PG 46Gregory of Nyssa
Notes of Various Authors
Printed pages · scan text
vision-corrected · Migne scan
Diplomatic text · vision-corrected transcription of the Migne scan (complete), over scholarios OCR (cleaned, language-split) — PG column chips mark the printed columns.

On the Book: On the Perfect Form of the ChristianIn lib. De perfecta Christiani forma

col. 1183–1184page 1 of 34
PG 46:1183τοῦ ἀπαυγάσματος, Καὶ γὰρ ὁ Ἀπόστολος οὐ βουλήσεως, ἀλλ᾽ αὐτῆς τῆς οὐσίας τῆς πατρικῆς ἴδιον ἀπαύγασμα καὶ χαρακτῆρα τὸν Κύριον κηρύττει. ὁ μὴ τὴν ὡραιότητα του ἐπὶ δὲ τῆς ἑτέρας ἐννοίας, διὰ γὰρ τοῦ ταῦτα καὶ τὰ τοιαῦτα ἐν τοῖς μέλεσι δείκνυσθαι τῷ συμ 235: Οἱ δυσσεβεῖς περιέρχονται λέγον. τες, Ει πρωτότοκός ἐστι πάσης κτίσεως, δηλονότι καὶ αὐτὸς εἰς ἐστι τῆς κτίσεως διὰ τὴν τῆς σαρκὸς συγγένειαν, οὐ ἐξ αὐτοῦ καὶ μετ' αὐτὸν εἶναι τὴν τῶν νεκρῶν ἀνi τῶν κεκοιμημένων, ἵνα ὁδοποίηση σαρκὶ τὴν ἀνά ρανὸς καὶ ἡ γῆ παρελεύσονται ἀρχαῖα παρῆλθεν, ἰδοὺ γέγονε καινὰ τὰ πάντα. Ας. καὶ ἀπολύτρωσις. τὰς ὠδῖνας τοῦ θανάτου, καθότι οὐκ ἦν δυνατὸν κραττεῖσθαι αὐτὸν ὑπ' αὐτοῦ τὴν πρὸς τὸ πρωτότυπον ἀγχιστείαν, αὐτὸν συγγένειαν, εἰ τὴν πρὸς αὐτὸν ἀγχιστείαν. Κε διὰ τῆς μαρτυρίας, μεταξύ κηρύ χων, μεταξὺ τοῦ Πατρὸς καὶ τῶν ἀποκηρύ καὶ προσδέξηται τοὺς ἀποκηρύκτους εἰς υἱοθεσίαν, Αποκήρυκτοί
col. 1185–1186page 2 of 34
PG 46:1185σιλείας τοῦ Θεοῦ, ἀλλ' οὐκ ἐγγράφους τους φοιτητὰς παρασκευάζονται åλλà εὔσχημον καὶ εὐπρόσεδρον τῷ Κυρίῳ ἀπερισπά περισπασμός. ἀπερισπάστως, 1, 15: Οτι περισπασμόν πονηρὸν ἔδωκεν ἀποσεμνύνειεν ἐκεῖνο, ἐκεῖνο χάριν ἀποσεμνύναι. προευδοκιμήσαντας, προσευ δοκιμήσαντας. αὐτόθεν μὲν ἔχει τὸν πρέπ. ἔπ. ἀπὸ τῆς συν ονομαζομένης αυτή προσηγορίας. επιστρέφεσθαι τὴν ἅλωνα, γαῖαν ἐπιστρέφεσθαι, τῆς ἑτέρων μακαριότητος, ἑκατέρων, οι Τὸ δ' ἄχνυμαι φθόνον ἀμειβόμενον τὰ καλὰ ἔργα. τούτων τούτοις, πράγματα Ρωμαίοις νεώτερα μηχανήσασθαι, τοῖς ἐν τέλει ἐπιτίθεσθαι

On the Book On VirginityIn lib. De Virginitate

col. 1187–1188page 3 of 34
PG 46:1187Τί ἀλγεῖτε ἐπὶ τῷ θανάτῳ; πολλῷ κρεῖττον ἦν πάλαι ἀπελθεῖν. τέθνηκεν ὁ καθήμενος παῖς, Λάβε τὸν υἱόν σου τὸν ἀγαπητόν, δν ἠγάπησας. τὸν τὸ ἠγαπημένον ἢ τὸ μονογενές. ἀναιρεῖσθαι τὸ καταθύμιον τῶν ἀγαθῶν καὶ καταθυμίων συντυχία. Τὸν ἄσωτον καὶ οὐδὲν προτιμότερον τοῦ ἑτέρου. Αι Διεξερχόμενος οὐδὲ ὑπὸ τῶν ἡδέων θρυπτόμενος, οὔτε ὑπὸ τῶν αὐστηρῶν ταπεινούμενος, κατοικίας, ή παροικία μου ἐμακρύνθη, την αἰτίαν τῆς κατη ἐπαγγελίας ἐλπίδα ζωῆς τοῦ Θεοῦ τοῖς μετὰ γαστέρα ζῶν μετὰ γαστέρος. 16, 250, Εἰ μὴ κακοὶ νομιζοί. μεθα, καὶ δοῦλοι γαστρός, καὶ τῶν ὑπὸ γαστέρα. Νε 20: ἐν τούτοις ὀνειροπολεῖν ἔσεσθαι γαστρός καὶ τῶν ὑπὸ γαστέρα πλησμοναῖς. (uία θῆνε γὰρ ἀμπεδίον ποταμῷ πλήθοντι ἐοικὼς Χειμάρρῳ, ὅστ᾽ ὦκα ρέων ἐκέδασσε γεφύρας. ἔστηκε τῶν ἐν αὐτῷ, ἀπεριήγητον καὶ ἀμετεώριστον αὐτοῖς φυ λαχθῆναι καὶ τὴν ὄψιν καὶ τὴν γεῦσιν ἁπλῆν τε καί. Οι 11, 26, έζωγρημένοι ὑπ' αὐτοῦ εἰς τὸ ἐκείνου θέλημα τητας ἀρετὰς, ὑποβολὰς κακίας εἶναι,
col. 1189–1190page 4 of 34
PG 46:1189μὲν κακίας ἡ ὑπερβολὴ, καὶ ἡ ἔλλειψις· τῆς δὲ ἀρετῆς εἰς πολλὰ τῇ διανοίᾳ διαχεόμενον διεσκόρπισε τὴν οὐσίαν αὐτοῦ τῶν ἀσώτως. Καί σφιν ὀνειδεά τε προφέροις, νόστον τε φυλάσσοις.] μιᾶς ὠδῖνος ἀδελφούς, εἰς ἰλὺν ὕλην, τῇ φύσει φευκτόν ἐστιν ὡς ἐν συνηθείᾳ γενόμενον με σ. καί, σπουδαζομένων, καταφεύγων κατιόντας. ὁ γὰρ ἄγαμος μεριμνα, αναισθήτως ἀναισθήτων ἐχόντων, εἰ άφραστον, ἀόρατον. τὴν τοῦ ἀφράστου φωτὸς ἑρμηνείαν, Οὐχὶ τῷ μισεῖν. οὐχὶ τῷ μίσει τῆς ἀληθείας, ἀλλὰ τῇ ἀσθενείᾳ τῆς διηγήσεως. οἱ ἐπιπολεώτερον· τῇ επιπε- / οἱ ἐπὶ πόλεων, ἐν ταῖς πόλεσι. επιπελαιότερον, ὥσπερ τοίνυν μέν,
col. 1191–1192page 5 of 34
PG 46:1191διάττειν, διαθέοντα άστρα Καὶ ὁμοίως κατὰ πλάτος καὶ βάθος, οἱ δοκοῦντες ἀστέρες διάττειν γίνονται. Ει 4, καὶ οἱ διαθέοντες ἀστέ ἐν τῷ ὄρει αὐχμώ εφθαρμένου μὲν οὐδὲν οὐδὲ τῶν πλησιώτατα ὁρᾷ, ὑγιὴς δὲ οὖσα μέχρις οὐρανοῦ τε καὶ ἀστέρων ἐξικνεῖται. ἀποῤῥυψαμένῳ ἀποῤῥιψαμένῳ, ἀποῤῥύπτεσθαι κατὰ ἑαυτὸ κατὰ ἰδίαν ὑπόστασιν ἔξω προαιρέσεως οὐδαμοῦ τὸ κακὸν εὑρίσκεται κείμενον ἢ ὑφεστώς· ἀλλὰ τότε εἰς γένεσιν παράγεται, ὅταν ἐλώμεθα αὐτό. ν. 6: Μέγα ἄνθρωπος, καὶ τίμιον 1: Ὁποῖα δὲ ἐπιτηδευτέον δείκνυσιν εἰκότως ἂν θεῖαι νομίζονται, ἂν καὶ φίλαι νομ! ἂν γείτονες καὶ φίλαι εἶναι νομίζοιντο τῆς περὶ τὴν γῆν ταλαιπωρίας, της περὶ τὴν ζωὴν ταλαιπωρίας τὰ κρυπτὰ τῆς αἰσχύνης, μέσου ἀπόσπασμα ἐπικλιθείσης εἰς ποντ ὅσα ἐκ τοῦ γά
col. 1193–1194page 6 of 34
PG 46:1193πᾶν δάκρυον ἀπὸ παντὸς προσώπου νατος εἰς νίκος 8, Κατέπιεν ὁ θάνατος ἰσχύ κατεπόθη ἐν ἐκεί λείαν παιδείαν συντέλειαν τῆς κατὰ σάρκα ζωῆς, 39, συντέλεια τοῦ αἰῶνος ἐστι π συντελείᾳ τοῦ αἰῶνος νες οιηθεῖεν. ὡς ἄν τις οἰη τῆς τῶν μιασμάτων κοινότητος, καὶ εἰ δι᾽ ἑνός τινος μολυνθείη, μηκέτι τὸ ἄσπιλον ἔχειν ἐν ἑαυτῇ δυνα τινος ἐμπεσόντος ὅλον κύκλῳ συνεκλινήθη τῷ μέρει, ὅλον ἐν κύκλῳ συνεκλονήθη τῷ μερικῷ σάλω συγχυματούμενον· ὁ μὲν Ἀπὸ ὕψους ἡμέρα; οὐ φοβηθήσο λοὶ πολεμοῦσί με, Υψιστε 384 Αρεθήσεται. Μ. ἀρηθήσεται, οὐδενί, έραμαι εἰ δέ τινι πρόσθοιτο. Ηπε ἀρέσκομαι, αρεστός, τηλαυγής, καθώς φησιν ή Γραφή, τοῦτο δέ ἐστι τὸ μὴ κατὰ τὴν ἁπλότητα τοῦτο δέ ἐστι, μήτε τὸ κατὰ τὴν ἁπλότητα δοκοῦν ἐπαινετόν, διὰ πάντων τὴν ἀρετὴν ἀσκοῦντα, ἕν τι μόνον τῶν ἀλλὰ περὶ μὲν τούτων ἐκεῖνον ὁ τὸν εἰς εὐμορφίαν τῶν συντελούντων αὐτῷ ἔκ τινος συμφορᾶς εἰ περικέκοπται ἐκεῖνο ὁ τῶν εἰς εὐμορφίαν τι συντελούντων αὐτῷ ἔκ τινος συμφοράς τῶν λοιπῶν, περὶ τὸ λεἶπον. φλυαρίαν καταγινώσκειν ναι. ρανῶν βιάζεται, καὶ βιασταὶ ἁρπάζουσιν αὐτήν
col. 1195–1196page 7 of 34
PG 46:1195εἰ δὲ χρή,: οὕτω καὶ ἡ ἁλιευτικὴ τέχνη ποιεῖ, κατὰ τὴν τοῦ Κυρίου παραβολήν, τοὺς ἐδωδίμους και χρηστοὺς τῶν ἰχθύων ἀπὸ τῶν πονηρῶν τε καὶ δηλητηρίων διαχωρίζουσα, ὡς ἂν ὡς νεφέλαι πέτανται, καὶ ὡσεὶ περιστεραὶ σὺν νεος ἐπὶ τάλαντον μου λίβδου καθεζομένη, καὶ ἰδοὺ τάλαντον μολίβδου ἐξαιρόμενον, καὶ ἰδοὺ γυνὴ μία ἐκάθητο εἰς μέσον του μέτρου Τῶν θείων εὐλογιῶν. Ὑμεῖς κατὰ σάρκα κρίσ τῶν θείων εὐλογιών, ἀλλὰ πνευματικῶς ἐξακούοντας 146, ἐκ πολλοῦ περιόντος ἡμεῖς ταύτην τὴν σπουδὴν ἀσπασώμεθα, θενίας, χάρισμα πῶς ἡμᾶς προσήκει καὶ περὶ ταύτην ἔχειν τοὺς μὴ κατὰ σάρκα. ν, 18, καὶ ὠδινήσαμεν καὶ ἐτέχομεν πνεύμα σωτηρίας σου 1 11, δοκιμὴν ζητεῖτε τοῦ ἐν ἐμοὶ λαλοῦντος Χριστοῦ αναγκαίων, πάντως εἰ ἀναγ νέον ἑαυτὸν καὶ πάσης παλαιότητος κεχωρισμ., 22: Απόθεσθε τὸν παλαιὸν ἄνθρωπον, ἀνανεοῖσθε δὲ τῷ πνεύματι. ὁ λιμὸς γλυκέα πλὴν αὐτοῦ ποιεῖ. ὀνόματα σύμβολα των νοημάτων κατὰ τὸ προηγούμενον, κατὰ ἐπακολούθημα δὲ καὶ τῶν ὑποκειμένων
col. 1197–1198page 8 of 34
PG 46:1197γὰρ ἔργον ἡμῖν ἡ τροφή, οὔτε σκοπὸς ἡδονή γὰρ οὐκ ἀναγκαῖον τὸ τῆς ἡδονῆς πάθος, ἐπακολούθημα δὲ χρείαις τισὶ φυσικαῖς, πείνῃ, δίψει, ρίγες, Α. Τὰς ἐξ ἑκατέρων. δι' εἰκόνες ἡ γνῶσις τοῦ ἀρχετύπου γίνεται, συγκρινόντων ἡμῶν δηλονότι τὴν ἐν ἑκατέρῳ ταυτό τινι λειτουργία τοιαύτῃ, Επισπέρχει. ἐπισπέ π ἐπισπέρει, επιστρέφει ἐπισπέρχει, ἐπιταχύνει, κατεπείγει. επισπεύ τε ὁ ὀλίγον ἐλαττώσει σεν ὁ τὸ πολὺ, καὶ δι᾿ ἔλαττον, οὐκ ἠλαττόνησεν ἕκασ καὶ ὁ τὸ ὀλίγον οὐκ ἠλαττόνησε, μήτε ὁ τὸ ὀλίγον ἐλαττονήσῃ· μι ὃς ἐλαττώσει τὸ σωτήριον αὐτοῦ, οὔτε προσετέθη, οὔτε ἠλαττώθη Εγγύς σου τὸ ῥῆμά ἐστι τῷ στόματί σου, καὶ ἐν τῇ καρδίᾳ σου πῃς αὐτὴν, καὶ ἀνθέξεταί σου τῷ μέλλοντι κατὰ τὸν ἐροῦντα, αἱροῦντα λό ἀντιλαμβάνονται, τοῦτο πρὸ πάντων αὐτοῖς ἐπιτηδευ 111, 18, ξύλον ζωῆς ἐστι πᾶσι τοῖς ἀντεχομένοις αὐτῆς Οὐ γὰρ ἐν ἀρχαῖς ἐστι τὸ ἐπιτήδευμα τοῦτο, ἀνάγκη ἑαυτοῖς γὰρ ἐναργές ἐστι τὸ ἐπιτήδευμα. τοῦτο, τότε Οὐ γὰρ ἐναργές ἐστι τὸ ἐπιτήδευμα τοῦτο, ὥστε κατὰ ἀνάγκην ἑαυτοῖς ἐπιτρέπειν. τὸς, ὡς ἐπὶ πολύ, πράγματος ἐπισφαλής σύμβουλος ἡ νεότης, καὶ οὐκ ἄν τις εὕροι κατορθωθέντι ῥᾳδίως τῶν σπουδῆς ἀξίων, ᾧ μὴ καὶ πολιὰ συμπαρελήφθη πρὸς κοινωνίαν τοῦ σκέμματος. ἐπὶ πολύ, πράγματος ἐπισφαλής σύμβουλος ἡ νεότης. καὶ οὐκ ἂν ῥᾳδίως κατώρθωσέ τι τῶν σπ. ἀξ. Αἰεὶ δ' ὁπλοτέρων ἀνδρῶν φρένες περέθονται. Οἷς δ' ὁ γέρων μετέῃσιν, ἅμα πρόσσω καὶ ὀπίσσω Λεύσσει, ὅπως ἔχ᾽ ἄριστα μετ' ἀμφοτέροισι γένηται. 10, Καὶ οὐαὶ αὐτῷ τῷ ἐνὶ, ὅταν πέσῃ, καὶ μὴ ἡ δεύ

On the Oration: On Loving the PoorIn orat. de Pauperibus amandis

col. 1199–1200page 9 of 34
PG 46:1199τερος τοῦ ἐγεῖρα: αὐτόν· Ει να ἑαυτῶν) στρώσαντες 19, Οδοὶ ἀεργῶν ἐστρωμέναι ἀκάνε 168, τὰς ἐκ τῶν θηρίων ἀπάτας 16, Ὕπνῳ δὲ σφᾶς αὐτοὺς ἐκδιδόντες, τὰς τῶν ὀνείρων φαντασίας προφητείας ἀποκα Πρὸς τοὺς συνεισάκτους ἔχοντας 11, 24, Τὸ γὰρ ὄνομα τοῦ Θεοῦ δι' ὑμᾶς βλασφημεῖται ἐν τοῖς ἔθνεσι Ἐν οἷς πολλοὶ ταῖς ἡλικίαις νεάζοντες, ἐν τῷ καθαρῷ τῆς σωφροσύνης ἑστῶτα καὶ τὸ ἑκατέρωθεν,ει τῇ περὶ τὰς θείας ἐντολὰς προθυμία, μέσῳ θανάτου καὶ ζωῆς ἐνδεικνύμενον, μήτε παντελῶς πρὸς τὸν θάνατον τεθραμμένον, καλῶς εἰπόντος, καλῶς ἤκουσαν, ἐπὶ σχεδίας τινός, οι πυρσούς τινας, οι πρὸς ὃν ἀποβλέποντες, καὶ διὰ τοῦτο ἀπογινώσκεις, ἀκούσεται τοῦ ἑσταυρωμένου; πῶς ἀκούῃς, ακούεις, πῶς πείθη, 1, 6, Εποίησεν ἡμᾶς βασιλεῖς καὶ ἱερεῖς τῷ Θεῷ καὶ Πατρὶ αὐτοῦ Λόγος εἰς ῥητὸν τοῦ Εὐαγγελίου. ὥστε Ὁ δὲ καταφρονῶν πράγμα ἀλῶνται τοὺς τόπους καθάπερ τὰ ἄλογα. τῆς ὑγρασίας, τῆς ὑγρασίας οὐσ σίας, οι πυελώδη φθορὰν παθούσης,
col. 1201–1202page 10 of 34
PG 46:1201πυαλώδη διαφθοράν. ἐκ τῶν προεαλοκ. δείξεις τῷ δυστυχήσαντι τῷ τὸ ἄρα Εἰ ἀγένητον τὸ κακὸν, κατὰ φύσιν αὐτῷ ὑπάρχει τὸ κακὸν εἶναι· οὐδεὶς δὲ κατὰ φύσιν ἐνεργῶν ἁμαρτάνει· τὸ ἄρα ἀγένητον οὐχ ἁμαρτάνει· τὸ μὴ ἁμαρτάνον κατὰ φύσιν αὐτὸ ὑπάρχει, τὸ μὴ ἁμαρτάνειν οὐχ ὑπαίτιον. ἄνθρωπον τῇ ψιλῇ περι βολῇ τοῦ λόγου ἐπὶ τῇ περιβολῇ, περι ν, 9, μόνῃ τῇ ἄγρᾳ τῶν ἰχθύων ᾗ συνέλαβον, πον ἐκλείπει, σκον ἀποθνησκέτω,καὶ τὸ ἐκλείπον ἐκλειπέτω νημένον οὐκ ἐπιστρέφει, Σχχιν, 4.: καὶ τὸ πλανώμενον οὐκ ἐπε 4, "Η ἀποστρέφων οὐκ ἐπιστρέ Ἐπὶ δὲ τῆς παρούσης χορείας επισκόπων μὲν πλῆθος ἦν πληθὺς ἦν) τριακοσίων ἀριθμὸν ὑπερακον τήκοντα καὶ διακοσίων ἀριθμόν ἦσαν ἐπίσκοποι ὑπὲρ ἀμ

On the Oration: On Holy BaptismIn orat. De sancto Baptismate

col. 1203–1204page 11 of 34
In decem syllog. contra ManichæosIn orat. De sua ordinatione
PG 46:1203θαύματα, καὶ τὸ, τὸ πείθειν του πήν. ἐγκατεσπαμένη τῷ πάθη τῆς γῆς, εγκατεσπαρμένη τῷ βάθει ἐγκατεσπα χρότητα συνίσταται ὁ ἀτμίζων ἀὴρ εἰς ὕδωρ, καὶ τὸ ὑπὸ τῆς ἐν τῇ γῇ ψυχρότητος τὸ αὐτὸ δεῖ νομίζειν συμ Πλάτυνον τὸ στόμα σου, καὶ πληρώ ἅγιον βάπτισμα Εἰς τὴν ἡμέραν τῶν Φώτων, ἐν ᾗ ἐβαπτίσθη Εἰς τὰ ἅγια Φώτα. εὐχαῖς· ἐν εύω ἐπιτραπέζιος εὐφροσύνη. πῶς χρὴ περὶ τὰς ἑστιάσεις ἀνίεσθαι, προσκυνητὴν μικτὸν, ἐπόπτην τῆς ὁρατῆς κτίσεως, μύστην τῆς νοουμένης 584 Β, Τὸ ὕδωρ ἀνακαινίζει τὸν ἄνθρωπον τῆς ἄνωθεν χάριτος εὐλογούσης αὐτό. τὸ γίνεσθαι, μεταποιεῖσθαι, 37, εὐθὺς πρὸς τὸ σῶμα διὰ οὕτως τὸ μυστικὸν ἔλαιον, ἰσχυρὸς πρὸς τὸν Θεὸν τὸν ἰσχυρὸν, τὸν ζῶντα, πρὸς τὸν Θεὸν ζῶντα Ὁ Θεὸς κριτὴς δίκαιος, καὶ ἰσχυρός Θαυμαστός, Σύμβου τῷ σειρομάστιγι, 7, καὶ λαβὼν τὸν σειρομάστην ἐν τῇ χειρὶ εἰσῆλθεν
col. 1205–1206page 12 of 34
PG 46:1205μαχαίραις καὶ ἐν σειρομάσταις; δόρυ, είδος λόγχης, ἑκατοντάρχοις τους σειρομάστας ἐκ τοῦ πατρός οὐρανὸν ἁθρόως τὴν Ἐκκλησίαν Οὐρανὸς γέγονεν σήμερον ἡ γῆ οὐκ ἀστέρων ἐξ οὐ ρανοῦ εἰς γῆν καταβάντων, ἀλλ' ἀποστόλων ὑπὲρ τοὺς οὐρανοὺς ἀναβάντων, ἐπειδήπερ ἐξεχύθη ἡ χάρις τοῦ Πνεύματος. Σήμερον ἡ Χριστοῦ Ἐκκλησία ἄλλος παράδεισος δείκνυται, τὸ πανάγιον ξύλον τοῦ τιμίου σταυροῦ ἐν μέσῳ προθεῖσα. 7, πρὶν ἐλθεῖν τὸν πόνον τῶν ὠδί νων ἐξήρυγεν· τῶν ὠδίνων 11, 5, καὶ βλέπων ὑμῶν τὸ στερέωμα τῆς εἰς Χριστὸν πίστεως ὑμῶν Ημέρα, ἣν ἐποίησεν ὁ Κύριος, ἄλλη παρὰ τὰς ἐν ἀρχῇ τῆς κτίσεως γε γενημένας ἡμέρας, αἷς διαμετρεῖται ὁ χρόνος· ἄλλης κτίσεως ἐστιν αὕτη ἀρχὴ αὕτη ἐν ταύτῃ γὰρ ποιεί ὁ Θεός. διαμετρείται, Αρά σοι οὐ κόσμου γίνεται; καὶ ἐπάξει ἐπὶ τὸν νοῦν τὸν μέγαν, ἐπὶ τὸν ἄρχοντα τῶν Ἀσσυρίων, Ιστέον δὲ ὅτι καὶ διὰ τοῦ ἄρχοντος Ασσυρίων, καὶ διὰ τοῦ ἄρχοντος Βαβυλῶνος, καὶ διὰ τοῦ ἄρχοντος Μωαβ ἡ θεία Γραφὴ ἀναφέρει τὰ λεγό μενὰ ἐπὶ τὸν διάβολον. Νοῦν δὲ αὐτὸν ἐκάλεσε μέγαν, ἀντὶ τοῦ, ὑπεροψίαν ἔχοντα θεομίσητον ἡ πονηρὰ καρδία κατὰ ἑαυτῆς ἐβουλεύσατο, ἐν τῇ μεγαλορρήμονι ταύτῃ καρδίᾳ τῆς γῆς. ἐκείνου τοῦ πονηροῦ ἐνδιαίτημα, καθὼς ἡ προφητεία φησί. 25, ἀποστρέφων φρονίμους εἰς τὰ ὀπίσω, καὶ τὴν βουλὴν αὐτῶν μωραίνων 608 Α. Τὴν θεοφόρον σάρκα. χεν, τὴν σάρκα λέγει την θεοφόρου την συστήσασθαι σάρκα, Μὴ διὰ μακρᾶς περιόδου τ. α. κατώρθωται;

On the Oration: On the ResurrectionIn orat. De Resurrectione

col. 1207–1208page 13 of 34
PG 46:1207ἀριθμῷ διαληφθῆναι τὸ πλῆθος, ἐπιφανείᾳ δια λαβοῦσα τὸν σύμπαντα κόσμον. 609 Β. "Ανωθεν. ἄνωθεν καταβρα χτῶν, ἐν κακίᾳ νενοσηκ. καὶ αἱ περὶ αὐτὸν ἀρχαί τε, ἄρχοντες ἀρχαί, τῶν προκαθημένων, τῷ προκαθημένῳ, τῷ καθηγουμένῳ, ἀγαθοῦ κτίσις,; κτῆσις, του τὴν ἔφοδον Ζί "Οτε βρωτὸν ἑαυτοῦ τὸ σῶμα, καὶ πότιμον τὸ αἷμα τοῖς συνοῦσιν ἐποίησεν παντὶ γὰρ τοῦτο δῆλόν ἐστιν, ὅτι οὐκ ἂν βρωθείη παρὰ ἀνθρώπου πρόβατον, εἰ μὴ τῆς βρώσεως ἡ σφαγὴ καθηγήσαιτο. Ο τοίνυν τοὺς τὸ σῶμα τοῖς μαθηταῖς ἑαυτοῦ εἰς βρῶσιν σαφῶς ἐνδείκνυται τῷ εἴδει τοῦ ἀμνοῦ τὴν θυσίαν ἐντελῆ γεγενῆσθαι Κατὰ τὸ θελητόν τὸ λεληθός, τοῦ τὸν ἑαυ τοῦ ἀμνὸν ὑπὲρ τῆς κοινῆς ἡμῶν ἁμαρτίας. Α. Έχεις τὰς τρεῖς. ἔχεις τὰς τρεῖς ἡμέρας καὶ τὰς τρεῖς νύκτας. Πότε οὖν τοῦτο; πότε οὖν τοῦτο ἐγένετο; ? κατὰ τὴν τοῦ Εὐαγγελίου σαφήνειαν, όψὲ σαββάτων. Β. Τοῦ μνημείου. Η. τὸν λίθον ἀπὸ τοῦ μνή ματος, εἰ τῆς ἀνατολῆς ὑποφαίνεσθαι. ἐν ὑποχθονίοις ἐπουρα νίων καὶ ἐπιγείων, καὶ ὑποχθονίων, 613 Κατὰ τὴν πέμπτη. κατὰ τὴν πέμπτην ἑσπέρας, ει μίαν κερματιζούσης. "Η τοῖς συντεταγμ. τοῦ αἰῶνος μὴ τοῖς τεταγμένοις τοῦ χρόνου μέτροις τὰ ἔργα· εἰ ἀλλὰ πρὸς τὴν τῶν ἔργων χρείαν καινοτομεῖσθαι Ἐν τῷ χρόνῳ. ἐν τῷ αὐτῷ χρόνῳ τρισίν, εἰ καὶ τῷ παραδείσῳ τοῦ Θεοῦ. 616 τοῦτο μὴν τοῖς εὐσεβῶς, βουλομένοις ὑμῖν. Β. Οἱονεὶ τύπῳ. επισκιάσματι οἷός τινι τύπῳ σφραγίδος ἔνδοθεν καταμορφωθέντος τοῦ πλάσματος, τότε ἀμφοτέροις, εἰ ἑαυτὴν ἐπιμίξασα. - Καὶ τὸ σῶμα. καὶ τὸ σῶμα ἄπτεται· δι' ἀμφοτέρων φεύγει τὸ πάθος· ἀπῆλθε γάρ, φησίν, ἀπ' αὐτοῦ λέπρα. Διεξιέναι τα θαύματα, λύσις μὲν ἔστι μία. 617 Α. Κατὰ αὐτόν. κατὰ ταὐτὸν ἐνεργεῖται Περὶ τοῦ πάσχα. περὶ τοῦ πάσχα νόμῳ, τοῖς Ἰουδαίοις νενομεθετεῖσθαι παρὰ τοῦ Μωϋσέως τὴν τεσσαρεσκαιδεκάτην τοῦ σεληναίου δρόμου περ ρίοδον. &ψαν τῶν πικρῶν, πικρίδας τὴν ἀγρίαν θρίδακα πικρὰν τῇ γεύσει, πικρίδα πικρίδα καὶ ἄζυμα ἐπὶ πικρίδων ἔδονται, φοβεῖσθαι. μὴ φοβεῖσθε... μὴ ἡττᾶσθε, εἰ δι' ὀλίγων ἐπελευσόμεθα. 620 Κατὰ τὸ προηγούμενον, εἰ καθαρθείη τῆς ἐμμιχθείσης. — Β. Τῆς τοῦ ζυμωτού βρώσεως καθαροῦ, τὸ δὲ αἴνιγμα τοιοῦτόν ἐστι. Μος κακίας μίξις ποιήσειε. Καὶ μικρόν τι πρός. — Λαμπηδόνας. 1. λαμπηδ. συμ μίξαι. Ο. συμπαραμίξαι. 621 Α. Τῷ ἡλίῳ· καὶ κατὰ διάμετρον τῷ ἰδίῳ φωτὶ καταλάμπει τὸ ὑπ. καὶ π. πρὶν πάντα τὸν κύκλον. — Β., συμβουλήν γενέσθαι. ὡς τῷ μὲν δοκεῖν. εἶναι τὸ παραφύλαγμα. οὐκ εἶπε τὰ καὶ τὰ πείσεται. προαγορεύων τὸ μέλλον, ἀλλὰ τὸ ἀναγκαίως. ἡμέρα ἐγερθῆναι. — καθαρῶς τὴν τῶν ὄντων ἀλήθειαν, εἰ τέσσαρσι προβολαῖς. Σὺ εἶ, φησὶν, ὁ διὰ πάντων ἥκων. Τα ἐν ἐκείνῳ ἀριστερά, που ἐν τῷ ἑτέρῳ ἡ δεξιά σου ὁδηγήσει, γὰρ ἐκεῖ ἡ χείρ σου οδηγήσει με, καὶ καθέξει με ἡ δεξιά σου. Ευβ. 624 Β. Τὸ ὑπερκόσμιον. ἡ μὲν γὰρ ὑπερκόσμιος ληξις. — Β., ὡς αυτομάτως. ὡς αὐτομάτῳ τῇ διανοίᾳ σου τῇ περὶ τῆς θείας δυ νάμεως τὸ σχῆμα. ἐπὶ τὰ πέρατα τῶν ὄντων εγκαρσίως. καὶ σύνδεσμος πάν των γινόμενος, καὶ πάντα. σταυροῦ. τοῦ Χριστοῦ τὴν προσκύνησιν, 625 Α. Οὐ παραδέχεται. οὐ παρέρχεται, οὗ τὴν ἐθόνην ἐξ άπτουσι, ἐξαπλοῦσι, κεραίαν ἐκ τοῦ σχή ματος ονομάζουσι, - "Οτι ἐκεῖνο. ὅτι ἐκεῖνος ἐστιν, ἐν ᾧ τὰ πάντα, ὃς τὴν ἑαυτοῦ. Β., τοῖς διορατικοῖς Θεός στον ρὸς Θεὸς λόγος τὴν παντοδύναμον θεοφόρος, θεολόγος. Αριμαθαίας
col. 1209–1210page 14 of 34
PG 46:1209καθαρὰν περιτίθησιν αὐτῷ, οἱ ὁμοίως ποιεῖν καὶ βουλεύεσθαι ὅταν ἀναβήσωμαι, τότε σοι ἔξεστιν ἅπτεσθαί μου, τουτέστι μὴ τὴν σωματώδη καὶ δουλικὴν μορφὴν ἐν τῇ σεαυτοῦ πίστει ανατυπώσῃ, ἀλλὰ τὸν ἐν τῇ δόξῃ τοῦ Πατρὸς ὄντα, καὶ ἐν μορφῇ Θεοῦ ὑπάρ χοντα, καὶ Θεὸν ὄντα Λόγον τοῦτον, προσκύνει, μὴ τὴν τοῦ δούλου μορφήν. Ακούσωμεν τί ἡμῖν. ὃς ἐν πολλοῖς ἀδελφοῖς. πᾶσαν τὴν φύσιν, ἧς, νόησον εἰς τί σοι ἡ πικρία τοῦ βίου μετασκευάζεται. εὐαγγελισταὶ τῇ μιᾷ τῶν σαββάτων φασί, Δέον τῇ ὀψὲ σαββάτου ἑσπέρα σαββάτου, 1, ὀψὲ σαββάτων τῇ ἐπιφωσκούσῃ εἰς μίαν σαββάτων, ἡμέρᾳ, νου ελλειπτικῶς εἰ καὶ τὰς μὲν, τὰς δέ, 214, ἐν ἡμέρᾳ εὐφροσύνης ἀμνη θωσύνης ζῆθι ἐν ἀγαθῷ 11, 26, Ἐν ἡμέρᾳ ἀγαθῶν ἀμνησία κακῶν οὐ κατὰ τὸ ῥητὸν, ἀλλὰ κατὰ τὴν πó τιζε τὸ πρόσωπον τῆς γῆς, Κατήχησις 6,: Ἡ μὲν γὰρ κατήχησις εἰς πίστιν περιάγει πίστις δὲ ἅμα βαπτίσματι, ἁγίῳ παιδεύεται Πνεύματι καθάπερ καὶ τῷ διὰ τῆς ἀληθοῦς κατηχήσεως γεννήσαντι κεῖταί τις μισθός δίοδον διέξοδον ύδα των τὸ πεφυτευμένον ἑαυτὴν εἶναι δῶμεν, κἂν ἐπὶ τοῦ ὕδατος αὐτὴν ἀπο σαλεύειν εἴπωμεν, μηδαμοῦ ἀναχωρεῖν τῆς εὐσεβοῦς διανοίας, ἀλλὰ πάντα ὁμοῦ συγκρατεῖσθαι ὁμολογεῖν τὴν δύναμιν τοῦ κτίσαντος εὐλογία, εὐδαι

On the Oration: On Saint StephenIn orat. De. S. Stephano

col. 1211–1212page 15 of 34
In orat. De Christi AscensioneIn orat. De S. Theodoro martyre
PG 46:1211σκεῦος τῆς ἀληθείας "Ηκουσεν, Ο Θεός σύ, ἀποπέπμειν τὸ ἀποκαθήρασθαι, αποπομπαίοι δαίμονες αλεξίκακοι, εἰ ἀπο ὥστε ἀξαποστεῖλαι εἰς τὴν ἀποπομπὴν, καὶ ἀφήσει αὐτὸν εἰς ἔρημον, πειν αὐτὸν εἰς τὴν ἀποπομπήν. τράγον ἀπολυόμενον εἰς ἔρημον. αποπομπαίον ὀψόμεθα φως· οὐκ ἐνδέχεται μὴ ἐν τῷ φωτὶ γενέσθαι τὴν τοῦ φωτὸς θεωρίαν πῶς γὰρ ἔστιν ἀπιδεῖν; τούτῳ ἐν ταύτῃ τὸν ἅγιον μεγαλομάρτυρα τοῦ Χριστοῦ Θεόδωρον τὸν ριακο συῤῥέοντες. Χωρίτης, ἀγρότης είνε ἄγροικος, τὸ χωριτικὴν πλῆθος, χωρητικός, χωρητικόν της. χωρικός οι χωρικώς εὐσεβείας καρπόν. καὶ ζηλώσατε τὸν οὕτω προτιμώμενον τῇ γνώμῃ,
col. 1213–1214page 16 of 34
PG 46:1213ΝΟΤ.Ε. "Η καὶ ἀνεῳγότι εἰ καὶ ἀνεῳγότι περιτυχὼν ἐκ τοῦ παραδόξου, επιβαλὼν δὲ τῇ ὄψει. 740 Α. Δῶρον. Η., εἰς δῶρον ὁ χους λαμβ. — χαριτωθὲν οὕτως ἐστὶν ἐράσμιον καὶ ἡδὺ καὶ ἀναμφισβήτητον, Ἐκ τῶν φαινομένων. ἐκ τῶν ὁρωμένων, τοῖς ἀοράτοις. (οί. 741 Β. Τοῦ δεσπότου. Η. τοῦ βασιλέως, ει θεοὺς μὲν λέγων οὐκ οἶδα. Μέλος τὸ σῶμα. Η. Μέλος τοῦ σώματος χρεωστῶ τῷ κτίσαντι, σὺ δὲ, ὦ νηπιώδη, εἰ ὁμολογῶν Θεόν. 744 Β. Οὐδ᾽ ἐσπούδαστε. Η. οὐδ' ἐσπούδασε λαθεῖν, ἀλλ᾽ ἔκδηλος ἦν. ἐπαγγελιών καταπαύοιτε. Καὶ τὴν πενθήρη. ΙΙ. καὶ τὴν πορφύραν την σκοτεινὴν αὐτοῖς καὶ πενθήρη ἐκεῖθεν. 145 Α: Κρεοπώλαι. 11., κρεοπωλαί τινες μου λυνόμενοι,καὶ τοῖς ἑαυτῶν ἐρυθραινόμενοι αἷμασιν μετὰ ταῦτα. μαζε Η., ήκμαζε μᾶλλον πρός. εὐθηνούμενον, υψηλῷ αἰθέρι ἐνδιαιτᾷ. 748 πολῖται δὲ καὶ ἀδελφοὶ καὶ συγγεν. λυσσών, Η. λυσσώδης και. Β. Μαρτύρων. Κά λεσον τὸν συνώνυμον καὶ ὁμότροπον σοι Θεόδωρον, μετὰ πάντων – θαυμαστὲ καὶ ὑπέρλαμπρε ἐν τοῖς μάρτυσι θάλλον ἀποδειχθείη. πολί τευμα λόγου παντὸς εὐτονώτερον διηγουμένου, διηγούμεναι παντὸς λόγου γεγωνότερον διηγουμένων τὰ θαύματα, τῶν, παρέλκεις. 201: πάντα ὁμολογοῦντα δ' ἑαυτῶν ὡς ψάλλει Δαβίδ· Οἱ οὐρανοὶ διηγοῦνται δόξαν Θεοῦ, καθάπερ καὶ Ζοροβάβελ ὁ σοφὸς λέγει Πᾶσα ἡ γῆ ἀλήθειαν καλεῖ. καταμερίζονται, μερίδα δέχεσθαι Οὐχ ἑνὶ τόπῳ ἑαυτοὺς κατακλείσαντες, ἀλλὰ πολλοῖς ἤδη ἐπιξενωθέντες χωρίοις, καὶ πολλὰς πατρίας κατακοσμήσαντες· καὶ τὸ παράδοξον οὐ κατὰ ἕνα διαμερισθέντες τοῖς δεχομένοις ἐπιφοιτῶσιν, ἀλλ' ἀναμιχθέντες ἀλλήλοις ήνωμένως χορεύουσιν Οἱ κατέκλεισαν ἐν τῇ πόλει τὸ μέγα τοῦτο τοῦ Θεοῦ δῶρον, ἀλλὰ πανταχοῦ τῆς γῆς ἐξέπεμψαν τοὺς τῶν ἀγαθῶν θησαυρούς. ἀριστίνδην οι πάντες, πίστιν ἀρίστην· πίστις ἀρίστη, οι πάν τες ἐξειλεγμένο:. Ρίψαντες γὰρ ἑαυτοὺς ἐπὶ τὴν γῆν οὐχ ὑπὲρ ἐμοῦ μόνον ἐδεήθησαν, ἀλλὰ καὶ ὑπὲρ τοῦ παρόντος στρατεύματος. 5, Ἐν τῇ πρὸς τοὺς πολεμίους παρατάξει γόνυ θέντας ἐπὶ τὴν γῆν, κατὰ τὸ οἰκεῖον ἡμῖν ἔθος, ἐπὶ τὰς πρὸς τὸν Θεὸν ἱκεσίας τραπέσθαι. λαμπάδων συστρεφομένων ἀναμέν σον τῶν ζώων. Εκ μεγέθους καλλονῆς κτισμάτων καὶ τὸ ἐν κρυπτῷ κάλλος, ἐκ γὰρ μεγέ θους καὶ καλλονῆς κτισμάτων. έκ μεγέθους καὶ καλλονῆς κτισμάτ

On the Oration: On Saint MeletiusIn orat. De S. Meletio

col. 1215–1216page 17 of 34
In orat. In XL Martyres
PG 46:1215οἱ καλῶς τοῖς σωματικοῖς, οἱ καλῶς μετενεγκόντες, κνημίσι, κνή μεσι. σματα τοιαῦτα ὡς καὶ τῆς ἀγγελικής θεωρίας άξια οὐρανόθεν προσείχε τῇ πάλῃ, καὶ ὁ δῆμος ἀγγέλων ἐπικεκυφὼς ἐθεώρα Ποῦ σου, θάνατε, τὸ νίκος; ποῦ σου, ᾅδη, τὸ Ποῦ ἡ νίκη σου, θάνατε; ποῦ τὸ κέν καρπὸς ξύλου, τί ἀθλιώτερον, τί εὐ τὸν εἰς βρῶσιν, καὶ ἀρεστὴν τοῖς ὀφθαλμοῖς ἰδεῖν, καὶ ὡραῖον τοῦ κατανοῆσαι νικητὴς καὶ τροπα παιοφόροι τροπαιούχοι τῷ βασιλεῖ οὐκ ἐντιθέασι ἐν ὄνομα μόνον, ἀλλὰ τὸν Τροπαιοῦχον, τὸν Αὔγουστον, τὸν Αὐτοκράτορα, καὶ πολλὰ ἕτερα προσθέντες 9: Αὐτοκράτωρ Καίσαρ Λέων Ευσεβής Νικητής Τροπαιοῦχος Μέγιστος 'Αεισέβαστος εἰς ἀπάντησιν αὐτῷ ἐκ τοῦ πολέμου τροπαιούχῳ ἐπαν 24, καὶ ἔταξε τὰ Χερουβὶμ καὶ τὴν φλογίνην ρομφαίαν την στρεφομένην. εἰς Μελέτιον ἐπίσκοπον Αντιοχείας ἐν Κων σταντινουπόλει τελευτήσαντος καὶ Μελέτιος ὁ τῆς Ἀντιοχείας ἐπίσκοπος ἀῤῥωσεις περιπεσὼν ἐτελεύτησεν, ὅτε δὴ καὶ ἐπικήδειον ἐπ' αὐτῷ λόγον ὁ ἀδελφὸς Βασιλείου Γρηγόριος ἐπεξῆλ
col. 1217–1218page 18 of 34
PG 46:1217ἀναβιῶσαι τὴν συμφοράν σαι τὴν συμ. τῆς οὐρανίου τροφής τῆς θυγατρὸς τοῦ λαοῦ μου Οιδά τινα τοῦ Ἱερεμίου ἄλλην. ὄντως γὰρ Ιτέα, πτον ὁ Μωσῆς, Μωσῆς τὸν ἱλυώδη βίον ἐπέρασεν, καὶ ἐν χείλεσιν ἑτέροις, δὲ τοῦτο λέγω τούς πρὸς ὑμᾶς τοῦτο λέγων. ὑμετέρων. Δότε μέθην τοῖς ἐν λύπαις, καὶ οἶνον πίνειν τοῖς ἐν ἐδύναις. χάριτι τοῦ Μονογενούς, αὐτοῦ Ἐπιτάφιος εἰς Πλακίδαν τὴν βασίλισσαν Πλακίλλης τῆς αὐτῷ γημαμένης τῆς δὲ ἐν λύπαις σκυθρωπά "Ο χωρίον ἐν ᾧ τὸ πάθος ἐγένετο διὰ τὸ πάθος τάχα τῇ σκοτομήνῃ ἐπώνυμον. Ο

On the Oration: On the NativityIn orat. In diem natalem

col. 1219–1220page 19 of 34
In orat. De Placilla
PG 46:121930, τὸ δέρμα μου ἐσκότωσε μεγάλως, 885 Α. Ἐκ ποδῶν. ἐκ παιδός, α εστενοχώρει, Τῇ στύψει. τοῦ οἶνου, τῆς βασιλ. ἡ οἴκησις· παρά εἶδε τὴν δόξαν Σίμωνος καὶ κυλικείον μετὰ χρυσωμάτων καὶ ἀργυρωμάτων καὶ παράστασιν ἱκα ὀσμῆς ἐργαστή Πάντως ποτέ καὶ οἱ φορολόγοι τοῖς ὑποχειρίοις ἐλευθεριάσαι μικρὸν ἐπιτρέπουσι πίθος γὰρ τετριμμένος ἐστὶν ἀλλότριος οἶκος, καὶ φρέαρ στενὸν ἀλλότριον "Απιστόν ἐστι τὸ ταμιείον, εἰς τετρημέ Φαῦλος ἀνὴρ πίθος ἐστὶ τετρημένος τὸ κράτος καὶ ἡ προσκύνησις σὺν τῷ Πατρὶ καὶ τῷ ἁγίῳ Πνεύματι εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Ἀμήν τὸ τῆς ἀληθινῆς σκηνοπηγίας μυστήριον, τὸ τῆς ἀληθινῆς σκηνῆς, γὰρ σκηνοπηγεῖται τὸ ἀνθρώπινον σκήνωμα. σκηνοπηγίας τῆς κάτω κτίσεως Συστήσασθε ἑορτὴν ἐν τοῖς πυκάζουσιν ἕως τῶν κεράτων τοῦ θυσιαστηρίου πυκάζουσιν, τὸ πυκάζεσθαι ἴσον ἐστὶ τῷ κοσμεῖσθαι ἡ περιβάλλεσθαι. πυκάσμασιν πυκάζειν πυκάζουσιν, σκιάζουσιν, καλύπτουσιν, κοσμοῦσιν, στεφανοῦσι, πυκάζεται, κοσμεῖται, σκεπάζεται. Αἰγυπτίων λέγω κακών καταμ. αὐτός σου τηρήσει κεφαλήν 14: Σὺ συνέθλασας τὴν κεφαλὴν τοῦ δράκοντος, Διαβὰς γὰρ, φησίν, ὄψομαι τὸ μέγα, ε κίνησιν διὰ τῆς βάσεως διὰ τῆς διαβάσεως. ἀναδάς, διαβάς. Παρελθὼν ὄψομαι τὸ ὅραμα, τὸ μέγα τοῦτο
col. 1221–1222page 20 of 34
PG 46:1221διὰ τὴν τῆς ἁμαρτίας ματος ἡ Θεοδόχος σὰρξ ἦν, Ἐπὶ τὴν θέαν τοῦ ζωαρχικοῦ, καὶ Θεοδόχου σώματος συνεληλύθαμεν. Θεοδέγμονα, τὴν τὸν Θεὸν δεδεγμένην, τὸ Θεοτόκον σῶμα 1: Εἴ τις οὐχ ὁμολογεῖ Θεὸν εἶναι κατὰ ἀλή θειαν τὸν Ἐμμανουὴλ, καὶ διὰ τοῦτο Θεοτόκον τὴν ἁγίαν Παρθένον δυναμωθεῖσα δὲ νεύματι θείῳ πρὸς τὴν χαρὰν ἣν ᾔτησεν, τούτῳ μόνῳ ἐξῆν εἰς τὰ ἅγια εἰσιέναι, τὸ Θεόσδοτον τῆς χάριτος σαρκὸς ἐκείνης, ή δι' ὑπερβολὴν καθαρότητος τὰ τῆς τὸ ἐκπεπολεμημένον καταλλάσσεται τὸ ἐκπεπολεμωμένον εἰς καταλ πολεμοῦσθαι, εἰ πολεμεῖσθαι, προαχθεὶς, καὶ πολέμιός τινι γενόμενος, πεπολεμημένος καὶ ὁ πελέμῳ βιασθεὶς καὶ βλαβείς, Εν ἡμέρᾳ ἀγαθῶν ἀμνηστία κακῶν 11, 24, Οὐκ ἦν δυνατὸν κρατεῖσθαι αὐτὸν ὑπ'

On Letter (II) Concerning Those Going to JerusalemIn Epist. (II) de euntibus Hierosolymam

col. 1223–1224page 21 of 34
PG 46:1223Περὶ τῶν ἀπιόντων εἰς .οὐδ' ἂν ἔμοιγε Τετλαίη, κύνεόσπερ ἐὼν, εἰς τα ιδέσθαι.
col. 1225–1226page 22 of 34

exemplar viderat. Cur tu præteris illud forte quod assertionem restringit ac limitat? Forte ideo hanc voculam præteriisti, ut in ipso statim notarum vestibulo mentiendi materies tibi suppeteret. Pri mo huic tuo mendacio, ne solitarium sit, mox adjungis socium: nempe Bellarminum et Richeo mum hoc negare nullo alio argumento, quam quia sic censent. An nullum argumentum est, quod non sit in Nysseni operitus, quod ignotus interpres, et quod forte etiam non inveniatur Græce? An non hæc tria argumenta attulit et attigit Bellarminus? Si falsa censebas, cur non refutasti? Si Nysseni est, cur non est recepta inter ejus opera, toties Parisiis et alibi excusa? Ante aliquot annos pro dierunt ex variis Bibliothecis varia opuscula Nys seni; ea statim repererunt stationem in volumine operum Nysseni, non ita pridem Parisiis publicata. Qui fit, quod ab anno Domini 1551, quo hæc epi stola Parisiis typis est impressa, nullo loco inter opera Nysseni donata fuerit? Si dicas, Editiones illas fuisse Pontificias et Pontificiorum, qui epistolam hanc exterminatam cupiant, respondeo: Si hæc est legitima causa, propter quam non compareat in editionibus Catho licorum urbium, cur exsulat ab editione Basi leensi anni 1562, undecim annis ab editione Morel liana publicata? Nam exsulare, fidem mihi facit Epitome Bibliothecae Gesnerianæ, quæ Catalogum texit omnium illius editionis operum et opusculo rum, nec tamen inter illa hæc epistola usquam visitur. Quæ causa, cur neque hæretici typogra phi et bibliopolæ huic epistolæ locum inter opera Nysseni tribuerint; nam editam fuisse, ignorare non potuerunt, cum eodem anno 1562 excusa fue rit Basileae in quarta Magdeburgensium Centuria. Deinde non omnes Pontificii eam Nysseno abju dicant. Nam Morellium primum editorem fuisse Pontificium, nullus dubito. Sed et Aloysius Lippo manus Pontificius fuit, et tamen hanc epistolam tomo secundo De Vitis sanctorum, sub nomine Nysseni, intexuit, si tu vera scribis. Fuit etiam illustrissimus Annalium scriptor Baronius, Pontiti cius, et quidem quam maxime; tamen non diffite tur Annali quarto, hanc epistolam ex Nysseni ofli eina fuisse profectam. Qui fit, quod non obstantibus horum judiciis, hactenus epistola bæc locum inter cæteras Nysseni lucubrationes non invenit? An non hoe argumento est plurimum super hac epistola sensum vero propiorem esse; et hinc accidisse, ut ad hune usque diem a reliquis operibus sejuncta fuerit; quamvis pauci ex orthodoxorum numero, omnes vero ex sectariorum grege odio peregrina tionum, eam Nysseno adjudicent. Quod ad interpretem attinet, neque primus editor Morellius, neque Illyricus in Catalogo et in quarta Centuria, indicare potuit quodnam interpretis illius nomen esset, neque tu potes. Dices: Non esse admodum firmum argumentum, sumptum ex eo quod interpres sit ignotus. Multarum enim homiliarum S. Chrysostomi interpretes esse incertos, nec tamen ab interpretum incertitudinem dubitari de cer titudine et germanitate homiliarum. Respondeo, ut hoc ita sit: attamen aliquid saltem argumenti ab interprete ignoto ducitur: præsertim cum fero de omnibus aliis Nysseni operibus liqueat, a qui bus Latinitate donata fuerint. Et si quæ nova non ita pridem exierunt, quibus nullum interpretis no men ascriptum, ut est libellus de Fato, oratio contra Fœneratores, mihi tamen exploratum est, quis utrumque opusculum Latine verterit. Num tú nosti, quis sit auctor versionis Latinæ, quæ in quarta centuria Magdeburgica exsistit? Tertium Bellarmini argumentum, quod hæc epi stola forte etiam Græce non invenitur. Non affirmat simpliciter, non inveniri, sed ait: forte, quia Bellar minus editionem Morellianam non viderat: nec injuria suspicari quis posset, ipsam quoque Græ cam compositionem esse a recentiore fabro, cum vix in Bibliothecis reperiatur. In Augustana certe et Bavarica, quæ pleraque Nysseni opera continent, non comparet: ut nec ir aliarum Bibliothecarum indicibus, quos ad calcem sui Apparatus adjecit P. Possevinus: nam quod Calvinianus iste ait, eam reperiri Parisiis in Regia bibliotheca, nec ad finem, sed medio corpori insertam, id non ideo evincit eam esse Gregorii Nysseni: nam et in codire quo dam Bavarico, in quo complura Nysseni insunt, exstat oratio seu homilia de Melchisedech, quam qui Nysseni esse pertendat, is dignus est qui´ bir cos mulgeat, Molineo cribrum supponenie. Nec indicat Molineus, utrum Regius ille codex tantum modo Nysseni orationes contineat; an hanc solam sub Nysseni nomine, an plures alias. Nec ipse vidit, sed ex alterius relatione id refert. Quis non mire tur Molinei ignaviam, qui novam hujus epistole / translationem, in eam scholia meditans, non adierit bibliothecam Regiam, cum Parisiis degat, facillimo aditu, beneficio Casauboni bibliothecarii, quem hic magnifice deprædicat; forsan et ob hanc cau sam, quod sit de grege Molinei. At epistola hæc in medio Codice. Quid tum? An medio Codici nihil spurium inseri potest? Urget Molineus etiam stylum cum Gregorii stylo examussim concinentem. Qua de causa? Quia vide tur dissuadere peregrinationem Hierosolymitanam, et alia nonnulla; hæc nimirum tanti concentus, et tantæ convenientiæ ratio est ac origo. Si epistola hæc peregrinationes tam aperte comprobaret, ut nulla tergiversandi et eludendi occasio sectariis re linqueretur, jam stylus esset hoc ipso dissimillimus Gregoriano; neque quidquam Gregorii oleret. Nunc Lotus est Gregorianus, quia videtur aliquid dicere, quod isti a Gregorio dictum scriptumque percu piunt. Aptus certe minister iste Calvinianus censor est styli Gregoriani: qui præter hanc epistolam Gre gorio ascriptam, non multa Gregorii Græce legisse videtur, cuin pauca Græce exstent, ipse autem ma nuscriptorum codicum tam diligens sit investigator, ut ne Regium quidem codicem pro hac sua epistola inspexerit, quo exploraret, nifm veteris an novæ manus scriptura esset; et num res se ita haberet, ut ex Bibliothecario intellexerat. Urget insuper doctrinæ similitudinem. Ubi vero unquam suis in operibus prohibuit Nyssenus pere grinationes, ut tam audacter asserere possis in bac epistola, vestro sensu et intellectu accepta, inesse tantam doctrinæ similitudinem cum reliquis ejusdem Nysseni operibus? Tantum abest, ut in aliis suis mo numentis doceat, illicitum esse Hierosolymam pe regrinari, ut ne in ista quidem epistola hoc simplici ter affirmet, ut copiose ostensum in opere De pere grinationibus. At Gregorius meminit etiam in epistola ad Olym pium profectionis suæ in Arabiam, cujus et ista epi stola mentionem facit. Quasi vero architectus hu jus epistolæ non potuerit alienis plumis sese or nare, et quod de se scripserat Nyssenus, sibi tri buere. Num solus Nyssenus in Arabiam profectus est? Evangelium Nicodemi non tantum meminit, sed et describit passionem Christi. Num ideo non est pseudepigraphum? Neque Bellarminus vel alii objiciunt hanc epistolam non reperiri in vulgatis codicibus: sed aiunt, non exstare inter opera Nys seni unum in volumen congesta: nam si Nysseni est, cur non cum cæteris copulatur, post tot annos, post opera Nysseni toties simul excusa et recusa? İllud item mirum: non reperiri in manuscriptis codicibus Græcis illustrissimarum et instructissi marum Bibliothecarum: cum alia ejus opera non sint usque adeo in Bibliothecis infrequentia. Sed ais: Ante typos inventos facile fuisse mona chis manuscriptorum custodibus, quæ libuit eradere. Confers igitur hujus raritatis culpam in monachos, qui expunxerint. Parum considerate. Nam in codi

col. 1227–1228page 23 of 34
PG 46:1227τοίνυν εἰσί τινες τῶν τὸν μονήρη καὶ ἰδιάζοντα βίον ἐπανῃρημένων, οἷς ἐν μέρει εὐσεβείας νενόμισται τὸ τοὺς ἐν Ἱεροσολύμοις τόποις ἰδεῖν, ἐν οἷς τὰ σύμβολα τῆς διὰ σαρκὸς ἐπιδημίας τοῦ Κυρίου ὁρᾶ ται, καλῶς ἂν ἔχοι πρὸς τὸν κανόνα βλέπειν. Καὶ εἰ ταῦτα βούλεται ἡ παρὰ τῶν ἐντολῶν χειραγωγία, ποιεῖν τὸ ἔργον, ὡς πρόσταγμα Κυρίου. Ε: δὲ ἔξω ἐστὶ τῶν ἐντολῶν τοῦ Δεσπότου, οὐκ οἶδα τί ἐστι τὸ διατεταγμένον τι θέλειν ποιεῖν αὐτὸν ἑαυτοῦ τοῦ και λοῦ νόμου γινόμενον. μή, τὸ μὴ διατεταγμένον,
col. 1229–1230page 24 of 34
PG 46:1229ἐπεὶ τοίνυν εἰσί τινες τῶν τὸν μονήρη καὶ ἰδιάζοντα ἐπανῃρημένων, νοιαι τελείους, καὶ τὸν ἀκριβῆ βίον ἐνστησαμένους, κατὰ Θεὸν προηρημένους ζην, βίον κατὰ φιλοσοφίαν, ή εύσχημοσύνη, ἐν τῷ ἀμίκτῳ καὶ ἰδιάζοντι βίῳ τῆς ζωῆς, ὡς ἀν επίμικτον καὶ ἀσύγχυτον εἶναι τὴν φύσιν, μήτε τῶν γυναικῶν ἐν ἀνδράσι, μήτε τῶν ἀνδρῶν ἐν γυναιξὶ πρὸς τὰ παρατετηρημένα της εύσχημοσύνης ὁρμών τῆς εὐσχημοσύνης: τὸ παρα τετηρημένον τῆς εὐσχημοσύνης, τὸ παρατετηρημένον τῆς σωφροσύνης βίος μονήρης καὶ ἰδιάζων, καὶ τέλειος, ἀλλὰ ἡ τῆς ὁδοιπορίας ἀνάγκη ἀεὶ τὴν ἐν τούτοις ἀκρίβειαν καὶ πρὸς ἀδιαφορίαν τῶν παρατετηρημένων ἄγει. αδιαφορία των παρατετηρη τὴν παρατήρησιν ἀναιρεῖ ἀνάγκη τῆς ὑψηλῆς πολιτείας καὶ βίου ἰδιά
col. 1231–1232page 25 of 34
PG 46:1231ὑψηλὴν πολιτείαν τοὺς ἀνατεθεικότας ἑαυτοὺς τῇ ὑψηλὴν πολι τείαν, βίον μονήρη καὶ ἰδιάζοντα· βίον μονήρη ιδιάζοντα ύψηλὴν πολιτείαν, φιλοσοφίαν, ευσχημοσύνη κατορθοῦσαι ἐν τῷ ἀμί κτῳ καὶ ἰδιάζοντι βίῳ τῆς ζωῆς, άματος ιδιάζων βίος ; ὡς ἀνεπίμικτον καὶ ἀσύγχυτον εἶναι τὴν φύσιν, μήτε τῶν γυναικῶν ἐν ἀνδράσι, μήτε τῶν ἀνδρῶν ἐν γυναιξὶ πρὸς τὰ παρατετηρημένα της ευσχημοσύνης ὁρμώντων. βίον κατὰ φιλοσοφίαν, ὑψηλὴν τοῦ βίου πυργοποιίαν, κατ' ἐξοχὴν, ὑψηλῆς πολτείας ύψηλὴ πολιτεία, βίος μονήρης καὶ ἰδια ζων, βίος κατὰ φιλοσοφίαν, ἅμικτος, ἀσύγχυτος, βίος τέλειος. Α' τις
col. 1233–1234page 26 of 34
PG 46:1233τῶν τελείων τοῦ νήρη καὶ ἰδιάζουσαν ἀντί τινος σπουδάζεται, ὁ νοῦν ἔχων ἐπισκεψάσθω, γνώριμον ἔχει τὸν τὴν θεραπείαν ἀναπληροῦντα,
col. 1235–1236page 27 of 34
PG 46:1235ΠΟΔΙΑ Ελαστικὸν ἐπιτελεῖν,
col. 1237–1238page 28 of 34
PG 46:1237Ἡ μὲν τῶν ἀγαθῶν καὶ καταθυμίων συντυ τὰ σωτήρια σύμβολα του ζωοποιήσαντος ἡμᾶς ένθρονιστικόν

On Letter (III) to Eustathia, Ambrosia, and BasilissaIn Epist. (III) ad Eustathiam, Ambrosiam et Basilissam

col. 1239–1240page 29 of 34
PG 46:1239ὅτι τὰ ἡμέτερα τῶν ἔξω πολὺ ἀγιώτερά χαρὰ καὶ εὐφροσύνη, τας πρὸς ἀρετὴν γυμνασίας πρὸς θεοσέβειαν, πρὸς ἀρετὴν καὶ γυμνασίας πρὸς θεοσέβειαν πρὸς ἀρετὴν καὶ γυμνασίαις πρὸς θεοσέβειαν, των γνωρισμάτων, καὶ σημείων, καὶ συμβόλων, καὶ ὑπομνημάτων τοῦ ζω ποιήσαντος ἡμᾶς Θεοῦ κατὰ Θεὸν ἑορτήν, ἐξ ἀμφι σωτήρια σύμβολα, ριον, τῆς σωτηρίας ποιητικόν? σωτήριον Σωτήριον σωτήρια σύμ τοπικὴν μετάστασιν,
col. 1241–1242page 30 of 34
PG 46:1241ἐκ τοῦ Δαυΐδ ἡ σωτήριος γέ νησις, τοῦ Σωτῆρος. Πόσας τὸ Θεῖον προφάσεις επινοεῖ σωτηρίας, εἴ που τὸν σώζεσθαι βουλόμενον εὕρη. ὁ Θεὸς τοῦ σώζεσθαι δίδωσιν ὁδοὺς· μόνον μὴ ἀμετ μακαρίστου Οὐκ ἀπὸ καθορθωμάτων, οὐδὲ πόνων, οὐδὲ ἀμοιβῆς, ἀλλ᾽ ἀπὸ χάριτος μόνης γένος ἐδικαίωσε
col. 1243–1244page 31 of 34
PG 46:1243Ἐπειδὴ τοίνυν εἶδον μὲν καὶ αἰσθητῶς τοὺς ἁγίους τόπους, εἶδον δὲ καὶ ἐν ὑμῖν τῶν τοιούτων τόπων ἐναργῇ τὰ σημεῖα, τοσαύτης ἐπληρώθην χαρᾶς, ὥστε ὑπὲρ λόγον εἶναι τοῦ ἀγαθοῦ τὴν εἶδον δὲ καὶ ἐν ὑμῖν, Μη λογιζόμενος, ότι ἀληθῆς ὁ τοῦ Κυρίου λόγος ὁ εἰπὼν, ὅλον τὸν κόσμον ἐν τῷ πονηρῷ κεῖσθαι, ὡς μηδὲν τῆς οἰκουμένης μέσ ρος ελεύθερον εἶναι της μοίρας του χείρονος. Εἰ γὰρ ὁ τὸ ἅγιον τῆς ὄντως ζωῆς ίχνος υποδεξάμενος τόπος τῆς πονηρᾶς ἀκάνθης οὐ καθαρεύει, τί χρὴ περὶ τῶν λοιπῶν ἐννοεῖν τόπων οἷς ἡ τοῦ ἀγαθοῦ μετουσία κατεσπάρη διά ψιλῆς ἀκοῆς καὶ κηρύγματος; Νοη ἀκοῆς καὶ κηρύγματος, πύλην τῆς Μήτρας, του Ελέους.
col. 1245–1246page 32 of 34
PG 46:1245διδακτικῶς ο διδακτικώς, οἰκονομικῶς, νενόμισται τὸ τοὺς ἐν Ἱεροσολύμοις τόποις ἰδεῖν,
col. 1247–1248page 33 of 34
PG 46:1247ἀναντίῤῥη
col. 1249–1250page 34 of 34

Quæ in S. Gregorii Nysseni operibus continentur. Numerus Romanus tomum, Arabicus columnam indicat. Aaron Moysis frater, I, 307, A; quid mystice denotet, 1,339, D; sacerdotali honore decoratur, I, 322, C. Ablabius Christi miles, II, 115, A. Abnegatio animi quid, III, 298, C. Abolitio et solutio quid, et quomodo differant, II, Abortus quid significet in Scriptura, 1, 595, A. B. Abrahæ migratio allegorice interpretatur, II, 939, 942. Ejus fides et sacrificium, III, 566, 567 et seqq. Absalonis a facie fugere quid, I, 546, C. Abyssus in Scriptura quid, 1, 83, A. Dæmonum habita culum, 1, 475, A. Achilli errores, II, 1294, C. D. Acies instructæ quæ mystice, I, 1099, A. B. Actiones brutorum ubique constant, hominum non item, II, 211, D. Aculei, vitiorum impetus, 1, 747, C. Adamus, Eva et illorum filii Trinitatem figurabant, et quomodo, I, 1330, (, D. Adolescentulæ diligentes Sponsi pulchritudinem quæ, Adoratio quid sit, II, 1331, B. C.. Adulterium quale peccatum, II, 227, B. Ao quid et unde dicatur, 1, 1130, C. Adventus Domini ex Scripturis, III, 199 et seqq. Edificare seipsum quid, I, 1318, C, D. Edificia lucida et ædificia tenebrosa quæ, I, 707, A. 1. Edificiorum deliciæ et opera supervacanea, 1, 634,633. Ægyptii plagæ I, 307, D; quid mystice significent, I, 550 et seqq.; Egyptiorum exercitus undis maris Rubri absorptus, II, 311, A, B. Equalitas apud inferos magna, III, 1003, C. Aer quid et qualis, I, 86 et seqq.; aer ater et tenebro sus Egyptiis quid mystice, I, 350, A, B, C. Etates variæ hominis, III, 671, C, D. Eternum est quod non ad tempus dicitur, II, 479, B. Aetius quis et qualis fuerit, II, 259, C; ejus vila, 262 et seq. Evum quid sit et quid significet, I, 751, D. Affectiones nec a principio, nec natura innate sunt ho m:ní, sed ex consilio sibi eveniunt, III, 370 et seqq.; quæ a frigore efficiuntur, sunt durabiliores, III, 778, B. Afflictio immoderata animi perfectionem impedit, III, Ayda quid, II, 96%, C, D. Agar in deserto baptismum mystice figurabat, III, 587, Areia quid, et utrum de Filio sicut de Patre dicatur, 11, 603 et seqq.; 918 et seqq. Ager quis, et quæ virtus et potestas agri, et an inter se differant, 1, 851, D, 855. Agui sanguine postes uncti quid significent, 1, 334, C; agni comedendi forma quid denotet, 1, 353, B, C. Agrícola noster quis, et cujus agricultura sumus, I, Agricultura nihil aliud quam vitæ apparatus et subsi dium, 11, 14, B; agriculturæ effectus, I, 662, A, B. Ala in Deo quid, I, 1102, A. Alexander philosophus et martyr, summæ paupertatis cultor, III, 935, D. Alimentum animæ quod, 11, 190, C. Alleluia, inscriptio psalmi, quam notionem habeat, I, Altare et thuribulum tabernaculi quid, I, 183, D. Amalthea fabula, I, 974, D. Amentia signa, 1, 646, D. Amicus verus et vera amicitia, I, 1043, B. C.. Amor quid sit definitur, I, 734, B. Amandum quid, et quod tempus amandi, I, 731 et seqq. Amoris telum quid, et quis illud jaculetur, 1, 851, A. Amoris aculeus, fides, ibid. Amphilochium hortatur ut ad se mittat operarios ad sa cellum conficiendum, III, 1094 et seqq. Ananiæ sacrilegium quid, III, ₺75, B. Angeli nomen ad utramque partem a Scriptura posi tum, quid, 1, 342, A; angelorum custodia, 1, ‘934, D. Anima quid, III, 30, C; animæ definitio Eunomiana, 11, 203, D; Mosaica et Platonica, II, 206,; de ejus ori gine sententiæ variæ et errores, 1, 1331, et seqq.; anima quid, secundum varias philosophorum opiniones, II, 187; non est materia nec corpus, II, 190; non sanguis, II, 191, A. B; non aer, C; quomodo corpori uniatur ignoramus, II, 43, A; an anima, an corpus doleat, II, 194; anime separatio a corpore, mors, ibid. C,; animæ con centus ex simia, ibid. D. Anima cum corpore ut lyricen cum lyra, II, 195; non tamen est harmonia, ibid.; nec temperamentum, 198; immobilis movet, 202, C.; non est numerus, 203, C.; loco circumscribi non potest, 218, D. Anima proprie et est ea et dicitur, quæ ratione utitur; cæteris appellatio tantum cum hac communis, I, 175, C, D., 178, A, B. Anima humana quomodo Trinitat's imaginem exprimat, I, 1335, C, D; quomodo Dei regi men, 1343, A. B; animæ humanæ tegmen, sublime Evan gelium, I, 878, B; medicina ejus et curatio quæ, II, 35, D; anima quæ Deo conjungitur, non potest satiari ejus fruitione, 1, 777, D.; motibus cogitationis et intelligen tiæ libere extenditur in universa natura; II, 42, C. Nemo ejus operationem novit, II, 947, 1); oportet illam in per petuum manere, III, 18 et seqq. Animæ appetitus et im petus per bona Scripturarum semina designati, III, 62. C, D. Anima baptismo non obsignata, a Domino non agno scitur, III, 423, B, C; animæ bellum, 491, B; quae sit ejus mors, 615, B.; non est peccatum, sed capax peccati, II, 546, D. Anima mente carens, jumentum est cogitandi facultate destitutum, II, 1238, B. Animal per certa signa voluptatem indicat, I, 1230, A. Animalia ad hominis usum creata, I, 142, 143. Anima lia non bibentia, II, 191, A. B; pulmone carentia, ibid. C. Animi quomodo orituri fuissent, si homines primi nulla se peccati labe polluissent, I, 187 et seqq Animi ante corpora non exsistunt, 1, 230 et seqq. Animorum discri men, I, 146 et seqq. Animi facultas princeps qua parte contineri putanda sit, I. 155 et seqq. Animi et corporis motuum discrimen. I, 173, A, Animo simul et corpori idem exsistendi principium, 1, 234 et seqq. Animus per virtutes pascitur, 1, 1093, A, B. Animi nidus quæstionum explanatio, in quo mens fessa quiescit, I, 63, A. Animi ad perfectionem tam impedit corporis obesitas quam afflictio immoderata, II, 51, B, C. Animus a corpore, ut amicus ab amasia, victus, II, 218, C. Animi integritatem ejusque ab onius affectibus vacuitatem; corporis munditiis auteiro

Page scan enlarged

Notebook

Full View