγη, καὶ τὸ κράτος ἐπέγνω Χριστοῦ τοῦ καθελόντος τὸν θάνατον θανάτῳ. Ἰσχὺν καὶ σθένος ἄμαχον οὐρανόθεν ζωσάμενος τὴν ἐπὶ τροχὸν περιφορὰν ὑπέφερες· τεμνόμενος ξίφεσι, ἵνας καὶ νεῦρα σπώμενος, καὶ περιθραυόμε νος ὀστῶν ἁρμονίας, καὶ δίκην ἀσταχύων θεριζόμενος πάντας τοὺς ἱερούς δακτύλους. Νεύροις ὠμοῖς ξαινόμενος τῶν χειρῶν καὶ ποδών σου, τὸν ἐχθρὸν ἐξηνεύρισας νεύρον σιδηρούν, οὗ προφανῶς ὁ τράχηλος. Χριστὸς γὰρ ἐνεύρου σε ὑπὲρ αὐτοῦ μαχόμενον, νεῦρά σοι χαλκᾶ περιτιθεὶς ὡς ὁ λόγος, καὶ δύναμιν ἐμπνέων τοῦ ποιῆσαι δυνάμεις ἐν τῷ Θεῷ, καὶ λῦσαι τὴν δύναμιν τοῦ σκότους. Οτι Θεὸς καὶ Κύριος ὁ Χριστὸς πάσης κτίσεως καὶ Δημιουργὸς τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως, καὶ ἄκον τας ἔπειθες ὁμολογεῖν τοὺς δαίμονας, καίτοι φανε ρως φιλοψευδεῖς ὄντας φύσει· τὴν σὴν γὰρ δεδιότες κατ' αὐτῶν ἐξουσίαν, ὡς δοῦλοι μαστιγίας, τὸ προσ ταχθὲν ἐνεπλήρουν. Θεοτόκιον. Σάρκα λαβὼν ὁ ἄσαρκος ἐκ παν άγνων αἱμάτων σου, τὸν καθυπαχθέντα σαρκικούς θελήμασι, καὶ πνεύματος άμοιρον γεγεννημένον άν θρωπον, Πνεύματος ἁγίου παροχή δυναμώσας, του φῶς ὑποπιέζειν τὸ δυσάγωγον σῶμα, δουλαγωγείν τε τοῦτο ἐνίσχυσε, Παρθένε. ᾠδὴ θ'. Ἔφριξε πᾶσα ἀκιή. Ιδρύσας σου τὰ νοητὰ διαβήματα ἐν πέτρᾳ τῆς πίστεως, τὰ ἀφιδρύματα τὰ τῆς ἀπάτης εἰς χοῦν ἐλέπτυνας· κλίνας αὐχένα δὲ Θεῷ καὶ ξίφει τὴν κάραν σου ἀποτμηθεῖς, ἀθλητά, πρὸς τὴν πάντων κεφαλήν ἀνελήλυθας. Ως κρίνον χιονοφεγγὲς ἐν κοιλᾶσι τῶν μαρτύρων ἐξήνθησας· τῷ θείῳ λύθρῳ δὲ τῷ τῆς ἀθλήσεως φοι νισσόμενος, ῥόδον ἐφάνης ἐρυθρόν, εὐῶδες, μυρί πνουν, καὶ πᾶσιν ἔπνευσας ὑπερκόσμιον ὀσμὴν τῶν παθῶν τοῦ Χριστοῦ. Μόνον σιδήρου παντὸς τὸ πολύαθλόν σου σώμα στεῤῥότερον ὤφθη, Γεώργιε, βασάνων σφύραις μένον ἀτύπωτον· ὡς δὲ ἐν ὕδατι ψυχρῷ τῷ σῷ θερμῷ απ ματι βαφὲν ἐστώμωται, τῷ πυρὶ προχαλκευθὲν τῆς ἀγάπης Χριστοῦ. Νικήσας χάριτι Χριστοῦ τοῦ νικήσαντος τὸν κά σμον, ὡς ἔφησε τοῦ κοσμοκράτορος τὰς ἐξουσίας καὶ Θεοτόκιον. μισανθρώπους ἀρχάς· τροπαιοφόρος ἀθλητὴς γῆθεν ἀνεφοίτησας πρὸς τὰ οὐράνια, δεξιᾷ νικοποιῷ στεφθησόμενος. Νάμασι τοῖς τῶν ποταμῶν παρισοῦνται τὰ ἄπειρα θαύματα, ἅπερ ἐτέλεσας, καὶ ζῶν καὶ ἔτι μετὰ τὸ τέλος τελεῖς· ὄντως γὰρ ζῶσιν ἐν Θεῷ καὶ μετὰ τὸν θάνατον ἀληθῶς οἱ δίκαιοι· ἐν χειρὶ γὰρ τοῦ Θεοῦ αἱ ψυχαὶ αὐτῶν. Οὐκ ἔχων λόγου προφοράν, οὐδὲ γλώσσαν ύμνο γράφον πάντα δεδυνημένην καλῶς τὰ σὰ γεραίρειν ἀνάριθμα· ῥήματα ιδού, μαρτύρων καλλονή, προσδέχου· τρέπομαι καὶ ἱκετεύω τὸν Σωτήρα μου Χριστὸν ἐλεῶσαι με. Θεοτόκων.
πωκότα ιδών σε, κατεπλάγη, καὶ τὸ κράτος ἐπέγνω
Χριστοῦ τοῦ καθελόντος τὸν θάνατον θανάτῳ.
Ἰσχὺν καὶ σθένος ἄμαχον οὐρανόθεν ζωσάμενος
τὴν ἐπὶ τροχὸν περιφορὰν ὑπέφερες· τεμνόμενος
ξίφεσι, ἵνας καὶ νεῦρα σπώμενος, καὶ περιθραυόμε
νος ὀστῶν ἁρμονίας, καὶ δίκην ἀσταχύων θεριζόμε
νος πάντας τοὺς ἱερούς δακτύλους.
Νεύροις ὠμοῖς ξαινόμενος τῶν χειρῶν καὶ ποδών
σου, τὸν ἐχθρὸν ἐξηνεύρισας νεύρον σιδηρούν, οὗ
προφανῶς ὁ τράχηλος. Χριστὸς γὰρ ἐνεύρου σε ὑπὲρ
αὐτοῦ μαχόμενον, νεῦρά σοι χαλκᾶ περιτιθεὶς ὡς ὁ
λόγος, καὶ δύναμιν ἐμπνέων τοῦ ποιῆσαι δυνάμεις ἐν
τῷ Θεῷ, καὶ λῦσαι τὴν δύναμιν τοῦ σκότους.
Οτι Θεὸς καὶ Κύριος ὁ Χριστὸς πάσης κτίσεως
καὶ Δημιουργὸς τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως, καὶ ἄκον
τας ἔπειθες ὁμολογεῖν τοὺς δαίμονας, καίτοι φανε
ρως φιλοψευδεῖς ὄντας φύσει· τὴν σὴν γὰρ δεδιότες
κατ' αὐτῶν ἐξουσίαν, ὡς δοῦλοι μαστιγίας, τὸ προσ
ταχθὲν ἐνεπλήρουν.
Θεοτόκιον. Σάρκα λαβὼν ὁ ἄσαρκος ἐκ παν
άγνων αἱμάτων σου, τὸν καθυπαχθέντα σαρκικούς
θελήμασι, καὶ πνεύματος άμοιρον γεγεννημένον άν
θρωπον, Πνεύματος ἁγίου παροχή δυναμώσας, του
φῶς ὑποπιέζειν τὸ δυσάγωγον σῶμα, δουλαγωγείν
τε τοῦτο ἐνίσχυσε, Παρθένε.
ᾠδὴ θ'. Ἔφριξε πᾶσα ἀκιή.
Ιδρύσας σου τὰ νοητὰ διαβήματα ἐν πέτρᾳ τῆς
πίστεως, τὰ ἀφιδρύματα τὰ τῆς ἀπάτης εἰς χοῦν ἐλέ
πτυνας· κλίνας αὐχένα δὲ Θεῷ καὶ ξίφει τὴν κάραν
σου ἀποτμηθεῖς, ἀθλητά, πρὸς τὴν πάντων κεφαλήν
ἀνελήλυθας.
Ως κρίνον χιονοφεγγὲς ἐν κοιλᾶσι τῶν μαρτύρων
ἐξήνθησας· τῷ θείῳ λύθρῳ δὲ τῷ τῆς ἀθλήσεως φοι
νισσόμενος, ῥόδον ἐφάνης ἐρυθρόν, εὐῶδες, μυρί
πνουν, καὶ πᾶσιν ἔπνευσας ὑπερκόσμιον ὀσμὴν τῶν
παθῶν τοῦ Χριστοῦ.
Μόνον σιδήρου παντὸς τὸ πολύαθλόν σου σώμα
στεῤῥότερον ὤφθη, Γεώργιε, βασάνων σφύραις μένον
ἀτύπωτον· ὡς δὲ ἐν ὕδατι ψυχρῷ τῷ σῷ θερμῷ απ
ματι βαφὲν ἐστώμωται, τῷ πυρὶ προχαλκευθὲν τῆς
ἀγάπης Χριστοῦ.
Νικήσας χάριτι Χριστοῦ τοῦ νικήσαντος τὸν κά
σμον, ὡς ἔφησε τοῦ κοσμοκράτορος τὰς ἐξουσίας καὶ
Θεοτόκιον.
μισανθρώπους ἀρχάς· τροπαιοφόρος ἀθλητὴς γῆθεν
ἀνεφοίτησας πρὸς τὰ οὐράνια, δεξιᾷ νικοποιῷ στε
φθησόμενος.
Νάμασι τοῖς τῶν ποταμῶν παρισοῦνται τὰ ἄπειρα
θαύματα, ἅπερ ἐτέλεσας, καὶ ζῶν καὶ ἔτι μετὰ τὸ
τέλος τελεῖς· ὄντως γὰρ ζῶσιν ἐν Θεῷ καὶ μετὰ τὸν
θάνατον ἀληθῶς οἱ δίκαιοι· ἐν χειρὶ γὰρ τοῦ Θεοῦ
αἱ ψυχαὶ αὐτῶν.
Οὐκ ἔχων λόγου προφοράν, οὐδὲ γλώσσαν ύμνο
γράφον πάντα δεδυνημένην καλῶς τὰ σὰ γεραίρειν
ἀνάριθμα· ῥήματα ιδού, μαρτύρων καλλονή, προσδέ
χου· τρέπομαι καὶ ἱκετεύω τὸν Σωτήρα μου Χριστὸν
ἐλεῶσαι με. Θεοτόκων.
te illud impune bibentem, obstupuit et virtutem
agnovit Christi qui mortem sustulit.
Robore cœlitus et invicta vi munitus rotæ tor
mentum pertulisti; gladiis confossus, fibras et ner
vos divulsus, rupta ossorum concordia, et spicarum
instar sacros digitos omnes collegisti.
Crudelibus nervis pedes et manus discerplus,
nervum enervasti hostis ferreum, cujus cervix con
fracta fuit manifeste. Christus enim firmabat te
militem suum, nervis te æreis circumdans, ut
aiunt, atque vim tibi inspirans in Deo prodigia fa
ciendi, ac virtutem solvendi tenebrarum.
Quomodo Deus Christus et omnis creaturæ Domi
nus et humanæ naturæ auctor, vel invitos coegisti
‹æmones Deum confiteri, licet natura mendaces
sint. Nam potestatem tuam in ipsos veriti, ceu servi
flagriones, mandata tua peragebant.
Deipare. Carnem suscipiens ex sanguine tuo
incorporeus, hominem carnalibus subjectum desi
deriis, et spiritus expertem, Spiritus sancti dono
roboravit, ac vim dedit corpus superbum sapienter
comprimnendi, et in servitutem redigendi, Virgo.
Ode IX. Infrenuit omnis auditus.
Gressibus animi tui in petra fidei ſundatis, er
roris simulacra in pulverem dejecisti; collo ad
Deum inclinato, et truncata gladio cervice, athleta, (}
ad rerum omnium caput migrasti.
Ceu lilium nive candidius in valle martyrum flo
ruisti; divino martyrii lavacro rubefactus, rosam
edidisti rubidam, bene olentem, odoratam, omnes
singulari passionum Christi odore recreasti.
Ferro firmius præbuisti corpus tuum invictum,
Georgi, tormentorum malleis nequidquam percus
sum; velut aqua frigida sanguine tuo calido tinctum
acrius effectum est, igne charitatis Christi indura
tum.
Christi gratia qui mundum vicit, juxta promissa,
potestatem principis hujus mundi superasti inhu
manumque imperium; victor athleta e terra ad
coelestia evolasti, potenti dextra coronatus.
Fluminum undis æquantur innumera prodigia,
quæ vivus atque etiam post mortem perfecisti;
vere enim vivunt in Deo vel post mortem justi; nam
in manu Dei animæ eorum.
Cum sermonem idoneum non habeam, nee lin
guam facundam quæ innumera tua gesta celebrare
valeat, verba suscipe, martyrum decor; oro et
precor Salvatorem meum Christum ut eum mei
misereat. Deest
Deest
col. 1401–1402page 20 of 22
PG 96:1401ΙΩΑΝΝΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ ΚΑΝΩΝ ΕΙΣ ΤΟΝ ΑΓΙΟΝ ΒΛΑΣΙΟΝ, οὗ ἡ ἀκροστιχίς· Βλαστοὺς ἀνυμνῶν τῶν πόνων τοῦ Βλασίου ἐγὼ Ιωάννης. Ωδή Α'. Ἦχος πλ. δ'. 'Αρματηλάτην. [ 172 ] ᾿Αληθῶς καθυποτάξας, Βλάσιε, πάθη τὰ ἄλογα τῷ ἀρχικῷ λόγῳ, βασιλέως πρόσταγμα καὶ λόγον ἐφαύλισας, Βασιλέα κηρύξας, οὗ ἡ ἀρχὴ ἀδιάδοχος καὶ βασιλεία αἰώνιος. Σοφίαν ἐν ἀνοίξει στόματος δίδου μοι, Λόγε Θεοῦ, τὸν ἱερὸν ὄντως ἀνυμνῆσαι Βλάσιον· αὐτὸς γὰρ τούτῳ ἔδωκας σοφίαν, ᾗ ἀντιστῆναι οὐκ ἴσχυσαν οἱ αὐτῷ ἀντικείμενοι. Αμπέλου, Πάτερ, ζωηφόρου γέγονας κλῆμα που λύφορον, τὰς ἀρετὰς φέρων ὡς πεπείρους βότρυας ἀποτυλώμενος ξίφει δὲ καὶ ποσὶν οὐχ ὡραίοις ἀπο Ολιβεὶς πᾶσι, Βλάσιε, οίνους κατανύξεως ἔβλυσας. Προφανῶς ἐπὶ τῶν ἔργων δέδειξαι, κατὰ τὸν μέσ γαν Ιώβ, ἀληθινὸς, πρᾶος, συμπαθὴς, καὶ δίκαιος, εὐσεβὴς καὶ ἄμεμπτος, ἀπεχόμενος ὄντως ἐκ πονηροῦ πράγματος, ἱερομαρτύρων ἀγλάϊσμα. Θεοτόκιον. Ἐκ τῆς ῥίζης Ἰεσσαὶ βλαστήσασαν ῥάβδον ὑπέρτιμον, τὸ τὸν Χριστὸν ἄνθος, ἀληθῶς ἀμάραντον, ὑπὸ σοῦ ἀνθήσασαν τὴν ἁγίαν Παρθένον, Θεοῦ τὴν πόλιν τὴν ἔμψυχον ἱεροπρεπῶς μακαρίσωμεν. Ὠδὴ Γ'. Οὐρανίας. Βουληθέντες ζωγρῆσαι σε πρὸς σφαγὴν ἄδικον, ὄντες ὑπὸ σοῦ ζωγρηθέντες πρὸς αἰωνίαν ζωὴν Θεῷ προσήχθησαν θήραμα ζώων αλόγων πολλῷ τιμιωτάτων τῷ Παντοκράτορι. Ὑπὲρ ἄμμον θαλάσσης τὰ σὰ, σοφέ, θαύματα παύεις γὰρ ψυχῶν καὶ σωμάτων πάθη ἀνίατα λαιμῶν παθήματα καὶ φλεγμονὰς διαλύεις, καὶ τὰ κατὰ τὴν φάρυγγα ξηραίνεις ρεύματα. Σεβαστείας τὸν μέγαν.... ὡς.... ᾿Αγρυπνία συντόνῳ καὶ προσευχῇ γέγονας τόπος, ὄρος τῷ Κυρίῳ καὶ Θεῷ Ἰακώβ· ἅγιον σκήνωμα γὰρ καὶ Πνεῦμα, ἡ Τριὰς ἐσκήνωσεν ἐν τῇ καρδίᾳ σου. Θεοτόκιον. Νοεράν σε λαβίδα τὸν ἀληθινὸν άνθρακα φέρουσαν Χριστὸν ἐν ἀγκάλαις ἔγνωμεν, Δέσποινα· ἐν ᾧ κατάφλεξον τὰ φρυγανώδη μου πάν θη, καὶ τὸν νοῦν καθαρὸν ὑλομανήσαντα. Ὠδὴ Δ'. Εισακήκοα, Κύριε. Υπερέβης τὴν αἴσθησιν καὶ τὸν ὑπέραισχρον παρο εχώρησας, χρυσαῖς πτέρυξιν ἱπτάμενος τῆς ἱερω σύνης καὶ ἀθλήσεως. Μυροθήκη γενόμενος Πνεύματος ἁγίου καὶ εὐωδία Χριστοῦ, τὴν ὀσμὴν τῆς αὐτοῦ γνώσεως καὶ τῶν πα θημάτων ἔπεισας. Νοσευμένων λυτήριον, πονηρῶν πνευμάτων φυγαδευτήριον καὶ δαιμόνων δέος ἄστεκτον καὶ βαρεία μάστιξ τὸ σὸν ὄνομα. Ὣς ποιμὴν μὲν ἐποίμανας, ἄνωθεν ὡς πρόβατα ποιμαινόμενος, τῷ τιθέντι δὲ ὡς πρόβατον, ὡς κριός προσηνέχθης, ἱερώτατε. Θεοτόκιον. — Τὸν ἐν πᾶσιν ἀχώρητον ἀστενοχω
ΙΩΑΝΝΟΥ ΜΟΝΑΧΟΥ
ΚΑΝΩΝ ΕΙΣ ΤΟΝ ΑΓΙΟΝ ΒΛΑΣΙΟΝ,
οὗ ἡ ἀκροστιχίς· Βλαστοὺς ἀνυμνῶν τῶν πόνων
τοῦ Βλασίου ἐγὼ Ιωάννης.
Ωδή Α'. Ἦχος πλ. δ'. 'Αρματηλάτην.
[ 172 ] ᾿Αληθῶς καθυποτάξας, Βλάσιε,
πάθη τὰ ἄλογα τῷ ἀρχικῷ λόγῳ, βασιλέως προστα
γμα καὶ λόγον ἐφαύλισας, Βασιλέα κηρύξας, οὗ ἡ
ἀρχὴ ἀδιάδοχος καὶ βασιλεία αἰώνιος.
Σοφίαν ἐν ἀνοίξει στόματος δίδου μοι, Λόγε Θεοῦ,
τὸν ἱερὸν ὄντως ἀνυμνῆσαι Βλάσιον· αὐτὸς γὰρ τούτῳ
ἔδωκας σοφίαν, ᾗ ἀντιστῆναι οὐκ ἴσχυσαν οἱ αὐτῷ
ἀντικείμενοι.
Αμπέλου, Πάτερ, ζωηφόρου γέγονας κλῆμα που
λύφορον, τὰς ἀρετὰς φέρων ὡς πεπείρους βότρυας
ἀποτυλώμενος ξίφει δὲ καὶ ποσὶν οὐχ ὡραίοις ἀπο
Ολιβεὶς πᾶσι, Βλάσιε, οίνους κατανύξεως ἔβλυσας.
Προφανῶς ἐπὶ τῶν ἔργων δέδειξαι, κατὰ τὸν μέσ
γαν Ιώβ, ἀληθινὸς, πρᾶος, συμπαθὴς, καὶ δίκαιος,
εὐσεβὴς καὶ ἄμεμπτος, ἀπεχόμενος ὄντως ἐκ πονηροῦ
πράγματος, ἱερομαρτύρων ἀγλάϊσμα.
Θεοτόκιον.
Ἐκ τῆς ῥίζης Ἰεσσαὶ βλαστήσασαν
ῥάβδον ὑπέρτιμον, τὸ τὸν Χριστὸν ἄνθος, ἀληθῶς
ἀμάραντον, ὑπὸ σοῦ ἀνθήσασαν τὴν ἁγίαν Παρθένον,
Θεοῦ τὴν πόλιν τὴν ἔμψυχον ἱεροπρεπῶς μακαρί
σωμεν.
Ὠδὴ Γ'. Οὐρανίας.
Βουληθέντες ζωγρῆσαι σε πρὸς σφαγὴν ἄδικον,
ὄντες ὑπὸ σοῦ ζωγρηθέντες πρὸς αἰωνίαν ζωὴν Θεῷ
προσήχθησαν θήραμα ζώων αλόγων πολλῷ τιμιῳ
τάτων τῷ Παντοκράτορι.
Ὑπὲρ ἄμμον θαλάσσης τὰ σὰ, σοφέ, θαύματα
παύεις γὰρ ψυχῶν καὶ σωμάτων πάθη ἀνίατα
λαιμῶν παθήματα καὶ φλεγμονὰς διαλύεις, καὶ τὰ
κατὰ τὴν φάρυγγα ξηραίνεις ρεύματα.
Σεβαστείας τὸν μέγαν.... ὡς....
᾿Αγρυπνία συντόνῳ καὶ προσευχῇ γέγονας τόπος,
ὄρος τῷ Κυρίῳ καὶ Θεῷ Ἰακώβ· ἅγιον σκήνωμα
γὰρ καὶ Πνεῦμα, ἡ Τριὰς ἐσκήνωσεν ἐν τῇ καρδίᾳ
σου.
Θεοτόκιον.
Νοεράν σε λαβίδα τὸν ἀληθινὸν
άνθρακα φέρουσαν Χριστὸν ἐν ἀγκάλαις ἔγνωμεν,
Δέσποινα· ἐν ᾧ κατάφλεξον τὰ φρυγανώδη μου πάν
θη, καὶ τὸν νοῦν καθαρὸν ὑλομανήσαντα.
Ὠδὴ Δ'. Εισακήκοα, Κύριε.
Υπερέβης τὴν αἴσθησιν καὶ τὸν ὑπέραισχρον παρο
εχώρησας, χρυσαῖς πτέρυξιν ἱπτάμενος τῆς ἱερω
σύνης καὶ ἀθλήσεως.
Μυροθήκη γενόμενος Πνεύματος ἁγίου καὶ εὐωδία
Χριστοῦ, τὴν ὀσμὴν τῆς αὐτοῦ γνώσεως καὶ τῶν πα
θημάτων ἔπεισας.
Νοσευμένων λυτήριον, πονηρῶν πνευμάτων φυγα
δευτήριον καὶ δαιμόνων δέος ἄστεκτον καὶ βαρεία
μάστιξ τὸ σὸν ὄνομα.
Ὣς ποιμὴν μὲν ἐποίμανας, ἄνωθεν ὡς πρόβατα
ποιμαινόμενος, τῷ τιθέντι δὲ ὡς πρόβατον, ὡς κριός
προσηνέχθης, ἱερώτατε.
Θεοτόκιον. — Τὸν ἐν πᾶσιν ἀχώρητον ἀστενοχω
Cod. f. b.
in quo primæ versuum litteræ significant: Germina
laborum Blasii celebro ego Joannes.
Ode I. Sonus pl. 4. Currus agitatorem.
Rationi vere subjecisti carnales affectus, Blasi;
regis mandatum et vocem contempsisti, Regem
prædicans cui potestas inuata et aeternum impe
rium.
Os aperienti sapientiam præsta, Verbum Dei,
quo sanctum Blasium digne celebrem; ipsi enim
sapientiam dedisti, cui resistere non valuerunt
adversarii.
Vineæ, Pater, vivificantis factus es palmes ſe
cundus, virtutibus velut uvis maturis ornatus,
gladiis abscisus et pedibus conculcatus importu
nis, omnibus, Blasi, vinum largitus es compunctio
nis.
Manifeste operibus probatus es, juxta magnum
Job verus, mansuetus, misericors, et justus, pius
et irreprehensibilis, abstinens vere ab omni re
mala, martyrum decus.
Deiparæ. Virgam pretiosam ex radice Jessæ
germinantem, Christum florem vere amaranthum
efferentem, beatam Virginem, vivam Dei sedem,
convenienter celebremus.
Ode III. Celestes.
Qui te volebant ad injustam mactationem ser
vare, a te ad vitam æternam servati sunt, et Deo
oblati sunt victimæ ovibus ratione carentibus multo
gratiores.
Arena maris plura tua prodigia, sapiens. Nam
animarum corporumque insanabiles morbos curas;
gutturis dolores solvis et tumores, et laryngis sistis
fluxus.
Assiduis vigiliis et oratione factus es locus, mons
Domino et Deo Jacob; nam sanctum tabernaculum
et sanctus Spiritus, Trinitas habitavit in corde
Supernum te vas agnoscimus, Do
mina, quæ verum carbonem Christum in ulnis por
tasti; illo combure surculosas meas passiones quæ
animæ candorem inquinant.
Deiparae.
Ode IV. Exaudivi, Domine.
Omnem sensum superasti, et turpissimum excc
disti, aureis sacerdotii et martyrii alis elatus.
Unguentum factus Spiritus sancti et fragrantia
Christi, bonum odorem scientiæ et passionum ejus
diffudisti.
Infirmorum salus, mal rum spirituum refugium
et dæmonum terror intolerabilis et grave flagellum
tuum nomen.
Ceu pastor gregem rexisti, desursum velut oves
pascens, Domino autem tanquam ovis aut aries
oblatus es, sanctissime.
Deiparæ. Nullis limitibus terminatum et cœlis
col. 1403–1404page 21 of 22
Hymnus in S. Blasium
PG 96:1403ρήτως, Κόρη, ἐχώρησας οὐρανῶν εὐρυχωρότερο ὑπὲρ νοῦν· καὶ ὡς καλὸς παιδοτρίβης άκακα παιδία καὶ βρέφη ἀκηδῆ.... Ωδή Ε'. Ινα τί με χρήματα.... τῷ Θεῷ προσῆξας καθαρά ὡς ἀρνία καὶ ἄμωμα ὁλοκαυτωθέντα διά πυρός και νοῦ τοῦ ξίφ.... ὀσμὴν εὐωδίας τῷ Κτίσαντι; Νυσταγμὸν ῥαθυμίας ἀποτιναξάμενος ἀπὸ βλεφάρων σου, πανημέριος τε καὶ παννύχιος Θεῷ προσήδρευες, προσευχαῖς σχολάζων ἐπαγρύπνοις και μοῖς καὶ ὕμνοις, καὶ αῦλος αὐτῷ συγγενόμενος. Πάντα πόνον κουφίζων, πᾶσαν μαλακίαν καὶ νόσον Ιώμενος, τοὺς προστρέχοντάς σοι δι' εὐχῆς καὶ ἀφῆ; ἐθεράπευες· δωρεάν λαβὼν γὰρ, καὶ δωρεὰν ἐδίδους πᾶσι, ὡς Χριστοῦ μαθητής γνησιώτατος. Ὁ τῶν πόνων σου καρπὸς στάχυν μαρτυρίου ένας στησε, Βλάσιε, αἰκισμῶν δρεπάνῃ θεριζόμενον επ συναγόμενον εἰς ἀποθήκας τῶν οὐρανῶν, καὶ τῷ Δεσπότῃ καθαρώτατον ἄρτον γινόμενον. Θεοτόκιον. Νῦν σε, Πάναγνε, πᾶσαι γενεαί γενεῶν μακαρίζουσι, μακαρίαν οὖσαν· ὁ μακάριος μόνος Δεσπότης γὰρ κατὰ δυναστείας δαιμονικής δυόμενός με, διὰ σοῦ φιλάνθρωπος ἐπέφανεν. ηδη Γ. Ως πάλαι τὴν τοῦ ἰχθύος ἄκανθαν ἐμπαγείσαν τῷ λαιμῷ τοῦ παιδίου, οὕτω καὶ νῦν ὡς ὀξείαν β[ολίδα] ἐν τῷ λαιμῷ τῆς ψυχῆς ἱσταμένου στο τὴν ἄκανθαν τῶν ἡδονῶν, ἀναφεῖ ἐπαφῇ σου ἐξ έλαυνε. Νεκρώσεως δερματίνους χιτῶνας καὶ τὸ πάθος τῆς φθορᾶς ἐξεδύσω καταστολὴν ἀφεὶς, καὶ δόξης ἀμφιεσάμενος διὰ γυμνώσεως· γυμνὸς γὰρ ἐκρύ πτιος δεθεὶς τὰς πλευρὰς κατεσκάφης τοῖς δου ξιν. Τὸ χαῦνον καὶ ἀσθενὲς τοῦ θήλεως τῷ στεῤῥῷ τῶν σῶν ἀγώνων ἐῤῥώσθη, καὶ ἀνδρικῶς τῷ ἐχθρῷ συν επλάκη· ἀντικατέστη καὶ γὰρ μέχρις αἵματος πρὸς τὴν ἁμαρτίαν πονηράν, ὑπὲρ φύσιν ἀνταγωνιστ μενον. Ο θέλων πάντας ἀνθρώπους σωθῆναι καὶ ἐπὶ γνῶσιν ἀληθείας ταῖς σαῖς εὐχαῖς τὰς γυναῖκας στο μώσας, ἃς ἐν δεσμοῖς κατὰ Παῦλον ἐγέννησας, πρὸς ξίφος καὶ μάστιγας καὶ πῦρ ἀντιτάξασθαι ταύτας ἐνίσχυσεν. Θεοτόκιον. — Ὑπὲρ ὕψους οὐρανοῦ σε σκήνωμα ὁ Δομήτωρ οὐρανοῦ, Θεομήτωρ, εὑρὼν ἐν γῇ, ὡς νυμφίος προῆλθε ἐκ φωτοφόρου παστοῦ τῆς νηδύο; σου, τὴν σάρκα νυμφεύσας ἑαυτῷ ὁ Θεὸς τῶν οὐρα νῶν καὶ πάσης σαρκός. 'Ὠδὴ Ζ'. Οἱ ἐκ τῆς Ἰουδαίας. Βακτηρίαν τοῦ γήραος ὡς δυνατὴν, φέρων τὸν θεῖον σταυρόν· τυπτόμενος ταῖς ῥάβδοις ἡ ῥάβδος εὐσεβείας νῦν καὶ ἡ βακτηρία σου έ... καὶ παρ εκάλεσέν με. Λύκου στόμα παμφάγον, χαλινῷ... χορηγεῖ θείᾳ χάριτι καὶ νοσημάτων αχλύν αἴγλῃ θαυμάτων λύεις. Συγκλεισάμεναι λάκκῳ.... γυναῖκες, τοὺς οὐρα
ρήτως, Κόρη, ἐχώρησας οὐρανῶν εὐρυχωρότερο
ὑπὲρ νοῦν· καὶ ὡς καλὸς παιδοτρίβης άκακα παιδία
καὶ βρέφη ἀκηδῆ....
Ωδή Ε'.
Ινα τί με χρήματα.... τῷ Θεῷ προσῆξας καθαρά
ὡς ἀρνία καὶ ἄμωμα ὁλοκαυτωθέντα διά πυρός και
νοῦ τοῦ ξίφ.... ὀσμὴν εὐωδίας τῷ Κτίσαντι;
Νυσταγμὸν ῥαθυμίας ἀποτιναξάμενος ἀπὸ βλεφά
ρων σου, πανημέριος τε καὶ παννύχιος Θεῷ προσ
ήδρευες, προσευχαῖς σχολάζων ἐπαγρύπνοις και
μοῖς καὶ ὕμνοις, καὶ αῦλος αὐτῷ συγγενόμενος.
Πάντα πόνον κουφίζων, πᾶσαν μαλακίαν καὶ νόσον
Ιώμενος, τοὺς προστρέχοντάς σοι δι' εὐχῆς καὶ ἀφῆ;
ἐθεράπευες· δωρεάν λαβὼν γὰρ, καὶ δωρεὰν ἐδίδους
πᾶσι, ὡς Χριστοῦ μαθητής γνησιώτατος.
Ὁ τῶν πόνων σου καρπὸς στάχυν μαρτυρίου ένας
στησε, Βλάσιε, αἰκισμῶν δρεπάνῃ θεριζόμενον επ
συναγόμενον εἰς ἀποθήκας τῶν οὐρανῶν, καὶ τῷ
Δεσπότῃ καθαρώτατον ἄρτον γινόμενον.
Θεοτόκιον.
Νῦν σε, Πάναγνε, πᾶσαι γενεαί
γενεῶν μακαρίζουσι, μακαρίαν οὖσαν· ὁ μακάριος
μόνος Δεσπότης γὰρ κατὰ δυναστείας δαιμονικής
δυόμενός με, διὰ σοῦ φιλάνθρωπος ἐπέφανεν.
ηδη Γ.
Ως πάλαι τὴν τοῦ ἰχθύος ἄκανθαν ἐμπαγείσαν
τῷ λαιμῷ τοῦ παιδίου, οὕτω καὶ νῦν ὡς ὀξείαν
β[ολίδα] ἐν τῷ λαιμῷ τῆς ψυχῆς ἱσταμένου στο
τὴν ἄκανθαν τῶν ἡδονῶν, ἀναφεῖ ἐπαφῇ σου ἐξ
έλαυνε.
Νεκρώσεως δερματίνους χιτῶνας καὶ τὸ πάθος
τῆς φθορᾶς ἐξεδύσω καταστολὴν ἀφεὶς, καὶ δόξης
ἀμφιεσάμενος διὰ γυμνώσεως· γυμνὸς γὰρ ἐκρύ
πτιος δεθεὶς τὰς πλευρὰς κατεσκάφης τοῖς δου
ξιν.
Τὸ χαῦνον καὶ ἀσθενὲς τοῦ θήλεως τῷ στεῤῥῷ τῶν
σῶν ἀγώνων ἐῤῥώσθη, καὶ ἀνδρικῶς τῷ ἐχθρῷ συν
επλάκη· ἀντικατέστη καὶ γὰρ μέχρις αἵματος πρὸς
τὴν ἁμαρτίαν πονηράν, ὑπὲρ φύσιν ἀνταγωνιστ
μενον.
Ο θέλων πάντας ἀνθρώπους σωθῆναι καὶ ἐπὶ
γνῶσιν ἀληθείας ταῖς σαῖς εὐχαῖς τὰς γυναῖκας στο
μώσας, ἃς ἐν δεσμοῖς κατὰ Παῦλον ἐγέννησας, πρὸς
ξίφος καὶ μάστιγας καὶ πῦρ ἀντιτάξασθαι ταύτας
ἐνίσχυσεν.
Θεοτόκιον. — Ὑπὲρ ὕψους οὐρανοῦ σε σκήνωμα
ὁ Δομήτωρ οὐρανοῦ, Θεομήτωρ, εὑρὼν ἐν γῇ, ὡς
νυμφίος προῆλθε ἐκ φωτοφόρου παστοῦ τῆς νηδύο;
σου, τὴν σάρκα νυμφεύσας ἑαυτῷ ὁ Θεὸς τῶν οὐρα
νῶν καὶ πάσης σαρκός.
'Ὠδὴ Ζ'. Οἱ ἐκ τῆς Ἰουδαίας.
Βακτηρίαν τοῦ γήραος ὡς δυνατὴν, φέρων τὸν
θεῖον σταυρόν· τυπτόμενος ταῖς ῥάβδοις ἡ ῥάβδος
εὐσεβείας νῦν καὶ ἡ βακτηρία σου έ... καὶ παρ
εκάλεσέν με.
Λύκου στόμα παμφάγον, χαλινῷ... χορηγεῖ θείᾳ
χάριτι καὶ νοσημάτων αχλύν αἴγλῃ θαυμάτων
λύεις.
Συγκλεισάμεναι λάκκῳ.... γυναῖκες, τοὺς οὐρα
latiorem, Virgo, mire concepisti; et ut bonus præ
ceptor innocuos simul et negligentes pueros.
Ode V.
Ut me divitiis... Den obtulisti velut innocen
tes agnos et amoma, per novum ignem, per gladium
incensa, odorem fragrantiæ Domino.
Somnum negligentiæ ab oculis excutiens, diu
noctuque Deo inserviebas, precibus continuo in
dulgebas et psalmis et hymnis, tibia Domini fa
clus.
Omnem laborem levabas, omnem infirmitatem et
morbum sanabas; qui usque ad te accesserunt
votis et manu reficiebas: nam gratis accepisti, et
gratis dedisti, velut ingenuus Christi discipulus.
Laborum tuorum fructus spicam martyrii profu
dit, Blasi, plagarum falce decerptam et in cœlorum
horreo collectam, et Domino in panem purissimuni
transmutatamn.
Deipara. - Nunc te beatam, Sanctissima, cele
brent omnes generationum generationes. Nam qui
solus beatus Dominus, me a dæmonum potestate
liberato, benignissimus per te apparuit.
Ode VI.
Ut olim piscis spinam pueri gutturl infixam eri
puisti, sic et nunc a voluptatum spina, velut acuta
sagitta in animum immissa, libera me per manum
hian intactam.
Mortalitatis vestes coriaceas, et interitus sensum
exaisti; amictu deposito, gloriam adeptus es.per
nuditatem; nam nudus ad tabulam alligatus ungu
lis dilaceratus es latera.
Mollis et infirma mulier pugnarum tuarum vir
tute roborata est, et viriliter hostem repugnavit;
restitit enim vel periculo vitæ malo peccato, præ
ter naturam colluetata.
Qui vult omnes salvos fieri et ad agnitionem
veritatis venire, confortatas ore tuo mulieres, quas
juxta Pauli elatum in vinculis genuisti, ita robo
ravit ut gladios et plagas et ignem adirent.
Deipara. — Coelis excelsius tabernaculum te in
veniens in terris cœli Conditor, Dei Genitrix, ut
sponsus exiit ex splendido thalamo ventris tui, ac
carnem exinde sibi assumpsit Deus cœlorum et
omnis carnis.
Ode VII. Qui ex Judra.
Validissimum senis baculum portasti crucem
divinam; virgis cæsa est virga pietatis nunc et ba
culus tuus. et me admonuit.
Lupi os vorax freno.. præsidio divinæ gratiæ
et morborum turbam miraculorum fulgore disper
gis.
Conjicicntes in lacum... mulieres, calicolas
col. 1405–1406page 22 of 22
PG 96:1405νίωνας τοὺς μάκαρας αθλίους ἀπέφηναν, καὶ τούτους τῷ βυθῷ καθώρμησαν, Μωσαϊκῷ κατ' αὐτῶν τερα τουργοῦσαι τρόπῳ. Θεοτόκιον. Ἵνα σώσῃ τὸν κόσμον ὁ Ποιήσας τὸν κόσμον, ὤφθη βροτὸς ἐπὶ γῆς· καὶ γὰρ συν ανεστράφη ἀνθρώποις φιλάνθρωπος, ἐραθεὶς ὄντως ἄνθρωπος ἐν τῇ δούλου μορφῇ μητρὸς ἐξ ἀπειράνδρου. Ωδή Η'. 'Επταπλασίως. Ως ἁγίῳ Πνεύματι κουφιζόμενος, Βλάσιε, λίμνης ἐπὶ νώτων ἀσφαλῶς ὀχούμενος, ατρέμας ἐβάδισας καθ᾽ ὑγρὰν ὁδὸν τῷ παντί, καὶ ἐπὶ λεπτῆς ἐπιφανείας ὑδάτων κεκάθηκας ἑδραίος, στερεοῦ τινος ὥσπερ ἔχοντος βυθόθεν ἠρέμα σου τὸ σῶμα. Υλογεώδεις άψυχοι οἱ θεοὶ χρηματίζοντες άρδην ἀπώλεσαν, εἰς βυθόν κατέδυσαν, κἀκεῖνο πεπόνθασιν ὅπερ αὐτοὶ δεδράκασι, ρίψαντες πολλοὺς ὑπὸ Χρι στὸν ποιμένα, ὡς νῦν τοὺς στρατιώτας τοὺς αὐτοῖς πεποιθότας, τοὺς ὄντως παραπλήγας, τοὺς ὄντως ηλιθίους. Ἐπὶ ἄντυγος καταπτὰς θεῖος ἄγγελος ἐπικαθη μένῳ τοῖς τῆς λίμνης ὕδασι, τὸ, Χαῖρε, σοὶ φθέγγεται, καὶ γλυκερῷ φιλήματί σε επιχαρίτως καὶ ἀσπάζεται λέγων· Ανάστηθι καὶ δεῦρο, ἀπολάμβανε χαίρων τὸν στέφανον τῆς δόξης, τὸν σοὶ ἡτοιμασμένον. Γῆ, καὶ πηλὸς, καὶ βόρβορος, χρηματίζων τύ ραννος γήϊνα φρονεῖ καὶ κοσμικὰ λογίζεται· τὸ μέγα τεράστιον τῆς τοῦ Χριστοῦ δυνάμεως, δαίμοσι σα προῖς ἀνατιθεὶς ἀνιάτως.... τον γὰρ ὄντως ὀνομάζειν σωτήρα τους προαπολωλότας ὑπ' ἀσθενῶν γο νέων. Θευτόκιον. -- Ὡς καθαρὰν κατοικήσας τὴν μή τραν σου ὁ Δημιουργὸς τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως, ἐξῴκησε, Δέσποινα, τὴν ἐν ἡμῖν οἰκήσασαν προπα τορικὴν παρθενίαν, τοὺς πάλαι πικρῶς ἀποικισθέντας τοῦ τερπνοῦ παραδείσου, ἐνῴκισεν ἐν τούτῳ αὐτὸν δοξολογοῦντας. Ωδή θ'. Ἐξέστη ἐπιτιμῶν. Ἰλύϊ καὶ βορβόρῳ ἁμαρτιῶν, οἷα χοίρος ἀεὶ κοιταζόμενος, καὶ τὸν ὑγρὸν βίον, τὴν ῥέουσαν ἡδονὴν διώκων, ἅρπασμα πρόκειμαι τῷ λύκῳ τῷ νοητῷ, αὐτοῦ Θεοῦ θεράποντος τῆς θήρας ἐξελοῦμαι, μήποτε βρώμα τούτων γένωμαι. Ὡραῖοί σου οἱ πόδες, ἱερουργε· τὴν εἰρήνην γὰρ τὴν ὑπερέχουσαν ἅπαντα νοῦν, καὶ τὰ ὑπὲρ ἔννοιαν ἀγαθὰ εὐαγγελίσω, Βλάσιε, βήματι τυράννου, παρ εστηκὼς ἐν ὕδασι πολλοῖς τε τὰς τρίβους ἐποιήσω, καὶ οὐκ ἐγνώσθησαν τὰ ἴχνη σου. Καὶ ἔπνιξας ἀγχόνῃ τῶν νηστειῶν λαιμαργίαν θηρίων ἀκόρεστον, σκύλλαν πικράν, ύδραν πολυ κέφαλον, μυθικήν· ἐντεῦθεν χάριν εἴληφας τὰ κατὰ τὸν θώρακα καὶ λαιμὸν πηγνύμενα ὀστέα ἐξέλκειν ἀνωδύνως θείᾳ προσψαύσει τῶν λειψάνων σου. όδους διαρτίας μεταλαχὼν ἐπαλλήλοις πάλαι νοσήμασιν, ἔλκων ζωὴν πολυπαθεστάτην και μοχθής ράν· τὸ γὰρ τῆς ὕλης.... κτον πάντοτε φερόμενον,
νίωνας τοὺς μάκαρας αθλίους ἀπέφηναν, καὶ τούτους
τῷ βυθῷ καθώρμησαν, Μωσαϊκῷ κατ' αὐτῶν τερα
τουργοῦσαι τρόπῳ.
Θεοτόκιον.
Ἵνα σώσῃ τὸν κόσμον ὁ Ποιήσας
τὸν κόσμον, ὤφθη βροτὸς ἐπὶ γῆς· καὶ γὰρ συν
ανεστράφη ἀνθρώποις φιλάνθρωπος, ἐραθεὶς ὄντως
ἄνθρωπος ἐν τῇ δούλου μορφῇ μητρὸς ἐξ ἀπειράν
δρου.
Ωδή Η'. 'Επταπλασίως.
Ως ἁγίῳ Πνεύματι κουφιζόμενος, Βλάσιε, λίμνης
ἐπὶ νώτων ἀσφαλῶς ὀχούμενος, ατρέμας ἐβάδισας
καθ᾽ ὑγρὰν ὁδὸν τῷ παντί, καὶ ἐπὶ λεπτῆς ἐπιφα
νείας ὑδάτων κεκάθηκας ἑδραίος, στερεοῦ τινος
ὥσπερ ἔχοντος βυθόθεν ἠρέμα σου τὸ σῶμα.
Υλογεώδεις άψυχοι οἱ θεοὶ χρηματίζοντες άρδην
ἀπώλεσαν, εἰς βυθόν κατέδυσαν, κἀκεῖνο πεπόνθασιν
ὅπερ αὐτοὶ δεδράκασι, ρίψαντες πολλοὺς ὑπὸ Χρι
στὸν ποιμένα, ὡς νῦν τοὺς στρατιώτας τοὺς αὐτοῖς
πεποιθότας, τοὺς ὄντως παραπλήγας, τοὺς ὄντως
ηλιθίους.
Ἐπὶ ἄντυγος καταπτὰς θεῖος ἄγγελος ἐπικαθη
μένῳ τοῖς τῆς λίμνης ὕδασι, τὸ, Χαῖρε, σοὶ φθέγγε
ται, καὶ γλυκερῷ φιλήματί σε επιχαρίτως καὶ
ἀσπάζεται λέγων· Ανάστηθι καὶ δεῦρο, ἀπολάμβανε
χαίρων τὸν στέφανον τῆς δόξης, τὸν σοὶ ἡτοιμα
σμένον.
Γῆ, καὶ πηλὸς, καὶ βόρβορος, χρηματίζων τύ
ραννος γήϊνα φρονεῖ καὶ κοσμικὰ λογίζεται· τὸ μέγα
τεράστιον τῆς τοῦ Χριστοῦ δυνάμεως, δαίμοσι σα
προῖς ἀνατιθεὶς ἀνιάτως.... τον γὰρ ὄντως ὀνομά
ζειν σωτήρα τους προαπολωλότας ὑπ' ἀσθενῶν γο
νέων.
Θευτόκιον. -- Ὡς καθαρὰν κατοικήσας τὴν μή
τραν σου ὁ Δημιουργὸς τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως,
ἐξῴκησε, Δέσποινα, τὴν ἐν ἡμῖν οἰκήσασαν προπα
τορικὴν παρθενίαν, τοὺς πάλαι πικρῶς ἀποικισθέν
τας τοῦ τερπνοῦ παραδείσου, ἐνῴκισεν ἐν τούτῳ
αὐτὸν δοξολογοῦντας.
Ωδή θ'. Ἐξέστη ἐπιτιμῶν.
Ἰλύϊ καὶ βορβόρῳ ἁμαρτιῶν, οἷα χοίρος ἀεὶ κοι
ταζόμενος, καὶ τὸν ὑγρὸν βίον, τὴν ῥέουσαν ἡδονὴν
διώκων, ἅρπασμα πρόκειμαι τῷ λύκῳ τῷ νοητῷ,
αὐτοῦ Θεοῦ θεράποντος τῆς θήρας ἐξελοῦμαι, μήποτε
βρώμα τούτων γένωμαι.
Ὡραῖοί σου οἱ πόδες, ἱερουργε· τὴν εἰρήνην γὰρ
τὴν ὑπερέχουσαν ἅπαντα νοῦν, καὶ τὰ ὑπὲρ ἔννοιαν
ἀγαθὰ εὐαγγελίσω, Βλάσιε, βήματι τυράννου, παρ
εστηκὼς ἐν ὕδασι πολλοῖς τε τὰς τρίβους ἐποιήσω,
καὶ οὐκ ἐγνώσθησαν τὰ ἴχνη σου.
Καὶ ἔπνιξας ἀγχόνῃ τῶν νηστειῶν λαιμαργίαν
θηρίων ἀκόρεστον, σκύλλαν πικράν, ύδραν πολυ
κέφαλον, μυθικήν· ἐντεῦθεν χάριν εἴληφας τὰ κατὰ
τὸν θώρακα καὶ λαιμὸν πηγνύμενα ὀστέα ἐξέλκειν
ἀνωδύνως θείᾳ προσψαύσει τῶν λειψάνων σου.
όδους διαρτίας μεταλαχὼν ἐπαλλήλοις πάλαι
νοσήμασιν, ἔλκων ζωὴν πολυπαθεστάτην και μοχθής
ράν· τὸ γὰρ τῆς ὕλης.... κτον πάντοτε φερόμενον,
imbecillitatis arguerunt, ipsosque pracipites deje
cerunt, Mosis ad instar prodigia in eos edentes.
Ut salvet mundum Creator mundi,
mortalis visus est in terra; nam hominum fautor
apparuit, vere homo probatus formam serviex ma
tre virgine accipiens.
Deiparæ.
Ode VIII. Septuplo.
Velut sancto Spiritu adjutus, Blasi, super lacus
dorsum secure latus, interritus omnino humidam
viam incessisti, et instabili in aquæ sunimitate fir
miter consedisti, haud secus ac si corpus tuum
abyssus ipse sustineret.
Lignea simulacra quæ Dei habebantur penitus
interierunt, in gurgitem demersa sunt, et legem
subierunt quam posuerant, multis ad Christum
pastorem rejectis, ita ut milites qui ipsis inservie
bant, aut stupore aut rubore conficerentur.
Lacus undis insidentem divinus angelus valere
jubet, et dulci osculo blanditur, ac curru le re
cipiens dicit: Assurge et veni, accipe latus coro
nam gloriæ quæ tibi parata est.
Terra, conum, et limus; qui vocatur rex terrena
sentit et mundana cogitat. Magno prodigio virtutis
Christi turpes dæmones funditus perdidisti....
vere vocare salvatorem qui ab infirmis parentibus
damnati fuerant.
Deiparæ. Quemadmodum qui integrum tuum
uterum habitavit humanæ naturæ Conditor, pris
tinam quæ nobis inerat integritatem restituit, ita,
sunt illuc
olim ex amœnissimo paradiso ejecti,
Domina,quireduxit ipsum celebrantes.
Ode IX. Exstitit reprehendens.
Limo et cœno peccatorum ceu porcus indulgens,
et vitam lubricam et voluptatem fugitivam affe
clans, præda habeor lupi spiritalis; Dei præsidio a
ſera liberer ne istius pabulum efficiar.
Speciosi pedes tui, sanctissime; nam pacem quæ
exsuperat omnem sensum, et superna bona prædi
casti, Blasi; coram rege, viam tibi super aquas
parasti, nec apparuerunt vestigia tua.
Laqueo strangulasti insatiabilem esurientium
ferarum ingluviem, scyllam terribilem, hydram
juxta fabulas multis capitibus instructam; unde
gratiam accepisti ossa absque dolore expellendi
pectori et gutturi infixa, divino reliquiarum tua
rum contactu.
continuis jam pridem morbis ami
ctus, vitam traho miserrimam et difficillimam. Nam
carnales affectus huc illucque invita mente agi
Continue reading PG 96: Epistola ad Constantinum papam (Joannes CP. Patriarcha, OCR-floor) →≣ entire volume