TIMOTEUS ALEX, EPISC. NOTITIA. suarum in opera ejus‘, cum dicat Scriptura, ante montes et colles, ante fontes et ante sæculum, generatum et creatum 5? Hæc dicentes a quibusdam laudari putantur, non dividentes quæ persona prophetico spiritu de corpore Domini clamat, et quæ de æterna ejus a Patre generatione docet. Dei Verbi, quod ab initio erat apud Patrem et dictum est, Dominus creavit me principium viarum duas personas significans, de homine quidem ex Maria creato et plasmato, de illo vero, qui ante sæcula est sine principio, et æternæ nativitatis. Quoniam ergo verborum seductores, et non eruditi spiritu observantes errare faciant indoctos, dicentes, quadringentis annis est operatio corporis Domini, et quomodo in eum quidam referunt quod • Prov. v111, 22. * ibid. 23, 24. ANNO DOMINI CCCLXXXV. TIMOTHEUS ALEXANDRINUS EPISCOPUS. NOTITIA. (Galland, Vel. Patr. Biblioth., Proleg. p. x, et p. 345.) philus. Porro de anno ejus emortuali plura videas apud Tillemontium (g) et Sollerium (h): neque omittas velim Renaudotium (i), de hoc patriarcha nonnulla ex Eutychio, Elmacino aliisque enarrantem, quæ alibi frustra quæras. 1. Petri, de quo supra verba fecimus, frater et coss., ut scribit Socrates (ſ); eique suffectus Theosuccessor in sede Alexandrina fuit Timotheus. ‹ Petrus—moritur, › inquit Socrates (a), ‹ successorem fratrem suum Timotheum relinquens; › ‹άoxov καταλιπών Τιμόθεον ἀδελφὸν ἑαυτοῦ. Magni Atla nasii discipulus exstitit, cujus virtutem, teste Facundo (b), est consecutus et sedem. Ejus electionem a cunctis Ægypti ordinibus peractam memorat cum laude Theodosius imperator in rescripto de episcopali judicio ad Optatum præfectum augustalem, his verbis (c): Timotheum sibi omnes etiam suo judicio prætulere. Est enim vir, sùbdit, cum omni susceptatione venerandus, tum etiam nostro judicio approbatus. Ejus item in altera de fide catholica sanctione meminit idem Theodosius (d). Vixdum autem poùtifex Alexandrinus fuit ordinatus, cum ejus communionem occidentales omnes amplexi sunt, ut constat ex synodica concilii Aquileiensis ad eumdem Theodosium Augustum (e). Postmodum vero concilio Constantinopolitano primo interfuit, anno 381 celebrato, in quo Gregorii Nazianzeni causam agitatam fuisse intelligimus. Neque amplius quidquam de ipsius gestis apud veteres litteris consignatum comperimus. vivis excessit anno 385, die 20 Julii, Arcadio Augusto primum et Bautone (a) Socrat., Hist. eccl., lib. iv, cap. 37. (b) Facund., lib. iv, cap. 2. (c) Cod. Theod., tom VI, pag. 348, nov. edit. (d) Ibid., pag. 10. Ibid., tom. VI, part. 11, in append., pag. 16. (f) Socrat., Hist. eccl., lib. v, cap. 12. Tillen., Mém. eccl., tom. VI, pag. 801, not 102, sur les Ariens. Soller. Patr. Alex., Hist. Chron., ad Act. SS, Jun., tom. V, pag. 45. 1. Exstant apud Græcos canonum collectores Timothei Alexandrini Responsa canonica, quæ cum scholiis Theodori Balsamonis ex Beveregii Synodico (j) desumpta, infra in medium adduximus (k). Ejusdem item præsulis Alexandrini superest apud Facundum epistola Diodoro Tyri episcopo inscripta. Scripsisse quoque Timotheum aliquot monachorum historiam, tradit Sozomenus (m): quo forte respexit Rufinus, dum de Macario Alexandrino sermonem habens (n): Sanctus, inquit, Macarius Alexandrinus magnificas etiam virtutes consummavit, de quibus et alii nonnulla scripserunt. Quin et ejusdem Timothei nomine inscripta circuinfertur Narratio de miraculis sancti Menæ martyris Ægyptii in urbe Cotyæi, cujus initium ex codice Barocciano cxLvn ita refert Fabricius (o): 'Eyɛνετο κατὰ τὴν τελευτὴν τοῦ ἀσεβεστάτου. Latino autem exstat apud Surium (p). At vero non est hoc loci omittenda egregia Timothei nostri sen- (i) Renaud., Hist. patr. Alex., pag. 101-103. (j) Bever. Pandect. Canon., toni. II, pag. 165. (k) Col. 1295 seqq. Facund., lib. iv, cap. 2, Sirm., Opp., tom. II, pag. 512 edit. Paris. (m) Sozom., Hist. eccl., lib. vi, cap. 29. (n) Rufin., in Vit. Patr., lib. 1. cap. 29, pag. 366. (o) Fabric., Bibl. Gr., tom. IX, pag. 124. (p) Sur., Vit. Sanct., 10 Novemb.

TIMOTHEI ALEX. EPISC. tentia de Ammonio sanctissimo abbate; quem ni- truncatum naribus adduxeritis qui sit bonis moribus, miruni etsi ob auriculæ spontaneam amputationem effectum irregularem, nihilominus episcopum ordinandum existimabat. Ejus verba sunt ejusmodi apud Palladium (α): Οὗτος ὁ νόμος παρὰ Ἰουδαίοις πολιτευέσθω· ἐμοὶ δὲ καὶ ῥινότμητον ἐὰν ἐνέγκητε, μόνον ἄξιον τοῖς τρόποις ὄντα, χειροτονῶ. Id est: Apud Judæos lex ista servetur. Mihi autem si vel (α) Pallad., Hist. Laus., cap. 12, pag. 914. Apophth. Patr., apud Coteler., Monum. Eccl. ego eum episcopum ordinabo. Illud denique de hoc antistite Alexandrino adnotare libet, quod in Apophthegmatis Patrum memoriæ proditum legitur (b): ipsum videlicet ακτήμονος, loc est pauperis cognomentum fuisse sortitum: quod quidem in magnam patriarchæ secundæ sedis laudem cedere, recte arguit Tillemnontius (c). Gr., tom. 1, pag. 366, § xxxiv. (c) Tillem., Mém. eccl., tom. VI, pag. 622. ΑΠΟΚΡΙΣΕΙΣ ΚΑΝΟΝΙΚΑΙ ΤΙΜΟΘΕΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΩΤΑΤΟΥ ΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑΣ, Ἑνὸς τῶν ον' Πατέρων τῶν ἐν Κωνσταντινουπόλει συναθροισθέντων, πρὸς τὰς προσενεχθείσας αὐτῷ ἐρωτήσεις περὶ ἐπισκόπων καὶ κληρικῶν. RESPONSA CANONICA TIMOTHEI SANCTISSIMI EPISCOPI ALEXANDRINI, Qui fuit unus ex CL Patribus Constantinopoli congregatis, ad interrogationes ei propositas de episcopis et clericis. Interrogatio. • Si puellus catechumenus, utpote annorum septem, vel homo etiam perfectus dum fieret oblatio opportune adfuerit, ejusque nescins particeps factus sit, quid de eo fieri debet? › Responsio. • Debet illuminari: a Deo enim vocatus est.» BALs. Interrogatus est hic Pater, an si puellus, vel etiam vir perfectus in ordine catechumenorum collocatus, et sanctum baptismum nondum assecutus, dum oblatio fieret, sive mystieum sacrificium offerretur, opportune adfuerit, hoc est, tempus idoneum assecutus fuerit, et sacramentorum particeps factus fuerit, ignorans se non debere participare antequam sit baptizatus, non tamen ea improbe contemnens, quid debet fieri? et respondit eum Αποκρίσεις κανονικαὶ Τιμοθέου. De hoc Timotheo episcopo Alexandrino, scholium quoddam in codice Amerbachiano habetur, his verbis conceptum: Ιστέον, ὅτι μετὰ Διονύσιον τὸν μέγαν τεσσαρεσκαιδέκατον Αλεξανδρείας γενόμενον ἐπίσκος πον, οἶδε ἐπισκόπησαν· Θεωνᾶς, Μάξιμος, Πέτρος Ιερομάρτυς, Αχιλλᾶς, Αλέξανδρος, ᾿Αθανάσιος, Γρηγόριος Αρειανὸς ὁ Καππαδόκης, Αθανάσιος πάλιν, Πέτρος ὁ παρὰ Ουάλεντος περιορισθείς, Λούκιος Αρειανός, Πέτρος πάλιν· εἶτα Τιμόθεος οὗτος ὁ μέγας, ἀναχθεὶς μὲν ἐπὶ τὸν θρόνον κατὰ τὸ δ' ἔτος τῆς βασιλείας Θεοδοσίου τοῦ Μεγάλου, παρὼν δὲ ἐν τῇ κατὰ Μακεδονίου τοῦ Πνευματομάχου συνόδῳ τῶν ρι ἁγίων Πατέρων. Μετὰ δὲ ἑπταετίαν ἐξεδήμησε πρὸς Ερώτησις. • Ἐὰν παιδίον κατηχούμενον, ως ἐτῶν ἑπτὰ, η ἄνθρωπος τέλειος εὐκαιρήσῃ που προσφοράς γινομέ νης, καὶ ἀγνοῶν μεταλάβη, τί ὀφείλει γίνεσθαι περὶ αὐτοῦ;» Απόκρισις. • Φωτισθῆναι ὀφείλει παρὰ Θεοῦ γὰρ κέκληται. ν ΒΑΛΣ. Ηρωτήθη ὁ Πατὴρ οὗτος, ὅτι ἐὰν παιδίον ἢ καὶ ἀνὴρ τέλειος ἐν κατηχουμένοις τεταγμένος, καὶ μήπω τοῦ ἁγίου τυχών βαπτίσματος, προσφοράς για νομένης, ἤτοι θυσίας μυστικῆς προσαγομένης, εὐκαι ρήσῃ, ἀντὶ τοῦ, καιροῦ τύχῃ ἐπιτηδείου, καὶ μεταλάς 6ῃ τῶν ἁγιασμάτων, ἀγνοῶν, ὅτι οὐ δεῖ αὐτὸν μεταλαβεῖν πρὸ τοῦ βαπτίσματος, ἀλλ᾽ οὐχὶ καταφροντ τικῶς διατιθέμενος· τί ὀφείλει γενέσθαι; Καὶ ἀπ εκρίθη, ὅτι βαπτισθῆναι ὀφείλει. Ἐπεὶ γὰρ ἀπονήρως Κύριον, διάδοχον ἐσχηκώς Θεόφιλον Sciendum est, quod post Dionysium magnum decimum quarium Alexandriæ episcopum constitutum, episcopalia munera obierunt Theonas, Maximus, Petrus sanclus martyr, Achillas, Alexander, Athanasius, Gregorius Arianus e Cappadocia, Athanasius iterum, Petrus a¸ Valente expulsus, Lucius Arianus, Petrus iterum. Postea magnus hic Timotheus, ad thronum quidem quarto imperii Theodosii Magni anno promotus; inierfuit autem quarto anno imperii Theodosii Magni synodo ct sanctorum Patrum, contra Macedonium Spiritus oppugnatorem congregata: post seplennium autem ad Dominum migravit, successorem habens Theophilum.

RESPONSA CANONICA. προσῆλθε τῇ κοινωνίᾳ τῶν ἁγίων δώρων, καὶ εὐχαι- baptizari debere. Quia enim non malitiose ad sanρίας ἔτυχε μὴ κωλυθεὶς ὑπό τινος, ἀγνοησάντων ἴσως τῶν παρόντων πιστῶν, καὶ αὐτοῦ τοῦ μεταδιδόντος, ὅτι κατηχούμενος ἐστι, δοκεῖ παρὰ τοῦ Θεοῦ προσκληθῆναι. Καὶ ὅπερ ὁ ἅγιος ἀπόστολος Πέτρος ἔφη περὶ τοῦ Κορνηλίου καὶ τῶν περὶ αὐτὸν, ὅτε κατ ηχουμένων ἐκείνων ἔπεσεν αὐτοῖς τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον καὶ ἐλάλουν γλώτταις, καὶ ἐμεγάλυνον τὸν Θεὸν, ὡς ἐν τῇ βίβλῳ τῶν Πράξεων γέγραπται, Μήτι το ὕδωρ κωλῦσαι δύναταί τις, τοῦ μὴ βαπτισθῆναι τούτοις, οἳ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον ἔλαβον ὡς καὶ ἡμεῖς; τοῦτο μονονουχὶ καὶ ὁ Τιμόθεος εἶπεν, ὅτι παρὰ Θεοῦ κληθεὶς, καὶ ἄξιος νομισθεὶς τῶν ἁγιασμά των, φωτισθῆναι ὀφείλει. Ερώτησις. • Ἐὰν δαιμονιζόμενος κατηχούμενος ᾖ, καὶ θελήσῃ αὐτὸς, ἢ οἱ ἴδιοι αὐτοῦ, ἵνα λάβῃ τὸ ἅγιον βάπτισμα· ὀφείλει λαβεῖν ἢ οὐ, καὶ μάλιστα ἐὰν περὶ τὸν θάνατόν ἐστιν; ο Απόκρισις. • Ἐὰν ὁ δαιμονιζόμενος μὴ καθαρισθῇ ἀπὸ τοῦ ἀκαθάρτου πνεύματος, οὐ δύναται λαβεῖν τὸ ἅγιον βάπτισμα· περὶ δὲ τὴν ἔξοδον βαπτίζεται. ΒΑΛΣ. Ο δαιμονιζόμενος είναι δοκεῖ οἰκητήριον δαίμονος. Κρίνεται τοίνυν, ὡς εἰ μὴ ἄξιον αὐτοῦ τὸν ἄνθρωπον εὗρε τὸ ἀκάθαρτον πνεῦμα κατοικητήριον, οὐκ ἂν ᾤκησεν ἐν αὐτῷ. Ὁ δὲ βαπτιζόμενος, διὰ τοῦ βαπτίσματος, τὴν χάριν τοῦ ἁγίου Πνεύματος δέχεται ἐνοικοῦσαν αὐτῷ. Πῶς οὖν ἐν ταὐτῷ δυνατόν ἐστι τὸν αὐτὸν δύο ἐναντίων δεκτικόν γενέσθαι; διὰ τοῦτο τὸν κατηχούμενον καὶ μὴ ἀπαλλαγέντα τοῦ ἐν οχλοῦντος αὐτὸν δαίμονος, οὐκ ἔκρινεν ὁ Πατὴρ τοῦ θείου βαπτίσματος ἄξιον. Εἰ δὲ καὶ τελευτᾷ, φησί, βαπτισθήσεται, ἵνα μὴ ἀμέτοχος τῆς χάριτος τοῦ βα πτίσματος, τοῦ βίου ἐξελθών, στερηθῇ τοιούτου ἐφ οδίου, καὶ ἀσήμαντος ἀπέλθῃ. Ερώτησις. • Ἐὰν πιστός τις ὢν δαιμονίζεται, ἐφείλει μεταλα δεῖν τῶν ἁγίων μυστηρίων, ἢ οὐ;» Απόκρισις. • Ἐὰν μὴ ἐξαγορεύῃ τὸ μυστήριον, μήτε άλλως πως βλασφημή, μεταλαμβανέτω· μὴ μέντοι καθ' ἑκάστην. ἀρκεῖ γὰρ αὐτῷ κατὰ καιροὺς μόνον. • ΒΑΛΣ. Ὁ Ἰούδας ἐξαγορεῦσαι λέγεται τὸ μυστή ριον, ὡς ὁ ἐδιδάχθη παρὰ Κυρίου ἐκκαλύψας τοῖς Ἰουδαίοις, οἷα διαπιστῶν αὐτοῖς, καὶ μηδὲ τῷ ταῦτα διδάσκοντι ὡς θεῷ προσέχων, ἀλλ' ὡς ἀνθρώπων ψιο λῷ. Ὁ δὲ δαιμονιζόμενος, εἰ μὲν διόλου μαίνεται, οὔτε τῶν ἁγιασμάτων ἀξιωθήσεται, οὔτε τὸ μυστήριον ἐξαγορεύων καὶ βλασφημῶν κατακριθήσεται, ὡς μὴ εἰδὼς ὁ ποιεῖ. Εἰ δὲ διαλείμματα ἔχει, καὶ ἐν τῷ και μεν, ᾧ σωφρονεῖ, διασύρει τὸ μυστήριον καὶ βλασφημεῖ· οὐ μόνον τῶν ἁγιασμάτων οὐ μεθέξει, ἀλλ' οὐδὲ πιστοῖς συνεύξεται ή συναριθμήσεται. Ὥστε ὁ θεῖος οὗτος Πατήρ περὶ δαιμονιζομένου καὶ διαλείμματα • Act. x, 44 seqq. ctorum donorum communionem accessit, et opportunitate usus est ab aliquo non prohibitus; forte ignorantibus qui aderant fidelibus, et ipso etiam qui communionem impertiit, eum esse catechumenum: videtur a Deo esse vocatus. Et quod sanctus apostolus Petrus dixit de Cornelio, et iis qui circa eum erant quo tempore cum essent catechumeni Spiritus sanctus in eos cecidit, et loquebantur linguis, et Deum glorificabant *, ut in Actorum libro scriptum est: Nunquid aquam prohibuerit quispiam, quominus ii baptizentur, qui sanctum Spiritum sicus nos acceperunt? hoc propemodum etiam dixit Timotheus, quod a Deo vocatus, et sacramentis dignus existimatus, debet illuminari. Interrogatio. • Si catechumenus a dæmone corripiatur, et voluerit ipse vel sui, ut sanctum baptismum accipiat, debetne accipere an non, et maxime si morti propinquus fuerit?, Responsio. ‹ Si is, qui a dæmone corripitur, non fuerit ab immundo spiritu mundatus, non potest sanctum baptismum accipere; sed in exitu a vita baptizatur. › Bats. Qui a daemone corripitur, habitaculum d monis esse videtur. Judicatur enim, quod nisi immundus spiritus invenisset hominem ipsi idoneum habitaculum, in eo non habitasset. Qui autem bapuzatur, per baptismum sancti Spiritus gratiam in se cohabitantem suscipit. Quomodo ergo deri poterit, ut idem simul duo in se contraria suscipiat? et ideo catechuinenum et a vexante eum dæmone nou liberatum judicavit Pater, non esse dignum sancto baptismate, Sin autem moriatur, inquit, baptizabitur: ne gratia baptismi expers, a vita excedendo, hoc viatico privetur, et non signatus recedat. Interrogatio. • Si quis, cum sit fidelis, a dæmone corripiatur:- debetne esse sanctorum mysteriorum particeps, an non? › Responsio. ‹ Si mysterium non enuntiet, nec ullo alio modo. blasphemet, sit particeps: sed non siugulis diebus. Sulicit enim, si statis solum temporibus.» Bals. Judas dicitur mysterium enuntiasse, ut qui, quæ a Domino doctus est, Judæis revelaverit ceu eis non credens, et non docenti illa tanquam Deo mentem adhibens, sed ut nudo homini. Qui autem a dæmone corripitur, si perpetuo quidem fuerit, nec sacramentis dignus habebitur, nec mysterium enuntians, et blasphemans condemnabitur, ut qui nesciut quid agat. Sin autem habet, intervalla, et in tempore quo est sanæ mentis, in mysterium invehitur et blasphemat: non solum non erit sacramentoṛuin particeps, sed nec cum fidelibus simul precabitur vel connumerabitur. Quare divinus hic Pater de dæmo

TIMOTHEI ALEX. EPISC. niaco, qui habet intervalla, dicit: Si, ergo quando ἔχοντος λέγει. Ἐὰν ουν, ὅτε οὐκ ἐνεργεῖται ὑπὸ τοῦ a dæmone non agitatur nihil contra fidem dixerit, δαίμονος, οὐδὲν κατὰ τῆς πίστεως λέγῃ, μεταλήψεται erit sacramentorum particeps. τῶν ἁγιασμάτων. Interrogatio. • Si quis catechumenus, cum esset infirmus, emotæ mentis factus sit, nec possit ipse fidem confiteri, suique suadeant, ut donec vivit sanctum baplismum accipiat, debetne accipere, an non?, Responsio. • Debet accipere, si non ab immundo spiritu tentetur.» BALs. Interrogatio erat de catechumeno, qui propter morbum emotæ mentis est, ut non posset interrogatus quæ in baptismo respondentur respondere, an eum baptizare oporteat? Responsio autem est, quod oportet eum qui ita se habet baptizari, et merito; quia, quod est catechumenus videtur eo se esse animo ostendisse, ut fidem amplectatur, et quamvis in baptismate non respondeat, prius tamen animi sui institutum ostendit. Sin autem ab immundo spiritu tentetur, non baptizabitur, inquit sed diet ei, sicut superius dictum csto Interrogatio. ‹ Si uxor cum suo marito noctu cohabitarit, vel marilus cum uxore, et fiat coilio, debentne communicare, an now?, Responsio. • Non debent, cum clamet Apostolus: Ne fraudate vos invicem, nisi ex consensu ad tempus, ut vacetis orationi; et rursus ad idem conveniatis, ne tentet vos Satanas propter incontinentiam vestram 7. › BALS. De iis qui legitime cohabitant est interrogatio, an debent nocte illa simul congressi esse sacramentorum participes. Responsio vero est, quod non debent: et ad dicti sui confirmationem magni Pauli verbis usus est. Interrogatio. ‹ Si mulier catechumena dederit nomen suum, at baptizaretur, et die baptismatis illi sit secundum Ερώτησις. • Εάν τις κατηχούμενος, ὢν ἀσθενὴς, γένηται ἐκ φρενὸς, καὶ μὴ δύνηται ἑαυτὸς ὁμολογῆσαι τὴν πίστιν, καὶ παρακαλῶσιν οἱ ἴδιοι αὐτοῦ, ἵνα λάβῃ τὸ ἅγιον βάπτισμα, ἕως ζῇ· ὀφείλει λαβεῖν, ἢ οὔ;» Απόκρισις. • Οφείλει λαβεῖν, ἐὰν μὴ ὑπὸ πνεύματος ἀκαθάρ του πειράζηται.» ΒΑΛΣ. Η ερώτησις ἦν περὶ κατηχουμένου καὶ ἐκ νόσου ἔξω φρενῶν γενομένου, ὥστε μὴ δύνασθαι αὐ τὸν ἐρωτώμενον τὰς ἐν τῷ βαπτίσματι ἀποκρίσεις ἀποκρίνεσθαι, εἰ δεῖ τοῦτον βαπτίζεσθαι; Ἡ δὲ ἀπό κρισις, ὅτι δεῖ βαπτίζεσθαι αὐτὸν καὶ οὕτως ἔχοντα, καὶ εἰκότως. Ἐπεὶ γὰρ κατηχούμενος ἦν, έδειξε προς αίρεσιν, ὅτι ἀσπάζεται τὴν πίστιν, καὶ κἂν μὴ ἐν τῷ βαπτίσματι ἀποκρίνηται, ἔφθασε δεῖξαι τὴν οἰκείαν προαίρεσιν. Εἰ δὲ ὑπὸ πνεύματος ἀκαθάρτου πειράζεται, οὐ βαπτισθήσεται, φησὶν, ἀλλὰ γενήσεται αὐτ τῷ, καθὼς ἄνωθεν εἴρηται. Ερώτησις. • Ἐὰν γυνὴ συγγένηται μετὰ ἀνδρὸς αὐτῆς τὴν νύκτα, ἢ ἀνὴρ μετά γυναικὸς, καὶ γένηται μίξις· ὀφείλουσι μεταλαβεῖν, ἢ οὗ;» Απόκρισις. • Οὐκ ὀφείλουσι, τοῦ ᾿Αποστόλου βοώντας· Μὴ ἀποστερεῖτε ἀλλήλους, εἰ μή τι ἂν ἐκ συμφώ του πρὸς καιρὸν, ἵνα σχολάσητε τῇ προσευχῇ· καὶ πάλιν ἐπὶ τὸ αὐτὸ συνέρχεσθε, ἵνα μὴ πειράσῃ ὑμᾶς ὁ Σατανᾶς διὰ τὴν ἀκρασίαν ὑμῶν.» ΒΑΛΣ. Περὶ τῶν ἐννόμως συνοικιζομένων ἡ ἐρώ τησις, εἰ ὀφείλουσι μεταλαβεῖν, κατὰ τὴν νύκτα ἐκεί την συνελθόντες ἀλλήλοις. Ἡ δὲ ἀπόκρισις, ὅτι οὐκ ὀφείλουσι. Καὶ εἰς σύστασιν τοῦ οἰκείου λόγου τοῖς ῥήμασιν ἐχρήσατο τοῦ μεγάλου Παύλου. Ερώτησις. • Εάν γυνὴ κατηχουμένη δέδωκε τὸ ὄνομα αὐτῆς, ἵνα φωτισθῇ, καὶ περὶ τὴν ἡμέραν τοῦ βαπτίσμαconsuetudinem mulierum, debetne eo die baptizari, τος γέγονεν αὐτῇ τὸ κατ᾽ ἔθος τῶν γυναικῶν· ὀφεί an differre, et quantum differre?, • Debet differre donec purgata fuerit.» Responsio. Interrogatio. • Si mulier consueta sibi muliebria accidisse viderit, debetne ad sancta mysteria accedere an non?, Responsio. Non debet usque dum purgetur. › BALS. Qui divino baptismate digni erant habendi, describebantur ab iis qui munus ecclesiasticum exerccbant. Si ergo, inquit, descripta mulier, tanquam 1 1 Cor. vil, λει φωτισθῆναι αὐτῇ τῇ ἡμέρᾳ, ἢ ὑπερθέσθαι, καὶ πόσον ὑπερθέσθαι.» Απόκρισις. • Υπερθέσθαι ὀφείλει, ἕως οὗ καθαρισθῇ.» Ερώτησις. • Ἐὰν γυνὴ ἴδῃ τὸ κατ᾽ ἔθος τῶν γυναικείων αὐ τῆς, ὀφείλει προσέρχεσθαι τοῖς μυστηρίοις αὐτῇ τῇ ἡμέρᾳ, ἢ οὐ;» Απόκρισις. • Οὐκ ὀφείλει, ἕως οὗ καθαρισθῇ.» ΒΑΛΣ. Οἱ μέλλοντες καταξιοῦσθαι τοῦ θείου βα πτίσματος, ἀπεγράφοντο παρὰ τῶν ἐν τῇ ἐκκλησία ἐνεργούντων. Ἐὰν οὖν γυνή, φησίν, ἀπογραφείσα, ὡς

RESPONSA CANONICA. μέλλουσα βαπτισθῆναι, γένηται ἐν ῥύσει τῶν ἐμμή baptizanda, in fluxum menstruorum inciderit, quatr νων· πότε δεῖ αὐτὴν φωτισθῆναι; Καὶ ἀπεκρίθη πρὸς τοῦτο ὁ θεῖος οὗτος Πατήρ, ὅτι ὅτε καθαρθῇ. Εως γὰρ αἱ νενομισμέναι παρέλθωσιν ἡμέραι, ἐν ἀκαθαρσία κρίνεται εἶναι, καὶ οὔτε βαπτισθήσεται, οὔτε τῶν θείων μυστηρίων ἀξιωθήσεται. Ερώτησις. • Γυνὴ ἐὰν γεννήσῃ, τὸ Πάσχα ὀφείλει νηστεῦσαι καὶ μὴ πιεῖν οἶνον, ἢ ἀπολύεται τῆς νηστείας, καὶ τοῦ μὴ πιεῖν οἶνον, διὰ τὸ γεννῆσαι;» Απόκρισις. • Η νηστεία επενοήθη διὰ τὸ σῶμα ταπεινῶσαι Εἰ οὖν τὸ σῶμα ἐν ταπεινώσει ἐστὶ καὶ ἀσθενείᾳ, ὀφείλει καταλαβεῖν καθώς βούλεται καὶ δύναται βαστάσαι, τροφῆς καὶ ποτοῦ.» ΒΑΛΣ. Ἠρωτήθη, εἰ ὀφείλει γυνή τεκοῦσα κατὰ τὴν Τεσσαρακοστὴν τοῦ Πάσχα, πιεῖν οἶνον, καὶ τῆς νηστείας λυθῆναι. Καὶ ἀπεκρίθη, ὅτι ἡ νηστεία διὰ ταπείνωσιν τοῦ σώματος ωρίσθη. Ἐὰν δὲ τὸ σῶμα τα ταπεινωμένον καὶ ἀσθενὲς ᾖ, ἄλλοθεν οὐ δεῖται τῆς ἐκ τῆς νηστείας παιδαγωγίας, ἀλλὰ μᾶλλον συστά σεως χρήζει καὶ ἀνακτήσεως. Οφείλει οὖν ἡ τεκοῦσα κατὰ τὸ Πάσχα, ἤγουν ἐν τῇ διὰ τὸ Πάσχα γινομένῃ νηστείᾳ, καὶ οἴνῳ χρήσασθαι καὶ βρώματι. Ερώτησις. • Εἰ ὀφείλει κληρικὸς εὔχεσθαι παρόντων Αῤῥεια νῶν, ἢ ἄλλων αἱρετικῶν· εἰ οὐδὲν αὐτὸν βλάπτει, ὅταν αὐτὸς ποιῇ τὴν εὐχὴν, ἤγουν την προσφο ράν.» Απόκρισις. • Ἐν τῇ θείᾳ ἀναφορᾷ ὁ διάκονος προσφωνεί προ τοῦ ἀσπασμοῦ· Οἱ ἀκοινώνητοι, περιπατήσατε.· Οὐκ ὀφείλουσιν οὖν παρεῖναι, εἰ μὴ ἂν ἐπαγγέλω λωνται μετανοεῖν καὶ ἐκφεύγειν τὴν αἵρεσιν. ο ΒΑΛΣ. Η ερώτησις περὶ κληρικοῦ, εἰ ὀφείλει εντ χεσθαι παρόντων αἱρετικῶν, ήγουν προσφέρειν την ἀναίμακτον θυσίαν. Καὶ ἀπεκρίθη, ὅτι μέλλουσι προσάγεσθαι τῇ ἱερᾷ τραπέζῃ τὰ "Αγια, λέγεται τοῖς ἀμυήτοις· Οἱ ἀκοινώνητοι, περιπατήσατε, ήγουν, Οι κατηχούμενοι, προσέλθετε Εἰ οὖν οἱ κατηχούμενα οὐκ ἐῶνται παρείναι τελουμένης τῆς θυσίας, πῶς αἱρετικοὶ ἐαθήσονται; Εἰ μήπου ἐπαγγέλλωνται φησί, μετανοεῖν καὶ ἀφίστασθαι τῆς αἱρέσεως· καὶ τότε δὲ, οἶμαι, οὐκ ἐντὸς τοῦ ναοῦ παραχωρηθήσονται εἶναι, ἀλλ᾽ ἔξω μετὰ τῶν κατηχουμένων· ὡς εἰ μὴ ἐπαγγέλλονται ἀφίστασθαι τῆς αἱρέσεως, οὐδὲ τοῖς κατηχουμένοις συστήσονται, ἀλλ' ἐκδιωχθήσονται. Ερώτησις. • Ἐάν τις ᾗ ἀσθενῶν καὶ ἐκτακεὶς πάνυ ἀπὸ τῆς πολλῆς ἀσθενείας, καὶ ἔλθῃ τὸ ἅγιον Πάσχα· πάνε τως ὀφείλει νηστεῦσαι, ἢ ἀπολύει αὐτὸν ὁ κληρικὸς λαμβάνειν, οὗ δύναται, ἢ καὶ ἔλαιον καὶ οἶνον, διὰ τὴν πολλὴν αὐτοῦ ἀσθένειαν·ν Διὰ τὸ σῶμα ταπεινώσαι. Lege, διὰ τὸ τὸ σώμα, etc. Καταλαβεῖν. Lege, μεταλαβεῖν. Επιτ. Ότι. Lege, ὅτι ὅτε. Επιτ. do debet baptizari? Ad quod divinus hic Pater respondit, quod quando purgata fuerit. Donec enim praestituti dies præterierint, impura esse judicabitur et nec baptizabitur, nec divinis mysteriis digna habebitur. Interrogatio. ‹ Mulier si pepererit, debetne jejunare Pascha, et vinum non bibere: an a jejunio absolvitur et vinum bibere permittitur, eo quod pepererit? > Responsio. Excogitatum est jejunium, ut corpus bumile reddatur. Si ergo corpus in humilitate et imbecillitate versatur, debet cibi et potus, quantum vult et potest, esse particeps. › BALS. Interrogatus est sanctus, an debet mulier, quæ in Paschæ quadragesima peperit, bibere vinum et a jejunio absolvi. Et respondit, quod jejunium ad corpus humiliandum decretum est. Quod si corpus humiliatum fuerit et infirmum, non aliunde je junii disciplina indiget: sed confirmatione potius et recreatione opus habet. Debet ergo, quæ peperit in Paschate, hoc est, in jejunio quod fit propter Pa scha, uti et vino et cibo. Interrogatio. • An debet clericus, praesentibus Arianis vel aliis hæreticis, orare; et an eum nihil lædit quando ille facit orationem, seu oblationem? Responsio. In divina oblatione diaconus ante salutationem edicit: Qui non communicatis, ambulate. Non de bent ergo interesse, nisi profteantur se peniten tiam acturos et hæresin vitaturos. › BALS. Interrogatio de clerico facta est: an debet presentibus hæreticis orare, aut iucruentum sacrificium offerre; et respondit, quod quando ad sacram mensam sancta offerenda sunt, dicitur profanis: Qui non communicatis, ambulate, sive, Catechumeni, exite. Si ergo catechunoni non sinuatur adesse dum fit sacrificium, quomodo sinentur hæretici? Nisi se, inquit, poenitentiam acturos confteantur, et ab hæresi cessaturos; et tunc quoque, ut existimo, intra templum esse non sinentur, sed foris cum catechumenis; quod si se ab hæresi abstenturos non profiteantur, ne cum catechumenis. quidem consistent, sed expellentur. Interrogatio. ‹ Si quis sit ægrotus, et ex multa imbecillitate valde attenuatus, et ad sanctum Pascha venerit; debetne omnino jejunare, an eum absolvit clericus, ut accipiat quod potest, vel etiam oleum et vinum prodter multam ejus imbecillitatem?». Προσέλθετε. Legendum videtur, παρέλθετε, veὶ ἐξέλθετε, ut interpres vertit. EDIT. Επαγγέλλωνται. Forte, έπαγγέλλοντα, μι paulo infra. EDIT.

Responsio. TIMOTHEI ALEX. EPISC. • Absolvi debet ægrotus, ut cibum et potum capiat, quantum ferre potest. Eum enim, qui semel attenuatus est, esse olei participem æquum est. › BALS. De eo, qui ægrotat, et morbo consumptus est, fit interrogatio; debetne in jejunio propter Pascha omnino jejunare, hoc est, inexcusabiliter et absque ulla commiseratione, an vinum et oleum sumere propter imbecillitatem? Responsio autem dicit, quod is, qui morbo consumptus est, capere Bebet vinum et oleum, quantum ferre potest: per - petuo scilicet, vel in aliquibus diebus, secundum judicium ejus qui illum dispensat. Nota autem ex hoc canone et viti, quod jejunium Quadragesimæ Pascha est aridorum esus et a vino abstinentia. Nonnulli autem dicunt, in utrisque his canonibus jejunium in Paschate, esse sanctæ Passionis hebdomadam, et non omnem Quadragesimam, Interrogatio. • Si quis clericum vocaverit, ut matrimonio conjungat, audiat autem esse illicitum matrimonium, utpote vel amita conjugium, vel defuncta uxoris esse sororem eam, quæ est matrimonio conjungenda, debeţne sequi clericus vel facere oblationem? › Responsio. Uno verbo dicite: Si audiverit clericus illicitum matrimonium. Si ergo est illicitum matrimonium, pon debet clericus alienis peccatis communicare. › Bar.s. Oportet, inquit, clericos, qui ad matrimo pii mysterium celebrandum vocantur ut orent, et sponsos conjungant, si audiverint esse illicitum matrimonium, nec abire, nec orare, nec offerre, et sic alienis peccatis communicare. Interrogatio. • Si laicus, qui somniavit, clericum interrogaverit an debet ei permittere communicare, an non? > Responsio. pon Απόκρισις. • Απολύεσθαι ὀφείλει μεταλαμβάνειν καὶ τῆς τρο φῆς καὶ τοῦ ποτοῦ ὁ ἀσθενῶν, πρὸς ὅ δύναται βαστάσαι. Τὸ γὰρ μεταλαμβάνειν ἐλαίου τὸν ἅπαξ ἐκτακέντα, δίκαιόν ἐστιν.» ΒΑΛΣ. Περὶ νοσοῦντος καὶ ἐκτακέντος ὑπὸ τῆς νόσου ἡ ἐρώτησις· εἰ ὀφείλει ἐν τῇ διὰ τὸ Πάσχα νηστεία πάντως νηστεῦσαι, ἀντὶ τοῦ, ἀπαραιτήτως, ἀσυμπαθῶς, ἡ μετασχεῖν οἴνου καὶ ἐλαίου διὰ τὴν ἀσθένειαν. Ἡ δὲ ἀπόκρισις λέγει, ὅτι τὸν ἐκτακέντα ἐκ νόσου, δίκαιον καὶ οἴνου καὶ ἐλαίου μεταλαμβάνειν, ὡς δύναται ὑπομεῖναι, ήγουν, ἢ διόλου, ἢ ἐν ἡμέραις τισὶ, κατὰ τὴν κρίσιν τοῦ οἰκονομοῦντος αὐτ τόν. Σημειωτέον οὖν ἐκ τούτου τοῦ κανόνος καὶ ἐκ τοῦ η', ὅτι ἡ νηστεία τῆς Τεσσαρακοστῆς τοῦ Πάσχα ξηροφαγία ἐστὶν, ἀλλὰ καὶ οἴνου ἀποχή. Τινὲς δὲ καὶ ἐν ἀμφοῖν τοῖς κανόσι τούτοις, τὴν ἐν τῷ Πάσχα νηστείαν, τὴν τῶν ἁγίων Παθῶν ἑβδομάδα λέγουσιν εξ ναι, καὶ οὐ πᾶσαν τὴν Τεσσαρακοστήν. Ερώτησις. «Εἰς τὸ ζεῦξαι γάμον ἐὰν καλέσῃ τις κληρικόν, ἀκούσῃ δὲ τὸν γάμον παράνομον, ἢ θειογαμίαν, ήγουν ἀδελφὴν τελευτησάσης γυναικὸς τὴν μέλλουσαν ζεύγνυσθαι, εἰ ὀφείλει ἀκολουθῆσαι ὁ κληρικός, ἢ προσφορὰν ποιῆσαι; ο Απόκρισις. • Απαξ εἴπατε· Ἐὰν ἀκούσῃ ὁ κληρικὸς τὸν γάμον παράνομον. Εἰ οὖν ὁ γάμος παράνομός ἐστιν, οὐκ ὀφείλει ὁ κληρικὸς κοινωνεῖν ἁμαρτίαις ἀλλοτρί αις. ο ΒΑΛΣ. Τοὺς κληρικούς δεῖ, φησί, καλουμένους εἰς τελετὴν γάμων, ὥστε εὔξασθαι καὶ συζεύξαι τοὺς νυμφευομένους, εἰ ἀκούσουσι παράνομον εἶναι τὸν γάμον, μὴ ἀπέρχεσθαι, μήτε εύχεσθαι, μήτε προσφέρειν, καὶ οὕτω κοινωνεῖν ἁμαρτίαις άλλατρίαις. Ερώτησις. • Ἐὰν ὀνειρασθεὶς ὁ λαϊκὸς ἐρωτήσῃ κληρικόν, εξ ὀφείλει ἐπιτρέψαι αὐτῷ κοινωνῆσαι, ἢ οὗ;» Απόκρισις. «Εἰ μὲν ὑπόκειται ἐπιθυμία γυναικός, οὐκ ὀφε!- λει· εἰ δὲ ὁ Σατανᾶς πειράζει αὐτὸν, ἵνα διὰ τῆς προφάσεως ταύτης ἀλλοτριῶται τῆς κοινωνίας τῶν θείων μυστηρίων, ὀφείλει κοινωνῆσαι. Ἐπεὶ οὐ παύ ‹ Si subest quidem mulieris desiderium, debet: sin autem tentat eum Satanas, ut per hanc occasionem a divinorum mysteriorum communione alienetur, debet communicare. Neque enim cessabit tentator eo tempore, quando debet communicare, σεται ὁ πειράζων κατ' ἐκεῖνον τὸν καιρὸν, ὅτε ὀφεί illum invadere.» Bats. De iis, quibus visa se in somniis offerunt, quibus etiam fit fortasse fluxus seminis, dicit hic Pater, quod si mulieris desiderium in eo qui somniat, cogitatio antea accenderit, et mens in desiderio perstiterit, eique assensus est, et ex eo illi visio oblata est, et fluxio seminis est consecuta, non debet communicare. Et merito: assensio enim ejus, qui somniavit, mentem polluit, et quomodo cum hac cogitatione ad Sancta accedet? Sin autem nihil tale. precessit, est diaboli, inquit, tentatio; ut sic eum alienet a divina communione: et oportet eum communicare. Si enim sciverit Malus se per somnium eficere, ne sit sacramenti particeps: non ces λει κοινωνεῖν, ἐπιτιθέμενος αὐτῷ. ΒΑΛΣ. Περὶ τῶν ἐν ὀνείροις φανταζομένων, οἷς καὶ σπέρματος ἴσως γίνεται εκροή, φησὶν ὁ Πατήρ οὗτος, ὅτι εἰ μὲν πρὸ τούτου προσέβαλλε τῷ ὀνειρασθέντι ἐπιθυμίας γυναικός λογισμὸς, καὶ ἐνέμεινεν ὁ νοῦς ἐπὶ τῇ ἐπιθυμίᾳ, καὶ ἐνεφιλοχώρησε ταύτῃ, κἀντεῦθεν ἡ φαντασία, ἐπῆλθε ἡ φύσις τοῦ σπέρμα τος· οὐκ ὀφείλει μεταλαβεῖν. Καὶ εἰκότως· ἡ γὰρ συγκατάθεσις ἐμόλυνε τὸν λογισμὸν τοῦ ὀνειρασθέν τος. Καὶ πῶς μετὰ τοιούτου λογισμοῦ προσελεύσε ται τοῖς 'Αγίοις; Εἰ δὲ οὐδὲν τοιοῦτον προηγήσατο, τοῦ διαβόλου, φησίν, ἐστὶ πεῖρα, ἵνα οὕτως ἀποξενώ ται αὐτὸν τῆς θείας κοινωνίας· καὶ δεῖ αὐτὸν χα:- νωνεῖν. Εἰ γὰρ ἴδῃ ὁ Πονηρὸς οὕτω κατορθούμενον

RESPONSA CANONICA. care cognoverit. τὸ μὴ μετέχειν αὐτὸν τῶν ἁγιασματων, οὐ παύσεται sabit homini insidiari, quoties eum velle communἐπιβουλεύων τῷ ἀνθρώπῳ, οσάκις ἂν γνῶ αὐτὸν θέλοντα μεταλαβείν. Ερώτησις. • Τοῖς ζευγνυμένοις εἰς γάμου κοινωνία», περὶ ποίων ἡμερῶν τῆς ἑβδομάδος παρατίθεσθαι χρή ἀπέχεσθαι τῆς πρὸς ἀλλήλους κοινωνίας, καὶ ποίας ἔχειν ἐπ' ἐξουσίας; Απόκρισις. • Προείρηκα καὶ νῦν λέγω· ὁ ᾿Απόστολος λέγει Μὴ ἀποστερεῖτε ἀλλήλους, εἰ μή τι ἂν ἐκ συμ φώνου πρὸς καιρὸν, ἵνα σχολάσητε τῇ προσευχῇ, καὶ πάλιν ἐπὶ τὸ αὐτὸ ἦτε, ἵνα μὴ πειράζε ὑμᾶς ὁ Σατανᾶς διὰ τὴν ἀκρασίαν ὑμῶν. Ἐξ ἀνάγκης δὲ τὸ Σάββατον καὶ τὴν Κυριακὴν ἀπέχεσθαι δεῖ, διὰ τὸ ἐν αὐταῖς τὴν πνευματικὴν θυσίαν ἀναφέρεσθαι τῷ Κυρίῳ.» Ερώτησις. • Εάν τις μὴ ἔχων ἑαυτὸν, χειρίσηται, ή κρη μνήσῃ ἑαυτὸν, εἰ γίνεται προσφορά, ἢ οὐ.» Απόκρισις. • Ὑπὲρ τοῦ αὐτοῦ διακρῖναι ὀφείλει ὁ κληρικός, τὸ ἀληθὲς ἐκφρενής ὤν, πεποίηκε τοῦτο. Πολ λάκις γὰρ οἱ διαφέροντες τῷ πεπονθότι, θέλοντες τυχεῖν τῆς προσφορᾶς καὶ τῆς ὑπὲρ αὐτοῦ εὐχῆς, καταψεύδονται, καὶ λέγουσιν, ὅτι οὐκ εἶχεν ἑαυτόν· ἐνίοτε δὲ ἀπὸ ἐπηρείας ἀνθρώπων ἢ ἄλλως πως ἀπὸ ὀλιγωρίας πεποιηκέναι τοῦτο. Οὐ χρὴ προσφορὰν ἐπάνω αὐτῷ γενέσθαι· αὐτοφονευτής γὰρ ἑαυτοῦ ἐστι. Δεῖ οὖν πάντως τὸν κληρικὸν μετὰ ἀκριβείας ἐρευνῆσαι, ἵνα μὴ ὑπὸ κρῖμα πέσῃ.» ΒΑΛΣ. Ερωτηθείς, ὡς εἰ μὴ ἔχων τις ὑγια τον λογισμόν, ἀλλὰ παρατραπεὶς τὰς φρένας, αὐτόχειρ γένηται ἑαυτοῦ, ἢ κατὰ κρημνοῦ ὠθήσει ἑαυτόν· ἐὰν χρὴ ὑπὲρ αὐτοῦ εὐχὴν γενέσθαι, ἢ προσφοράν· εἶτ πεν, ὅτι ἐὰν ἀληθῶς ἔξω φρενών γενόμενος ὁ ἄνθρωπος, καὶ μὴ εἰδὼς 8 ποιεῖ, διεχειρίσατο ἑαυτὸν, ἢ ἐκρήμνισεν, ἢ ἄλλως διέφθειρε· γενήσεται ὑπὲρ αὐτοῦ δέησις καὶ προσφορά. Δεῖ δὲ τοὺς εἰς εὐχὴν προσκαλουμένους ἀκριβοῦσθαι περὶ τούτου, μήποτε ἢ ἐκ μικροψυχίας, ἢ ἐξ ἐπηρείας ἀνθρώπων, ἢ ἄλ λως πως, ἐκὼν καὶ εἰδὼς ὁ ποιεῖ, διεχειρίσατο ἑαυ τόν. Ὑπὲρ γὰρ τοῦ τοιούτον οὐ δεῖ, οὔτε εὔχεσθαι, οὔτε προσφέρειν, ὅτι αὐτοφονευτής ἐστι. Ερώτησις. • Εάν τινος γυνὴ πνευματιᾷ, ὥστε καὶ σίδηρα φορεῖν, ὁ δὲ ἀνὴρ λέγει, ὅτι Οὐ δύναμαι ἐγκρατεύεσθαι, καὶ θέλει λαβεῖν ἄλλην· ὀφείλει λαβεῖν ἑτέραν, †, 05; Απόκρισις. • Μοιχεία μεσολαβεῖ τῷ πράγματι· καὶ περὶ τούτου τί ἀποκρίνεσθαι οὐκ ἔχω, ἢ ἐφευρίσκω.» ΒΑΛΣ. Περὶ ἀνδρὸς ἡ ἐρώτησις ἔχοντος γυναῖκα πνευματιῶσαν, ήγουν πνεύματι πονηρῷ συνεχομέ νην, καὶ οὕτως μαινομένην, ὡς καὶ σιδήροις δεσμεῖσθαι, ἵνα μὴ ἑαυτὴν ἀπολέσῃ ἢ ἑτέρους βλάψῃ, ᾗ • 1 Cor. vii, 5. Τό. Lege, εἰ τό. Ερις Interrogatio. ‹ lis, qui matrimonii societate junguntur, in quibusnam septimanæ diebus proponere oportet, ut a mutuo congressu abstineant, et quibusnam potestatem habeant?, Responsio. • Quod ante dixi, nunc quoque dico. Dicit Apostolus: Ne fraudale vos invicem, nisi forte ex consensu ad tempus; ut vacetis orationi; et rursus ad idem conveniatis, ne vos tentet Satanas propter incontinentiam vestram ". Necessario autem Sabbato et die Dominico abstinere oportet, quod spirituale sacrificium in eis Domino offeratur. Interrogatio. • Si quis, cum sui compos non esset, sibi manum akulerit, vel etiam se præcipitaverit, ſit ne oblatio, an non?, Responsio. Hoc debet clericus discernere, an cum revera mentis compos non esset, hoc fecerit. Sæpe enim ii, qui ad eum cui hoc accidit pertinent, volentes assequi oblationem et orationem pro ipso, mentiun-. tur, et dicunt eum non fuisse apud se: nonnunquam autem propter insultationem hominum, vel aliquo alio modo per negligentiam hoc fecisse. Pro hujusmodi oblatio non est facienda: est enim sui homicida. Oportet ergo clericum accurate sciscitari, ne in judicium incidat. › BALS. Interrogatus sanctus, si is, qui non est sanæ mentis, sed emotæ, sibi mortem consciverit, vel se deorsum præcipitem dederit: an pro eo facienda sit oratio vel oblatio? dixit quod si homo quidem revera emotæ mentis, et nesciens quid ageret, sibi manum attulerit, vel se præcipitaverit, vel aliquo modo interemerit; flet pro eo oblatio et orar tio. Oportet autem eos, qui ad orationem evocantur, subtiliter investigare; nunquid vel propter animi timiditatem, vel hominum insultationem, vel aliqua alio modo, prudens ac sciens quid ageret, sibi manum ‘attulerit. Pro tali enim nec orare, nec offerre oportet, quoniam sui homicida est. Interrogatio. • Si alicujus uxor spiritu corripitur, ut ferreos etiam compedes gestet, vir autem dicat: Non possum continere, et velit aliam accipere: debetne aliam accipere an non? › Responsio. In hac re quidem adulterium intercedit, nec habeo, aut invenio quid de ea respondeam. › BALS. Interrogatio est de marito, qui habet uxo-. rem spiritu correptam, seu spiritu malo agitatam, et ita furenten, ut etiam ferreis compedibus, manicisque ligetur, ne seipsam interficiat, vel alios

TIMOTIEI ALEX. EPISC. EPISTOLA AD DIODORUM. ladat, cum qua ipse rem habere non potest; dicit συνελθεῖν αὐτὸν ἀδύνατον, καὶ λέγοντος σωφρονεί, autem se non posse continere, et vult aliam uxorem legitimam accipere. Responsio autem est, se nihil posse dicere. Est enim adulterium, si constante ma trimonio, vir aliam mulierem ducat in matrimonium. Ex novella autem imperatoris domini Leonis Philosophi marito concessum est, mulieris quæ perpetua insania laborat, solvere matrimonium: soluto autem matrimonio, licet marito aliam uxorem introducere. Interrogatio. • Si quis jejunans, ut communicet, os lavans, vel in balneo aquam bibit nolens: debetne communicare?, Responsio. • Quia etiam invenit Satanas occasionem prohibendi eum a communione, frequentius hoc faciet. Interrogatio. • Sermonem Dei sæpe audientes et non facientes, an sumus judicio obnoxii? › Responsio. • Si non faciamus, nec nos accusare contingit, quod audientes non pareamus. Est autem pars salutis seipsos accusare. › Interrogatio. ‹ Ex quanam ætate a Deo judicantur peccata?, Responsio. ‹ Ex uniuscujusque cognitione et prudentia: illı quidem a decennio; hi vero a majori ætate. › BALS, Ex uniuscujusque cognitione et intelligentia dicit a Deo peccata judicari. Pueri enim, qui sunt acrioris et vigilantioris naturæ bonum et malum citius discernunt: qui autem sunt hebetioris tardiorisque ingenii, tardi sunt ad cognitionem ejus quod fieri oportet. Ideo illis quidem dicit ab anno decimo reputari peccatum: his vero a majori et perfectiori ætate. θέλοντός τε. Forte, θέλοντος δέ. Επιτ. θέλοντός τε λαβεῖν γυναῖκα ἑτέραν νομίμως. Ἡ δὲ ἀπόκρισις, ὅτι οὐ δύναταί τι εἰπεῖν. Μοιχεία γάρ ἐστι, τὸ, ἔτι συνισταμένου τοῦ γάμου, ἑτέραν ἀγαγέσθαι τὸν ἄνδρα γυναῖκα εἰς συμβίωσιν. Ἐκ δὲ τῆς νεαρᾶς τοῦ βασιλέως κυρίου Λέοντος τοῦ Φιλοσόφου, δέδοται τῷ ἀνδρὶ, μαινομένης διηνεκή μανίαν τῆς γυναικὸς, λύειν τὸν γάμον· τοῦ γάμου δὲ λυθέντος, ἔξεστι τῷ ἀνδρὶ ἑτέραν νομίμως εἰσοικίσασθαι. Ερώτησις. • Ἐὰν νηστεύων τις ἐπὶ τῷ κοινωνῆσαι, νιπτόμε νος τὸ στόμα, ἢ ἐν τῷ βαλανείῳ κατέπιεν ὕδωρ μὴ θέλων· ὀφείλει κοινωνῆσαι;» Απόκρισις. • Ἐπεὶ εὗρεν ὁ Σατανᾶς ἀφορμὴν τοῦ κωλύειν αὐτὸν τῆς κοινωνίας, συχνότερον τοῦτο ποιήσει. Ο Ερώτησις. • Συχνῶς ἀκούοντες τὸν λόγον τοῦ Θεοῦ, καὶ μὴ ποιοῦντες, ἆρα ὑπὸ κατάκρισίν ἐσμεν;» Απόκρισις. • Εἰ καὶ μὴ ποιοῦμεν, ἀλλ' οὐκ ἐνδέχεται μὴ μέμφεσθαι ἑαυτοὺς, ὅτι ἀκούοντες παρακούομεν· μέρος δὲ σωτηρίας ἐστὶ καὶ τὸ μέμφεσθαι ἑαυτούς.» Ερώτησις. • Εκ ποίας κείρας κρίνονται παρὰ Θεοῦ τὰ ἁμαρ τήματα; ο Απόκρισις. «Πρὸς τὴν γνῶσιν ἑκάστου καὶ τὴν φρόνησιν. Οι μὲν ἀπὸ δεκαετοῦς κείρας, οἱ δὲ καὶ μείζονος.» ΒΑΛΣ. Πρὸς τὴν γνῶσιν ἑκάστου καὶ τὸ φρόνημα ἔφη κρίνεσθαι τῷ Θεῷ τὰ ἁμαρτήματα. Οἱ μὲν γὰρ ὀξυτέρας φύσεως ὄντες τῶν παίδων καὶ μᾶλλον ἐγρηγορυίας, συντομώτερον διακρίνουσι τὸ καλὸν καὶ τὸ χεῖρον· οἱ δὲ νωθροτέρας τυχόντες καὶ ἀναπεπτωκυίας ἕξεως, βραδεῖς εἰσι πρὸς τὴν γνῶσιν τοῦ δέοντος. Διὸ τοῖς μὲν ἀπὸ δεκάτου ἐνιαυτοῦ τῆς ἡλι κίας αὐτῶν λογίζεσθαι εἶπε τὰ ἁμαρτήματα, τοῖς δὲ ἐκ μείζονος καὶ τελεωτέρας. TIMOTHEI ALEXANDRINI EPISTOLA AD DIODORUM TYRENSEM EPISCOPUM. (Apud Facundum Hermianensem; Opp. Sirmondi, t. IJ, p. 512 ed. Paris.) Domino meo, per cuncta honorabili et sanctissimo episcopo et cònsacerdoti Diodoro, Timotheus in Christo salutem. Virtutem tuam et vitae perfectionem et zelum rectæ et apostolicæ tuæ fidei, pro dignitate prædicare nequaquam potero, etiam si nimium properavero non enim æquantur sermones et res. Vobis ex certo donatum est, non solum credere in Christum Jesum, sed etiam pro ipso pati. Hanc tuam rectam et beatam circa Deum voluntatem, et inde-