τὸν ἀμπελῶν, ἀπελθεῖν, καὶ ἐργάσασθαι, υποσχό μενον μέν, μὴ ἀπεληλυθότα δὲ, ἐμέμψατο· τὸν δὲ μή ἐπαγγειλάμενον ἐργασάμενον δὲ, ἀπεδέξατο. Οὐ γὰρ τοῖς ρήμασιν αἱ γνώμαι, τοῖς δὲ δρωμένοι; ἄμεινον κρίνονται. Οἷον, Θεὸν ὁμολογεῖς εἶναι· καλώς μὲν ἔφης· ἔστι γάρ. ᾿Αλλὰ μικρὸν ὁ λόγος, μὴ τῆς ἀπὸ τῶν ἔργων μαρτυρίας προσούσης. Ἐὰν γὰρ Θεὸν ὁμολογῶν εἶναι, πράττης ἅπερ ἄν τις πράξη ἐννοῶν μὴ εἶναι Θεόν, πῶς οὐ τὸ ἔργον ἐλέγξει τ βῆμα, καὶ ὁ τρόπος παραγράψεται τὸν λόγον; Δι' ὧν τοίνυν πράττεις, ὁμολόγει Θεὸν εἶναι· καὶ ὁ λόγος καὶ ὁ τρόπος τοῦτο κηρύττῃ, καὶ οἱ ἀκούοντες πεί θωνται· ἐὰν δὲ ἄχρι τοῦ λόγου σταίης, περὶ δὲ τ πράττειν τὸ δέον ολιγωροίης· οὐ χωρῶ λόγον, imminutae majestatis subierunt, nou ob verba dicla- θεὶς ἑνὸς πατρὸς παῖδας, τὸν μὲν ἀκούσαντα, que, sed ob facta animadvertunt: Christus autem cum duos unius patris Blios proposuisset, quorum unum, cum audivisset (mandatum paternum) in vineom abeundum, et ibi opus faciendum esse, qui promiserat quidem se iturum, non tamen ivit, reprehendit: alterum autem, qui non promiserat, sed tamen opus fecit, approbavit. Non enim verbis melius, quain factis sententiæ animorum æstimantur. Verbi gratia, Deum esse confiteris. Recte tu quidem dixisti. Est enim revera Deus. Sed exiguum quiddam est oratio, nisi ab operibus accedat testimonium. Nam si Deum verbis professus, ea tamen facias, quæ quis fecerit, qui cogitet Deum nullam esse, quomodo, quæso, non ipsum opus redarguet dictumn, et inores, falsitatis convincent orationem? ὅστις, ἄνευ τοῦ ποιεῖν σε & προσήκει, δυνηθήσεται Quare per ea quæ facis, Deum esse profitere, ut et τοὺς ἀκούοντας πεῖσαι. sermo et mores hoc prædicent, et qui audiunt, persuadeantur. Quod si usque ad orationem constiteris, actionis autem et officii parvam duxeris, equidem non capio orationein, quæ absque tua effectione ejus quod deceat, auditoribus possit persuadere. ‹ LXXXVI. PAULO. ο IIG. In illud, Oculum pro oculo, s et quae sequuntur. Εἰς τὸ, Οφθαλμὸν ἀντὶ ὀφθαλμοῦ,» καὶ τὰ ἑξῆς. Prope est, ut ignores, etiam illa legis capita, quæ crudelitatis plena esse videntur, humanitatem atque mansuetudinem spirare. Nam quod lege cautum est, ut oculus pro oculo excludatur, non est crudele, neque immane; sed siquidem is sensus, qui prima fronte apparet, accipiatur, justitia plenum est; si vero interior sensus expendatur, etiam huinanitale, ut aiebam, refertum est. Nam ut eum, qui alleri quid inique facere meditatur, compescat metu similis perpessionis, et ita improbitatem reprimat, ideo hoc jure meritoque ita sancivit. PANELLENΙΟ. Er lib. qui Exodus inscribitur: ‹ Petat unusquisque a vicino vasa argentea et aurea • elc. Hlud ipsum quoque, quod objectum ais tibi fuisse ab illo qui tecum disputavit, summam spiral justitiam. Quia enim Ægyptii Hebræis longo tempore servientibus nullam reddiderunt mercedem, idcirco fons justitia effecit, ut ea ab invitis exigeretur. ‹ Propterea, inquit, anusquisque commodato sumal * Exod. xxi, 24. σε Εποι. ιιι, 92. Κινδυνεύεις ἀγνοεῖν, ὅτι καὶ τὰ δοκοῦντα είναι ἀπάνθρωπα τοῦ νόμου, ημερότητα πνει· τὸ γὰρ νεο νομοθετῆσθαι· «Οφθαλμὸν ἀντὶ ὀφθαλμοῦ. ἐκχο λάπτεσθαι οὐκ ὠμὸν καὶ ἀπάνθρωπον, ἀλλά δικαιοσύνης μὲν γέμει ἐκ τοῦ προχείρου λαμβανόμεν νον· νοούμενον δὲ, καὶ φιλανθρωπίας, ὡς ἔφην, ίνα γὰρ τῷ φόβῳ τοῦ παθεῖν τὸν μέλλοντα δρον σω νίσῃ, καὶ ἀναστείλῃ τὴν κακίαν τοῦτο εἰκότως διηγόρευσεν. ΠΖ'. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ. Τῆς 'Εξόδου.. Αιτήσασθε ἕκαστος παρὰ τοῦ πα σίον σκεύη ἀργυρᾶ καὶ χρυσά, ν καὶ τὰ λοιπά. Καὶ α' τό, ὁ φὴς προβεβλήσθαι τὸν πρὸς σὲ δεν χθέντα, δικαιοσύνης ἀκροτάτης πνεῖ. Ἐπειδὴ γὰρ τοῖς Εβραίοις μακρόν δουλεύσασιν οἱ Αἰγύπτι χρόνον τὸν μισθὸν οὐκ ἀπέδοσαν, ἄκοντας αὐτούς εἰσπραχθῆναι παρεσκεύασεν ἡ τῆς δικαιοσύνης πηγή. Διὰ τοῦτ᾽, ἔφη, χρησάσθω ἕκαστος παρὰ τῆς γείτονες clis committitur: facta, inquam, bic puniuntur, non verba. Vid. l. amica. G. Si quis imperatori maledixerit. Cornel. Tacitus lib.: Annal. de Tiberio: • Legem majestatis reduxerat, cui nomen apud veteres idem; sed alia in judicium veniebant, si quis proditione exercitum, aut plebem seditionibus, denique male gesta republica majestatem pop. Rom. minuisset, facta arguebantur, dieta impune erant. RITt. Cod. Vat. post επαγγειλάμενος addit μένο Vers. post 3, μικρόν mutat in μικρός. Vers. inde 5, inter είναι et καὶ idem inserit ίνα. Possis. Idem τὸ δέον vertit in τὰ δέοντα. 10. Col. Vat. 650 pro εκκολάπτεσθα: suggerit εκκόπτεσθαι. Vers. antep. τῷ mutat in τό. ΙΔ. Similiter Isidor. noster ep. 155 lili, nt et inf. ep. 209, ἐν τῷ φόβῳ τοῦ μὴ τὰ αὐτὰ παθεῖν προ αναστέλλων τὸ κακόν. Ριττ. Ἐπειδὴ γὰρ τοῖς ῾Εβραίοις. Confer Isidor. lib. i epist. 198. Sic et alii SS. Palres excusaul imo justum pronuntiant illud Hebræco rum ab Ægyptiis ablatami spolium. Id. |

[ EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. XC. 115) αυτού και συστήνου σκεύη ἀργυρᾶ καὶ χρυσᾶ.» El a vicina sua et contubernali vasa argentea et aurea. μὲν γὰρ μὴ δουλεύσασι τοῦτο προσέταξεν, ίσως ἄν τις ἄδικον τοῦτο ἐνόμισεν εἶναι. Εἰ δὲ τοὺς τὴν ἐλευ θεμίαν ἀφελομένους χρήμασιν ἀμύνασθαι ἐκέλευσεν, οὐ μόνον μὴ ἠδικῆσθαι ἐκείνους ἂν ἔγωγε φαίην, ἀλλὰ μηδὲ τὴν ἴσην τιμωρίαν ἀπητῆσθαι· ποῦ γὰρ (των, χρημάτων στέρησις, καὶ ἐλευθερίας, ὑπὲρ ἧς οὐ μόνον τὰς οὐσίας προΐεσθαι, ἀλλὰ καὶ ἀποθνήσκειν οἱ νῦν ἔχοντες ἐθέλουσιν; Nam si quidem id prarcepisset (Deus Hebrais) cum non serviissent, fortassis rem bane injustam aliquis existimare potuisset. Sin autem eos qui libertate spoliati fuerant jussit vindicare hanc injuriam ablatis pecuniis, equidem illos (spoliatores libertatis) non solum non injuria ulla, sed ne quidem 460 sat gravi parique pœna affectos fuisse dixerim. Qui enim inter se comparari possint, pecuniarum ablalantun opes, sed ctiam tio, et libertatis spoliatio? pro cujus conservatione illi quibus cor sapit, non vitam ac sanguinem profundere non rocusant. ΠΗ. ΖΩΙΛΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Περὶ λήθης. Καὶ ὁ θεσπέσιος Παῦλος, καίτοι πνευματικοῖς κομῶν χαρίσμασι, τῆς ἀναγνώσεως οὐ μικρὰν ἐποιεῖτο σπουδήν. Διὸ καὶ τῷ θρέμματι αὐτοῦ τῷ περιβλέπτῳ ἔγραφε ο Πρόσεχε τῇ ἀναγνώσει.» Δεινὸν γὰρ μάλι στα τῷ γευσαμένῳ τῆς θείας σοφίας ἐστερῆσθαι ταύτης, οὐ μόνον τῆς μνήμης οὐ προσγινομένης, ἀλλὰ καὶ τῆς υπαρχούσης λήθῃ διαλλυμένης. Αύτη γάρ μάλιστα ἡ δύναμις, εἰ μὴ καθ' ἑκάστην ἡμέραν θεραπεύηται, ἀποφοιτᾷν πέφυκεν, ἀργία; καὶ ῥαθυμίας καὶ σκήψεως μὴ ἀνεχομένη Ὅπερ οἱ πολλοὶ ἀγνοοῦντες, μᾶλλον δὲ τὴν οἰκείαν ἀμαθίαν περιστέλλοντες, κωμ δοῦσι τοὺς φιλολόγου; καὶ σοφούς, οὐκ εἰδότες ὅτι ἡ σοφία σοφοῖς φοιτηταίς μάλιστα χαίρει. ΙΘ'. - ΦΙΛΙΤΡΟ Εἰς τὸ γεγραμμένον ἐν τῷ νόμῳ, «Πένητα οὐκ ἐλεήσεις ἐν κρίσει. Καὶ τῆς δυναστείας τὴν ἀπληστίαν, καὶ τῆς πενίας τὴν φιλοπραγμοσύνην κολάζων ὁ νομοθέτης, ἐθέ σπισε· «Μὴ ἐλεήσεις πένητα ἐν κρίσει· ν οὐκ ἀπαν θρωπίαν διδάσκων, ἀλλὰ τὴν κακουργίαν ἀναστέλλων, ἵνα μὴ τῇ πενίμείς φιλοπραγμοσύνην καταχρήσωνται. Εἰ δὲ τὸν πτωχὸν, τὸν τῷ δυσνουθετήτῳ θηρίῳ μαχόμενον τῇ πενίᾳ, ἀπεῖπεν ἐλεεῖσθαι, πολλῷ μᾶλλον τῶν πλουσίων τὴν ἀπληστίαν ἐκόλασεν. ΑΛΥΠΙΩ. Περὶ ἀναγνώσεως. Κατὰ ῾Ελλήνων. Περὶ τῆς χά ριτος τῶν θεοπνεύστων Γραφῶν, καὶ τῆς ἐξ αὐτῶν ὠφελείας. Καὶ τοῖς ἕως τῶν τῇδε οριζομένοις εἶναι τὰ πράγματα, μετριωτέρα οἶμαι, ἡ τοῦ βίου τελευτή * 1 Tim. iv, 13. "Exod. xxın, 3. ZOILO PRESBYTERO. De oblivione. Ipse quoque Paulus, divinus ille vir, quantumvis spiritualibus donis ornatus esset, lectioni tamen nou parvam dedit operam. Quamobrem etiam conspicuo illi alumno suo scripsit: • Allende lectioni 6. Grəve enim atque acerbum est ei qui divinam sapicntiam gustavit, hac privari, memoria non solum nulla nova accessione aucta, sed etiam illa quæ fuit per oblivionem oblitterata ac pereunte. Hæc enim facultas vel maxime præ cæteris, nisi in dies singulos excolatur, abire solet, ignavi et socordlize stque cunctationis impatiens. Quod cum ignorent multi, ac potius suain ruditatem foveant, litterarum studiosos ac sapientes derident ac traducunt, Rescientes sapientiam sapientibus discipulis maxime gaudere. PHILITRO. In id quod scriptum est in lege, ‹ Pauperem non miseroberis in judicio “.» Et potentiæ inexplebilem cupiditatem, et paupertatis curiositatem castigans legislator, sanxit: • Non misereberis pauperem in judicio; › non quasi qui crudelitatem doceat, sed qui maleficium reprimat et coerceat, ne homines paupertate ad curiositatem abulantur. Si antem pauperi, qui cum bellua non facile rationis imperhim sequente colluctatur, misericordiam (in judicio) tribui interdixit: multo certe magis divitum insatiabiles cupiditates (eodem præcepto) compescere voluit. XC. ALYPIO. De lectione (sacrarum Literarum), contra paganos. - De gratia divinitus inspiratarum Scripturarum, el de utilitate ex illis capienda. Etiam ab iis, qui omnia hujus vitæ spatiis includunt, et cum ea terminari putant, tolerabilior vitæ Præclarus locus de memoria, eain quotidiamis exercitiis indigere quibus alatur et confirinetur, sine quibus percatur. Quintil. lib. xi Orator. instit., 2. 2: • Si quis, inquit, unam maximamque a me aro tem memoria quæral, exercitatio est, et labor: multa ediscere, multa cogitare, et, si feri potest, quotidie, potissimnm est. Nihil æ¡ne vel augetur cura, vel negligentia intercilit.» Riry. (78') "Οπερ εἰ πολλοί, Ita Græci vocant vulgus of honinum: quibus οἱ χαρίεντες opponuntur, qui hic Isidoro sunt οἱ φιλολόγοι καὶ σοφοί. ID. Inscribitur in cod. Vat. 650 Φιλιτρίῳ, Phi lario. Vers. 5 ep. idein πένητα mutat in πτω χόν. Possin. Cod. Vat. μετριωτέρα mutat in μετριώτερον et vers. seq. pro ἐν τῇ ζωῇ scribit ἐν τῷ ζην, et mor post εἰ; addit ἕτερος. ID.

exitus habetur, ut opinor, quam ruditas atque im- τῆς ἐν τῇ ζωῇ ἀμαθίας. Εἰ δ' ἐκείνοις, πολλῷ μάλλον peritia in víta. Quod si illis, mullo magis nobis ita videri debet, qui in æternitatem tanquam scópum intenti sumus, et prudentiam in dies divinis oraculis acuere debemus. XCI. — HARPOCRÆ SOPHISTA. De eadem re. Varia ac multiplicia sunt hominum studia etiam circa dicendi genera. Nam alii quidem adamarunt atticismun veterem, alii vero perspicuam orationem atticismo potiorem hucunt. Aiunt enim: Quid utili fatis affert Attice loquendi studium 461 quando ea que dicuutur velut tenebris occultantur, aliisque indigent, qui ea in lucem proferant? Alii vero epopain, 11 est heroico carmine, delectantur; alii gravitate tragœdiæ; alii blanditiis ac lenociniis comarlie; alii copia rhetorica capiuntur. Sed nec hi inter se consentiunt. Sunt enim qui sublimitatein Platonis amplectuntur; sunt qui Thucydidis gravitatem; sunt qui Isocratis tenuitatem; sunt qui Demosthenis vehementiam præferunt. Sic enim existimant omnes dicendi artes ipsum depastum esse, et gravitate, et acerbitate, et vehementia, et contentione certaminis, omnes quotquot unquam exstiterunt superasse. Rursum alii quidem Lysiæ genus dicendi apertum et protritum amant: alii contra Isæi orationem, quæ Isocratis quidemn diclione convenientior est judiciis, sublimior autem quam Lysia. Alii denique Æschinis perspicuum et candidum dicendi genus probant. Cum igitur " tam variæ sint ac dissentientes hominum opiniones, 'equidem non habeo dicere qui fieri possit, ut scriptor aliquis omnibus placeat. Itaque illi, ut qui ad gloriam respiciant, scribant ut ipsis libet. At sacra et cœlestia oracula, quoniam ad universi generis humani utilitatem pronuntiata scriptaque sunt, perspicuitate sunt temperata. Ex hac enim et illi qui aliis virtuuibus orationum delectanur (suut autem hi perquam rari) nihil quidquam detrimenti patiuntur, semel intelligentes ea quæ oraculis illis continentur: et omnes qui agricultura dant operam et artificiis et cæteris occupationibus vitæ dis. tinentur, perspicuitate plurimum juvantur, dum et quid deceat, et quid justum et quid utile sit, in momento temporis discunt. In tantum enim co∙npendium divina institutio contracta est, ut id quod quisque voluerit, virtutis esse terminum definierit. Sic enim ait: 4 Omnia quæ volueritis ut faciant vobis homines, et vos facite ipsis similiter. ἡμῖν τοῖς εἰς αἰῶνα τον σκοπὸν ἔχουσι, καὶ τὴν σύν εσιν καθ' ἑκάστην ἡμέραν ἀκονον ἐκ τῶν θείων λογίων ὀφείλουσιν. ΙΑ'. ΑΡΠΟΚΡΑ ΣΟΦΙΣΤΗ. Περὶ τοῦ αὐτοῦ. Πολύτροπος τῶν ἀνθρώπων καὶ αἱ περὶ τοὺς λόγους ἐπιθυμίας. Οἱ μὲν γὰρ αὐτῶν ἀγαπῶσι τὸ παλαιώς Αττικίζειν, οἱ δὲ τὸ σαφῶς εἰπεῖν τοῦ Ἀττικισμού πρότερον ἄγουσι, λέγοντες Τί τὸ κέρδος ἐκ τῶ Αττικίζειν, ὅταν τὰ λεγόμενα ὥσπερ ἐν σχέσε κρύπτηται, καὶ ἄλλων δέηται τῶν εἰς φῶς αὐτὶ ἀξόντων; Αλλοι δὲ χαίρουσι τῇ ἐποποιίᾳ· καὶ ἔτε ροι μὲν τῇ σεμνότητι τῆς τραγωδίας, ἄλλοι δὲ τῇ στωμυλότητι τῆς κωμῳδίας· καὶ ἄλλοι τῇ ἁβρότητι τῆς ῥητορικῆς. Ἀλλ᾽ οὐδὲ οὗτος συμβαίνουσιν. Οἱ μὲν γὰρ τὸ ὕψος τοῦ Πλάτωνος ἀποδέχονται, οι δὲ τὴν Θουκυδίδου σεμνότητα καὶ οἱ μὲν τὴν Ισοκράτους λιτότητα οἱ δὲ τὴν Δημοσθένους δεινότητα. Πάσας γὰρ αὐτῶν σεσιτῆσθαι τάς τῶν λόγων τέχνας οἴονται, καὶ ἐν τῷ δεινῷ καὶ πικρῷ καὶ παθητικῷ καὶ ἐναγωνίῳ πάντας ύπερβάλλεσθαι Καὶ οἱ μὲν τὴν Λυσίου φανεράν ἅπασι καὶ τετριμμένην λέξιν ἀγαπῶσιν· οἱ Ἰσαίου, τὸ δικανικώτερον μὲν Ισοκράτους, υψηλό τερον δὲ Λυσίου· οἱ δὲ Αἰσχίνου τὸ σαφὲς καὶ τὸ λευκόν. Τοσούτων οὖν ὄντων τῶν διαφερομένων, πώς τις συγγραφέων πᾶσιν ἀρέσειεν, οὐκ ἔχω λέγειν. Οἱ μὲν οὖν πρὸς δόξαν ὁρῶντες, ὡς βούλονται γραφές τωσαν· οἱ δὲ ἱεροὶ καὶ οὐράνιοι χρησμοί, ἐπειδὴ πρὸς ὠφέλειαν πάσης τῆς ἀνθρωπότητος εβρέθησ σαν καὶ ἐγράφησαν, τῇ σαφηνείᾳ ἐκράθησαν. Ἐκ μὲν γὰρ ταύτης, οἱ ταῖς ἄλλοις ἀρεταῖς τῶν λόγων χαίροντες (ὀλίγοι δ' εἰσὶν οὗτοι, οὐδὲν παραβλάπτονται, ἅπαξ νοοῦντες τα χρησθέντα πάντες δ' οἱ γεωργίαις καὶ τέχναις καὶ ταῖς ἄλλαις ἀσχολίαις τοῦ βίου σχολάζοντες. ὠφελοῦνται ἐκ τῆς σαφηνείας· καὶ τὸ πρέπον, καὶ τὸ δίκαιον, καὶ τὸ συμφέρον ἐν ἀκαριαία καιροῦ ῥοπῇ μανθάνοντες. Εἰς τοσαύτην γὰρ συντομίαν ή θεία συνετμήθη παίδευσις, ὡς τὸ ἑκάστου βούλημα ὅρον εἶναι τῆς ἀρετῆς ἀποφήνασθαι·. Πάντα γάρ, φησὶν, ὅσα ἂν θέλητε ἵνα ποιῶσιν ὑμῖν οἱ ἄνθρωποι, καὶ ὑμεῖς ποιεῖτε αὐτοῖς ὁμοίως· οὗτος γὰρ ἐστιν ὁ νόμος καὶ οἱ προφῆται.» Τί πρὸς ταύτην τὴν ἀρετὴν καὶ τὴν συντομίαν καὶ τὴν σαφήνειαν οἱ Πλατωνικοί διάλογοι, ἢ [ή] Ομηρικὴ δέλτος, ἢ οἱ τῶν νομοθετῶν κώδικες, ἢ αἱ Δημοσθένους βίβλοι, ἢ ἡ τῆς τραγ (81; Τὴν Θουκυδίδου σεμνότητα. Suidas: Xaρακτήρες λόγων φραστικῶν, ὑψηλὸς, ἰσχνὸς, μέσος· ὁ δὲ Θουκυδίδης τὸν ὑψηλὸν ἐξήλωσεν, ὡς πρόσφο μου τῇ οἰκεία φύσει. Notum est illud de Thucydide: Semel risit leo. Cum Thucydide autem Demosthenem quoque confert Ulpianus cum alibi, tum in prole. gom, ad Olynthiacas et Philippicas. Et quid mirum Demosthenem ipsius gravitatem expressisse, qui octies cum sua manu descripserit? Vide et Ven:ctrium Phalereum Περὶ ἑρμηνείας. Κιττ. Cosl. Vat., λειότητα. Vers. seq. αὐτῶν in αὐτὸν mutat, Possis. Αὐτῶν σεσιτῆσθαι. Leg. αὐτὸν σεσιτή σθαι. Πιττ. Πάντας ὑπερβάλλεσθαι. Malim υπερή λέσθαι. Ιο.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. XCIII. ιδίας περιπέτεια, ἢ ἡ τῆς κωμῳδίας υπόθεσις; laec enim est lex et propheta 5. Quid, quaso, Κρινάτωσαν ὀρθῶς οἱ χλευάζοντες τὴν ἰδιωτείαν τῶν ῥημάτων, καὶ τὴν ψῆφον ἀδέκαστον οἴσουσι. Πόσους διαλόγους συνέγραψεν ὁ ἐλλογιμώτατος Πλάτων, δεῖξαι ἐθέλων, τί τὸ δίκαιον, καὶ μηδὲν σαφές φράσας, μηδὲ πείσας τινάς, ἀλλὰ καὶ αὐτῆς τῆς ἐλευθερίας ἐκπεσὼν ἐτελεύτησε; Πόσα συνέγραψεν Αριστοτέλης, έναντιούμενος Πλάτωνι, καὶ τὰ δήγματα αὐτοῦ κωμῳδῶν; Αλλ' οὐδὲ αὐτός τι ὤνησε, πλὴν τοῦ μάχην λόγων τῷ βίῳ γεννῆσαι. Πόσα οἱ Στοῖκοὶ πρὸς Ἀριστοτέλην φραξάμενοι συνέγραψαν; Αλλ' ἐσβέσθη κἀκείνων τὰ δόγματα. Συγκρινέτωσαν τοίνυν τοῖς λεγομένοις σοφεῖς τὴν τῶν θείων λογίων σαφήνειαν, καὶ παυέσθωσαν φλυα ροῦντες, καὶ τὴν θείαν τῶν χρησμῶν φράσιν ἀποδε χέσθωσαν, οὐ πρὸς φιλοτιμίαν, ἀλλὰ πρὸς ὠφέλειαν τῶν ἀκουόντων βλέψασαν. sunt vel Platonici dialogi, vel Homericæ tabulæ, vel legislatorum codices, vel Demosthenis libri, vel tragœdiæ varii atque inopinati casus, vel como-die argumentum, si ad hanc virtutem et brevitatem perspicuitatemque conferantur? Recte judicent, qui simplicitatem verborum in ludibrium trabunt: et calculum incorruptum ferent. Quot dialogos conscripsit eruditissimus Plato, dum conatur demonstrare, quid sit justitia? nec tamen quidquam potuit proferre quod esset perspicuum, aut persu dere quibus:'am: quin etiam ipsa libertate cum excidisset, vita excessit. Quam multa scripsit Ari stoteles, Platoni se opponens, ejusque dogmata traducens velut in comoedia? Sed nec ipse quidquam utilitatis contulit, nisi quod pugnam verborum vitæ humanæ generavit. Quam multa Stoici adversus Aristotelem armati conscripserunt? 462 Sed horum quoque exstincta sunt dogmata. Cumparent igitur cum iis qui sapientes perhibentur, divinorum oraculorum perspicuitatem, et desinant nugari, divinamque oraculorum dictionem amplectantur, quæ non ad ambitionem, sed ad utilitatem audientium respexit. ΙΒ'. - ΠΕΤΡΟ. Μη σκιαμάχες ὦ φίλος· μηδὲ περὶ τῶν τυχόντων φιλονεικῶν, ἐν τοῖς μεγίστοις καὶ καιρίωι; σαυτὸν κατάβλαπτε· μηδὲ ζήλου τοὺς τὴν κάμηλον καταπίνοντας, καὶ τὸν κώνωπα διυλίζοντας. ΑΓ. ΔΑΝΙΗΛ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΩ XCII. PETRO. Noli, mi amice, cum umbris digladiari; noli, dum de rebus futilibus contentiones excitas, teipsuni in maximis et capitalibus lædere: noli denique cos, qui camelum deglutiunt, et culicem percolant, sumulari. DANIELI DANIELI PRESBYTERO. Εἰς τὸ, ο Μακάριοι ἐστε, ὅταν ὀνειδίσωσιν ὑμᾶς G In illud, «Beati estis, cum probra vobis ingesserint οἱ ἄνθρωποι,» καὶ τὰ ἑξῆς. Μάλιστα μὲν πᾶσαι αἱ ὕβρεις οὐ διὰ τὸν Χριστὸν γίνονται, ἀλλ' ἔστιν ὅτε καὶ δι' ἡμᾶς αὐτοὺς, ἢ ἀδικοῦντας ἢ ἄλλο τι δρῶντας. Ἔστι δὲ ὅτε καὶ δι' αὐτὸν μὲν γίνονται· ἀληθεῖς δέ εἰσι, καὶ οὐ πεπλασμέναι. Δύο τοίνυν ζητεῖ ὁ ἀκρότατος τῆς εὐδοκιμήσεως ὄρος, καὶ τὸ ψευδείς εἶναι τὰς ὕβρεις, καὶ τὸ δι' αὐτὸν γίνεσθαι. Εἰ δὲ θάτερον ἀπολει φθείη θάτερον οὐκ ἀναιρεθήσεται μὲν, οὐδ᾽ ἀργήσει· ἄτοπον γὰρ τοῦτο· εἰς δὲ τὴν ἀκροτάτην μακαριότητα οὐ καταλήξει. Εἰ μὲν γὰρ διὰ τὸν Χριστὸν λοιδορούμεθα, ἀληθεῖς δέ εἰσιν αἱ ὕβρεις, ὑποτέμνεται ὁ μισθός. Εἰ δὲ μὴ διὰ Χριστὸν μὲν, ψευδεῖς δ' εἰσὶ, πάλιν ὁ μισθὸς οὐ κορυφαιότατος. Εχει μὲν γὰρ ἑκάτερον μισθόν, ἀλλ᾽ οὐ τοσοῦτον, ὅσον εἰ συναφθείη ἀμφότερον. Τὸ δὲ, «Ενεκεν ἐμοῦ, ο λέγων, οὐ ταπεινὰ περὶ ἑαυτοῦ παρίστησι νοεῖν, es Matth. vi, 12. • Matth. v, 11. homines ",. etc. Primum quidem non omnes contumeliæ propte: Christum inferuntur, sed aliquando etiam propter nosmetipsos, vel inique agentes, vel quid aliud facientes. Interdum vero propter Christum quidem inferuntur probra; sed tamen vera sunt, non conficta. Duo igitur (conjunctim) requirit supremus beatitatis et gloriæ terminus, nempe ut et fals: sint contumeliæ, et propter ipsum fiant. Sin vera alterutrum horum desit, alterum non adølebitne sane, neque otiosum erit (absurdum enim hoc sit): verumtamen ad supremam beatitudinem non perlingel. Nam si quidem propter Christum convicia patimur, sed vera tamen sunt probra, merces resecatur: sin autem non Christi quidem causa, seil tamen falsa sunt quæ nobis objiciuntur, rursum non erit suprema merces. Alterutrum enim (si sit Πρός Αριστοτέλην φραξάμενοι. Confer locum plane geminum epist. 3 lib. i et ep. 55 h. l:b. v. ΠιΤ. Μὴ σκιαμάχει. Demosthenes extrema oλο fione De pace: Εὔηθες καὶ κομιδή σχέτλιον πρὸς ἅπαντας περὶ τῆς ἐν Δελφοῖς σκιάς πολεμῆσαι. Vidle explicationem proverbii: De umbra digladiari. Βιττ. Cod. Vat., ὑπὲρ et vers. 3 pro κατάβλαπτε, κατάβλεπτε legit. Possis. Confer epist. 190, infra. RITT. Vers. 1 epist. οὐ quod erat post βρεις coil. Val. transfert, collocans iuter μὲν οἱ πᾶται. Γos 1. Idem cod. ροδί ἀπολειφθείη allit θατέρου. Vers. post 2, pro καταλήξει label κατατάξει. Vis seq. εἰσιν mutat in ὦσιν mox pro είσι scribit iteru ώσι. 10.

solunt) labebit mercedem, non tamen tantam, οὐδὲ όμως μέτρια, καὶ κτίσεως ἀξίαν ἔχοντα· ὑπέριπτον γάρ, τοῖς τοιούτοις ἀπασι τὸ μὴ θείν προτίθεσθαι σκοπὸν, ἀλλὰ δι' αὐτούς, ὡς καὶ δι' ἀγώνων μεγίστων καὶ ἐσχάτων κινδύνων άξιοστου δάσους. quanta foret, si utrumque conjungeretur. Dum autem ait: ● Mea cansa, › de se non humilia proponit sentienda, neque omnino mediocria, et creaturæ babentia dignitatem. Res enim despectui luabenda est, talibos omnibus non ipsum Deum proponere tanquam scopum, sed propter ipsos talia facere, quasi qui per maxima certamina extremaque pericula studio digni sint. XCIV. HELIÆ DIACONO. In illud (Pauli dictum), Itaque nolite ante tempus judicare". Novi ego quosdam, qui cupiditate alterius eujusdam luxuriosæ voluptatis temperantie staderent; alios autem, qui insita naturæ vi ad eam partem cogitationes suas inclinarent. Et alios quidem, qui copiæ rerum felicitatisque impetrandæ causa Deum invocarent: alios vero qui solias pietatis ergo sanctiuoniam colerent. Et alios quidem, qui quamvis ad injustitiam essent intenti, tamen justitiam tanquam velum quoddam iniquitati obducerent; alios vero, qui inclinationi propensionique ad justitiam ducem prædicerent 463 rationem. Si igitur ego, cum sim ego vilis, et ad iutelligentiam tardus, potui animadvertere quod nulti mortales honestatis radices non in virtute fxerunt, sed ad aliud quippiam respicientes, honestatem coJueruat: quid de illa inefalili sapientia (divina) existimabimus? Num illa indicibilis intelligentia, quæ omnes res novit antequam exsistant, sustinebit calculos ferre ex ramis tantum, radice contrarium in modum affecta? Equidem non sic existimo; sed et radices, et primitias fructuum, et impeίας motusque et inclinationes animorum ad accuratum adducens examen, ex proprio suo, eoque incorrupto, judicio calculum feret. Jam expositum tibi satis arbitror apostolicum illum abs te propositum locum: ‹ Itaque nolite ante tempus judicare. › Intellige, aut de rebus obscuris, quæ nec facile possunt investigari, aut de rebus indifferentious, verbi gratia cibis: de quibus etiam Romanis scribens, multum verborum fecit. Nam de rebus manifestis ΡΔ. ΗΛΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. Εἰς τὸ, ο Ὥστε μὴ πρὸ καιρου κρίνετε. ο Οἶδα ἐγὼ τινὰς μὲν ἀκολασίας ἑτέρας επιθυμία μελετώντας σωφρονεῖν τινὰς δὲ, αυτοφυείς πρὸς τὴν τούτου ροπὴν τους λογισμούς ἐπι κλίναντας· καί τινας μεν, ευημερίας χάριν δεομέν νους τὸ θεῖον· τινὰς δὲ, εὐσεβείας ἕνεκα μόνης τὸ ἁγνὸν μετερχομένους· καί τινας μὲν εἰς ἀδικίαν βλέποντας, προκάλυμμα τῆς ἀδικίας τὴν δικαιοσύνην ἐπανῃρημένους· τινὰς δὲ, τῆς ἐπὶ τὸ δίκαιον φορᾶς ἡγεμόνα την γνώμην ἔχοντας. Εἰ τοίνυν ἐγώ, άνθρω πος ὢν εὐτελῆς, καὶ πρὸς σύνεσιν βραδύς, εδυνή θην καταλαβεῖν, ὅτι πολλοὶ τοῦ καλοῦ τὰς ῥίζας οὐκ ἀπὸ ἀρετῆς ἐπήξαντο, ἀλλὰ πρός τι βλέποντες ἕτερον, τὸ καλὸν ἐτίμησαν· ἡ ἄρρητος σοφία, ἡ ἄφραστος σύνεσις, ἡ ἐπισταμένη πάντα πριν γενέ σεως, ἀνέξεται ἀπὸ τῶν κλάδων ἐνέγκαι τὰς ψήφους, τῆς ῥίζης ἐναντίως διακειμένης; Οὐκ ἔγωγε οίμαι, ἀλλὰ καὶ τὰς ῥίζας καὶ τὰς ἀπαρχὰς καὶ τὰς ῥοπές καὶ τὰς ὁρμὰς τῆς ψυχῆς εἰς ακριβή βάσανον παρ άγουσα, ἐκ τῆς οἰκείας κρίσεως τῆς ἀδεκάστου τὴν ψήφον οίσει. Οίμαι σεσαφηνίσθαι τὸ παρὰ σοῦ προβληθὲν ἀποστολικὸν χωρίον, ο Ὥστε μὴ πρὸ κα ροῦ τι κρίνετε. ο Δῆλον δὲ, ὅτι ἢ περὶ τῶν ἀδήλων, καὶ μὴ ῥᾳδίως ανιχνευομένων ἢ περὶ τῶν ἀδιαφόρων βρωμάτων περὶ ὧν καὶ Ῥωμαίο ἐπιστέλλων πολὺν ἀνάλωσε λόγον. Περὶ γὰρ τῶν δήλων καὶ ἔκρινε καὶ κρίνειν προσέταξε, καὶ ἐξέβα λε, καὶ ἐκβάλλειν τῆς Ἐκκλησίας ἐκέλευσε· περί δὲ τῶν ἀδήλων αναμένειν παρεκελεύσατο, ἕως ἂν ἔλθῃ ὁ Κύριος· ἄτοπον γὰρ, ἁρπάζειν τοῦ κριτος τὴν ἀξίαν, καὶ τὴν ψῆφον ἀκρίτως φέρειν, καὶ μὴ et judicavit (Paulus), et judicare nobis præcepit: ἐπιτρέπειν ταύτην τῷ κανόνι τῆς ἀληθείας στ 1 Cor. 1, Ριο σωφρονείν cod. Vat. habet τὸ σώφρον. rinm est judicare, maxime ut condemnemus.» El Μος μεν αυτοφυείς scribit αὐτοφυῶς. Possin. Τὴν τούτου ῥοπήν. Μ.lim την τοιαύτην ρ. Δεομένους idem cod. mutat in ιλεουμένους. Vers. seq. pro τὸ ἁγνὸν, ponit τὸ ὅσιον. Vers. seq. μεν ἀδικίας substituit παρανομίας. Possin. Pro εδυνήθην scribit idem cod. Vatic. GO ἠδωρήθην. Vers. iude 4, inter πάντα εἰ πρὶν iuserit καί. PosSIN. Iuter οίσει et οἶμαι inserit idem cod. Εἰ δὴ ταῦθ' οὕτως ἔχει. ID. Η περὶ τῶν ἀδήλων, καὶ μὴ ῥᾳδίως ανιχνευο μένων. De tenerariis atque intempestivis judiciis cavendis præclare Beda: ‹ Sunt autem quædam facta media, quæ ignoramus, quo animo flant quæ et bono et inalo tieri possunt: de quibus teineramox: Duo sunt autem in quibus temerarium judicium cavere debemus: cum incertum est que animo quidque factum sit, vel cum incertum est, qualis futurus sit, qui nunc vel bonus vel malus appa ret.» Admonitio, si unquam, hoc certe saculo vel maxime necessaria. Similia ville apud Gregor. Nazianz. KITT. Αδιαφόρων βρωμάτων. Legendum forte el distinguendum ita, αδιαφόρων, οἷον βρωμ. 10. Τῷ κανόνι τῆς ἀληθείας. Intelligit Chri stum, cui Pater omne judicium tradidit: quique est via, veritas et vita. Alibi sacram Scripturam sie vocat, mimirum quia hæc de Christo testimonien perlubet ac salutis per ipsum consequendæ viam × rationem tradit, ID.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. XCVI. ot ejecit ex Ecclesia, et ejicere mandavit. At de rebus occultis exspectare jussit, quoad venerit Dominus. Absurdum enim est judicis diguitatem ac munus arripere atque invadere velle, et calculum absque judicio ferre, et non permittere eum regulæ veritatis. ΡΕ. - ΠΑΥΛΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Εἰς τό, «Διὰ τί οὐχὶ μᾶλλον ἀδικεῖσθε; ν Εἰ καί τις, ὡς γέγραφας, τὴν ψυχὴν ἐπιθυμίᾳ τῶν ἀλλοτρίων εἰς ἀπόνοιαν ἐρεθίζει (99;, οὐ μόνον ἀδικεῖν, ἀλλὰ καὶ φλυαρείν διεγνωκώς· Γέγραπται· • Διὰ τί οὐχὶ μᾶλλον ἀδικεῖσθε; ν ἀκουέτω, εἴ γε ὦτα ἔχει, καὶ μὴ ταῦτα ἡ φιλοχρηματία ἀπέφραξεν, ὅτι Εἰ καὶ τοῦτο ἐμοὶ γέγραπται, σοὶ οὐ γέγραπται ἀποστερεῖν. Μή τοίνυν σοι γινέσθω πλεονεξίας προς φασις ἡ ἀποστολική παραίνεσις· μηδ' ἐπειδὴ παρ ήνεσεν ἐμοὶ ἀποστερεῖσθαι, σοὶ χώραν νόμιζε δεδόσθαι τοῦ ἀδικεῖν· ἐμοὶ γὰρ σωτηρίαν τὸ ἀδικεῖσθαι, σου δὲ τιμωρίαν τὸ ἀποστερεῖν, φέρει[ν]. XCV. - PAULO PRESBYTERO. In illud Pauli dictum, Quare non magis injuriam patimini **? › Quanquam, ut scripsisti, quidam est, qui animum snum cupiditate rerum alienarum ad vicordiam titillat, non solum inique agere ac defraudare alios, verum etiam (ad defensionem facti ejus) nugari certum ac deliberatum habens: Scriptun est (inquit): «Quare non magis injuriam palimini?» tamen audial, modo aures habeat, nee has avaritia obstruxit. Quamvis enim hoc scriptum sit, at tibi non est scriptum aut præceptum, ut me (alios) re defraudes. Quare ne tibi iniquitatis prætexhis hat apostolica admonitio: neque ideo, quia mihi auctor fuit ut, æquo animo paterer me defraudari, tu tibi locum esse datum inique agendi existima. Nam ut mihi salutem affert injuriam æquo animo tolerare, ita o contrario tibi defraudatio supplicium parit. 4G 44. - ΜΑΡΤΙΑΝΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Περὶ Ηρώδου τοῦ τετράρχου, καὶ τοῦ Βαπτιστοῦ, καὶ τῆς Ἡρωδιάδος. Οὐκ ὀλίγα, οὐδὲ μικρά, ἀλλὰ καὶ πολλὰ, καὶ μεγάλα, τῷ τετράρχῃ πεπλημμέλητο. Ομοῦ γὰρ λέοντος ἦν δυσγενες βλάστημα Ωσπερ γὰρ ὁ δεδιὼς μὴ νόθος υἱὸς τοῦ οἰκείου πατρὸς νομισθείη, τοῦ τὰ βρέφη τὰ ἐν Βηθλεὲμ ἀνελόντος, τοιαύτην έπλεξε τραγῳδίαν, ὡς ἂν ἁμιλληθῇ σχεδόν τῷ τε κόντι, καὶ οἶμαι τετράρχης καὶ διὰ τοῦτο λελέχθαι, οὐχ ὅτι τετάρτην μοίραν τῆς πατρώας βασιλείας μόνον διεῖπεν, ἀλλ' ὅτι καὶ ὑπὸ τῶν τεσσάρων γενικών εἰδῶν τῆς κακίας ήρχθη. Πρῶτον μὲν γὰρ παρανό. μως ἄγεται τὴν Ἡρωδιάδα· εἶτα ἐλεγχθεὶς παρά τοῦ Βαπτιστοῦ, δέον σωφρονισθῆναι, εἰς δεσμωτήριον ἐμβάλλει οὐ παρανομούντα, ἀλλὰ παρανομίαν ἐλέγχοντα. Έπειτα, βουλόμενος ἀποκτεῖναι, φοβεῖ ται τὸν ὄχλον, τὸν ἀδέκαστον ὀφθαλμὸν μὴ φοβηθείς. Εἶτα απερισκέπτως καὶ ἀορίστως ομνύει, τῇ θυγατρὶ τῆς τὸ δράμα συνθησάσης καὶ ἄξια τὰ μέρη τοῦ γάμου παρασκευάσαι οιηθείσης, πᾶν ὅπερ ἂν αἰτήσηται, παρασχεῖν· τὸ δὲ ὀρθὰ καὶ δίκαια δώσειν, οὐ προσδιώρισεν· ἀλλ᾽ οὕτως ἀπροβούλευτον ἔχει τὸν λογισμόν, ὡς καὶ τὸ ἥμισυ τῆς βασιλείας ἐπαγγείλασθαι· οὐ λογισάμενος, ὅτι ἀργαλεώτερόν ἐστι δικαιοσύνης ἐκπεσεῖν ἢ βασιλείας. Εἶτα εὐορο κίας προσχήματι πᾶσαν ἐπιορκίαν ὑπερβαίνει. «1 Cor. vi, 7. • Marc. vi, 17-29. XCVI. MARTIANO PRESBYTERO. De Herode tetrarcha, et (Joanne) Baptista, et llerodiade 60. Neque pauca, neque exigua, sed et multa et magna scelera commisit tetrarcba (Herodes). Crudelis enim leonis ignobile germen erat. Nam proinde quasi metueret, ne degener ac parum genuinus sui patris filius esse putaretur, ejus dico, qui infantes Bethleemiticos sustulit, talem texuit tragoedian, ut ferno certaret cum suo patre de facinorum atrocitate, meaque opinione illam quoque ob causam tetrarcha 464 diceretur, non solum quod quartam regni portionem obtineret, verum etiam quod a quatuor generalibus ac præcipuis vitiorum formis regeretur. Nam primo quidem injuste et contra leges dacht Herodiadem: Deinde a Joanne Baptista reprehensus, cum oporteret eum corrigi, in carcerem conjicit non peccantem aut quidquam injuste agentem, sed eum, qui iniquita - tem redarguebat. Præterea, cum vellet eum occidere, timet plebem, qui tamen i.corruptum illum ocalum nihil metuerat. Ad hæc improvide alquo indefinite jurat filiæ ejus feminæ, quæ infelix ¡Hud drama adornaverat, quæque digna matrimonii ejus præmia se conciliavisse putabat, quidquid petiissel, se præbiturum: non autem addiderat banc limitationem, recta se justaque petenti daturum: sed adeo Ερεθίζει cod. Vat. 630 mutat in ερεθίζων, et vers. 3 ἀδικεῖν in ἀπειλεῖν, mosque διεγνωκώς in διέγνωκας. Possit. in cod. Vatic, inscriptio hujus ep. nihil habet aliui nisi Μαρκιανῷ sine adjuncto. Vers. 2 post τετράρχῃ adjungit idem 'Ηρώδη. Vers. 3 post apparet in edito δυσγενές idem omittit. Vers. 6 post ὡς tollit ἂν εἰ άμιλληθῇ producit addito, ναι. Vers. 7, τετράρχης in quarwin infectit casumn scribens τετράρχην. 10. Καὶ πολλὰ καὶ μεγάλα. Ιllud καὶ μεγάλα non erat in ms.; necessarium tamen, ut videtur. RITTER. Nempe vulpes, ut Christus eum appellavit. Porro de poena divinitus huic Herodi ob interfectum Joannem Baptistam immissa videndus est Josephus lib. vit Archeolog., cap. 7. Ip. Pro συνθησάσης idem cod. habet συνθείσης. Vers. inde 4, έχει mutat in είχε. Possi.

inconsideratum et incircumspectum habet judicium, a ᾿Αμεινον γὰρ ἐν τοῖς ἐναγέσι τὰ κακῶς ἐπαγγελθένες λύειν καλῶς, ἢ τὸ δοκεῖν εὐορκείν κακώς μᾶλλον δὲ τοῦτο σκήψις ἦν τοῦ φόβου. Ωσπερ γὰρ οἰκέτης που νηρὸς δεδιὼς τὸν δεσποτικὸν ἔλεγχον, οὕτω καὶ οὗτο ἐδεδοίκει τὸν Βαπτιστήν. Αληθής γὰρ δεσπότης, ὁ τα δέοντα πράττων τε καὶ προστάττων, οὐχ ὁ τὴν αλουργίδα περικείμενος, καὶ τῶν ὅπλων τὸ κράτο; ἔχων. Παραπέτασμα οὖν τοῦ φόβου τὸν ὅρκον πρι βαλλόμενος, καὶ ἐπιτειχίσας τῇ προαιρέσει τὸν ἐκ τοῦ δοκεῖν ἐπιορκεῖν κίνδυνον, ἐπὶ τὸν φόνον ώρμη σεν. Οὐδὲ γὰρ σχήμα δικαστηρίου, οἷα πολλοί πε ποιήκασι, προὔθηκεν, οὐδὲ κατηγόρους έστησεν, οὐδὲ μάρτυρας ἐμισθώσατο· ᾔδει γὰρ κολάζων οὐκ ἀδικοῦντα, ἀλλ' ἀδικίαν στηλιτεύοντα. Αλλ' ὁ μὲν ὡς κρύψων τὸν ἔλεγχον, ἀκρίτως τὸ ἄγος εἰργά - ut etiam regul mediam partem ipsi promitteret: non cogitans, gravius esse justitia, quam regno excidere. Insuper sub liquidi jurisjurandi prætextu omnes perjurli terminos excedit. Præstat enim in iis, quae habent atrocitatem facinoris, male promisba bene rescindere, quam male videri servanten esse jurisjurandi. Erat autem hoc nugis velamentum quoddam timoris quo erat præpeditus. Nam sient famulus improbus herilem reprehensionem metuens, ita hic quoque Baptistam metuebat. Verus enim is est dominus, qui officium facit, non is qui purpuram gestat, et armorum robore præditus est. Cum igitur timori suo quasi quoddam velum olstendisset jurisjurandi religionem, suæque improbac voluntati præstruxisset periculum quod ex eo σατο. Ὁ δὲ οὐκ ἐσιωπήθη, ἀλλὰ λαμπροτέρως Impenderet, si perjurium committere videretur, ad cædem processit. Neque enim figuram ac strepitumi judicii, sicut a multis (in causa simili) factum est, proposuit; neque accusatores constituit; neque testes mercede conduxit, aut subornavit. Norat enim se non eum hominem punire qui inique ageret, sed qui injustitiam insectaretur. At ipse quidem eo line, ut reprehensionem occultaret, improvide et absque judicio scelus illud perpetravit: Joannes autem non tacuit, sed clarius multo prædicat. Nam hodieque, per omnem terrarum orbem, ubicunque sul splendet, clamat: «Non licet tibi habere µxorem Philippi fratris tui 7º. › Quia vero causam cupis cognoscere (multiplex autem esse perhibetur). Alii quidem eum aiunt profanasse legen Mosis. Cum enim frater suus semen (sive sobolem) haberet, conjugem ejus duxit; quod fas non erat. Nam si frater sine liberis decessisset, permittebat lex fratri ejus uxorem ducere, quoad semon suscitasset defuncto”: cum orbitas maximum malum esse duceretur, utpole per quain memoria defunctorum penitus aboleretur. Quomodo autem etiam filia genitore suo relicto, et cum adultero et adultera vivebat, et sermonem de patre confictum tollere satagebat? 465 Concedatur enim, quod mater (adulteri) desiderio cupiditateque ebria fuerit: quo pacto etiam úlia facinus adjuvit? Alii autem (quorum e numero Joveplius quoque cel) dicunt, quod vivo γελίου χρησμός δοθεὶς, ὁ τὴν τοιαύτην συνάφειαν etiam viro, et filiam habeate, Herodes uxorem ejus habuerit. Ait igitur Josephus octavo decinio historiæ suæ libro, quod post editam Salomon leτο Mar. 11, 18. et Deut. xxv, 5. κηρύσσεται. Κατὰ πᾶσαν γὰρ τὴν ὑφ' ἥλιον ἔτι καὶ νῦν βοᾷ. Οὐκ ἔξεστί σοι ἔχειν τὴν γυναῖκα Φιλίππου τοῦ ἀδελφοῦ σου.· Ἐπειδὴ δὲ τὴν αἰτίαν ἐθέλεις μαθεῖν (πολύτροπος δὲ εἶναι λέγεται), δῆλον ὅτι οἱ μὲν τὸν Μωσέως φασὶ βεβηλωκέναι νόμον. Ἔχοντος γὰρ τοῦ ἀδελφοῦ αὐτοῦ σπέρμα, τὴν γυ ναῖκα αὐτοῦ ἠγάγετο, ὅπερ οὐκ ἐξῆν. Ατέχνου γὰρ ὄντος, ἐπέτρεψεν ὁ νόμος λαβεῖν, ἕως ἀναστήσει δ σπέρμα τῷ τετελευτηκότι· ἐπειδὴ γὰρ ἡ ἀτεχνία μέγιστον κακὸν εἶναι ἐνομίζετο, ὡς παντελῶς αδεννυμένης τῆς μνήμης τῶν τεθνεώτων. Πῶς δὲ καὶ ἡ θυγάτηρ τὸν γεννήτορα ἀφεῖσα, καὶ τῷ μοιχῷ καὶ τῇ μοιχαλίδι συνῆν, καὶ τὸν ὑπὲρ τοῦ τε κόντος λόγον πεποιημένον ἀνελεῖν ἐσπούδαζε Δεδόσθω γάρ, ὡς μήτηρ τῷ πόθῳ ἐμέθυε· πῶς καὶ ἡ θυγάτηρ συγκατεσκεύαζε τὸ δράμα; Οἱ δὲ, ὧν ἐστι καὶ Ἰώσηπος, λέγουσιν ὅτι, ζῶντος τοῦ ἀνδρὸς, καὶ θυγάτριον ἔχοντος, ἔσχε τὴν γυναῖκα λέγει γοῦν ὁ Ἰώσηπος, ἐν τῇ ὀκτωκαιδεκάτῃ ἱστορία, ὅτι μετὰ Σαλώμης γονάς Ηρωδιάς ἐπὶ συγχύσει φρά νήσασα τῶν πατρίων, Ηρώδη γαμεῖται, τῷ ἐμετα τρίῳ ἀδελφῷ διαστασιάζοντι ᾧ ἀπαντῆσαι τις δύο α ται, λέγων· Πῶς οὖν οὐχ ὡς μοιχῷ, ἀλλ' ὡς παςανόμως γήμαντα ἐνεκάλει ὁ Ἰωάννης; Πας εν τ δύναται ἀπαντῆσαι λέγων· Ἴσως διὰ βιβλίον ἀποπεσίου ἦν ἀποστᾶσα. ᾿Αλλὰ καὶ πάλιν ἀπαντήσει Πώς οὖν τὸ ὑπὸ τοῦ νόμου συγκεχωρημένον, παράνομον καλεῖ ὁ Ἰωάννης; Ουδέπω γὰρ ἦν ὁ τοῦ Εὐαγ μοιχείαν ἀποφαίνων. Οἱ δέ φασιν, ὅτι φονεύσας τὸν ἀδελφὸν δι' ἐπιθυμίαν τῆς βασιλείας, καὶ τὴν για ναῖκα (ήρα γὰρ αὐτῆς ἐκ πολλοῦ προσαφείλετο VABLE LECTIONES ΕΓ ΝΟΥ.Σ. Molla SS. Patrum dicta in baue sentent.au exstant; în malis promissis, etiamsi jurejurando vallata sint, præstare fidem rescindere, quam implere, neque hec esse perjurium, Vide Aesura, Augustinum, Isidorum Hispalensem, Bedam, etc., relatos a Gratiano eausa 22°, quest, 4, în in part, Decreți. Et ratio est, quia în-jurandum non debet ‘sse vinculum miqu talis, Rizr. Pro Rawziyat cod. Vat. legit mapalil - κέναι. Possit. lein εσπούδαζε mutat in ἐσπούδασε. In Fem omittit ŵy post yap. Vers. 1 ostea μετα, για διαστασιάζονται μαύει, τοῦ ἀνος αὐτή; διαστασιάζοντας. Pro xzÃ:fidem cod, pouit ixääst, et vers, sej, διαδεθείς για ανθείς 10.

EPISTOLARUM LIB. IV. - EPIST. XCVII. οἷς εὐτρεπῆς ὁ ἔλεγχος προβεβλήσεται· Πῶς οὖν rodias melitata confusionem juris paterni nupserit τὸν φόνον αὐτῷ οὐκ ἀνείδισεν ὁ Βαπτιστής; Τοσού τον γὰρ χαλεπώτερον εἶναι δοκεῖ, ὅσῳ καὶ ἀδελφο κτονία φόνου ένα γεστέρα. Είτε οὖν τὴν πρώτην, ὡς ἔγωγε οίμαι, είτε τὴν δευτέραν, εἴτε την τρίτην αι τίαν εἶχεν ὁ ἔλεγχος, ὁ ἀνδρεῖος καὶ γενναίος καὶ ἐλέγξας καὶ ἀποθανών, ὡς τοῖς θείοις νόμοις συνηγορήσας, αδέσθω. Εἰ δέ τις φαίη· Διὰ τί οὖν συνεχωρήθη τούτο παθεῖν; φήσαιμι, ὅτι αὐτὸς μὲν ἐβλάβη οὐδέν. Εἰ γὰρ πάντως χρὴ τὸν βίον ἐξελα θεῖν ὁ λαμπρῶς διεξιών μακαριστότερος ἂν εἴη. Επειθ' ὅτι ἡ θεία ενδίδωσι τοῖς πλημμελοῦσι καιρὸν μετανοίας. Εἰ δὲ μηδ' οὕτως μετανοήσαιιν, χαλεπωτέρας ὁριεῖ τὰς τιμωρία;· καὶ γὰρ, ω; φασί τινες, ἡ κακία ἐν κόσμῳ βασιλεύουσα ἀντικαθίσταται πρὸς τὸ ἀγαθὸν, φέρειν τὴν ἐπιφάνειαν ὀνειροπολούσα· διὸ ἀρίστῳ ἀνδρὶ φαῦλος πολεμεῖ, ἀλλὰ ῥᾳδίως αλίσκεται. Ἵνα γὰρ τὰ λαμπρὰ ὡς δι' ἑνὸς ἅπαντα μηνύσω, τῷ γὰρ βα σιλεῖ τῆς δικαιοσύνης δεῦρ᾽ ἐπιφανέντι προσ επολέμησαν οἱ τῆς ἀδικίας ὑπασπισταί· ἀλλὰ γὰρ τοσοῦτον ἐάλωσαν καὶ ἐσβέσθησαν, ὡς ἐκεῖνον μὲν πανταχοῦ ἀνυμνεῖσθαι· τοὺς δὲ νομίσαντας τὴν ζωὴν ἄπρακτον εἶναι, πάσαις ταῖς ψήφοις ἡττασθαι. Herodi, qui cum fratre eumdem patrem habente inimicitias alebat. Cui quis occurrere potest, dicens: Qeeinado Joannes non tanquam adulterum, sed tanquam eum qui contra legem duxisset, accusavit? Cui ex altera parte potest quis respondere, dicens: Fortasse per libellum repulii a mario discesseral. Sed et hic vice versa occurret quispiam: Quanam igiur ratione id quod a lege concessum erat, Joannes dicit contra legem fieri? Nondum euim datum· erat oraculun Evangelii, quodl talem conjunctionem pronuntiat esse adulterium. Alii autem dicunt, quod Herodes, occiso fratre per cupiditatem regni, uxorem quoque ejus (ut quam longo tempore massel) abduxerit. Quibus in promptu est quæ objiciatur refutatio: Quomodo igitur Baptista cadem ipsi nou exprobravit? Tante enim gravior ea esso videtur, quanto magis est nefarium parricidium in fratre commissum, quam vulgaris cædes. Sive igitur primam, ut ego arbitror, sive secumdam, sive tertiam causam habuit ea reprehensio: omnino is qui fortiter ac generose tum redarguit regem, La mortem oppetiit, ita celebretur, ut par est eum celebrari, qui divinarum legum patrocinium defensie nemque suscepit. Quod si quis dicat: Cur igitur boc permissum est, ut pateretur? Huic ego responderim: Ipsi quidem nihil ea re nocitum esse. Si enim omnino e vita excedendum est, is, qui gloriosa ac splendida morte decessit, beatior cæteris existimaudus erit. Deinde divina bonitas peccantibus tempus resipiscentiæ concedit. Quod si ne sic quidem resipuerint, graviora ipsis irrogabit supplicia. Nam, ut quidam aiunt, improbitas in mundo regnum obtinens resistit bono, nunquam id unum non agitans apud se, ut primas ferat ac supernatet. Quæ causa est cur optimo viro vir improbus bellum moveat et adversetur; sed cito ac facile capiatur. Nam ul, quæ omnia per se manifesta sunt, unico tantum exemplo declarem, Regi· justitiæ (Christo) cum in terris apparuisset, injustitiæ satellites ac propugnatores (Judæi) sunt adversati. Sed adeo capti exstinctique sunt, ut ipse quidem ubivis terrarum celebretur et cantetur: illi vero, qui vitam ejus otiusaın ac nihili esse rebantur, omnibus calculis atque suffragiis succumbant. 47. - ΜΑΡΤΙΑΝΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ (16'). Διὰ τί ἐπὶ τὸν σταυρὸν ἐρχόμενος ὁ Χριστὸς ταῖς κοπτομέναις γυναιξὶν ἐπετίμησεν. Ἐπειδὴ γέγραφας, δι᾿ ἣν αἰτίαν ὁ Χριστὸς ἐπὶ τὸν σταυρὸν ἐρχόμενος ἢ ἀπαγόμενος, ἐπετίμησε ταῖς κοπτομέναις αὐτὸν γυναιξίν (εἰ γὰρ καὶ ἀγνοίας τὸ πράγμα ἦν, ἀλλ᾽ οὖν γε καὶ ἐννοίας είχε γνώρισμα)· φημί, ὅτι ἐπειδὴ μὴ ἀκούσιον μηδ' ἀβούλητον ἦν αὐτῷ τὸ πάθος, ὕβρεως αὐτῷ εἶναι εἰκότως τὸ συμπαθὲς ἔδοξεν. Οὐχ ἡδὺ γὰρ, οὐδ᾽ ἀποδοχῆς ἄξιον τὸ συμπαθές, ᾧ μὴ πάθος ἀβούλητον τὸ πάθος. 463 XCVII. MARTIANO PRESBYTERO. Quare ad crucem proficiscens, Christus mulieres lugentes objurgarit 1. Quoniam per litteras quæsivisti, quam ob causain Christus ad crueem proficiscens, aut abductus, niulieres,quæ ipsum. lugebant, objurgarit (aiebas enim, tametsi ignorantiam quandam in se illa res habuerit, tamen certe benevolentia singularis signum fuisse); respondeo: Quia non invito atque netenti ipsi passio contingebat, ideo injuriam quamdam ipsi inferre videbantur, quod vicem ejus dolebant. Nam ejus dotere vicem, cui id quod patitur non præter contrave voluntatem evenit, non est res illi jucunda, neque accepta. * Luc. xxm, 28. Πως mutat in διότι et vers. seq. χαλεπώτερον in χαλεπώτερος. Possin. ῾Ο ἀνδρεῖος καὶ γενναῖος. Γ. leg. ὁ ἀνδρείως καὶ γενναίως. ID. Τον βίον ἐξελθεῖν. Forte τοῦ βίου. Porro similis est sententia Ciceronis in Philippic. Imitatione Demosthenis prolata. Ritt. Codl. Vat. διεξιών vertit in ἐξελθών et vers. ser. μακαριστότερος in μακαριστότατος. Vers. seq. μου μετανοήσαιεν πάει γνωσιμαχήσαιεν. Post. PATROL. GR. LXXVIII. "Οτι ἡ θεία. Videtur deesse πρόνοια, τεὶ ἀγαθέτης, vel φιλανθρωπία, vel quid simile, nisi quis malit legere τὸ Θείον. Πιττ. Cod. Vat. omittit vocem λαμπρά, pro la substituens ἄλλα παρῶ. Vers. pen. et ult. pag. et ep. βιο άπρακτον εἶναι scribit idem ἀπεκτονέναι. POSSIN. Τῷ γὰρ βασιλεί. Forte redundat γάρ. Βιττ. Cum hac epistola couferri debet ep. 218, infra, bujus libri iv, ep. 166 et 285 lit. 11. 1.

S. ISIDORI VELUSIOTE XCVIII. NILAMMONI MONACHO. Si oportuit Christum pali, quare ab iis qui ipsum crucifixerunt pœnæ sunt repetitæ? LII'. ΝΕΙΛΑΜΜΩΝΙ ΜΟΝΑΧΟ Εἰ ἔδει τὸν Χριστὸν παθεῖν, διὰ τί οἱ σταυρώσαντες ἀπητήθησαν δίκας; Ἐπειδὴ γέγραφας. Εἰ ἔδει τὸν Χριστὸν παθεῖν, διὰ τί οι σταυρώσαντες ἀπέτισαν δίκας; φημί, ὅτι τὸν Εδει παθεῖν, τὴν ἐκούσιον ὁρμὴν τὴν εἰς τὸ πάθος καὶ τὴν θείαν οἰκονομίαν δείκνυσιν, οὐκ ἀπολογίαν τοῖς δεδρακόσι μνᾶται· οὐ γὰρ συνῇδε τῇ θείᾳ βουλήσει ἡ τῶν ἀλιτηρίων ἐπιβουλή. Ἡ δὲ τοῦτ' ἐσπούσ δαζεν ἀναλύσαι, ὅπερ ᾠκονόμει ὁ Θεός. Ὥστε τοῖς μὲν ἀλάστορσιν ἐκείνοις τὸ δράμα ἀσέβημα ήν Θεῷ δὲ σοφὴ οἰκονομία, καὶ ἀνθρώποις ἐλευθερία τὸ καὶ τὴν πονηρίαν ἐκείνων εἰς τὴν τοῦ γένους εὐεργεσίαν προστρίψαι καὶ χρήσασθαι σαρξὶν ἐχίδνης πρὸς ἀλεξιφαρμάκου βοηθήματος κατα σκευήν. Quoniam per litteras ex me quæsivisti: Si Chri* stum oportuit pati, quid causæ fuerit, cur illi qui eum crucifixerunt, penas persolverint? respondeo, quod illa verba: Oportuit pati", voluntarium stadium erga passionen et divinam dispensationem ostendunt: non defensionem aut excusationem ullam iis, qui actores hujus tragœdiæ exstiterunt, pollicentur. Non enim consentiebant cum divina voluntate sceleratorum hominum insidiosæ machinationes. Hæ vero id quod disposuerat Deus, convellere sinduerunt. Quapropter improbis quidein illis sua aculo fuit impietas: Deo autem sapiens gubernatio, et hominibus liberatio, dum et malitiam illorum ad beneficentiam erga humanum genus adhibuit, et carnibus viperæ usus est ad auxilii ona la depellentis præparationem. XCIX. EUDÆMONI PRESBYTERO. De Nicana synodo. Quandoquidem ex hominibus, ut scripsisti, alii nec quidem esse Deum perhibent, qui omnes impietate superarunt; alii vero esse quidem, sed nulla providentia uti; alii providentia sane prædituin esse, sed cœlestium duntaxat rerum; alii autem terrenarum quidem etiam rerum procurationein habere, non tamen omnium, sed tantum reguni et principum; alii omnium quidem rerum (nam etiam ad formicas usque providentiam ipsius pertinere), at Trinitatem consubstantialem non volunt adorare. Et alii quidem omnia cæco ac temerario casu ferri, alii vero omnia fato fieri contendunt; et alii quidem per Moysen solum Deum legem tulisse arbitrantur; alii vero adversariam potestatem; et alii quidem ex Deo natum Verbum non venisse in carnem; alii vero venisse quidem, sed tantum specie tenus et spectri instar. Et alii quidem confusionem el misturanı atque abolitionem naturarum tradiderunt; alii vero, ipsum in homine fuisse; 467 et alli quidem Patre minorem: alii vero creaturam ** Luc. xxiv, 46. G 48. - ΕΥΔΑΙΜΟΝΙ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ " Περὶ τῆς ἐν Νικαία συνόδου. Ἐπειδὴ τῶν ἀνθρώπων, ὡς γέγραφας, οἱ μὲν μηδ' εἶναι τὸ θεῖόν φασιν, οἵτινες τὰ ἐπ' ἀπεδείᾳ νικητήρια Ήραντο οἱ δὲ εἶναι μὲν, μὴ προνοείν δέ· ἄλλοι δὲ προνοεῖν μὲν, ἀλλὰ τῶν ἐπουρανίων - ἄλλοι δὲ καὶ τῶν ἐπιγείων μὲν, οὐ πάντων δὲ, ἀλλὰ καὶ βασιλέων καὶ ἀρχόντων· ἄλλοι δὲ πάντων μὲν καὶ γὰρ καὶ μέχρι μυρμήκων την προ νοιαν αὐτοῦ διήκειν), οὐ μὴν Τριάδα ὁμοούσιον προς· κυνεῖν· καὶ οἱ μὲν αὐτοματισμόν, οἱ δὲ ειμαρμένην εἶναι ὁρίζονται· καὶ οἱ μὲν διὰ Μωϋσέως μόνον τὸ Θεῖον νενομοθετηκέναι οἴονται, οἱ δὲ ἐναντίαν δύνα μιν· καὶ οἱ μὲν μὴ ἐπιδεδημηκέναι τὸν ἐκ Θεοῦ φύντα Λόγον, οἱ δὲ κατὰ φαντασίαν ἐπιδεξημηκέναι· καὶ οἱ μὲν σύγχυσιν καὶ κρᾶσιν καὶ ἀφανισμόν τῶν οὐσιῶν ἐδογμάτισαν· οἱ δὲ ἐν ἀνθρώπων γεγενῆσθαι· καὶ οἱ μὲν ἐλάττονα τοῦ Πατρὸς, οἱ δὲ κτίσμα ὡρίσ σαντο καὶ οἱ μὲν τὸ θεῖον Πνεῦμα οὐ Θεὸν ὁμολο γοῦσιν· εἰ δὲ λειτουργικὸν καὶ ἁγιαστικὸν ὄνομ ζουσιν· οὐ χρὴ ταῖς τῶν νοσούντων ἔπεσθαι τής φοις ἀλλ' ἀπὸ τῆς τῶν ὑγιαινόντων κρίσεως Cod. Vat. in titulo pro μοναχῷ scribit σχολα στιχῷ. Vers. 2 ep. pro απέτισαν idem legit ἀπητή θησαν. Possin. Videtur tale quidpiam desiderari, ἡ μὲν γὰρ τὴν τῶν ἀνθρώπων ἐζήτησε σωτηρίαν. Postea sequitur antithesis, ἡ δέ. Riττ. Hæc editi verba, ἡ δὲ τοῦτ' ἐσπούδαζεν ἀναλύσαι, quæ sane parum apte quadrant. omittit codd. Vat. 630, hæc alia substiLuens, οὐδὲ τοῦτο ἔσπευδον ἀνύσαι δπ. Ρossin. Το καί. Forte τῷ καί. Βιττ. Curt. Vat. προστρίψει mutat in περιτρέψαι. POSBIN. Χρήσασθαι σαρξὶν ἐχίδνης. Præclara comparatio: ut medicus ad-confectionem remedii alexipharmaci utitur carnibus vipera, sic Deus improborum consilia et facta nefaria in bonum sua ineffabili providentia et incomprehensibili sapientia convertit. Confer cum hac epist. insignem locum Leonis M. serm. 16. De passione Domini. Rιττ. Τὰ ἐπ' ἀσεβεία νικητήρια ἤραντο. Legebatur in ms. ἐπ᾿ εὐσεβείᾳ. Idque fuit cum non improbarem, ita vertens, omnia pietatis praemia susta lerunt. Sed quia νικητήρια αίρειν, vel αίρεσθαι (quod alias etiam est νικητήρια φέρειν) signifirat palmam auferre seu reportare, mutavi sententiam, et conjeci ἀσεβείᾳ pro εὐσεβείς legendum; nalu εν in à vel à in eo sæpe etiam alibi depravarunt libr.- rii. Itaque verti, omnes impietate superarunt. Possis etiam, palmam impietatis abstulerunt. Niceleria eliam Latini usurparunt, ut Juvenal. satyr. 3. 1. Huc pertinet illud velus, sed falsum atque impium, Dii magna curant, parva tero negligunt. Vid. Cic. De nat. deorum. In. Inter πάντων εἰ μὲν cod. Vatic. 650 inserit ὁμοῦ. Vers. post 2 προσκυνεῖν idem mutat in προσκυνοῦσι. Vers. iude nouo, inter μὲν εἰ ἐλάττους idem inandit είναι. Possin. Vide eamdem sententiam lib. ut ep. 912. RITT.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CI. λαμβάνειν τὰς ἀποδείξεις· καὶ τῇ ἁγίᾳ συνόδῳ τῇ esse definiverunt; et alii quidem divinum Spiritua συγκροτηθείσῃ κατὰ Νικαίαν ἀκολουθεῖν, μήτε προστιθέντας, μήτε ἀφαιροῦντας. Εκείνη γὰρ θεόθεν εμπνευσθεῖσα, τἀληθὲς ἐδογμάτισεν. non Deum conftentur; alii vero ministratorium et sanctificum appellant. Non oportet eorum, qui morbo laborant, sequi suffragia; sed ex judicio sanctosynodo, quæ Nicææ habita fuit, adhærere, nedivinitus inspirata, veritatem dogmatum tratorum hominum demonstrationes mutuari, et sanctæ que addentes ei quidquam, neque detrabentes. Ala enim didit. Ρ'. - ΙΣΙΔΩΡΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Τί ἐστιν, «Εἰς ἔνδειξιν τῆς δικαιοσύνης αὐτοῦ. C. ISIDORO DIA CONO. Quid sit, e Add ostensionem justitia su@ ". Quoniam per litteras quæsivisti, quid sit quod Paulus dixit: «Ad ostensionem justitiæ suæ: › respondeo; › Quia posteaquam humana natura insanivit adversus Deum, et peccatorum tyrannis intolerabilis facta erat, et tempus aderat ferendæ seutentiæ, quæ exitio universali damnaret totuin genus humanum (omnis enim ratio medicationis deprehensa fuerat inanis et nihili, ac neque lex, neque propheticus sermo pestilentem morbum, qui omnia occuparal, depellere valebat); tunc Deus pretium redemptionis introduxit unigenitum suum Filium, ut locus esse posset gratiæ ac veuiæ: eam ob rem hoc dixit Apostolus: Ad ostensionem justiliæ sum.» Victima enim oblata est una pro omne nibus, quæque omnibus dignitate ac pretio supe rior esset. Ac tunc soluta est ira, et reconciliatio facta est, redintegrataque gratia, conversum est Ἐπειδὴ γέγραφας, Τί ἐστιν, «Εἰς ἔνδειξιν τῆς δικαιοσύνης αὐτοῦ; ο φημι, ὅτι ἐπειδὴ ὅτε ἡ ἀνθρωπεία φύσις ἐμάνη, καὶ ἀνύποιστος ἦν τῶν ἁμαρτημάτων ή τυραννίς, καὶ καιρὸς ἀποφάσεως ἦν, πανολεθρίᾳ καταδικαζούσης τὸ γένος (πᾶς γὰρ Ιατρείας ἐξηλέγχθη τρόπος, και ούτε νόμος, οὔτε προφητικός λόγος τὸν ἐπιπολάσαντα λοιμὸν ἀπελάσαι ἴσχυεν)· τότε δὴ λύτρον τὸν Μονογενῆ ἐπεισήγαγεν, ἵν᾽ ἔχῃ λόγον ἡ χάρις· διὰ τοῦτ' ἔφη ὁ Ἀπόστολος·. Εἰς ἔνδειξιν τῆς δικαιοσύνης αὐτοῦ. ὁ Ἱερεῖον γὰρ προσηνέχθη ἐν ὑπὲρ πάντων, καὶ ὑπὲρ τὴν ἁπάντων ἀξίαν. Καὶ τότε ἡ ὀργὴ ἐλύθη, καὶ ἡ καταλλαγή γέγονε, καὶ ἡ ἔχθρα εἰς φιλίαν μετεῤῥυθμίσθη, καὶ ἀντὶ τῆς ἀπο φάσεως, τὸ ὑπερφυὲς τῆς υἱοθεσίας ἐδόθη χάρισμα, καὶ μυρία δῶρα ἐχόρευσε κοσμοῦντα τὴν Ἐκκλησίαν, ἵν᾿ ἐμοῦ καὶ ἡ δικαιοσύνη δειχθῇ, καὶ ἡ περιουσία τῆς ἀγαθότητος δηλωθῇ. odium in amicitiam: et pro sententia capitali abdicationis datum est excellens illud adoptionis in Alios donum, et infinita accesserunt dona, quibus exornaretur Ecclesia: ut ita simul et justitia osteuderetur, et abundantia bonitatis declararetur. ΡΑ'. — ΜΑΡΤΥΡΙΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ Εἰς τὸ, ο Δέδωκεν αὐτοῖς ὁ Θεὸς πνεῦμα κατα νύξεως. Ἐπειδὴ τὸ, ο Δέδωκεν αὐτοῖς ὁ Θεὸς πνεῦμα κα τανύξεως, ὀφθαλμοὺς τοῦ μὴ βλέπειν, καὶ ὦτα τοῦ μὴ ἀκούειν, ἕως τῆς σήμερον ἡμέρας, ο σαφηνι σθῆναί σοι ἠξίωσας, ἄκουε· Τὸ, ἔδωκε, καὶ τὸ παρ έδωκε, κατὰ τοὺς τῆς ἱερᾶς Γραφῆς νόμους καὶ τὰ ἰδιώματα, ἀφῆκεν εἰσὶ καὶ συνεχώρησεν. Εἰ δὲ οὐ καταδέχῃ, δι' ἀποδείξεως ὁ λόγος βαδιεῖται· Φησὶν ὁ Παῦλος περὶ τῶν τὸ θεῖον σέβας εἰδώλοις ἐπιφημισάντων • Παρέδωκεν αὐτοὺς εἰς πάθη ἀτιμίας· ο τουτέστιν, ἀφῆκεν, ἐγκατέλιπε. Πῶς γὰρ οὐκ ἔμελ λον καὶ τὴν φύσιν ἀγνοεῖν καὶ ὑπερορίοις εγκαλενδεῖσθαι πταίσμασιν, οἱ τὴν κτίσιν παρὰ τὸν κτίστην προσκυνήσαντες; Καὶ πάλιν· «Παρέδωκεν αὐτοὺς εἰς ἀδόκιμον νοῦν, ποιεῖν τὰ μὴ καθήκοντα.» Εἶτα · ἑαυτὸν ἑρμηνεύων ἔφη·. Πεπληρωμένους πάσῃ ἀδικίᾳ, κακίᾳ, πλεονεξίᾳ. • Ει τοίνυν πεπληρωμένοι ἦσαν, πῶς παρέδωκε; θέα τῆς ἀκριβείας Οὐκ ” Rom. 111, 25. " Rom. x1, 8. το Rom. 1, 26. MARTYRIO PRESBYTERO. In illud Paulinum dictum: ‹ Dedit ipsis Deus spin ritum compunctionis ™³, › Quoniam a me petiisti, nt tibi exponerem illud: • Dedit illis Dese spiritum compunctionis: oculos, ut non videant: et aures, Ht non audiant, usque in hodierum diem;» ausculta. Illa verba, dedit et tradidit, secundum leges et proprietates modosque peculiares loquendi sacræ Scripturæ, significant, reliquit vel permisit. Quod si hoc non recipis, per demonstrationem procedet oratio. Ait Paulus de illis, qui divinitatem idolis tribuebant: Tradidit eos (Deus) in affectus ignominiæ”;, hoc est, reliquit, dimisit. Quo modo namque fieri poterat, ut non ignorarent naturam, et volutarentur in sceleribus naturæ terminos excedentibus, illi, qui creaturam, omisso Creatore, adorabant? Et iterum: ¿ Tradidit eos in reprobum sensum, ut facerent quæ non decent "., Deinde seipsum interpretans, dicit Repletos omni iniquitate, malitia, ava77 ibid. 28. Cod. Vat. 630 Isidorum, cui læe inscribitur epistula, episcopum facit, pro διακόνῳ scribens ἐπισκόπῳ. Vers 8 ep. pro ίσχυεν idem habet ἴσχυacy, et vers. 4 a fine pro èxópsue scribit, haud paulo ομοίως, ἐχορήγησε. PossIN. luscriptio sumitur ex cod. Vatic. 650. Edit. Εial cod. Vat. mutat in ἐστί. Possit. νος σέβας, quæ in edit. Paris. deerat, sup pletur ex codl. Vatic. EDIT. Τῆς ἀκριβείας cod. Vat. mulat in τὴν ἀκρίβείαν. Possi.

TTBT rilla to ' » Τ • etc. 468 Si igitur erant repleti, qua- εἶπε· Παρέδωκε πληρωθησομένους, ἀλλ' ὅτι πεπλη do tradidit eos? Vide quain accurate loquatur. Non dixit: Tradidit replendos, sed jam repletos reliquit atque destituit: haud after ac si quis pastor bonus oves pestilentiali lue correptas extra gregein abire, et quodammodo lupis tradere consueverit: non quod eas in fauces luporum projiciat, sed quo: sua cura ac præsidio eas denudet ac destituat. Illud itaque verbum, dedit, talem habet sensum. Spiritus sitem compunctionis, nihil aliud est, quam stuporis et percussionis. Nam compungere est idem quod vulnerare ac percutere, secundum id quod in Evangelio dicitur: «Compunxerunt latus Christi lancea”. › Quia igitur compungere significat percutere, recte atque ordine factum est, quod etiam κατανυγῆναι, hoc est compungi, dictum est pro convulnerari. Deinde ipse exponens verbum compungendi, quod idem sit cum verbo obstupefaciendi, dixit: c Oculos, ut non videant, et aures, ut ñon audiant”. Hoc enim usu venire solet iis qui stapore sunt correpti. Nam cum mens perturbata sit, sensus officia et actiones suas abnegant. Quod autein hoc ipsam innual, audi Seripturam, dicentem: ‹ Beatus, qui non est stimulatus sive companctus in tristitia delicti ". Atqui tristitia seeundum Deum poenitentiam in salutem non poni tendam operatur. Quid est ergo quod ait? Si igiwr ex quorumdam opinione dixerimus; eum qui nunquam omnino peccarit, hic beatum prædicari, forLasse nemo hac beatitudine fruetur. Omnes euim pœnis obnoxii sumus. Nam quis gloriabſtur, se purum cor habere? Aut quis libere loquetur, se a peccato munduin esse? Sin autem dixerimus, quod Hơn eum qui non sit affectus tristitia beatum prædiret, sed eum qui non sit in stuporem datus a mœrore, neque suam salutem prodiderit: id quod Judæ accidit, qui suspendio sibi vitam eripuit (quod etiam metuens Paulus ne accideret illi qui apud Corinthios stuprum admiserat, præcipiebat ipsum acta jam pœnitentia, denuo in cœtum fidelium reciμί, ne immoderato mirerore talis absorberetur "): tum fortassis verum sensum dicti attingemus. Mi Rom. 1, 29. " Joan. xix, 34. ρωμένους ἀφῆκεν· ὥσπερ ἂν εἴ τις ποιμὴν ἀγαθὲς πρόβατα λοιμικῇ νόσῳ ἑαλωκότα, ἔξω τῆς ἀγέλης ἀπελάσεις, καὶ τρόπον τινὰ τοῖς λύκοις παραδοίη, οἱ τῷ εἰς τὰ τῶν λύκων ἐκβαλεῖν στόματα, ἀλλὰ τι γυμνώσαι τῆς οἰκείας επιμελείας καὶ προστασίας. Τὸ μὲν οὖν, ἔδωκε, τοιαύτην ἔχει τὴν ἔννοιαν τ δὲ πνεῦμα τῆς κατανύξεως, καταπλήξεως καὶ κατατρώσεως. Τὸ γὰρ νύττειν, τιτρώσκειν ἐστὶ καὶ πλήττειν, κατὰ τό, ὁ Ἔνυξαν τὴν πλευρὰν τοῦ Χριστοῦ τῇ λόγχῃ. Ἐπεὶ οὖν πλῆξαι ἐστὶ τὸ νύξαι, τὸ κατατρωθῆναι καὶ κατανυγῆναι εἰκότως εἴρηται. Εἶτα ἑρμηνεύων αὐτὸς τὸ κατένυξεν, ὅτι κατέπλη ξεν ἐστὶν, ἔφη· «Οφθαλμοὺς τοῦ μὴ βλέπειν, καὶ ὦτα τοῦ μὴ ἀκούειν.» Τοῦτο γὰρ συμβαίνειν εξωθε τοῖς καταπληττομένοις. "Ατε γὰρ τοῦ νοῦ ταραχθέν τος, αἱ αἰσθήσεις τὰς οἰκείας ἐνεργείας ἀρνοῦνται, Οτι δὲ τοῦτο μηνύει, ἄκους τῆς Γραφῆς, λεγούσης - • Μακάριος, ὃς οὐ κατενύγη ἐν λύπῃ ἁμαρτία; Καὶ μὴν ἡ κατὰ Θεὸν λύπη μετάνοιαν εἰς σωτηρίαν ἀμεταμέλητον κατεργάζεται. Τί οὖν ἐστι ἔφησιν; Εἰ μὲν οὖν εἴποιμεν, ὡς οἴονταί τινες, τὸν μηδ' ὅμως ἁμαρτήσαντα μακαρίζεσθαι ἐνταῦθα, τάχα οὐδεὶς τοῦ μακαρισμοῦ τούτου ἀπολαύσειε. Πάντες γὰρ ἐν ἐπιτιμίοις εσμέν. Τίς γὰρ καυχήσεται, ἁγνὴν ἔχειν τὴν καρδίαν; ἢ τίς παῤῥησιάσεται καθαρός εἶναι ἀπὸ ἁμαρτίας; Εἰ δὲ φαίημεν, ὅτι μακαρίζει οὐ τὸν μὴ λυπηθέντα, ἀλλὰ τὸν μὴ καταπληγέντα ὑπὸ τῆς λύπης, και προδεδωκότα τὴν οἰκείαν σωτη ρίαν, οἷον ἔπαθεν Ἰούδας, ἀγχόνῃ ἑαυτὸν ἀνελών (δ καὶ δεδιὼς ὁ θεσπέσιος Παῦλος μὴ καὶ ὁ πεπορνευ κώς παρὰ Κορινθίοις πάθοι, ἔλεγεν· προσέσθαι αὐτὸν μετανοήσαντα, μή πως τῇ περισσοτέρα λύπη κατα ποθῇ ὁ τοιοῦτος)· τάχα πως τῆς ἀληθείας αψόμεθα τοῦ ῥητοῦ. Εἰ δὲ καὶ ἐπὶ καλοῦ γίνεται ἡ κατάνυξις. θαυμαζέτω μηδείς· κἀκεῖ γὰρ τὸ τρωθῆναι τοῖς και λοῖς ἑρμηνεύει· ὡς καὶ ἡ τὸν θεῖον ἔρωτα ἐρῶσα ψυχὴ ἐβόα·. "Οτι τετρωμένη ἀγάπης ἐγώ, ο Χρή δὲ εἰδέναι, ὅτι οὐ πάντω; τὰ αὐτὰ ὀνόματα η φή ματα τὸ αὐτὸ παρίστησι νόημα. Ἐπειδὴ καὶ ὁ Δαδι ἔλεγεν· ι Οπως ἂν ψάλῃ σοι ἡ δόξα μου, καὶ οὐ μὴ κατανυγῶ, ὅπερ, οἶμαι, δηλοῦν τὸ, Οὐ μὴ κατα το Rom. 1, 8. οι Eccli. χιν, 1. ** µ Cor. 11, 7, 8. Post καταπλήξεως idem cod. addit ἐστι. POSSIN. Μακάριος, ὃς οὐ κατενύγη εν λύπη αμαρ τίας. Sirachi est sententia c. χιν, ν. 1, quamvis salonsoni ab atiis tribuatur: ut incertus facit auctor ‘Arτικειμένων 1. Quomodo Salomon dical, Beatus, qui non est compunctus tristitia delicti, cum Jacobus præcipiat: Miseri estote, et lugele, et plorale; respondet: Beatum utique illum dicit qui nallam attigit delictum, cujus delicti tristitia compungeretur. Potest fieri, ut nonnulli beate viventes non tristitia flagitiorum, sed æternorum desiderio compun· gantur. Hoc autem quod Jacobus Jugendum et plorandum præcepit, in utramque accipi potest, seu in his qui mala sua deplorani, seu in illis, qui so- ¡um de cœlestis patriæ amore suspirant. KITT. Vox uh additur ex cod. Val., quam etiam conjicit Rittershusius. Εur. De Οὐ τὸν λυπηθέντα, ἀλλὰ μὴ τὸν καταπλη γέντα. Forte legendum οὐ τὸν μὴ λυπ., ἀλλὰ τὸν μὴ καταπλ. Οbservanda est ex hac epist. insignis sententia, in interpretatione sacræ Scripturæ altendi a nobis debere τοὺς τῆς ἱερᾶς Γραφῆς νόμους καὶ τὰ ἰδιώματα. Sic B. filirius lib. vas Trinit. Non est humano aut sæculi sensu in Dei rebus loquendum, neque per violentam atque imprudentem prædicationens costestium dictoru nitati alienæ atque impiæ intelligentiæ extorquesıka perversitas est. Idem lib. ut ejusdem operis: e Noi est iste sæculi sermo, quia de quo agitur, non 62culi res est. › Rirt.

$169 EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CHII. πλαγῶ οὐδὲ μεταστῶ εἰς τὸ μηκέτι ὑμνεῖν.» rari autem memo debet, si etiam in bonam partem Επήγαγε γάρ' ο Κύριος ὁ Θεός μου, εἰς τὸν αἰῶνα sumitur compunctionis verbum. Nam ibi quoque ἐξομολογήσομαί σοι.» Καὶ οἱ περὶ Συμεῶνα δὲ καὶ signifirat, vulneratum csse rebus bonis: verbi graΛευί, μετὰ τὸ ὑβρισθῆναι εἰς αὐτὴν τὴν σωφροσύνην tia, cum etiam divino amore correpta anima claτὴν ἀδελφὴν, κατενύγησαν, τουτέστι, κατεπλάγησαν mat: • Quia dilectione vulnerata sun ego καὶ κατετρώθησαν ὑπὸ ζήλου· καὶ οὕτως εἰς ἀμε Sciendum est autein, non omnino eadem nomina κάθετον ἐξέπεσαν ὀργὴν, ὡς καὶ δόλῳ οὐ μόνον τὸν aut verba eumdem semper intellectum præbere. ὑβριστήν, ἀλλὰ καὶ πᾶσαν αὐτοῦ τὴν πόλιν ἡδηδὲν Nam David quoque dixit: • Ut cantet tibi gloria κατασφάξαι. mea, et non compungar ", hoc est, ut puto, ne eo religar, ut non amplius canam hyamos.» Addidit enim: • Domine Deus ineus, in aeternum confilebor tibi **. › Sed et qui circa Simeonem et Levi erant, post violatam siæ sororis pudicitiain, compuncti sunt, hoc est in stuporem acti, el convulnerati sant zeli et indignationis vehementia: atque ita in pertinacem fram. inciderunt, ut dolose quoque non 469 solum ipsum injuriæ auctorein Sichem, sed una etiam totam ipsius civitateni a prima pubertate mactarent. ΡΒ΄. ΦΙΛΗΤΡΙΑ. PHILETRO. Quoniam per litteras quæsivisti quo pacto Paulus, si consilium delit his verbis: • Vis autem R Limere potestatem, fac bonum et habebis laudem ab ea ";» paulo post dicat: «Reddite ei cui timorem (debetis) timorem *7:: sic existiπιο. Si qui nolint forte illud dictum esse de Deo (scriptumn est enim: c Honora Dominum, et poteus eris: præter ipsum vero non tiebis alium ";») illud quidem prius dixisse Paulum ideo, quia virtutis studiosus timorem illum, qui a gladio facinorosis impendet, effugiat, et laudem magistratus consequatur: hoc autem posterius (protulisse eum) iden, quia etiam metus quidam debeatur magistratibus Ἐπειδὴ γέγραφας· Εἰ συνεβούλευσεν ὁ Παῦλος· • Θέλεις δὲ μὴ φοβεῖσθαι τὴν ἐξουσίαν, τὸ ἀγαθὸν ποίει, καὶ ἕξεις ἔπαινον ἐξ αὐτῆς·, πῶς μετὰ βραχέα φησίν· «Απόδοτε τῷ τὸν φόβον, τὸν φόβον;» οἶμαι, ὅτι εἰ μὴ περὶ τοῦ Θεοῦ τινες αὐτὸ βούλονται εἰρῆσθαι (γέγραπται γάρ ο Τίμα τὸν Κύριον, καὶ ισχύσεις· πλὴν δὲ αὐτοῦ μὴ φοβοῦ ἄλλον» )· ἐκεῖνο μὲν εἶπε, τῷ τὸν φόβον ἀπὸ τοῦ ξίφους τοῖς πλημμελοῦσιν ἐπηρτημένον διαδιδράσκειν τὸν φιλάρετον, καὶ τοῦ ἀρχοντικοῦ ἐπαίνου τυγχάνειν· τοῦτο δὲ τὸν ἐκ τῆς συντυχίας καὶ τῆς αἰδοῦς καὶ τῆς τιμῆς τῆς κεχρεωστημένης τοῖς ἡγουμένοις χρεωστεῖν φόβον. Οὐδὲ γὰρ ἐστιν ἀτελῆς τούτου, τοῦ μηδὲν αὐτὸν παραβλάπτοντος, ἀλλὰ καὶ αἰδεσιμώτερον καὶ λαμπρό. c ex reverentia et honore ipsis, quando nobis cum τερον ἀποφαίνοντος. Είχειν γὰρ χρὴ παντί σθένει, ἐν οἷς μήτ' εὐσέβεια μήθ᾽ ἡ ἀρετὴ καταβλάπτεται, ἀλλὰ καὶ βασιλικωτέρα καὶ ἐπιφανεστέρα ἐκ τῆς τῶν μετιόντων ἐπιεικείας ἀναφαίνεται. illis agendum est, debito. Neque enim is qui virtuti dat operam, immunis est a talis timoris (ut sic loquar) reverentialis præstatione, qui nullatenus ipsum lædit, quin potius venerabiliorem atque illustriorem declarat. Cedere enim oportet (magistratui) omnibus viribus, in illis rebus, in quibus neque pietati, neque virtuti ullum affertur detrimentum, imo etiam præstantior atque insignior ex cultorum suorum moderatione demonstratur. ΡΓ. — ΕΠΙΜΑΧΟ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ. CHII. In illud, « EPIMACHO LECTORI. Vos estis corpus Christi 89. Quoniam per litteras quæsivist, quid sibi velit illud: Vos estis corpus Christi, et membra ex parte, o arbitror, quia quotquot ubi e vivunt lenines, Ecclesiæ universalis sub sole per totum orbem Εἰς τὸ «Ὑμεῖς ἐστε σώμα Χριστού, ο Επειδή γέγραφας· Τί ἐστιν· «Ὑμεῖς ἐστε σῶμα Χριστοῦ, καὶ μέλη ἐκ μέρους;» οἶμαι, ὅτι ἐπειδὴ οἱ μὲν ἀπανταχοῦ τῆς ὑφ᾽ ἡλίῳ Ἐκκλησίας σῶμα Χριστοῦ, Κορίνθιοι δὲ μέρος ἦσαν τούτου τοῦ σώματος, διὰ τοῦτο ἔφησεν· «Ἐκ μέρους· ο οἶον, Μέλος ἐστὶν ἡ disperse corpus constituunt Christi; Corinthii vero παρ' ὑμῖν Εκκλησία τῆς ἀπανταχοῦ. Ωστε δίκαιοι ἂν εἴητε οὐ μόνον πρὸς ἑαυτοὺς ἐστασίαζον γάρ), ἀλλὰ καὶ πρὸς πάντας τοὺς κατὰ τὴν οἰκουμένην ὁμοπίστους ὁμονοεῖν, πᾶσαν διχόνοιαν ἐκ ποδῶν ποιησάμενοι. pars era ſt hujus corporis, ideo Paulum boc dixisse: • Ex parte.» Quasi diceret: Ecclesia quae apικό vos est, membrum est Ecclesiæ universalis ubique Jocorum diffusæ. Quamobrem æquum essel, vos non solum inter vosmetipsos (discordias enim fovebant), verum etiain cini ominibus per orbem terrarum degentibus passim fidei sociis concordiam colere, omni discordia procul relegata. * Caut. IV, 9. * Pmi. xxıx, 13. ** Psal. cxvii, 27. 10 Rom.xili, 5. ** 1 Cor. xv, 27. 07 ibi! Vaticano 650. Επιτ. Her, όπερ, οἶμαι usque ad καταπλαγώ, omittebat ed. Paris., et recte supplentur a codice

GIV. HIERACI DIACONO. In dictum, ‹ Vobis dedit Deus, non modo ut in ipsum crederetis, sed etiam ut pro ipso pateromini 50. Præclara atque egregia facinora non sine magnis etiam laboribus perfici solent. Cum igitur exigua et futilia nescio quæ opera tute facias, noli putare te maximis præmiis potiturum: nec est quod speres, cum vitam elegeris periculi expertem ac mollitie diffluentein, fore tamen in fronte aciei, ut sis conspicuus alque insignis. Ejus enim est etiam voce præconis victorem proclamari, qui pericula adierit, quique tropæa statuerit. Quod si etiam contigerit ut in prælio occumbat, memoria perpetuo vivit, et præmia majora quam pro homine consequetur. Generosus autem ille Christi dux militiæ ea quæ pro ipso sustinet, merito pro coronis habet, 470 dum ait: e Vobis dedit Deus, non solum in ipsum credere, sed etiam pro ipso pati.» Nam ut jam omit- .am, inquit, futura bona, etiam ipsæ passiones, per quas etiam ipsi Domino communicamus, maximia sunt prae:ia et corons longe pulcherrimæ. CV. OPHELIO GRAMMATICO. De damonibus. Quoniam te mirari dicebas, quomodo nonnulli ex noxiis dæmonibus postularint, suum cultorem justum esse, illi vero injusta agere sustinuerunt, existimo idcirco ipsos postulasse ut cultor suus justitiæ operam daret, quia se pro diis gerebant, et ab omnibus haberi volebant. Injusta vero subministrabant, Α΄ ΡΔ'. - JEPAKI AIAKONQ. Εἰς τὸ, ο Υμῖν εχαρίσατο ὁ Θεός, οὐ μόνον το εἰς αὐτὸν πιστεύειν, ἀλλὰ καὶ τὸ ὑπὲρ αὐτοῦ πάσχειν.» Τὰ μεγάλα κατορθώματα μεγάλοις καὶ τὰ μέγι στα μεγίστοις πόνοις κατορθούσθαι πέφυκε Μὴ τοίνυν μικρὰ καὶ φαῦλα πράττων, οἷου τῶν μετ γίστων ἐπάθλων τεύξεσθαι· μηδὲ τὸν ἀκίνδυνον καὶ ὑγρὸν ἑλόμενος βίον, ἔλπιζε ἐν τῷ μετώπῳ τῆς φάσ λαγγος λάμψειν. Τοῦ γὰρ κινδυνεύσαντος καὶ τρό παια στήσαντός ἐστι καὶ τὸ ἀνακηρύττεσθαι. Εἰ δὲ καὶ τελευτήσειεν ἐν τῇ μάχῃ, τῇ μνήμῃ ἀτελεύτητος μένει καὶ τὰ ἔπαθλα μείζονα ἕξει ἢ κατὰ ἄνθρω πον. 'Ο δὲ γενναῖος τοῦ Χριστοῦ στρατηγὸς, καὶ τὰ ὑπὲρ αὐτοῦ παθήματα στεφάνους εἶναι εἰκότως να μίζει, λέγων· ο Υμῖν ἐχαρίσατο ὁ Θεὸς, οὐ μόνον τὸ εἰς αὐτὸν πιστεύειν, ἀλλὰ καὶ τὸ ὑπὲρ αὐτοῦ πάσχειν.» Ἵνα γὰρ παρῶ, φησί, τὰ μέλλοντα ἀγαθά, αὐτὰ τὰ πάθη, δι᾿ ὧν καὶ τῷ Δεσπότῃ κοινωνούμεν, μέγιστα ἐστι βραβεία, καὶ στέφανοι κάλλιστοι. ΡΕ'. — ΩΦΕΛ[Ε]ΙΟ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟ. Περὶ δαιμόνων. Ἐπειδὴ θαυμάζειν ἔφης, πῶς τινες τῶν ἀλιτηρίων δαιμόνων δίκαιον ἠξίουν εἶναι τὸν θεραπευτὴν αὐτῶν, οἱ δὲ τὰ ἄδικα δρᾷν πραττόμενοι ὑπέμε νον· ἡγοῦμαι, ὅτι δίκαιον μὲν ἠξίουν εἶναι τὸν θεὸ ραπεύοντα, διότι θεοὶ εἶναι ὑπεκρίνοντο. Υπηρέτουν δὲ τὰ ἄδικα, διότι πονηροί γεγόνασιν ἐκ προαιρέσεως. quod improbi essent iustituto auimi et sua volun- Ἐπειδὴ γὰρ ᾔδεσαν πολλοὺς τῶν ἀνθρώπων τὴν tate. Nam cum scirent multos mortales virtutem in pretio habere, simulantes se virtutis studiosos amare, ut videlicet opinionem probitatis sibi conciliarent, non multo post sceleratis actionibus prodebant suum ad mala propendens ingenium. - EPIMACHO LECTORI. De eo cui quinque et eo cui duo talenta credita ". Quoniam quæsivisti, quid cause sit, cur is qui quinque talenta acceperat, et lucrando duplicarat, * Philipp. 1, 29. οι Matth. xxv, 13 seqq. ἀρετὴν τιμῶντας, τοὺς φιλαρέτους ἀγαπᾶν προςποιούμενοι, ἵν᾿ ἀγαθοὶ νομισθεῖεν εἶναι, μετ' οὐ πολὺ ταῖς ἐναγέσι πράξεσιν ἔλεγχον ἑαυτῶν τὴν ἐπὶ τὰ κακὰ ῥέπουσαν διάνοιαν. PG'. ΡϚ'. - ΕΠΙΜΑΧΟ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ. Περὶ τοῦ τὰ ἐ' καὶ τοῦ τὰ β' τάλαντα πιστευ θέντος. Ἐπειδὴ ἔφης - Διὰ τί ὁ τὰ πέντε τάλαντα λαβών, καὶ διπλασιάσας, καὶ ὁ τὰ δύο, τῆς αὐτῆς ἔτυχεν Ed. Paris., μεγάλοις [μεγίστοις]. Locus suppletur e cod. Vatic. EDIT. Sententia est Pindarica, ab aliis quoque auctoribus celebrata. Redundare autem hic puto μεγί. στοις. Pindarus, Olymp.: 'Αεὶ δ' ἀμφ' ἀρεταῖσι πόνος δαπάνα. Το μάρναται, πρὸς ἔργον κινδύνω κεκαλυμμένον. Et Olymp. 6: Ακίνδυνοι δ' ἀρεται, οὔτε παρ' ἀνδράσιν, Οὔτ᾽ ἐν ναυσὶ κοίλαις τίμιαι· πολλοὶ Δὲ μέμνανται, καλὸν εἴτι ποταθῇ. Quæ bis versibus, qui scazontes appellantur, reddidit eruditissimus Fabricius: Sudoris expers et periculi virtus, Nec a viris, nec in triremibus famam Meretur: at quod cum labore perfectum est; Ejus viget perenne et inclytum nomen. Bitt. Sententia eadem est Tyrtæi poetæ et copiarum ducis Laconicarum: necnon Justiniani Imp. tit. Instit. De excusat. tut. vel cur. Qui pro repub. ceciderunt, in perpetuum per gloriam vivere intelliguntur. Tyrtæi carmina apud Joan. Stobeuin videri possunt. ID. Cod. Vat. 650, Χριστὸν legit, et vers. seq. ἄλλα pro αὐτά. Possin. Cod. Vat. 650 verba θεραπευτὴν αὐτῶν, ὃς omittit, et pro iis haec ponit, θεραπεύοντα· αὐτοὶ δὲ, etc. Mox pro πραττόμενοι idein melius scribit, προσταττόμενοι. ID. Pro ἔτυχεν cod. Vat. 650 habet έτυχον. Μοχ 4 inter ἐπειδὴ γὰρ οι οὐχ inserit τὸ διάφορον. JD.

EPISTOLA RUM LIB. IV. EPIST. CIX. ἀποδοχῆς· φημί, ὅτι εἰκότως. Ἐπειδὴ γὰρ οὐχ ἡ quique duo, eodem potitus uterque sit premio: βαθυμία τούτου, οὐδὲ ἡ προθυμία ἐκείνου, ἀλλ' ἡ τῆς παρακαταθήκης ποσότης παρεσκεύασεν ἣν πρὸς τὴν δύναμιν τῶν ἐργασαμένων δέδωκεν ὁ δεσπότης· εἰκότως οὖν ὁ ἔπαινος ὁ αὐτὸς, εἰ καὶ μὴ ἡ πρόσοδος ἡ αὐτή. ΡΖ'. — ΘΕΟΔΟΣΙΑ Διὰ τί γέγραπται περὶ τῆς γῆς· Οὐ κλιθήσεται εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος.» Ἐπειδὴ τὸ περὶ τῆς γῆς εἰρημένον, «Οὐ κλιθή σεται εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος, ο παραβάλλων τῷ, · Ὁ ἐπιβλέπων ἐπὶ τὴν γῆν, καὶ ποιῶν αὐτὴν τρέμειν, ο ἐνόμισας ἐναντίον τι μηνύειν, ἴσθι, ὅτι σα λευθήσεται μὲν, οὐ κλιθήσεται δέ. Σαλευθήσεται μὲν, ἵνα δείξῃ τὸν φόβον· οὐ κλιθήσεται δὲ, ἵνα δείξῃ τὸν δρον. Τῷ μὲν τρόμῳ τὴν δουλείαν ὁμολογεῖ· τῷ δὲ μὴ ἐξίστασθαι τῆς οἰκείας στάσεως, τὸν θεῖον ὅρον μηνύει. respondeo id merito factum esse. Quía enim differentiam inter illos fecerat non bujus quidem socor· dia, alterius vero industria, sed depositi quanlitos (diversa), quam accommodatam ad vires eorum, qui id exercebant, dedit herus: idcirco jure ac merito eadem utrique laus tributa est, quamvis lueri proventus non esset idem. CVH. THEODOSIO. Quare scriptum sit de terra, ‹ Non movebitur in sæculum sæculi”. › ' Quoniam id quod de terra dictum est: Non movebitur in sæculum seculi, conferens cum illo: Qui respicit super terram, et facit eam tremiere: putasti (haec duo loca) contrarium quiddam signif. care: scire debes terram concussum quidem iri, attamen non movendam. Concutictur quidem, ut ostendat timorem (quo Creatorem metuit), non autem movehitur, ut ostendat terminum qui est fixus ac stabilis. Tremore quidem servitutem proGitetur (qua Deo subjecta est); stabilitate autem firmitateque sua qua ex propria statione non dimovetur, diviðum terminum indicat. PH'. · ΝΕΙΛΩΝΙ. Εἰς τὸ, ο Απεκδυσάμενος τὰς ἀρχὰς καὶ τὰς ἐξουσίας ἐδειγμάτισε, θριαμβεύσας ἐν αὐτῷ. Ἐπειδὴ τοῦτο τὸν ἀθλητὴν ρωμαλεώτερον καὶ τεχνικώτερον ἀποδείκνυσιν, ὅταν ταῖς τῶν ἀντιπάλων κεκρατημένος λαβαῖς, ἀπεκδυσάμενος αὐτοὺς προσρήξῃ τῷ σκάμματι διὰ τοῦτο καὶ ὁ Χρι στὸς τὴν διὰ σταυροῦ πρὸς τοὺς δαίμονας κατεδέξατο μάχην, ἵν' επιφανέστερον αὐτοὺς τροπαίοις θριαμβεύσῃ· καὶ τοῦτ' ἔστιν ὅπερ ἠθέλησας μαθεῖν· • Απεκδυσάμενος τὰς ἀρχὰς καὶ τὰς ἐξουσίας ἐδειγμάτισεν ἐν παρρησίᾳ θριαμβεύσας αὐτοὺς ἐν αὑτῷ.» Τῷ γὰρ ὄντι ἐθριαμβεύθησαν δαίμονες, προσ ηλωμένῳ χεῖρας καὶ πόδας ἀθλητῇ ἡττηθέντες. Τῷ ὄντι ἐστηλιτεύθη ὁ διάβολος, σαρκὶ μιᾷ ἐπὶ σταυρού κρεμαμένῃ ἡττηθεὶς καὶ παραχωρήσας. ΠΙΣΤΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Ρθ'. Τῶν Παροιμιών. Τί ἐστιν. Ὁ εἰσελθὼν εἰς γυναῖκα ὕπανδρον, οὐκ ἀθωωθήσεται; CVIII. NILONI In illud Pauli dictum, •Exspolians principatus et pulestales, ostentavit, triumphans in semetipso”.» Quoniam hæc res athletam robustiorem et artiſtciosiorem declarat, quando adversariorum licet constrictus apprehensionibus, tamen 471 eos spoliatos ad ipsum fossatum superavit: idcirco etiam Christus pugnam adversus dæmones per crucem suscepit, ut videlicet tanto illustrioribus tropais de ipsis erectis triumpharet. Atque hoc ipsum est, qnod discere cupiebas: Exspolians principatus et potestates, ostentavit palam, triumphans de illis in semelipso.. Re enim vera triumphati sunt damones, ab athleta, manus pedesque clavis transfizo, superati. Revera traductus est diabolus, carne una in cruce pendente superatus, eique manus dans et concedens palinamı. CIX. FIDELI DIACONO, Εx Proverbiis (Salomonis), quid sibi velit illud, ‹ Qui ingreditur ad mulierem nuptam, non innocens erit 68. Ἐπειδὴ γέγραφας· Δι᾿ ἣν αἰτίαν μετὰ τὸ γεγράQuoniam per litteras quæsivisti, quam ob cauφθαι, «Ο εἰσελθὼν πρὸς γυναῖκα ύπανδρον, οὐκ sanı postquain scriptum fuerat: «Qui ingreditur ad Αθωωθήσεται • ἐῤῥέθη·. Οὐδὲ πᾶς ὁ ἁπτόμενος mulierem nuptam, non innocens erit, › dictum sit αὐτῆς; φημί, ὅτι τὸ μὲν εἰσελθεῖν ἔλαβεν ἐπὶ τοῦ preterea: • Neque omnis tangens eam, respondeo συνεισελθεῖν, κατὰ τὸ εἰρημένον ὑπὸ τῆς Σάββας ingrediendi quidem verbum usurpasse (Salomonem) πρὸς τὸν ᾿Αβραάμ·. Είσελθε πρὸς τὴν παιδίσκην de coitu: secundum id quod dictum est a Sarra • Psal. χιν, 5. 32. • Coloss. 11, 15. ** Prov. vi, es Psal, Cill, Παρεσκ. cod. Vat. mutat in κατεσκεύασεν 'ASSIN. Videtur deesse τὴν διαφοράν. Πιττ. Cod. Vat. 650 apponit μονάζοντι. Vers. 7 ep. Βρον idem mutat in νόμον. Possit. Edl. Paris., ἐπειδὴ τότε. Corr. ex cod. Vat. Επίτ. Pro σκάμματι cod. Vat. scribit σκώμματι λαι σκέμματι, uam ambiguus illic est ducius styli. Mihi utrobique editi lectio magis placebat. Illud probaverim, quod versu post secundo επιφανέστε ρον cod. Vat. 650 in επιφανεστέροις commutal. POSSIN. Codl. Vat. 650 πρὸς mutat in els. Vers. 5 ep. συνεισελθεῖν idem mutat in συνελθεῖν. ID.

ἐπὶ τοῦ φιλεῖν, ἢ ἐφάψασθαι Εἰ γὰρ καὶ τα ραβαλλόμενα τῇ συνόδω, οὐ δοχεί ἁμαρτήματα είναι, ἀλλά γε ἀληθείας δικαζούσης πταίσματα και αυτά εἰκότως ἂν εἴη. Εἰ γὰρ ἡ περίεργος θέα μοιχεία είναι κέκριται, ἡ ἀφὴ πολλῷ πλέον κριθήσεται. Ὥσπερ γὰρ ἐπὶ τῶν εἰκόνων χρώμα γραμμής κινητικώτερόν ἐστιν· οὕτω καὶ ἐπὶ τῶν σωμάτων ἀφὴ θέας κινητικώτερον. Εἰ τοίνυν ἢ θέα λεπτοτέρα οὖσα και τακέκριται, ἡ ἀφὴ παχυτέρα οὖσα ἀπόλαυσις, οὐκ ἀπεικότως απηγόρευται. at Abrahamum: c Ingredere ad ancillam meam, μου, καὶ τεκνοποίησον ἐξ αὐτῆς. • Το δ' &ψασθαι, et liberos ex ea procrea”., Tangendi autem de basiando, aut contrectando. Quanquam enim ista si cum coitu conferantur, peccata esse non videntur, verumtamen Veritate judicante ipsa quoque merito lapsus quidam censenda fuerint. Nam si curiosa contemplatio adulterium esse judicata est (a Christo,) contrectatio certe multo magis pro adulterio judicabitur. Quemadmodum enim in inaginibus depictis color magis allicit spectatores quam muda lineamenta, sic etiam in corporibus compa. ratum est, ut tactus quam visus majorem movendi vim habeat. Si igitur aspectus quamvis subtilior sensus sit ac purior, condemnatus est tamen, non immerito tactus, ut qui sit crassior atque impurior sensus, prohibitus est. CX. LEONTIO EPISCOPO. Quid sit illud: «Et erunt in montibus ut columbæ meditantes v. ΡΙ'. — ΛΕΟΝΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. PI'. Τί ἐστι· ι Καὶ ἔσονται ἐπὶ τῶν ὀρέων ὡς περι στεραὶ μελετητικαί; ο Quoniam per litteras quæsivisti, quid sit illud Ἐπειδὴ γέγραφας· Τί ἐστι τὸ γραφὲν παρὰ τοῦ quod ab Ezechiele scriptum est: «Et erunt in mon- Ἰεζεκιήλ·. Καὶ ἔσονται ἐπὶ τῶν ὀρέων ὡς περιtibus at columba meditantes;» respondeo, tametsi στεραί μελετητικαί; ν φημί, ὅτι πολυεπείας μὲν χρή multis verbis indigeat ejus interpretatio, me ta- ζει ἡ ἑρμηνεία· ὅμως, ὡς ἂν οἷός τε ὦ, συντεμών wen quam potero compendiosissime id expositu• φράσω· Περὶ τῶν ἐν τῇ Βαβυλωνίου ἐφόδῳ ἀνασω rum. De illis erat sermo propheta, qui ut a Baby- θέντων εἰς τὰ ὄρη, ἦν τῷ προφήτῃ ὁ λόγος, ὅτι οὐδ᾽ lonii (regis) invasione tuti essent, in montes confu- ἂν δόξωσι διαπεφευγέναι τοὺς πολεμίους, διαφεύξον gerant: quos ait, quamvis hostes effugisse viderentur, ται τὴν δίκην. Οταν γὰρ τὰς ἐρήμους κατειληφότες tamen justitiæ divinæ animadversionem non eva- Έξι τῶν δεινῶν εἶναι ἡγήσωνται, τότε γυναικάς τε suros. Nam quando in solitariis locis commorantes καὶ παῖδας καὶ τῶν ἄλλων οἰκείων τὸν ὄλεθρον θρη extra omnem teli jactum se constitutos esse arbitra- νοῦντες διατελοῦσι· τῷ δὲ τῶν περιστερών παρα buntur, lunc et uxores suas et liberus, et cætero- δείγματι τὸ περιωδυνον τῶν ψυχῶν παρέστησεν. Οι rum propinquorum exitium perpetuis gemitibus ac μὲν γὰρ βοῶντες καὶ πρὸς τοὺς πέλας τὸ πάθος lamentationibus prosequentur. Columbarum autem ἐκφέροντες οὐ μικρὰν λαμβάνουσι τοῦ πάθους παραsub imagine acerrimus animorum cruciatus ob μυθίαν. Κουφίζεται γὰρ τρόπον τινὰ τῇ διηγήσει τὰ oculos proposuit. Qui enim clamaut, et angures 472 πάθη· οἱ δ' ὑπὸ δέους, ἢ ἄλλης τινός αἰτίας animi sui ad proximos eferunt, non exiguum per- σιγῇ τὰς συμφορὰς κατακρύπτοντες, μόνῳ δὲ τῷ cipiunt doloris solatium et levamentum. Nam quo- στεναγμῷ τὴν ὀδύνην ἐμφαίνοντες, ἀνύποιστον ἔχουσι dammodo leviora funt narrando mala (ea quæ NOS τοῦ κακοῦ τὴν ἔφοδον, ἅτε εἰς θεραπείαν μὲν μὴ cruciant). Qui vero aut metu aut aliam quampiam νεύουσαν, εἰς ἐπίτασιν δὲ βλέπουσαν. Δηλῶσαι οὖν ob causam silentio calamitates suas involvunt atque βουλόμενος της τιμωρίας τὸ μέγεθος, ἀλλὰ καὶ occulunt, sed solo suspirio cruciatum subindicant, τοῦ δέους τὴν ὑπερβολὴν, είγε μηδὲ ἐκδοἂν τολμῶμεν, illi intolerabilem experiuntur mali invasionem, τῆς ὑποψίας ἀεὶ τὴν ἔφοδον τῶν πολεμίων όνειρο που quippe quæ ad sanationem non inclinet, sed potius λούσης, τῇ τοιαύτῃ εἰκόνι ἐχρήσατο. ad augmentum et intensionem spectet. Cum igitur magnitudinem vellet indicare supplicii, neque id solum verum etiam vehementissimum et acerrimum metum, siquidem neque exclamare audemus, suspicione semper hostilem impressionem velut in somno obversantem ac repræsentatam cogitante, Imagine ejusmodi usus est. CXI.—LAMPETIO DIACONO. Cum obtuleris munus tuum ad altare”. › Maximæ curæ sunt Deo Verbo hominum inter se ** Gen. xvi, 2.» Ezech. vii, 16. 18 Matth. v, 23. ΡΙΑ'. — ΛΑΜΠΕΤΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. • Εάν προσφέρῃς τὸ δῶρόν σου ἐπὶ τὸ θυσια στήριον.» Μέγιστον τῷ Θεῷ λόγῳ ὁ περὶ τῶν πρὸς VARIÆ LECTIONES ET N01Æ. Pro εφάψασθαι idem cod. scribit επαφά σθαι. Possin. Pro his, καὶ ἐπὶ τῶν, idem cod. solum habet κἀπὶ τῶν. [p. Non solumn igitur, ut ait Ovil., Expletur lacrymis egeriturque dolor, sed etiam querulis narrationibus in aliorum sinum exonerator. Confer locum similem apud Isidorum nostrum lib. u ep. 8. Κιττ. Βουλόμενος. Post βουλόμενο; puto addendum, quod in ms. omittitur, οὐ μονόν. 10. Prο μέγιστον codl. Vat. 650 label μέγιστος, et vers. 2 ante λόγος addit 6. Possi,

EPISTOLARUM LIB. IV EPIST. CXII. ἀλλήλους καταλλαγών λόγος. Ο γὰρ διαλλάξας τὰ reconciliationes. Nam idem ille, qui coelestium cum οὐράνια τοῖς ἐπιγείοις, οὗτος καὶ τὰς ἔχθρας παρα- terrestribus gratiam redintegravit, odia quoque hoλύει, μήτε φῦναι συγχωρῶν, καὶ βλαστησάσας ἀπὸ minum dissolvit, neque enasci ea permittens, elsi τῶν ῥιζῶν αὐτὰς κατασείων· λέγει μὲν γάρ' «Μή forte germinaverint, radicitus illa concutiens alque ὀργίζου τῷ ἀδελφῷ σου εἰκῆ. Ὁ Ἐπειδὴ δὲ οἶδε τὴν evellens. Ait enim: Noli irasci fratri tuo temeἀνθρωπίνην ἀσθένειαν ολισθαίνουσαν καὶ μετὰ re ***. › Quia vero probe cognitam habet humanam τὸ γενέσθαι διαλύει τὰς ῥίζας, καὶ τὸ οἰκεῖον infirmitatem, quæ levi momento ad lapsum impelliδῶρον μένειν ἀτέλεστον ἀνέχεται, ἕως ἂν πρὸς ἑαυ tur, etiam exortis inimicitiis dissolvit earum radiτοὺς επεισώμεθα· ἔχει μὲν οὖν φιλανθρωπίαν άκρο- ces, adeoque proprium munus imperfectum manere τάτην τὸ λεχθέν· οὐκ ἀμοιρεῖ δὲ καὶ λογισμοῦ δια æquo animo fert, quoad usque inter nos in concorκαίου. Σὺ μὲν γὰρ, φησί, φιλανθρωπίαν ζητεῖς· ἀλλο diam redeamus. Cum igitur id quod dictum est, ὁ ἡδικημένος ἐκδίκησιν. Σὺ μὲν καλεῖς ἐλεή summam in se humanitatem complectatur: tím μονα· ἀλλ᾽ ἐκεῖνος δίκαιον. Σὺ συγγνώμην αἰτεῖς, etiam ratione justa non destituitur. Nam tu quidem, ἀλλ' ἐκεῖνος μὴ βοηθηθείς καταβοᾷ. Παῦσον ἐκεῖνον inquit, humanitatem benignitatemque apud mie quæδικαίως καταβοῶντα, καὶ οὐκ ἀμοιρήσεις τῆς ἐμῆς ris; at is qui abs te injuria affectus est, ultionem εὐμενείας· διάλλαξον σαυτῷ τὸν ἀδικηθέντα, καὶ τότε poscit. Τu quidem misericordem me vocas: at ille ἐμὲ διαλλαγῆναί σοι ἀντιβόλησον. Οὐ πιπράσκω justum. Tu veniam postulas: at ille nondum adjuδώρῳ ἀλλοτρίας ἐκδικήσεως δίκαιον. Οὐ νοθεύω τὸ tus reclamat. Tranquilla illum qui juste reclamat ἀδέκαστον κριτήριον οὐ μεταδίδωμί σοι τῷ (ne tibi veniam concedam ), et tunc mea tibi uon ἀδικήσαντι τῆς εὐμενείας, ἕως ἂν ὁ ἀδικηθεὶς deerit benevolentia. Reconcilia prius tibi eum quem ὀλοφύρηται· ἐκεῖνο σοι δωροῦμαι, οὐ μικρὸν ἦν, læsisti; et tunc mihi, ut tibi reconcilier, supplica. ἀλλὰ καὶ κομιδῇ μέγιστον· ὑπερτίθημι τὴν διάγνω Non vendo munere jus alienæ ultionis: non adul σιν· οὐκ ἐκφέρω εὐθὺς αὐτοτελῆ ἀπόφασιν. Δίδωμι tero incorruptum judicium meum: non facio te, σοι καιρὸν ἀπολογήσασθαι τῷ ἀδικηθέντι. qui alterum injuria affecisti, meæ participem gratiæ, quam diu injuria affectus, mihi de te conqueritur. Illud tibi largior, quod quidem neutiquam exiguum, sed longe maximum est: protelp causæ dijudicationem: non statim perfectam ac definitivam pronuntio sententiam. Concedo tibi spatium ad satisfaciendum ei quem injuria affecisti. ΡΙΒ. ΩΡΙΩΝΙ. Περί (α) συντάξεως τοῦ ἀποστολικοῦ ῥήματος, Ενθα φησι· ο Κωλυόντων γαμεῖν Επειδή, τί ἐστι τὸ εἰρημένον τῷ Παύλῳ, ο Κωλυόντων γαμεῖν· καὶ ἀπέχεσθαι βρωμάτων, ο ἠθέ λησας μαθεῖν, ἴσθι, ὅτι τινὲς μὲν, προσποιούμενοι ἀγνοεῖν ὅτι χάρισμα γνώσεως καὶ σοφίας είληφε, καὶ ὅτι Ἑρμῆς εἶναι ἐνομίσθη, φασὶ μὴ κεκρατηκέναι τὸν Ἀπόστολον τῆς φράσεως, ἀλλ᾽ εἰς τοὐναντίον πε βιενεχθῆναι. Τὸ γὰρ, ο Κωλυόντων γαμεῖν,» κατὰ Math. 7, 22, 60 [ Tim. 1V, 3. +86 473 CXII. ORIONI. De constructione apostolici dicti, ubi ait: «Prohi bentium matrimonium conirahere ****. Quoniam quid sit quod apud Paulum dicitur, ‹ Prohibentium nubere, et abstinere a cibis, › discere voluisti, scire debes quosdam simulantes se nescire quod donum scientiæ et sapientiæ consecutus, quodque ob id etiam Mercurius existimatus sit Apostolus, dicere non servasse eum loquendi rationem, sed in contrarium delatum esse. Cum enim dixisset, Τὴν ἀνθρωπίνην ἀσθένειαν ολισθαίνου σαν. Sic Chrysostomus, πράγμα εὐόλισθον φύσει ἄνθρωπος. Κιττ. Διαλύει mutat idem cod. in διασαλεύει, et vers. post tertio, ἀκροτάτην in ἄκρατον. Possin. Σὺ μὲν καλεῖς. Videtur deesse με, aut ila pro μὲν reponendum. Rrrr. Οὐ νοθεύω τὸ ἀδεκάστῳ ἀδέκαστον κρι τήριον. Fort. legend, οὐ ν. τ. ἀδίκῳ τὸ ἀδέκαστον κρ. lta certe sensus postulat. PossIN. luter τῆς οἱ εὐμενείας idem cod. inserit ἐμῆς. Ιο. Hanc epistolam non satis commnode nec sine difficultate usagna Latinam ab interprete fieri posse, facile mihi assentietur, qui velata paulisper mea versione tentarit novam ac propriam. Causa diflicultatis et confragositatis non una est, qnam quivis lector facilius ipse per se deprehendet, quam ego necesse habeam pluribus exponere. Ea me a vertendo pene deterrueral: certo ad extremum hanc reservari jussit, ne dicam coegit. Tentavi tum aliquid. Sed me ubique sensom scriptoris assecutum esse, id vero non ausim dicere: imo negare propalam non vereor. Nec præstare lectionis integritatem volo, tametsi quaedam correxerim probabiliter. Docliores dent meliora, et inprimis ostendant nobis, tum quo pacto varia dicta Scripturæ in hac epistola cohæreant, atque ad unum scopum referantur: tum quid sibi in uniuscujusque allegatione et expositione Isidorus velit, quod equidem non ubique capio. Cur enim τὴν ἀμβλυωπίαν dissimulen? Rirt. (a) Eruditam sane et utilem sancti Isidori epistolam novis adjicere idcirco placuit, quod interpres Germanus, cætera eruditus, vel ipsius confessione, sensum minus est assecutus, vitio scripti exemplaris Bavaraci. Nam in suis codd. abbas Bilins non reperit. Equidem allaboravi, Vaticani cod. ope, ut legi nunc et intelligi melius queat epistola sacræ Scripturæ illustrandæ peridonea, viamque aliis his commonstrans. Initio vero Paulum Iconii Mercurium eloquentiæ gratia appellatum discas Actor. XIV, 11, cujus et in proximia epist. 113 Uranio diacomo missa commeminit. Pro περιενεχθῆναι erat in Rom. cod. scripl. πεβιενηνέχθαι.

• Prohibentium nubere, a abstinentiam a cibis in κοινοῦ θεὶς τῷ ἀπέχεσθαι (δ), εἰς τὴν ἐναντίαν άφcontrariam separavit classem. Neque enim proli bebant abstinere. Dicendum namque erat: Prolibentium nubere, et jubentium abstinere a eibis. Igitur etsi forte alibi hoc usu venit admirando illi viro, sane concedatur hoc quoque: non enim contentionibus danda est opera. Vide autem ne forte hoc loco circa unam litteram unumque apicem commissum sit erratum: videlicet, ο Probibentium nubere, accipere cibos» (ut scriptum sit ἀπέχεσθαι, cum scribi debuerit ἀντέχεσθαι). Ecclesia vero sicut conjugiun honorabile ducit, ita cibos quoque non abominatur; sed neque eos capere jubet, quin potius medium locum et nuptiis et cibis tribuit. Nam est quidem ille præstantior, qui harum rerum usu est superior. Verumtamen qui moderato earum usu fruitur, non ob id reprehendendus est. At qui eas calumniatur ac traducit, is extra sacra castra commoratur. Quod autem sæpenumero una littera, vel transposita vel prætermissa vel addita, mentem eorum quae dicuntur conturbare soleat: ex eo, quod in Actis apostoώρισε τάξιν. Οὐ γὰρ ἐκώλυον ἀπέχεσθαι· ἐχρῆν γέρ εἰπεῖν· Κωλυόντων γαμεῖν, καὶ κελευόντων ἀπέχει σθαι βρωμάτων. Εἰ μὲν οὖν καὶ ἀλλαχόσε τοῦτο υπο έμεινεν (c) ὁ θαυμάσιος ἐκεῖνος ἀνὴρ, δεδόσθω καὶ τοῦτο. Οὐ γὰρ φιλονεικητέον Ορα δὲ μή ποτε περὶ ἓν στοιχεῖον ἢ μίαν κεραίαν (d) γέγονε τ σφάλμα· Κωλυόντων γαμεῖν, ἀντέχεσθαι βρωμά των (e) • *, Κωλυόντων γαμεῖν, καὶ ἔχεσθαι βρωμά των. Ἡ δὲ Ἐκκλησία, ὥσπερ τὸν γάμον τίμιον ἡγείο ται, οὕτω καὶ τὰ βρώματα οὐ βδελύττεται· ἀλλ' οὐδὲ ἀντέχεσθαι προστάττει, αλλά μέσην χώραν (Π καὶ τῷ γάμῳ καὶ τοῖς βρώμασιν ἀπονέμει Κρείττων μὲν γὰρ ὁ τῆς ἀπολαύσεως αὐτῶν ὑψηλότερος· ὁ δὲ μετρίως ἀπολαύων, οὐ μεμπτός· ὁ δὲ διαβάλλων, ἔξω ἱερῶν περιβόλων ἐσκήνωται Οτι δὲ πολ λάκις ἓν στοιχεῖον ἢ μεταστοιχειωθέν, ἢ παραλειφθέν, ή προστεθέν, τὸν νοῦν τῶν λεγομένων συνταράσ τει, δῆλόν ἐστιν ἐκ τοῦ φερομένου ἐν ταῖς Πράξεσι τῶν ἀποστόλων·· Εἰ δὲ πνεῦμα ἐλάλησεν αὐτῷ, Η ἄγγελος. • Καὶ τὸ ἐν τῇ πρὸς Ἑβραίους Οὐ φιλονεικητέον. In medio deesse puto γάρ. Aureun est autem hoc praceplum, et maxime recessarium generi hominum cujus est naturalis facilitas ad dissentiendum et fovendas contentiones. Sed has amputare jubet prudentia et pietas et Christiana moderatio atque charitas. RITT. "Εξω ἱερῶν περιβόλων ἐσκήνωται. Ita resiitui, cum in ms. B. legeretur, ἐξ Ιερ. περι6. ἐκσκήνωται. Significat autem appellatione ἱερῶν περι βόλων Ecclesiam Christi. a qua alienos atque ex clusos esse ait τους διαβάλλοντας τὴν μετρίαν ἀπό λαυσιν γάμου τε καὶ βρωμάτων. Doctrina pline εμπ stolica. ID. Καὶ τὸ ἐν τῇ πρὸς Ἑβρ. Leg. καὶ τοῦ, οἱ paulo ante, ἐκ τοῦ φερο.. 10. Τὸ γὰρ κωλυόντων κατὰ κοινοῦ θεὶς τῷ ἀπέχεσθαι. Pro his editum una dictione κωλυόντων για μεῖν κατακωλυθεὶς τὸ ἀπέχεσθαι. Scripta lectio magis perspicua est. Subjicit: Οὐ γὰρ ἐκώλυον ἀπέχει σθαι, ἀλλ' ἀντέχεσθαι· ἐχρῆν γὰρ εἰπεῖν, φασι· Κωλυόντων γαμεῖν. Ubi leg. videri quis opinetur κελευόντων γαμεῖν καὶ ἀνέχεσθαι βρωμάτων, sensu contrario, sed qui eodem revolvitur, jubentium nubere, et uberi nere a cibis.Εt forte κωλυόντων prius scripsit Apost. I Tin, iv, 3, et postea, κελευόντων, quod ob voCHIN affinitatem librarius omisit, ut accidit interdum et alibi Isidorus a se observatum testatur: qui tamen hic ἀντέχεσθαι καὶ ἔχεσθαι pro ἀνέχεσθαι, tueri ac probare videatur. Alii hic ἔλλειψιν coutrarii faciunt, ut planum ex ipsa sententia. Sic supra Apostolus, ibid. c. ii, vers. 12, Οὐκ ἐπιτρέπω διδάσκειν, ἀλλὰ εἶναι ἐν ἡσυχίᾳ, ubi deest επιτάττω, vel id genus aliud verbum. Mulierein docere non permitto, sed ut sit in silentio. Supplendum mando. (c) Τοῦτο ὑπέμεινεν. lu Vaticano cod. est τοῦθ᾽ ὑπέμεινεν. (α) Περὶ ἐν στοιχεῖον, ἢ μίαν κεραίαν. Respexit illud Christi dictum Matth. v, 18: Iola uΑΚΗΣ ΕΝΙ unus apex non peribit a lege. (ε) 'Απέχεσθαι βρωμάτων. Addit Vaticanus cod., οὐ κωλυόντων γαμεῖν καὶ ἔχεσθαι βρωμάτων, ἡ δὲ Εκκλησία, etc. (γ) Αλλὰ μέσην χώραν. In eodem illo μεγίστην erat scriptum, sed nihil nuto. los pro οὐ με μπρός el ἄμεμπτος, ibid. Primus itaque hic sacræ Scripturæ expositus locus est Pauli I Timoth. iv, 3. Alter est Actorma xxi, 9. Tertius ad Hebræos vil, 11, ubi de et particule in sacris Litteris varia notione disseritur: Αρ qua et singularem libellum Bessarion card. Nicænus olim conscripsisse fertur, et Georg. Trapezuntius edidit in illud Joan. xxi, 22: Si (vel sic) illum volo manere, quid ad te? Et de templi Delphici et inscri ptione singulari commentario Plutarchus philosophatur. Actorum autem huic loco rursum Vatic. liber adjicit, τὸ γὰρ, εἰ ἢ ἐστὶ, τουτέστιν, ἢ πνεῦμα ἐλάλησεν αὐτῷ ἢ ἄγγελος. Καὶ τὸ ἐν τῇ πρὸς ῾Εβραίους. Qui locus supra allatus est. Quartus locus est Pauli ad Philip. ιν, 5, Γνήσιε σύζυγε. Vulgata edit. interpres reddidit germane com par. Conradus hic interpres vertit quasi γνησία legendum esse Isidorus censuerit. At in membranis Varican s Isidori reperio, quasi syllaba annexa συνίζυγε legi velit beatus Isidorus. Quæritur bie: an de uxore eta Apostolus agat, quam habuisse beatus Ignatus martyr epist. ad Philadelphens, ait; negat vero bic cle sua loqui conjuge Joan. Chrysostomus; adirmat autem Clemens Alexand., Origenis preceptor, allestaufe Eusebio, Ecclesiast. Hist. lib. iii, cap. 50. Verius tamen est Apostolum sine uxore vixisse, qui 1 Cor. vel, 7. omnes secum cœlibem agere vitam exoptet. Quintus locus est Proverb. xxi, 51, quem integre e LXX apponam: Εἰ γὰρ εἰς τὰς φιάλας καὶ τὰ που τήρια δῷς τοὺς ὀφθαλμούς σου, ὕστερον περιπατήσεις γυμνότερος υπέρου. Νam si nd phialas et pucula lenderis oculos tuos, postea ambulabis nudior pistillo. In Hebræo vero Pagnino interprete est: Ne întearis vinum quando rubescit, cum dederit in calice colorem suum: ambulabit directe. At in Vulgata longe etiam aliter quam in Græco: Ne intueuris vinum quando flavescit, cum splenduer in vitro colur ejus, inŋrodė ur blande. Proverbii autem specie dictum quis non videt: Distillo uudior, et calvior multo pistillo quæ el

EPISTOLARUM LIB. 1V. EPIST. CXII. • Εἰ μὲν οὖν τελείωσις διὰ τῆς Λευϊτικῆς ἱερωσύνης loruun fertur, manifestum βt: c Si vero spiritus ἦν. ο Εἰ μὲν οὖν ἐστιν ἐπεὶ, καὶ συγκόπτεται τὸ cum ipso locutus est, vel angelus ": «Necnon ex νόημα, καὶ τοὐναντίον τῇ ἀποστολική γνώμη κατα- eo, quod exstat in Epistola ad Hebræos: «Siqui-! σκευάζεται, καὶ τὸ, γνήσιο σύζυγε, γνησία ἐστί, dem igitur consummatio erat per Leviticum sacerτοῦ ἰῶτα στοιχείου ή προστεθέντος ή συγγραφομένου dotium ***. › Itaque particula el valet tibi ènɛl, et μὲν, μή συνεχφωνουμένου δέ. Καὶ τὸ ἐν ταῖς Παροι concisus fil sensus, contrariusque apostolicæ menti μίαις· ο Ὕστερον περιπατήσει γυμνότερος ὑπέρου· ο concinnatur. Et (quod alibi est apud eumdem ') ύπερον εἰ ἔστι τοὔνομα· οὐ γὰρ εἶπε γυμνὸς ἢ γυ- γνήσιε σύζυγε, hoc est germane conjux, ita capienμνότατος, ὥσπερ ύπερον, ὅπερ εἴτε τὸ ὕπερον εἴτε dum est, quasi scriptum foret γνησία, littera iola τὸ ὑπερῷον μηνύει, ώφειλε λεχθῆναι, ἀλλὰ γυμνό vel adjecta, vel una quidem scripta, non autem siτερον Καὶ τὸ εἰς τὸν ψαλμόν, ο Εσται είς αὔραν, mul pronuntiata: Quod item in Proverbiis est: εἰρημένον, τουτέστιν εἰς πραείαν καὶ ἐαρινὴν κατά • Tandem obambulabit nudior pistillo;, ύπερον si στα τιν μετεποιήθη στη εἰς αὑραν. Καὶ πάλιν «Κύ est nomen, non enim dixit, nudus, aut nudissimus, tanριος τὸν κατακλυσμὸν κατοικιεῖ, καὶ καθιεῖται·, quam pistillum, quod dici debebat, siquidem υπερον τουτέστι, καταπραϋνεῖ, καὶ καταπραϋνθήσεται δ ilem quod ὑπερῶον significat; sed nudiorem dixit. κατακλυσμός. Οὐκ εἶπε τὸ, Κατοικίσει (h), ὥς τινες Quanquam etiam, quod dicitur in Psalmo έσται, hoc οἴονται, ἀλλὰ κατοικιεῖ· ὡς τὸ, ο Κατοικίζει στεί est, erit in auram, hoc est in mitem ac vernam constiραν ἐν οἴκῳ·» καὶ τὸ, ο Κύριος κατοικίζει μονοτρό tutionem mutatum est, ἔστη, hoc est, stetit in auran. πους ἐν οἴκῳ· ο καί, ο Σίν, Κύριε, καταμόνας ἐπ' Et rursum: Dominus diluvium statuet et resideἐλπίδι κατῴκισάς με· ο ἄλλο γὰρ τὸ οἰκίσαι. Τινὲς bit;» hoc est, sedabit sive componet, et iranδ᾽ ἴσως μὴ νοήσαντες ἔγραψαν, «Καὶ καθιεῖται Κύ quillabitur diluvium. Non usus est verbo κατοικίσει, » Act. xx11, 9. o Hebr. vult, 11. ↑ Philipp. iv, 3. ' Psal. xxviii, 10. Ἀλλὰ γυμνότερον. F. leg. γυμνότερος. RITT. ν. Chiliastes posuit chil. tv, cent. vit, aadgio 48 et 49, nullum laudans dicti auctorem. At chiliad. 115, cent. vi, adag. 21, Pistillo relusior, ex epist. quadam S. Hieronymi. In Green Latinis proverbiis a nobis. evulgatis Zenobius ex Philemone ἐν ἤρωσιν. cent. vi, adag. 25, ὑπέρου περιτροπή - Michaeli. Apostolio et Hesychio est περιστροφή. Suidas v, utroque habet mode. Adhiberi autem solitum cum quis moveat, promoveal vero nihil. Lege Apostolium nuper editum cent. xix, adag. 95, 96, 97. lu Diogeniani v. Colle ctaneis cent. iv, ad. 33, Δοῖδυξ αύξει, Crescit pistillum. Εt in vaticana appendice, cent. v, adlag. 51, ύπερον κοσμεῖς. Quale illul: Ollam exornas. Caeterum τὸν καὶ τὸ ὑπερον masc. et neutro genere dici observatum e Luciano, Suida, Polluce et Variuo; Clemente item Alexandrino, ac Theodoreto Cyri episcopo lib. vt et vi Therapeutice. Sic et ὁ καὶ τὸ δεῖπνος ει ξύστος utroque elata genere reperire est. Sextus e Psalmographo, locus e psal. cv, 29: Et statuit procellum ejus in auram, et siluerunt fluctus ejus. LXX habent, Καὶ ἐπέταξε τῇ καταιγίδι, καὶ ἔστη εἰς αὑραν, καὶ ἐσίγησαν τὰ κύματα αὐτῆς. Es He brzo vertunt. Εt slaluit procellam in tranquilluatem. At Symmachus quillem sic: Σήσοντος αὐτοῦ τὴν κατα αιγίδα εἰς γαλήνην. Aquila vero, Αναστήσει λαίλαπα εἰς αὑραν. Aura autem etiam Latinis leuior est ventus, et contra λαίλαψ, turbo, cum, ut Hesychius ait, αὖραν πνοὴν λεπτήν, sic blandum teneramique constitutionem exponat. Itaque Isidoruin ad illum Regii Vatis locum respicientem suspicor scripsisse ἔστη, ποπ ἔσται, εἰς αδραν, statuit in auram. Septimus, alter e psalmo xxvult, 10, locus est in voce κατοικιεῖ· et post καθιεῖται interpungendum videtur: et segregandum: Κύριος βασιλεὺς εἰς τὸν αἰῶνα. quod ἀκριστιχία sit (sic enimn Vaticanus Isidori codex legit, pro άκρόστιχα) quadruplex in Κύριος. Qualia sunt octonariis comprehensa versibus tota alphabeti serie in psalin. bene longe cxvin, Benti immaculati in via, et ut in Salomonis cap. xxxi Proverbiorum de forti muliere: et in Jeremiæ Threnis atque in Johi planétu lugubri. Variantes et hic scripturæ cum in Romano, tum in Bavarico, cod. diverse milio καταπραϋνθήσεται ὁ κατακλυσμός, diluvium sedabitur, mirigabitur ac lenietur. (h) Οὐκ εἶπε γὰρ κατοικίζει. Quidam libri supra etiun κατοικεί pro futuro illo κατοικιεί. Symmachus reddidit et Hebr., ἐπὶ τοῦ κατακλυσμοῦ ἐκάθισεν. Αquila vero, εἰς κατακλυσμὸν ἐκάθισεν. llic vero κατ οικίσει polius legendum esse exempla ostendunt allata e psal. cxi, 9 et Lavit, 7; item e psalmo 1, 10, δω quibus a κατοικίζω tempora mutuatur. Hic κατὰ μόνας ἐπ' ἐλπίδι κατώκισάς με, ubi Aquila ex Hebr. verit, κατ' ἰδίαν εἰς πεποίθησιν καθίσειέ με. Idenique illud psalmi Lxvi, 4, ὁ Θεὸς κατοικίζει μονοτρόπους ἐν οἴκῳ, sic reddit, καθίζει μονομενεῖς ἐν οἴκῳ. Symmachus, δίδωσι μοναχοῖς οἰκεῖν οἰκίαν. Αd baec subjicit item Vaticanus Isidori cod. plenius quam Bavaricus coll., "Αλλο γὰρ τὸ οἰκίσαι καὶ ἄλλο τὸ οἰκῆσαι. Quidam forte per ignorantiam scripserunt, καὶ καθίεται (in editis est κάθηται Κύριος βασιλεὺς εἰς τὸν αἰῶνα· εἶτα ἄλλοι ὡς διορθούμενοι καθιεῖται ἔγραψαν, quæ postrema in edito desunt, quo plana ac perspicua sunt omnia. interpungendum itaque, ut dixi, aute Κύριος, quae vox extremo psalmo χχν, 10 et 11, qualer iteratur ἀκροστίχως. Octavus sacrae scripturæ locus, e Canticis canticorum est c. 1, 7. ubi Vulgata vetus enlitio: Adjuro vos, filiæ Jerusalem, per capreus cervosque camporum, ne suscitetis neque evigilare faciatis dilectam, quoadusque ipsa velit. Hic vero et in mis. est, ἐν ταῖς δυνάμεσι καὶ ἐν ταῖς ἰσχύσεσι (in edito est ίχνεσι τοῦ ἀγροῦ, ἐὰν ἐγείρεσθαι (sinere excitari) καὶ ἐξεγείρητε τὴν ἀγάπην, ἕως τοῦ θελήσῃ. Editum vero i c, ἐὰν ἐγείρεσθε καὶ ἐξεγείρεσθε τὴν ἀγάπησιν ἕως οὗ θελήσει. Subjicit deinde, ἀντὶ τοῦ συγχωρῆσαι τὴν ἀγάπην εἰς ὕψος, ὅσον ἂν βουληθείη, ἀναπτῆναι. Μur etiam, ἐὰν ἐγείρητε καὶ ἐξεγείρητε τὴν ἀγάπην. Ρίο hac voce editum supra male ἀγάπησιν, delectionem. Verius est αγαπητήν, dilectam, ut reddidit interpres. Nodus certe est in ἐξν ab λάω, εἰ ἐὰν, εἰ.

τὰ ἀκρόστιχα, ἀπὸ τοῦ Κύριος τὴν ἀρχὴν ἔχοντα. • Κύριος βασιλεὺς εἰς τὸν αἰῶνα. ο Καί· ο Κύριος ἰσχὺν τῷ λαῷ αὐτοῦ δώσει. Κύριος εὐλογήσει τὸν λαὸν αὐτοῦ ἐν εἰρήνῃ. Καὶ εἰς τὰ Ἄσματα των ᾀσμάτων·. Ωρκισα ὑμᾶς, θυγατέρες Ἱερουσαλήμ, ι ἐν ταῖς δυνάμεσι καὶ ἐν ταῖς ἰσχύσεσι τοῦ ἀγροῦ, ἐὰν ἐγείρεσθε καὶ ἐξεγείρεσθε τὴν ἀγάπησιν ἕως οὗ θε λήσει· › ἀντὶ τοῦ, Συγχωρήσαι τὴν ἀγάπην εἰς ύψος οἷς ἂν βουληθείη ἀναπτῆναι. Τὸ δὲ, ἐὰν, μὴ νοήσαν τες ὅτι συγχωρήσατε ἐστί, μετέγραψαν, ο Εάν ἐγείρητε καὶ ἐξεγείρητε τὴν ἀγάπην. • Εχρήν οὖν προστεθῆναι, Ἐὰν ἐγείρητε, τόδε γενήσεται, καὶ μὴ μετέωρον αὐτὸ ἀφιέναι. Αλλ' ἵνα μὴ πλέον τοῦ δέοντος μηκύνω τὴν ἐπιστολὴν, ταῦτα εἰπὼν, δ τὸν γοῦν τῶν Γραφῶν οὐ μόνον οὐ λυμαίνεται, ἀλλὰ καὶ συνίστησι, βεβαιόν τε καὶ πάγιον ἀποφαίνει, καὶ τὴν δοκοῦσαν ἀσάφειαν διαλύει, καταπαύσω, τοῖς ἐντευ ξομένοις παραινών, ἄνευ φιλονεικίας συνιδεῖν· καὶ εἰ μὲν ὀρθῶς εἴρηται, τῷ Θεῷ χάριν εἰδέναι· εξ δὲ μὴ, τῷ γεγραφότι συγγνώμην νείμαι, τῷ μὴ ἀπο φηναμένῳ, ἀλλὰ τοῖς ἐντευξομένοις ἐπιτρέψαντι τὴν ψῆφον. et quidam putant, sed dixit κατοικεῖ, ut illud: ριος βασιλεὺς εἰς τὸν αἰῶνα. • Ελέγχει δ' αὐτοὺς Κατοικίζει στείραν ἐν οἴκῳ, hoc est, «habitare facit sterilem in domo.. Εt hoc: Κύριος κατοι κίζει μονοτρόπους ἐν οἴκῳ· lioc est, c Dominus in - habitare ficit unius moris in domo.. Ει, Σύ, Κύριε, καταμόνας ἐπ' ἐλπίδι κατῴκιτάς με· aliud enim est οἰκίσα:. Quidam vero id fortasse non intelligentes scripserunt: 474 Καὶ καθιεῖται κύριος βασιλεὺς εἰς τὸν αἰῶνα, hoc est:. Ε: sedebit Dominus rex in sæculum *., Sed refellunt ipsos acrosticha sive initia versuumn, quæ a dictione Κύριος, hoc est Dominus, incipiunt: «Dominus rex in sæculum. › Ει, ο Dominus virtuten populo dabit. Dominus benedicet populum suum in pace *.» Et in Canticis canticorum: «Adjuravi ves, filiae Jerusalem, iu virtutibus et vestigiis agri, ubi excitabimini, et excitabitis dilectionem, quoad usque volet'; › pro eo quod est, ut una in altum coutendant, quos sursum voluerit evolare. Cum autem non intelligerent vim particulae Εάν, quod hoc loco esset excitantis ad una contendendum in altum, quasi dixisset imperandi modo, Συγχωρήσατε· scripturam ita innularunt: ut nodo conjunctivo ponerent, Ἐὰν ἐγείρητε καὶ ἐξεγείρητε τὴν ἀγάπην, lioc est, Si surrexerius et exsuscilaveritis dilectionem. Omortuisset igitur adjungi, Si excitaveritis, hoc flet: neque in suspenso relinquere orationem. Sed ne epistolam justo longius producam, posteaquam hæc dixi, quæ Scripturarum mentem non solum nullo albriant detrimento, veruin etiam stabiliunt, el firmam fixamque declarant, eamque obscuritatem, quæ ei circumfusa videbatur, dissipant ac dissolvunt, finem hoc loco faciam, si prius lectores oblestatus fuero, ut ad ista, quæ attuli, remoto contentionis et contradicendi studio, attendant: et siquidem recte dicta sunt, Deo gratiam habeant; sin minus, scriptori venian tribuant, qui uibil prafracte definivit, sed lecturis calculi et judicii libertatem permisit. URANIO DIACONO. In illud Pauli dictum, Testamentum enim in mortuis firmum *. ΡΙΓ'. — ΟΥΡΑΝΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Εἰς τὸ, «Διαθήκη γὰρ ἐπὶ νεκροῖς βεβαία.» Quoniam scripsisti, putans Paulum in contrariam prædicta sententia conversum esse, quid sit quod ait: ‹ Testamentum enim in mortuis confirmatum est: alioqni nondum valet, dum vivit qui testatus est, rescribo particulam μή ποτε (quæ in Graco textu ibi legitur), valere idem quod τότε, id est tunc, uno fortassis apice uni liueræ ab aliquibus imperite addito. Namn ita inveni etiam in antiquis exemplaribus. Non enim sic de Paulo existimandum est, eum in sententiamı priori e diame- *Psal. cx11, 9. * Psal. Lxvii, 7. * Psal. xxviii, 10. • Ibid. 11. ▼ Cant. III, 5. * Hebr. 1x, 17. Ἐπειδὴ γέγραφας, νομίζω εἰς τοὐναντίον οὗ προείρηται εἶπον περιτετράφθαι τὸν Παῦλον, Τί ἐστι, «Διαθήκη γὰρ ἐπὶ νεκροῖς βεβαία· ἐπεὶ μὴ ποτε ισχύει ὅτε ζῇ ὁ διαθέμενος; ι ἀντεπιστέλλω, ὅτι τὸ μή ποτε, τότε ἐστὶ, μιᾶς κεραίας ἐνὶ στοιχείῳ, υπό τινων ἴσως ἀμαθῶς προστεθείσης· οὕτω γὰρ εὗρον καὶ ἐν παλαιοῖς ἀντιγράφοις. Οὐ γὰρ ἂν θείαν πνεύματι κοσμηθείς, καὶ Ἑρμῆς εἶναι νομιζόμενος, εἰς τοὐναντίον περιετράπη·. Επειδή μή ποτε ισχύει ὅτε ζῇ ὁ διαθέμενος, μετά θάνατον βεβαιοῦται.. Notanda iterum insignis modestia Isidori, cum pari pietate conjuncta, vide et sup. ep. 60 εἰ infra ep, 141 h. lib. iv et ep. 85 lib. n. Sic idem Isidorus lib. ut, εμ. 85. Οὐ γὰρ διατείνομαι, ἀλλὰ γνώμην ἀποφαίνομαι, id est, Non pertinaciter con tendo, sed sententiam meam dico, quid mihi videatur. Simili affectu mansuetudinis et τροποφο ρίας præditus erat D. Cyprianus, cum ista praefaretur in concilio Carthaginensi, rogans episcoporum, etc., sententias: • Superest, inquit, ut de hac ipsa re quid singuli sentiamus, proferamus, neminem judicantes aut a jure communionis aliquem, si diversum senserit, amoventes. Neque enim quisquam nostrum E. f. e. c. aut tyrannico terrore ad obsequendi necessitatem collegas suos adegit. ο Badem interdum apud Augustinum reperias. Ritt. Γέγραφας, νομίζω. Forte legoud., is littera auctius, νομίζων [Sic cod. Vat. ap. Pausium. Etiam in bac epistola mihi non liquet satis, quid Isidorus velit. Κιττ. Pro προείρηται εἶπον, legit προήρητο είν πεῖν. Vers. inte 3, μια ποτε τότε ἐστὶ sic uem seri Lit ποτε μή τότε ἐστίν. Vers. m. pro άμαλῶς recte scribit ἀμαθῶν. Vers. post tertio νομιζόμενος smutat in νομισθείς. Vers. seq. pro ἐπειδὰν μή ποτε substituit, ἐπειδὴ γὰρ μὴ τότε. Vers. pen. e, post κέοιτο allit οὐκ. Vers. ult. ex μή ποτε wellio μή, α μυεί μηδαμώς συpples ᾗ νοηθῆ. Pusstr.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CXIV. δὲ μήποτε κέοιτο, εἰς τὸ μὴ τὴν τόνον ἀναπεμπτέον, tro contrariam deflexisse, cum divino Spiritu oraἀλλ᾽ εἰς τὸ μή ποτε, ἵνα μηδαμώς. tns, et (a barbaris) Mercurius ob eloquentiam habilub fuerit •: «Quoniam nondum valet dum vivit qui testatus est post mortem confirmatur ", › Quod si retineatur vulgata lectio in mote, in accentus in syllabam ph remittendus est, sed in phroze, ut sit idem quod µydapię, hoc est nequaquam, PIA'. ΗΡΩΝ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΩ Εἰς τὸ γεγραμμένον· «"Ωσπερ οὐχ ὅμοια πρόσ ωπα προσώποις, οὕτως οὐδὲ αἱ καρδίαι τῶν ανθρώπων.» Εἰ καὶ πᾶσαι ἀρεταὶ ἐπέραστοι τοῖς τῶν κα λῶν μὴ ἀνεβάστοις, ἀλλ᾽ οὖν γε περί τινας αὐτῶν μαλλόν τινες διετέθησαν. Οἱ μὲν γὰρ τὴν σωφροσύνην, οἱ δὲ τὴν δικαιοσύνην, οἱ δὲ τὴν φρόνησιν, ol & hy dvopelav, oi è aλaç ȧperàs rat' alpeοἱ δὲ τὴν ἀνδρείαν, δὲ ἄλλας ἀρετὰς κατ' εξαίρε την τετιμήκασιν, οἱ τῶν ἄλλων ἀπολειφθέντες, ἀλλ' β ἀπὸ τούτων γνωριμώτεροι καταστάντες. Οἷον (ἵνα ἐν αὐτῶν, ἢ δεύτερον, ἢ τρίτον εἰς μέσον ἀγάγωμεν), σωφρονέστατος εἶναι λέγεται ὁ Ἰωσήφ, καίτοι πολύ λὰς ἀρετὰς ἄλλας ἀσκήσας· φιλόξενος καὶ πιστὸς Ἀβραὰμ, καίτοι ἐν ἄλλοις πολλοῖς κομῶν ἀγαθοῖς· ἀνδρεῖος ὁ Ἰώβ, καίτοι πᾶσαν ἐπελθὼν ἀρετήν· ἀπὸ γὰρ τοῦ πλείστου δυναμοῦντος, ἐξενίκησεν ἑκάστῳ τούνομα "Οτι δὲ ταῦτα οὕτως ἔχει, τὸν κανόνα τῆς ἀληθείας, τὰς θείας φημὶ Γραφὰς κατ οπτεύσωμεν. Τί οὖν φησιν ι Ωσπερ οὐκ ἔστιν ὅμοια πρόσωπα προσώπης, οὕτως οὐδὲ αἱ καρδίαι τῶν ἀνθρώπων (69).» Ὢ τοῦ θαύματος! ὁ αὐτὸς ἔνεστι HERONI PRESBYTERO. In illud quod scriptum est, Sicut non sunt similes ſacies faciebus, ita neque corda hominum“, ' Quanquain omnes virtutes amabiles sunt illis, qui a rerum honestarum et pulchrarum amore 475 non sunt alieni: tamen quidamı erga quasdaın ipsarum magis sunt propensi. Alii namque temperantiam, alii justitiam, alii prudentiam, alii fortitudinem, alii denique alias virtutes præcipuo qudam cultu ac honore prosecuti sunt, non quod ab aliis essent deserti, sed quod ab his essent insigniares effecti. Verbi gratia (ut unum aut alterum aut tertium in medium producamus), temperantissimus castissimusque fuisse dicitur Josephus, tametsi alias etiam multas virtutes coluerit: hospitalis et fidelis Abrahamus, quamvis aliis quoque multis bonis floreret; fortis Jobus, quamvis omni virtute esset præditus. Nam ab eo quod præcipuam vim obtinet, unicuique nomen prævaluit. Ilæc autemi ita ut dixi se habere, adhibita norma veritatis, sacras dico Scripturas, age contemplemur Quid ergo ait Scri- • Act. x1♥, 12. ** Ifebr. 1x, 17. “Prov, xxVH, 19 sec. LXX. Inscriptio nulla erat in edit. Paris., sumitur ex cod. Vatic. 650 ap. Possinum. Edit. ᾿Απὸ γὰρ τοῦ πλείστον δυναμοῦντος ἐξε ενίκησεν ἑκάστῳ τοὔνομα. Hoc illui est quod dicitur, a potentiori sive eo quod prævalet denominationem fieri: quam ad rein allegare solent 1. 10 Quæritur. D, De stat. hom. Sic Cic. De finibus: ● Noune, inquit, ex maxima parte de tota vita judicabis? Semper enim ex eo quod maximas partes continet, latissimeque funditur, tota res appellatur.» Idem v Tusculan., ex majore parte plerasque nominari, etiaumsi qua pars abesset. Confer Isidori infra ep. 127. Cæteruin hoc loco pro Thelatov legendum videtur Thelotov, nisi quis malit uno verbo πλειστοδυναμούντος. Βιττ. Τὸν κανόνα τῆς ἀληθείας, τὰς θείας φημὶ Feaças. Scriptura saera veritatis regula est. Quidni? quippe quæ sola voluntatem Dei atque essentiam ac naturam, quatenus homini in bac miortalitate scire fas et utile est, viamque salutis nobis patefaciat, quain frustra in aliis scriptoribus quæ. ras, quantumvis illi laude sapientia et eruditionis circumfluant. Sie Davis passim in Psalmis, maxime xil, xtx, cxvin, de Scriptura similia prædical elogia, ob quæ nobis merito tanto charior esse debet. Vide et Chrysost, passim. Simili elogio Isidorus noster viaticum salutis vocat Scripturarum sacra· rum lectionem lib. it epist. 73, thy ȧváyvwsIV TŴY ἱερῶν Γραφῶν ἐφόδιον τῆς σωτηρίας ἡγοῦ. Eusdem etiam spirituale specillum nunquam de manibus deponendam esse dicit lib. n epist. 135, xátontpov ἀεὶ καταχειριστέον. Κιττ. Τί οὖν φησιν. Malim φασὶν, scjl. αἱ θεῖαι pagat, nisi quis dreat feri hic saltum a pluralı in Singularem: quod non infrequens esse bonis auctotibus olim notavi ad Oppianum. Ritt. "Ωσπερ οὐκ ὅμοια πρόσωπα προσώποις, οὕτως οὐδὲ α! καρδίαι τῶν ἀνθρώπων [αὐτῶν cod. Vat.]. In Grec. Bibl. Proverb. xxvi, v. 49, ad fuem additur, quotat. Sciendum est autem, discrepare nonnihil hanc versionem a fontibus Heכמים הפנים לפנים braicis et aliorum translationibus ON OTN hoc est, interprete Sebast. Munstero: Sicut aquarum facies, ad facies: sic cor hominis, ad hominem. Et Munsterum alii quoque sunt verbatim sceuti. Recentior interpres Latinus ita reddidit, ut aqua vultum vultui, sic mens hominem homini, subanni, ostendit, addiditque tale scholion: Ut in aqua cernis quale sit tuum corpus, sic in consideranda tua mente intelliges qualis homo sis. Alins vir doctissimus et accuratissimus ita, Ut in quis facies faciei obversatur, ita cor (vel animus) hominis unius alteri. Ad quæ sic adnotat: Animus quidem hominis judicatur vultu: sed tamen ita multiplex est et instabilis vultus, ut tantum quodammodo invernoscere possit alter animum alterius, quemadmodum in aqua fluctuante atque instabili imago faciei humanæ variis et contortis modis tantuin effingitur. Ad quam figuram alii quoque exponunt, ut sit hæc admonitio ejusmodi, Méµvýso ämisTEÏV. Ne mere credamus; quo præcepto nervos alque artus contineri sapientiae dicebat Epicharmus, é πολλὰ ποττὰν ζωἂν εἰπὼν χρήσιμα - quodque politicos fere in omnibns paginis inculcare scribit Cicero. Vide et Dionem Chrysostomum Пspl dzirlaç, Beatus Hieronymus, vetus interpres Bibl., sic kabet: Quomodo in aquis resplendent vultus praspi. cientium, sic corda hominum manifesta sunt pru. dentibus. Et addit expositionem istam anagogicam: Aquæ dicuntur sanctorum dogmata: in quibus doctores vel auditores velut in speculo vultus suox

ptura? • Sicut non sunt similes facies faciebus, ita πᾶσι χαρακτήρ, καὶ ἐν τοσαύτῃ πληθύς διαφορά neque corda hominum.. Ο rem admirandamlanus idemque inest omnibus character: et in tanta hominum multitudine omnino inest differentia vultuum, ut iis qui vident agnitio confusionis expers constare possit. Quanquam enim interdum in aliquibus simi» litudo inesse videtur, tamen omnino quidpiam invenietur in iisdem quod eos discriminet. Nam elsi pulchris oculis præditi sint multi, tamen, inter hos quoque est differentia. Alii enim cæsiis oculis, alii uvaruin colorem ac speciem referentibus, alii nigricantibus reperiuntur: alii etiam albicantibus. Sed et in capillis quiddam inest peculiare. Quod si etia:n simi sunt aliqui; at non omnes eodem modo, sed hic istud, ille illud membrum habet formosius. Ει alius quidem candidus est, alius autem niger: omniuoque est aliquidl, quod discrimen inter eos faciat. Neque enim omnia verbis exprimi possunt. Sic et corda hominum sunt comparata. Nam non eadem oinnibus placent: sed aliis quidem hæc, aliis vero illa. Quid quod illi ipsi, qui earumdem rerum amore tenentur, non eodem modo erga res amatas affecti sunt, seul alii vehementius, alii moderatius eas concupiscunt? Quam multi sunt sobrii ac temperantes? At dissimiliter. Alii namque virginitatem, alii continentiam, alii denique honorabile conjugium sunt amplexi. Quanı multi sunt misericordes? Sed inter se diderunt. Quam multi sunt justi? Sed variant. Non solum autem in virtutibus, sed in vitiis quoque idem videre est discrimen. Quam multi pessimi vitiosissimique sunt? Verumtamen differentia quadain internoscuntur. Quam multi sunt libidinibus dediti? At non omnes iisdem capti sunt. Quod si etiam iisdem quoque capiantur; at non omnes similiter affecti sunt; verum alii voluptatibus secundum naturam, alii voluptatibus a natura abhorrentibus delectantur. Alii quidem in legitimam naturam peccaut et libidinantur; alii vero etiam posticam corporis partem contumelia afficiunt. Alii meticulosi πάντως ένεστι προσώπων, ὡς ἀσύγχυτον τοῖς ὁρῶσιν εἶναι τὴν γνῶσιν. Εἰ γὰρ καί ποτε ἐν τισιν ἐνεῖναι δόξει ὁμοιότης, ἀλλ' εὑρεθήσεται τι πάντως τὸ διορί ζον. Εἰ γὰρ καὶ εὐόφθαλμοί εἰσι πολλοὶ, ἀλλὰ κάν τούτοις ἐστὶ διαφορά. Οἱ μὲν γὰρ χαροποί, οἱ δ' οἰνίζον τες, οἱ δὲ μελανόμματος εὑρίσκονται, οἱ δὲ καὶ λευκοί, ᾿Αλλὰ καὶ ἐν θριξιν ἰδιότης ἐστίν· εἰ δὲ καὶ σιμον, ἀλλ' οὐ πάντες ὁμοίως· ἀλλ' ὁ μὲν τοῦτο, ὁ δὲ ἐκεῖνο τὸ μέσ λος κάλλιον ἔχει· καὶ ὁ μὲν λευκὸς, ὁ δὲ μέλας· καὶ πάντως ἐστὶ τὸ διομίζον. Οὐ γὰρ πάντα οἷον ειπεῖν· οὕτω καὶ αἱ καρδίαι τῶν ἀνθρώπων· οὐ γὰρ πᾶσι τὰ αὐτὰ ἀρέσκει· ἀλλὰ τοῖς μὲν ταῦτα, τοῖς δ' ἐκεῖνα. Καὶ αὐτοὶ δὲ οἱ τῶν αὐτῶν ἐρασταὶ οὐχ ὁμοίως περὶ τὰ ἐπέραστα ἔχουσιν· ἀλλ' οἱ μὲν μειζόνων, οἱ δὲ μετρίων ἐφίενται. Πόσοι σώφρονες εἰσιν! ἀλλ᾽ οὐχ ὁμοίως. Οἱ μὲν γὰρ τὴν παρθενίαν, οἱ δὲ τὴν ἐγκράτειαν, οἱ δὲ τὸν ἔντιμον γάμον Ασπά σαντο. Πόσοι ἐλεήμονες! ἀλλ᾽ ἑαυτῶν διαφέρουσι. Πόσοι δίκαιοι! ἀλλὰ διαλλάττουσιν. Οὐ μόνον ἐπὶ τῶν ἀρετῶν ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῶν κακῶν τὸ αὐτὸ ἔστιν ἰδεῖν. Πόσοι εἰσὶ κάκιστοι! ἀλλὰ διορισμῷ γνωρί ζονται. Πόσοι λάγνοι! ἀλλ' οὐ πάντες τοῖς αὐτοῖς ξάλωσαν. Εἰ δὲ καὶ τοῖς αὐτοῖς ἁλοῖεν, ἀλλ' οὐ πάντες ὁμοίως διάκεινται· ἀλλὰ οἱ μὲν ταῖς κατὰ φύσιν, οἱ δὲ ταῖς ὑπερορίαις τέρπονται ήδοναῖς· οἱ μὲν εἰς τὴν ἔννομον φύσιν παροινοῦσιν· οἱ δὲ καὶ τὴν ἑδραστήριον ὑβρίζουσιν. Οἱ μὲν ψοφο δεεῖς εἰσιν· οἱ δὲ ριψοκίνδυνοι. Οἱ μὲν φειδωλοί οἱ δὲ ἄσωτοι. Οἱ μὲν οὐδὲ λόγου ἀκοῦσαι δύνανται· οἱ δὲ οὐδὲ τὰς τιμωρίας φρίττουσιν. Οἱ μὲν κόλακές εἰσιν· οἱ δὲ κολακεύεσθαι βούλονται. Οἱ μὲν μέθη ήδονται· οἱ δὲ θέαις. Οἱ μὲν ᾠδαῖς, οἱ δὲ θρήνοις· οἱ μὲν ἐν ταῖς ἐρήμοις, οἱ δὲ ἐν ταῖς πόλεσι λῃστεύουσιν. Οἱ μὲν φονῶσιν· οἱ δὲ οὐδὲ ἄλογον σφαττόμενον ἰδεῖν ὑπομένουσιν. Οἱ μὲν δειλοί εἰσιν· οἱ δὲ θρασεῖς. Ἀλλ' εἰ πάντα τὰ ἁμαρτήματα καταριθμήσασθαι ἐπιχει ρήσαιμι, οὐδ' εἰ παύσασθαι βουλοίμην, δυναίμην. Διό ἐκθειάσας τὰς ἱερὰς καὶ θείας Γραφές, καταπαύσει ac timidi sunt; alii audaces et præfidentes. Alii tenaces ac parci; alii profusi ac nepotes. Alli ne ver. bum quidem audire possunt acrius; alii contra sunt qui ne supplicia 476 quidem borrent. Alit adulatores sunt; alii vero se adulari volunt. Alii ebrietate gaudent, alii spectacnlis; alif cantibus, alif lamentationibus. Alii in desertis, alii in urbibus latrocinia exercent. Alii cædes spirant et appetunt; alii ne brutum quidem animal mactatum aspicere æquo animo possunt. Alii ignavi, alii feroces sunt. Sed si omnia hominum peccata enumerare coner, ne si velim quidem exitum invenire ac desinere, possim. Quapropter veneratus sacras ac divinas Scripturas, hic finem faciam. prospiciunt, dum non solum in actione, sed etiam in cogitatione fœditatein suam recognoscunt. RITT. Quidquid sit, luculenta est et pererudita super hoc dicto Isidori commentatio. Edit. Inter διαφορά ει πάντως cod. Vat, inserit πάντων, et vers. post 2, pro ἐνεῖναι δόξει scribit idem δόξειεν εἶναι. Possin. Inter γάρ ει χαροποι idem inserit είσι. Vers. 4 seq. μελανόμματος mutat in μεγαλονόμματος, nou recte. Vers. seq. post λευκοί hæc recte ad lit xav τούτοις πάλιν ἐναλλαγή· οἱ δὲ καὶ οὗλοι· ἀλ. Eulit. Paris., οὐ γὰρ παντοῖον εἰπεῖν. Εpit. Cod. Vat. 650 pro μειζόνων οι μετρίων scribit μειζόνως et μετρίως, non male. Vers. seq. Εντιμον mutat in τίμιον. Io. Οὐ μόνον ἐπὶ τῶν ἀρ. Post οὐ μόνον vide tur esse omissum δέ. Βιττ. Pro ὑπερορίαις idem cod. habet ὑπερορίοις et vers. indle 4, ἀνέχονται pro δύνανται. ID. Εδραστήριον. Intelligit anum: et indicat scelus quod non proficit scire, ut cum imperawre loquur. Ip. Gloss. vel. ψοφοδεής, sonorosus. Est autem is qui minimo quoque sono aut strepitu exterretur. Ip.

PIE'. EPISTOLARUM LIB. IV. ΕΠΙΦΑΝΙΟ. Εἰς τὸ συγκριτικὴν περὶ μοιχείας καὶ κλοπῆς γεγραμμένον· ο 'Εὰν ἀλῷ τις κλέπτων. Εοικας ἀγνοεῖν, ὅτι ἐπὶ τῶν ὁμογενῶν οὐκ ἐπὶ τῶν ἑτερογενῶν ὁ συγκριτικὸς χαρακτὴρ λαμβάνεται οὐκ εἰς τὴν ἐναντίαν τάξιν ἐξωθῶν τὰ συγκρινόμενα· ἀλλ' ἐλάττωσιν ἐμφαίνων καὶ ὑπεροχήν. Ὥσπερ γὰρ ἐν τοῖς πταίσμασι τὸ μὲν ἔστι κακὸν, τὸ δὲ κάκιον, τὸ δὲ κάκιστον (κακὸν μὲν γὰρ ἡ κλοπή κάκιον δὲ ἡ πορνεία· κάκιστον δὲ ἡ μοιχεία)· οὕτως κάν τοῖς κατορθώμασι, τὸ μὲν καλόν, τὸ δὲ κάλλιον, τὸ δὲ κάλλιστον· καλὸν μὲν γὰρ ὁ γάμος· κάλλιον δὲ ἡ ἐγκράτεια, κάλλιστον δὲ ἡ παρθενία Τὸ οὖν τοῦ καλλίστου ἔλαττον, οὐκ εἰς τὴν ἐναντίαν ἐξωθεῖ ται τάξιν, ἀλλ᾽ εἰς τὴν ἐλάττονα μὲν, τὴν αὐτὴν δέ. Οὐ γὰρ ἄν τις σωφρονῶν τῇ πορνεία τὴν παρθενίαν παραβάλλοι, ἀλλὰ τὴν ἐγκράτειαν καὶ τὸν τίμιον γάμον. Καὶ ἡ Γραφὴ δὲ κλοπῆς καὶ μοιχείας σύγκρισιν ποιουμένη, ἔφη· «Οὐ θαυμαστὸν, ἐὰν ἀλῷ τις κλέπτων κλέπτει γὰρ, ἵνα ἐκπλήσῃ ψυχήν πεινῶσαν. Ο δὲ μοιχὸς δι' ἔνδειαν φρενῶν ἀπώλειαν τῇ ἑαυτοῦ ψυχῇ περιποιείται.» Οὐ γὰρ συγγνώμην παρέχουσα τῷ κλέπτοντι, καὶ ἀπολύουσα αὐτὸν τῶν ἐγκλημάτων, τοῦτο ἔφη· ἀλλὰ τῇ μοιχείᾳ, κακίστη οὔσῃ, τὴν κλοπὴν παραβάλλουσα, ἡμερωτέραν αὐτὴν ἔφη εἶναι καὶ κουφοτέραν, καὶ μάλιστα ὅταν ὑπὸ πενίας τίκτηται. EPIST. CXVI. CX V. EPIPHANIO In comparationem de adulterio et furto scriptam, ‹ Si quis in furto deprehensus sit ¹³. Videris ignorare, quod in illis quæ ejusdem sunt generis, non in iis quæ sunt diversi, con paraliouis nota locum habeat, non in contrarium ordinem velut expellens ea quorum instituitur comparatio; sed vel deteriorem vel præstantiorem indicans conditionem. Nam ut in vitiis et lapsibus aliud quidem est malum, aliud vero pejus, aliud denique pessimum (nam malum quidem est furtum, pejor vero scortatio; pessimum autem adulterium), sic etiam in virtutibus et recte factis, aliud bonum est, aliud melius, aliud optimum. Verbi gratia, bonum quidem est conjugium, sed præstantior est continentia; β praestantissima vero atque optima virginitas. Illud igitur, quod optimo est inferius, non in contrariam extruditur seriem, sed manet in eadem serie, lamete si inferiore. Nemo enim qui sanæ mentis sit, furnicationem cum virginitate contulerit, sed potius continentiam et honorabile conjugium. Scriptura quoque furti et adulterii comparationem instituens, ait: • Non sit mirum, si capiatur aliquis qui furatur. Furatur enim, ut impleat animam esurieutein. At machus propter inopiam mentis, perditionem animae suae acquirit.» Non enim eo sensu hoc dixit, quasi veniam daret furi, eumque omnino absolve- ret ab omni crimine, sed cum adulterio, quod pessimum est scelus, furtum comparans, levius hoc atque tolerabilius esse pronuntiavit, maximeque, quando a paupertate generatur. PIG'. ΕΥΤΟΝΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Περὶ Λαζάρου καὶ τοῦ πλουσίου. Εοικας τεθορυβῆσθαι, διὰ τὸ ἀκηκοέναι, ὅτι ἐν ταῦθα καὶ ὁ Λάζαρος τὰ πταίσματα, καὶ ὁ πλούσιος τα κατορθώματα ἀπείληφεν· ἀλλ᾽ εἰ προσείχες τῷ εἰρημένῳ, οὐκ ἂν ἔπαθες. Τὸ γὰρ μὴ εἰπεῖν, ἔλαβες, ἀλλ' ἀπέλαβες (τὸ μὲν γὰρ χάριν μηνύει, τὸ δὲ ἀμοιβὴν), πᾶσαν σαφηνίζει καὶ ἐγγυᾶται τὴν ἔννοιαν, τὴν παρ' ἡμῶν εἰρημένην. Οτι δὲ οὐ μόνον οἱ εἰς ἄκρον ἀρετῆς ἐληλαχότες ἔχουσιν ἀνθρώπινόν τι πταίσμα (μόνον γὰρ τὸ θεῖον ἀναμάρτητον), ἀλλὰ καὶ οἱ εἰς τὸν πυθμένα τῆς κακίας ἐμπεπτωκότες, Εχουσί τι κατόρθωμα, ἡ ἱερὰ κηρύττει Γραφή· περὶ μὲν ἐκείνων λέγουσα· ι Τίς καυχήσεται, ἀγνὴν ἔχειν τὴν καρδίαν; ἢ τίς παῤῥησιάσεται, καθαρὸς εἶναι ἀπὸ ἁμαρτιῶν; › περὶ δὲ τούτων, ὅτι Ὁ κριτὴς ἀδικίας, ὁ μήτε θεὸν φοβούμενος, μήτε ἄνθρωπον ἐντρεπόμενος, ἐποίησε τι χρηστόν, τὴν συνεχῶς προσιοῦσαν αὐτῷ χήραν ἐλεήσας, καὶ ἐπεξελθὼν τοῖς ἀδικοῦσιν. Εἰ τοίνυν καὶ ἐν τοῖς λίαν ἀρίστοις ευρίσκεται τις μέμ EUTONIO DIALONO. De Lasaro et divile 18. Videris perturbatus esse, quod audiveris, in hoc sæculo et Lazarum lapsuum suorum pœnas, et diviteni recte ab se factorum præmia recepisse. Si vero ad id quod dictum est, attendisses, non hoc tibi contigisset. Nam quod non ait, accepisti, sed τecepisti (illud enim indicat gratiam, hoc vero retributionem): id omnem declarat ac promittit illum sensum, quem nos diximus. 477 Jam quod non solum ii qui ad supremum virtutis fastigium pervenerunt, habeant aliquod humanum erratum (cui sint aut aliquando fuerint obnoxii). Solus enim Deus oinnis est peccati expers: sed etiam ii qui in profunduin vitiorum inciderunt, aliquod tamen recte factumn sacra Scriptura quoque testatur, dum de priori quidem hominum genere ait: «Quis jactabit castum habere cor? aut quis libere dicet se purum esse a peccatis "?, de posteriori autem dicit, judicem illum iniquitatis, qui neque Deuin ts Prov. vi, 30-32. 13 Luc. xvi, 1 seqq. ** Prov. xx, 9. Ἐπὶ τῶν ὁμογενῶν. Eamdem regulam recla comparationis sæpe inculcat Isidorus. Confer epist. 153 lib. 11 et epist. 351 lib. 111. Ritt. Καλὸν μὲν ὁ γάμος, κάλλιον δὲ ἡ ἐγκρά τεία, κάλλιστον δὲ ἡ παρθενία. Couler. lib. 1 epist. 133, et lib. 111 epist. 351, et infra h. lib. ep. 192, ubi docet virginitatem antistare conjugio que et apostoli Pauli et omnuiuın veterum Ecclesiæ doclorum, et ipsius adeo Christi sententia unanimis est, ut demnirer, repertos fuisse qui dissentire sint ausi Ip. Τῇ πορνεία τὴν παρθενίαν. F. Τὴν πορ νείαν τῇ παρθενία. 10. "Ινα εκπλήσῃ. leg. εμπλήσῃ, ut in Bibl. Graecis scriptum est, Prov. Salomon, c. vi prope linem. Ib.

metuebat, neque hominem reverebatur, boni tamen ψις, καὶ ἐν τοῖς κακίστοις ἀρετή· τί θαυμάζεις, quidpiam fecisse, dum viduam illam, quæ conti- εἰ ἐνταῦθα διαλυσάμενοι ἑκάτεροι, ἐκεῖσε ἀπηνέχθη nenter ipsum adibat, misericordia prosecutus est, σαν, ὁ μὲν γυμνὸς ἁμαρτημάτων, ὁ δὲ ἔρημος και et persecutus ullione eos qui ipsam injuria afficie- τορθωμάτων; Διὸ ὁ μὲν καθαρὰν ἐτρύγα τὴν εὐφρο bant ". Si igitur, et in illis qui sunt optimi, aliquid σύνην· ὁ δὲ ἀπαραμύθητον ὑπέμενε τὴν τιμωρίαν. reperitur dignum reprehensione, et contra in illis quoque qui sunt pessimi, aliqua virtus inest: quid miraris, si in vita ambo soluti discesserunt, alter quidem nudus peccatis, alter vero desertus a virtutibus? Quam ob causam alter quidem puram percepit lætitiam, alter autem omanis expers solatii tinuit supplicium. CXVII. VALENTIANO PRESBYTERO. Quare lex, lepra aut aliis morbis involuntariis laborantes, extra sacra castra consistere præcepe rit 16. ΡΙΖ'. - ΟΥΑΛΕΝΤΙΑΝΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Διὰ τί ὁ νόμος τους λεπρώντας, ἢ ἑτέρους του σήματα ακούσια νοσοῦντας, ἔξω εἶναι τῶν ἱερῶν περιβόλων προσέταξεν Εοικας οὐκ ἀποδέχεσθαι τοὺς ἐπὶ τὰς θεωρίας τοὺς ἀναγινώσκοντας παρακαλοῦντας. Σοφωτέρους γὰρ, ὡς ἔφης, τῶν Γραφῶν ἑαυτοὺς ἡγούμενοι, εἰς ἅπερ βούλονται μετακομίζοντες τὰ θεῖα Λόγια, πολλὰ σφάλλουσι τοὺς ἀκούοντας. Ἐγὼ δ᾽ οὔτ᾽ ἐκείνους αἰτιασαίμην, εἰ σοφόν τι ἐξευρεῖν ἐπαγγέλλονται οὔτε σε, μὴ βουλόμενον, ἀλληγορεῖν ἀναγκάσαιμι, ἀλλ' ἐξ εὐθείας τὴν ἀπολογίαν ποιησαίμην. Εφη: γάρ· Τοῦ χάριν ὁ νομοθέτης τους λεπρώντας, καὶ Έτερα νοσήματα ἀκούσια νοτοῦντας, έξω είναι ιερών περιβόλων ἐθέσπισεν; "Ακουε δή συντόμως, συναγε γών σου τὸν νοῦν οὐ γὰρ θέμις σαφῶς τὰ τῆς φύ σεως δημοσιεύειν μυστήρια). Ότι τὰς ἀκρασίας των γονέων ἀναστέλλων, καὶ ταῖς ἡδοναίς χαλινούς ἐπε τιθεὶς, καὶ μέτρα ορίζων ταῖς συνουσίαις, τούς προσέταξεν. Ἐπειδὴ γὰρ πολλοὶ ὅτε οὐ θέμις συνέρ χονται, καὶ ἐκ τῆς ἀκαίρου συνουσίας ἀκάθαρτα καὶ δυσεχθῆ τίκτονται σώματα, ἵνα μὴ τοῦτο γένηται, ἐφρόντισεν. Οτι δὲ οὐ τοῖς τεχθείσιν, ἀλλὰ τοῖς τεκοῦσι μᾶλλον μεγίστην φέρει κόλασιν, οὐδεὶς, ὡς οἶμαι, ἀγνοεῖ. Οἱ μὲν γὰρ οὐδὲ τιμωρίαν ἴσως ἡγοῦνται τὸ πρᾶγμα, τῆς συνηθείας τὴν κόλασιν ἐκλυούσης· οἱ δὲ ἀνήκεστον ὑπομένουσι τιμωρίας, οὓς ηύχοντο ἀμείνους ἑαυτῶν εἶναι, τούτους είρη μένους ἱερῶν συνόδων θεώμενοι. Καὶ τοῖς μὲν οἱ εἶναι ἀκούσιον τὸ πάθος ἐξευμαρίζει την συμφοράν τοῖς δὲ τὸ συνειδέναι ὅτι τῆς ἀκρασίας αὐτῶν ἐστι σύμβολον ἑκουσίου, ἀνύποιστον ποιεῖ τὴν δύ Videris mihi non probare eos, qui lectores (sacrarum Litterarum) ad contemplationem ac studium allegoriarum investigandarum exhortantur. Dum enim, ut aiebas, semetipsos Scripturis sapientiores esse existimant, hinc fit ut divina oracula in quascunque ipsis libuerit figuras transformnent, el auditores multis modis fallant. At ego neque illos, si quid sapiens atque eruditum invenire pollicentur, culpaverim, neque te nolentem et invitum ad allegorias tractandas eocgerim, sed recta ad defensionem me accingam. Quæsivisti enimn: Quare legislator leprosos et aliis morbis involuntariis laborantes a sacris cœtibus exclusos atque remotos esse sanxerit? Ausculta igitur compendiose ac breviter, mentem tuam in collecto habens. (Neque enim fas est naturæ arcana, quæ ipsa abdita esse voluit, divulgare.) Ideo hoc ita cavit ut parentum luxuriam compesceret, et voluptatibus frenos impoperet, el modos ac lines consuetudini conjugali statueret. Nam quia multi tunc quando nefas est, in cœtum conveniunt, et ex intempestiva commiatione impura et defornia corpora procreantur (liberorum), neid fieret, curam cautionemque adhibuit. Quod autem hæc res on taim illis qui inde prognati sunt, quam parentibus ipsis, maximam afferat pœnam, nemo, ut opinor, ignorat. Etsi enim ista res aliquibus fortasse ne quidem videtur ullaın continere poenam, quod consuetudo opinionem pœnæ destrual: tamen plerique omnes parentes, quibus id usu venit, incurabile sustinent supplicium et cruciatos maximos animorum, dum liberos suos. quos, (ut fert commune parentum votum) seipsis præstantiores esse optabant, sacris conventibus arceri atque excludi vident. Et liberis quidem id calamitatem reddit leviorem, quod malum boc nulla sua culpa sibi attraxerint, sed absque sua voluntate in id inciderint: 478 parentibus autem, 18 Luc. xvIII, i seqq. νην. καὶ ἐν τοῖς κακίστοις, omissis intermediis que restituuntur ex cod. Vatir. 650. EDIT. Edit. Paris., Εἰ τοίνυν Cod. Vat. 650, Ουάλεντι. Possin. Conferatur cum hac epist. 141 infra hoc li bro. RITT. Ἐπὶ τὰς θεωρίας. θεωρίας hic roval άλληγορίας, quod perspicuum fit ex seqq., οὔτε σε μὴ βουλόμενον ἀλληγορεῖν ἀναγκασαίμην. Similiter in cra epist. 203. Aliser Epiphanius accipit θεωρίαν in hac sententia, quam Origenianis opposuit: Πάντα τὰ θεῖα ῥήματα οὐκ ἀλληγορίας δεῖται, ἀλλὰ ὡς ἔχει· θεωρίας δὲ δεῖται καὶ αἰσθήσεως, εἰς τὸ εἰδέναι εκε στης υποθέσεως την δύναμιν. llic θεωρία καὶ αἱ σθησις adhibenda in Scriplurarum lectione, tracta Lioneque nihil aliud est quam έρευναν illust a Chri sto ipso nobis commendatum Joan. v. Βιττ. Scriptum δυτεχθῆ cod. Vat. πιωωι in εἰδεχθή, et vers. seq. μοι ὅτι δὲ addit τοῦτο. luster σύμβολον εἰ ἑκουσίου idem cod. inserit τῆς. Desis.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CXX. quod conscii sibi sint, eam rem esse notam suæ, cui volentes indulserunt, libidinis et luxuriæ, intolerabilem efficit animi cruciatum. ΡΙΗ'. — ΑΛΥΠΙΩ. Εἰς τό «Καὶ ποτήριον ψυχροῦ διδόναι.» *Εοικας καὶ σαυτόν παραλογίζεσθαι, καὶ τὰς θείας παρερμηνεύειν Γραφάς. Τὸ γὰρ διδόναι που τήριον ψυχροῦ, ο πρὸς τοὺς τοῦτο μόνον ἔχοντας βλέπει, οὐ πρὸς τοὺς πλούτῳ κομῶντας, τοὺς καὶ ἄμφια δυναμένους τοῖς ὑπὸ λιμοῦ καὶ νόσου καὶ γυμνότητος πολιορκουμένοις ὀρέγειν. Καὶ μὴ θαύμαζε, εἰ ὁ ὕδωρ παρέχων, οὐκ ἀμισθὶ τοῦτο ποιεῖ. Οὐ γὰρ ἀπὸ τῆς δόσεως, ἀλλ' ἀπὸ τῆς προαιρέσεως ἡ ἐλεημοσύνη κρίνεται· ὁπότε καὶ ὁ λόγος ἀποδοχῆς ἀξιοῦται. • Ιδού γάρ, φησί, λόγος ὑπὲρ δόμα ἀγαθόν.» Αλλ' εἰ καὶ εἴρηται «'Αμφότερα δὲ παρ' ἀνδρὶ κεχαριτωμένῳ· ο τούτῳ δηλονότι, ᾧ καὶ τὸ δοῦναι δυνατόν. Εἰ γὰρ τοσοῦτον τὸ δοθὲν, ὅσον ἡ περιουσία καὶ ἡ προαίρεσις τοῦ παρέχοντος ζητείται. Πολλοί μὲν γὰρ ἀπὸ πολλῶν ὀλίγα, πολλοὶ δὲ ἀπὸ ὀλίγων πολλὰ παρέχουσιν. Οὐ γὰρ τὸ μέτρον τῶν διδομένων, ἀλλ᾽ ἡ τῶν παρεχόντων περιουσία τοιαύτη κρίνεται. Διὸ καὶ ἡ τὰ δύο λεπτὰ εἰσαγαγοῦσα, πάντας ὑπερηκόντισε τοὺς πολλὰ προσοίσαντας· οἱ μὲν γὰρ μέρος προσήνεγκαν, ἡ δὲ πᾶσαν αὐτῆς τὴν ὑπόστα σιν ἀφιέρωσεν. CX VIII. - ALYPIO. In illud, Et poculum aquæ frigidæ dare 16°17. Videris mihi et teipsum decipere (quod quidem est facillimum) et sacras Scripturas falso ac perperam interpretari. Nam illud, dare poculum (aqua) frigida, o ad eos qui id solum habent, spectat, non ad eos qui divitiis luxuriant, qui vinum quoque inodicem præbere possunt iis, qui a fame et morbo nuditateque, velut hostibus quibusdam, obsidentur et oppugnantur. Neque vero mirari debes, si etiam is, qui aquam exhibet, non sine premio id faciat. Non enim ab ipsa dationis magnitudine vel parvitate, sed ex animi proposito eleemosyna æstimatur, quandoquidem etiam sermo approbatione dignus censetur. ‹ Ecce enim, inquit, sermo melior est dono 48.. Sed et hoc dictum est:. Uiraque autem sunt penes virum qui pollet gratia”; › nimirum illum, qui et dare potest. Nam si lautum est id quod datur, quanta copia (dantis), tum etiam animi propensio et voluntas ejus quæritur. Multi enim reperiuntur, qui de magna copia dant paura; et contra multi de exiguis facultatibus dant multa. Neque enim tam mensura sive quantitas eorum quæ dantur, quam dantium facultates (et animus) attenditur, et inde judicium sumitur. Quae causa est, eur vidua quoque illa *, quæ duo minuta intulit (in gazophylacium), omnes etiani qui multa offerebant, Jongo intervallo post se reliquit. Illi namque particulam duntaxat (suorum bonorum) offerebant; ipsa vero omnem suam substantiam dedicavit. ΡΙΘ. ΗΡΩΝΙ. CXIX. HERONI. Τῆς Ἐπιστολής Πέτρου. Διὰ τί τοὺς ἄνδρας ὡς G Ex Epistola Petri. Quare Petrus viros jubeat muἀσθενεστέρῳ σκεύει τῷ γυναικείῳ κελεύει τι lierībus, tanquam infirmiori vasi, honorem tri-” μὴν ἀπονέμειν. buere 31. Εἰ καὶ τίμιός ἐστιν ὁ γάμος, καὶ ἔννομος ἡ εὐνή, ἀλλ᾽ οὐκ ἀεὶ αὐτῇ ἐπιπηδητέον· ἀλλὰ καιρούς τινας σχολαστέον, καὶ παραχωρητέον τῇ φύσει, ἕως ἂν καὶ θαρὰ μένῃ, καὶ ἐπιτηδεία πρὸς παιδοποιίαν γένηται. Καὶ τοῦτο μὲν ὁ νόμος ἐθέσπισεν. Ἡ δὲ χάρις καὶ διὰ τὴν ἀγνείαν, καὶ τὰς συνεχείς προσευχὰς τοῦτο γίνεσθαι συνεβούλευσε· καὶ διὰ μὲν Παύλου λέγουσα· • Ἵνα σχολάσητε τῇ προσευχῇ· ο διὰ δὲ Πέτρου τοῦθ' ὅπερ μαθεῖν ἠθέλησας. Χρῆναι γὰρ ἔφη τοὺς ἄνδρας ὡς ἀσθενεστέρῳ σκεύει τῷ γυναικείῳ ἀπονέμειν τιμήν. ΡΚ'. - ΙΣΙΔΩΡΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. Εἰς τό· «Εἰ δυνατὸν, τὸ ἐξ ὑμῶν. Εἰ καὶ μηδεμίαν τὸν ὑβριστὴν ὁ λοιδορηθεὶς τῆς Quanquam venerabile est conjugium, et legiti mum cubile, tamen non semper et passim sine dilectu in concubitum insiliendum est, sed sunt tempora quædam, quibus temporibus oporteat a coitu abstinere, et concedendum naturæ, donec sit pura, et apta flat ad liberorum procreationem. Atque hoc quidem lex ita sancivit. Gratia autem (Evangelii) eliam studio castitatis, et propter continuas preces id fieri consuluit, per Paulum quidem dicens: • Ut vacetis orationi ";» per Petruin vern id quod discere voluisti. Oportere enim dixit viros quasi infirmiori vasculo muliebri impartiri homorem. In illud (Pauli dictum), • Quantum in vobis est 13 ' elc. Etsi is qui convicio affectus est, nullam in judi10°17 Matth. x, 42. " Eccli. xvi, 16. " ibid. 17. " Marc. x11, 42.44. "I Petr. 111,7. "I Cor. vii, 5. • Rom. xit, 18. Codl. Vatic. 650 omittit καί. Vers. imdle 2. φησί ἔχοντας addit τε καὶ παρέχοντας. ΡOSSIN. Pro ἀλλ' εἰ καὶ εἴρηται iidem cod. scribit ἀλλ᾽ εἰ καὶ εἴρηται ubi videtur abundare alteru: sl. Vers. seq. τούτῳ mutat in τοῦτο. In. PATROL. GR. LXXVIII. Pro εἰ γάρ idem legit οὐ γάρ. ID. Pro άλλ' ή idem cod. scribit ἀλλὰ τῇ, οι vers. seq. pro περιουσία τοιαύτη ponit περιουσία τα τοιαῦτα. Vers. post 2, pro εἰσαγαγοῦσα habet προσω αγαγούσα. ID.

cio adversus conviciatorem instituit actionem pro- τόλμης ἐν δικαστηρίῳ διὰ τὸ οἰκεῖον ἐπάγγελμα pler suum promissum (stitisset enim alioquin ipsum, penas eorum, quæ designavit, persoluturum), tamen adhuc auribus 479 suis insonantes habet contumelias. Quoniam igitur æquum est, ipsum sanari: alius harum affectionum non est medicus, præter ipsum qui plagam intulit, si is videlicet se paret ad excusandum se læso. CXXI. CASIANO DIACONO. Quanquam evangelicæ narrationis sermí ita depingit Lazarum ", ut qui ad extremam pervenerit miseriam tamen ea calamitas ipsi felicitatis fundamentum exstitit maximum ac verissimum. Nisi enim ad tantam delatus esset miseriam, nunquam ad tantum gloriae culmen ascendisset. Quid enim, η quæso, gloriosius esse potest (ut nunc omittam al, terius vitæ præmia) quam in Evangeliis celebrari, et Deum laudatorem, et Abrahamum accepisse patronum? CXXH. HELIA DIACONO. ἐγράψατο γραφὴν (ἡ γὰρ ἂν παρέστησεν αὐτὸν δί κας ὧν ἔδρασεν ἀπαιτηθησόμενον), ἀλλ᾽ οὖν γε ἔτε ἐναύλους ἔχει τὰς ὕβρεις. Ἐπεὶ οὖν δίκαιον αὐτὸν θεραπευθῆναι, ἄλλος Ιατρὸς οὐκ ἔστι τῶν τοι ούτων παθῶν, οἷος, ἢ ὡς ὁ πλήξας αὐτὸς, παρα σκευάσων αὐτὸν ἀπολογήσασθαι τἀνδρί. ΡΚΑ'. ΚΑΣΙΑΝΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Εἰ καὶ πάσης εἰς ἄκρον ήκοντα ταλαιπωρίας ται Λάζαρον ὁ τῆς εὐαγγελικής διηγήσεως υπογράψει λόγος, ἀλλ' εὐπραγίας αὐτῷ ὑπόθεσις μεγίστη καὶ ἀληθείας γέγονεν ή συμφορά. Εἰ μὴ γὰρ εἰς τοσοῦτον δυσπραγίας ἀφίκτο, οὐκ ἂν πρὸς τοσοῦτον εὐκλείας ἀνέβη. Τί γὰρ εὐκλεέστερον (ἵνα παρω τάς ἐκεῖσε ἀμουδάς) τοῦ ἐν Εὐαγγελίοις ὑμνεῖσθαι, καὶ τὸν Θεὸν ἐπαινέτην, καὶ τὸν Αβραάμ κεκτήσθαι συνήγορον; ΡΚΒ'. - ΗΛΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. In illud Christi dictum, • Quicunque nspexerit Εἰς τό Πᾶς ὁ βλέπων γυναίκα πρὸς τὸ ἐπι mulierem ad concupiscendum, jam adulteravi cam Si quidem vestibula tautum, non etiam penetralia attingeret inquinamentum, fortassis sanatu facilis essel affectio. Sin autem ipsam attingit auimam, ne quisquain seipsum decipiat. Quod si quis homines decipiens, diral: e Nemo coronatur, si non regitime certaverit ";» legitimum esse existimians certamen aspectum (mulieris), dummodo ab actione (turpi) abstinuerit: discat ipsum bujus * modi certaminum præsidem ac judicem dixisse: • Quicunque aspexerit mulierem ad concupiscendum, jam adulteravit eam in corde suo.» Legitima igitur lucta est, non ea quam sibi fingit cujusque socordia et anticipata opinio, sed illa potius, quæ ab incorrupto illo judice est constituta. ISIDORO PRESBYTERO. θυμῆσαι, ἤδη ἐμοίχευσεν αὐτήν. Εἰ μὲν τῶν προπυλαίων μόνων, καὶ μὴ τῶν ἀδύ των ήπτετο ὁ μολυσμός, ἴσως εὐΐατον ἦν τὸ πάθος. Εἰ δὲ αὐτῆς καθάπτεται τῆς ψυχῆς, μὴ ἕκαστα ἑαυτὸν παραλογιζέσθω. Εἰ δὲ φαίη τις ανθρώπους ἀπατῶν, ὁ Οὐδεὶς στεφανοῦται, εἰ μὴ νομίμως ἀθλήσει, ο νόμιμον πάλην είναι νομίζων τὴν θέαν, εἰ τῆς πράξεως ἀπόσχοιτο, μανθανέτω, ὅτι ὁ ἀγωνο θέτης καὶ κριτὴς τῶν τοιούτων παλαισμάτων εἶπεν· • Ο βλέπων γυναῖκα πρὸς τὸ ἐπιθυμῆσαι, ἤδη ἐμοίχευσεν αὐτὴν ἐν τῇ καρδίᾳ ἑαυτοῦ.» Νόμιμο; οὖν ἐστι πάλη, οὐχ ἡ παρὰ τῆς ἑκάστου βαθυμία: καὶ προλήψεως, ἀλλ' ἡ παρὰ τοῦ ἀδεκάστου κριτού θεσμοθετηθεῖσα. ΡΚΓ'. — ΙΣΙΔΩΡΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. In illud, «At ipse volens semetipsum justificare, Εἰς τό·. 'Ο δὲ θέλων ἑαυτὸν δικαιώσει, εἶπε· dixit: Et quis est meus proximus”?» Καὶ τὶς ἐστί μου πλησίον; ο Τί ἐστιν, ἔφης, τὸ ἐν τοῖς Εὐαγγελίοις ειρημένον περὶ τοῦ νομικοῦ·. Ὁ δὲ θέλων ἑαυτὸν δικαιώσει, εἶπε· Καὶ τίς ἐστί μου πλησίον;» Ακους τοίνυν. Ο Νομικός πλησίον μόνον ἐνόμιζε εἶναι τὸν δίκαιον τῷ Quæris, quid sibi vetit quod in Evangeliis dictum est de legisperito: • At ille volens semetipsum justfcare, dixit: Ει quis est meus proximus?, Audi ergo. Legisperitus ille proximum duntaxat esse putabat justum justo, sublimem sublimi, quo ad δικαίῳ, τὸν ὑψηλὸν τῷ ὑψηλα, κατ' ἀρετὴν φημι. Οὐ virtutem, inquam. Non enim substantia, quæ una eademque est, proximitatem æstimabat, sed aut dignitatibus, aut actionibus. Quamobrem etiam vo lens seipsum justificare, hoc est justum demonstrare, quam sublimis videlicet esset secundum virLutem, aut magnus, quod esset magister, ait: «Ει ´quis est meus proximus?» Quasi diceret: Ostende ^ Luc. xvi, 19 seq‹l. "Matth. v, 28. γὰρ τῇ οὐσίᾳ μιᾷ οὔσῃ, τὸν πλησίον ἔκρινεν, ἀλλ' ἢ τοῖς ἀξιώμασιν, ἢ ταῖς πράξεσι. Διὸ καὶ θέλων ἑαυτὸν δικαιῶσαι, τουτέστιν δίκαιον ἀποδείξας, ὡς ὑψηλὸς εἴη κατὰ τὴν ἀρετὴν, ἢ μέγας κατὰ τὸ δε δάσκαλος είναι, φησί· ι Καὶ τίς ἐστί μου πλησίον; ο Δεῖξόν μοι τὸν οὕτω μέγαν. Ὁ δὲ Σωτήρ, ἅτε δὴ ποιητής (μικρὸν γὰρ καὶ μέγαν αὐτὸς ἐποίησεν, 5. 11 Luc. x, 29. 10 Η Tim. 11, Pro άλλος cod. Vat. 650 scribit ἀλλ' ὅς, quam recte ipse viderit: ego nihil mutarea. Possia. dein cod. παρασκευάσων mutat!!! παρασκεύασον. ID. Cod. Vatic. 650 εἰς mutat in πρός. Vers. post 5, verbo ύμνεῖσθαι præponit &v conjunctum. 1o.

' EPISTOLARUM LIB. IV.- EPIST. CXXV. οὐ ταῖς πράξεσιν, οὐδὲ τοῖς ἀξιώμασιν, ἀλλὰ τῇ φύσει mihi aliquem qui tam sit magnus, at mecum pos ωρίσατο τὸν πλησίον, μονουχί λέγων· Οὔπω σοι τέως λέγοι, ὅτι οὐδὲν τῶν ἄλλων διενήνοχας, ἵνα μὴ οἱ ὄντως φιλάρετοι νομίσειαν χρεωστεῖν τοῖς πέλας τὴν ἀγάπην, δόγμα τὸ σὸν ἔλεγχον νομίσαντες εἶναι· ἀλλ' εἰ καὶ οὕτως ἔχει (δεδόσθω γάρ), σὺ σπούδασον τοῦ δεομένου πλησίον εἶναι, οὐ τῷ τόπῳ μόνον, ἀλλὰ καὶ τῇ διαθέσει, καὶ τῇ εἰς αὐτὸν ἐπιμελείᾳ. Διὰ γὰρ τοῦτο καὶ τὸν Σαμαρείτην σοι ἐχαρακτηρίσατο. Το γὰρ πλησίον τῇ φύσει κρίνεται, οὐ τῇ ἀρετῇ· τῇ οὐσία, οὐ τῷ ἀξιώματι· τῇ συμπαθείᾳ, οὐ τῷ τόπω τῆς θεραπείας τρόπῳ, καὶ οὐ τοῦ τόπου ἐγγύτητι. Ἐκεῖνον μάλιστα ἡγοῦ εἶναι πλησίον, τὸν δεόμενον, καὶ αὐτεπάγγελτος ἐπὶ τὴν βοήθειαν βάδιζε. sit comparari. Salvator autem, tanquam is qui bominem fecisset (pusillum enim et magnum ipse fecit, non actionibus, neque dignitatibus, seul natura defiuivit proximum: tantum non talia quedam alicens: Nondum tibi dico: te aliis nihil antestare aut meliorem esse, ne illi qui revera 480 sunt virtutis studiosi, forte putent, se proximis (id est, nən misi sui similibus) dilectionem debere, tuum dogma pro regula veritatis habentes. Sed si vel maxime ita, ul tu vis, res sege habeat (jam enim hoc detur sic esse), tu id potius da operam, ut indigentis tua ope sis proximus, non solum foco, sed etiam animi propensione, et erga ipsum cura ac sollicitudine. Ob hanc enim ipsam rem Samaritanum quoque tibi præfiguravit. Proximitas enint natura æstimatur, non virtute; substantia, non dignitate; compassione, non loco; curationis modo, et non loci propinquitate. Illum maxime arbitrare proximum esse, qui tui maxime indigeat, et spome lua ad auxilium ei ferendum accede. ΕΚΔ'. - ΔΙΓΥΠΤΙΑ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Περὶ τῆς ψυχῆς. Θείαν μὲν ἡγούμεθα τὴν ψυχὴν εἶναι (οὐ μὴν τῆς Θειοτάτης καὶ βασιλικωτάτης φύσεως ὁμοούσιον) καὶ ἀθάνατον, ἀλλ᾽ οὐ τῆς ἀνάρχου καὶ ποιητικῆς καὶ ἀϊδίου μέρος. Εἰ γὰρ ἐκείνης τῆς ἀῤῥήτου ἦν μέρος, οὐκ ἂν ἡμαρτεν, οὐκ ἐκρίθη. Εἰ δὲ ταῦτα πάσχει, τῆς ἀνωτάτω οὐσίας ποίημα δικαίως ἂν πιστευθείη, οὐ μέρος, ἵνα μὴ ἑαυτὴν ἡ θεία φύσις κρίνουσα φω ραθείη. ΡΚΕ. ΠΡΟΕΣΧΙΑ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΟ ΙΑΤΡΟ. Περὶ τοῦ αὐτοῦ. Πυθαγόρας μεν, καὶ Πλάτων, καὶ οἱ ἄλλοι ἔνδοξοι παρ' Έλλησι σοφοί, ἀποδεικτικαῖς ἀνάγκαις ἐπό μενοι, ἡγεμονικωτέραν τὴν ψυχὴν τοῦ σώματος είν κότως ἀπεφήναντο· καὶ ἐκάλεσαν τὴν μὲν τεχνίτην, τὸ δὲ ὄργανον, τὴν μὲν ἀσώματον· τὸ δὲ τριχή διαστατόν τὴν δ᾽ ἀθάνατον καὶ ἄφθαρτον Εἰ γὰρ καὶ περὶ ἄλλα τινὰ διήμαρτον τῆς ἀληθείας. εν τούτῳ κατὰ σκοποῦ ἐνέχθησαν. Γαληνός δὲ (οὐ γὰρ ἔλαβε τοὺς συνετῶς ἀναγινώσκοντας, ἁρμόνιον αὐτὴν λύραν οὐ λυρῳδὸν ἡγησάμενος) θνητὴν ἀπεφήνατο Προσθέμενος γὰρ εἶπεν, ὅτι τῇ κράσει τοῦ σώματος ἔπονται αἱ τῆς ψυχῆς δυνάμεις, εἰς τὸ φάναι τὸ μηδὲ εἶναι ψυχὴν ἀσώματον καὶ ἀθάνατον ἐτελεύτησεν, τὴν κρᾶσιν ψυχὴν οὐκ οἶδ' ὅπως όρι DIGYPTIO PRESBYTERO. De anima. Divinam quidem esse animam arbitramur; non tamen ejusdem cum diviñissima maximeque regia natura substantiæ,et immortalem; non autem ejus unturæ partein, quæ principio caret, et res creavit et sempiterna est. Nam si ineffabilis illius naturæ pertio esset, non utique peccasset, non esset judi cata. Quod si hæc patitur, æquum est ipsam credi supremæ ¡Hius substantiæ opificium, non partem egse, ne divina natura seipsam judicare deprehendalur. PROESCHIO SCHOLASTICO MEDICO. De anima. Pythagoras quidem et Plato, aliique apud Graecos sapientiæ opinione clari, necessitates demonstrationum secuti, animam corpore præstantiorem dignioremque imperio, jure ac merito pronuntiarunt: et illam quidem artificem, hoc vero instrumentum appellarunt: illam quidem corporis expertem, istur autem trina constans dimensione: istud quidem mortale et corruptioni obnoxium, illam vero immortalem, et corruptionis expertem. Quanquam enim aliis in rebus a veritate aberrarunt: tamen hac in re scopum attigerunt. Galenus autem (neque enim eos qui intelligenter ipsum legunt, fugit, quod concinnam quamdam lyram, non lyricinem, illam esse duxerit) mortalem pronuntiavit. Nam et hoc Cod. Vatic. Προσεχφ. PoSSIN. Τὸ δὲ τριχή διαστατόν. Post haec videtur nonnihil deesse minimum tale quidpiam, sò pòv θνητὸν καὶ φθαρτόν. Κιττ. Cod. Vat, pro τὴν δ᾽ ἀθάνατον καὶ ἄφθαρτον habet τὴν μὲν ἀθάνατον, τὸ δὲ φθαρτάν. Ρossi. Pro ἁρμόνιον οι λύραν idem ponit ἁρμονίαν ει λύρας. Vers. inde 2, προσθέμενος in προθέμενος outsi, et εἶπεν in εἰπεῖν. [ο. Γαληνός δέ... θνητὴν ἀπεφήνατο. Galenum in sententia de anima ter fere variasse, alii in ojas scriptis diligenter versati doctissimi viri observarunt. Aliter enim juvenem, aliter virum, aliter senem de ea scripsisse. Libro quidem 11 De placitis Platonis et Hippocratis, sic scribit: Εἰ δὲ καὶ περὶ ψυχῆς οὐ - σίας ἀποφήνασθαι χρή, δυοῖν θάτερον ἀναγκαῖον εἰπεῖν, ἢ τοῦτ' εἶναι τὸ αὐγοειδές τε καὶ ἀνθερῶδες σῶμα λεκτέον αὐτήν. Εἰς δ, κἂν μὴ βούλωνται, κατ' ἀκολουθίαν ἀφικνούνται Στοικοι τε καὶ Ἀριστοτέ λης: ἢ αὐτὴν μὲν ἀσώματον ὑπάρχειν οὐσίαν· ἔχημα δὲ τὸ πρῶτον αὐτῆς εἶναι τουτὶ τὸ σῶμα δι' οὗ μέσου τὴν πρὸς τἆλλα σώματα κοινωνίαν λαμβάνει. Cujus loci indicium fecit mihi amicissimus meus Joan. Cunr. Rbunelius, eximius et philosophus et medicus, nec potui ego, quin hac occasione porro facerem aliis, cum grata viri mentione. RITT.

' addidit, corporis temperamentum sequi facultates σάμενος· ὡς ἐλέγχεσθαι αὐτὸν μάτην μὲν τὸ ὄνομα τῆς ψυχῆς θρυλλοῦντα· διὰ δὲ τὸ μὴ δόξαι πολλοῖς σοφοῖς ἀντιλέγειν, τοῦτο συγχωροῦντα, τῷ πράγ ματι μαχόμενος, τούνομα συγχωρεί. Αλλ' οὐ προσ εκτέον αὐτῷ ἐν τούτῳ. Τῷ γὰρ Ιατρικῷ δόγματ: ἐπό μενος, καὶ τὴν ἰδίαν τέχνην συστῆναι βουλόμενος, τῆς ἀληθείας οὐκ ἐφρόντισε. Σωμάτων γὰρ περί θερα πείας, ἐπειδὴ τεχνίτης ἐν ταύτῃ ὁ ἀνὴρ περιελαλεῖτο, ὡς βούλεται (οὐ γὰρ ἀφαιρήσομαι αὐτοῦ τὴν ἐπὶ τού τοις ἀξίαν), ψυχῆς δ' ἕνεκεν μὴ ἁμιλλάσθω τοῖς σοφωτέροις, μηδὲ καταβαινέτω εἰς ἀγῶνα, οὗ καὶ ἀνάσκητός ἐστι καὶ ἀμελέτητος· μηδὲ ἀθλητὴς ὢν τὴν μουσικὴν κρινέτω· μηδὲ περὶ τὰ σώματα ὅλην ἑαυτοῦ κενώσας τὴν σύνεσιν, περὶ ψυχῆς δογματι ζέτω· μηδὲ πιστευέτω ἐν τῷ κατασκευάζειν τὴν άρμονίαν τῶν στοιχείων εἶναι ψυχήν. Εἰ γὰρ τοῦτο καθ᾽ ὑπόθεσιν ἐοθείη (μὴ γὰρ δή τις τῶν συνετῶν οὕτω φρονήσειεν), ἐπειδὴ μάλα ἀλήθεια οὕτως ἔχει, μετ' αὐτοῦ, μᾶλλον δὲ μετὰ τοῦ σώματος σβεσθή - σεται. Εἰ γὰρ ἁρμονία, καὶ τελευταία συνίσταται, καὶ πρώτη ἀπόλλυται (ἡ γὰρ λύρα καὶ αἱ χορδαί ἁρμοσθεῖσαι μὲν, τὴν ἁρμονίαν τίκτουσι· διαλυθεί σαι δὲ χρόνον τινὰ διαμένουσι, τῆς ἁρμονίας προ απολομένης) τί οὖν φαίη ὁ βέλτιστος περὶ τῶν παρά ποιηταῖς καὶ φιλοσόφοις καὶ λογογράφοις φιλοσοφηθέντων, ὡς πάντη τε καὶ πάντως ἐσομένων ἐν τῇ κρίσει κολαστηρίων; Ποῖον δὲ γέρας τοῖς εἶδε βιοῦσιν ὀρθῶς ἐπινοήσει; Τοῖς γὰρ οὕτω πολιτευο μένοις, ὡς τὰ πολλά, ἆθλα μεγίστων πόνων καὶ ιδρώτων μεστά, ἕως τῆς ἐνθάδε τελευτῆς προετέθη. Ποῖ δὲ τὴν τιμωρίαν ὁριεῖ, τοῖς κακίαν μὲν πᾶσαν μεταδιώκουσιν ἕως θανάτου, καὶ πλούτου καὶ τιμῆς ἀπολαύουσι; Πῶς διερμηνεύσει τὴν παρ' Ομήρι τοῦ λογιστικοῦ πρὸς τὸ θυμικόν παραίνεσιν animna: eoque tanden pervenit, ut diceret, ne quídem corporis expertem et immortalem esse animam, cum nescio quomodo temperamentum definierit animam, ut ita arguatur frustra, ac dicis tantum causa nomen quidem animæ crebris usurpare sermonibus: dum autem hoc verbo tenus concedit, ne videlicet multis sapientibus contradicere videatur, rem interea ipsam oppugnat. Sed non est ipsi hac in re auscultandum. Nam dum nedico dogmati se accommodavit, suamque artem stabilire et commendare voluit, veritatis curam insuper habuit. De curatione namque corporum, 481 quoniam in hac arte excellens fuit artifex, vir ille, loquatur sane suo arbitratu: neque enim ipsi dignitatem in his rebus suam detraham. De anima vero certamen cum sapientibus ne suscipial, neque descendat in luctam, in qua non est exercitatus et impræmeditatus, neque cum sit athleta judicium sibi sumat de arte musica: cumque omnem suam prudentiam circa corpora consumpserit, de anima ne tradat dogmata: neque credat, animam consistere in concilianda harmonia et contemperalione elementorum. Si enim hoc ipsi ex hypothesi detur (uemo enim sapiens ita ex animo senserit): si quidem ita se habet rei veritas, cum ipso temperamento, vel potius una cum corpore anima exstinguetur. Si enim anima est harmonia, tum et ultima constituetur, et prima perimetur. Lyra enim et fides concinnatæ quidem aptalæque concentum pariunt: dissolutæ vero ad tempus aliquod manent, harmomia prius exstincta. Quid autem optimus ille (Galemus) dicturus est de iis qure apud poetas et philosophos et oratores disputata sunt passim, quod in extremo judicio ubique et omnino futura sint supplicia? Quale vero præmium iis qui hanc vitamı recto faudabiliterque transegerunt? quique ita res rationesque suas instituerunt, ut multa certamina maximis laboribus ac sudoribus plena ad finein usque hujus vitæ ipsis fuerint proposita? Ubi vero supplicium ¡His definiet, qui omnem improbitatem ad mortem usque sectantur, interea tamen divitiis et honore frunntur? Quo modo autem illam apud Homerum admonitionem interpretabitur, qua pars animæ ratione prædita utitur ad irascibilem facultatem: Cor suffer patiens? Quomodo hoc vero accipiet: Τέτλαθι, κραδίη; Πῶς δὲ, Manet usque anima, et subit orcum? Quomodo item istud: Certe aliquid restabit ad orcum? Quod nihil est aliud, quam revera ibi quoque aliquid supererit. Quomodo autem Euripides, quem sapientem esse dicitis, hoc pronuntiavit: Bene ac beate in infera tibi sit domo? Ψυχή τε μένει, Αιδόσδε βεβήκει; Πῶς δὲ, *Η ρά τί ἐστι καὶ εἶν Αίδαο δόμοισιν; Ο ἐστιν, ἀληθῶς δὴ ἔστι τι κἀκεῖ. Πῶς δὲ Εὐριπίδης, ἐν σοφὸν εἶναι ὁρίζετε έφη Εν σοι γένοιτο καὶ ἐν ἄῖδος τόμοις llem ante πράγματι penit γάρ et vers. inde 2, pro ιδίαν scribit οἰκείαν. PossIN. Cod. Vat. πιστευέτω mutat in πιστευέσθω. Vers. inde 3, pro μάλα pouit μηδὲ ή. Vers. seq. post αὐτοῦ addit γάρ et pro μετά submituit πρό. 10: Idem coll. μεγίστων mutat in μέγιστα. Vers. post 6 inter έω; εἰ θανάτου inserit &· et vers. inde tertio pro τε μένει legit in contex σκιδναμένη ε e reg. in margine appouil ἱσταμένη. Ι. Ευριπίδης, δν σοφὸν εἶναι ὁρίζετε. Νοti sunt versus, quo tres inter se conferuntur laude sapientiæ in primis clari. Σοφός Σοφοκλῆς, σοφώτερος δ' Ευριπίδης Ανδρών δ' ἀπάντων Σωκράτης σοφώτατος. Notum quoque de Euripide Ciceronis judicium, quantum singulis pene versibus ejus tribuerit. RITT. Εὖ σοι γένοιτο καὶ ἐν Αΐδος δήμοις. Pheres

EPISTOLARUM LIB. IV. - EPIST. CXXV. Πῶς δὲ, εἰ ἁρμονία εἴη, εἰς ἀναρμοστίαν μεταπί- Quomodo aulem, si harmonia quaedam est anima, πτει, καὶ ἄμουσον καὶ ἀπηχὲς ἀποτελεῖ μέλος; Η μὲν ad illam inconcinnitatem delabitur, ut rude atque γὰρ ἀρετὴ ἐμμελές τι καὶ ἐναρμόνιον· ἡ δὲ κακία ἅμου- absurdum quoddam edat carmen? Virtus enim est σον καὶ ἀπηχές. Πῶς δὲ ἐπαινεῖν οίεται δεῖν τοὺς τὰς concinnum quiddam atque elegans; vitium vero Επιστήμες μετιόντας, εἴ γε ἀπὸ κράσεως εἶεν τοιοῦτο; contra absurda res et non consona. Quomodo porre Πῶς δὲ ψέξει τοὺς τὰς ματαιοτεχνίας μεταχειριζομέ- laudandos existimat eos, qui scientias excoluerunt, νους, εἰ ὑπὸ φύσεως εἰς ταῦτα ἐπαιδοτριβήθησαν; Πῶς si nescio cujus temperamenti beneficio tales facti δὲ διαβάλῃ τὸν ἀπὸ τῶν εὐμόρφων σωμάτων πορι sunt? Qua item ratione vituperabit eos, qui vaņis σμόν, είγε ἡ κράσις τοῦτο προὐξένησε; Πῶς δὲ ἀπο artibus dediti fuerunt, si a natura ad bas instituti λογήσεται περὶ τῶν καθ' ἑκάστην ἡμέραν γινομένων imbutique sunt? Quomodo item reprehendet eum, μεταβολῶν; Πολλοὶ μὲν γὰρ ἀσελγεῖς εἰς σωφροσύ- qui ex forunosis corporibus percipitur, quæstun», νην ἀνέπτησαν· πολλοὶ δὲ σώφρονες εἰς λαγνείαν si quidem eum conciliavit temperamentum? Quo καταπεπτώκασιν· οὐ γὰρ δὴ ἡ κρᾶσις μετέπεσε· autem pacto defendet eas quæ quotidie fiunt morum νέοι γὰρ ὄντες τινὲς καὶ ἀσελγεῖς, ἐν αὐτῇ τῇ ἀκμῇ mutationes? Multi namque impuri ac libidinosi qui τῆς ἡλικίας εἰς κοσμιότητα ἐπανῆλθον· οὐ τῆς κράτ fuerant, ad castitatis studium sese contulerunt, σεως ἐν ταυτῷ μεταβληθείσης, ἀλλὰ τῆς προαιρέσ multos e contra temperantiæ sectatores impuritatis σεως κατορθωσάσης. 'Αλλ᾽ ἵνα μὴ πάσας λέγων τὰς morbus invasit; neque vero de ipsis dici potest, γεγενημένας μεταβολάς μηκύνω τὴν ἐπιστολὴν, temperamentum esse mutatum. Quidam enim adhuc ταύτας ἀφεὶς, ἐπὶ τὴν δόξασαν αὐτῷ ἰσχυρὰν ἀντι- adolescentes et libidinosi, in ipso vigore ætatis ad λογίαν χωρήσω. Τίς οὖν ἐστιν αὔτη; Ε! ἀθάνατος, continentiam redierunt, non mutato simul temperaφησὶν, ἡ ψυχὴ, ὡς ὁ Πλάτων βούλεται, διὰ τί χωρίζε- mento, sed voluntatis proposito meliore id operable. της ψυχθέντως σφοδρῶς, ἡ ὑπερξηρα[ν]θέντος, ή 482 Sed ne, dum omnes, quæ unquam factae sunt, ὑπερυγρανθέντος τοῦ ἐγκεφάλου; Πρὸς ταύτην τοι mutationes commemoro, in longum extraham epiγαροῦν τὴν ἐρώτησιν, παρεὶς τὸ ἐλέγξαι αὐτὸν, ὅτι stolam, illis omnissis, ad objectionem quamdam, quæ πολλάκις ἐκ τοῦ σφυγμοῦ, ἂν ἴσως ἀρμονίαν καλεῖ, ipsi robustissima esse videtur, me conferam. Quæθάνατόν τισι προειπών καὶ ζωὴν ἄλλοις ἐπαγγειλά- nam ergo hac est? Si, inquit, immortalis est auiμενος, δήμαστε, τῶν μὲν ζησάντων, τῶν δὲ τεθνεώ ma, ut quidem vult Plato, quid causa est cur των· οὕτως τὴν τέχνην στοχαστικὴν οὖσαν τἀληθὲς separetur a corpore, ubi cerebrum aut nimiș refriδιαφεύγει· παρεὶς δὲ κἀκεῖνο, ὅτι πολλών δηλητη- feratum, aut supra modum exsiccatum, aut humeρίοις φαρμάκοις καταγοητευθέντων αἱ ψυχαὶ οὐχ ciatum fuerit? Ad hanc objectionem dum respondeo, ἀπέστησαν· οὕτως οὐ πάντως ψυχθέντος τοῦ omittam ipsius reprehensionem, quod sæpenumero εγκεφάλου χωρίζεται ἡ ψυχή· ἐκεῖνο φαίην, ὅτι θεῖός ex singultu, quem fortassis harmoniam vocat, morte ἐστι δεσμός συνδέων τὰ πολὺ ἀλλήλων διαφέροντα, quibusdam prædicta, et vita aliis promissa, a vero καὶ κοινωνία ἄῤῥητος ἀσωμάτου ψυχῆς πρὸς σῶμα, aberrarit, dum illi quidem diutius vixerunt, isti καὶ συμπάθεια ἄλεκτος ἀθανάτου οὐσίας πρὸς θνητὸν vero obierunt (adeo illam artem, ut quæ mere sit ὄργανον, ὡς καὶ αὐτῷ τῷ Πλάτωνι δοκεῖ. Ὁ δὲ conjecturalis, veritas fugit! ): omittam hoc quoque Γαληνός τοῦτο οὐδὲ ἐννοεῖν δύνασθαι προσποιεῖ- quod multorum, qui noxlis pharmacis incantali ται. Τοῦτο δὲ γέγονεν, ν' ἡ ψυχὴ περὶ πολλοῦ ποιη erant, animæ non excesserint tamen e corporibus ται τὸ ἐπιμελεῖσθαι τοῦ σώματος, οὐχ ὥστε πολυ- (adeo non semper omninoque refrigerato cerebro σαρκίᾳ ἐξογκοῦσθαι, ἀλλ᾿ ὥστε ὑγιαίνειν, ὡς· εἰ μὴ separatur anima!) illud dixerin: Divinum esse τοῦτο ποιήσειεν, συναπολαύσουσα τῆς δυσκρασίας vinculum, quod colliget ea quæ plurimum inter se κατὰ συμπάθειαν, εἰ καὶ μὴ κατὰ προηγουμένην distant, et communionem ac societatem quamdam καὶ ἰδιάζουσαν βλάβην. Η γὰρ δυσκρασία τοῦ σώ- ineſſabilem esse animæ incorporeæ cum corpore, el ματος καὶ ἡ μέθη καὶ τῇ ψυχῇ παραπέμπει τὸ indicibilem esse consensionem atque affeetionem πάθημα· ἡ δὲ, καθάπερ κυβερνήτης ἐν πολλῷ κλύ- mutuam inter immortalem substantiam et mortale δωνι, παράττεται, καὶ τὴν οἰκείαν ἐπιστήμην οὐκ ἐπιδείκνυται βυθισθεῖσα ὥσπερ δὲ ὑποβρύχιος γεγενημένη, άγεται καὶ φέρεται πολλάκις, ὅπου ἂν ς instrumentum, ut ipsi quoque Platoni videtur. Galenus autem hoc a se ne intelligi quidem posse simulat. Ideo autem hoc factum est, ut anima magno ita apud Euripidem Alcestide: Χαῖρε κὰν ἀδου δό μεις. Εὖ σοι γένοιτο. lline Isidorus suum hunc senarium iambicum confecisse videtur. Κιττ. regione horum et άρμο. cod. Vatic. 650 pouit in marg. εἴ γε αὐτὸ τοῦτο ἁρμονία. Vers. μυεί 3 pro ἀπηγές habet idem εμμελές. Possin. Lucus ex cod. Vatic. restitutus. Ed. Paris. omittebat bac, εἰς σωφροσύνην ἀνέπτησαν· πολλοὶ δὲ σώφρονες, eic. EDIT. Eil. Paris., εἰ γὰρ δὴ ἡ κρίσις. Corr. ex codem codice. Ip. Pro ψυχθέντως coll. Vat. scribit ψυχωθέντος, εἰ πιοχ ροςι σφοδρώς addit ὑπερεθέντος. 10 SIN. Pro ἀπέστησαν idem cod. habet ἀπέπτησαν. Vers. post 2, ante φαίην addit. ἄν. ID. Pro ὁ δὲ Γαλ. idem scribit εἰ δὲ Γαλ. Vers. post 4, συναπολαύσουσα mutat in συναπολαύουσα. Vers. indle 5, pro πάθημα scribit πάθος. 10. Pro βυθισθεῖτα idem ponit συμβυθισθεῖσα ὥσπερ καὶ ὑποβυθισθεῖσα. Vers. inde 4, post ένεργείας addit μηνύει. Vers. seq. pro ή ponit καί. Ιν.

Οὐ γὰρ τὸ μὴ εἶναι ψυχὴν ἀθάνατον τοῦτο δείχνυσιν, ἀλλὰ τὸ ἐμποδίζεσθαι αὐτῆς τὰς ἐνεργείας· ἐπειδὴ μήτε μουσικὸς ἄριστος, ἅμουσον λύραν ἔχων, ἢ εἰς πέλαγος Εμπεσών, εναρμόνιον ἀποτελέσει μέλος. Καὶ ταῦτα μὲν ἀπὸ λογισμών ειρήσθω ἐπιφερέσθω δ' ἤδη ἡ τοῦ Δημιουργοῦ ψήφος, ἐπι σφραγίζουσα τὸ εἰρημένον καὶ λέγουσα· «Μη φοβηθητε ἀπὸ τῶν ἀποκτεινόντων τὸ σῶμα, τὴν δὲ ψυχὴν μὴ δυναμένων ἀποκτεῖναι.» Ως ἀθανάτου τσιγαροῦν οὔσης τῆς ψυχῆς, οὕτω καὶ διαγώμεθα καὶ διαπραττώμεθα. sibi studio habeat curam corporis, non quidem ut ἡ ὑγρότης ἡ τὸ κλυδώνιον έργασαμένη χειραγωγήση. carnositaté quadam saginetur atque intumescat, sed tantum út reete valeat, com anima, si eam valetudinis curam negligat, Initura sit eam corporis in temperiem, et inde incommodam perceptura, quamvis non propria et principali noza, altamén per consensum.intemperies enim corporis et ebrietas,ami1:æ quoque illam affectionem transmittit, Ipsa vero, perinde ut galerirator in magna tempestate deprehensus jactatusque, perturbatur, et suam scientiamı mon declarat submersa. Tuin vero quasi uvida facta sæpe agitur ac fertur quocunque homor aut fluctus cam impulerit comprehensam. Neque enim ea res hoc declarat, non esse immortalem animaın, sed actiones ipsius Impediri indicat. Nam neque musicus quamlibet optimus, ineptam habens lyram, aut in pelagus delapsus, concinnum carmen unquam ediderit. Et hæc quidem hactenus ex ratiocinationibus dicta sint. Jam vero opificis ipsius et Creatoris animæ calenius proferatur, obsignans id quod dictum est, et dicens: Ne timete ab iis qui corpus occidunt, anturam vero occidere non possunt. Quoi restat igitur, sic vitæ nostræ rationes actionesque omnes instituamus, ut convenit eos facere, quibus persuasum est, animam immortaleın esse. 483 CXXVI. - ISIDORO. PKG'..— IZIAQPQ In illud dictum Psalmi: • Peccatori autem dixit Εἰς τό «Τῷ δὲ ἁμαρτωλῷ εἶπεν ὁ Θεός· "Ινα τέ Deus: Quare tu 38, y etc. Equidem sic existimo, eos omnem excedere audaciam, qui vitæ quidem optimæ rationem et curanı habent nullam, interea vero de Jogmatibus perpesuas agitant contentiones. Cuin enin ipsoruin 10quendi licentia occlusa sit non ostiis et sigillis, quæ quis forte concutere et amoliri possit, sed divinis oraculis, quæ clamant: Peccatori auten dixit Deus: Quare tu enarras justitias meas, et assumis teslamientum meum per os tuum?» ipsi eo processerunt audacis, ut non solumn de justitiis, quas ejurarunt disceptent (minus enim fortasse mali hoc foret ), verum etiam de ineffabili et purissima natura divina contentiones ac certamina suscipiant. Talibus itaque ego suaserim, ne scelerato atque impuro ore, quantum in se est, lacerent res divinas, quæ iis quoque vix, ac ne vix quiden sunt pervestigabiles, qui vitæ sunt probatæ atque innocentis: sed ut in se ipsos convertant atque exerceant illud examen et scrutinium, ita fortassis fiet, ut maculas, quas lergani. CXXVII. NILO DIACONO. In dictum illud, «Animalis homo non percipit ea que sunt spiritus. Quid sit spiritualis, quid animalis, quid carnalis. Spirituales, vir sapiens, vocat Paulus, eos qui spirituali dono gratie ornati sunt: quique non tantuin supra naturam se elevarunt, sed etiam rationum ‹ ousoquentiain per fidem transcenderunt. Quorum ex numero erat et ipse Paulus, et illi ad quos scribebat: «Non estis in carne, sed in spiritu, si- • Psal. ILIS, 18. ❤ | Cor. 11, 14. σύ, ο κ. τ. λ. Πάσης ἔγωγε τόλμης ἐπέκεινα χωρεῖν ὑπολαμβά νω τοὺς βίου μὲν ἀρίστου μηδεμίαν ποιουμένους πρόνοιαν, περὶ δὲ δογμάτων συνεχῶς ζυγομαχούντας. Κεκλεισμένης γὰρ αὐτῶν τῆς παρρησίας οὐ θύραις καὶ σημάντροις, ἅτινα ἄν τις καὶ παρασαλεύσειεν, ἀλλὰ θείοις βοῶσι χρησμοῖς·. Τῷ δὲ ἁμαρτωλῷ εἶπεν ὁ Θεός· Ἵνα τί σὺ ἐκδιηγῇ τὰ δικαιώματά μου, καὶ ἀναλαμβάνεις την διαθήκην μου διὰ στα ματός σου;» αὐτοὶ εἰς τοσοῦτον κεχωρήκασι τόλμης, ὡς μὴ μόνον περὶ τῶν δικαιωμάτων, ὧν ἐξόμνυνται, λογοκρινεῖν (ἧττον γὰρ ἦν κακὸν ἴσως ), ἀλλὰ περὶ τῆς ἀῤῥήτου καὶ ἀχράντου φύσεως διαφέρεσθαι. Συμβουλεύσαιμ' ἂν τοίνυν τοῖς τοιούτοις, μὴ μιαρῷ καὶ ἐναγεί στόματι τόγε ἑαυτῶν μέρος σπα ράσσειν τὰ θεῖα, τὰ καὶ τοῖς λίαν εὐδοκιμωτάτοις μόλις ευθήρατα· ἀλλὰ περὶ ἑαυτοὺς στρέφειν τὴν βάσανον· τάχα πως τάς κηλίδας ἀποτρέψονται, ως οὐ δεόντως ἑαυτοῖς προσετρίψαντο. sibimetipsis contra officium asperserunt, eas absΡΚΖ'. — ΝΕΙΛΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Εἰς τό. Ὁ ψυχικὸς ἄνθρωπος οὐ δέχεται τὰ τοῦ πνεύματος.· Τί πνευματικὸς, καὶ ψυχικές καὶ σαρκικός. Πνευματικούς καλεῖ, ὦ σοφέ, ὁ Παῦλος του; πνευματικῷ κεκοσμημένους χαρίσματι· καὶ οὐ μόνον τῆς φύσεως ἀνωτέρω χωρήσαντας, ἀλλὰ καὶ τὴν τῶν λόγων ἀκολουθίαν διὰ τῆς πίστεως ὑπερβεβηκότας ἂν εἷς ἦν καὶ αὐτὸς ὁ Παῦλος, κἀκεῖνοι οἷς ἔγρα φεν· «Οὐκ ἐστὲ ἐν σαρκί, ἀλλ᾽ ἐν πνεύματι, εἴπερ hem cod. τὸ εἰρημένον mutat in τὰ εἰρη μένα. Ρουσιν. Cod. Vat. addit ἐπισκόπω. ID. Pro λογοκρινείν cod. Vat. 630 legit λόγον κι νεῖν. ID. Edl. Paris, διὰ τῶν λογισμῶν ὑπ. Επιδ.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CXXIX. Πνεῦμα Θεοῦ οἰκεῖ ἐν ὑμῖν.» Ψυχικοὺς δὲ, περὶ ὧν quidem Spiritus Dei habitat in vobiss., Animales γέγραπται·. Ψυχικοὶ πνεῦμα μὴ ἔχοντες·· τοὺς τοῖς λογισμοῖς καὶ συλλογισμοῖς καὶ διαλογισμοῖς μᾶλλον ἐπερειδομένους, καὶ τὸ δίκαιον καὶ τὸ συμφέρον ἐκ τούτων νομίζοντας ευρίσκειν· οἷοί εἰσιν οἱ παρ' Έλλησι σοφοί. Σαρκικοὺς δὲ τοὺς τοῖς πάθεσι τῆς σαρκὸς ἡττηθέντας, ἀπὸ τοῦ πλειστοδυναμοῦντος αὐτοὺς καλῶν· οἶοι πάντες οἱ ἐναγεῖς, καὶ ἀκάθαρ τοι, καὶ περὶ τὰς συνουσίας λυττώντες. Εἰ γὰρ ὁ σωματικός Πνευματικός σῶμα ἔχει καὶ ψυχήν, καὶ ὁ ψυχικὸς σῶμα ἔχει, καὶ ὁ σαρκικὸς ψυχὴν, ἀλλ' ἀπὸ τοῦ κρατοῦντος ἕκαστος καλεῖται Ὥσπερ γὰρ γήϊνον λέγεται τὸ σῶμα, καίτοι καὶ τῶν άλλων στοιχείων μετέχον, τῷ κατὰ τὸ πλεῖστον μέσ ρος τῆς γῆς μετέχειν· οὕτω κἀκείνοις ἀπὸ τοῦ κρα τοῦντος ἐξενίκησε τούνομα. vero appellat, de quibus scriptum est: «Animales, spiritum non habentes ";» eos qui ratiocinationibus, et syllogisinis et disputationibus potius inaituntur, et ex his se inventuros arbitrantur id quod justum sit et utile: quales sunt sapientes apud Græcos. Carnales denique eos, qui affectibus carnis se vinci patiuntur; ab eo quod plurimum in ipsis pollet, denominationem eorum sumeus: quales sunt omnes scelerati, et impuri, et qui circa libidines et coitus insaniunt. Quanquam enim spiritualis etiam homo corpus habet et animamı, et animalis corpus habet, et carnalis auima non destituitur: tamen ab eo quod potissimum est, quisque appellatur. Quemadmodum enim corpus, tametsi aliorum quoque elementorum particeps sit, ideo tamen terrenum dicitur, quod maximam partem ex terra constet: sic illis quoque ex eo quod potentius est, nomen obLiauit. ΡΚΗ. — ΕΥΣΤΕΦΙΑ 484 CXXVII. - EUSTEPHIO. Εἰς τὸν ἀοίδιμον θάνατον τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν Πόθεν, ἔφης, δηλόν ἐστιν, ὅτι ἐκὼν ἐπὶ τὸν θάνατον ήλθεν ὁ Χριστός Μάλιστα μὲν ἐκ τοῦ νεκρούς Δεσποτικῇ αὐθεντίᾳ ἐγηγερκέναι. Ο γὰρ νεκροῖς ζωήν χαρισάμενος, οὐκ ἂν δήπου ἄκων ἐπὶ τὸ πάθος ἤχθη. Εἰ δὲ καὶ τῇ θεῖκῇ ἐξουσίᾳ οὐκ ἤθελε χρήσα - σθαι, ἀλλά γε ἐξῆν ἀπολογησάμενον ἐκφυγείν, είγε ἤθελε. Καὶ γὰρ εἶχε καὶ τὸν Πιλάτον εἰς τοῦτο αὐτῷ συμπράττοντα, καὶ λέγοντα, ποτὲ μέν. Οὐχ εὐρίσκω ἐν αὐτῷ οὐδὲ μίαν αἰτίαν θανάτου·, ποτὲ δέ· • Αθῶός εἰμι ἀπὸ τοῦ αἵματος τούτου.» Εἰ δὲ μὴ G ἀπολογήσασθαι ἤθελεν, ἐκκαλέσασθαι κατὰ Παῦλον ἐξῆν. Καὶ γὰρ ὑπὸ Ῥωμαίους ἦσαν. Λοιπὸν γὰρ Αύγουστος ὁ Ρωμαίων αὐτοκράτωρ χειρωσάμενος ἅπαντας, ἐν οἷς ἦσαν καὶ αὐτοὶ, ἐκέλευσεν ἀπογρά ψασθαι πᾶσαν τὴν οἰκουμένην, πρὸ τοῦ τὸν Σωτῆρα τὰ κατὰ σάρκα γεννηθῆναι· καὶ Ῥωμαίων ἡγεμὼν ἣν παρ' αὐτοῖς ὁ Πιλάτος, διέπων τὰ πράγματα, καὶ τοὺς ἐκκαλουμένους πέμπων εἰς τὴν Ῥωμαίων, καὶ τηρῶν αὐτοῖς τὸ ἄσυλον· ὥσπερ οὖν καὶ ὁ Φῆστος, εἰ δὲ βούλει, ὁ χιλίαρχος, τὸν Παῦλον καὶ διέσωσεν ἐκ τῆς φονώσης συνόδου, καὶ εἰς Ρώμην πρὸς Καίσαρα ἀνέπεμψεν. Αλλ' οὐδὲν τούτων πεποίηκεν ὁ Χριστός· οὔτε γὰρ τῇ ἐξουσίᾳ, οὔτε τῇ ἀπολογία, οὔτε τῇ ἐκκλήτῳ ἐχρήσατο, ἵνα λαμπρώς δείξῃ, ὅτι τὸν θάνατον θανατώσων δεῦρ᾽ ἀφικτο. urque defensione, neque appellatione usus est, ut liquido ostenderet, se huc propterea venisse, ut mortem morte aliceret, In celebrem mortem Salvatoris nostri. Unde constat, inquis, Christum ultro et sua sponte ad mortem venisse? Maxime quidem ex eo, quod mortuos Dominica auctoritate et potentia excitavit. Nam qui mortuis vitam largitus est, is profecto non invitus ad passionem suam abductus est. Quod si etiam divina potentia uti noluit, at certe licebat ei, si voluisset, defensione utendo effugere. Habebat enim Pilatum quoque sibi ejus conatus socium, et dicentem, nunc quidem: «Non invenio in ipso ullam culpam morte dignam s; nunc vero: e Innocens sum ab hoc sanguine 8. Quod si nec defensione innocentiæ uti voluit, at provocare exemplo Pauli licebat. Erant enim sub Romanis Judæi. Nam cum Augustus Romanorum imperator omnes in suain redegisset potestatem, inter quos ipsi quoque erant, jussit census agendi causa describi omuem terrarum orbem, priusquam Salvator secundum carnem nasceretur: et erat apud ipsos Romanorum præses Pilatus, qui res administrabat, et appellantes Romam mittebat, eosque adversus viin tutos præstabat; ut et Festus post eum, sive mavis tribunus militum, Paulum et servavit ex synodo Judæorum, quæ nihil nisi cædem spirabat, et Romam ad Caesarem remisit. Sed mihll istorum fecit Christus. Nam neque potentia sua, ΡΚΘ. ΣΤΡΑΤΗΓΙΑ ΜΟΝΑΖΟΝΤΙ. ' CXXIX. STRATEGIO MONACHO. Εἰς τό «Πᾶν ἁμάρτημα, ὃ ἐὰν ποιῇ ἄνθρωπος, In illud Pauli dictum; «Omne peccatum, quodcunἐκτὸς τοῦ σώματος.» que fecerit homo, extra corpus 3. Multæ, o beate, velut januæ sensuum aperiri Πολλάς, ώ μακάριε, δυνατὸν εἰς τό·. Πάν » Rom. vist, 9. st Jud. 10. ** Luc. xxiii, 4. ** Matth. xxvit, 24. "I Cor. vi, 18. Ed. Paris., ὁ σωματικός, male: corr. ex col. Vatic. sententia flagitante. EDIT. ᾿Απὸ τοῦ κρατοῦντος ἕκαστος καλεῖται. Vale supra epist. 114. Πιττ. Post Εὐστεφίῳ cod. Vat. 650 addit ναυάρχω». POSSIN. Cum hac epist. confer epist. 97 hujus libri IV. RITT. "Οτι ἑκὼν ἐπὶ τὸν θάνατον ἦλθεν ὁ Χρι στός. Bernardus: e Christis quæsitus ad regnum fugit, quæesitus ad morien non fugit, sed sese obtu lit. Optime igitur in ipsuın quadrat versus, quem

σώματός ἐστιν· ὁ δὲ πορνεύων, εἰς τὸ ἴδιον σῶμα ἁμαρτάνει, ο ἀνοίξαι τῷ βουλομένῳ νοημάτων θύρας. Καὶ πρῶτον μὲν ταύτην· οὐκ εἶπε, Διὰ τοῦ σώματος ἁμαρτάνει, ὅπερ οἱ πολλοὶ νομίζοντες πράγματα παρέχουσι τοῖς ἑρμηνεύουσιν, ἀλλ' Εἰς αὐτὸ ἁμαρτάνει, εἰς αὐτὸ σφάλλεται, αὐτὸ μολύνει, αὐτὸ ἐναγὲς ἀποφαίνει. Ὡς ἄν τις εξο ποι· Ο δεῖνα ἑαυτὸν ὑβρίζει, ἄλλον δοκῶν ὑδρίο ζειν. Νῦν γὰρ βλέπει τῷ ᾿Αποστόλῳ ὁ λόγος οὐ πρὸς τὴν μετὰ ταῦτα ἐψομένην τῷ ἁμαρτήματι τιμωρίαν, ἀλλὰ πρὸς τὴν ἐν τῇ πράξει γινομένην τῷ σώματι ἐκ τῆς συμπλοκῆς ὕβριν, τουτέστιν, τὸν μολυσμόν. Ὁ μὲν γὰρ φονεύων, ἄλλον φονεύει· ὁ δὲ πορνεύων, ἑαυτὸν καθυβρί ζει: Καὶ ὁ τὰ ἄλλα πταίσματα δρῶν, εἰς ἄλλον δρα possunt ab eo qui voluerit, in illud: «Omnine pec- ἁμάρτημα, δ ἐὰν ποιήσῃ ἄνθρωπος, ἐκτὸς τοῦ catum, quodcunque fecerit homo, extra corpus est; qui autem fornicatur, in corpus suum peccat;) et primo quidem hanc aperire quis potest. Non dixit, Per corpus peccat (quod multi existimantes, molestias exhibent interpretantibus); sed, In ipsum peccat, in ipsum delinquit, ipsum polluit, reum criminis ipsum efficit. Perinde ac si quis dicat: Iste seipsum contumelia afficit, dum putat se alium contumelia afficere. Jam enim Apostoli oratio speetat non ad supplicium quod post hanc vitam sequetur peccatum, sed ad cam, quæ in ipsa actione, in flagitio, inquam, ipso, corpori ex commistione el copula carnali exsistit contumeliam, boc est pollutionem. Nam qui cædens perpetrat, alium occidit; at qui fornicatur, in seipsum est injurius. Et qui alia quæpiam peccata committit, is in alium ea committit; sed qui libidinatur, seipsum probro afficit, semetipsum inquinat. 485 Uude hit quoque, ut abluaut sese, videlicet Inquinamentu: cogitantes, et flagitium ab se perpetratum abominantes. Alia enim delicta etiam illum in quem delinquitur, respiciunt: hoc vero ipsum qui delinquit et injuriam facit. Cætera delicta sunt extra corpus perpetrantis: hoc autem ipsum polluit perpetrantem. In cæteris, qui ea committit, alios lædit; in fornicatione, seipsum. Quod si etiam alteram vis tibi aperiri januam intellectus, cogita quandoquidem sæpe homini, etiamsi ὁ δὲ λαγνεύων, ἑαυτὸν καταισχύνει, ἑαυτὸν μιαίνει. Ὅθεν καὶ ἀπολούονται τον μολυσμὸν ἐννοοῦν. τες, καὶ τὴν ἀτοπίαν βδελυττόμενοι. Τὰ μὲν γὰρ ἄλλα πλημμελήματα καὶ εἰς τὸν ἀδικούμενον βλέ πει· τοῦτο δ' εἰς τὸν ἀδικοῦντα. Τὰ ἄλλα ἐκτὸς τοῦ σώματός ἐστι τοῦ ὁρῶντος· τοῦτο δὲ τὸν ὁρῶντα μου λύνει· ἐν τοῖς ἄλλοις ἄλλους ἀδικεῖ· ἐν τῇ πορνεία ἑαυτόν. Εἰ δὲ καὶ δευτέραν βούλει σοι ἀνοιγῆναι θύο ραν, εννάει, ὅτι, ἐπειδὴ πολλάκις ἀνθρώπῳ οὐ συγ γνώμης μείζονα ἔχοντι ἁμαρτήματα παραι νοῦντες λέγομεν· Αδελφέ, ἀπόστηθι ἀπὸ τούτου του νοσήματος· τοῦτο πάντων ἐστὶ κάκιον· οὐκ ἐπειδὴ πάντα ὑπερβαίνει, ἀλλ' ὅτι κἀκείνου αὐτὸν de Democrito fecit Lucretius extremo lib. I et ad plexu scorti discederent, corpus abluerent, ex hoc Christum accommodavit Lactantius: Sponte sua leto capul obvius obtulit ipse. RITt. Pro τῷ βουλομένῳ cod. Vatic. 650 legit τοῖς βουλομένοις, εἰ vers. post 2, νομίζουσι καί pro νομίζοντες. PosSIN. Idem cod. πράξει mutat idem in τάξε:. ID. Ὁ δὲ λαγνεύων, ἑαυτὸν μιαίνει. Οθεν καὶ ἀπολούονται. Nota primo saltum ex singulari in pluralemn. Deinde veram esse emendationem, qua μιν ἀπολύονται, quod in ms. reperi ἀπολούονται reposui, ex iis quæ subjiciam, liquido apparebit. Loquitur Isidorus noster de ablutione post coitum: de qua operæ pretium est quædam noù protrita annotare, ex quibus intelligatur quam antiquus ille mos sit. Igitur llerodotus, lib. 1, Babyloniis hanc tribuit consuetudinem. Et idem in Euterpe Ægyptios eadem usos scribit, reprehendens barbaros, qui non ilem facerent. Clemens Alexandrinus: εἰς ἱερὰ μὴ εἰσιέναι ἀπὸ γυναικὸς ἀλούτους ἐνομοθέτησαν Ry - ptii. Δι Clemens aller Διαταγών lib. vi ait, hunc ritum ac morem in legitima consuetudine cum propria uxore supervacuum esse: in coitu cum adultera vel scorto inutilem. Conjuges enim etiam absque lavacro mundos esse; adulterorum autem et scortatorum impuritatem nullis undis elui posse, etiamsi omnia in unum et maria et flumina conferautur, atque in lavacrorum usum absumantur. Sed ipsum audire sua lingua loquentem præstat: Ανὴρ καὶ γυνὴ νομίμῳ γάμῳ συνερχόμενοι καὶ ἀπ' ἀλλήλων ἀπαρατηρήτως προσευχέσθωσαν· καὶ μὴ λουσάμενοι καθαροί εἰσιν· ὃς δ᾿ ἂν ἀλλοτρίαν γι ναῖκα αποφθείρας μιάνη, ή συμμιανθῇ πόρνη, ἀνα αὐτὰς ἀπ' αὐτῆς, οὐδ' ἂν τὸ πέλαγος ὅλον καὶ τοὺς ποταμούς πάντα; ἀπολούσηται, καθαρὸς εἶναι δυνή σεται. Fuisse autem hunc morem etiam diran. Chrysostomi ævo usitatum, ut qui a congressu et comsanctissimi et eloquentissimi viri Joco discinius, homil. 18 in priorem ad Corinth. ubi hoc ipsum lavacrum de quo hic Isidorus noster, a mala couscientia impuritatis ac turpitudinis inde contracts profcisci ait: Τοῦτο δὲ καὶ ἡμῖν ἔθος· ἀπὸ μὲν τῆς πλεονεξίας καὶ ἁρπαγῆς οὐκ ἄν τις σπουδάσειεν ἐπὶ βαλανεῖον ἐλθεῖν, ἀλλ' ἀδιαφόρως ἐπὶ τὴν οἰκίαν ἀνει σιν· ἀπὸ δὲ μίξεως πόρνης, καθάπερ ὅλος γενόμε νος ἀκάθαρτος, ἐπὶ τὸ λούσασθαι ἔρχεται· οὕτως ἔχει τινὰ τὸ συνειδὸς ἀπὸ τῆς ἁμαρτίας ταύτης υπό ληψιν αἰσχροτέραν. Observavi similem locum είνα dem Chrysostomi in expositione Epist. ad Hebræos, dignum hic quoque legi: Κἂν μηδεὶς ὁ συνειδώς ᾖ, σὺ σαυτὸν ἀναγκασθήσῃ πρὸ πάντων ἐρυθριῶν καὶ αἰσχύνεσθαι, καὶ πάντων μάλλον τὸ ἑαυτοῦ βδελύτ τεσθα: σῶμα· εἰ γὰρ μὴ τοῦτο ἦν, τίνος ένεκεν ἐπὶ βαλανείον μετὰ τὴν ἁμαρτίαν τρέχεις ἐκείνην; οὐκ ἐπειδὴ βορβόρου παντὸς ἀκαθαριότερον σαυτὸν εἶ και νομίζεις; Τίνα οὖν τὸν Θεὸν προσδοκᾷς ψῆφον οἴσειν, ὅταν ὁ πεπλημμεληκώς σε τοιαύτην περὶ τῶν γεγενημένων γνώμην έχης; Εἰ μὲν οὖν σωματικός ὁ ρύπος ἐστὶν, εἰκότως τοῖς τῶν βαλανείων καθαρ σίοις ἑαυτὸν ἀποσμήχεις· ἐπεὶ δὲ τὴν ψυχὴν κατά ρυπάνας ἀκάθαρτον ὅλην ἐποίησας, τοιοῦτον ζήσει καθάρσιον, ὁ τὴν ἐκείνης κηλῖος ἀποσμήξαι δυνή σεται· ὡς ἐὰν μὴ τοῦτο ποιῶμεν, κἂν ἀπασας των ποταμών διέλθωμεν τὰς πηγὰς, οὐδὲ μικρὸν τῆς ἁμαρτίας ὑφελέσθαι δυνησόμεθα μέρος. Neminem jam dubitare amplius credo, quin vere pro απολύον ται re-cripserim apud Isido u ἀπολούονται. Πιττ. Pro ἁμαρτήματα scribit idem cod. έλατ τώματα. Pussy. Πεν αλλ' ότι idem solum habet αλλά. Vers. seq. omittit, αυτόν οι βουλόμεθα:uatu μενος. 10.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CXXIX. Απαλλάξαι βουλόμεθα· μήποτε καὶ ὁ Ἀπόστολος is non commiserit peccata venia majora, dicimus ἐπὶ τῆς πορνείας τοῦτο ἔφη. Τὸν γὰρ πορνεύσαντα παρὰ Κορινθίοις σωφρονίσαι βουλόμενος, ταύτην ἔρρηξε την φωνήν. Εἰ δὲ καὶ τρίτην, εννάει, ὅτι ὥσπερ ὁ εἰς θάλατταν σίτον ἢ ἑτερόν τι σπέρμα ρίπτων εἰς τὸν σπόρον ἁμαρτάνει, κωλύων αὐτὸν εἰς γένεσιν ἐλθεῖν· οὕτω καὶ ὁ εἰς ἑταίραν ῥίπτων τὸ ἑαυτοῦ σπέρμα, εἰς τὸ οἰκεῖον σῶμα ἁμαρτάνει, ἐκείνης οὐ τὸ τεχθὲν ἀναιρούσης μόνον, ἀλλὰ καὶ τεχθῆναι κωλυούσης Εἰ δὲ τετάρτην· ἐννοεῖν χρή, ὅτι καθ' δ δρᾷ, καὶ πάσχει Εἰ γὰρ μὴ ἔπαθεν, οὐκ ἂν ἔῤῥευσεν· εἰ δὲ ἔῤῥευσεν, ἐφθάρη - εἰ δὲ ἐφθάρη, ὑβρίσθη. Αμέλει ἐπ᾿ οὐδεμιᾷ ἄλλη πράξει, ἢ ἐπὶ μόνῃ τῇ ἀνδρὸς πρὸς γυναῖκα συνόδῳ λέγεται ἐφθάρθαι τὴν παρθένον καὶ τὸν νεανίσκον πειραθέντας. Εἰ δὲ καὶ πέμπτην, ἐννόει, ὅτι τῷ πόρνῃ συνερχομένῳ εἰ τεχθείη παιδίον, εἰς πορνείαν τρέφεται, καὶ ὁ ὁρῶν μετὰ ταῦτα, λέξει· Οντως ἑαυτὸν ἐκεῖνος ἠδίκησεν· ἰδοὺ γὰρ τὸ σπέρμα, μᾶλλον δὲ τὸ σῶμα αὐτοῦ πορνεύει. Εἰ δὲ καὶ ἔκτην, ἐπίστησον, ὅτι εἰ δούλῃ τις κοινωνήσεις, δοῦλον ἔσται τὸ τικτόμενον· πῶς οὖν οὐκ εἰς ἑαυτὸν ἁμαρτάνει, ὁ δοῦλον σπουδάζων τεκεῖν; Εἰ δὲ καὶ ἑβδόμην, ἄρα ὅτι καὶ τὸ τικτόμενον ἀδικεῖται, νόθον καλούμε νον, καὶ ἄτιμον πανταχοῦ γινόμενον, κἂν ἐν βουλευ τηρίῳ, κἂν ἐν δικαστηρίῳ δὲ εἰσέλθῃ, ἐχε βάλλεται· δι' οὗ καὶ ὁ φυτευσάμενος συναπολαύει τῆς αἰσχύνης· ὑπόμνημα γὰρ τῆς οἰκείας λαγνείας κατέλειψεν. Εἰ δὲ καὶ ὀγδόην, δοκιμάσωμεν καὶ τὸ ῥηθησόμενον· ἐπειδὴ ὁ πορνεύων, ἐν πρὸς τὴν πορνευομένην γίνεται, ὡς τὰ οἰκεῖα μέλη ποιῶν πόρνης μέλη, εἰς ἑαυτὸν τῷ ὄντι ἁμαρτάνει. Φόνῳ μὲν γάρ τινες εὖ ἐχρήσαντο (ὡς Μωσῆς καὶ Φινεές), καὶ ὀργῇ (ὁ Πέτρος καὶ Παῦλος)· πορνείᾳ δὲ οὐδεὶς πώποτε εξ ἐχρήσατο. Διὸ καὶ τὸν ὁρῶντα μολύνει. Σιωπῶ γὰρ, ὅτι τοὺς ἐν πολέμῳ φονεύοντας καὶ στηλῶν καὶ ἀναρ ῥήσεων ἀξιοῦσιν. Εἰ δὲ καὶ τραπῆναι ἡμᾶς βούλει εἰς τὴν τῆς ἀλληγορίας ὁδὸν, ἐννάτη ἔστω ἡ λεχθη σομένη. Ἐπειδὴ ἐν σῶμά ἐστιν ἡ Ἐκκλησία, οἱ δὲ καθεῖς ἀλλήλων μέλη, ὁ δὲ πορνεύων εἰς πάντας ἁμαρτάνει· ἀνατρέχει γὰρ αὐτοῦ τὸ σφάλμα ἐπὶ τὸ τῆς Ἐκκλησίας πλήρωμα, οὗ καὶ ἐκκοπῆναι αὐτὸν προσέταξεν, ἕως ἂν μετανοήσῃ. Εἰ δὲ καὶ δεκάτην βούλει, λεχθείη ἂν, ὅτι ἐπειδὴ οἱ νόμῳ τοῦ τιμίου γάμου συνιόντες ἓν σῶμα γίνονται (ι Εσοντα: γάρ, φησὶν, οἱ δύο εἰς σάρκα μίαν, διὸ καὶ ἡ γυνὴ τοῦ ἰδίου σώματος οὐκ ἐξουσιάζει, ἀλλ' ὁ ἀνήρ· οὐδ᾽ ὁ ἀνὴρ τοῦ ἰδίου σώματος ἐξουσιάζει, ἀλλ' ἡ γυνή)· εἰκότως ὁ πορνεύων μὲν ἀνὴρ, εἰς τὴν γαμετήν, τουτέστιν εἰς τὸ ἴδιον σῶμα ἁμαρτάνει· ἡ δὲ πορνευομένη, εἰς τὸ ἴδιον σῶμα, τουτέστι, τὸν ἄνδρα, σῶμα admonitionis causa: Desiste, mi frater, ab hoc morbo: hic morbus omnium est delerrimus, non quod hic omnes alios superet, sed quod ipso quoque eun liberare cupiamus: annon etiam Apostolus similiter de fornicatione hoc dixerit. Nam dum corrigere atque emendare vellet eum qui apud Corinthios fornicatus erat, in hanc vocem erupit. Jam si tertiam quoque vis tibi aperiri januam, học animadverte: Quemadinodum qui în mare frumentum aut aliud quodpiam semen projicit, in semen peccat, dum id prohibet ad generationem pervenire: ita etiam is qui in meretricem projicit sunın semen, in proprium corpus peccat, ipsa non solum perimente id quod natum fuerit, sed nasci prohibente. Porro si quartam (desideras interpretationem cogitare oportet, secundum id quod agit, ipsum etiam pati. Nam nisi passus quid esset, non fluxisset. Si autem fluxit, corruptus est: si vero corruptus est, contumelia affectus est. Quæ etiam causa est, quod de nulla alia actione, sed de solo viri cum muliere congressu dicitur, corruptos esse virginem et adolescentem rein expertos veneream. Si et quintam (vis interpretationem ), cogita, si ei qui cum scorio congressus est, natus fuerit aliquis filius, is ad fornicationem educatur, et qui postea eum couspexerit, dicet: Revera in seipsum ille ſuit injurius: ecce enim semen, vel potius corpus ejus scortatur. Si vero etiam sextam, scire debes, quod si cum serva quis rem habuerit, servum erit id quod ex ea nascetur. Quomodo ergo non in seipsum peccat, qui servum satagit procreare? Si et septimam, vide quod etiam id quod ex tali complexu nascitur, contumelia afficitur, quippe quod notlmum ac spurium vocetur, et ignominia ubique locorum notetur; et sive in senaciilum sive in judicium ingrediatur, inde exturbatur: quo ipso etiam genitor ejus probri et ignominia particeps fit. Monumentum enim suæ libidinis ac lasciviæ post se reliquit. Si vero etiam octavam (requiris interpretationem), examinemus et hoc quod dicetur Quia qui fornicatur, unum quiddamı cum ea fit, cum qua se commiscet, quod propria sua membra faciat scorti membra: in semetipsum revera peccat. Nam cade quidem nonnulli bene usi sunt, ut Moses et Phinees; et ira, Petrus et Paulus; fornicatione autem nemo unquam bene usus est. Qua de causa etiam ipsum qui stuprum patrat, polluit. 486 Taceo enim, quod eos, qui in bello cædes committunt, etiam columnis et præconis dignos et honorandos censent. Quod si, etiam Hrc, οὐ μόνον... κωλυούσης om. ed. Paris. Supplentur ex codlice Vatic. 650 EDIT. Καθ' δ δρᾷ, καὶ πάσχει. Μ. καθ' ὅν, που recte. Notum est illud vetus, Τὸ ὁρῶντα δεῖ τι καὶ παθεῖν. Nutum et physicorum consentius dogma. Eu et hic respicere videtur Isidorus. Κιττ. 123) Καὶ ἐν βουλευτηρίῳ, καὶ ἐν δικαστηρίῳ. Pro v utroque loco hic reponendum censeo «l. Possis etiam releuto ἐν ante εἰσέλθῃ reponere omissum &v. Io. Quae sequuntur post ίδιον σῶμα, nimirum, ἁμαρτάνει· ἡ δὲ πορνευομένη, εἰς τὸ ἴδιον σῶμα, haec, inquam, omnia ut superdua cod. Vat. 650 outtit. Possis.

In viam allegorici sensus nos deflectere vis, none / αὐτῆς γενόμενον, ἁμαρτάνει. Διὸ τὰ μὲν ἄλλα ἀμαρ sit (interpretatio, quæ jam dicetur: quia unum τήματα ἐκτὸς τοῦ σώματός ἐστι τοῦ ἰδίου τοῦ ἐννό corpus est Ecclesia, et singuli sunt invicem aliorum μου συναχθέντος εἰς ἕν. Οὔτε γὰρ ἐὰν ἐπιορ membra; qui verd fornicatur, is in omnes peccat. κήσῃ, ή φονεύσῃ, ἢ κλέψῃ, ἢ ἄλλο τι δράσῃ ὁ ἀνὴρ Pertinet enim ipsius peccatum ad Ecclesiæ pleuita- χαλεπόν, εἰς τὴν γυναῖκα φθάνει τὸ ἁμάρτημα· ὡς dinem, a qua etiam ipsum (ejus auctorem delicti ) αὖ πάλιν οὐδὲ γυνή, ἐὰν φονεύσῃ, ἢ ἐπιορκήσῃ. abscindi praecepit Paulus, quoad usque resipuerit. εἰς τὸν ἄνδρα ἀνατρέχει τὸ ἁμάρτημα· ἡ δὲ πορνεία Denique si et decimam vis interpretationem, dicetur μόνη της συνοικήσεως καὶ τῆς συνόδου ἅπτεται, καὶ sane: quia illi qui lege honorabilis conjugii congre- θάτερος θάτερον ἀδικεῖ, εἰ ταύτην δράσεις, καὶ τὴν τῶν diuntur, unum corpus fiunt (‹ erunt enim, inquit, τέκνων γνησιότητα υποπτεύεσθαι παρασκευάζει, duo illi in carnem unam &:, unde etiam fit, ut καὶ πάντα ἐκ βάθρων τὸν οἶκον σαλεύει· διὸ καὶ ὁ Iulier proprii corporis potestatem non habeat, sed Χριστὸς πάντα τὰ ἐλαττώματα τὰ τῆς γυναικός και vir: neque vir sui corporis potestatem habeat, sed ταδέχεσθαι τὸν ἄνδρα ἀναγκαῖον εἶναι ἔφη· οὐ γὰρ mulier”): merito vir quidem scortationein exer- εἰς αὐτὸν βλέπει τὰ γινόμενα· ἐπὶ δὲ πορνεία μόνῃ cens, in uxorem, hoc est, in proprium corpus ἐκβάλλειν ἐκέλευσεν, ὡς τῆς ἀδικίας ταύτης εἰς τὸν peccat: mulier autem scortatrix, in proprium cor- συνεζευγμένον ἀνατρεχούσης. pas, hoc est in virum, qui corpus ipsius factus est, peccat. Quæ causa quoque est, quod alia quidem peccata extra corpus sunt proprium, quod legitime in unum coactum est. Neque enim, si pejerarit vir, aut cadem perpetrarit, aut furatus fuerit, aut quid aliud commiserit, quod atrocitatem habeat facinoris, in uxorem redundat peccatum: sicut etiam, vice versa, neque si muller cædem aut perjurium commiserit, in virum recidit peccatum. Sola autem fornicatio consuetudinem ac cœlum conjugalem attingit ac violat, et alter conjugum lædit alterum, si hanc perpetrarit, et liberorum sinceritatem atque (ut sic loquar) germanitatem reddit suspectam, omniaque a fundamentis propriis convellit. Quamobrem Christus quoque pronuntiavit, oportere virum cætera, que in muliere desiderari possunt, oninia æquo animo ferre (neque enim alia delicta quæ ab ea cominittuntur, ad ipsum spectant): ob solam vero fornicationem expelli conjugem jussit, quippe cum hæc injuria in personam matrimonio conjunctam redundet. CXXX.-HYPATIO. ΕΛ. ΥΠΑΤΙΟ. Quid sit, communem se exhibere, et quid aqualem; Τι κοινὸν παρέχειν ἑαυτὸν, καὶ τί ἴσον· καὶ τί et quid sit ambigere, et quid non esse contentiosum; et quid lalari, et quid delectari. ἀμφισβητεῖν, καὶ μὴ φιλονεικεῖν· καὶ τί αὐτ φραίνεσθαι· καὶ τί ήδεσθαι. Πολλοὶ τῶν ἀνθρώπων, οὐ μόνον τῶν ἐν τοῖ; ἔξω θεν ἀγῶσιν ἁμιλλωμένων, ἀλλὰ καὶ τῶν τὰς θείας ἑρμηνεύειν πειρωμένων Γραφάς οὐχ ὁμοίως ἀκροατὰς παρέχοντες ἑαυτοὺς, πολλῶν καὶ ποικίλων κακῶν αἴτιοι γίνονται· οἱ μὲν γὰρ τῆς ἀληθείας μηδὲν φροντίζοντες, προς χάριν τῶν λεγόντων προτοῦσιν ὥσπερ ηνιόχων ἢ ὀρχηστῶν τυγχάνον τες ἐρασταί· οἱ δὲ πρὸς ἔχθραν συρίττουσι· καὶ ταῦτα πολλάκις μηδ' ἀκριβῶς ἐπακούσαντες τῶν λεγομένων, μήτι γε νοήσαντες· καὶ ἐκ τούτων πολλάκις τῶν οὐ σοφῶν, οὐδὲ καλῶς λεγόντων τινές τυχὸν δὲ καὶ κακῶς φραζόντων· οὐ τὴν τῶν ἀκουόν Multi mortales, non solum ex iis qui in externis certaminibus contendunt, sed ex iis qui conantur sacras interpretari Scripturas, dum non eodem modo se auditores præbent, multorum variorumque malorum auctores exsistunt. Alii enim veritatis nullam curam habentes, ad gratiam eorum qui dicunt, plausum excitant, perinde ac si aurigarum ac saltatorum essent amatores: alii contra odii causa sibilum attollunt, et quidem sæpe antequam accurate audiverint ea quæ dicuntur, tantum abest ut intellexerint. 487 Atque ex his sæpenumero aliqui nec sapientes et eruditi, nec bene dicentes, forsan male quoque loquentes, non au- των εὔνοιαν, οὐ τὴν τῶν πρὸς αὐτοὺς φιλίαν, οὐ τὴν » Gen. 11, 24. "1 Cor. vii, 4. flec verba: τοῦ ἰδίου τοῦ ἐννόμου συναχθέντος, in hac idem inutat, διὰ τοῦ ἐννόμου γάμου συναφθέντος. Vers. post 4. inter τόν εἰ ἄνδρα inserit ίδιον. Vers. seq. ἁμάρτημα inulat in πταίσμα. POSSIN. Ed. Paris. τεχόντων, et vers. seq. τῶν οἰ χείων. Corr. cod. Vat. EDIT. Hc, ἀλλὰ καὶ τῶν τ. θ. ἐρ. πειρ. Γρ. omittefiat eadem editio Paris. EDIT. Auingit hic morem priscum favendi doctoribus per acclamationes, olim ex theatris et spectarulis etiam in Ecclesiam Christianam sacrisque conciones translatum: quem etsi Augustinus non improbavit, ut ex ejus lib. iv De doctrina Chri stiana, c. 26, et aliis scriptorum ipsius locis videre est, tamen alii, ut inprimis Joannes Chrysostomus, graviter morem illum tulere, et severis reprehensionibus tollere sunt conati, donec tandem in desuetudinem ille abiit. Plurimas doctissimas observationes bac de re contulit Isaacus Casaubonus, τὸ πεπλασμένον ἐκ Διὸς ἔρνος, in suas notas ad Avidium Cassium Vulcatii Gallicani, etc. RITT. Cod. Vat. 650, τοῦ. Vers. post 5. pro ἐννοοῦντες μένει ἐννοήσαντες. Vers. seq. pro πτερωθέντες in contextu cod. Vat. 650 legitur πτοηθέντες, sed in margine e regione signatur πτερωθέντες. Possim.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CXXXII. ' τῶν ἐναντίων ἔχθραν, δι' ἣν ἐκροτήθησαν, ἐννοοῦντες, ditorum benevolentiam, non amicitiam erga se, non οὐ μόνον ὑπὸ τῶν κρότων πτερωθέντες, ἀλλὰ καὶ adversariorum odium, quas ob res plausus et inὑπὸ φιλαυτίας μεθύοντες, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ ὑπὸ προ- moltus excitati sunt, cogitantes, non solum applanλήψεως κεχειρωμένοι, δογματίζουσι πολλάκις άδοξά sibus istiusmodi elati, sed etiam amore sui inebriaτινα καὶ καταγέλαστα δόγματα· ἔπειτα, δέον μηδέ di, quin et ab anticipata aliqua opinione devicti, δια γλώττης προφέρεσθαι, κρατύνειν πειρῶνται. sæpe absurda atque ridicula quædam dogmata exΧρὴ τοιγαροῦν τοὺς ἐν τοῖς τοιοίσδε λόγοις φοιτῶν- cogitant cogitant et tradunt; deinde cum ne quidem lingua τας, γινώσκοντας, ὅτι περὶ ψυχῆς ἐστιν ὁ κίνδυνος, proferri ea oportuerit, obtinere eliam illa contenκαὶ ὅτι τῆς ἀληθείας οὐδὲν προυργιαίτερον· οὐ μὴν dunt. Quæ cum ita sint, oportet ejusmodi doctriδὲ ἀλλὰ καὶ ἐννοοῦντας τὰ κακὰ, τὰ ἐκ τῆς ἔχθρας narum studiosos, cum sciant, animam hic in discri καὶ τῆς προλήψεως τικτόμενα κοινοὺς μὲν ἑαυτοὺς mine versari, et veritate nihil præstabilius ant παρέχειν τοῖν λεγόντοιν ἀκροατάς, οὐ μὴν ἴσους· antiquius esse, præterea etiain cogitantes ea mala, ἔστι δ' οὐ ταυτόν, ὡς οἴονταί τινες. Κοινῇ μὲν γὰρ quæ ex odio et anticipata opinione oriuntur, comχρὴ ἀκροᾶσθαι ἀμφοτέρων· οὐ μὴν ἑκατέρῳ νέμειν munes quidem se præbere dicentium auditores; τὸ ἴσον· ἀλλὰ τῷ μὲν συνετωτέρῳ μᾶλλον, τῷ δὲ non tamen æquales. Non est autem unum et idem, ἀμαθεστέρῳ ἧττον· καὶ τῷ μὲν σοφῷ ἐπαίνους, τῷ ut quidam arbitrantur. Nam oportet quidem utrum δὲ ἀπαιδεύτῳ, εἰ μὲν ὑπὸ ψόγων οἷός τε εἴη σωφρο que communiter audire; non tamen utrique æquaαισθῆναι, ψόγους· εἰ δὲ μή, σιγήν. Ταῦτα μὲν οὖν litatem tribuere, sed prudentiori magis, indoctiori περὶ τῶν ἀκροωμένων ειρήσθω. Τοὺς δὲ λέγοντας, vero minus; el sapienti quidem laudes, rudi vero πρεπωδέστερον εἶναί φημι, ἀμφισβητεῖν μὲν, μὴ ἐρε- atque imperito, si quidem reprehensionibus corrigi Οίζειν δέ. Αμφισβητοῦσι μὲν γὰρ πολλάκις πρὸς emendarique possit, reprehensiones: sin minus, φίλους· φιλονεικοῦσι δὲ οἱ δυσμενείς. Οὕτω γὰρ καλ- silentium adhibere. Hæc igitur de auditoribus dicta λίστη καὶ ὠφελιμωτάτη ή συνουσία τοῖς τε φράζουσι, sunto. Porro quod ad eos qui dicunt attinet, aio τοῖς τ᾿ ἀκούουσι γενήσεται. Οι τε γὰρ λέγοντες, ipsos maxime decere modestam dubitationem, non μάλιστα ἂν ἐν τοῖς ἀκροωμένοις οὕτως εὐδόκιμοι autem rixosain contentionem. Sæpe enim ad amiἦταν μὲν, οὐκ ἐπαινοῦντο δέ. Εὐδόκιμοι μὲν γάρ cos ambigere solent homines: contentionibus vero ἐστι κυρίως τὸ ἀποδοχῆς ἀξιοῦσθαι ἐν ταῖς ψυχαῖς dant operam inimici. Hæc igitur pulcherrima atque τῶν ἀκουόντων, ταῖς ἄνευ ἀπάτης ἀδεκάστως τὰς utilissimna erit conversatio, et iis qui dicunt, et iis ψήφους φερούσαις· ἐγκωμιάζεσθαι ἐν λόγῳ πολλάκις qui audiunt. Nam et qui dicunt, ita maxime apud κολακείαν πνέοντι, καὶ μηδὲν ἀληθεύοντι. Οι τε eos qui audiunt probabiles et grati erunt, non auἀκούοντες μάλιστα εὐφραίνειντο μὲν, οὐχ ἥδοιντο δέ. Ο tem laudabuñuir. Probabilem enir esse hoc proprie Εὐφραίνεσθαι μὲν γάρ ἐστι, τὸ μαθεῖν τι τῶν καλ est,si qnis în˚ animis audientium approbatione diλίστων, καὶ τὴν φρόνησιν ἐπὶ τὸ ἄμεινον ἀκονῆσαι· gnas censeatur, qui sine fraude ac deceptione ἥδεσθαι δὲ, ἐσθίοντα ή τι τοιοῦτον διαπραττόμενον incorrupte calculos ferunt. Laudari vero consistit διὰ τοῦ σώματος. Ταῦτα κεκρίσθω· ταῦτα ὠρίσθω in oratione, que sæpenumero assentationem spiral, ταῦτα πεφυλάχθω· καὶ πολλὴ ἐπίδοσις ἔσται· οὐ μό nibilque veri in se continet. Et vero auditores τῶν ἐν τοῖς ἀκροωμένοις εἰς ἀρετὴν, ἀλλὰ καὶ τοῖς maxime quidem lætǝbuntur, non autem defectabunλέγειν πειρωμένοις εἰς φιλοσοφίαν. tur. Est enim letari, discere aliquid rerum pulcherrimarum et honestissimarum: Nelectari verø suaviterque affici est, don quis comedit, aut quidpiam simile per corpus agit. Hæe ita judicata sint, hæc definita, hæc observentur: sic futurum est, ut magna non solum in auditoribus ad virtutem, sed etiam in iis qui dicendi studio tenentur, ad sapienliam, fat accessio. ΡΑΒ. – ΠΑΥΛΟ. Οτι οὐκ ἦν συμφέρον τῶν πάντων γνώσιν ἔχειν ἡμᾶς. Πολλῶν προβλημάτων ἑσμὸν συντόμως ἐπιλῦσαι πειράσομαι. Φημὶ τοίνυν, ὅτι ἡ θήρα τῆς γνώσεως τῶν μελλόντων ἡμῖν κατὰ τόνδε τὸν βίον ἢ πράττε‐ σθαι ἡ συμβαίνειν, κἂν εἰ ὡς ἔφης, ἐφικτή καὶ ἁλώσιμος, παντελῶς καὶ ἀνωφελής καὶ σφαλερά τυγχάνει. Εἰ μὲν γὰρ οὐκ ἔστι φυλάξασθαι, ἀφαιρεῖ ται ἡμῶν τὴν πρὸς τὰ συμπίπτοντα παρασκευασθῆναι ὀφείλουσαν ἀρετήν. Τοῦ γὰρ προσπίπτοντο; ἀδοκήτως, οὐδὲν οὕτως τὴν εὐθημοσύνην πορίζειν ΕΧΧΧΗ. PAULO. Non fuisse ex nsa nostro, ut omnium rerum cognitione præditi essemus. Multarum quæstioniin turbam compendiose 488 solvere conabor. Aio igitur, investigationem cognitionis earum rerum, quæ nobis in hac vita aut agendae, aut eventura restant, quantuinris, ut inquiebus, eam assequi atque comprehendere possem mus, et inutilemi tamen omnino et periculosam esse. Nam si vitari nequeunt, præscientia illa aufert nobis eam, quæ adversus casus, qui nobis accidunt, fortiter ferendos instrui debet, virtutem. Nihil est Pro ερεθίζειν idem cod. habet ερίζειν. Vers. εἰ verbo ult. ep. φιλοσοφίαν idem breviat in 30φίαν. Possin. Pro xiv si legit zây √ cod. Vat. 650. ID.

enim rerum omnium, quod iam bene disponere είωθεν, ὡς ἡ τῆς ἀρετῆς ἄσκησις. Οἱ γὰρ πᾶσαν soleat aut possit inopinatos casus, quam virtutis exercitatio. Nam qui omnem spem bonam ex animo suo expulerint, nihil eorum quæ oportet agere parati erunt, ob præcognitionem futurorum eventuum. CXXXIII. — LEONTIO EPISCOPO. ἐλπίδα ἀγαθὴν ἐκ τῆς ἑαυτῶν ἐξορίσαντες ψυχῆς, οὐδὲν τῶν δεόντων πρᾶξαι ἐκ τοῦ προμαθεῖν προθυ μηθήσονται. ΡΑΙ. - ΛΕΟΝΤΙΩ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. Τὸ τὴν ἀνάγνωσιν κατεῤῥυθμῆσθαι τῶν θείων Γραφῶν, καὶ τὸ ἕκαστον τὰ οἰκεῖα πάθη τῶν θείων προκρίνειν χρησμῶν, τῶν τοσούτων τραγωδιών απ τιον γέγονε. Πόλεμος γὰρ ἄσπονδος καὶ ἀκήρυκτος εμπέπτωκε τοῖς τῆς εἰρήνης βραβευταῖς· ἥδιστ᾽ ἂν ἀλλήλων, εἰ ἠδύναντο, γεύσοιντο· περὶ παντὸς δὲ ποιήσαιντο, ζῶντας μὲν ἀποκτεῖναι· ταφέντας δὲ Quod lectio sacrarum Litteraruın destructa est et corrupta, et quoi unusquisque suos afectus divinis oraculis præfert, ea res tantarum tragœdiarum et calamitatum causa exstitit. Nam bellum Irreconciliabile et non indictum legitime incidit inter eos, qui pacis conciliatores esse debuerunt: qui avidissime sese mutuo, siquidem possint, vorent: et antiquissimum hoc ducant, et omnibus ἀποκηρύξα:· τάς δ' οἰκίας ἀνασκάψα:· μνη rebus anteponant, vivos quidem occidere, sepultos autem refodere, et dlomos evertere, et monumentum omne abolere. Ita in se invicem armantur, et fallacias texunt: cuin quidem didicerint, Christum non signis et miraculis, sed dilectione charitateque suos notasse discipulos ". Hæc igitur mihi quidem causa esse videtur, quare etiam subditi officium suum non faciant. Non enim amplius tanquam erga doctores discipuli, sed tanquam adversus condemnatos judices affecti sunt, defensionem suorum japsuum ignaviam doctorum, infeliciter illi quidem ac misere, sed tamen se habere existimantes. Quid igitur faciendum est? inquis. Si quidem id fieri potest, malum hoc corrigendum: sin minus, quiesceuduin est. CXXXIV. HIERACI CLARISSIMO. · Legales et propheticæ doctrinæ præparatoriæ sunt ad novam et evangelican philosophiam. Ille euim manui, hæc vero animo leges sancit. Et illæ quidem actionem, ista autem cogitationem dirigit οι gubernal. Illie namque grammatiste seu liiteratori, haec vero supremo perfectissimoque philosopho convenit. CXXXV. JACOBO LECTORI. In illud Christi dictum, ‹ Qui recipit prophetam in nomen prophetæ, mercedem prophetæ accipiet *.) Illud, Qul recipit prophetam in nomen prophete, mercedem prophetæ accipiet, ut paucis couple clar, tale est non si quis, o bone, alterius cujusdam utilitatis aut pretextus causa honestatem dignatur honore et cultu, jam statim etiam glorie ejus particeps fiet, quæ honestati debetur: sed is demum 489 honesti gloria decorabitur, qui ipsam bonestum propter ipsum coluerit. Multi enim prophetas aut justos honore afficiunt, aut propter gloriam * Joan. sui, 35. 88 Matth. x1, 14. μεῖον δὲ ἅπαν ἀφανίσαι. Οὕτως κατ' ἀλλήλων ὁπλί ζονται, καὶ μηχανὰς πλέκουσιν, οι μεμαθηκότες, ὅτι οὐκ ἀπὸ σημείων ὁ Χριστός, ἀλλ᾽ ἀπὸ τῆς ἀγά πῆς τοὺς οἰκείους ἐχαρακτήρισε φοιτητάς. Διὰ τοῦτο οὖν, οἶμαι, καὶ τὰ παρὰ τῶν ὑπηκόων οὐχ ἔπετας. Οὐκ ἔτι γὰρ ὡς πρὸς ὑφηγητές φοιτηταί, ἀλλ' ὡς πρὸς κατακρίτους δικασταὶ διάκεινται, ἀπολογίαν τῶν οἰκείων πταισμάτων τὴν τῶν διδασκάλων ῥαθυ μίαν, ἀθλίως μὲν καὶ ταλαιπώρως, ὅμως δ' οὖν ἔχειν οιόμενοι. Τί οὖν ποιητέον; φής. Εἰ μὲν δυνα τήν, διορθωτέον· εἰ δὲ μή, ἡσυχαστέον. ΡΑΔ'. - ΙΕΡΑΚΙ ΛΑΜΠΡΟΤΑΤΟ. Τὰ νομικὰ καὶ προφητικά μαθήματα προπαιδεύματά εἰσι τῆς νέας καὶ εὐαγγελικῆς φιλοπα φίας. Τὰ μὲν γὰρ τῇ χειρὶ, ἡ δὲ τῇ ψυχῇ νομοθετεί. Καὶ τὰ μὲν τὴν πρᾶξιν, ἡ δὲ τὴν ἔννοιαν εὐθύνει καὶ oἰακίζει· τὰ μὲν γὰρ γραμματιστῇ, τὰ δὲ ἄκρως φιλοσόφῳ ἔοικεν. ΡΑΕ. - ΙΑΚΩΒΟ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ Εἰς τό· «Ο δεχόμενος προφήτην εἰς ὄνομα προ φήτου, μισθὸν προφήτου λήψεται. Τὰ «Ο δεχόμενος προφήτην εἰς ὄνομα προφήτου, μισθὸν προφήτου λήψεται, ο ὡς ἐν βραχέσι, τοιού τόν ἐστιν· Οὐκ εἴ τις, ὦ βέλτιστε, καθ' ἑτέραν τινά χρείαν ἢ πρόφασιν τιμῆς ἀξιοῖ τὸ καλόν, ἤδη καὶ τῆς τοῦ καλοῦ μεθέξει δόξης· ἀλλ' ἐκεῖνος τῷ ἀγαθῷ συν δοξασθήσεται, ὁ αὐτὸς τὸ ἀγαθὸν δι' αὐτὸ τοῦτο τιμήσας. Πολλοὶ γὰρ προφήτας ἢ δικαίους τιμῶσιν, ἢ διὰ δόξαν ἀνθρωπίνην, ἢ διὰ κέρδος βιωτικόν. Εἰσὶ γὰρ οἶ τοῖς τὰ τοιαῦτα ἐπιτηδεύουσι, καὶ χρή Κατερρυθμῆσθαι mutat in κατεῤῥαθυμεῖσθαι col. Vat. 650. Vers. 4 ep. iuter πόλεμος ει γάρ idem inserit μέν. Possin. Pro ἀποκηρύξαι legit idem col. ἀνορύξα.. Vers. seq. ανασκάψαι mutat in κατασκάψει. Ιν. Pro είσι idem col. Vat. legit, έστι. Vers. 5 χειρί mntal in σαρκί, et v. 5 ep. εὐθύνει breviat in ιθύνει. Vers. penult. ep. post γραμματιστή mutat idem tá in h. ID. Deest ins. riptio in Paris., sumitur ex cod. Vatic. Epit.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CXXXVIII. ματα παρέχοντες, οὓς οὐκ ἄν τις φαίη μισθὸν προ- humanam, aut lucri alicujus gratia ad hanc vitam φήτου λαμβάνειν. Εἰ δέ τις ἄνευ τῶν τοιούτων ἐπικαλυμμάτων γυμνῇ τῇ ψυχῇ πρὸς τὸ ἀγαθὸν βλέπων τιμήσεις τοὺς ἁγίους, ὁ τοιοῦτος μετὰ τῶν ἁγίων εἰκότως συνδοξασθήσεται, ΡΑ. - ΑΛΥΠΩ. Πῶς ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν βιάζεται. Τὰ ἔπαθλα μείζονα ὄντα πάσης ἀνθρωπίνης ἀξίας, καὶ ἐκ πολλοῦ τοῦ περιόντος τὴν τοῖς πόνοις χρεω στουμένην ἀμοιβὴν ὑπερβαίνοντα· οὐκ ἄξια γὰρ τὰ παθήματα τοῦ νῦν καιροῦ πρὸς τὴν μέλλουσαν δόξαν ἀποκαλυφθῆναι εἰς ἡμᾶς, ἔφη τὸ σκεῦος τῆς ἐκλογῆς· καὶ τὴν ἀσθένειαν τῆς φύσεως ἐκβιάζεται. Διὸ καὶ ἐῤῥέθη· «Η βασιλεία τῶν οὐρανῶν βιάζεται καὶ βιασταὶ ἁρπάζουσιν αὐτήν.» Ποιοι βιασταί; Οι τὸ οἰκεῖον σῶμα νηστείαις, καὶ σωφροσύνῃ, καὶ τῇ ἄλλῃ ἀρετῇ ἐκβιαζόμενοι καὶ τοῖς τοῦ πνεύμα τος νόμοις υποτάξαντες, καὶ εὐήνιον καὶ ὁρμητήριον ἀρετῆς ἀποφήναντες. PAZ'. — OPIQNI MONAZONTI. Εἰς τὸ γεγραμμένον· ο Φρόνιμοι ὡς οἱ ὄφεις, καὶ ἀκέραιοι ὡς αἱ περιστεραί,» Τα παραδείγματα οὐχ ἅπαντα λαμβάνεται· ἐπεὶ οὐκ ἂν εἴη παραδείγματα, ἀλλὰ ταυτότης. Εἰ γὰρ καὶ τὸ ἀκέραιον καὶ ἀκακόηθες προσέταξε μιμεῖσθαι τῆς περιστερᾶς, ἀλλὰ τὸ ἀνόητον ἐκκλίνειν χρή· ὅπερ ἐστὶ τὸ εἰς ἐκείνους καταφεύγειν, τοὺς θηρᾷν σπου δάζοντας. Εἰ γὰρ καὶ μὴ βλάπτειν χρὴ, ἀλλὰ οὐδὲ εἰς τὰ καίρια βλάπτεσθαι προσήκει· οὐδὲ εἰς ἐκείνους τρέχειν, ὧν κέρδος μέγιστον ἡ ἀπαλλαγή. Εἰ δὲ καὶ μαρτυρίαν θέλεις εναργή λαβεῖν τῶν λεγο μένων, ἄκουε τοῦ προφήτου λέγοντος· «Καὶ ἦν Εφραίμ ὡς περιστερὰ ἄνους, οὐκ ἔχουσα καρδίαν. Εἰ δὲ καὶ τὴν αἰτίαν ζητεῖς, εὐθὺς αὐτὸς ἐπάγει· • Αίγυπτον ἐπεκαλεῖτο· καὶ εἰς Ἀσσυρίους ἐπου ρεύετο, ο Δύο, φησίν, ἐθνῶν, τυραννίδα καὶ μίσος, καὶ ἀρχαίαν νοσούντων πλεονεξίαν, τὸ μὲν ἐπεκαλεῖτο εἰς βοήθειαν· πρὸς δὲ τὸ καταφεύγων ως σωτηρίας τευξόμενος. Τίς οὖν, φησί, τούτου ανοητότερος γένοιτ' ἄν, τοῦ πρὸς ἐκείνους ὁρμῶντος τοὺς μὲν τὴν αἰχμαλωσίαν αὐτοῦ καὶ τὴν δουλείαν ὀνειρο πλοῦντας; ΡΛΗ. – ΑΛΥΠΙΟ. Εἰς τόν ὁ Ἐν τῷ κόσμῳ θλίψιν ἕξετε. ν Τῇ ἐλπίδι τῶν μελλόντων δίδοσθαι ἀγαθῶν τοῖς τὰ τρόπαια στήσασι κατὰ τῆς κακίας λαμπρὰ ὁπλίζων σαυτόν, καὶ περιφράττων καλῶς πάντοθεν, καὶ εὐ χαῖς τοῦτο τὸ τεῖχος ἰσχυρὸν κατασκευάζων, ἀπο- » Matth. x1, 19. ** Rom. vi, 18. G redundantis. Sunt enim qui talia exercent, et pecunias elargiuntur, quos nemo dixerit, mercedem prophete accipere. Si quis autem absque hujusmodi velamentis nuda anima ad bonum ipsum respiciens sanctos honore affecerit, talis una cum sanctis merito gloria perfruetur. CXXXVI. -ALYPIO. Quomodo regnum cœlorum vim patiatur ". Præmia (alterius vitæ, piis a Deo proposita) cum sint omni humana dignitate majora, longissimeque omnem laboribus debitam remunerationem excedant («Non enim sunt pares passiones hujus temporis ad futuram gloriam, quæ revelabitur erga nos **, › inquit vas electionis): etiam imbecillitatem naturæ cogunt. Ideo scriptum est: Regnum cœlorum vim patitur et violenti rapiunt illud. › Quales violenti? Qui proprium corpus jejuniis et temperantia abstinentiaque et aliis virtutibus cogunt, et legibus spiritus subjecerunt, et pronum atque obediens exercendæ virtuti ių reddiderunt. CXXXVII. — ORIONI MONACHIO. In id quod scriplum est: «Pruden!es sicut ser pentes, et simplices sicut columba Exempla non per omnia capiuntur: alioquin enim non essent exemfita et similitudines, sed res cadem. Etsi enim simplicitatem et morum probitatem, qua in columba est, imitari nos jussit: tamen stoliditatem ejusdem fugere oportet: qualis est, verbi gratia, confugere ad eos, qui capere salagut. Quanquam enim lædere neminem oportet, tamen neque letales accipere plagas ab aliis convenit: neque ad eos currere, quibus liberari maximııın est lucrum. Quod si etiam testimonium evidens eorum quæ dixi, accipere vis, audi prophetam, dicentem: ‹ Et erat Ephraim ut columba amens, non habens cor "., Si vero causam quoque requiris, ipse eam statim adfert: «Ægyptum invocabat, et adl Assyrios proficiscebatur 4.» Duarum gentium, tyrannide et odio et antiqua avaritia iniquitateque laborantium, alteram quidem in auxilium advocabat; ad alteram vero confugiebat, quasi salute ibi politura. Quis ergo, inquit, hoc dementior esse possit, qui ad eos confugit, qui etiam captivitatein et servitutem ipsius assidue meditantur? 490 CXXXVIII. — ALYPIO. In dictum, ‹ In mundo afflictionem habebitis Spe bonorum illorum, quæ dabuntur iis, qui tropæa splendida contra vitia statuerint, teipsum armaus, et undique probe te muniens, et precibus hunc murum firmum efficiens, repelle tristitiæ as- * Matth. x, » Osee ▼, es ibid. “Joan. xvi, 33. VARLÆ LECTIONES ET NOTÆ. • Heec, Διδ και usque ad βιάζεται, omnittebat ed. Paris., lapa, ut videlur, typographi quem decepit homæoteleuton. Epir. Cod. Vat., ἐκδιασάμενοι. Possis. “Hpwvi, Heroni, cod. Vat. 630. Id. Pro εἰς idem cod. πρός. ID. Cod. Vat., κατέφευγεν. POSGIN.

sulum. Nam vel generosun animum subigere va- κρούου τῆς ἀθυμίας (40') τὴν ἔξοδον. Δεινή γάρ έστι let, nisi assidue ille in cogitatione coronarum occupatus, toleraverit adversa ac tristia. CXXXIX. - THEOGNOSTO. In illud (Ezechielis dictum), «Et tu, si prohibueris iniquum, nec reversus fuerit ab iniquitate sua, iniquus ille in iniquitate sua morietur; at tu animam tuam liberabis **,, καὶ γενναίαν ψυχὴν χειρώσασθαι, ἂν μὴ διὰ παντὸς ἐκείνη τοὺς στεφάνους ὀνειροπολούσα, ὑποφέρῃ τὰ λυπηρά. ΡΑΘ. -- ΘΕΟΓΝΩΣΤΟ. Εἰς τό Καὶ σὺ ἐὰν διαστείλῃς τῷ ἀνόμῳ, καὶ μὴ ἀναστρέψῃ ἀπὸ τῆς ἀνομίας αὐτοῦ, ὁ ἄνομος ἐν τῇ ἀνομίᾳ αὐτοῦ ἀποθανεῖται· σὺ δὲ τὴν ψυχήν σου ῥύσῃ. Reprehensores vitiorum sæpenumero solent iin- Τοὺς ἐπιτιμητὰς τῶν κακιῶν οἱ μοχθηροί, probi, cum sunt plures, et male ab ipsis dissonent, πλείους ἔντες, καὶ διηχοῦντες κακῶς, ἀποναρκῆσαι languentes ac ignavos reddere quominus libere in πολλάκις πεποιήκασι πρὸς τὸ μὴ τῇ παρρησίᾳ ἀναvitia iuvehantur eaque compescant. Miscemula igitur στέλλειν τὰ πταίσματα. Χρὴ τοιγαρούν μιγνύναι τη est comitate libertas reprehensionum, et vituperium παρρησία τὴν προσήνειαν, καὶ τῷ ἐλέγχῳ κιρναν charitate temperandum, atque ita admonitiones τὴν ἀγάπην, καὶ οὕτω νουθετεῖν. Εἰ δὲ μηδ' οὕτως adbibendae sunt. Quod si ne sic quidem illi utilita- ὠφελοῦνται ἐκεῖνοι, ἀλλὰ καὶ κακῶς ἀπαγορεύ tem ullam iude percipiunt, sed insuper etiam male σειαν τους μεγίστων στεφάνων ἀξίους, καὶ πάν repudiant ac traducunt eos, qui maximis coronis τως καὶ παρὰ Θεοῦ κηρυχθησομένους και παρά τας digni sunt, omninoque etiam a Deo præconiis recte συνεταῖς ἀποδοχῆς ἀξιωθησομένους γενναίως factorum ornabuntur et a prudentibus commen- φερέτωσαν οι σωφρονισταὶ τῶν κακῶν, καὶ λυπε:- datione digni judicabuntur: generoso magno- σθωσαν, μὴ τὰ καθ᾿ ἑαυτοὺς ἐννοοῦντες, ὅτι μηδὲν que animo id ferant vitiorum reprehensores et car- ἕτερον, ἢ τὸ δοκεῖν μιαρούς περιγέγονεν, ἀλλ' ὑπὲρ rectores, ac doleant, non quidem suarum rerum τῆς ἐκείνων διαστροφῆς καὶ μανίας, ὅτι ἀνίστα οὕτως consideratione (nihil enim aliud ipsis accidit, quam νοσοῦσιν, ὡς καὶ τοὺς ἰατροὺς κακηγορεῖν. quod scelerati ac detestabiles visi sint, cum tales revera minime sint), sed super illorum perversitate et insania, quod ita incurabilibus morbis laborent, ut etiam medicis probra atque convícia ingerant. CXL, HARPOCRE SOPHISTÆ. De lectione sacrarum Litterarum adversus paganas. De gratia divinitus inspiratarum Scripturarum, deque utilitate ex illis capienda. Eorum quidem, qui sunt extra Ecclesiam, multi multa scripsere, que nec ullum iis qui ea amplexi fuerint commodum, neque ullum ea respuentibus damuuta afferunt. Divinæ autem Scripturæ iis quidem qui fidem ipsis adhibuerint, maximum lucrum; incredulis vero non exiguum pariunt detrimentum. Illi namque gloriam captantes propriam, ad scribendum sese contulerunt: hæ vero salutem audientium aute oculos habent. CXLI. — LEONTIO DIACONΟ. Quare lex eos qui lepra aut aliis morbis involuntariis laborabant, extra sacra castra commorari jusserit **. Malam quidem temperaturam corporum, et ad aspectum deformes morbosa luxuria parentum multis provenire credibile est; at non 491 vice versa luxuriam libidinum omnino a malo temperamento exsistere. (Nam utrum leprosus procreet leprosum, et Qluxu laborans seminis gignat etiam seminifluumn, certo affirmare non possum; quod autem podagri- * Ezech. 111, 19. * Levit, xm, 46. ΡΜ. — ΑΡΠΟΚΡΑ ΣΟΦΙΣΤΗ. Περὶ ἀναγνώσεως, κατά Ελλήνων. Περὶ τῆς χάριτος των θεοπνεύστων Γραφῶν, καὶ τῆς ἐξ αὐτῶν ὠφελείας. Τῶν μὲν ἔξωθεν πολλοὶ πολλὰ γεγράφασιν, μήτε τοῖς πεισθεῖσιν ὠφέλειαν, μήτε τοῖς ἀνηκόοις ζημίαν φέρει· αἱ δὲ θεῖα: Γραφαὶ τοῖς μὲν πεισθεῖσι μέγιστον κέρδος, τοῖς δ᾽ ἀπειθήσασιν οὐ μικράν ὠδίνουσι βλάβην. Οἱ μὲν γὰρ δόξαν θηρώμενοι γεγράφασιν· αἱ δὲ πρὸς σωτηρίαν τῶν ἀκουόντων ὁρῶσιν. PMA'. ΛΕΟΝΤΙΟ. Διὰ τὶ ὁ νόμος τους λεπρώντας ἢ ἑτέρους νοσή ματα ἀκούσια νοσοῦντας έξω εἶναι τῶν ἱερῶν περιβόλων προσέταξεν. Τὴν μὲν δυσκρασίαν τῶν σωμάτων, καὶ τὰ εἰδεχθῆ νοσήματα ἀπὸ ἀκρασίας τῶν γονέων πολλοίς συμβαίνειν εἰκός· οὐ μὴν τὴν ἀκρασίαν πάντως ἀπὸ δυσκρασίας (εἰ μὲν γὰρ λεπρὸς λεπρὸν τίκτης, καὶ γονοβρύης γονοῤῥύην, ἀκριβῶς οὐκ ἔχω λέγειν· ἔτι δὲ ποδαλγός ποδαλγὸν τίκτει πάντες ἂν συμφήσαιεν)· τῷ μὲν οὖν νομοθέτῃ, ὡς οἶμαι (οὐ γὰρ χρὴ ἀποφαί 'Αθυμίας auget in ῥαθυμίας cod. Vat. 650, et vers. ult. pro υποφέρῃ scribit διαφέρῃ. PossIN. Cod. Vat. 650 pro ἐπιτιμητάς scribit έπιτιο μηθέντας. ΙD. Pro ἀπαγορεύσειαν idem coll. legit dyoρεύοιεν. ID. Hπε, καὶ παρά... ἀξιωθησομένους deerant in elit. Paris., sed leguntur in codice Vaticano. Επιτ. Pro ἀπειθήσασιν cod. Vat. 650 habet άπει θέσιν. Possin. Cod. Vat. 650 πολλοίς minat in πολλάκις. 12.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CXLI. circa legislator, nt mihi quidem videtur (non enim de rebus obscuris præcise aliquid asseverare oportel, sed audituris permittere judicium), sollicite cu-. rabat de incontinentia libidinum, ne quovis tempore in cœtum convenirent conjuges, ut qui scirent, noxam in suos liberos transituram. Quod autem non sit hoc, quod dixi, impertinens, aut a scopo aberret, argumento est, quod podagrici a sacris castris et conventibus non arceantur. Nam ipsi quidem, qui ab initio (et primi in sua familia) hoc malo laborare coeperunt, non ab infelici temperamento (quod male nati essent), sed a prava victus ratione, et deliciis, et inertia atque ignavia hoc contraxerunt: unde etiam per id puniti sunt. Qui cœtibus minime prohibentur. Namn parentum suorum mali temperamenti, non autem incontinentia fibidinum, necessario exstiterunt hæredes. Afterl vero (qui ex parentum luxurioso concubitu nați sunt) libidinis parentum uolas in suis corporibus impressas labentes, non quidem puniti sunt (ueque enim ipsos lapidibus obrui jussit, quia malum ipsis nolentibus contigerat), ignominia tamen affecti sunt; idque ad emendationem parentum. Quod si quis est qui sic existimat, hoc nulla bona ratione sancitum fuisse, quid ille dixerit de morte, quod cum una peccarit femina (Evam intelligo) totum genus humanum, quod ab ea descendit, morte daunatum est νεσθαι περὶ τῶν ἀδήλων, ἀλλὰ τοῖς ἀκουσομένοις cus podagricum procreet, omnes consentiunt.) Queἐπιτρέπειν τὴν κρίσιν), περὶ τῆς ἀκρασίας ἦν ὁ λόγος, ὅπως μὴ ἐν παντὶ καιρῷ συνέρχοιντο, ὡς τῆς βλάβης εἰς τὰ ἐξ αὐτῶν τεχθησόμενα διαβησομένης. Ὅτι δὲ οὐκ ἔστι τοῦτο ἀπὸ σκοπού, τεκμήριον τὸ τοὺς ποδαλγούς ἱερῶν περιβόλων μὴ εἰρχθῆναι. Οἱ μὲν γὰρ ἐξ ἀρχῆς τοῦτο νοσήσαντες τὸ πάθος, οὐκ ἀπὸ δυσκρασίας, ἀλλ' ἀπὸ πονηρᾶς διαίτης, καὶ τρυ φῆς, καὶ βλακείας, καὶ ἀργίας τοῦτ' ἐσχήκασι· δι' δ καὶ δι' αὐτοῦ ἐκολάσθησαν· οἱ δ' ἐξ αὐτῶν τεχθέντες, οὐκ ἐκωλύθησαν ἱερῶν κοινωνῆσαι συνόδων. Τῆς γὰρ δυσκρασίας, ἀλλ' οὐ τῆς ἀκρασίας τῶν γονέων γεγόνασιν ἀναγκαίως κληρονόμοι· οἱ δὲ τὴν ἀκολασίαν τῶν γονέων ἐν τοῖς σώμασιν ἀπομαξάμενοι, οὐκ έχου λάσθησαν μὲν (οὐ γὰρ ἐκέλευσεν αὐτοὺς καταλευσθή ναι· ἀβούλητον γὰρ ἦν τὸ πάθος), ήτιμώθησαν vero ex ipsis nati sunt (podagrici), ii sacris interesso δὲ, πρὸς σωφρονισμὸν τῶν τεκόντων. Εἰ δέ τις οἴεται, τοῦτο μὴ εὐλόγως νενομοθετῆσθαι, τί φαίη περὶ τοῦ θανάτου, ὅτι μιᾶς ἁμαρτησάσης (φημὶ δὴ τῆς Εὔας), ὅλον τὸ γένος θανάτῳ κατεκρίθη, καίτοι πολλῶν εὐδο κιμησάντων, καὶ τοῖς πταίσμασι τοῖς προγονικοῖς μὴ ἀκολουθησάντων; Εἰ δ' ἐκεῖ τῆς ρίζης τεθνεώσης ἀναγκαίως καὶ οἱ κλάδοι, ὡς κληρονόμοι τῆς ἀποφά σεως, συναπήλαυσαν τοῦ πάθους· τί θαυμαστὸν, εἰ κανταῦθα διὰ τὴν ρίζαν ὁ κλάδος ήτιμώθη, παραπέμ των ἀναγκαίως καὶ εἰς τὴν ῥίζαν τὸ πάθος; Τοῦ γὰρ ἀτιμωθέντος κλάδου τῇ ρίζῃ οὐκ ἐλάττων ἡ ὀδύνη. Η γὰρ εὐχομένη τὸν κλάδον ἄριστον ἰδεῖν, ὅταν αἴσθηται, ὅτι ἐκ τῆς αὐτῆς ἀκολασίας τὸ πάθος εἰς ἐκεῖνον διέβη, ἐνταῦθα μὲν τοῖς οἰκείοις λογισμοῖς καταικισθήσεται· ἐκεῖσε δὲ καὶ τῇ κρίσει. Εἰ δὲ καὶ et peccata primorum parentum non fuerint secuți? προγινώσκων αὐτοὺς ὁ Θεὸς πονηροὺς ἐσομένους Si vero ibi radice mortua necessario etiam rami, προκατέσχε τούτοις τοῖς δεσμοῖς, καὶ ἐχαλίνωσε τοῖς tanquam scilicet hæredes sententiæ damnatoriæ, πάθεσιν, ἀκριβῶς οὐκ ἔχω λέγειν· ὅτι δὲ καὶ στεφά- ejusdem mali participes facti sunt: quid est quod νων πολλοῖς αἴτια γέγονε ταῦτα τὰ νοσήματα, adeo miremur, si hic quoque propter radicem ramus θαρρούντως διισχυρισαίμην. Εἰ δὲ. σκιὰν εἶχεν ὁ νό ignominia notatus est, necessario etiam in ipsam μας τῶν μελλόντων ἀγαθῶν, καὶ οὐκ αὐτὴν εἰκόνα radicem id malum transmittens? Nain raino ignoτῶν πραγμάτων, οἶμαι, ὅτι μὲν διὰ τοῦ λεπροῦ τὸν minia affecto non minor radiceni cruciatus affligit. ποικίλον καὶ κακοῦργον, διὰ δὲ τοῦ γονοῤῥυοῦς, τὸν Radix enim, quæ in votis habet, ramum quam optiπέρνον καὶ τὸν ἀσελγῇ· διὰ δὲ τοῦ ἀκαθάρτου ἐπὶ mum videre, ubi animadverterit, ex sua intempeψυχῇ ἀνθρώπου, τουτέστι διὰ τοῦ ἀπτομένου νεκρού rautia hoc malum in ipsum trausiisse ac propagaσώματος, τὸν ψυχῇ ἁμαρτανούσῃ συμπράττοντα καὶ tum esse, in præsenti quidem vita propriis cugiσυναιρόμενον· διὰ δὲ τοῦ πενθοῦντος, τὸν ἐπὶ ταῖς tationibus (animi male sibi conscii) lacerabitur; In συμφοραῖς πενθήρη καὶ θρηνώδη, τῆς τῶν ἀμώμων altero autem sæculo etiam judicio afligetur. An Ιερᾶς συνόδου καὶ Ἐκκλησίας ἐξοστρακισθῆναι ἐθέ- autem Deus etiam præscius, ipsos malos futuros esse, hisce velut vinculis quibusdam ante cohibueσπίσει. cum tamen multi laudabiliter vixerint, rit, ac refrenarit his malis, de eo nihil certi habeo dicere. Illud autem confidenter contenderim, tales morbos multis etiam coronarum causas aut occasiones exstitisse. Quod si lex (Paulo teste) umbram habuit futurorum bonorum, et non ipsam imaginem reruni, puto, quod sub persona leprosi designatlum hominem varium et vafrum atque maleficum, per seminiflumm, scortatorem et impurum; per immundom in anima honinis, 492 hoc est per cuin qui tetigit corpus mortuum, eum qui animum peccatricem ope et auxilio adjuvat; denique per lugentem, eum qui de calamitatibus suis querulus et Lacrymosus ext, ex sacro cœtu inculpatorum hominum, et ab Ecclesia exterminari præceperiļ. Pro τεκμήριον idem cod. Vat. scribit τεκμηριοί. Possen, Ητιμώθη idem mutat in έτιμωρήθη. ΙD. Pro πολλοίς Merum ponit πολλάκις, et vers. inde 3 inter aúthv el ɛixdva inserit tfy.

CXLII. HELLE DIACONO. In illud, ‹ In principio erat Verbum ". ΡΜΒ'. — ΗΛΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. Εἰς τό·. Εν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος. ο « Τὴν ἄχρονον καὶ ἀΐδιον καὶ ἀμεσίτευτον, καὶ παν τὸς λόγου καὶ νοῦ κρείττονα πρόοδον τοῦ Χριστοῦ ἀπὸ Πατρός, γέννησιν καλοῦσιν αἱ Γραφαι, οὐχ ἵνα πάθος υπογράψωσιν, ἀλλ᾽ ἵνα τὸ ὁμοούσιον στήσωσιν. Ομοούσια γὰρ τῷ ὄντι τὰ τικτόμενα τοῖς τίκτου σιν Ἵνα δὲ μὴ νεώτερον ἐπινοηθείη, «Εν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος, ο φασίν. Εἶτα καὶ τὴν σχέσιν κηρύττουσι τὴν πρὸς τὸν Πατέρα· καὶ ὁ Λόγος ἦν πρὸς τὸν Θεόν.» Εἶτα καὶ τὴν ἀξίαν· ι Καὶ Θεὸς ἦν ὁ Λόγος.» Εκ μὲν τοῦ Υἱοῦ τὸ ὁμοούσιον· ἐκ δὲ τοῦ Λόγου τὸ ἀπαθές· ἐκ δὲ τοῦ ἐν ἀρχῇ εἶναι, τὸ συναΐδιον· ἐκ δὲ τοῦ πρὸς τὸν Θεὸν εἶναι, τὴν πρὸς τὸν Πατέρα οἰκειότητα· διὰ δὲ τοῦ Θεὸν εἶναι, τὴν ἀξίαν αὐτοῦ καταμαθόντες· καὶ ἐξ ἑκάστου ὀνόματος τὸ ἐφορμοῦν ἀπρεπὲς ἀποπεμψάμενοι· οἷον, ἀπὸ μὲν τοῦ Υἱοῦ τὸ νεώτερον, ἀπὸ δὲ τοῦ Λόγου τὸ ἀνυπόστατον, Θεὸν ἀΐδιον, ὁμοούσιον, ἀπαθῶς καὶ ἀχρόνως ἐκ τοῦ Πατρὸς προελθόντα εἰδείημεν τε καὶ προσκυ νήσαιμεν. Sacræ Litteræ temporis expertem et æternam atque immediatam, omnique et oratione et mente superiorem Christi a Patre progressionem vocant generationem, non ut perpessionem aliquam adumbrent, sed ut essentiæ, ut sic loquar, identitatem statuant. Nam quæ gignuntur revera eamdem cum gignentibus essentiam Irabent. Sed ne recentius aut posterius quid forte cogitetur: «lu principio, inquiunt, erat Verbum. › Deinde etiam ejusdem að Patrem habitudinem prædicant, cum aiunt: Et Verbum erat apud Deum. › Posthæc et dignitatem: • El Deus erat Verbum.. Quare ex appellatione Filii camdem essentiam: ex Verbo generationem perpessionis expertem; ex eo porro quod fuerit in principio, eandem æternitatem; denique ex eo, quod fuerit apud Deum, conjunctionem cum Patre: ex co vero quod Deus sit, dignitatem” atque excelJentiam ipsius discentes; ex unoquoque autem nomine removentes inconveniens et indecorum illud, quod inde se forte in animos nostros insinuat atque ingerit, verbi gratia, a Filii nomine, id quod est recentius sive posterius; a¨ Verbi appellatione, id quod nullam habet subsistentiam, Deum æternum, consubstantialem, absque perpessione, et extra tempus ex Patre progressum agnoscamus et adOreinus. CXLIII. AD BASILIUM. Quibus imperium contigit legitimum, iis etiam bene proceɗlet. Bene autem tunc demum succedet, ubi obtinuerit pietas, quæ est omnium bonorum supremum, et divinorum mandatorum caput ac summa: quam constituit recta de divino Namine opinio, et sincera incorruptaque confessio, et ostendit timor atque dilectio Dei, et erga cognatum genus charitas atque affectio: quibus ex rebus tota lex et prophetæ omnes pendent. Quod étiam in magistratibus est supramundanum quiddam et excellens el præstantissimum. Hæc legitima est præfectura, et ommium subditorum utilitatis procuratio: sient e contrario tyrannis est dominatio quæ ipsa sibi lex est, quæque nihil nisi propriam tyranni utilitalem consectatur. Quibuscunque igitur hoc imperium sorte obtigit administrandum, illi quasi coronam auream ex lapidibus pretiosis compactam sibi impositam habentes pietatem, et justitia tanquam purpura induti, in Deo imperare, et principatum admodum justum obtinere studebunt. 493 Ostendant enim in semetipsis verissimum sacrum oracu - of Joan. 1, 1. ΡΜΓ'. ΠΡΟΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ. Οἷς τὸ ἄρχειν καθέστηκεν ἔννομον, τούτοις δήπου καὶ εὖ ὑπάρξει ἀκόλουθον· εὖ δὲ πράσσειν κατορθω θήσεται, ἡνίκα κρατύνηται ἡ εὐσέβεια, τῶν ἀγαθῶν τὸ ἀκρότατον, καὶ τῶν θείων προσταγμάτων κερά λαιον, ἣν συνίστησιν ἡ ὀρθὴ περὶ τὸ θεῖον δόξα, καὶ εἰλικρινής ὁμολογία, φόβος τε ὁ τοῦ Θεοῦ ἐμφανίζει καὶ ἀγάπησις, καὶ ἡ πρὸς τὸ ὁμόφυλον ἀγάπη σε καὶ συμπάθεια· ἐν οἷς ἅπας ὁ νόμος και οι προφή ται κρέμανται. Τὸ καὶ ἐν ἀρχαῖς τι ὑπερκόσμιον, το προύχον καὶ κράτιστον. Ηδε ἐστὶν ἐπιστασία ἔννομος, καὶ τοῦ παντὸς ὑπηκόου πρὸς τὸ λυσιτελὲς ἐπιμέ λεια· ὥσπερ δὴ ἐκ τοῦ ἐναντίου, τυραννίς ἐστι δ ναστεία αὐτόνομος ἐπὶ τὸ οἰκεῖον μόνον συμφέ ρον τῷ τυραννοῦντι μετερχομένη. Ὅσοι τοίνυν ταύτην διέπειν τὴν ἀρχὴν ἀποκεκλήρωνται, ἀναδούμενοι ὥσπερ στέφανον χρυσοῦ ἐκ λίθων τιμίων συνηρμο σμένον, τὴν εὐσέβειαν δικαιοσύνην τε ὥσπερ ἀλουρ γῖδα ἐνδιδυσκόμενοι, ἐν Θεῷ τε ἄρχειν, καὶ κρατεῖν δικαίαν μάλα ἀρχὴν φιλοτιμήσονται· δεικνῦσι γὰρ ἐφ' ἑαυτοῖς τὸ ἱερὸν ἀληθέστατον λόγιον, τὸ φάσκον • Δι' ἐμοῦ βασιλεῖς βασιλεύουσι, καὶ δυνάσται γρά Pro Χριστοῦ codl. Vat. 650 legit Υἱοῦ, et vers. 5 μπω στήσωσιν scribit παραστήσωσι. Possn. luter τίκτουσιν ει ἀρχῇ lec omnia hlem cod. inserit, extritis iis quæ in edito leguntur, ἵνα δὲ μὴ ἡ πάθους φαντασία επικωμάσῃ λόγον προσαγορεύουσιν· ἵνα δὲ νεώτερος υπονοηθείη. Vers. pe hult. inter λόγος et ex idem inserit iv. Ip. Τυραννίς ἐστι δυναστεία αὐτόνομος. Νota differentiam tyrannidis a regno. Confer epist. 194 lib, 41, et Aristot. Polit. nec non Ammianum Marcellinum, qui sæpissime hoc inculcat in suis historiis, nihil aliud esse justum ac legitimum imperium, quant curam salutis alienæe. Sic apud Ignatium epist. 7, officium boni regis est, εἰρήνην καὶ ἐννο μίαν τοῖς ἀρχομένοις πρυτανεύειν. Κιττ.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CXLV. φουσι δικαιοσύνην. ο Ισασι γὰρ, ὅτι Αρχὴ ὁδοῦ lum, quod sic ait: Per me reges regnant, et poἀγαθῆς ποιεῖν δίκαια. ΡΜΔ'. — Ανεπίγραφος. Τὴν τιμίαν κέλευσιν τοῦ εὐσεβοῦς καὶ θεοπροβλή του ἡμῶν μεγάλου βασιλέως, πρῶτον μὲν διὰ τοῦ βασιλικοῦ ἀποκρισιαρίου μαθόντες, καὶ τὴν ἐν Κυρίῳ ὑγείαν καὶ σωτηρίαν τῆς εὐσεβοῦς ὑμῶν βασιλείας, καὶ χαρᾶς μεγίστης πλησθέντες, δόξαν καὶ εὐχαρι στίαν τῷ Θεῷ ἡμῶν ἐκτενῶς ἀνεπέμψαμεν, καὶ ἐκ τῆς ἀρρωστίας ἡμῶν ἀνεῤῥώσθημεν, καὶ προθυμίας πολλῆς ἐνεπλήσθημεν. Εντυχών δὲ τῇ τιμίᾳ κελεύσει, εὗρον, ὅπως ὁ περὶ τῆς εἰρήνης λόγος παρηκολούθησεν ἐπὶ τῶν πρώην ἀρξάντων. Καὶ ἡμεῖς μὲν ἤδη καὶ πρὸ μικροῦ χρόνου περὶ τούτου μερικῶς ἀκηκόαμεν· ἐν ἀπορίᾳ δὲ γεγόναμεν τοῦ συγκαταθέσθαι τῷ λογισμῷ, εἰδότες ὅτι τὸ τόλμημα, ὃ οὐδεὶς τῶν Χριστιανῶν ἐπετήδευσεν, οὐδὲ εἰς νοῦν ἤγαγε τῶν προλαβόντων, ἐθάρσησαν ποιῆσαι. Φαίνεται δὲ ἡμῖν, ἢ ἐκ πολλῆς ἀπειρίας καὶ ἀμαθίας τῶν Χριστιανῶν δογμάτων, ἢ ἐκ πολλῆς ἀπιστίας καὶ και ταφρονήσεως τῶν τοῦ Θεοῦ ἐντολῶν ἐγένετο. Εἰ γὰρ θείων λογίων κατήκοοι ἐγένοντο, τὸ τῆς εὐαγοῦς καὶ ἀμωμήτου ἡμῶν θρησκείας σεβάσμιον ἐφύλαττον, καὶ τοὺς ἐθνικοὺς καὶ ἀλόγους τῶν παρ' ἡμῖν ἁγίων καὶ σεβασμίων ἄψασθαι οὐ συνεχώρουν· οὔτε αὐτοὶ τοῖς μιάσμασι καὶ βδελύγμασι τῶν ἐθνικῶν κατὰ τοὺς ὅρκους αὐτῶν τοὺς ἐναγεῖς καὶ ἀλλοκότους έχοινώνουν. Τί γὰρ τὸ διάφορον, εἰ Χριστιανὸς καὶ ἐθνι κὸς, αὐτοῖς τε ὅρκοις καὶ τοῖς αὐτοῖς ἔθεσιν ἐμπιστεύοντες, ἀλλήλους βεβαιούν δοκοῦσιν, ἐφ᾽ οἷς χαλεπαίνειν καὶ ὀργίζεσθαι τὸν Θεὸν ἐπιστάμεθα; Ἐντέταλται γὰρ ὁ τῶν ὅλων Θεὸς καὶ Δεσπότης διὰ Γραφῶν ἁγίων αὐτοῦ· «Μὴ ἐκκλίνετε ἀπὸ τῆς γεγραμμένης, εἰς δεξιάν, ἢ εἰς εὐώνυμον.» tentes describunt justitiam ".. Sciunt enim, initium esse viæ bonæ justa agere **. CXLIV. Caret inscriptione. Cum venerandum mandatum pii et a Deo nobis præfecti magni imperatoris nostri primum quidem per imperatorium apocrisiarium cognovissenius, necnon sanitatem et salutem pii vestri imperii: et maxima repleti lætitia, gloriam atque gratiarum actionem ad Deum nostrum omnibus intentis nervis eludimus, et ex infirmitate nostra convaluimus, et multa animi alacritate impleti sumus. Cum autem venerandum legissem mandatum, inveni, quo pacto ratio de pace concilianda secuta sit anteriorum imperatorum rationes. Ac nos sane jam paulo ante nonnihil hac de re audivimus; verum dubitavimus, an assensum huic ratiocinationi præberemus, cum sciremus, quod ejusmodi facinus, quale veterum Christianorum nemo unquam aggressus fuit, neque in animum induxit suum, ausi sint suscipere. Nobis autem sic videtur, vel ex magna imperitia ruditateque Christianicorum decretorum, vel ex magna diffidentia atque contemptione mandatorum Dei hoc omne proficisci. Nam si divina audivissent oracula, tum vero sancte inculpateque religionis nostræ venerandum atque augustuin mysteriumı custodivissent, neque permisissent, ut ethnicis et rationis expertibus hominibus fas esset nostra sacra et veneranda arcana attingere; neque ipsi nefariis atque abominandis paganorum sacris per juramenta ipsorum scelerata atque absurda communicassent. Quid enim interest, si Christianus et paganus iisdem et sacramentis et moribus fidem sibi invicem facientes, alteri alteros securos reddere atque confirmare videantur, quibus Deum irasci novimus atque indignari? Præcepit enim universaruin rerum Deus ac Dominus per sacras Scriptnras suas: ‹ Ne declinate a præscripta vobis via, neque ad dextram, neque ad sinistram *. › PME. ΘΕΟΔΟΣΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. Εἰς τὸ, ο Τίς ἄρα ἐστὶν ὁ πιστὸς δοῦλος καὶ φρόνιμος, ὃν καταστήσει;» CXLV. THEODOSIO EPISCOPO. In illud, Quis est fidelis ille servus et prudens, quem constituel "1?, Dementiam, vel potius vecordliam, o beate, eorum qui semetipsos conjiciunt in negotium difficile, aut certe id facile recipiunt, insectatus, nescio quo pacto illud prætermisisti, quod tamen vel maxime eam ostendit. Quidnam ergo illud est? Non omnes homines iisdem morbis laborant: 494 neque omnes eidem curationi cedunt, sed cuin sint multæ ac variæ omnisque generis afſfectiones, auxilia ac οι Matth. xxιν, Τὴν ἄνοιαν, μᾶλλον δὲ τὴν ἀπόνοιαν, ὦ μακάριε, τῶν ἑαυτοὺς ἐπιῤῥιπτόντων ἀμηχάνω πράγματι ἢ βαδίως αὐτὸ καταδεχομένων, κωμῳδήσας, οὐκ οἶδα ὅπως ἐκεῖνο παραλέλοιπας, δ μάλιστα αὐτὴν δεί κνυσι. Τί οὖν ἐστι τοῦτο; Οὐ πάντε; ἄνθρωποι τοῖς αὐτοῖς νοσήμασιν ἑάλωσαν· οὐδὲ πάντες τῇ αὐτῇ θεραπείᾳ εἴκουσιν· ἀλλὰ πολλῶν ὄντων καὶ ποικίλων καὶ παντοδαπῶν τῶν παθῶν, τὰ βοηθήματα πλείονα * Prov. vIII, 16.» Prov. xvi, 5. ** Deut. v, 32. Αμηχάνῳ πράγματι. Intelligit sacerdotium, sive episcopatum, cujus difficultatéin muneris alibi quinqué sæpe describit. Eo tamen multi nihil facilius esse pulant, φαῦλόν τι καὶ πεπατημένον πράγμα ἡγούμενοι, οι est apud Isidor. epistol. 122 et 199 lib. ii. Εx quo natum illud proverbium sive dicierium vulgi quod refert Agailias: Pedem porrige, PATROL. GR. LXXVIII. el eris sacerdos. Non ita Basilius, non ita Joan. Chrysostomus, non Nazianzenus, non Gregorius Magnus, non alii, qui regimen animarum artem ar Lium pronuntiarunt. Uule et Ignatius epist. 7 scri psit: Ἱερωσύνη ἐστὶ τὸ πάντων ἐν ἀνθρώποις ἀγα θῶν ἀναβεβηκός. Κιττ.

remedia plura etiam ac magis varia esse oportet. είναι ὀφείλει καὶ ποικιλώτερα. Εἰ δὲ καὶ θορυβεί σε τὸ εἰρημένον, μικρὸν ἀνάμεινον, καὶ ὁ νῦν σε κατ έχων θόρυβος εἰς τὸ ἐκείνους πλέον ταλανίσαι μετα πεσεῖται. Πολλῶν γὰρ καὶ παντοδαπών ὄντων τῶν αρρωστημάτων, πρῶτον μὲν ἄνθρωπον ὄντα χαλεπὸν συνιδεῖν, ἔπειτα δὲ καὶ μαθόντα, τὸ εἰδέναι, ποῖον ἁρμόττει φάρμακον. Οὐ γὰρ πᾶσι τὰ αὐτὰ ἀρ μόττει βοηθήματα, οὐδὲ πάντες τοῖς αὐτοῖς θερα πεύονται· ὃ γὰρ τοῦτον ὠφέλησεν, ἄλλον ἔβλαψε· καὶ τὸ ἄλλῳ κατάλληλον, ἕτερον ἐπέτριψε· καὶ ἵνα μὴ δόξαιμί σοι παράδοξά τινα λέγειν, ἀπαμφιάζω τὴ λεγόμενον. Οὐχ οἱ λόγῳ ἀγόμενοι, καὶ παραδείγματι σωφρονίζονται· ἀλλὰ ὁ μὲν τούτῳ, ὁ δὲ ἐκείνῳ, εἰς βελτίονα κατάστασιν ἄγονται. Οὐδὲ οἱ κέντρων δεόμενοι, οὗτοι καὶ χαλινῶν ἀνέχονται· ἀλλ' οἱ μὲν νωθροί καὶ δυσκίνητοι τὸ καλόν, τῇ λογικῇ πληγή διεγείρονται· οἱ δὲ θερμότεροι τοῦ δέοντος καὶ δυσ κάθεκτοι, καὶ καθάπερ πῶλοι πόρρω τῆς νύσσης ὁρμῶντες, τῷ ἄγχεσθαι καὶ ἀνακόπτεσθαι ὠφελοῦν ται. Οἱ μὲν ἐπαίνοις, οἱ δὲ ψόγοις σωφρονίζονται, ἣν ἀμφότερα καιρίως γένοιντο· εἰς τοὐναντίον δὲ μετα πεσεῖται, εἰ ἔξω τῶν καιρῶν φέροιντο. Οἱ μὲν γὰρ παρακλήσει είκουσιν, οἱ δὲ ἐπιτιμήσει· οἱ μὲν ἐν συλ λόγοις ἐλεγχόμενοι, οἱ δὲ ἐν παραβύστω νουθετούμε τ νοι ἀποτρίβονται τὰ ἐλαττώματα· φιλοῦσι γὰρ ο! μὲν καταφρονεῖν τῶν διαλεγομένων δημοσία ἐπιτιμήσει σωφρονιζόμενοι· οἱ δὲ πρὸς τοὺς δημοσ σίους ἐλέγχους μᾶλλον ἀποδυόμενοι καὶ τὴν αἰσχύνην ἀποσείεσθαι, τῷ τῆς ἐπιτιμήσεως μυστηριώδες καὶ τῇ συμπαθείᾳ πρὸς εὐπείθειαν παιδοτριβούμενοι. Τοὺς μὲν κατὰ πάντα παρατηρεῖν προσήκει, ὅπου, τὸ οἴεσθαι λανθάνειν, ἐπειδὴ τοῦτο μηχανῶνται, ὡς σοφωτέρους ἐφύσησε· τῶν δ' ἔστιν ὁ καὶ παροράν χρεών, ἵνα μὴ πρὸς ἀναλγησίαν ἐρεθίζωνται, καὶ τε λευταῖον πρὸς ἅπαντα γένωνται ακάθεκτοι, τὸ μέγιστον εἰς πειθώ φάρμακον τὴν αἰδὼ ἀποτριψάμε νοι. Καὶ ὀργίζεσθαι δ' ἔτι εἰς ὃ χρή, οὐκ ὀργιζομέ νους, καὶ ὑπερορᾷν οὐχ ὑπερορῶντας, καὶ ἀπογινί σκειν οὐκ ἀπογινώσκοντας· καὶ ἄλλους μὲν ἐπιει· κεία θεραπεύειν, ἄλλους δὲ χωρισμῷ· καὶ τοὺς μὲν νικᾶν, τῶν δὲ καὶ ἡττᾶσθαι δοκεῖν, ὅσοις τούτο λυσιτελεῖ. Τοσούτων οὖν ὄντων καὶ τῶν ἀρέωση μάτων καὶ τῶν βοηθημάτων, καὶ πάντων μὴ τοῖς αὐτοῖς εἰκόντων, ἀλλὰ καὶ τοὐναντίον εἰς χείρονα Quod si perturbat te id quod dictum est, paulisper sustine, ita fiet, ut qui nunc te detinet animi tumultus, eo vergat tandem, ut magis etiam miserandos illos esse existimet. Cum enim multi ac varii sint (animorum) morbi, primum quidem homini nato perdifficile atque arduum est, eos perspectos et cognitos habere: deinde etiamsi cognitos habeat, nosse quale eis conveniat remedium. Non enim omnibus eadem apta convenientiaque sunt auxilia, neque omnes iisdem curantur remediis. Nam quod hunc juvit, alteri nocuit: et quod alteri bene successit, hoc alterum evertit. Ac ne tibi forte paradoxa et absurda quædam proferre videar, quod dictum est, latius explicabo. Non qui oratione ducuntur, iidem et, exemplo emendantur et ad modestiam lectuntur; sed alius hoc, alius illo in meJiorem statum traducuntur. Neque illi qui stimulis indigent, iidem eliam frenos patiuntur: sed pigri quidem atque ignavi, qui ad honestatem capessen - dam difficulter permoventur, rationis plaga excitantur; qui autem justo ferventiores sunt, nec facile retinentur, ac tanquam pulli (indomiti) procul a linea feruntur, ii constringendo retinendoque juvantur. Alii laudibus, alii reprehensionibus corriguntur, si utraque tempestive adhibeantur. In contrariam vero cadent partem, si extra justa et convenientia tempora evagentur. Alii namque cohortationi cedunt, alii objurgationi; alii quidem in conventibus ac coetibus hominum reprehensi, alii vero in penetrali domus adinoniti suos nævos detergent. Solent enim alii quidem, cum alioquin contemnerent eos qui ad ipsos verba faciunt, publica increpatione corrigi; alii autem cum ad publicas reprehensiones potius impudentiores fiant, omnemque pudorem excutiant, privata et arcana objurgatione remotis arbitris facta, necnon si ostendamus, nos ipsorum vicem dolere, ad obedientiam instituuntur et assuefiunt. Porro alios quidem per omnia observare convenit, quos nimirum illa opinio, quod putant se latere, dum id moliuntur, tanquam sapientiores inflaverit. Aliorum vero nonnullæ sunt actiones vitiosæ, quas etiam dissimulare oporteat, ne ad indolentiam irritentur, tandemque per omnia tales evadant, qui nulla ratione in officio πλημμελήματα ερεθιζομένων τίς μὴ τῷ θείῳ queant contineri, quippe qui pudorem ac verecundiam, maximum illud obedientiæe remedium, detriverint atque absterserint, Præterea etiam irasci nonnullis in speciem oportet, quamvis revera irati Πνεύματι τὴν ψυχὴν φωτισθείς, εἰδέναι ἡ ἐπαρκέσαι δυνήσεται; ἀλλ' ἐπειδὴ ἄρχειν, εἰ καὶ ἀρχὴν νομίζου σιν ἐπιτηδείαν αὐτοῖς, τολμῶσι, μήτε τὴν δυσχέρειαν ἐννοοῦντες, μήτε τῆς Δεσποτικῆς φωνῆς ἀκούοντες, Post ἀλλὰ cod. Vat. 650 pro ὁ μὲν legit οἱ μὲν, et paulo post οἱ δὲ pro ὁ δέ. Possn. Pro νωθροί habet νωθείς. ID. Pro διαλεγομένων scribit idem ἰδίᾳ λεγομέν των Vers. post 2, ἀποδυόμενοι mutat in ἀποδύεσθαι. Vers. seq. post ἐπιτιμήσεως quæ sequuntur usque απ' τοὺς μὲν εxclusive sic exhibet cod. Vat. 650, μεστηρίῳ παιδοτριβούμενοι καὶ ἀμειβόμενοι τῇ εὐθ πειθεία τὴν συμπάθειαν. ID. Idem τελευταῖον mutat in τελευτώντες. Vers. sea. pro τὸ μέγιστον εἰς πειθώ φάρμακον, cod. Vat. 650 label, τὸ μέγεθος τῆς πειθούς φάρμακον. ldem ερεθιζομένων mutat in ερεθιζόντων. Vers. seq. post αλλ' addit ἴσως. Vers. β, ροδι ἄρχειν qu sequuntur in edito usque ad to¼µwor inclusive sie codex Vat. 650 exhibet, ἁπλῶς αὐτὴν εἶναι νομί ζουσιν, ἐπειδὰν αὐτοὶ τολμῶσι. Vers. ult. ep. lae verba, τοῦ διδόναι αὐτοῖς τὸ σιτομέτριον, absunt cod. Vat. 650. Io.

EPISTOLARUM LIB. 1V. EPIST. CXLVI. οὕτω τὸ σπάνιον ἐνδεικνυμένης, ὡς καὶ ἐπαπορητικῇ non simus, et negligere aliqua, tametsi non negli χρήσασθαι λέξει·. Τίς ἄρα ἐστὶν ὁ πιστὸς δοῦλος καὶ φρόνιμος, ὃν καταστήσει ὁ Κύριος ἐπὶ τῆς οἰκίας αὐτοῦ, τοῦ διδόναι αὐτοῖς τὸ σιτομέτριον;» gamus: el alios quidem moderatione et æquitate amini sanare; alios vero separatione: et alios quidem vincere; ab aliis autem vinci quoque videri, quibus videlicet hoc expedit. 495 Cum igitur tot tamque multiplicia sint genera et morborum et auxiliorum, neque omnes iisdem cedant, sed etiam contra ad deteriora nonnunquam peccata admittenda irritentur: quis, quæso, aut omnia scire, aut huic tanto muneri par esse queat, nisi divinus Spiritus animum ipsius illustrarit? Sed quia imperium sibi probe convenire existimant, ideo tantum sumunt audaciae (ut episcopatum invadant), neque ejus difficultatem muneris apud animum perpendentes, neque vocem Dominicam audientes, quæ adeo rarum negotium esse demonstrat (ut quis bene ei præsít), ut etiam dubitabunda oratione usus fuerit, dicens: «Quis, putas, est fidelis servus et prudeus, quem constituet Dominus super familiam suam ut det illis demensum?, PMG. ΙΣΙΔΩΡΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. • Καὶ ἀπαλλάξῃ τούτους. • Εt liberaret eos 55,, etc. Τί ἐστιν, ἔφης, ο Καὶ ἀπαλλάξῃ τούτους, ὅσοι φόβῳ θανάτου διὰ σύμπαντος τοῦ ζῆν ἔνοχοι ἦσαν δουλείας;» Ακους τοίνυν. Οὐχ ὁ θάνατος, ὦ βέλτιστε, ἀλλὰ τὸ δικαστήριον τὸ μετὰ τὸν θάνατον, ἀποτρέπει τῶν ἁμαρτημάτων. Οἱ γὰρ ἀσεβεῖς, σπιν θῆρα νομίσαντες εἶναι τὴν ψυχήν, οὗ ἀποσβεσθέν τος ὡς ἔφασαν, τέφρα ἀποβήσεται τὸ σῶμα, μόνον τεθνάναι νομίζοντες, μή κρίνεσθαι δὲ ταῦτα γὰρ ἐν τῇ ἐπιγεγραμμένη Σοφία Σολομῶντος εἰρήκασιν, ὡς οἶσθα· εἰ δ᾽ ἀγνοεῖς, λαβὼν μετὰ χεῖρας τὸ βιβλίον, εἴσῃ), οὐδὲν ἄπρακτον εἴασαν· ὡς γὰρ μηκέτι ὄντες μετά θάνατον, πάντα δραν τὰ αἰσχύνης καὶ θανάτων καὶ κολάσεως ἄξια ἐπεχείρουν, λέγοντες·. Αὕτη ἡ μερὶς ἡμῶν, καὶ ὁ κλῆρος οὗτος.» Ηκε τοίνυν ὁ Σωτὴρ, μετὰ τῶν ἄλλων, ὧν κατώρθωσε, καὶ ταύτης ἀπαλλάξων τοὺς ἀνθρώπους τῆς ὑπονοίας. Τὴν γὰρ τῆς ψυχῆς ἀθα νασίαν ὁρισάμενος, ἐν τῷ φάναι· ο Τὴν δὲ ψυχὴν μὴ δυναμένων ἀποκτεῖναι· καὶ τὴν τῶν σωμάτων ἀνάστασιν εὐαγγελισάμενος διὰ τοῦ εἰπεῖν· «Ἐν τῇ ἀναστάσει τῶν νεκρῶν οὔτε γαμοῦσιν οὔτε γαμίζον ται, ἀλλ' ἔσονται ὡς ἄγγελοι" ν τήν τε κρίσιν μηνύσας διὰ πολλῶν μὲν ἄλλων, καὶ ἐν τῷ φρᾶσαι δέ· ο Φοβηθῆτε τὸν δυνάμενον καὶ ψυχὴν καὶ σῶμα ἀπολέσαι ἐν γεέννῃ· ν πάσης ἐκείνης ἠλευθέρωσεν ἅπαντας τῆς ὑπονοίους· μᾶλλον δ' ἀληθέστερον εἰπεῖν, τῆς δουλείας. Τὸ γὰρ θεῖον δικαστήριον ἐν να λαμβάνοντες, καὶ ὡς πρὸς σκοπὸν τὸ ὄμμα τείνοντες, καὶ οὐδὲν φαῦλον πρᾶξαι τολμήσειαν. Οἶμαι μὲν οὖν σεσαφηνίσθαι τὸ ῥητόν. Εἰ δὲ καὶ μετα- vinum namque judicium apud animum agilantes, et Quæsivisti quid sit illud: «Et liberaret eos, qui timore mortis per totam vitam obnoxii erant servituti.» Ausculta igitur. Non mors ipsa, o bone, sed judicium, quod post mortem futurum est, avertit a peccatis. Iimpii enim cum existimarent animam esse scintillam quamdam, qua exstincta, ut aiebant, corpus in cinerem abibit, meri se tantum (more brulorum) putantes, non autem (post mortem judicari: (hæc enim talia in libro qui Sapientia Salomonis inscribitur ", dixerunt, ut nosti: quod si nescis, sume in manus eum librum, et scies) nihil intentatum vel inausum relinquebant. Non aliter enim ac si post inortem non amplius futuri ª essent, omnia probro ac pudore et multis mortibus et (supplicio digna agere aggressi sunt, dicentes: ‹llæc est pars nostra et hæreditas nostra est ista”.» Quare venit Salvator, præter alia (inulta) quæ praclare gessit ac restituit, hac etiam suspicione homines liberaturus. Nam cum animae immortalitatem definivisset per id quod dixit: «Animam autein occidere non possunt ";» cum item corporum resurrectionem annuntiasset per id quod dixit: cla resurrectione mortuorum neque ducunt uxores, nicque nuptum dautur, sed erunt tanquain angeli”;» cumque judicium supremnum significasset partim aliis multis verbis, partim eo dum dixit: Timeto eum qui potest et animam et corpus perdere in gehenna "',; omnes omni illa suspicione, vel potius (ut verius dicam) servitute, penitus liberavit. Di87 φρασθῆναι αὐτὸ βούλει, φήσαι μι· Ἐπειδὴ ὡς μέλο co tauquam ad scopum dirigentes oculum mentis, λοντες ἀποθνήσκειν, ἐδούλευσαν ἀφειδώς ταῖς ἁμαρτ nihil unquam mali facere audebunt. Atque his qui - τίαις (ὁ γὰρ τοῦ θανάτου φόβος, βλοσυρὸν αὐτοῖς dem hactenus puto a me dictum illud expositum ἀνορῶν, καὶ τὴν τοῦ μηκέτι εἶναι ἔννοιαν τίκτων, εἰς esse satis. Quod si etiam a me postulas, ut id πᾶσαν αὐτοὺς δουλείαν ἁμαρτίας παρέπεμπε), διὰ metaphrasi quadam illustrem (aliis verbis eadem so ibid. 9. ss Matth. S. * Matth. xxi, 30. * Matth. x, 98. ss flebr. 11, S.p. 11, i seng. Pro σύμπαντος cod. Vatic. 650 scribit διὰ παντός. PossIN. Αποσβεσθέντος niutat idem cod. in ἀποσκευασθέντος, minus commode, ut videtur. lb. Verba illa καὶ θανάτων idem cod. recte omniltit. ID. Inter ώς οι άγγελοι idem cod. inserit o Μox post κρίσιν verbum μηνύσας auget prepositio προ. Vers. inde 2, φοβηθήτε emendat in φοβή θήτε. 1. Ὑπονοίους mutat in ὑποψίας, οι vers. pest 3 πιο οὐδὲν tollit και. Vers. iinle 3, εδούλευσαν guutat in εβούλευον. ID.

expressa sententia) sic dixerim: Quoniam velut τοῦτο ἧκεν ὁ Χριστὸς, καὶ ταύτης αὐτοὺς ἀπολο morituri sine pudore affatim servierunt peccatis 496 (mortis namque metus, truculento suo aspectu eos territans, et cogitationem ejus status, quo non amplius erunt, in ipsorum animis gignens, in omnem peccati servitutem ipsos detrusit), idcirco venit Christus, et hac eos servitute liberavit atque exemit. Quod si ne sic quidem satis intelligitur (dictum) dicetur clarius. multis enim non potest capi sensus apostolicus. Ut liberaret, inquit, eos metų mortis, quæ in nihilum ipsos redigeret, et adduceret in cogitationem incorrupti illius, quod post exitum ex hac vita futurum est, judicii. Hi enim libenti animo in via ad virtutem ducente deλάξων τῆς δουλείας. Εἰ δὲ μηδ' οὕτως νενόηται, σαφέστερον εἰρήσεται· πολλοῖς γὰρ ἁλώσιμον οὐκ ἔστι τὸ νόημα τὸ ἀποστολικόν. Απαλλάξει, φησί, τούτους τοῦ φόβου τοῦ θανάτου, τοῦ ἀνυπαρξίαν αὐτοῖς ἀπο τελοῦντος, καὶ ἀγάγοι εἰς ἔννοιαν τοῦ μετὰ τὴν ἐντεῦθεν τελευτὴν ἀδεκάστου δικαστηρίου. Ού τοι γὰρ ἄσμενοι τὴν ἐπὶ τὴν ἀρετὴν φέρουσαν ἐδὸν ἔτρεχον, τῇ ἐλπίδι τῶν στεφάνων πτερούμενοι, καὶ τὴν ἁμαρτίαν ἔφευγον, τῷ φόβῳ τῶν ἐσομένων τιμωριών. Εἰ δὲ καὶ εἰς ἄλλο ἐνθύμημα βλέπει δ νοῦς ὁ ἀποστολικός, τῆς συνέσεως τῆς σῆς ἐστι κρι ναι. Εἰκὸς γὰρ και τι τοιοῦτον αὐτὸν ἐμφαίνειν· Ἐπειδὴ πολλοὶ τὸν θάνατον δεδιότες, ὡς εἰς ἀνυπαρ ξίαν παραπέμποντα, πολλὰ καὶ παρὰ γνώμην καὶ μωρηθεῖεν παρὰ τῶν δυνατωτέρων (ἐρῶντες γάρ. καὶ μὴ τυγχάνοντες τοῦ σκοποῦ, δόλους καὶ ἐπιβουλὰς θάνατον τίχτοντας κατεσκεύαζον, ὡς δηλοῦσι τὰ κατὰ τὸν Ἰωσήφ, ἥ τε κατὰ τὴν Σωσάνναν ιστορία)· ἧκε παιδεύσων τοὺς ἀνθρώπους, ὅτι ὁ θάνατος αἱρε τώτερός ἐστι τῆς κακίας, καὶ χρὴ μᾶλλον τοῦτον και ταδέχεσθαι, ἤ τι τῶν αἰσχίστων δρᾶσαί τε καὶ παθεῖν. Ο μὲν γὰρ ὑπὸ τῆς ἀναστάσεως σβεσθήσεται· τὰ δὲ εἰς κολάσεις καταλήξουσιν. currerunt, quod spe coronarum quasi quibusdam alis fuere subvecti, et peccatum fugerunt, metu fu- δράσαι καὶ παθεῖν αἰσχρὰ ὑπέμενον, ἵνα μή τι turorum suppliciorum. Quod si etiam aliam quamdam cogitationen respicit mens apostolica, tuæ prudentia erit judicare. Fit enim verisimile, quod tale etiam quiddam significet: Quia multi mortem, utquæ in nibilum prorsus eos redigeret, metuentes, anulla etiam contra animi sententiam tam facere quam pati turpia sustinuerunt, ne videlicet a potentioribus punirentur (amantes enim, et scopum non assecuti, dolos atque insidias mortem parientes struxerunt: ut ostendunt gesta Josephi, et historia Susannæ), venit (Christus), instituturus homines mortem esse magis eligendam, quam ut vitium aliquod in nos admittamus, et illam potius libenti animo oppetendam, quam aliquid rerum turpissimarum vel faciamus vel patiamur. Nam mors quidem a resurrectione exstinguetur; probra autem illa in supplicia desinent. GXLVII. MARCIANO. ΡΜΖ'. — ΜΑΡΚΙΑΝΟ. In id quod scriptum est, Nam si eis Jesus requiem Εἰς τὸ γεγραμμένον, «Εἰ γὰρ αὐτοὺς Ἰησοῦς prastitisset 68., Non de requie Hebræorum, quæ ipsis in Palæstina contigit, parta per militiam Jesu filii Nave, divino Paulo fuit sermo (hujus enim nullam habuit rationem), sed ad eam quae futura est respicit, et ad eam scopus sententiarum ipsius contendit. Hoc autem verum esse, ipse senet interpretatur, dicens: «Nam si eis Jesus (videlicet alius Nave seu Nun) requiem praestitisset, nunquam de alia loqueretur posthac die. Itaque relinquitur sabbatismus populo Dei 30. • Si enim ipsis, inquit, ille requiem conciliasset, non certe David post multas generationes de requie disserens dixisset: Hlodie si vocem ejus audieritis, nolite obdurare corda vestra, sicut in exacerbatione "., 497. Quocirca, inquit, vera requies populo Del; hoc est illis qui postquam crediderunt, vitam quoque laudabilem adjunxerunt, reposita est, quæ non in Palæstina, sed in Jerusalem supramundana est adornata. 8 Hebr. 1v, 8, 9. ** ibid. * ibid: 6, 7. κατέπαυσεν. Οὐ περὶ τῆς καταπαύσεως τῶν Εβραίων, τῆς γενομένης ἐν τῇ Παλαιστίνῃ διὰ τῆς Ἰησοῦ τοῦ υἱοῦ τοῦ Ναυῆ στρατηγίας, τῷ θεσπεσίῳ Παύλῳ ὁ λόγος ἐκείνης γὰρ οὐδεὶς λόγος αὐτῷ· εἰς δὲ τὴν προσδο κωμένην ἔσεσθαι βλέπει, καὶ κατ' ἐκείνης ὁ τῶν νοημάτων σκοπὸς συντείνεται. Ὅτι δὲ τοῦτ' ἔστιν ἀληθὲς, αὐτὸς ἑαυτὸν ἑρμηνεύει λέγων·. Εἰ γὰρ αὐτοὺς Ἰησοῦς (δῆλον δ' ὅτι ὁ τοῦ Ναυῆ ) κατά έπαυσεν, οὐκ ἂν περὶ ἄλλης ἐλάλει μετὰ ταῦτα ἐμέ ρας. "Αρα ὑπολείπεται σαββατισμὸς τῷ λαῷ τοῦ Θεοῦ.» —. Εἰ γὰρ αὐτοὺς, φησίν, ἐκεῖνος κατ έπαυσεν, οὐκ ἂν ὁ Δαβὶδ μετὰ πολλὰς γενεὰς περὶ καταπαύσεως διαλεγόμενος ἔλεγε· Σήμερον ἐὰν τῆς φωνῆς αὐτοῦ ἀκούσητε, μὴ σκληρύνητε τας καρ δίας ὑμῶν, ὡς ἐν τῷ παραπικρασμώ. ---10κοῦν, φησίν, ἡ ἀληθινὴ ἀνάπαυσις τῷ λαῷ τοῦ Θεοῦ, ἡ τοῦτ' ἔστι, τοῖς εὐδοκίμως μετὰ τὴν πίστιν πολιτευσαμένοις, ἀπόκειται, οὐκ ἐν τῇ Παλαιστίνη, ἀλλ' ἐν τῇ ὑπερκοσμίῳ Ἱερουσαλὴμ εὐτρεπισθεῖσα. Pro ἧκεν idem cod. scribit ἦλθεν. Possin. οὗτοι idem mutat in οὕτω. Vers. seq. prο τὴν scribit τήνδε. Ib. Inter ἵνα εἰ μή idem inserit μόνον. Vers. indle 5, μια κατεσκεύαζον habet κατεσκεύασαν. Vers. ult. e. κολάσεις singulariter effet, κόλασιν. ID.

ΡΜΗ'. EPISTOLARUM LIB. IV. ΙΣΙΔΩΡΟ ΔΙΑΚΟΝΩ Εἰς τό, «Καὶ ὁ ἀδικῶν ἐνευλογεῖται.» Τί έστιν, [8] ἔφης, τὸ, ο Καὶ ὁ ἀδικῶν ἐνευλογεῖται;» Ακους τοίνυν. Παρὰ τὸ εὖ λέγεσθαι ἐνταῦθα εἴρη ται τὸ εὐλογεῖται, τοῦτ' ἔστιν ἐπαινεῖται, ἐγκωμιάζεται παρὰ τῶν κολακευόντων αὐτὸν, καὶ ἐπιτριβόντων αὐτοῦ τὴν κακίαν, καὶ μὴ αἴσθησιν τῆς νόσου διὰ τῆς σιωπῆς ἐμποιῆσαι ἀνεχομένων· διὸ καὶ ἀνήκεστος ὁ τοιοῦτος εὑρίσκεται. Τῷ γὰρ μηδ' αἴσθησιν τοῦ πάθους ἔχειν, θεραπείαν οὔτε ζητεί οὔτε προσε ται. Καὶ τοῦτό ἐστι τὸ πάντων δεινότατον, ὅταν ἡ κακία ἐπαινῆται, καὶ μηδὲ κακία εἶναι νομίζηται. Διὸ χρὴ μάλιστα μὲν, εἰ δυνατόν, διορθοῦν τὸν τοιοῦ τον. Εἰ δὲ μή, μηδὲ κολακεύειν, μηδ' ἐπιτρίβειν τὸ πάθος· ἀλλὰ τῇ σιωπῇ αἴσθησιν αὐτῷ τῆς πονηρίας ἐμποιεῖν. Εἰ δὲ μηδὲ τοῦτο βούλοιτό τις ποιεῖν, φεύγειν προτροπάδην· ἵνα μὴ κοινωνὸς τῆς ἀδικίας διὰ τῆς κολακείας ὀφθεὶς, κοινωνὸς αὐτῷ καν ταῖς τις μωρίαις εὐρεύῃ. Ὥσπερ γὰρ ὁ εἰς ἀρετὴν ἐνα άγων στεφανοῦται, κἂν μηδὲν ἀνύσῃ τὸ γὰρ ἑαυτοῦ πεπλήρωκεν)· οὕτω καὶ ὁ εἰς ἀδικίαν ἀλείφων κολάζεται, κἂν μηδὲν ἰσχύσῃ· τὸ γὰρ ἑαυτοῦ καὶ οὗτος EPIST. CXLIX. In illud, ‹ Et injuste agens in eo laudatur *. ' Quærebas, quid sibi vellet illud, quod dicitur: • Et injuste agens in eo benedicitur.» Ausculta igitur. Benedicitur hoc loco deductum est ab eo quod est bene dicere, et valet idem quod laudatur, encomiis ornatur ab assentatoribus suis, qui improbitatem ipsius demulcent, ac ne sensum quidem morbi suo silentio ei ingenerare sustinent. Quae causa quoque est, cur talis inveniatur incurabilis, Nam quia ne sensuin quidem mali habet, curationem nec quærit, nec admittit. Atque hoc omnium est gravissimum, quando improbitas laudatur, ac ne quidem pro improbitate habetur. Quocirca maxime quidem in id incumbendum est, ut, si fieri potest, talem corrigamus. Sin minus, cavendum tamen omni studio, ne vel adulatione vel demulcendo maluni foveamus: sed silentio saltem improbitatis sensum ipsi injiciamus. Quod si nec hoc quidem voluerit quis facere, contento cursu unicuique fugiendum est, ne injustitiæ particeps feri per assentationem deprehensus eidem quoque in suppliciis perferendis socius efficiatur. Quemadἐποίησεν. modum enim is, qui alteri ad virtutem capessendam sese ducem praebuerit, coronatur, tametsi nibil apud eum profecerit (nam quantum in se fuit, implevit): ita etiam punitur is, qui alterum adl in justitiam instigat, tametsi nihil valuerit. Nam et hic quod suum erat, fecit. ΡΜΘ. - ΗΛΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. CXLIX. HELIE DIACONO. In illud, «Semel locutus est Deus, • in psalmum LXI. Εἰς τὸ, «Απαξ ἐλάλησεν ὁ Θεὸς, ν εἰς τὸν ξα ψαλμόν. Τὸ θήραμα, ὦ βέλτιστε, ὁ θηρεῦσαι ποθεῖς, τοῖς μὲν συνετωτέροις ἐστὶ δυσθήρατον· τοῖς δὲ παχυτές ροις ἀθήρατον. Εφης γάρ· Τί ἐστιν· «"Απαξ ἐλά λησεν ὁ Θεός· δύο ταῦτα ἤκουσα;» Οἶμαι τοίνυν (ἐπειδὴ τοῦ νοήματος χρὴ ἀνοίξαι τὰς θύρας, καὶ τοῖς συνετωτέροις ἐφεῖναι τὸ τὰ ἀδύνατα τοῦ ῥητοῦ κατοπτεῦσα: ) οὕτως εἰρῆσθαι, ὡς ἄν τις εἴποι· Ο δεῖνα ἅπαξ μέν μοι συνέτυχε· περὶ δὲ διαφόρων δι ελέχθη πραγμάτων. Οὗτος μὲν οὖν ὁ πρόχειρος νοῦς. Ο δὲ βαθύτερος καὶ εἰλικρινέστερος ἐν πάσαις μὲν διέσπαρται ταῖς Γραφαῖς· ἐν δὲ ἢ δεύτερον μεταχειρισάμενος φράσω, εἰ καὶ ἐπὶ πολλὰς ἔστιν ἐκδοχάς τρέψαι τὴν διάνοιαν, ἐχομένας τῆς τοῦ Μελωδοῦ μετ γαλονοίας Επειδὴ εἶπεν ὁ Θεὸς τῷ 'Αδάμ' «Γῆ εἶ, καὶ εἰς γῆν ἀπελεύσῃ·: οὐ προσέθηκε δὲ, Αφανι σθήσῃ, οὐδὲ μὴ ἐπανελεύσῃ· ἐγὼ διὰ τοῦ ταῦτα παρασεσιωπῆσθαι, τὴν ἀνάστασιν προσυπήκουσα. Έλπίδα γὰρ ἐπανόδου τῷ ἐξορίστῳ ἔδωκεν. Ἡ γὰρ ἀπόφασις, μονότροπος εἶναι δοκοῦσα ἐμφαίνει βασιλικὴν φιλανθρωπίαν, καὶ ἐπανόδου τίκτει ἐλπίδα. Καὶ Νινευίται δὲ ἄνθρωποι βάρβαροι, σχεδόν ἀπόφα σιν καθαρὰν δεξάμενοι, οὐδὲν βάρβαρον ἔπαθον, ἀλλ᾽ σε Prov. χχιν, 25. Venatura illa, o bone, quam venari cupis, illis quidem qui sunt cordatiores, captu perdifficilis est; crassioribus autem ac pinguioribus captu impossibilis. Quærebas enim, quid sit illud: • Semel locutus est Deus, duo hæc audivi. • Arbitror igitur (quoniam intellectus janum aperienda sunt, et intelligentioribus permittendum, ut impossibilia (vulgo) hujus dicti contemplentur) ita hoc dictum esse, ut si quis dicat: Ille semel quidem mihi occurrit; de diversis autem capitibus verba mecum communicavit. Hic sane obvius est sensus ejus dicti. Profundior autem atque sincerior in omnibus quidem Scripturis passim dispersus est: unum tamen duntaxat alterumve in manus sumplum commemorabo, quamvis in multos ac varios intellectus liceat vertere cogitationem, qui sint consentanei sublimibus Psalmographi sensibus. 498 Quoniam Adamo dixit Deus: • Terra es, et in terram reverteris ";;, non addidit autem: In nihilum redigeris, neque iterum redibis; ego per id, quod ista silentio præterita sunt, subintellexi resurrectionem. Spem enin reversionis dedit exsuli. es Psal. LXI, 12. 03 Gen. 11, 19. In til. διακόνῳ mutat in ἐπισκόπῳ codex Val. 650. Vers. 5 ep. μια μή cod. idein liabet μηδέ. Vers. seq. idem ex εμποιῆσαι tollit έμ. Possin. Cod. Vat. ad lit και ID. Ante ἐπειδὴ εἶπεν supplet cod. Vatic. 650, ὅτι δή, ID. Pro είναι δοκοῦσα idem simpliciter ponit οὖσα. ID.

Sententia enim qum uniusmodi esse videtur, re- 4 ἐννοήσαντες τὸ, ο Ετι τρεῖς ἡμέραι, καὶ Νινε καταστραφήσεται, ο ὅτι ἐμφαίνει θείαν φιλανθρω πίαν (ἡ γὰρ ἀπόφασις, ἀπειλῆς ἀπαραιτήτου γέ μουσα αἵρεσιν λανθάνουσαν εἶχε τῇ συνεζευ γμένῃ ὑπερθέσει κεκρυμμένην. Οὐ γὰρ περιείχε. Μετὰ τρεῖς ἡμέρας· ἀλλὰ τοιοῦτόν τί ἐστι· Τρεῖς ἡμέρας ἀνέχομαι ὑμῶν), καὶ γνωσιμαχήσαντες, τὴν μὲν ἀπώλειαν διεκρούσαντο, τὴν δὲ σωτηρίαν ἐκαρπώσαντο. Οὐ γὰρ ἔν τι ἔχειν ἐδόκει ἡ ἀπόφασις· ἀλλὰ δύο, ἢ ἀμετανοήτοις τιμωρίαν, ἢ μετανοοῦσι σωτηρίαν. Ὅπερ οὖν καὶ τὸ τέλος ἔδειξε, τῇ ἑρμηνεία μᾶλλον τῆς ἀποφάσεως ἀκολουθῆσαν. giam simul indicat clementiam et humanitatem, el reditus gignit spem. Sed et Ninivitæ, quamvis bar. hari, nihil tanen barbari seuserunt, pura ac preeisa ferme sententia accepta; sed cum cogitassent illud: «Adhuc tres dies, et Ninive evcrtetur, ostendere divinam bonitatem; quippe sententia, quæ comminatione inevitabili plena videbatur, tacitam in se et latentei conditionem continebat, et quidemn adjuncta dilatione occultatam: alioquin enim post Ires dlies non distulisset. Verum tale quiddam innuit: Tres dics exspectabo vos (num sitis poenitentiam acturi), poenitentia acta perniciem quidem impendentem a se depulerunt; salutis vero fructum sunt salepti. Non enim unum quiddam (precise) videbatur in se continere sententia, sed duo capila: videlicet, aut supplicium impoenitentibus, aut poenitentiam agentibus salutem. Quod quidem ita esse, ipse ostendit exitus, qui interpretationi potius quam verbis sententiæ consentaneus fuit. CL. NILAMMONI. Ex priore ad Corinthios. Quare dixerit Paulus, • Non enim judicavi me scire aliquid inter vos, nisi Christum, et hunc crucifixum “ª. Quæris, cur Paulus, relictis illis splendidis atque augustis, quæ de Christo annuntiabat, scripserit Corinthiis: • Non judicavi me scire aliquid inter vos, nisi Jesum Christum, et hunc crucifixum. › Arbitror itaque, quia ipsa quoque illa, quæ probris plena videntur, maximo et robore et honore scatent, idcirco eum ista dixisse, tantum non edita voce proclamantem: Vinctum athletam ecce in medium produco, ut posteaquam Olympia vicerit, clariori eum præconio orem: vilissimam et contumelia plenam armaturam duci militiæ circumdo, ut taulo magis gemat, qui morbo multitudinis & deorum laborat, ubi tam vilibus armis se victum senserit. CLI. NILO. Quid sit illud, ‹ Qui in altis habitat, nonne videt 60? 2 Quod scriptum est: «An qui alta incolit, non videt? › discendi cupiditate adductus per litteras ex me quæsivisti quid significet. Ausculta igitur. Qui excelsa habitat (hoc enimn significat ναίων, incolens: unde et νεώς, hoc est ναός, derivatur, quorum utrumque templum denotat, quemadmodum ab orχου, quod est domus, descendit 499 verbun οἰκεῖν, ita etiam a nomine ναός verbum ναίειν) hic omnia intuetur, nec ipsum quidquam effugit. An igitur non videt, inquit, is qui excelsa inhabitat? pro eo quod est, certe videt. Quod Psalmorum auctor clarius dixit: «Qui in altis habitat, et inmilia respicit ".» Tres auten pueri omnium chrissime idem protulerunt. • Benedictus es, qui intueris abyssos: sedens super cherubin 6. Nan ** Jon. 111, 4. «1 Cor. 11, 2. PN'. ΝΕΙΛΑΜΜΩΝΙ Πρὸς Κορινθίους α'. Διὰ τί εἶπεν ὁ Παῦλος • Οὐ γὰρ ἔκρινά τι εἰδέναι ἐν ὑμῖν, εἰ μὴ Χριστὸν καὶ τοῦτον ἐσταυρωμένον.» Τίνος ένεκεν, φής, τὰ σεμνὰ ἐκεῖνα καὶ λαμπρά, & περὶ τοῦ Χριστοῦ ἀνεκήρυττεν ὁ Παῦλος παρείς, έγραψε Κορινθίοις· «Οὐκ ἔκρινά τι εἰδέναι ἐν ὑμῖν, εἰ μὴ Ἰησοῦν Χριστὸν, καὶ τοῦτον ἐσταυρωμένον, ο Οἶμαι τοίνυν, ὅτι καὶ αὐτὰ τὰ ἐπονείδιστα μεγίστης Εβρυον ῥώμης τε καὶ τιμῆς· διὰ τοῦτο ἔφη ταῦτα, μονονουχί βοῶν· Δεδεμένον εἰς μέσον φέρω τὸν ἀθλη τὴν, ἵν᾿ Ολυμπιονίκην γενόμενον σφοδρότερον ανα κηρύξας, εὐτελεστάτην καὶ ὕβρεως μεστὴν ἀνατί θημι τῷ στρατηγῷ πανοπλίαν, ἵνα στενάξῃ πυκνότε ρον ὁ τὴν πολυθεῖαν νοσῶν, ὅπλοις εὐτελέσι νενική μένος. PNA'. Τι ἐστιν, «Η ὁ τὰ ὑψηλὰ ναίων, οὐκ ἐφορᾷ;» Τὸ γεγραμμένον, «Η ὁ τὰ ὑψηλὰ ναίων, οὐκ ἐφορᾷ;» μαθεῖν ἐθέλων γέγραφας. Ακουε τοίνυν. Ο τὰ ὑψηλὰ οἰκῶν (τοῦτο γὰρ ἐστι τὸ ναίων, ἀφ᾽ οὗ καὶ ὁ νεώς, τοῦτ᾽ ἔστιν ὁ ναός· ὥσπερ γὰρ ἀπὸ τοῦ οἴκου τὸ οἰκεῖν, οὕτω καὶ ἀπὸ τοῦ ναοῦ τὸ ναίειν), οὗτος ἐφορᾷ πάντα, καὶ οὐδὲν αὐτὸν διαδιδράσκει. Η οὖν οὐκ ἐφορά, φησὶν, ὁ τὰ ὑψηλὰ οἰκῶν; ἀντὶ τοῦ, Ναί, ἐφορά. Οπερ ὁ Μελῳδὸ; σαφέστερον εἶπεν· ι Ο ἐν ὑψηλοῖς κατοικῶν, καὶ τὰ ταπεινὰ ἐφορῶν.» Οἱ δὲ παῖδες οἱ τρεῖς σαφέστατα·. Εύλογητός εἶ, ὁ βλέπων ἀβύσσους, καθήμενος ἐπὶ τῶν Χερουβίμ. ο Ο γάλ υπερκείμενος, φησί, τῶν ἄνω δήμων, οὐ παρορᾶς τὴν ἡμετέραν εὐτέλειαν, ἀλλὰ καὶ τῶν ἀοράτων δεσπόζων δυνάμεων, νεύμασιν ἡμερωτάτοις καὶ τὰ ἐν τοῖς βυο θοῖς διοικεῖς. Eceli. xxi, 25-27. "Psal. cxn, 5, 6. ** Dan. 111, 53. Pro γέμουσα legit, πνέουσα. Vers. inde quin10 οὐ γὰρ vertit in εί γάρ. Vers. seq. post αλλη δύο supplet ἐνέφηνεν. Possis. In titulo Νειλάμμωνι apponitur in cod. Vat. 650, διακόνω. Vers. 7 ante έφη ilent allet αὐτό, et vers. Η ανακηρύξες πιπίαι in ἀνακηρύξης. 10.

EPISTOLARUM LIB. 1V, - EPIST. CLIII. tu, inquit, quamvis præsidens superioribus angelorum populis, non tamen contemnis, aut negligis nostram vilitatem, sed etiamsi invisibilibus imperites virtutibus, tamen nutibus benignissimis ea quoque gubernas, quæ in profundis sita sunt. ΡΝΒ. -- ΔΙΔΥΜΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. Εἰς τὸ, ο Μακρόθυμος ἀνὴρ πολὺς ἐν φρονήσει.» Τῷ ὄντι μακρόθυμος ἀνὴρ πολὺς ἐν φρονήσει. Εἰρηται γὰρ παρὰ τὸ μακράν τινα καὶ μεγάλην ἔχειν ψυχὴν, καὶ ὑπὸ μηδενὸς ἐλεγχομένην· ἀλλὰ καὶ τὸν θυμόν, τὸν πάντων παθῶν ὀξύτερον τὸν καὶ τὰς εννοίας λανθάνοντα, καὶ τοὺς λογισμούς προπηδῶντα, χαλινοῦν, καὶ εἴσω τῶν οἰκείων ὅρων συγκ κλείειν οὗ μεγαλοψύχου κατὰ ἀντιδιαστολὴν καὶ τὸν μικρόψυχον ἔταξεν, εἰπών· Ὁ δὲ ὀλιγόψυχος Ισχυρῶς ἄφρων.. Ὁ γὰρ ὑπὸ πάντων διὰ μικροψυ χίαν σαλευόμενος τῶν παθῶν, κομιδῇ ἐστιν ἄνους. ΡΝΓ. – ΙΣΙΔΩΡΟ ΔΙΑΚΟΝΟ Εἰς τὸ γεγραμμένον, «Εγώ πᾶσι τοῖς ἄστροις ἐνετειλάμην·» καὶ εἰς τὸ, «Τὰ ἄστρα δὲ οὐ κα θαρὰ ἐνώπιον, ὅπερ ἐστὶ τοῦ Ιώβ. CLII. — DYDIMO SCHOLASTICO. In illud, ‹ Longanimis vir multus in sapientia ". Revera vir longanimis multus in prudentia. Dictus enim est ex eo, quod aniplum quemdam et magnum habeat animum, quique a nemine redargui possit; quin etiam iram, omnibus affectibus ac perturbationibus acriorem vehementioremque, et quæ cogitationes quoque lateat, et ratiocinationes saltu antevertat, freno compescere, intraque suos terminos concludere norit. Cui magnanimo ex adverso etiam opposuit pusillanimum, dicens: • Pusillanimus autem valde insipiens est.» Naut qui ob animi parvitatem ab omnibus animi perturbationibus agitatur, vehementer excors est. In id quod scriptum est, ‹ Ego omnibus stellis priecepi 7º.» Et in illud, • Stellæ autem non sunt pura in conspectu ejus 11,» quod est ex Jobo. Dictum illud: «Ego astris mandavi, o conjunclum cum altero, e lu sæculum, Domine, verbum Luum permanet in caelo ";» nullam reprehensionem aut transgressionem statuit. Nam si de Deo Verbo (sive Filio Dei) dicant prolatum esse illuð, • In æternum, Domine, verbum tuum permanel in cœlo; › quæremus ex ipsis, cur non potius dictum sit: Ubique ipse enim est, qui omnia continet atque confirmat. Sin autem convicti dicent, constitutam ipsis legem, quomodo oporteat currere, hoc loco significari, quia in terra (lex divina) violata est, instabimus; quare ergo hic additur: ‹ Astra autem non sunt munda in conspectu ejus? › Ostenduntur enim verbo ipsius obsequentia, nec transgredientia constitutionem sibi præfixam. Quod si his ita dictis ac demonstratis, a nobis exigatur interpretatio, ut dicamus, quidnam sibi velit illud: ‹ Astra non sunt munda in conspectu ejus › dicemus: 500 Suæ quidem naturae ratione ac respectu astra sunt munda, qualia etiam a rerum opifice Deo facta sunt. Si vero cum ipso conditore conferantur, tantum (ab ejus puritate perfectioneque absunt, quantum fornica a culo, aut sole, aut alia quapiam creatura. Quæ causa quoque est, 5. *s Psal, cxvil, 89. Τό, «Εγώ τοῖς ἄστροις ενετειλάμην, ο συναπτό μενον τῷ, ο Εἰς τὸν αἰῶνα, Κύριε, ὁ λόγος σου διαμένει ἐν τῷ οὐρανῷ, ο οὐδεμίαν μέμψιν ἢ παράβασιν παρίστησιν. Εἰ μὲν γὰρ περὶ τοῦ Θεοῦ Λόγου φαίεν λελέχθαι τὸ, ο Εἰς τὸν αἰῶνα, Κύριε, ὁ λόγος σου διαμένει ἐν τῷ οὐρανῷ, ο πευσόμεθα αὐτῶν, τίνος ἕνεκεν οὐ πανταχοῦ εἴρηται; Αὐτὸς γάρ ἐστιν ὁ πάντα συνέχων καὶ συγκροτῶν. Εἰ δ᾽ ἐλεγχόμενος ψήσουσι, τὸν διατεταγμένον αὐτοῖς νόμον, ὅπως χρὴ θέειν, ἐνταῦθα δηλοῦσθαι, ἐπειδήπερ ἐν γῇ παρο εβάθη, φαμέν Τίνος οὖν ἕνεκα ἐνταῦθα παράγεται τὸ, ο Αστρα δὲ οὐ καθαρὰ ἐνώπιον αὐτοῦ;» Δείκνυται γὰρ τῷ λόγῳ αὐτοῦ ἀκολουθοῦντα, καὶ οὐ πα ραβαίνοντα διάταξιν. Εἰ δὲ τούτων οὕτω λεγομένων καὶ ἀποδειχθέντων, ἀπαιτηθείημεν ἡμεῖς. Τί δ' ἐστὶν, • Αστρα οὐ καθαρὰ ἐνώπιον αὐτοῦ;» φαίημεν, ὅτι Κατὰ μὲν τὴν ἑαυτῶν φύσιν τὰ ἄστρα καθαρά ἐστιν, ὥσπερ καὶ γεγένηται παρὰ τοῦ Δημιουργοῦ. Αὐτῷ δὲ τῷ ποιητῇ παραβαλλόμενα τοσοῦτον ἀπέχει, ὅσον μύρμηξ οὐρανοῦ ἢ ἡλίου, ή τινος τῶν ἄλλων κτισμάτων δι' δ οὐδ᾽ ἀπολελυμένως εἶπεν, ο οὐ και θαρά, τοῦτο γὰρ ἦν δεῖξαι αὐτὰ πταίοντα· ἀλλὰ προσέθηκεν, ο ἐνώπιον αὐτοῦ.» Καὶ οὐ σύγκρισιν νοείτω τὸ εἰρημένον, κατὰ τὸ ἀλλαχοῦ ῥηθὲν, ** Prov. xvi, 32. το Job 15, οι λελέχθα: inserit idem ἐνταῦθα. Possi. Φαμὲν idem mutat in φαίημεν. Vers. inde 4, ante διάταξιν idem ponit τήν. iv. Τον θυμόν, τὸν πάντων παθῶν ὀξύτερον. inscribitur in cod. Vat. 650. Vers. 4 ep. iuter φαίεν Hinc et lleraclitus et Democritus, pra:stantissimi duo philosophi, quorum alter vitam humanam perpetuis lacrymis, alter assiduis cachinnis prosequebatur, unanimi ore pronuntiarunt, χαλεπὸν θυμῷ μάχεσθαι. Arist. lib. ii, Ethic. Nicon., cap. 3, et ad eumdem lib. ut, c. 7, et Polit. lib. v, cap. 11. Stob. tit. Περὶ ὀργῆς. Βιττ. Ριν ἐννοίας, quæ non mala est lectio, cod. Val. 650 habet εὐνοίας. POSSIN, Συγκλείειν. Deest fort. εἰδέναι. Βιττ. Νοιι Ισιδώρῳ sed Ιωάννη διακόνῳ haec ep. Pro oupavou cod. Vatic. 650 habet avou, hoc Επὶ ἀνθρώπου, quod sane crediderimn archetypo cougruere. Io. Καὶ οὐ σύγκρισιν νοείτω. F. leg. Κατά οὖν σύγκρισιν. Vel, Καὶ οὕτω σύγκρισις νοείσθω. Κιττ. Cod. Vatic. sic legit, ἵνα πρὸς παραβολὴν αὐτοῦ καὶ σύγκρισιν νοεῖται. Possi.

λου σου, ὅτι οὐ δικαιωθήσεται ἐνώπιόν σου πᾶς ζῶν.» Δικαιωθήσεται μὲν γὰρ πᾶς δίκαιος καθ' ἑαυτὸν κρι νόμενος· αὐτῷ δὲ παραβαλλόμενος, ἢ πρὸς αὐτὸν κρινόμενος, ουχί. quod non absolute dixerit: c Non sunt munda;» πρὸς αὐτόν· «Μὴ εἰσέλθῃς εἰς κρίσιν μετὰ τοῦ δού hoc enim nihil aliud esset, quam ostendere ea peccasse; sed adjunxit: «In conspectu ejus. › Atque ita in comparatione hoc dictum intelligatur secundum id quod alibi dictum legimus, ad ipsum: ‹ Ne intres in judicium cum servo tuo: quia non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens”. Nam justificabitur quidem omnis justus si per se ipsum judicetur: sin autem cum ipso (Deo) comparetur, aut ad ipsum collatione facta judicetur, nequaquain. CLIV. - ANATOLIO DIACONO. PNY. ΑΝΑΤΟΛΙΑ ΔΙΑΚΟΝΩ. Εἰς τὸ, «Δικαιοσύνην μάθετε, οἱ ἐνοικοῦντες. Τοῖς μεγαληγοροῦσι μὲν ἐν τῷ φανερῷ καὶ τὰ θεῖα σεμνύνουσι, κρύβδην δὲ τἀναντία πράττουσιν, ἅτε φιλοσοφοῦσιν ἐν λόγοις, ἀλλ' οὐκ ἐν ἔργοις, ὁ μεγα λόφωνος Ησαΐας βοᾷ·. Μάθετε καλόν ποιεῖν οἱ ἐνοικοῦντες ἐπὶ τῆς γῆς· πέπαυται γὰρ ὁ ἀσε 6ής. Ἐπειδὴ γὰρ τοῖς προφητικοῖς ὀφθαλμοῖς τὴν παντός κρείττονα λόγου τοῦ Σωτῆρος ἔνσαρκον εἶδεν επιδημίαν, τὴν μυρία μὲν καὶ παντὸς ἐπέκεινα θαύ ματος ἀγαθὰ τῷ τῶν ἀνθρώπων κατορθώσασαν γένει, τὸν δὲ τύραννον ἐκνευρίσασαν, ἐβόα· Μάθετε δικαιοσύνην ποιεῖν. Πέπαυται γὰρ ὁ τύραννος, τοῦ κατὰ παντὸς καὶ πάσης χωρεῖν· καὶ ἐν ἀσφαλείς πάντα εἰσὶ, πλὴν ἐκείνων, τῶν ἑαυτοὺς ἑκόντων ὑποκατακλινόντων καὶ καθυποβαλλόντων τῇ ἐκείνου ἀπάτῃ. Απατᾷν γὰρ, ἀλλ' οὐκ ἐκβιάζεσθαι δύναται In illud, ο Justitiam discite, qui inhabitalis 76-78, Ad eos, qui in publico quidem magnifica (de virtute) verba crepant, et res divinas oratione exornant, sed clanculum alia omnia faciunt, velut ejusmodi hominibus, qui verbis potius quam factis philosophantur, grandiloquus ille Isaias quasi edita voce acclamnat: Discite bonum facere, qui iubabitatis terram; compressus est enim impius. › Nam quia propheticis oculis prævidebat Salvatoris in carnem adventum, omni præstantiorem oratione, qui et infinita omnique admiratione majora bona hominum generi conciliavit; et tyranno (diabolo) nervos incidit, idcirco elamabat: Discite justiciam facere. Cessavit enim tyrannus, nec amplius in omnes, qua viros qua feminas, impetum facit; omniaque in tuto collocata sunt, exceptis illis, qui semetipsos sua sponte ejus substernunt atque subjiciunt deceptioni. Decipere enim homines potest, vi autem subigere amplius non potest. CLV. ORIONI MONACHO. In illud, ‹ Qui quærunt ex utero suo, et erudiuntur usque ad senectulem PNE'. QPIQNI MONAZONTI. Εἰς τὸ, «Οἱ ἐρόμενοι ἐκ κοιλίας αὐτῶν, καὶ παι δευόμενοι ἕως γήρως. ο Τ», «Ερόμενοι ἐκ κοιλίας, καὶ παιδευόμενοι, ο συνάδει τῷ, ο Πάντοτε μανθάνοντες, καὶ μηδέποτε εἰς ἐπίγνωσιν ἀληθείας ἐλθεῖν δυνάμενοι.» Οἱ ἐρόμενοι γάρ, τοῦτ' ἔστιν, ἐρόμενοι καὶ ἀκούοντες μέν, τῇ δὲ ἀμαθία συγκαταγηράσκοντες· οὐχ ὅτι δι' ὅλου τοῦ βίου φιλομαθεῖς ἦσαν (ἡ γὰρ ἂν αὐτοὺς ἀπεδέ ξατο), οὐχ ὅτι όψιμαθεῖς καὶ γὰρ καὶ τοῦτο δευ τέρα ἀρετή· κρεῖττον γὰρ ὄψιμαθεῖς, ἢ ἀμαθεῖς εξ ναι [89]), ἀλλ' ὅτι ἀεὶ μανθάνειν προσποιούμενοι, την δ' ἐπιθυμίαν τῆς σοφίας ἀπωθούμενοι, ἀπαιδευσία; ξάλωσαν εἶναι γνήσια θρέμματα. Dictum illud: • Qui quærunt ab utero, et erudiuntur, › concordat eum illo • Semper discentes, et nunquam ad scientiam veritatis pervenire valentes ". Nam quarentes, idem valet quod, interrogantes quidem et audientes, sed tamen cum ruditate atque ignorantia consenescentes: non quod per totam vitam fuerint discendi cupidi (tunc enim forte eos suscepisset ac probasset), non etiam quod sero et tarde didicerunt (nam et hæc secunda est virtus. Præstat enim ut simus tarde discentes quam semper ignorantes) 501 sed quia, cum semper se discere simulent, studium vero sapientiæe a se repellant, germani imperitiæ alumni esse deprehenduntur. 10 Psal. cxcil, 2. 76.75 Isa, xxvi, 9. 76 Prov. xxi, G. 17 II Timoth. 111, 7. VARIA LECTIONES ET ΝΟΤ.Ε. Inter καλὸν ποιεῖν εἰ οἱ ἐνοικοῦντες hæc om. νομιζέτω τις ἱκανὸν εἶναι κωλύσαι τὴν ἐπὶ τὴν ἄρες mia inserenda supplet cod. Vat. 65, οὐ μόνον δὲ αὐτοῖς, ἀλλὰ καὶ πᾶσι τὸ αὐτὸ παρακελεύεται, Δι καιοσύνην μάθετε ποιεῖν. PussIN. Pro πάντα idem cod. scribit ἅπαντες. Vers. seq. pro ἑκόντων habet ἑκοντί. Vers. pen. pro ἐκείνου ponit ἐκείνων. ID. Confer epist. 239 lil. it. Hanc etiam sententiam, quod diabolus post Christi in carnem advenLun fraude quidem ac dolo possit homines parumi cautos decipere ac supplantare, vi autem subigere et superare non possit (quam et alibi habet), Isidorus a majore suo Chrysostomo mutuatus est. Sie caim ille in Hexaemeron: Μηδὲ αὐτὸν τὸν διάβολος τὴν φέρουσαν ὁδὸν δύνασθαι· ἀλλ' ἀπατᾷ μὲν καὶ ὑποσκελίζει τους ῥαθυμοτέρους, οὐ μὴν κωλύει καὶ βιάζεται· ἐκνευρίσασαν. Κιττ. Cod. Vatic. 650, Ηρωνι. Vers. 1 ep. idem pro ερόμενοι legit ἱερώμενοι. Vers. 2 idem omittit, και. Vers. 5 pust ἐλθεῖν addit οὐ et sequens δυνάμενοι mutat in δύνανται. Vers. 4 pro ερόμενοι scribit ἐρωτῶντες ὥστε μαθεῖν. Vers. Inde secundo pro οὐχ ὅτι legit οὐδὲ ὅτι. Possin. Κρείττον γὰρ ὄψιμαθεῖς, ἢ ἀμαθεῖς εἶ rat. Sententia est Isocratis in Paræenesi ad Deinonicum. Β:τι.

EPISTOLARUM LIB. IV. - EPIST. CLVII. ΡΝΤ'. - ΕΠΙΚΤΗΤΟ Τί ἐστι, «Τὸ ποτήριον τῆς πτώσεως, καὶ τὸ κόνδυ τοῦ θυμοῦ.» Το ποτήριον πτώσεως καὶ κόνδυ θυμοῦ τιμωρίας τοῖς πταίσασιν ἀπειλεῖ Θεὸς εἰς διόρθωσιν, ποτὲ μὲν Βαβυλωνίοις, ποτὲ δὲ Ασσυρίοις ἐγχειρίζων· ἅπερ ἐκποθέντα ὑπὸ Ἑβραίων, αὐτοὺς μὲν ἐμέθυσε, βελτίονος δὲ ζωῆς οὐκ ἠξίωσεν. Ο δὲ Χριστός, ἐπὶ ξύλου ποτήριον πιών, καὶ πικρίαν ιάτρευσε, καὶ εὐφροσύνην ἐπήγαγεν. ΡΝΖ'. — ΑΝΑΤΟΛΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. PNZ'. Τι ἐστι τὸ εἰρημένον, «Επὶ πάσῃ ψυχῇ τετελευτηκυίᾳ οὐκ εἰσελεύση. a Τό, ο Ἐπὶ ψυχῇ τετελευτηκυίᾳ οὐκ εἰσελεύσῃ,» βουλόμενος ἴσως μαθεῖν γέγραφας. Ακουε τοίνυν. Ψυχῇ ἁμαρτησάσῃ μὴ κοινωνήσῃς. Ότι γὰρ τὸ, «Οὐκ εἰσελεύσῃ,» Μὴ κοινωνήσῃς, ἐστὶν, ἄκουσον τί φησιν * Σάρρα τῷ ᾿Αβραάμ·. Εἴσελθε εἰς τὴν παι· δίσκην μου, καὶ τεκνοποίησον ἐξ αὐτῆς.» Οτι δὲ νεκρὸν σῶμα οὐ μιαίνει (τὰ γὰρ φυσικὰ ἀναίτια), μάθε παρ' αὐτοῦ νομοθετήσαντος, Μωσέως φημι, τοῦ διὰ σκιῶν καὶ συμβόλων τὴν ἀλήθειαν ὑπογρά ψαντος. Ἐκεῖνος γὰρ ὁ ταῦτα διαταξάμενος, τὰ ὀστᾶ τοῦ Ἰωσὴφ περιέφερε. Πρὸς ὃν δικαίως ἄν τις εἴποι· Τί ποιεῖς, ὦ Μωσῆ; Τι πράττεις, & κωλύεις; Τι ἐγχειρεῖς, οἷς ἀπαγορεύεις; μᾶλλον δὲ, τί πράττεις ἃ νόμῳ ἀπεκήρυξας; γραφήν σέ τις, ὡς ἔοικε, γράψαιτο ὡς πρῶτον λύοντα τὸν νόμον. Οὐ λύω, φησὶν, ἀλλὰ διὰ τούτου ἐμφαίνω τὸ δηλούμενον διὰ τοῦ γράμματος πράγμα περιεργάζεσθαι. Ἐγὼ γὰρ νεκρὸν σώφρονα οὐκ οἶδα· ἐγὼ νεκρὸν τὸν τοὺς ἐπισ βουλεύσαντας εὐεργετήσαντα οὐκ ἐπίσταμαι ζη τῷ Θεῷ, κἂν ἡμῖν τέως νεκρὸς φαίνηται. Και ὑμῖν δὲ παραινώ, μὴ μόνον τὴν νεκρὰν φεύγειν ἁμαρτίαν, ἀλλὰ μηδὲ τοῖς ἁμαρτάνουσι κοινωνεῖν. Τὰ μὲν γὰρ φυσικά ελαττώματα αἰτίας έξω ἐσκήνωται· τὰ δὲ ἐκ προαιρέσεως, κατηγορίας καὶ τιμωρίας άξια. Καὶ εἰ βασανίσετε την λέξιν, τοῦθ' εὑρήσετε. Οὐ γὰρ εἶπον· Επ' ἀνθρώπῳ, ἢ σώματι τετελευτηκότι, ἀλλ' ἐπὶ ψυχῇ. Ψυχὴ γὰρ ἁμαρ τάνουσα, ἀποθανεῖται. Εἰ γὰρ τὸ νεκρὸν σῶμα μολυ σμός, πῶς καὶ Σολομῶν (χρὴ γὰρ καὶ ἡμᾶς προσθεί και τῇ Μωσέως ἀπολογία) ἔλεγεν ο ᾿Αγαθὸν τὸ πορευθῆναι εἰς οἶκον πένθους, ἢ εἰς οἶκον γέλωτος; Πῶς δὲ περιστολῆς καὶ ἐκκομιδῆς ἐτύγχανε τα σώματα; Πῶς δὲ τῇ οἰκίᾳ παρεδίδοτο, εἰ οὐδὲ * Ezech. xxi, 53. 79 Num. VI, CLVI. EPICTETO. Quid sit illud, ‹ Calicem ruinæ, et calicem furoris *8.» 80 Gen. xvi, 2. Deus peccantibus poculum ruinæ et calicem indignationis ac ullionis ad correctionem ipsorum comminatur, alias quidem Babyloniis, alias vero Assyriis in manus tradens, quæ ab Hebræis epota ipsos quidem inebriarunt; at meliore vita dignos non effecerunt. Christus autem cum in ligno poculum bibit, et amaritudinem sanavit, et lætitiam adduxit. CLVII. - ANATOLIO DIACONO. Quid sibi velit quod dictum est, ‹ Super omni anima mortua non ingredieris ".» Dictum illud: Ad animam mortuam non intrabis, o ad me discendi, nisi fallor, studio perscripsisti. Ausculta igitur. Hoc vult dicere: Cum anima mortua nihil tibi esto commercii. Nam quod illud, • Nou intrabis, • valeat idem quod, Non communicabis (vel, Nihil rei habebis cum ea), audi quid Sarra dicit Abrahamo: ‹ Ingredere ad ancillam meam, et liberos ex ea procrea "., Quod autem corpus mortuum nemineın polluat (naturales enim res extra culpam sunt), disce a legislatore ipso, Mose, inquam, qui per umbras et symbola veritatem adumbravit. Nam ille ipse, qui hæc præcepit, ossa Josephi (ex Ægypto ablata) circumvectavit. Ad quem non injuria quis dixerit: Quid agis, o Muyse? Quid ita facis ipse quæ prolibes aliis? Quid ea aggrederis, quibus interdicis? Imo etiam quid facis ea quæ lege lata vetuisti? Dicam tibi quispiam scripturus videtur, tanquam ei qui primus omnium violes legem. Non violo, non solvo, inquit, legem a me latam; sed per hoc ostendo, rein ipsam, quæ per Scripturam ac verba legis significatur, diligenter esse attendendam. Ego enim eum qui castitatem coluit, pro mortuo non habeo: Ego eum, qui fratres, a quibus insidiæ sibi structæ fuerant, beneficiis affecit, defunctum nescio. Vivit Deo, ut nobis interim ad tempus videatur esse mortuus. Sed et vobis hortator sum vosque sedulo moneo, ut non solum fugiatis peccatum, rem videlicet mortuam et mortis conciliatricem, verum etiam ut ne cum peccantibus quidem ullum habeatis commercium. Nam naturales quiden defectus extra culpam et crimen versantur: atqui ex libera voluntatis electione proficiscuntur, illi demum accusationem et animadverVARIE LECTIONES ET NOTÆ. Haec epistola hic omittenda fuerat; exstat enim snperius posita numero CCXLIX, lib. I, pag. 69, ubi varias ejus lectiones ex cod. All. reddidimus. Pusin. Coll. Vat. hic et infra, πρός. 10. στο γράψαιτο idem cod. habet γράψεται. Pro his, κἂν ἡμῖν τέως νεκρές, cod. Vat. 630 sic habet, κἂν ἡμῖν τε ὡς νεκρός. ID. Pro ελαττώματα idem cod. ponit ἁμαρτήσ ματα, et vers. post 2, pro βασανίσετε ponit βασα νίσητε. Omnino legendum τῇ ὀσία, ut supra lib. 15, epist. 146, ubi male in edit. Paris. legebatur ουσίας, nec melius in Bavar. cod. θείας, cum verum sit, τὰ τῆς ὁσίας αὐτῆς διέφθαρται δίκαια. lutegrum et incorruptum mansit hoc nomen apud eumdem Isidorum ib. u epist. 255, οὐδὲ τὴν ὁσίαν αὐτὴν απο

sionen merentur. Atque hanc meam fuisse me- τὸ ὁσιοῦν τὰ σώματα ὅσιον εἶναι ἐνόμιζε; Πῶς δὲ tem, invenietis facile, si verba, quibus usus sum, τὸ σῶμα Ελισσαίου, νεκρὸν ὄν, νεκρὸν ἀνέστησεν; probe examinaveritis. Non enim dixi, 502 Ad hominem, vel ad corpus mortuum, sed animam. Soima Damque peccans morietur. Nam si mortuum corpus sive cadaver ipsum per se pollutio et inquinamentuni est, quomodo, quæso, et Salomon (nam et hunc oportet nos ad Mosis defensionem adjungere) dixit: ‹ Melius est ingredi in domum luctus, quam in domum risus ³¹? Qui fit quoque quod corpora, defunctorum curam et sepulturam atque exsequias consequantur a viventibus? Quomodo item justa mortuis fieri tradidit, si nefas esse existimavit ut justa corporibus persolvantur? Denique qui factum, quod Elisæi mortuum corpus mortuum alium excitavit ³, si cadavera omnino sunt inquinata. CLVIII. NILO. ΡΝΗ. – ΝΕΙΛΑ. In illud (Salomonis):: Seplies cadel justus es, Illud, Septies cadet justus,» non simpliciter atque absolute dictum est; sed ideo, quia qui legitime certal, necessario etiam athletice cadit. Hoc autem non omnino atque indistincte efficit, ut quis succumbat et victoriam adversario tradat, sed contra sæpe victoriam parit. Multi namque postquam ceci‐ derant, eorum vires, qui stare videbantur, enervarunt, totum ipsorum corpus pede supplantatum humi prosternentes, atque ita ereptam eis victoriam in se transferentes. Ideoque non solum dixit justum cadere, sed addidit, ipsum etiam resurgere, nimirum ut coronam a victore reportatam simul indicaret. Quod si etiam ubi cecidit homo, celeriter resipiscit atque ad sanam mentein redit, hunc optimum esse noveris. Εἰς τὸ, «Επτάκις πεσεῖται ὁ δίκαιος.» Τό, ο Επτάκις πεσεῖται ὁ δίκαιος, ο είρηται οὐχ ἁπλῶς, ἀλλ' ἐπειδὴ ὁ νομίμως παλαίων, ἀναγκαίως καὶ ἀθλητικῶς πίπτει. Τοῦτο δὲ οὐ πάντως ἥττης ἐστὶν αἴτιον· ἀλλὰ πολλάκις καὶ νίκης. Πολλοὶ γὰρ πεπτωκότες, τῶν δοκούντων εστάναι τὴν δύναμιν ἐξενεύρισαν, διὰ τοῦ ποδὸς ἅπαν τὸ σῶμα εἰς τοῦ δαφος δίψαντες, καὶ τὴν νίκην ἁρπάσαντες. Διὸ οὐ μόνον ὅτι πεσείται εἶπεν, ἀλλ' ὅτι καὶ ἀναστήσεται προστέθεικεν ἵνα τὸν στέφανον μηνύση. Εἰ δὲ καὶ ὅτε πταίσει ὁ ἄνθρωπος, θάττον ἀνανήψει, ὡς ἄριστος επίστησον. CLIX. EUTONIO DIACONO. In illud (Christi dictum): «Luceat lux vestra Et quod hoc non sit contrarium alteri dicto • Allendite eleemosynam vestram › el que sequuntur. Qui bonis operibus student, his sane lucro cedit, si id facientes manifesto appareant oculis hominum; unde et Salvator ait: «Luccat lux vestra coram hominibus, nt videant vestra bona opera, et glori. ficent Patrem vestrum qui in cœlis est. › Quia vero nonnulli non ad Dominicam respiciunt vocem, sed ad suam gloriam, idcirco hanc addidit admo nitionem: Cavete ne eleemosynam vestram faciatis coram hominibus. Sin autem aliter, mercedem non habetis: prioribus quidem verbis benignitatem et virtutis amorem significans, quæ res ne quidem si velint illi qui agunt, occultari potest. Per posteriora autem gloriæ studium reprimens; el per illa quidem malitiam, per ista vero ostentationen prohibens. Neque enim hoc illi est contrariumn, sed vitia quæ virtutibus quasi affixa sunt et insidiantur, prohibet. Virtus enim omnis ca 503 demum quæ absque ostentatione facta est, virtus proprie et dicitur et est. Si vero etiam ad gloriæ stuΕΝΘ'. – ΕΝΤΟΝΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. Εἰς τὸ, «Λαμψάτω τὸ φῶς ὑμῶν.» Καὶ ὅτι οὐκ ἔστι τοῦτο ἐναντίον τῷ,. Προσέχετε τὴν ἐλεημοσύνην ὑμῶν,» καὶ τὰ ἑξῆς. Τοῖς μὲν ἐπὶ τῶν χρηστῶν διατρίβουσι ἔργων, τὸ φανεροὺς εἶναι τοῦτο ποιοῦντας, εἰς κέρδος τε λεῖ· διὸ καὶ ὁ Σωτὴρ ἔφη· ο Λαμψάτω τὸ φῶς ὑμῶν ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων, ὅπως ἴδωσιν ὑμῶν τὰ καλὰ ἔργα, καὶ δοξάσωσι τὸν Πατέρα ὑμῶν τὸν ἐν τοῖς οὐρανοῖς.» Επειδή δέ τινες οὐ πρὸς τὴν Δε σποτικὴν ἀφορῶσι φωνήν, ἀλλὰ πρὸς τὴν ἑαυτῶν παραίνεσιν·. Προσέχετε τὴν ἐλεημοσύνην ὑμῶν, μὴ ποιεῖν ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων. Εἰ δὲ μήγε, μισθὸν οὐκ ἔχετε, διὰ μὲν τῶν προτέρων τὸ ἐπιει· κὲς καὶ φιλάγαθον ἐμφαίνων, ὅπερ οὐδὲ βουλομένων τῶν πραττόντων κρύπτεσθαι δύναται· διὰ δὲ τῶν δευτέρων τὴν φιλοδοξίαν αναστέλλων. Καὶ δι' ἐκεί. νων μὲν, τὴν κακίαν, διὰ δὲ τούτων, τὴν ἐπίδειξιν κωλύων. Οὐ γὰρ ἐναντίον ἐστὶ τοῦτ' ἐκείνῳ ἀλλὰ τὰς παραπεπηγυίας καὶ ἐφέδρους κακίας ταῖς ἀρε ταῖς κωλύει. Αρετὴ γὰρ πᾶσα ἄνευ ἐπιδείξεως γινομένη, ἀρετὴ ἂν κυρίως καλοῖτο καὶ εἴη. Εἰ δὲ καὶ πρὸς φιλοδοξίαν ελκυσθείη, καὶ τὸ εἶναι • Eccle. vi, 3. 8ª TV Reg. iv, 55, 56. 83 Prov. axiv, 16. ns Matil. v, 16. ss Matth. vi, δεῖται. Suidas: Οσία, ἡ ἐπὶ θανάτῳ τιμή, ἡ ἡμέρα ὁσίαν, κηδείαν, τὴν ἐπὶ νεκροῖς τιμήν. Ex his igitur verissima probatur conjectura nostra: quam etiam conürmani cod. Vat. 650 ap. pust.] sequentia: εξ οὐδὲ τὸ ὁσιοῦν τὰ σώματα ὅσιον εἶναι ἐνόμιζε, ubi notandum πολυπτωτον. Βιττ. Προστέθεικεν mutat in προσέθηκεν cod. Vatic. 650 et vers. Η τε in ὅτι. Possis. κριΠρὸς τὴν ἑαυτῶν. Videtur tale quid deesse, δόξαν, ταύτην προσέθηκε την παραίν., atque ita in terpretatus suin quasi hæc adessent, poscente sententia integritate. Rιττ. Codl. Vat. G50 malal φωνὴν in δόξαν ει παραίνεσιν in παρήνεσε. Μοχ μια ελεημοσύνην legit δικαιοσύνην. Possin.

EPISTOLARUM LIB IV. EPIST. CLXI. νῆς ἀρετὴ ἀπόλλυτι. Σιωπῷ γὰρ, ὅτι οἱ μετ' ἐπιδεῖ- dium trahatur, etiam hoc ipsum perdit, quod sit ξεων ἐλεοῦντες, οὐ καλοκαγαθίᾳ τοῦτο δρῶσιν, ἀλλὰ τὰς ἀλλοτρίας ἐκπομπεύοντες συμφοράς. Ἐλεήμο νες γὰρ καλεῖσθαι γλιχόμενοι, τὰς ἀλλοτρίας οὐ παρο αιτοῦνται ἐκτραγῳδεῖν δυσημερίας. To yap, • Λαμψάτω τὸ φῶς ὑμῶν, ο εἴρηται, οὐχ ἵν᾿ ἡμεῖς ἐναβρυνώμεθα, ἀλλ' ὡς τοῦ ἀγαθοῦ ἔργου σιγηθῆναι μὴ ἀνεχομένου, κἂν οἱ ποιοῦντες κρύπτωσιν. "Ονπερ γὰρ τρόπον λαμπὰς ἐν ἀπελήνῳ νυκτὶ φανεῖσα, αὐτ τομάτως τὰς ὄψεις ἐπάγεται· οὕτω καὶ ἡ ἀρετὴ καὶ ἀκόντων τῶν κεκτημένων πάντας φωτίζειν πέφυκεν. ΡΞ. ΘΕΟΔΟΣΙΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΩ. Τι ἐστι· «Καὶ ἐκσπάσω ἐξ αὐτῶν καρδίαν λιθίο την, καὶ δώσω αὐτοῖς καρδίαν σαρκίνην.» Τὸ μὲν, «Εκσπάσω ἐξ αὐτῶν» (δῆλον δὲ ὅτι τῶν ἀκουσίως προσιόντων τῇ θείᾳ παιδεύσει) 4 τὴν λιθίνην καρδίαν,» τὴν ἀναίσθητον καὶ ἀνάλγητον τῆς ψυχῆς μηνύει ἕξιν, τὴν τοῖς θείοις ἀντιπράττουσαν νόμοις· τὸ δὲ, ο Καὶ δώσω αὐτοῖς καρδίαν σαρκίνην, ο την εξεικτον και πειθήνιον, καὶ τοῖς πνευματικοῖς είκουσαν θεσμοῖς· ἐξ ὧν καὶ ὁ περιώνυμος τῆς ἀρετῆς πέφυκε τίκτεσθαι χορός. Εἰ δὲ καὶ διὰ παραδειγμάτων βούλει τοῦτο μαθεῖν, ἄκουε· ὅτι ὥσπερ γραμματικοὶ καὶ σοφισταί, τοὺς παῖδας δεχόμενοι ῥυπώντας, καθάραντες ἀποπέμπουσιν, οὐ τὰς γλώττας ἀνηβῶντες (οὐ γάρ οἷόν τε), ἀλλὰ τέχνην ἐντιθέντες· οὐδὲ τὰς ψυχὰς ἀλλάττοντες, τὴν δὲ ῥαθυμίαν ἐκβάλλοντες· οὕτω καὶ ἡ θεία σοφία τὴν κακίαν καὶ τὴν ἄγνοιαν ἐξοστρακίζουσα, σύνεσιν καὶ ἐπιστήμην ἐντίθησιν. virtus sincera. Taceo enim, quod illi, qui cum ostentatione opera misericordiæ exercent, non tam virtutis ac honesti amore id faciunt, quam alienas divulgant calamitates. Dum enim misericordes vocari cupiunt, alienas miserias propalare non verenLur. Illud enim, • Luceat lux vestra, o dictum est, non ut nosmetipsos jactemus, sed quia bonum opuš taceri se non patiatur, etiamsi id occultent ii qui faciunt. Quemadmodum enim fax in illuni nocte apparens, sua sponte oculos ad se allicit: sic et virtus quamvis invitis ac nolentibus suis possessoribus omnes homines illuminare apta et mala est. CLX. THEODOSIO PRESBYTERO. Quid sit illud: ‹ Et auferam ab ipsis cor lapideum, et dabo ipsis cor carneum Dictum illud: «Auferam ab ipsis (videlicet, qul divinæ institutioni sponte obsequuntur, seseque accommodant) cor lapideum, indicat labitum anime sensus ac doloris omnis expertem, planeque stupidum, et divinis legibus repugnantem. Quod autem sequitur: «Et dabo ipsis cor carneum, sigailcat habitum animi facile cedentem atque obsequentem, et spiritualibus sanctionibus se submittentein: unde etiam celebris ille virtutis chorus gigni solet. Quod si per exempla quoque hoc discere cupis, ausculta. Quemadinodum grammatici et sophistæ pueros, quos sordidos acceperunt in disciplinam,. mundatos remittunt, non quidem linguas eorum iterum juvenescere facientes (neque enim id feri potest per rerum naturam), sed artem ipsis inserentes: neque animas eorum immutantes, sed ignaviam exterminantes ita etiam divina sapientia improbitatem ignorantiamnque expellens et velut exsilio dammans, intelligentiam et scientiam in animos introducit. ΡΞΑ'. - ΑΡΤΕΜΙΔΩΡΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΑ. Εἰς τὸν › Παρέστη πάσῃ ὁδῷ οὐκ ἀγαλῇ·ν καὶ εἰς τό, ο Ἡ ψυχὴ αὐτοῦ ἐν τῇ ζωῇ αὐτοῦ εὐλογη θήσεται. Τὸ μὲν, ο Παρέστη πάσῃ ὁδῷ οὐκ ἀγαθῇ, ο περὶ ἁμαρτωλοῦ εἰρημένον ἀνδρὸς, εβοήθησεν ἐστὶ, συνα ηγόρησεν, ἐδικαιολογήσατο. Ωσπερ γὰρ ἄμαχος ῥήτωρ τοῖς δικάζουσι παρεστώς, ὑπὲρ τῶν βοηθείας δεομένων τὴν οἰκείαν κινεῖ τέχνην· οὕτω κἀκεῖνος παντί σθένει τῇ κακία συνηγορῆσαι οὐ παρητήσατο. Τὸ δὲ, • Η ψυχὴ αὐτοῦ ἐν τῇ ζωῇ αὐτοῦ εὐλογηθήσεται, ο περὶ κακίστου πάλιν ἀνδρὸς εἰρημένον, τοιοῦτόν ἐστιν· Εξ λεχθήσεται, ἀντὶ τοῦ, ἐπαινεθήσεται, ἐγκωμιασθήσεται, μακαρισθήσεται. Η γὰρ εὐλογία, παρὰ τὸ εὖ λέγειν, τὴν εὐφημίαν μηνύει. Ἐπειδὴ γὰρ πολλοί, τῷ τὴν κρίσιν τῶν πραγμάτων αὐτοῖς διεφθάρθαι, ἐπαινοῦσι καὶ μακαρίζουσι τους ταλανίζεσθαι καὶ θρηνεῖσθαι δικαίους ὄντας, διὰ τὸ πλούτῳ κομάν, καὶ τρυφῆς ἀπολαύειν, καν μυρία 8. Ezech. Χι, CLXI. ARTEMIDORO PRESBYTERO. In illud: Astitit omni viæ non bonæ 81. > Et in illud: • Anima ejus in vita ejus benedicetur 68 Illud quidem dictum: • Astitit omni viæ non bonæ, de homine peccatore dictum est, auxilium opemve tulit, vel patrocinium prabuit, vel advocationem præstitit. Quemadmodum enim inexpugnabilis orator, qui litigantibus assistit, artificium suum pro illis, qui auxilio suo indigent, experitur: sic eliam ille improbitati patrocinium accommodare omnibus viribus non recusat. Porro illud: ‹ Anima ejus in vita ipsius benedicetur; iterum de pcssimo homine dictum est, hujusmodi: 504 Benecdicetur, pro eo quod est, laudabitur, encomiis ornabitur, beatus prædicabitur. Benedictio eniuí, a bene dicendo deductum nomen nihil aliud quam laudem significat. Nam quia multi, quod judic um de rebus labeant corruptum, laudant et belos prædicans 7 Psal. xxxv, 5. 80 Psal. XLVIII, 19. Pro εξεικτον scribit ένεικτον cod. Vat. €50, el vers. seq. χρησμοίς pro θεσμοίς. Possim. Pro ανηβῶντες idem cod. habet ἀμείβοντες et vers. post 2, pro αθυμίαν, ἀμαθίαν. δ.

eos, qui pro miseris potius habendi ac defendi δρῷεν κακά, ὧν καὶ μικρὸν ὕστερον ἀπαιτηθήσονται erant, ideo quod divitiis floreant, et deliciis perfruantur, et infinita designent mala, non cogitantes, quod paulo post rationem reposcentur ac pœnas exigentur; sed in praesentem duntaxat fruitionem respicientes: eam ob rem corruptum horum hominum judicium reprehendens Psalmorum auctor, et quia non solum non objurgant peccantes, neque tantum adulantur ipsis; verum eliam, si opus sit, ut etiam in illorum gratiam mało afficiant virtutem ipsam, id faciunt, dixit: c Anima ejus in vita sua benedicetur.» Quia vero dictum est in vita, hinc datur intelligi, post mortem ergo supplicio afficie – tur; hoc enim id quoque indicat, quod sequitur: ‹ Ingredietur enim in generationem patrum suoδίκας οὐκ ἐννοοῦντες ἀλλὰ τὴν παροῦσαν ἀπό λαυσιν βλέποντες· τὴν τούτων κρίσιν τὴν διεφθαρμένην κωμῳδῶν ὁ Μελῳδὸς, καὶ ὅτι οὐ μόνον οὐκ ἐπιτιμῶσι τοῖς ἁμαρτάνουσιν, οὐδὲ μόνον κολα κεύουσιν· ἀλλ' εἰ δέοι πρὸς χάριν ἐκείνων καὶ αὐτὴν κακῦναι τὴν ἀρετὴν, κακίζουσι δέ • Έφη, ὅτι • Ἡ ψυχὴ αὐτοῦ ἐν τῇ ζωῇ αὐτοῦ εὐλογηθήσεται. Εἰ δὲ καὶ τὸ, ἐν τῇ ζωῇ, εἴρηται· μετὰ θάνατον γάρ κολασθήσεται· τοῦτο γὰρ καὶ τὸ ἑξῆς μηνύει· «Εἰσ ελεύσεται γὰρ εἰς γενεὰν πατέρων αὐτοῦ. Ὁ δὲ εἰσελευσόμενος, οὐκ εἰς τὸ μὴ ὂν χωρεί, ώς οἴονται τινες· ἀλλ' ἐν χώρῳ κατακλεισθήσεται, ἐν ᾧ δηλο νότι ἕως αἰῶνος οὐκ ὄψεται φῶς· ἐν γὰρ τῷ σκήτῳ τῷ ἀσβέστῳ μετὰ τῶν ἐγκωμιασάντων καθειρχθή. rum.» Qui vero ingreditur, is non in nihilum redi- σεται, δίκας ὧν ἔδρασεν ἀπαιτηθησόμενος. gitur (sicut nonnullorum fert opinio), sed in loco quodam concludetur, in quo nimirum in sæculum non conspiciet lucem. In tenebris namque perennibus una cum laudatoribus suis tenebitur constriclus, pœnas facinorum suorum luiturus. CLXII. OPHELIO GRAMMATICO. Quo pacto sit intelligendum illud, ‹ Edite illud cum festinatione " PEB'. ΩΦΕΛΙΟ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟ. Πῶς νοητέον τὸ Ἔδεσθε αὐτοῦ μετὰ σπουδῆς. ο Quod sancitum est lege: ‹ Comedite Pascha cum Τὸ τεθεσπίσθαι· ο Φάγεσθε τὸ Πάσχα μετά σπου festinatione, id nonnulli, ut videtur, existima- δῆς·, ἐνόμισάν τινες, ὡς ἔοικε, λελέχθαι, διὰ τὸ runt sic dictum esse ideo, quia Judæis celeriter ex ὀξέως χρῆναι ἀπὸ τῆς Αἰγύπτου ἐκφοιτῆσαι. Νοεί Ægypto excedendum erat. Intelligant sane etiam τωσαν μὲν οὖν καὶ οὕτως (ἀγροίκον γάρ ἐστι σοφία, eo modo, per me lice (agrestis enim est hominis φιλονεικεῖν περὶ τῶν μηδεμίαν βλάβην τοῖς ἀκροα sapientia, contendere de iis rebus, quæ auditoribus ταῖς οἰσόντων [2])· κινδυνεύει δὲ ἡ σπουδή πράξις nullam allaturæ sint noxam): videtur autem stu- εἶναι πρὸ πράξεως Διὸ καὶ σπουδαῖοι καλοῦνται dium esse actio ante actionem (sive accuratissima G οἱ εὐδόκιμοι· καὶ τοῖς φαύλοις ἀντιδιαστέλλονται. actio). Quocirca etiam σπουδαίοι hoc est studiosi Καὶ τοῦτο ἐγγυάται Ισοκράτης, ὁ ἄνω καὶ κάτω vocantur virtute celebres, et improbis ex adverso παρὰ σοῦ θαυμαζόμενος, γράφων πρὸς Δημόνικον opponuntur. Ejusque rei auctor certissimus est Iso- «Τὰς μὲν τῶν φαύλων συνηθείας ολίγος χρόνος δε crates, quem tu sursum ac deorsum volutans admi- ἔλυσε· τὰς δὲ τῶν σπουδαίων, οὐδ᾽ ἂν ὁ πᾶς αιών raris, ad Demonicum scribens in hæc verba: ‹ Im - ἐξαλείψειε.» Σπουδαῖον οὖν χρὴ τυγχάνειν, τοῦτ' ἔστι proborum quidem familiaritates breve tempus diri- φιλάρετον τὸν μέλλοντα ἐσθίειν τὸ θεῖον καὶ ἀλη mit; bonorum autem virorum (sive studiosorum) ne θινὸν Πάσχα. Ισασι δ' οἱ μύσται τὸ λεγόμενον, κατά quidem ullum ævum deleverit. Oportet igitur stu- τὴν τοῦ νομοθέτου πνευματικὴν διάταξιν. diosum esse, hoc est virtutis amantem, eum, qui divinum et verum Pascha digne velit comedere. Norunt autem quod dicitur illi qui sacris initiati sunt, secundum legislatoris sanctionem. CLXIII. EULOGIO. Contra Origenem. ΡΞΓ'. ΕΥΛΟΓΙΑ. Κατὰ 'Ωριγένους. Quod de animarum lapsu traditum est ab Origene, Τὸν περὶ τῆς τῶν ψυχῶν ἐκπτώσεως λόγον, ἀληθῆ * Exod. III, 11. Hac melius ordinata et einendatiora suggerit cod. Vat. 650. Ed. Paris., καὶ μυρία δρώντας κ. ούχ ὧν με ὕστ. ἀπ. δίκας ἐννοοῦντες. Επιτ. Post. κακίζουσι idem cod. tollit δέ. Vers. post 2 pro εἰ δὲ legit εὖ δὲ et paulo post είρηται mutat in εἰρῆσθαι. PossIN. Αγροίκου γάρ ἐστι σοφία, φιλονεικεῖν περὶ τῶν μηδεμίαν βλάβην τοῖς ἀκροαταῖς οἰ σόντων. F. leg. σοφιάς [sic cod. Vat.]. Mac autem sapientia omni ævo nimis multi mortales præditi fuerunt, ἀγροικόσοφοι: qua compositione utitur Isidor. lib. 11, epist. 99. Rītt. Σπουδή πράξις... πρὸ πράξεως. Elegantissimna deliuitio, qualis illa, Χείρ ἐστιν όργανον προ εργά νων. Sic studium definit Cic. lib. 1 De inventione, quod sit animi assidua et vehemens ad aliquam rem applicata magna cum voluntate occupatio. ID. Inter πράξεως et διδ hæc omnia inserenda suggerit cod. Vatic. 650, συγγένειαν σώζουσαι πρὸς τὴν πα ρασκευήν, ἥτις ἐστὶ κυρίως πράξις πρὸ πρά ξεως. Possin. Σπουδαῖον... τουτέστι φιλάρετον. Sic stiriosum etiam Cornificius ad Herennium ead. sigailicatione dixit. Κιττ. Hec verba, τῶν ψυχῶν, quæ in elit. Paris. deerant, supplemus ex codice Vaticano 65.1. EDIT.

EPISTOLARUM LIB. IV.- EPIST. CLXIII. μὲν, ὡς οἶμαι, οὐκ ὄντα, πιθανὸν δὲ δοκοῦντα, πολλὰ id tametsi verum, ut puto, non sit, verisimile μὲν καὶ ἄλλα, δύο δὲ κατά γε τὸν ἡμέτερον λογισμόν, ἀνατρέπειν δοκεῖ· ἓν μὲν, τὸ μὴ σαφῶς κεκηρύχθαι ἐν ταῖς Γραφαῖς· δεύτερον δὲ, ἡ ἄκρατος λήθη. Οὐ συνορῶσα γὰρ ποῖον ἔμελλε τίκτεσθαι, σκάνδαλον ἐκ τοῦ διαρρήδην κηρυχθῆναι· ῥᾷον γὰρ ἐπὶ τὴν ἐξ ἀρχῆς ἐπαλινδρόμει κατάστασιν· ἣν κα τα πετοῦσα τοῦτο μαθοῦσα ψυχή, τίς ἡ ἄκρατος αὕτη καὶ βαθεῖα λήθη, ὡς μηδὲν αὐτὴν τῶν ἐκεῖσε μεμνήσθαι, καίτοι μνημονεύουσα, ἀνέδραμεν ἂν τὴν ταχίστην, ὅθεν ἐξέπεσεν, καὶ εἰ μυρίους ἐχρῆν ὑποστῆναι πόνους. Καὶ γὰρ εἰ βασιλέως υἱὸς, ἀπὸ βαθυμίας τῆς βασιλικῆς μὲν δόξης ἐκπέσοι, μετὰ λῃστῶν δὲ καὶ ἀνδροφόνων συνδιατρίβειν ἔλοιτο, ἡ μνήμη τῆς πρώτης ευημερίας δυνήσεται ἀπόνως τάχιστα ἐπαναγαγεῖν ἐπὶ τὴν πατρώαν ἀξίαν. Εἰ δὲ παντελῶς ἀποσβεσθείη ἀπὸ τῆς ψυχῆς αὐτοῦ ἡ προτέρα μνήμη, ούτε βαρεῖαν διαιτηθήσεται τὴν μετὰ τῶν λῃστῶν διαγωγήν, ἀλλὰ καὶ ἥδιστα αὐτοῖς συνδιατρίβοι· οὔτε τι πράξοι τῶν ἐπαναγαγεῖν αὐτ τὸν δυναμένων ἐφ᾽ ἣν μηδ' οἶδε βασιλείαν· μὴ πράττων δὲ τὰ φέροντα αὐτὸν ἐκεῖσε, οὐκ ἂν ἐπανέλθοι ποτέ. Ο μὲν οὖν τῆς μνήμης λόγος, είγ' ἀληθῆς ἦν ἡ ἔκπτωσις, πάντας ἀνθρώπους ῆλασεν ἐπὶ τὴν ἐπάνοδον· ἡ δὲ σαφὴς τῶν Γραφών διδασκαλία πλέον ἂν ἐβεβαίωσε. Πιστεύομεν δὲ ἄλλα τινὰ μείζονα ἡμῶν ὄντα τῆς ἀξίας ἀποκεκρύφθαι· ἀλλ᾽ αὕτη, ὥς γε οἶμαι, φαίνεται ὠφελιμωτάτη, τὸ μηδὲ ὁπότερον γεγενῆσθαι, πολλὰ δόγματα εἰς τὸν βίον εἰσεκώμασε τὴν ἡμέτερον. Οἱ μὲν γὰρ οἷον ται σβέννυσθαι μετὰ τοῦ σώματος τὴν ψυχήν. οἱ δὲ ὅτι ἀπολαύσοντες μόνον τῶν ἐν τῷδε τῷ βίῳ καλῶν παρήχθησαν εἰς τὸν βίον· καὶ οἱ μὲν αὐτο ματισμὸν ἐφαντάσθησαν· οἱ δὲ εἱμαρμένῃ καὶ γενέσει καὶ τύχῃ τὰ καθ᾿ ἑαυτοὺς ἐπέτρεψαν· καὶ οἱ μὲν γεννητὸν εἶναι τὸν κόσμον ἀπεφήναντο οἱ δὲ τὸν μὲν οὐρανὸν προνοίας ἠξιῶσθαι· τὴν δὲ γῆν οὐχί· οἱ δ' ὑπὸ τῆς κακίας τὸ σῶμα πεπλάσθαι, καὶ μὴ δύνασθαι ἀρετῆς ὄργανον εἶναι· καὶ ἄλλα μυρία· άπερ, ἵνα μὴ τὸ λογίδιον μηκύνωμεν, παρα λείψω. Ταῦτα δὲ πάντα ἐσβέσθη ἣν ἡ μνήμη τῆς προτέρας καταστάσεως ἐνυπήρχε τῇ ψυχῇ, είνε ἀληθὴς ἦν ὁ τῆς ἐκπτώσεως λόγος, καὶ εἰ ἐν τοῖς ἱεροῖς χρησμοῖς σαφέστατα εκηρύχθη αὐτῆς ἡ ἔκπτωτις, καλοῦσα ἐπὶ τὴν ἐπάνοδον. Διὰ μὲν γὰρ τοῦ πρώτου καὶ Ἕλληνες καὶ βάρβαροι· διὰ δὲ τοῦ δευ “ 505 tamen apparens, cuin alia multa argumenta, tum vel maxime duo, ut nostra fert sententiæ ra tio, evertere videntur: unum quidem, quod istud dogma in Scripturis non sit perspicue prædicatum; alterum vero impermista oblivio. Non enim vident quale nasciturum sit scandalum ex manifesta atque diserta hujus dogmatis prædicatione. Facilius quippe ad eum, in quo ab initio fuit, statum recurreret anima quæ eo excidit, ubi hoc didicerit. Quaenam hæc est extrema et profunda oblivio, ut nihil ipsa omnium, quæ in priore suo statu habuit, recordetur? Atqui si recordaretur, quam celerrime eo recurreret, unde esset delapsa, quamvis sexcentos oporteret tolerare labores. Nam. si regis alicujus filius per socordiam dignitate quidem regia excide- ret, cum latronibus autem et sicariis versari mallet, memoria eum certe prioris felicitatis poterit nullo negotio quam celerrime reducere ad paternam dignitatem. Sin autem penitus exstincta fuerit atque deleta ex animo ipsius prior memoria, neque grave aut difficile ducet cum latronibus commorari imo etiam libentissime suavissimeque cum ipsis versabitur, nihilque prorsus faciet eorum, quæ possent ipsum ad regnuin, quod ne novit quidem amplius, reducere. Cum autem nihil eorum quæ ipsum illuc reducere possent, faciat, nunquam etiam eo revertetur. Itaque memoriæ ratio, si verum esset quod de lapsu animarum traditur, omnes homines ad reditum (in priorem statum felicissimum) impulisset; deinde perspicua Scripturarum doctrina magis etiam eosdem confirmassel. Credimus enim alia quædam, nostrum meritum dignitatemque longe excedentia, recondita esse nobis præmia. Sed hac, ut ego existimo, videtur utilissima, quod abolita prioris status animæ in quo fuerit memoria, multa ac varia in vitam nostram dogmata importavit. Alii namque putant exstingui animam cum corpore; alii vero quod in vitam hanc producti sint quasi hujus tantum vitæ bonis perfruendum sibi esset. Et alii quidem casum temerarium, quo omnia volvantur, excogitarunt; alii autem fato et necessitati ortus et fortunæ res humanas permi. serunt administrandas. Et alii quidem ortum esse mundum pronuntiarunt (alii contra ab æleruo fuisse); alii cœlum quidem providentiam Dei sor. Post δύο δὲ codl. Vat. addit μάλιστα. Possn. Οὐ συνορῶσα γάρ. F. leg. συνορῶσι. Κιττ. Verba illa, ἣν καταπεσοῦσα et quæ sequuntur usque ad fuxh inclusive, sic aliter scribuntur et ordinantur in eod. cod., ἡ καταπεσοῦσα ψυχὴ τοῦτο μαθοῦσα. Ρost τίς, quod statim sequitur, ilein cod. addit δέ. PosSIN. Pro ἀπὸ ῥᾳθυμίας idem cod. scribit uno verbo, ἀποῤῥᾳθυμήσας et sic cod. Bavar. ap. Ritterh.] Ip. Pro διαιτηθήσεται idlem cod. habet ἡγήσε ται. Ib. Vers. seq. Διαγωγήν idem auget preposito συν. Μox pro συνδιατρίβος scribit συνδιατρίψει cod. Vat. Πλασεν auget in συνήλασεν. Vers. iude 2, δὲ muital in γάρ. ID. Οἱ μὲν γὰρ οίονται. Variæ hominum opiniones de anima et providentia. Confer ep. 99, supra. RITT. Pro γεννητὸν cod. Vat. 650 ponit απρονόητου. PoSSIN. Απεφήναντο. Videtur adlendum, οἱ δὲ μὴ, vel, οἱ δὲ ἀγέννητον καὶ ἀΐδιον. Πιττ. Εσβέσθη mulat cod. Vat. in ἐσεβάσθη, εἰ ἦν, quod statim sequitur in ἄy. Possin.

illum esse; terram vero non item. Alli corpus vo- τέρου, Ἰουδαίοί τε καὶ Χριστιανοί, καὶ ἔσοι ταῖς luerunt a malo formatum esse, nec ullo pacto virtutis instrumentum esse posse. Aliaque cjusmodi infinita: quæ, ne oratiunculam in longum producamus, prætermillan. Hæc autem (dogmata) omnia exstincta essent, si memoria prioris conditionis in anima remansisset, siquidem vera esset de lapsu animæ sententia, et si in sacris oraculis clarissime annuntiata fuisset ejus prolapsio, ad reditum provocans. Priori enim ratione et Græci et Barbari, 506 posteriori autem Judæ et Christiani et quicunque sacras Scripturas recipiunt, cognovissent quod cognitu est necessarium. Præterea carcerem (in quem detrusam et inclusam esse perhibent animam post lapsum) equidem video talem esse, qui non prohibeat sed potius augeat peccata. Quomodo enim punitur (anima), cum accipiat majorem ad peccandum occasionein? Quid autem peccavit anima (priusquam in corpus demitteretur); graviorane admisit cade, aut adulterio, aut veneficio? Si quidem igitur compesceretur anima (in corpore, ne peccaret amplius), ut in vita quoque emendaretur, tum vero locum habere posset ista ratio. Quale autem supplicium sustinet anima, quæ corpus deliciis, et scortationibus, et aliis a natura abhorrentibus voluptatibus tradit ac mancipat? quæ carcerem suum (hoc est corporis commercium) nequidem relinquere amplius vult? quæ profundam ac Jongissimam optat sibi contingere senectutem? quæ nihil non facit, ne quidquam sit impedimento vo- c luptati? quæ et dormientem sæpenumero excitat, et scortandi occasiones præbet, et libidinem instigat? Nemo certe, qui peccantem punire vult, occasiones ipsi majores ad exercendam libidinum petulantiam suppeditat. Cur autem dicit Propheta: ventre matris meæ, Deus meus es tu **, ' si antea quoque erat? Quomodo autem resurrectio corporum annuntiatur, ac non potius restitutio animarum in statum corporis expertem? Quomodo • Psal. IX, Ιεραῖς Γραφαῖς πείθονται, ἔγνωσαν ὅπερ ἀν αγκαίον ἦν τὸ γνῶναι· καὶ τὸ δεσμωτήριον δὲ ὁρῶ, οὐ κωλυτικόν, ἀλλ' αὐξητικὸν ἁμαρτημάτων. Πῶς γὰρ τιμωρεῖται, ἡ μείζονα ἄνεσιν δεξαμένη εἰς τὸ πλημμελῆσαι· Τί δὲ ἄρα πεπλημμέληται τῇ ψυχῇ μείζον φόνου, ἢ μοιχείας, ή φαρμακείας; Εἰ μὲν οὖν κατηργεῖτο ἡ ψυχή, ὡς καὶ ἄκουσα σωφρονισθῆναι, λόγον εἶχεν ὁ τοιοῦτος λόγος Ποίαν δὲ τιμωρίαν ὑπέχει ἡ ψυχή, τὸ σῶμα τρυφαῖς καὶ πορνείαις καὶ ταῖς ἄλλαις παρὰ φύσιν παραδοῦσα ἡδοναῖς, ἡ μηδὲ τὸ δεσμωτήριον ἔτι και ταλείψαι βουλομένη, ἡ εὐχομένη γῆρας βαθύ, ή πάντα ποιοῦσα ὅπως μηδὲν κωλύσῃ τὴν ἡδονὴν, ἡ καὶ κοιμώμενον διεγείρουσα πολλάκις, καὶ πορείαν δοῦσα, καὶ παρακαλοῦσα τὸ ἀκόλαστον; Οὐδεὶς βουλόμενος κολάσαι τὸν ἁμαρτήσαντα, ἀφορμάς μείζους αὐτῷ ἀκολασίας δίδωσι. Διὰ τί λέγει ὁ Προφήτης" • Εκ κοιλίας μητρός μου, Θεός μου εἶ σὺ, ν εἰ καὶ πρὸ τούτου ἦν; Πῶς δ᾽ ἀνάστασις σωμάτων και ταγγέλλεται, καὶ οὖν ἀποκατάστασις ψυχῶν εἰς τὸ ἀσώματον; Πῶς δὲ ὁ ᾿Αβραὰμ καὶ ἡ ᾿Αννα την ἀπαιδίαν ὠλοφύροντο; Πῶς δέ, εἰ ἐν εὐλογίας μέρει ἔσται τὸ, «Αὐξάνεσθε καὶ πληθύνεσθε, καὶ πληρώσατε τὴν γῆν;» Αγωνιούμενοι γὰρ παρήχθη μεν, οὐ δίκας ὑπὲρ προτέρων πταισμάτων δώσοντες. Εἰ δ' ἐν τῷ ἀγῶνι διὰ ῥαθυμίαν ἀναπέσωμεν ἄνεσιν δὲ ζητήσωμεν, τότε δή, τότε δικαίως άστεφάνωτοι γενώμεθα. Πλὴν ἀλλ' ἐπειδὴ οἱ κακίαν δου Υματίσαντες, ἀρετῆς ἀντέχεσθαι παρήνεσαν (ταύτην γὰρ ἐνόμισαν εἶναι ἀρίστην χειραγωγὸν πρὸς τὴν ἐπάνοδον), καὶ ἡ Ἐκκλησία, ἡ εἰς ἀγῶνα τους ἀνθρώπους τετάχθαι ἰσχυριζομένη, εἰς ἀρετὴν πα ρακαλεῖ· διὰ γὰρ ταύτης τοὺς νενικηκότας, ἐν οὐ ρανῷ ἀνακηρυχθῆναι καὶ στεφθῆναι ἐπαγγέλλεται ἀφέμενοι τοίνυν τοῦ ζυγομαγεῖν περὶ τῶν ἀμφισβητησίμων, εἰς τὸ ὁμολογούμενον ἑαυτοὺς συνελάσωμεν. Εἰ γὰρ κἀκεῖνοι καὶ ἡμεῖς παντὶ σθένει τὴν ἀρετὴν ἐκθειάζομεν ἀλλὰ ταύτην Vox lepal; abest a cod. Vat. 650 uti et vers. seq. τὸ ante γνῶναι. Possin. Δεσμωτήριον. Platonicum quoque hoc est, corpus esse carcerem animi. Quam in sententiam epigramma exstat Palladæ lib. 1. Anthol., tit. 37. Σώμα πάθος ψυχῆς, άδης, μοίρ', ἄχθος, ἀνάγκη, Καὶ δεσμὸς κρατερὸς, καὶ κόλασις βασάνων. 'Αλλ' ὅταν ἐξέλθῃ τοῦ σώματος ὡς ἀπὸ δεσμῶν Τοῦ θανάτου, φεύγει πρὸς Θεὸν ἀθάνατον. Hoc est: Corpus, fatum, orcus, carcer, dolor ulque gravamen Est animo, miseris hunc cruciatque modis. At sua deseruit simul ille ergastula, liber Omnibus his sedes evolat ad Superum. Rizt. Pro φαρμακείας cod. Vat habet φαρμά κου. Possin. Ρυει λόγος et ante ποίαν hæc omnia iden sddit, εἰ δὲ μείζονα ή πρότερον ἁμαρτάνει ἄλογος, ὡς είμαι. ID. Inter ή ει ψυχή idem inserit ηδομένη. Io. Inter ei el xat inserit ye. Vers. post 4, mus δὲ tollit et et paulo post pro ἔσται scribit εἴρη ται. ID. Inter ἀναπέσωμεν, ει ἄνεσιν με V. 650 inserit, καὶ τῶν μὲν στεφάνων ἧττον φροντίσαιμεν. V. seq. γενώμεθα mutat in μενούμεν, continue ad dens: καὶ δίκας υφέξομεν. Versu seq. pro οἱ και κίαν, scribit οἱ κἀκεῖνα. ID. Pro ἀγῶνα cod. idem ponit ἀγῶνας. ID. Αφέμενοι τοίνιν τοῦ ζυγομαχεῖν. Salut rima admonitio quain alibi quoque habet, ut lib, m epist. 37, ut, omissis contentionibus de rebus obs curitate involutis, incumbamus in id, quod apud omnes in confesso est, nempe in virtatis el hone statis studium. Quod si ferct, procul dubio nielius haberent res humanæ, quæ nunc passim laborant, dum omnes in rebus controversis satagunt, quarum μullis reperitur exitus. Βιττ. loter εκθειάζομεν τι ἀλλὰ huc idem cod.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CLXV. ἀτιμάσαντες τὴν ὑπὸ ἑκατέρων τῶν μερῶν θαυμα- Arahamus et Anna (Samuelis mater) sterilitatem ζομένην παρὰ τοῦ δοκοῦντος ἀδήλου πράγματος ἑαυτοὺς παρέχομεν. Εἴτε γὰρ ἐκπέπτωκεν, ὡς ἐκεῖ νοί φασιν, ἀρετῆς χρεία πρὸς τὴν ἐπάνοδον· εἴτε ἀγωνιουμένη παρήχθη, ὡς ἡμεῖς φαμεν, δι' ἀρετῆς οι στέφανοι πλέκονται. orbitatemque defeverunt? Quomodo in benedictinnis parte censendum erit illud: • Crescite, et multiplicamini, et replete terram "?, Nam certaminum adeundorum gratia, non autem it pœnas priorum delictorum persolvamus, in hanc vitanı producti sumus. Quod si in lucta ac certamine isto per ignaviam atque socordiam succubuerimus, et remissionem ac requiem quæsiverimus, tunc sane, tunc, inquam, jure meritoque coronarum expertes erimus. Verum quoniam illi qui vitiosa tradiderunt dogmata, tamen virtutem amplecti nos monuerunt (hanc enim arbitrati sunt optimam ducem ad reditum in priorem felicitatis statum) Ecclesia quoque, affirmans, homines ad luctam et certamen ordinatos esse, ad virtutem eos excitat et hortatur. Per hanc enim eos qui vicerint, in cœlos præconiis et coronis ornatum iri pollicetur. Quare omissis contentionibus de rebus dubiis atque obscuris ad id quod apud omnes in confesso est nosmetipsos congregemus. Nain et ipsi et nos omni robore virtutem tanquam rem divinam celebramus atque extollimus. Sed interim eam quæ absque controversia ab utraque parte in admiratione ha. betur, negligentes, de re obscura el controvers: inter nos digladiamur. Sive enim lapsa est (animna antequam in corpus veniret), ut illi prohibent, virtute opus est ad revertendum in priorem statum 507 sive certaminis ac luctæ ergo in hanc vitam producta est, ut nos dicimus, per virtutem coronæ nectuntur. ΡΕΔ'. — ΙΩΑΝΝΗ ΔΙΑΚΟΝΟ. Εἰς τὸ, «Οτι τοῖς ἀγγέλοις αὐτοῦ ἐντελεῖται περὶ σοῦ. Τὸ, «Τοῖς ἀγγέλοις αὐτοῦ ἐντελεῖται περὶ σοῦ ἐπὶ χειρῶν ἀροῦσί σε, μή ποτε προσκόψης πρὸς λίθον τὸν πόδα σου,» καὶ περὶ ἀνδρὸς δικαίου εἰ ρημένον, καὶ κακῶς τῷ διαβόλῳ νενοημένον (ἢ γὰρ παραλογίσασθαι ἠβουλήθη νενοηκώς, ἢ κακῶς ενόησε), σαφέστατα καὶ συντομώτατα ἤλεγξεν ὁ Χρι στὸς, φράσας· «Γέγραπται· Οὐκ ἐκπειράσεις Κύμιον τὸν Θεόν σου. Κινδυνεύοντι γάρ, οὐκ ἐκπειρά. ζοντι Θεὸς ἐπηγγείλατο την βοήθειαν· ἐν χρεία καθα εστῶτι, οὐκ ἐπιδεικνυμένῳ καὶ κινήν θηρω μένῳ δόξαν. Οὔπω γὰρ λέγω οὐ περὶ ἐμοῦ, οὗ καὶ ἄγγελοι χρήζουσιν· ἀλλὰ περὶ δικαίου ἀνδρὸς εἴρηται τῷ Μελωδῳ. CLXIV. JOANNI DIACONO. In illud (Psalmi dictum), ‹ Quonium angelis suis mandabil de le "., Dictum illud: • Angelis suis inandabit de te: in manibus portabunt te, ne forte offendas ad lapidem pedem tuumn,» et de viro justo dictum, et a diabolo male acceptum esse (aut enim data opera voluit fallere atque decipere, cum quidem satis intellige ret quid sibi vellet: aut male intellexit), clarissime brevissimeque arguit Christus, cum dixit: ‹ Scriptum est: Non tentabis Dominum Deum tuum”, › Nam in periculum adducto, non autem tentanti Deus auxilium se laturum promisit; in necessitate constituto, non autem se ostentanti, et vanam gloriam consectanti. Nondum enim dico, Psalmorum scriptorem illud dictum non de me (cujus ope et auxilio ipsi quoque indigent angeli, tantum abest ut ego ipsorum indigus sim), sed de viro justo protulisse. PEE'. - ΙΕΡΑΚΙ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ Εἰς τὸ, «Οὐ πάντες χωροῦσι τὸν λόγον τοῦτον.» HIERACI PRESBYTERO. In illud (Christi dictum): ‹ Non omnes capiunt hune sermonem Τὴ περὶ παρθενίας ῥηθέν· «Οὐ πάντες χωροῦσι Quod de virginitate dictum: «Non omnes caτὸν λόγον τοῦτον, ἀλλ᾽ οἷς δέδοται· ο εἴρηται, οὐχ piunt sermonem hunc, sed quibus datum est:» id ὅτι κατὰ ἀποκλήρωσίν τινά τισιν ἐδόθη (οὐ γὰρ ἂν non est eo sensu dictum, quasi quibusdam sorte αὐτοῖς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν ἔπαθλον προτί- quadam arcana tributum sit (nan si ita esset, non θει), ἀλλ᾽ ἵνα δείξῃ, πρῶτον μὲν τῆς θείας ῥοπῆς proposuisset ipsis praemium regnum calorum): sed χρήζοντας τοὺς πρὸς τοῦτον ἀγωνισαμένους ut ostendat, primum quidem divino auxilio indiτὸν ἀγῶνα τὸν ὑπερφυή· ἔπειθ' ὅτι οὐρανόθεν αὕτη gere eos, qui istud natura excellentius certamen κάτεισιν ἡ συμβουλή, οὐ νόμῳ θεσπίζουσα, ἀλλὰ susceperunt; deinde, quod colitus hoc consilium οι Gen. 1, 28. 83 Psal. xc, 11. es Matth. 1, *Matth. xix, inserit, τίνος ένεκεν αὐτὴν οὐκ ἀσπαζόμεθα. Ver seq. παρὰ mutat in περὶ et mox πράγματος ἑαυτοὺς recte scribit πράγματα ἑαυτοῖς. Possin. Ed. Paris., καινήν. Lectionem sequitur cod. Vatic. 650 et Bavarici. Edit. (25. Post λέγω addit ὅτι, et ante άγγελοι ponit οι. Post ultimam verbum epistole alit τὸ ῥηθέν. POS-IN. Πιο Πρεσβυτέρω cod. Vatic. 650, λαμπρο τέξω. ID. Idem ἀγωνισαμένους mutat in ἀποδυσαμέ νους. Vers. antepen. ep. pro εδόθη legit δέδοται, ει mox inter γέρας οι οὐ hæc inserit, εἰ δὲ οὐ περιττόν τὸ γένος. 10.

descendat, non lege sarciens, sed suasione et παραινέσει χρωμένη. Τρίτον, ὅτι δέδοται τοῖς κρείτ τοσιν ἀκρασίας, τοῖς τὴν ἄνωθεν καλοῦσι συμμαχίαν, καὶ νηστείαις καὶ ἀγρυπνίαις φυλάττουσι τὸ κειμή λιον, καὶ μὴ ἑαυτοὺς τῷ θηρίῳ διὰ ῥαθυμίας καὶ τρυφῆς προϊεμένους. Εἰ μὲν γὰρ κατὰ ἀποκλή ρωσιν ἐδόθη, περιττὸν τὸ γέρας. Οὐ κατὰ χάριν ἐδόθη, ἀλλὰ δέδοται τοῖς λαβεῖν ἐθέλουσι Τοῖς γὰρ μὴ βουλομένοις οὐδεὶς ὁ δώσων exhortatione utens; tertio, quod detur (haec facul tas virginitatem colendi) iis, qui intemperantia superiores exstiterint, qui desuperveniens auxilium implorarint, qui pretiosum illum thesaurum jejuniis atque vigiliis conservarint, nec semetipsos feræ belluæ per ignaviam et delicias prodiderint. Nam si secundum sortitionem quamdam daretur, supervacaneum esset præmium (quod virginitatis cultoribus est datum est; sed illis datur qui accipere volunt. Illis enim qui CLXVI. ARCHIBIO PRESBYTERO. In illud (Pauli dictum), In ipso habitat omnis plenitudo divinitatis corporaliter *. propositum). Non itaque ex mera gratia nolunt, nemo erit qui sit daturus. ΑΡΧΙΒΙΑ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. PEG'. Εἰς τὸ, ο Εν αὐτῷ κατοικε πᾶν τὸ πλήρωμα τῆς θεότητος σωματικώς.» Τό, ο Ἐν αὐτῷ κατοικεῖ πᾶν τὸ πλήρωμα τῆς θεότητος σωματικῶς, ο αὐτὸς μὲν ἔφης μὴ νοεῖν· ἐγὼ δ᾽ οἶμαι εἰρῆσθαι ἀντὶ τοῦ, οὐσιωδῶς. Οὐ γὰρ ἐνέργεια θεότητος, ἣν ἐνουσία τίκτει, τὸν ναὸν ἐκεῖνον ἐκυβέρνα τὸν ἄχραντον, ἀλλ' οὐσία μυρίας ἐνεργείας ἔχουσα· οὐ μερικὸν ἔχουσα χάρισμα, ἀλλ' ή πηγὴ τῶν ἀγαθῶν. Αὐτός, φησὶν, ὁ τῷ Πατρὶ συμβασιλεύων καὶ τὰς τῶν ὑπερκοσμίων ἡνίας κατέχων, καὶ τὰ ἐπίγεια οἰακίζων, ἐνηνθρώπησε. καὶ στρατηγικοῖς ὅπλοις ἐπὶ τῆς παρατάξεως έστη, ἵνα κἀκεῖνα κοσμήσῃ, καὶ νίκην τῷ τῶν ἀνθρώπων γένει κατορθώσῃ, καὶ τοὺς ἀλιτηρίους τροπώσηται δαίμονας, καὶ τὸν στρατηγὸν αὐτῶν μέγα φυσώντα καταλύσῃ, καὶ μυρίων χαρισμάτων τὴν Ἐκκλησία. εμπλήσῃ. Ο βασιλεὺς, φησὶν, ἐστρατήγησεν, οὐχ ὁ στρατηγὸς βασιλικῷ ἀξιώματι ἐκεκόσμητο· ὁ βασι Tu quidem te ignorare dicebas dictum illud (quid sibi velit): 1n ipso habitat omnis plenitudo divinitatis corporaliter. › Ego vero id dictum esse arbitror, pro essentialiter. Non enim efficacia divinitatis, quam parit inexsistentia, templum illud impollutum gubernabat, sed essentia ipsa 508 infinitis prædita operationibus: non particulare habens donum gratiæ, sed fons (inexhaustus) bonorum. Ipse, inquit (Paulus), qui cum Patre (pari potestate) regnat, quique rerum supramundanarum habenas tractat, et terrestria quo vult flectit, homo factus est, et imperatoriis armis in acie stetit, ut et illa ornaret et victoriam hominum generi compararet, et noxios dæmones in fugam verteret, et ipsorum ducem magnum quiddam spirantem destrueret, et infinitis donis gratiæ impleret Ecclesiam. Rex, inquit (Paulus), militiæ principatum λεὺς τῇ τοῦ δούλου μορφῇ ἔκρυψεν ἑαυτοῦ τὴν ἀξίαν ἐν gessit; non aulem dux militiæ regia est dignitate decoratus: rex, suam ipsius dignitatem in acie sub forma servi occultavit: non autem miles dignita· tein regis ipse sibi arrogavit. Rex erat qui legem ferebat; non autem miles legislationem aggredi ausus. Illud enim:. Ego vero dico vobis, regi convenit; illud quoque: «Volo, mundus esto, imperatoris est proprium dicere; iMud: ‹ Fiat tibi sicut vis, o ejus est, qui absolutam habet polestatem; illud: «Tace, obmutesce ", domini est; quæque sunt cætera de genere isto et ejusmodi, ne 3. Coloss. 11, 9. ** Marc. IV, 39. τῇ παρατάξει, οὐ στρατιώτης βασιλέως ἀξίωμα ἑαυτῷ ἐπεφήμιζε. Βασιλεὺς ἦν νομοθετῶν, οὐ στρα τιώτης νομοθετεῖν ἐπιχειρῶν· τὸ γὰρ, ο Ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν, ο βασιλέως. Τὸ γὰρ, «Θέλω, καθαρί σθητι, ο αὐτοκράτορος· τό, ο Γενηθήτω σοι ὡς θέσ λεις, αὐτοτελῆ τὴν ἐξουσίαν ἔχοντος τὸ, ο Σιώπα, πεφίμωσο, ο δεσπότου· καὶ ὅσα τοιαῦτα, ἵνα μὴ πάντα καταλέγων μηκύνω τὸν λόγον Εἰ δὲ τὸ πάθος σε ταράττει, τὸ κατὰ Θεοῦ μὲν τολμηθέν, σαρκὸς δὲ ἀψάμενον ἄκουε τοῦ κορυφαίου τῶν ἀποστόλων λέγοντος· «Χριστοῦ οὖν παθόντος σαρκί, ο Τῷ θηρίῳ. Intellige vel ipsum diabolum, vel spurcam et foedam voluptatum libidinein, a qua etiam Sophocles beneficio senectutis se effugisse tanquam a fera quadam bestia gaudebat. RITT. Δέδοται τοῖς λαβεῖν ἐθέλουσι. Eadem est Basilii, Gregorii Nazianzeni sententia, et aliorum Gracorum: Θέλουσι γὰρ ὑμῖν εὖ πράττειν καὶ Θεὸς ἕτοιμος εἰς τὸ παρασχεῖν, inquit Ignatius epist. 7, et Nazianz. τοῖς προηρημένοις καλώς, τὴν χεῖρα δίδω σιν ὁ Θεός. Ει alius apud Suidam: Η ἐπουρανία χάρις δίδοται κατὰ τὸ μέτρον τῆς ζητήσεως. ID. Τοῖς γὰρ μὴ βουλομένοις οὐδεὶς ὁ δώ σων. Hoc est quod J C. Paulus ait, et est tritissimum: Invito beneficium non datur. L. 69. D. De reg jur., et Ulpian., Quod cuique pro eo prastatur, irrio non tribuitur. L. 156, Invitus, § uli., de cul. sil. ID. Pro κατοικεῖ cod. Vat. 650 label κατοικεῖν. Vers. 4 pro ένουσία scribit ἡ ουσία. Pussia. lem col. pτο συμβασιλεύων μοι συμβουλεύων. ID. Ριο ἀξίωμα idem habet ἀξιώματα. Το Τὸν λόγον idem cod. mutat iu τὸ γράμμα. Το πάθος.... αψάμενον. Hoc est quod Pe trus de Christo dicit, παθὼν σαρκί. Confer ep. 179 b. lib. Et secundum hæc etiam intelligendumi quod alibi scribit Isidorus noster, Θεοῦ πάθος οὐ λέγεται. Rationem hic reddit, ἀπαθὲς γὰρ τὸ θεῖον. Elegan ter et pie Leo M. serm. 17. De Pass. Domini: ‹Manente in sua proprietate utraque substantia, nec Deus reliquit sui corporis passionem, nee Denm tecit caro passibilem, quia divinitas, quæ erat in dolente, non erat in dolore.» Κιττ.

EPISTOLARUM LIB. IV. · EPIST. CLXVI. Εἰ τοίνυν ὁ τὰς κλεῖς τῶν οὐρανῶν ἐγκεχειρισμένος dum omnia commenoro justo longius orationem τὴν σάρκα κυρίως απεφήνατο πεπονθέναι, τὴν πα θῶν δεκτικὴν (ἀπαθὲς γὰρ τὸ θεῖον)· εἰ καὶ, ὡς τὸν κληρονόμον ἀποκτείναντες Ἰουδαῖοι πεπόνθασι τραγωδίας απάσης μείζονα μὴ ταραττέτω σε τὸ πάθος· ἀλλ' εἰς εὐχαριστίας μέγεθος χειραγωγείτω ὅτι ὁ βασιλεὺς ὁ ἀπαθὴς, ὁ σκιὰν τροπῆς μὴ ἐπιδε χόμενος τὴν οἰκείαν ἐκδέδωκε σάρκα· καὶ πολλὰ ὡς ἄνθρωπος ἀσθενὴς φθεγξάμενος, ἵνα στρατο ηγήματι ὅλῃ τὸν πανούργον, τρόπαιά τε στήσας λαμπρά, ἀνέβη εἰς τοὺς οὐρανούς, τὴν ἀπαρχὴν τῆς ἡμετέρας φύσεως ημφιεσμένος. Εἰ δὲ ἄνθρωπος ἦν, ὡς φασι, ψιλός, θεία χάριτι κοιμηθείς, δι' ήν αἰτίαν πολλοὺς ἀνελόντες ἄνδρας ἁγίους Ἰουδαῖοι, οὐδὲν τοιούτων πεπόνθασιν· ἐπὶ δὲ τούτῳ πᾶσα νενίκηται τραγῳδία παραβαλλομένη τοῖς τούτων πάθεσιν, ἀλλὰ δῆλον ὅτι μὲν ἦσαν ἅγιοι, ὁ δὲ μονογενής Υἱὸς ἐν ανθρωπήσαι καταξιώσας. Τὸ γὰρ μὴ ἀπὸ τῆς αὐτῆς ἀξίας ἔκειν ἐπὶ τὰ πάθη, ἀλλὰ τοὺς μὲν εἶναι δού λους, τὴν δὲ Δεσπότην, ἀσύγγνωστον ἔτεκεν Ἰουδαίοις τὴν δίκην. • Οὗτος γὰρ, φησίν, ἐστὶν ὁ κληρονόμος· οἱ ἀμπελουργοὶ τὸν κληρονόμον ἀποκτεῖναι ὥρμη σαν, οὗ τὸν σύνδουλον, τὸν υἱὸν τοῦ οἰκοδεσπότου τὸν γνήσιον, οὐχ ἵνα ἐξ αὐτῶν εἰς υἱοθεσίας ἀξίωμα ἀνακομισθέντα. Πῶς γὰρ μετὰ τοὺς δούλους Υἱός ἀπεστάλη, ὃν καὶ ἐντραπῆναι ἐχρῆν; Πῶς δὲ δεύτερος ἄνθρωπος ἐξ οὐρανοῦ εἴρηται; πῶς δὲ Θεὸς ἐπεδήμησεν, ἢ ἀνθρώπῳ συνέπραξεν; πῶς δὲ ἐταπείνωσεν ἑαυτὸν, ἴσα Θεῷ ὑπάρχων; πῶς δὲ ὁ Θεὸς τὸν Υἱὸν ἔπεμψεν, ὁμοιώματα σαρκὸς ἁμαρτία;; “Η πῶς οὐκ ἐξευτελίζεται τὰ ἄχραντα μυστήρια, σῶμα καὶ αἷμα ἀνθρώπου δοκοῦντα εἶναι; πῶς δὲ ἔφη· • Σῶμα δὲ κατηρτίσω μοι; › Πῶς δὲ ἀναγκαῖον, ἔχειν τι καὶ τοῦτον, ὃ προσενέγκη; πῶς δὲ διὰ τοῦ ἰδίου αἵματος τοὺς αἰχμαλώτους ἐλυτρώσατο; ἢ πῶς τὸν Κύριον τῆς δόξης ἐσταύρωσαν; πῶς δὲ ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο; πῶς δὲ πολυμερῶς καὶ που λυτρόπως ὁ Πατήρ λαλήσας ἐν τοῖς προφήταις, ὕστερον ἐλάλησεν ἐν Υἱῷ; ἢ πως παραπλησίως Υἱός μετέσχε τῶν αὐτῶν; 'Αλλ᾽ ἵνα μὴ πάντα καταλέγοντες όχλον πολὺν τῇ σῇ ἀκοῇ παρασκευάσωμεν, ἅπαντα τοίνυν λέξω· τὸ Θεὸν ὄντα ταπεινὰ 98 Matth. xx1, 58. producam. Quod si te passio (Christi) perturbat, quæ contra Deum quidem per summam audaciam adornata fuit, sed carnem attigit, audi corypheum ac principem apostolorum, dicentem: ‹ Cum igitur Christus passus sit carne. Si ergo is, cui clares cœlorum traditæ sunt, carnem propriam esse pronuntiavit, quæ passiones videlicet recipere potuit (divina enim natura passionum expers est)? Si item Judzi, ut qui hæredem occiderint, eas perpessi sunt calamitates, quae omnem tragoediam longe superant, nihil est quod perturbet te pas sio; sed potins ea res debet te ad tanto majores agendas gratias excitare ac velut manu ducere. Quia scilicet rex passionis expers, qui umbram mus tationis non recipit, propriam tradidit carnem, et multa ut homo imbecillis protulit, ut vafrum (hostem) stratagenate quodam sic caperet, tropaeque statnit splendida: ac deinde in cœlos ascendit, primitiis nostræ naturæ indutus. Quod si, ut ipsi aiunt (Ariani), nudus fuit honro, divina gratia des coratus, quare Judæi, cum olim multos viros sana clos sustulerint, nihil tamen ejusmodi unquam sunt ob id perpessi; propter hunc autem (Christum occisum) ea sustinueruul, quorum atrocitas, si cum quavis tragoedia comparetur, longissimo omnes intervallo antecedit? Sed manifestum est illos quidem fuisse viros sanetes: hunc vero unigenitum (Dei) Filium, qui homo feri dignatus est. Namm quod non ab cadem (omnes tam hi quam illi) dignitate ad passiones ac supplicia sua descenderint: sed illi quidem servi ſnerint, hic vero Dominus: hoc illud est, quod omnis veniæ expertes pœnas Judæis peperit. Hic enim, inquit, est hæres”. Heredein, 500 inquam, non conservum invaserunt vinitores et ad cædem rapuerant: Fillum Patriafamilias germanum, non unum ex suo numero in adoptionis dignitatem ascitum ac subvectumi. Quomodo enim post servos missus est Fitius, quem et revereri oportebat? Quomodo secundus homo Ex cœlo dietus est? Quomodo item Deus in terris verə salus est, aut cum homine operatus? Quomodo 97 | Petr. iv, 1. Pro ἀποκτείναντες cod. Vat. legit απεκτον. set accendere, ne omium captivorum amitteret τες. loss. Ο σκιάν τροπῆς μὴ ἐπιδεχόμενος. Videtur ante oculos habuisse Isidor. illa apostoli Jacobi 1, 17: Από τοῦ Πατρὸς τῶν φώτων, παρ' ᾧ οὐκ ἔστι παραλλαγή, ἢ τροπῆς ἀποσκίασμα. Πιττ. Τὴν οἰκείαν ἐκδέδωκε. Fort. ἐκδεδωκώς. Eadem et aliorum Ecclesiæ doctorumi est sententin, ut Leonis M. cum aliis locis, tum serm. 11 De Passione Domini: ‹ Ut humanum genus vinculis mortiferæ prævaricationis absolveret, et sævienti diabolo potentiam suze majestatis occultavit, et infirmitatem nostræ humilitatis objecit. Si enim crudelis et superbus inimicus consilium misericordia Dei nosse potuisset, Judæorum animos mansuetudine potius temperare, quam injustis odiis studuisPATROL. GR, LXXVI. servitutem, dum nihil sibi debentis persequitur libertatem, etc. Idem serm. 4 De Quadrages.: ‹ Prudentiam diaboli stuftam fecit sapientia Dei, ut superbus hostis hominem videns, quem aliquando superaverat, non metueret eum persequi, quem pro omnibus oportebat occidi. Vide eunidem serin. 1 et 2 De Nativit. Domini. RITT. "Οτι μὲν ἦσαν. F. leg. ὅτι οἱ μέν, vel ὅτι ἐκεῖνοι μέν. ID. Επεμψεν, ομοιώματι. Interponendum vide tur iv. Ip. Pro ἅπαντα τοίνυν recte cod. Vat. scribit, εν εἰς δ πάντα τείνει. Vers. post 2, ἀξίαν mutat in ούτ σίαν, et vers. antepen. ep. inter ὥσπερ et καὶ ins rit οὖν. PosSIN. Τὸ Θεόν. Videtur in medio deesse μέν. Κιττ.

οὐδὲν τὴν ἄχραντον ἀξίαν καταβλάπτον· τὸ δ' ἄνα θρωπον όντα θετά τινα καὶ ὑπερφυή φράζειν, τῆς ἀνωτάτω τυγχάνει τόλμης. Βασιλεῖ μὲν γὰρ ἔξεστι μετριολογεῖν καὶ μετριοφρονεῖν· στρατιώτῃ δὲ ἡ στρατηγῷ βασιλικὰς ἀφιέναι φωνας, οὐ θέμις. Εἰ μὲν οὖν Θεὸς ἦν, ὥσπερ καὶ ἦν, ἐνανθρωπήσας, καὶ τὰ ταπεινὰ χώραν ἔχει· εἰ δ' ἄνθρωπος ἦν, τὰ ὑψηλὰ χώραν οὐκ ἔχει. seipsum humiliavit, cum esset æqualis Deo 9? φθέγξασθαι, καὶ οἰκονομικόν ἐστι καὶ χρειώδες, καὶ Quomodo Deus Filium suum misit, in similitudine carnis peccati ¹? aut quomodo non redduntur vilia impolluta mysteria, si hominis tantum corpus et sanguis esse videantur? Quomodo autem dixit: ‹ Corpus autem perfecisti mihi *? › Quomodo oportuit hunc etiam aliquid habere quod `offerret? Quemodo per proprium sanguinem captivos redemit *? Quomodo Dominum gloriæ crucifxerunt *? Quomodo Verbum caro factum est? Quomodo Pater, cum olim multifariam multisque modis locutus esset per prophetas, postremo locutus est per Filium? aut quomodo similiter eorumdem particeps factus est Filius? Sed ne, dum omnia singulatim recensemus, auribus tuis molestiam nimiam creemus, universe ac semel omnia dicam: Euni quidem qui sit Deus, humilia locutum esse, et dispensationis ae submissionis fuit opus, et utile, et mullatenus impollutam cjus diguitatem lædens aut imminuens; eum vero qui sit (nudus) homo, divina quædam et naturæ humanæ terminos excedentia jactare, extremæ est audaciæ. Nam regi quidem licet moderate loqui et moderate sentire (seposita paulisper regia sua majestate): militi autem vel etiam principi militiæ nefas est regales emittere voces. Si ¡gitur Deus fuit (sicut certe fuit), homo factus, etiam humilia in ipso locum habent; si vero (nudus) homo fuit (ut Ariani falso perhibent), sublimia illa locum non habent. CLXVII. — NILO. De sapientia Danielis et trium puerorum. Babylonios, qui tunc temporis supercilia extulerant super victoriis et rebus bello feliciter gestis, el tropis a se erectis superbiebant, et prædictione se jactabant, divinum numen obstupefecit, cum pueros captivos non sapientiores ipsis in comparatione (in illis enim rebus, qua sunt ejusdem naturae, comparatio valet), sed sapientissimos decla ravit. CLXVIII. — JOANNI DIACONO. In illud (Pauli dictum ), «Irritam quis faciens legem Moysis, sine ulla miseratione” duobus vel tribus testibus moritur”. ΡΞΖ'.- ΝΕΙΛΟ Περὶ τῆς σοφίας Δανιὴλ καὶ τῶν παίδων. Τους Βαβυλωνίους τότε ὠφρυωμένους ἐπὶ τοῖς πολεμικοῖς πλεονεκτήμασι, καὶ ἐπηρμένους ἐπὶ τοῖς τροπαίοις, καὶ ἐναβρυνομένους ἐπὶ προῤῥήσει, κατέπληξε τὸ θεῖον, παῖδας αἰχμαλώτους οὐ σοφωτέ ρους αὐτῶν κατὰ σύγκρισιν (ἐπὶ τῶν ὁμογενῶν γὰρ * σύγκρισις ), ἀλλὰ σοφωτάτους ἀποφῆναν. ΡΕΙ. - ΙΩΑΝΝΗ ΔΙΑΚΟΝΩ. PEIP. Εἰς τὸ, ο Αθετήσας τις νόμον Μωσέως, χωρίς οἰκτιρμῶν ἐπὶ δυσὶν ἢ τρισὶ μάρτυσιν ἀποθνήσκει.» Dumn lex eos qui majora gravioraque quam 310 Τοῦ νόμου τοὺς συγγνώμης ἁμαρτάνοντας με!. quibus ignosci posset, admiserant peccata, absque ζονα ἀπαραιτήτως κολάζοντος, ἡ χάρις επιφοιτήσασα, remissione ulla puniret: superveniens gratia (Evan- καὶ τὸν θνητὸν καὶ ἐμπαθῆ θανατώσατα διὰ τοῦ gelii), quæ mortalem et perturbationibus obnoxiam βαπτίσματος βίον, διὰ παλιγγενεσίας αὖθις ὥσπερ vitam per baptismum mortificavit, per regeneratioἐκ μηχανῆς εἰς ἄλλον ἀνεγέννησε βίον, καὶ προσο nem denuo homines quasi ex machina in aliam έταξεν, διὰ πολιτείας ἀρίστης τὰ τοῦ σώματος μαρά regeneravit vitam, præcepitque ut per optimam ναι, μᾶλλον δὲ νεκρῶσαι πάθη· τοῖς δὲ πταίσασι, vivendi rationem corporis perturbationes non tam καὶ μὴ μετανοήσασι, μᾶλλον ἢ ὁ νόμος πικροτέρως tabefactas compesceremus, quam omnino enecareἐκόλασε, καὶ ἠπείλησε τὰς τιμωρίας. Οἱ γὰρ τοσαύ inus. Eos autem qui adhuc peccare non destituri της ἀξιωθέντες δωρεᾶς, καὶ εἰς τιμὴν βασιλικήν essent, neque penitentiam acturi, gravioribus al- ἀνακομισθέντες, καὶ θείων γενόμενοι μυστηρίων τε que acerbioribus eliam, quam lex, poenis se ale- καὶ χαρισμάτων κοινωνοί, εἶτα ῥᾳθυμήσαντες, μεί eturam comminata est. Qui enim tanto digni habiti ζονος ἂν εἶεν τιμωρίας ἄξιοι. Καὶ τοῦτ' ἐγγυάται δ dono, et in honorem regium evecti, et divinorum Παῦλος φράζων τοῦθ' ὅπερ μαθεῖν ἠθέλησας· «Αθε facti participes mysteriorum et donorum gratia, τήσας τις νόμον Μωσέως, χωρίς οἰκτιρμῶν, ἀντὶ τοῦ tamen etiam sic ignavi esse (ad bona opera perse- χωρὶς ἐλέους καὶ παραιτήσεως καὶ συγγνώμης, ἐπὶ verant, majori supplicio digni censebuntur. Atque δυσὶν ἢ τρισὶ μάρτυσιν ἀποθνήσκει τοῦτ' ἔστι • Philipp. 11, 6. ' Rom. viii, 5. • Psal, xxxix, 7; Hebr. x, 5. • Joan 1, 14. • Hebr. 1, 1. * Hetr. x, VARLE LECTIONES ET NOT.E. In titulo post Νείλῳ cod. Vatic. 650 addit Διακόνῳ, et verbum ultimum epistule non ἀποφήναν sx ἀποφῆναι scribit. Possin. Vile supra epist. 115. Βιττ. • Zachar. IV, 11. * 1 Cor. st, 8. Inter ἀποθνήσκει εἰ τοῦτ' ἔστι live cod. Vat. 630 inserit: Δύο, φησίν, ἢ τριών μαρτύρων μαρτυ ρησάντων ἀποθνήσκει [quæ ex margine in textu irrepsisse videntur]. Possis.

EPISTOLARUM LIB. 1V. - ΕPIST. CLXX. λιθοβολεῖται· πόσῳ δοκεῖτε χείρονος ἀξιωθήσεται hoc ipsum Paulus significat, cum id profert, quod τιμωρίας, ε τὸν ἐλευθερώσαντα, φησί, καὶ τιμή σαντα, δι' ὧν πράττει, καθυβρίζων; tu discere voluisti: «Irritam quis faciens logem Moysis, sine ulla miseratione (hoc est abeque misericordia, et excusatione, et venia), duobus vel tribus testibus moritur, hoc est, lapidibus obreitur; quanto magis putatis deteriora mereri supplicia, qui eum a quo liberatus, inquit, et honore affectus est, contumelia afficit?» ΡΞΗ. – ΙΣΙΔΩΡΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. Εἰς τὸ, ο Μακάριοι οἱ εἰρηνοποιοί, ο Τοὺς εἰρηνοποιούς ὁ Σωτὴρ ἐμακάρισε, καὶ υἱοὺς ἐπηγγείλατο Θεοῦ γενέσθαι τοὺς πρῶτον μὲν ἐν ἑαυτοῖς εἰρηνεύοντας, καὶ μὴ διαστασιάζοντας, ἀλλὰ τὸν ἐμφύλιον πόλεμον καταλύοντας, τῷ τὸ σώμα τῷ πνεύματι υποτάττειν, καὶ πείθειν τὸ ἔλατ τον τῷ κρείττους δουλεύειν, δουλείαν πάσης ἐλευθε ρίας καὶ βασιλείας ἀμείνω· ἔπειτα καὶ τοῖς ἄλλοις τοῖς τε πρὸς ἑαυτοὺς τοῖς τε πρὸς ἀλλήλους στασιά ζουσιν εἰρήνην βραβεύοντας. Οὐκ ἂν δέ τις ἄλλῳ πρυτανεῦσαι δίκαιος ἂν εἴη, ἢ μὴ αὐτὸς ἔχει. Οθεν καὶ ἄγαμαι τῆς θείας φιλανθρωπίας τὴν ἀνυπέρβλητον φιλοτιμίαν, ὅτι τὰς ἀγαθὰς ἀντιδόσεις, οὐ μόνον πόνοις καὶ ἱδρῶσιν, ἀλλὰ καὶ εὐπαθείαις τρόπον τινὰ ὀρέγειν ὑπισχνείται, εἴ γε ἡ κορυφή τῶν εὐφραινόντων ἡ εἰρήνη ἐστίν, ἧς ἀπούτης, οὐδὲν τῶν εἰς θυμηδίαν ἡκόντων ἰσχύσει, πολέμου τὴν εἰρήνην κατασβεννύντος· εὖ δὲ καὶ φάναι, υἱοὺς Θεοῦ κληθήσεσθαι τοὺς εἰρηνοποιούς· καὶ τὸ ἔπαθλον ἐκεῖνὸ τούτῳ τῷ ἄλλῳ ἀπονενέμηκέναι. Ἐπειδὴ γὰρ αὐτὸς, γνήσιος ὢν Υἱός, εἰρηνοποίησε τὰ πάντα, τὸ μὲν σῶμα ὁρμητήριον τῆς ἀρετῆς ἀποφήνας, τοὺς δὲ δύο τόν τε ἐξ Ιουδαίων καὶ τὸν ἐξ ἐθνῶν πεπιστευκότας κτίσας εἰς ἕνα καινὸν ἄνθρωπον τά τε οὐράνια τοῖς ἐπιγείοις συνάψας, εικότως τοὺς τὰ αὐτὰ ὡς ἐνδέχεται ποιοῦντας, τῆς αὐτῆς ἀξιωθήσεσθαι προσ ηγορίας ἔφη, καὶ εἰς τὴν τῆς υἱοθεσίας εἰσποιηβήσεσθαι ἀξίαν, ἥτις ἐστὶν ὁ ἀκρότατος τῆς μακαμιότητος όρος. CLXIX. ISIDORU EPISCOPO. In illud, ‹ Beati pacifici *.» Pacificos beatos prædicavit Salvator, et filios Dei futuros esse promisit: qui primo quidem in semetipsis pacem colunt, nec laboraut seditione, sed botłum quasi civile et intestinum dirimunt, dum corpus spiritui subjiciunt, et partem sui inferiorem co adducunt, ut præstantiori serviat servitutem quavis libertate, adeoque οι regno quovis, potiorenì: deinde, qui aliis quoque, vel secum ipsis vel cum aliis dissidentibus pacis sunt auctores. Nemio autem ad id alteri conciliandum idoneus fuert, quod ipse non label. Unde ft etiam et immensam divinæ bonitatis vini demirer, quæ bonas retributiones non tantum laboribus ac sudoribus, sed quodammodo etiam voluptatibus sese daturam pollicetur, si quidem fastigium rerum delectabilium omnium pax continet: qua absente, nihil quidquam eorum valebit, quæ ad animum demulcendimi sunt comparata, bello videlicet pacem exstin - guente. Sed et hoc pulchire atque conciune dictum esse putandum est, filios Dei vocatum iri pacificos: quodque illud prænium huic certamini sit tribuum. Cum enim ipse, ut qui genuinus sit Filius, ad pacera composuerit omnia, dum et corpus reddidit virtuti prouum atque obediens, et populos duos, qui, inquam, et Judæis pariter ac gentibus crediderunt, in unum novum hominem condidit, et denique coelestia terrenis compaginavil: recte 511 alque ordine fecit, quod eadem, quantum quidem in ipsis est, præstantes, eadem quoque appellationis dignitate decorandos pronuntiavit, et in filiationis ho. norein cooptan:los: qui supremus est beatitudinis ΡΟ. — ΖΩΣΙΜΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Ποίων ἁμαρτημάτων ἄφεσιν ἐδίδου ὁ νόμος διὰ θυσιῶν. Τῶν μὲν δοκούντων εἶναι ἁμαρτημάτων, ο νόμος. ἄφεσιν, ἢ διὰ θυσιῶν, ἢ δι᾽ ἐλεημοσύνης, ἢ διὰ καθαρσίων, παρείχε· τῶν δὲ ὄντων οὐχι. Τὰ γὰρ συγγνώ μης μείζονα, κατεδίκαζε θανάτῳ. Καταλύεσθα: γὰρ παντί τρόπῳ τοὺς ταῦτα ὁρῶντας προσέταττεν, οὐχ ἵνα τὰ αὐτὰ δρῶμεν· λαθών δὲ λίθον ἀκονείσαι κατὰ τοῦ ἀλόντος· ἀλλ᾽ ἵνα οἱ τῶν ἀσυγγνώ terminus. CLXX. - ZOSIMO PRESBYTERO. Qualium peccatorum remissionem dederit lex per sacrificia. Apparentium quidem peccatorum remissionem lex vel per sacrificia et victimas, vel per eleemosynam, vel per lustrationes præbebat: veroruni autem non item. Nam venia majora morte condemnabat. Omnino enim eos qui talia perpetrabant, de medio tolli atque aboleri præcipiebat: non ut eadem faciamus, quasi clanculum lex lapidem con- • Matth. V, Pro γενέσθαι idem cod. scribit κληθήσε σθαι. Possin. Inter τινά ει ὀρέγειν inserit idem, καὶ θυμ ηλίαις. Vers. post 2, ισχύσει mutat in ἰσχύει. Paulo post pro εἰρήνην scribit εὐφροσύνην. Vers. seq. iuter καὶ et φάναι, interserit τό. ID. Τοὺς δὲ δύο. F. deest λαούς, nisi pro τοὺς της λαούς. Κιττ. Cod. Vat. καταλύεσθαι mutal in καταλεύε σθαι. Possin. Pro λαθών idem scribit λανθάνων, et pro άκον είσαι, ἀκοντίζει. Vers. post 2, πταιόντων mutat ius ἁλόντων. Vers. penult. ep. post καταλιθούν quæ s0quuntur ad finem sic exhibet idem cod., τὸν ἑλάτο του πταίσματι φωραθέντα. ID.

tra deprehensum in ejusmodi peccato projecisset, η στων πταισμάτων καθαρεύοντες, τὴν τιμωρίαν κατά sed ut illi qui a peccatis venia indignis atque carentibus mundi et immunes essent, supplicium illis qui peccarunt, irrogarent. Est enim absurdissimum et gravissimum, eos quidem, qui longe majora τῶν πταιόντων ἀποφέροιεν. Ατοπώτατον γὰρ ἐστι καὶ λίαν δεινότατον, τοὺς μείζονα πολλούς πταίοντας μὲν, λανθάνοντας δὲ, παρορᾷν· καταλιθοῦν δὲ τὸν ἐπὶ ἐλάττονι μὲν πταίσαντα, φωραθέντα δέ. peccant, sed occulti latent, negligenter transmittere; lapidibus autem obruere eum qui minori quidem in re lapsus est, sed deprehensus in delicto. CLX XI. — HERONI SCHOLASTICO. ΡΟΑ'. — ΗΡΩΝ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. Οὐ μόνον τοῖς οὐκ ἐφ' ἡμῖν, ὦ σοφέ, ὡς ἡγῇ, ἀλλὰ καὶ ἐν αὐτοῖς ἐφ' ἡμῖν, εἰ μὴ πολλὴ ἡμῖν ροπή παρὰ τῆς θείας προνοίας ἐπιφοιτήσει, οὐκ ἂν δυνηθείημεν αὐτὰ εἰς τέλος ἄρτιον ἀγαγεῖν. Επιφοιτήσει δὲ πάντως, τοῖς πάντα τὰ παρ' ἑαυτῶν ἄνευ σκήψει; εἰσφέρουσι, καὶ μηδὲν παραλιμπάνουσι τῶν εἰς τοῦτο φερόντων. Η γάρ τοὺς μὴ βουλομένους προτρέ πουσα, τους βουλομένους, καὶ πάντα ποιοῦντας, καὶ πραγματευομένους, πάντως εἰς αὐτὴν τῶν κατορθο μάτων ἀνοίσει την κορυφήν. Non solum ea, quæ non sunt in nostra potestate, ut tu, vir sapiens, arbitraris, sed ea quoque quorum nos sumus domini, si non magna auxilii copia nobis a divina providentia adveniat, non poterimus ad perfectum finem exitumque perducere. Aderit autem id presto, omnino iis hominibus, qui abeque tergiversatione ac prætextu ullo ea quæ penes se sunt inferunt, nihilque eorum, quæ ad illud impetrandum conducere videntur, prætermittunt. Nam (divina providenta) quæ non volentes excitat et hortatur ut velint, profecto eos, qui volunt, omniaque præclare factorum subvehet fastigium. CLXXII. — AMALIANO PRESBYTERO. Non exigua ex maximorum præclarissimorumque virtutis operum commemoratione promanat utilitas. Nam et dormientes animas ad virtutem capessendam exsuscitat, et igavas ac socordes excitatiores eficit, et vitiis indulgentes embescere docet, atque ad pœnitentiam agendam adducit. Idque ostendens sapiens ille Proverbiorum scriptor dixit: «Favi mellis sunt sermones honesti '., Honestos vocat faciunt et sollicite agunt, omnino in ipsum ΡΟΒ. — ΑΙΜΙΛΙΑΝΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΑ. Οὐ μικρά ἐκ τῶν μεγίστων κατορθωμά των διηγήσεως ὠφέλεια. Τὰς μὲν γὰρ κοιμωμένας ψυχὰς διεγείρει πρὸς ἀρετήν· τὰς δὲ νωθρὰς ὀξυτέ ρας παρασκευάζει· τὰς δὲ κακίαν ἀσπαζομένας ερυθριᾷν διδάσκει, καὶ εἰς μετάνοιαν ὁδηγεῖ. Καὶ τοῦτο ὁ σοφὸς δεικνύς Παροιμιαστής Εφη ο Κηρία μέλιτος λόγοι καλοί. • Καλούς λέγει, τοὺς περὶ εἰ σεβείας καὶ ἀρετῆς κινουμένους, οὐ τοὺς ἐπικτήτη κομμωτική σεμνυνομένους, ἀλλὰ τοὺς οἴκοθεν ἐπι αγομένους τῆς ἀληθείας τὸ κάλλος· οὗ τοὺς ἐφ᾽ ἄρ ματος ποιητικοῦ ἡ ῥητορικοῦ ὀχουμένους, ἀλλὰ τοὺς τὴν ἔμφυτον καὶ Θεοδώρητον πεζήν πορείαν ποιου μένους· καὶ τί τὸ ἐντεῦθεν ὄφελος; Δίδαξον, ὦ σοφέ. • Γλύκασμα δὲ αὐτῶν ἴασις ψυχῆς. Ὁ Ἐπεὶ τοίνυν οὐ μικρὰν ὠδίνει τὴν ὠφέλειαν τὰ τῶν παλαιῶν ἀν δραγαθήματα, συνεχῶς τὰς τούτων ἀριστείας ἐν συλλόγοις καὶ διαλόγοις ἐν μέσῳ φέρωμεν. Πολλά γὰρ ψυχικά νοσήματα, καὶ λανθάνοντα, καὶ δῆλα, θεραπείας προσφόρου τεύξεται, eos, qui de pietate ac virtute habentur; non illos, qui ascititia quadam venustate se venditant, sed qui e» se ipsis quasi domo afferunt veritatis pulchritudinem: non qui tanquam in curru poetico aut oratorio vehuntur, sed quia nativam atque a Deo dalam pedestrem semitam terunt. 512 Et quid tandem hine redit atilitatis? doce nos, quæso, o Sapiens. • Dulcedo autem eorum (inquit) est sana - tio animae s.» Quoniam igitur constat priscorum bominum præclara facinora, si crebris usurpentur sermonibus, non exiguam parere utilitatem; assidue ipsorum egregia facta in cœtibus et colloquiis in medium proferamus. Multi enim morbi aulmoFum, tai latentes quam manifesti, hinc medicinam appositam et convenientem consequentur. CLXXIII. — ΒELIA DIACONO. In illud, «Disponet sermones suos in judicio ".» Sapientissime vir, qui ad gratiam laudant, et ad odium vituperant alios, non sunt in hominum AUmero habendi: sed illi, qui certo judicio et amant et reprehendunt. Quæ causa quoque est, cur Psalmorum scriptor virum justum prædicans, inter alia quibus excellit, etiam hoc apposuit eique tri- • Prov. xvi, 24. 10 ibid. st Psal. cxi, 5. ΡΟΣ'. — ΗΛΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. Εἰς τὸ, «Οἰκονομήσει τοὺς λόγους αὐτοῦ ἐν κρίσει.. Οὐ χρὴ, ὦ σοφώτατε, τοὺς πρὸς χάριν ἐπαινοῦν τας, καὶ πρὸς ἀπέχθειαν ψέγοντας, εἰς ἀνθρώπους ἀριθμεῖν· ἀλλ' ἐκείνους τοὺς κρίσει καὶ φιλοῦντας καὶ ἐλέγχοντας. Διὸ καὶ ὁ Μελῳδὸς τὸν δίκαιον ἀνα κηρύττων, μετὰ τῶν ἄλλων πλεονεκτημάτων και τοῦτο προσέθηκεν· Οἰκονομήσει τους λόγους αὐτοῦ "Αρτιον mutat in αίσιον cod. Vat.650. Pass1. Confer gnomicam epigraphen ep. 167 lib. 11. RITT. Post οὐ μικρά sic scribit codex Vat. 650, ή ἐκ τῆς διηγήσεως, et v. 2 omittit vocem διηγή σεως. Possin,

EPISTOLARUM LIB. IV. - EPIST. CLXXV. ἐν κρίσει.» Κρίσεως γὰρ ὑγιοῦς ἴσον οὐδέν. Οἱ γὰρ buit: • Disponet sermones suos in judicio.» Sane ταύτης άμοιροι, καὶ ταῖς οἰκείαις ἐπιθυμίαις ἐπό μενοι, καὶ τοὺς μὴ ἐλέγχεσθαι οφείλοντας, κοι λακεύοντες, τοὺς δὲ ἐγκωμιάζεσθαι δικαίους κακιζοντες· οὗτοι ἀνδραποδωδέστατοι εἰσι, μᾶλλον δὲ εἰς τὴν τῶν ἀλόγων δικαίως ἂν καταχθείεν φύσει ψήφεν ΡΟΔ'. ΜΑΡΩΝΙ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. Εἰς τὸ εἰρημένον·. Ιδοὺ ἡ θεοσέβειά ἐστι σο φία, ο Οι μοι δοκεῖ ὁ ἀοίδιμος Ἰώβ, οριζόμενος τήν σου φίαν καὶ τὴν ἐπιστήμην, ειρηκέναι· δ ή 600σέβειά ἐστι σοφία.. Τὸ δὲ ἀπέχεσθαι κακῶν, ἐστὶν Επιστήμη· τῷ ὄντι γὰρ ἡ ἀκροτάτη σοφία ἐστὶν ἡ ὀρθὴ περὶ Θεοῦ διάληψις· καὶ ἡ θειοτάτη επιστήμη, ἀρίστη πρᾶξις· ἡ μὲν τὸ θεῖον ὀρθῶς δοξάζουσα, ή δὲ κακῶν ἀπεχομένη· ἡ μὲν διὰ πραγμάτων θεολογοῦσα, ἡ δὲ διὰ πράξεων εὐδοκιμοῦσα. Εἰ τοίνυν ὁ θεοφιλής και φιλόθεός ἐστι καὶ ἐπιστήμων, καὶ τὴν θεωρητικὴν ἔχει ἀρετὴν, καὶ τὴν πρακτικὴν, τὴν μὲν ὡς ψυχήν, τὴν δὲ ὡς σῶμα· τί περιττά δο κοῦμεν φιλοσοφεῖν, πολιτείας μὲν ἀρίστης ὀλιγωροῦντες, εύγλωττίας δὲ μόνης ἐπιμελόμενοι. enim judicio nihil est quod comparari queat. Hoc enim qui carent et suis obsecuti cupiditatibus, eos quidem quos reprehendere oportebat, adulantur; eos autem qui laudari merebantur, reprehendunt; illi vero servili admodum sunt ingenio præditi; ac potius in brutarum pecudum classem merito referendi. CLXXIV. ΜARONI EPISCOPO. In id quod dictum est, Ecce pietas, sive cullus Dei, est sapientia. › Non videtur mihi celebris ille et decantatissimus Jobus, quod sapientiæ scientiæque definitionem tradere vellet, dixisse ista: «Ecce Dei cultus est sapientia; et abstinere a malls, est scientia. Revera enim summa sapientia est recta de Deo existimatio, et divinissima scientia, optima actio: quarum illa recte de Deo sentit; ista a vitlis abetinet. Altera per dogmata de Deo philosophatur; altera per actiones laudem consequitur. Si igitur ita est, ut Deo charus sit is, qui et Deum amat et scientia est præditus, quique et contemplativam habet virtutem et activam: alteram quidem velut animam, alteram vero tanquam corpos; quid est quod nobis persuadeamus, nos eximie sapientes esse, dum optimam quidem vivendi rationem parum curamus; belle vero ornateque dicendi studio solum dediti sumus. ΡΟΕ. - ΠΡΩΝΙ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ Εἰς τὸν ι Τῷ τύπτοντί σε εἰς τὴν δεξιάν σια γόνα.» Οὐκ ἂν, ὦ σοφέ, εἰ τὸ τυπτηθῆναι καὶ ἀδικη θῆναι ἦττα ἦν, καὶ ὁ Χριστὸς καὶ ὁ Παῦλος τἀναντία ἔφησαν. Ὁ μὲν γὰρ Δεσπότης τῷ τύπτοντι εἰς τὴν δεξιάν σιαγόνα, καὶ τὴν ἄλλην παρέχειν ἐθέσπισεν· ὁ δὲ Ἀπόστολος· «Διά τί οὐχὶ μᾶλλον ἀδικεῖσθε;» παρήνεσε. Καινὸς γὰρ οὗτος τῶν παλαισμάτων ὁ νό μος, ἐπειδὴ καὶ καινότερος τῶν ἐπάθλων ὁ τρόπος οὐ γὰρ κότινος, καὶ σίτησις ἐν πρυτανείῳ, οὐδὲ χαλκαὶ εἰκόνες χρυσῷ ἀπαστράπτουσαι· τὰ οἰκτρὰ ταῦτα καὶ εὐτελῆ ἔπαθλά εἰσιν· ἀλλὰ καὶ βασιλεία εὐρανῶν, καὶ ζωὴ τέλος μὴ ἐπισταμένη. Μή τοίνυν, εἰ ὑποχωρήσεις καὶ φιλοσοφήσεις, νόμιζε ἡττᾶσθαι ἀλλὰ δίωκε τὴν νίκην ἐν τῇ δοκούσῃ ἥττῃ κειμένην. Εἰ δὲ θαυμάζεις τὸ εἰρημένον, παραδείγματι, δ λέγω, ποιήσω σαφές. Λέγεται τις βασιλεὺς μέλλων ναυμαχεῖν πρὸς τοὺς ἐναντίους, καὶ ἰδὼν πολλῷ πλέονας τὰς τῶν πολεμίων ναῦς, καὶ ὑποχωρήσας τοῖς πολεμίοις ἐπερχομένοις, ειρηκέναι· Οὐ φεύγω ἀλλὰ καὶ διώκω τὴ συμφέρον ὀπίσω κείμενον. τοίνυν κανταῦθα ἐν τῇ δοκούσῃ ἥττῃ καὶ ὑποχωρήσει ** Jʊb xxvi11, 28. 18 Matth. v, 39. **I Cor. vi, 7. CLXXV. — HERONI PRESBYTERO. In illud (Christi dictum), ‹ Percutienti te in doxtram maxillam *» etc. Si percuti et injuria affici, esset succumbere, neque Christus neque Paulus unquam 513 colltraria dixissent. Dominus enim præcepit percutienti in dextram maxillam, præbere etiam alteram; Apostolus autem admonuit in hæc verba • Quare non potius injuriam palimini "? • Nova namque hac est lex certaminum, quandoquidem magis etiam novus est præmiorum modus, videlicet non oleaster, et cibatio in prytaneo, neque ænex stature auro fulgentes (misera ac vilia sunt ejusmodi præmia), sed regnum cœlorum, et vita finem nesciens. Noli igitur putare te, dum cedis et Christianae meditationi das operam, succumbere ac vinci: sed potius persequere victoriam, quæ in eo ipso, dum succumbere videmur, sita est. Quod si miraris id quod dictum est, exemplo manifestum faciam quod dico. Perhibent regem quemdam, cum vellet pugnam navalem adversus hostem pugnare, vidissetque hostium naves longe plures quam suas, cedentem hostibus invadentibus, dixisse: Non fugio, sed Καὶ τοὺς μὴ ἐλέγχ. Videtur redundare μή, vci pro eo leg. μέν. Κιττ. Pro ψήφον cod. Vatic. 650 habet tantum φύσιν. PassIn. Codl. Vat. 650 legit Μαρίνῳ. In principio ep. pro οὗ μοι idem habet, εὖ μοι. In. Πραγμάτων. Legend, arbitror δογμάτων vel ῥημάτων. Nam πραγμάτων quidem tolerari hic non potest, cum mox sequatur πράξεων. Κιττ. Inter φιλόθεος ει έστι idem cod. inserit καὶ σοφός. Possin. Inscriptio nulla erat in editione Parisiensi suppletur ex codice Vaticano 650. EDIT.

πτουσιν ἢ ἀδικοῦσι χωρῶμεν, ἀλλὰ παραχωρῶμεν αὐτοῖς. Οὗτος γὰρ καὶ τῶν οὐρανίων ἄθλων ὁ νόμος. potius utilitatem persequor retro sitam. Si igitur Α' τὸ συμφέρον καὶ ἡ νίκη κεῖται, μὴ ὁμόσε τους τύ etiam hac in vita (interdum), in eo dum quis supe ratur et cedit, utilitas et victoria consistit: ne paribus passibus procedamus cum iis qui nos percutiunt aut injuria afficiunt; sed potius ipsis concedumus. Hæc enim etiam cœlestium certaminum lex est et ratio. CLXXVI. - EULOGIO. POG'. ΕΥΛΟΓΙΑ. Οὐχ ἱστορίαν ἁπλῶς ψυχαγωγήσαι δυναμένην ὁ ἱεροφάντης ἔγραψε Μωσής· ἀλλ' ἐπειδὴ νομοθετεῖν Εμελλε, τὸν δημιουργὸν καὶ κριτὴν τοῦ παντὸς προτάντει, καὶ τὴν τοῦ κόσμου δημιουργίαν, ἵνα μὴ τοῖς μέρεσι τοῦ κόσμου τὸ σέβας απονέμοιεν - εἶναι τῶν ὁσίων τὰ γέρα, καὶ τῶν ἁμαρτωλῶν τὰς κολάσεις προσθεὶς, οὕτως ἐπὶ τὸ νομοθετεῖν ὥρμησ σεν, ἵνα ἀπὸ τῶν γεγενημένων καὶ τὰ μέλλοντα πιο Non historiam simpliciter animos legentium oblectare valentem propheta Moyses descripsit: sed quoniam legen ferre volebat, opifeem et judicem universitatis rerum præponit, necnon hujus mundi creationem, ne (homines) cultam Deo debitum partibus mundi tribuerent: deinde posteaquain et piorum præmnia et peccatorum supplicia adjunxit, ita ad legislationem processit, ut futuris Adem ab lis quae jam facta erant astruens, subditos ad pie- στωσάμενος, εἰς εὐσέβειαν καὶ δικαιοσύνην τους tatem et justitiam exhortaretur atque excitaret. CLXXVII. PRILITRIO. · In illud, ‹ Oportebal te dare argentum ¹³, › etc Adeo procul a probro remotum est, cum optima quis et egerit et dixerit, tamen non potuisse persuadere, ut ipse Judex calculum tulerit ac dixerit if qui nihil ad salutem proximorum contulerat: • Oportuit te dare argentum meum mensulariis, et ego cum venissem, id repetiissem;» hoc est dicere, oportuit contestari. oportuit vitam inculpatam ostendere. Nam opus rectum ac perfectum ad Anem perducere, non est ejus qui dicit, sed ejus videlicet qui audit, ut incorruptus Judicis calculus declaravit. 514 CLXXVIII. DOROTHEO SCHOLASTICO. In Abrahamum encomium, de mactatione Isaaci“, Ο ὑπηκόους προτρέψειεν. ΡΟΖ'. ΦΙΛΙΤΡΟ. Εἰς τό «Ἔδει σε βαλεῖν τὸ ἀργύριον.» Οὕτω πόρρω καθέστηκεν αἰσχύνης, τὸ τὰ βέλτιστα πράττοντά τε καὶ φράζοντα μὴ δυνηθῆναι πεῖσαι, ὡς αὐτὸν τὸν κριτὴν ψηφίσασθαι καὶ εἰπεῖν, τῷ μη δὲν εἰς τὴν τῶν πέλας σωτηρίαν εἰσενηνοχότι· «Εδει σε καταβαλεῖν τὸ ἀργύριόν μου ἐπὶ τοὺς τραπεζίτας, κἀγὼ ἐλθὼν ἀπῄτησα ἂν αὐτό· τοῦτ' ἔστιν εἰπεῖν· Ἐχρῆν διαμαρτύρασθαι· ἔδει βίον ἔληπτον ἐπιδει κνύμενον. Τὸ γὰρ εἰς τέλος ἀγαγεῖν τὸ κατόρθωμα, οὐ τοῦ λέγοντος, ἀλλὰ τοῦ ἀκούοντο; δῆλον ὅτι καθώ έστηκεν· ὡς ἡ ἀδέκαστος ψῆφος τοῦ Χριτοῦ δε δήλωκεν ' ΡΟΗ'. — ΔΩΡΟΘΕΑ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. Εἰς τὸν ᾿Αβραὰμ ἐγκώμιον, ἐπὶ τῇ τοῦ Ἰσαὰκ σφαγῇ. Οὐδὲν οὗ φημι λαμπρότερον, ἀλλ᾽ οὐδὲν ἴσον ἔχεις εἰπεῖν τρόπαιον, οὗ ἔστησεν ὁ πατριάρχης Αβραάμ οὐ γὰρ κατὰ τυράννων, ἀλλὰ κατὰ τῆς τυραννικω τάτης φύσεως τοῦτ' ἤγειρε. Πάντων γὰρ τῶν λογισμῶν οὐδὲ ὅρασιν, ἀλλὰ τῇ ἐμφύτῳ συμπα θείς ώπλισμένων, κακείνων κατατιτρωσκόντων, αὐτὸς ἔμενεν άτρωτος· καὶ ἦν τὴν μὲν φύσιν αὐτὴν ἰδεῖν χαμαὶ ἐῤῥιμμένην μετὰ τῶν ὅπλων καὶ τῶν στρατοπέδων· αὐτὸν δὲ ἑστηκότα, καὶ τὴν χεῖρα ἀνατείνοντα, οὐχὶ στέφανον ἔχουσαν, ἀλλὰ μάχαιραν Nullam hoc quod dico illustrius, ac ne quidem hule simile proferre potes tropæum, quod statuit patriarcha Abrahamus. Non enim id contra tyrannos, sed contra ipsam, quæ maxime tyrannicam vim habet, naturam, erexit. Nam cum omnes ratiocinationes cogitationesque adversus ipsum insito paternæ storges affectu armatæ essent, et ipsum convulnerare niterentur, tamen ipse mansit invulnerabilis et erat cernere naturam quidem ipsam cum suis armis atque copiis omnibus humi prostratam; ipsum vero stauten, et manum extendentem, non παντός στεφάνου λαμπροτέραν. Διὸ καὶ πάντες μὲν * Matth. xxv, 27. 16 Gen. xxi, 1 seqq. Cum hac epistola plane congruit quod seri bit de Mosaica historia Philo in lib. De opificio mundi. Idcirco ipsum a mundi conditione ordiri, ut ostendat, et mundum legi, et legem mundo consentire: legem, inquam, quam laturus erat, a mundo pendere; virunique bonum legis observantem, siimul ac mundi civis factus est, ad voluntatem et arbitrium naturæ, quæ est lex mundi, suas onmes a tiones dirigere et huic parare debere. RITT. Cod. Vat. 650, ἀπονείμοις». Possit. Ut persuadeatur auditori quod vult orator, non est in manu oratoris, sed in potestate auditoris. Pluribus han sententiam probat Isidorus infra epist. 205, et rationibus et auctoritatibus etiam Arist., ubi vide not. Ritt. Col. Vat. pro δεδήλωκεν seribit κεκύρωσεν. POSSIN. Θεοδώρῳ Cod. Vat. 650. Vers. 1 ep. pro τον items labat [σως. ID. Τῆς τυραννικωτάτης φύσεως. Videtur alIndero ad illum ex tragoedia versum: Μεγάλη τυ ραννὶς ἀνδρὶ τέκνα καὶ γυνή. Magna est iyrannis, uror atque liberi. Κιττ. Συμπαθείς codl. Val. mutat in συνηθεία Possit.

EPISTOLARUM LIB. IV.- EPIST. CLXXIX. οι λογισμοί καταπτήξαντες τὸ παράστημα τἀνδρός, corona preditam, sed gladio quavis corona illustrius ἑστήκεσαν αὐτῷ ὑποτεταγμένοι, καὶ τρέμοντες μᾶλ. fulgente armatam. Unde factum est, ut omnes quidem λον ἢ βασιλέα οἱ δορυφόροι βλέμματι γάρ βλοσυρῷ ratiocinationes humana obstupefacta ad conspectunt πάντας κατέστειλεν. Ὁ δὲ τῶν ἀγγέλων ἄνωθεν congressumque viri starent ab ipso subactæ, et maἐπεκράτει δῆμος· καὶ ὁ Θεὸς ἀνεκήρυττεν. Εἰ δὲ gis etiam contremiscentes quam ad conspectum βούλει τοῦτ' ἀληθὲς σκοπῆσαι, ἀπὸ τῶν regis solent ejus stipatores. Terribili namque vultu ἔξωθεν τοῦτο θεάση πραγμάτων. Εἰ γὰρ ἀθλητοῦ omnes perculit. At desuper angelorum populus apνικήσαντος μὴ κήρυξ κάτωθεν ἑστὼς, ἀλλ᾽ ἄνωθεν plausit; et Deus præconium fecit victoriæ. Quod si καθήμενος αὐτὸς ὁ βασιλεὺς ἀναστὰς ἀνακηρύξεις libet veritatem ejus, quod dixi, considerare, ab τὸν Ολυμπιονίκην, οὐχὶ τῶν στεφάνων αὐτῷ τοῦτο externis rebus hoc licebit contemplari. Nam si, λαμπρότερον εἶναι δόξῃ; Δήλον ἅπασιν ἐστιν. posteaquam aliquis athleta victoriam reportavit, Οταν οὖν μὴ βασιλεὺς θνητός, ἀλλ' αὐτὸς ὁ ἀΐδιος, non præco inferius consistens, sed superius résiοὐκ ἐν θεάτρῳ ἀνθρωπίνῳ μόνον, ἀλλὰ καὶ ἀγ- dens ipse rex, de solio suo consurgens proclamet γέλων καὶ ἀρχαγγέλων καὶ τῶν ἄνω δυνάμεων, ἀνα- victorem certaminis Olympici, nonne ea res ipsi κηρύττει λαμπρᾷ τῇ φωνῇ βοῶν οὐρανόθεν coronis splendidior esse videbitur? Manifestum hoc οὐχὶ πάντα ὑπερβάλλει τοῦτο λαμπρότητος videlicet est omnibus ita visum iri. Quando igitur δρον; Κομιδῇ ἔγωγε ισχυρισαίμην. Οὐκοῦν εἰ καὶ non terrenus quispiam ac mortalis rex, sed ipse ἡμεῖς βουλοίμεθα ἀνακηρυχθῆναι, καὶ στεφανωθῆναι, Rex sempiternus, non solum in theatro humano, ἑαυτοὺς ἀφιερώσωμεν, καὶ μηδὲν θνητόν, μηδὲ βιω sed etiam in visorio Angelorum, et Archangeloτικών χορευέτω ἐν ἡμῖν πάθος· ἀλλὰ πᾶσι χαίρειν rum, et supernarum Virtutum, victorem suo præφράσαντες, τὰ τῶν οὐρανῶν ἄξια καὶ φράζωμεν καὶ conio aliquem renuntiet, clara voce cœlitus emissa, πράττωμεν. »onne ea res omnem splendoris termiņum excedit? Equidem id firmiter asseveraverim. Quapropter nos quoque siquidem victores proclamari et coronari expetimus, nosmetipsos consecremus, nullumque mortalem, nullum ad hanc vitam pertinentem affectum in nobis exsultare sinamus, sed, omnibus valere jussis, cœlis digna et loquamur et faciamus. ΡΟΘ'. - ΝΕΙΛΟ. Εἰς τὸ εἰρημένον ἀπὸ τοῦ Κυρίου, «Εἰς ἐμὲ βλέ πέτε.. Οὐδένα, οἶμαι, τοιαῦτα πεπαρωνῆσθαι οἷα δ τῶν οὐρανίων βασιλεὺς, δεῦρο ἐπιφοιτήσας, πεπαρώνηται παρ' ἐκείνων, οὓς ἀφικτο σώσων· ὅς γε οὐδὲ λῃστοῦ καὶ ἀνδροφόνου προεκρίθη, ἀλλὰ καὶ ἐκολαφίσθη. Εἰ δὲ καί τις τὰ ὅμοια πέπονθε (δεδόσθω γὰρ), ἀλλὰ τὸ μὴ ἀπὸ τῆς ἴσης ἀξίας ὁρμᾶσθαι τοὺς πεπονθότας, άνισα πάλιν δείκνυσι τὰ πάθη. Οὐ γὰρ ταὐτὸν, βασιλέα υβρίσαι καὶ ἰδιώτην· οὐδὲ δε σπότην καὶ δοῦλον· ἀλλὰ τὰ μὲν κατὰ τοῦ βασιλέως, κἂν μικρὰ ᾖ, μεγάλα τῇ ἀξίᾳ τοῦ πεπονθότος κρίνε και · τὰ δὲ κατὰ τοῦ ἰδιώτου, κἂν μέγιστα ᾖ, υπο τέμνεται τὴν ὀργὴν, καὶ εἰς συγγνώμην πολλάκις ὁρᾷ. Ταῦτα δ' ἔφην, ἐπειδὴ γέγραφας, τί ἐστι τὸ παρὰ τοῦ Χριστοῦ λεχθέν· «Εἰς ἐμὲ βλέπετε.. Ο γὰρ λέγει, συντόμως τοιοῦτόν ἐστιν. Ἐπειδὴ γὰρ οἱ πάντολμοι Ἰουδαῖοι ἐπιλυττήσαντες ἑδραματουργησαν τραγῳδίαν, κατὰ Θεοῦ μὲν τολμηθείσαν, σαρκός δὲ ἁψαμένην (ἀπαθὲς γὰρ τὸ θεῖον κυρίως )· οἱ δὲ μετὰ ταῦτα μέλλοντες ὑβρίζεσθαι, ἴσως ἀγανακτεῖν ἤμελλον, ὡς παρὰ τὴν αὐτῶν ἀξίαν τοιούτοις περι- «Psal. πειν, 16. « η CLXXIX. — NILO. In id quod a Domino dictum est, ‹ In me intuemini 17. Neminem ego unquam tot tantisque arbitror injuriis et contumeliis affectum csse, quod quantisque affectus est celestium Rex cum in terras venisset, et quidem ab illis, quos servatum veneral: qui neque latroni et homicidæ prælatus est, sed et com laphis casus. 515 Eisi enim similia forte quis perpessus est (detur enim ita esse), attamen hoc dissimiles et impares ostendit perpessiones, quod illi qui perpessi eas sunt, non a pari dignitate descenderunt. Non enim est idem, injuria alicere regem, et bominem privatum, neque dominum el servuni; sed quæ adversus regemn quidem committuntur, quantumvis per se exigua sunit, niagna tamen ut judicentur, ejus qui talia patitur dignitas elicit. Quae vero in aliquem privatum perpetrantur, ut maxima sint, tamen iram minorem habent, et sepe ad veniam spectant. Hæc autem ideo dixi, quia per litteras ex me quæsivisti, quid sit quod a Christo diclum est: c in ne intuemini. Nam quod dicit, In summa tale est, Etenim quia audacissimi Judæi Post εἰ δὲ βούλει luco τοῦτ' ἀληθὲς idem poit καὶ τοῦτο ἀκριβῶς Possin. Τοῦτ' ἀληθές. F. τἀληθὲς, deleto τοῦτ'. RITT. Δόξῃ. F. δόξει. ID. Cod. Vat., ἀνθρώπων. Possi. Ανακηρύττειν. F. ἀνακηρύττη, praeessid enim ὅταν. Ιιττ. Υπερβάλλει cod. Vat. vertit in υπερβαίνει, et vers. post tertio ἀνακηρυχθῆναι breviat in άναρ ῥηθῆναι. FussIN. Pro πεπαρώνηται codl. Vat. 650 legit παρα μνήθη. ID. Iuter καὶ ἐκολαφίσθη idem inserit, έχωμ ᾠδήθη καί. ID. γείσαι idem recte mutat in βρισθή ναι. Ib.

Μάλιστα μὲν γὰρ, φησὶ, καὶ τὰ παρὰ τῶν ἀλιτηρίων Ἰουδαίων τολμηθέντα, ἀφόρητα ἦν· πλην δε δόσθω φορητὰ εἶναι· τί ἄν τις φαίη καὶ περὶ τοῦ προδότου, ός γε τῆς ἐμῆς ὑπερεμπλησθεὶς ἀνεξιχακίας, κατ' ἐμοῦ τὸν κόρον ἤνεγκε; Ταύταις ταῖς ἐπιδεῖς καταπραΰνετε τὰς ὕβρεις καὶ τιθασ σεύετε. Είξουσι γὰρ ῥᾳδίως τοῖς ταῦτα κατεπο άδουσιν. in furorem acli tragoediam egerunt; que Deum πεπτωκότες πάθεσιν, ἔφη·. Εἰς ἐμὲ βλέπετε. ο quidem appetiit, carnem vero attigit (proprie enim loquendo divinitas passioni obnoxia esse nequit): quibus autem postea aliqua inferetur injuria, ii forsitan indignatione corripientur quasi præter meritum in tales inciderint calamitates: idcirco dixit: «In me intuemini. › Maxime euim, inquit, intole rabilia erant, quæ a sceleratis ac nefariis Judæis perpetrata sunt. Verumtamen concedatur sane, toJerabilia esse. Quid dixerit quis etiam de proditore, qui mea longanimitate et tolerantia ad extremam saturitatem repletus, contra me satietatem illam extulit? Hisce quasi quibusdam incantamentis illatas vobis injurias lenite atque cicurate. Facile namque cedent iis, qui adversus eas occinent. CLXXX. THEODOSIO PRESBYTERO. Quare ad crucem proficiscens Christus lugentes malieres objurgarit 18. ΡΠ'. - ΘΕΟΔΟΣΙΑ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΩ. Διὰ τὶ ἐπὶ τὸν σταυρὸν ἐρχόμενος ὁ Χριστὸς ταῖς κοπτομέναις γυναιξίν επετίμησεν. Οὔτε τὸν γενναῖον ἀθλητὴν εἰς τὸν ἀγῶνα καθέντα, καὶ κονιζόμενον, καὶ τυπτόμενον, θρηνητέον· εἰς στεφάνους γὰρ αὐτῷ οἱ πόνοι τελευτῶσιν· οὔτε τὸν ἀριστέα ἐν πολέμῳ ἐξιόντα, καὶ τραύματα, καὶ σφαγὰς μέλλοντα ὑπομένειν, ολοφυρτέον· τροπαιούχος γὰρ ἐπανήξει, καὶ στηλῶν καὶ ἀναῤῥήσεων τεύξε ται· ἀλλ' ἐκείνους θρηνητέον, τοὺς ἐπὶ ληστείαις καὶ ἀνδροφονίαις θέοντας, μάλιστα μὲν ὅταν κα κουργῶσιν, ἔπειτα δὲ καὶ ὅταν κολάζωνται. Πῶς οὖν ἐζήτησας μαθεῖν, δι᾿ ἣν αἰτίαν θρηνούσας τὰς γυναῖκας, ὅτε ἐπὶ τὸν σταυρὸν ὡς τροπαιούχος ἀπῄει ὁ Χριστὸς οὐ μόνον οὐκ ἀπεδέξατο, ἀλλὰ καὶ ἐπετίμησε; Δῆλον γὰρ ὅτι τῷ μὲν ἀκοντὶ πάσχοντι ἡ συμπάθεια παράκλησις, τῷ δὲ ἐκοντὶ ὕβριν φέρει. Υβρις γὰρ ἐκείνῳ τὸ συμπαθές, ᾧ μὴ τὸ πάθος ἀβούλητον. Ἐπεὶ τοίνυν καὶ αὐτὸς ἑκὼν ἐπὶ τὸ πάν θος ἤρχετο, καὶ τὸν θάνατον σβέσων, καὶ τὴν διάδο λον ἐκνευρίσων· ἐθρήνουν δὲ ἐκεῖναι τὸν εὐφημεῖσθαι καὶ κροτεῖσθαι δίκαιον ὄντα· διὰ τοῦτο καὶ, ὡς νομί ζουσί τινες, κατηράσατο· ὡς δὲ ἡ ἀλήθεια ἔχει, προεμήνυσε τὰ μέλλοντα αὐταῖς συμβήσεσθαι κακά. Θρηνεῖσθαι γὰρ οὐ θέμις τόν τροπωσάμενον τὴν ἁμαρτίαν, καὶ σπεύδοντα ἐπὶ τῷ καὶ τὸν θάνατον θανατῶσαι, καὶ τὸν διάβολον δῆσαι, ἀλλὰ καὶ τοὺς ὑπὸ τούτων ἁπάντων αλόντας Neque luctatorem generosum, qui in certamen descendit, et pulvere aspergitur, et percutitur, deflere lacrymisque prosequi decet: labores enim ipsi in coronas desinunt; neque strenuum aliquem militem ad bellum proficiscentem, ubi et vulnera et mactationes perpetietur, lamentis afficere conve nit: redibit enim victor gloriosus et columnis et præconiis potietur. Sed illos potius lacrymis prosequi dignam est, qui ad latrocinia cadesque patrandas corrunt, maxime quidem tunc cum maleficium exercuerint; deinde vero etiam tunc quando supplicio alleinwr. Quomodo igitur discere quæsivisti, quam ob causam Christus, quo tempore ad crucem victoris et triumphatoris instar proficiscebatur, lamentantes mulieres non modo non amplexus – fuerit, verum etiam reprehenderit? Constat enim, si quis vicem doleat patientis, id el quidem qui invitas patitur, solatio esse; ei vero qui sua sponte, injuriam afferre. Injuria enim est illi condolentia ac coinmiseratio, cui non præter aut contra voluntaten evenit quod patitur. 516 Quoniam igitur et ipse voleus ad passionem veniebat, et mortem exstincturus, et diabolum enervaturus; illæ vero dedebant ipsum, qui laudari potius et plausu excipi merebatur: eam ob rem etiam, ut quorumdam ſert opinio, diris ipsas defigebat; ut autem veritas habet, præsignificabat. ea quæ ipsis ventura essent mala. Nam lacrymis eum prosequi fas non est, qui de peccato tropæum statuebat, et præterquam quod ad mortem morte multandam festinabat et ad vinciendum diabolum, ad eos quoque, qui ab his out, nibus captivi tenebantur, liberandos se conferebat. HIERACI PRESBYTERO. In illud, Nolite sancta dare canibus ",, et quæ sequuntur. Revera dignum admiratione est oraculum, quod 10 Luc. XXIII, 27, 28. * Matth. vi, 6. ΡΠΑ'. — ΙΕΡΑΚΙ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Εἰς τό «Μὴ δῶτε τὰ ἅγια τοῖς κυσί,» καὶ τὰ ἑξῆς. Όντως ἀξιάγαστος ὁ θεῖος χρησμός, ἐν ἑρμηνευ Confer ep. 181, lib. I. Videtur alludere ad Pythagoreorum sapientiam. Qui enim de vita Pythagoræ accuratius commentati sunt, testantur illum suas quasdam habuisse έπῳδας, quibus non minus animorum perturbationes quam corporum ægritudnes depellere solitus sit. Vide Jamblichum et Malchum in Vita Pythagoræ. Quid autem de epodis sive incantationibus, quæ vetustissimo, sed improbato more, curandis vulneribus ac morbis adhibentur, sentiendum sit, multis SS. Patrum auctoritatibus docui in Sacrarum Lectionum libris. RITT. 'Αλάντας. Omissum et addendum videtur verbum λυτρώσαι, καὶ ἀπολυτροῦσαι Rigr.

EPISTOLARUM LIB. IV. - EPIST. CLXXXIII. θῆναί σοι παρεκελεύσω. Το γάρ ο Μὴ δῶτε τὰ ἅγια & tibi exponi potiisti. illud enim dictum: 4 Melite τοῖς κυσί, μηδὲ βίζητε τους μαργαρίτας ὑμῶν ἔμπροσθεν τῶν χοίρων, μήποτε καταπατήσωσιν αὐτοὺς τοῖς ποσὶν αὐτῶν, καὶ στραφέντες ρήξωσιν ὑμᾶς, τοιοῦτόν τινα ὠδίνει νοῦν. Ἐπειδὴ ἅγιος καὶ μαργαρίτης όντως τιμαλφέστατος ὁ θεῖος λόγος, κύνας δὲ καὶ χοῖροι οὐ μόνον οἱ περὶ τὰ δόγματα, ἀλλὰ καὶ οἱ περὶ τὰς πράξεις πταίοντες, καταπάτησις δὲ ἡ περὶ αὐτῶν ἔρις καὶ ζυγομαχία, τῶν μὲν τὴν ὀρθότητα τῶν δογμάτων ἀνατρέπειν πειρωμένων, τῶν δὲ τὴν ἀρίστην πολιτείαν ἐξυβριζόντων· ρήξις δὲ τῶν τὸν Θείον λόγον πρεσβευόντων, καὶ τῶν ἄριστα συμ βουλευόντων, ἡ τῶν οὐκ ὀρθῶς βιούντων καταφρός νησις καὶ ἀτιμία· διὰ τοῦτο ἔφη· Μὴ ὡς εἰκωνόν τινα καὶ εὐπάριστον ῥίπτετε τὸν λόγον, ἵνα μὴ καὶ αὐτὸς παροινηθείη, καὶ ὑμεῖς κωμῳδηθείητε παρὰ τῶν ὀρθῶς μηδὲν μήτε λεγόντων, μήτε πραττόντων. Τινὲς δέ φασιν οὐκ ἀπὸ σκοποῦ, ὅτι καὶ τὴν ἱερωσύ την διαγορεύει μὴ δοθῆναι τοῖς ἀσελγέσι καὶ ἀκα θάρτοις, ἵνα μὴ καὶ αὐτὴν ὑβρίσειαν, καὶ κατὰ τῶν χαροπονησάντων ὁρμήσαιον, ἣν εἶχον πρὸ τούτου σεμνὴν δόξαν διαρρηγνύντες. Εἰ δὲ καὶ τοῖς ἁμαρτάναυσι λαϊκοῖς, τὰ θεῖα μὴ δίδοσθαι μυστήρια, ἐπίσ στησον. Εἰ δὲ καὶ τοῖς προσποιουμένοις μὲν προσιές και τῇ πίστει, μὴ ἀφισταμένοις δὲ τῶν παρόντων ἐπιτηδευμάτων, ἀπαγορεύει τὸ θεῖον δίδοσθαι βάπτισμα, ἐπίστησον. saneta dare canibus, neque projicite margaritas vestras ante porcos, nequando conculcent eas pedibus suis, et conversi lacerent vos; › talein quemdam parit sensum. Quia verbum divinum est sacrosanctum, et margarita revera pretiosissima: canes autem et porci sunt, non solum qui circa dogmata Christiaus religionis, sed etiam qui circa aotioues lubuntur: conculcatio aulem est contentio alque concertatio de illis suscepta, dum alii dogmatum rectitudinem sinceritatemque evertere conantur; alii optimam vivendi rationem contumelia afcimus. Laceratio denique eorum qui divinum verbum tanquam legati aununtiant, optimaque dant cousilia, est contemptus et ignominia, qua eos afliciunt qui non recte vivunt; hauc ob causam dixit: Na tanquam rem aliquam vilem ac paratu facilem projicile verbum, ne et ipsum contumelia aliciatur, et vos traducamini ae ludibrio habeamini ab iis, qui nihil recte neque dicunt, neque faciunt. Sunt autem qui non absurde dicant, quod etiam sacerdotiuin prohibeat dari improbis atque impuris, ne et iptum iujuria afſiciant, et in eos a quibus electi sunt irruant, bonam atque honestam, qua prius. præditi erant, existimationem dilaceraules. Quod si etiamn peccantibus licis dixeris non esse datula divina mysteria, scias te recte accipere. Si denique etiam dixeris, quod prohibeat divinum impartiri baptismum illis, qui simulant quidem, se ad fidem Christianam accedere, sed interim nou desistunt a præsentibus vitæ institutis, scito nibil te a errare. PBB. ΙΣΙΔΩΡΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Τοῦ ψαλτηρίου. Περὶ τῆς τῶν Ψαλμῶν ἐπιγρα φῆς. Οτε μὲν ὁ Μελοποιὸς ἐμελώδει, ἐπεγράφετο ψαλμᾶς· Ὠδὴ τῷ Δαβίδ "Οτε δὲ αὐτὸς μὲν ἐμελᾠδει, ἄλλος δὲ ἐμελοποίει, ἢ εἰς αὐτὸν τὸ μέλος παρ' ἄλλων ᾔδετο, ἢ εἰς τὸν ἐξ αὐτοῦ τὸ κατὰ σάρκα Χριστὸν ἀνήγετο, Ψαλμὸς τῷ Δαβίδ. Οὐ γὰρ πάν τες οἱ μελογράφοι ἶδον, οὐδὲ πάντες οἱ ᾄδοντες ἐμελογράφουν· ἀλλ᾽ οἱ μὲν τοῦτο, οἱ δὲ ἐκεῖνο· οἱ δὲ καὶ ἀμφότερα διαπράττοντο, τοῦ θείου Πνεύματος ἑκάστῳ τὸ πρόσφορον ἀπονέμοντος. vero abCLXXXII. ISIDORO DIACONO. Ex Psalterio, de Psalmoram inscriptione. Quando ipse Psalmorum auctor canebat, Inscribebatur psalmus, Ode Davidi. Αt quando ipse 517 quidem canebat, alius vero modos faciebat, vel quando ab aliis carmen in ipsum canebatur, vel ad Christum, qui ex ipso secundum carnem erat nasciturus, referebatur, inscriptio debat hæc: Psalmus Davidi. Non enim omnes qui carmen componebant, etiamn canebant: neque omnes qui canebant, etiam carmen componebant; sed alii hoc, alii illud faciebant, alii vero etiam utrumque, divino videlicet Spiritu unicuique id, qued ipsi conveniens et aptıran esset, attribuente. ΡΗΓ. — ΠΑΥΛΟ ΔΙΑΚΟΝΟ 'Επὶ τῆς θείας ἐνεργείας, τὸ Πῶς μὴ ἐχέτω χώραν. Ὅταν ἡ θεία δύναμις ενεργῇ, τὸ Πῶς μὴ ἐχέτω χώραν. Εἰ γὰρ πολλὰ ὑπὲρ φύσιν, καὶ λογι CLXXXI. — PAULO DIACONO). Cum Deus aliquid facit, quæstio, quomodo, ne habeat locum. Quando divina potentia aliquid operatur, quæstio, quomodo, ne habeat locum. Nam ulut multa Inter τῶν et άριστα cod. Vat. 650 inserit τά Vers. iule 2. tollit τινά. Possn. Ορθώς tat in ὀρθόν. Vers. imle 3. pro απ τὴν ὑβρίσειαν scribit εἰς αὐτὴν ὑβρίζοιεν. Vers. pen. ep. παρόντων mutat in παρανόμων, et vers. ult. ἐπίστησον κι ἐπίσκεψαι. 10. Col. Vat. 6. omittit ᾠδὴ τῷ Δαβίδ, pro his solum post ψαλμός ponens τοῦ Δαδί. 19. Inscriptio deerat in editione Parisiensi; mup pletur ex codice Vaticane 650. Edit. Confer epist. 476 lib. 1, et quod alibi est apud Isidorum, έωλος πᾶς λόγος μετὰ τὴν θεία, ψῆφον. Sic Justinus Martyr: σαφῆς ἔλεγχος ἀπιστίας τὸ πῶς περὶ Θεοῦ λέγειν. Similia multa habent D. Chrysostomus, Ambrosius et alii, quæ parco ascribere. RIIT.

supra naturam supraque ratiocinationem (Simma- σμῶν ἀκολουθίαν, καὶ γέγονε καὶ γίνεται, ἀλλ' ού narum) sonsum et consequentiam tum facta fuerint, δέν ἐστιν ὑπὲρ Θεόν, τὸν εὐμαρῶς καὶ τὰ παρ' ἐλπίδα tum adhuc flaut: nihil tamen fit supra Deum, qui δημιουργούνται nullo negotio eliam ea quæ spem omuem superent, operatur. CLXXXIV. MARTIANO, ZOSIMO, MARONI. 111 Regnorum. Quod injustus non effugiet panam, sicut neque Joab. ' ΡΙΔ'. ΜΑΡΤΙΑΝΟ, ΖΩΣΙΜΟ, ΜΑΡΩΝΙ. Βασιλειών γ'. "Οτι παράνομος οὐ διαφεύξεται δίκην, ὡς οὐδὲ Ἰωάβ. Quod impius non evasurus sit animadversionėm (divinam), sed aut in hac, and in altera vim certo subitarus supplicium: multi vero utrobique, et hie et éllic puniantur; id non nostra tantum ratiocinatio collectioque, sed et divina oracula suggerunt. Ac plures quidem (quos pro exemplo adducere poteram) inpræsentiarum omittam, sed unine mentionem faciam, et quidem ejnsınodi hominis qni, tametsi videretur sapfentia quadam atque vafritie sua impunitatem sibi conciliasse, tamen poonas effugere non potuit. Joab, ille Davidis militiæ dux, animo imperatorio, et robore et hasta insignis, cum collegas quosdam suos, qua invidia, qua fraude de medio sustulisset, tandem divinæ justitiæ ultionem non latuit. Nam cum existimaret se arte atque astutia quadam hanc depulisse, Adoniam affectantem regnum, amicum non est aversatus, sed cum in electione adjuvit sperans fore, ut hoc pacte non solnm supplicium cædibus a se perpetratis debitum effugeret, si prius benevolentiam oibi adjunxisset novi regis, verum hoc amplius gratiam quoque ab ipso iniret: sed magis propterea punitus est. Nam cujus rei meta, ne Beret, tyrannum adjunum ibat, eam ipsam rem illa præparatio ei acceleravit: et quarum rerum præsidio se diras Davidis declinare posse confidebat, per eas ipsas res in opus et in effectum lllas produxit, et callidum inventum ipsi In laqueum est conversum: quodque fugiebat ne pateretur, id fugiens passus est: et id, quod (ipsius quidem opinione) avertere omnes molestias omnisque adversa debebat, vice versa tale deprehendit, quod potius accerseret calamitates. 518 Si igitnr animadversionem divinam nulla ratione licet elegere (ut certe non licet), quo pacto, quæso, vos, ο animum habentes omni genere crudelitatis et feritatis armatum, dolis et machinationibus ac vaframentis stratagematum, putatis vos eorum, quæ inique et scelerate perpetrastis, supplicía evasuros? Ὅτι παράνομος οὐ διαφεύξεται τὴν δίκην, ἀλλ' ἐνταῦθα ἢ ἐκεῖθεν τηρηθήσεται πολλοὶ δὲ κάνο ταῦθα κἀκεῖσε ἐτιμωρήθησαν, οὐχ ὁ ἡμέτερος λογι σμὸς ὑποβάλλει, ἀλλὰ καὶ τὰ θεῖα λόγια. Τοὺς μὲν οὖν πολλούς παραλείψω· ἑνὸς δὲ ἐπιμνησθήσομαι, δόξαν τος σοφίᾳ τινὶ καὶ πανουργίᾳ κατεσκευακέναι τὸ δια φεύγειν τὴν δίκην, καὶ μὴ δυνηθέντος ὁ Ἰωάς, ὁ τοῦ Δαβὶδ στρατηγός, γνώμῃ μὲν στρατηγικῇ, καὶ ῥώμῃ καὶ δόρατι διαπρέπων, φθόνω τε καὶ δόλω τοὺς συστρατηγήσαντας ἀνελών, οὐκ ἔλαθον εἰς τέλος τὴν δίκην. Νομίσας γὰρ τέχνῃ τινὶ καὶ μεθόδῳ διακρούε σθαι ταύτην, τὸν ᾿Αδωνίαν βασιλειῶντα φίλον ούν ἀπεστρέψατο ἀλλὰ συνέπραξεν εἰς τὴν χειρο τονίαν, προσδοκῶν, μὴ μόνον ἀποφεύξεσθαι την τι μωρίαν ὧν ἔπραξε φόνων, εἰ προεξευμενίσαιτο τὸν βασιλεύσοντα, ἀλλὰ καὶ χάριν ἀπολήψεσθαι· ὃς δὲ διὰ τοῦτο μᾶλλον τετιμώρηται. Ὅπερ γάρ φα βούμενος γενέσθαι συνέπραξε τῷ τυράννω, τοῦτο ἡ κατασκευὴ αὐτῷ προξένησε καὶ δι' ὧν ᾤετο ἐκφεύγειν τὰς ἀρὰς τοῦ Δαβίδ, διὰ τούτων αὐτὰς εἰς ἔργον ἤγαγε· καὶ τὸ σήφισμα παγὶς ἐγίνετο· καὶ ὅπερ έφυγε μὴ παθεῖν, φεύγων ἔπαθε· καὶ τὸ ἀπο Gτρεπτικὸν τῶν λυπηρῶν, κατασκευαστικών ηὑρίσκετο τῶν συμφορῶν. Εἰ τοίνυν οὐκ ἔστι διαδράναι τὴν δια κην, πῶς, ὦ πᾶσαν ὠμότητα καὶ ἀγριότητα κατά ψυχὴν ὡπλισμένοι, δόλοις, καὶ μηχαναῖς, καὶ στρατο ηγίαις νομίζετε τὰς, ἐφ᾽ οἷς ἐπλημμελήσατε, δια διδράσκειν τιμωρίας; CLXXXV. - PETRO SCHOLASTICO. In illud Christi dictum, Remittite et remittetur vobis so Sat scio te, si quidem pecunias haberes, laturum eas indigentibus. Quod autem rogatus veniam, te difficilem praebeas, id sane miror. Atqui non miso Luc. vi, 37. ΡΠΕ. ΠΕΤΡΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. Εἰς τόν Αφετε, καὶ ἀφεθήσεται ὑμῖν. Οτι μὲν, εἰ χρήματα έσχες παρέσχες ἂν τοῖς δεομένοις, εὖ οἶδα· ὅτι δὲ συγγνώμην απαιτού μενος δυσχεραίνεις, θαυμάζω. Καίτοι τὸ ἀδάπανον Pro ἐκεῖθεν τηρηθήσεται melins rescribit codl. Vat. 650, έκεῖσε τιμωρηθήσεται. Ροβέικ. ΕΙ sie legendum conjicit Ritters. in notis. ldem cod. διαφεύγειν mutat in διαφυγείν uli soulimo post versu διακρούεσθαι in διακρούσας8. Possin. Ριο ἀπεστρέψατο idein scribit ἀπετρέ ato. ID. ldem ponit έδρασε pro έπραξε, et sexto post versu ἐκφυγείν pro εκφεύγειν. 10. Πιο φεύγων idem cod substituit διὰ τῆς φυγής. Ιο. Cod. Vat. 650 scribit είχες pro έσχες. Vers. 5 έξωθεν mutat in πέφυκεν et vers. 7 wollit με 10 συγχωρείν. 10.

EPISTOLARUM LIB. IV.- EPIST. CLXXXIX. τοῦτό βοήθημα, τοῦ πολυτελούς οὐχ ἧττον ἡμᾶς ώφε- norem nobis utilitatem afferre consuevit auxilium λεῖν εἴωθεν. Εν γὰρ τῇ ἡμετέρᾳ ἐπιεικείᾳ, καὶ τῷ μὴ συγχωρεῖν τοῖς εἰς ἡμᾶς πταίουσι, κινδυνεύεται ἡμῖν τὰ τῆς σωτηρίας. Αφίετε γὰρ, καὶ ἀφεθήσεται ὑμῖν, ὁ θεῖος βον χρησμός. illud nullo constans impendio, quam illud alteram genus sumptuosum. Nam inter nostrain mansuetudinem æquitatemque animi, et inter asperitatem nolentem remittere offensam Illis qui in nos deliquerant, salutis nostræ negotiam periclitatur. Remittite enim, et remittetur vobis, › divinum clamat oraculnm. ΡΗΓ. - ΟΛΥΜΠΙΟΔΩΡΟ. Όπου τάξις, ἐκεῖ ἀναγκαῖος ταξίαρχος· καὶ ὅπου Ιππικόν τεταγμένον, ἐκεῖ ἱππαρχος. Καὶ ὅπου ἡ ναῦς, δῆλος ὁ τεχνίτης· καὶ ἔνθα μουσικά όργανα, δῆλος καὶ ὁ ἁρμονικός. Οὐκοῦν χρὴ καὶ ἀπὸ τοῦ κόσ σμου τὸν ἀόρατον καθοραν λογισμοῖς, οὐκ ὀφθαλμοῖς, νῷ, οὐ βλέμματι. bilem porco. CLXXXVI. — OLYMPIODORO. Ubicunque ordo aliquis est, ibi, necessarius est ordinis suctor et princeps; et ubicunque equitium aliquod, ibidem praefectus equorum requiritur; et ubi navis, ibi gubernator atque artifex; et ubi musica instrumenta, ibi et musicus est manifeatns. Oportet igitur etiam in epificio mundi illum invisi- (ejus opificem) contemplari, ratiocinationibus, non oculis; mente, MOR aspectu carΡΙΖ'. — ΗΣΑΙΑ ΣΤΡΑΤΙΩΤΗ. "Οτι μείζονα τίσουσι δίκην, τῶν πάλαι άμαρτησάντων, οἱ μετὰ τὴν χάριν τὸν Θεὸν παροργί ζοντες. Ὄντως ἐστὶ τῶν αἰσχρῶν, μᾶλλον δὲ τῶν αἰσχί στων, τὸ μὴ μόνον τὰ ἔμφυτα τῆς ἀρετῆς σπέρματα ἡμᾶς νεκρῶσαι & τῶν ἀρχαίων ἐπιεικέστερα ἐγεώργησαν, ἀλλὰ καὶ τὴν ὑπὸ τῆς Χριστοῦ ἐπιδη μίας κρείττονα λόγου συμμαχίαν προδοῦναι. ΡΠΗ'. — ΛΟΥΚΙΑ ΑΡΧΙΔΙΑΚΟΝΟ ΠΗΛΟΥΣΙΟΥ. Περὶ τῶν ἐκ φιλαργυρίας νοσούντων. Οἱ ὀφθαλμοὶ ἐπισκόπου τυγχάνουσιν οἱ τοῦ σεπτοῦ θυσιαστηρίου διάκονοι· σὺ δὲ τούτων κατὰ Θεοῦ συγχώρησιν ἄρχεις, ὅλος ὀφθαλμὸς ὀφείλεις ὑπάρχειν, & ὡς τὰ ζῶν τὰ πολυόμματα· ἐπειδὴ καὶ τῇ πρὸς Θεὸν ἐκεῖνα μιμῆσαι ἐγγύτητι, οὐχὶ βίῳ, ὡς μανθάνω, ἀλλὰ μόνῃ τῇ λειτουργίᾳ· καὶ μὴ σκοτίζειν τοῖς φαύλοις ἐπιτηδεύμασι καὶ τὸν τίμιον ἐκεῖνον θίασον καὶ χορὸν, καὶ τὸν πειθόμενόν σοι ἀκρίτως ἐπίσκο των, καὶ χραίνειν τὸ θεῖον βῆμα πλεονεξίᾳ, καὶ πό ρους ἑαυτῷ ἀπὸ τιμῆς χειροτονιῶν ἀθροίζειν. Τοὺς γὰρ πωλοῦντας τὰς περιστερὰς ἐξέβαλεν ἀπὸ τοῦ ναοῦ μαστίξας ὁ Κύριος. Ἵνα τοίνυν μὴ σὺν ἐκείνοι; ὡσθῇς, παῦσαι οὕτως πλουτῶν, καὶ ὕλην τῷ μέλο λοντι ετοιμάζων πυρί. ΡΠΘ. ΑΠΟΛΛΩΝΙΑ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. Πώς οι Φαρισαῖοι ἐπελάβοντο τοῦ Σωτῆρος, ὡς μετὰ τελωνῶν καὶ ἁμαρτωλῶν· ἐσθίοντος. Οἱ Φαρισαῖοι ἐπελάβοντο τοῦ Σωτῆρος, ώς μετά ** Matth. xxt, 12. ss Luc. F. 30. CLXXXVIL. SALE BILITI. Majores daturos penas eos qui post dalam gratiams Deum ad iram provocant, quam qui olim peccarunt. Est hoc revera turpe, vel potius turpissimum, quod non solum insita nobis per naturam semina virtutis enecamus (quæ accuratius etiam exculia sunt hodie, quam antiquis fuere temporibus), sed etiam illud auxilium omni oratione præstantius, quod Christi in carnem adventus afferre nobis potuit, prodimus. CLXXXVIII. — LUCIO ARCHIDIACONO PELUSHI. De iis qui avaritiæ morbo laborant. Oculi sunt episcopi venerandi altaris disconi. Tu vero cum horum sis permissione divina princeps, totus oculus esse debes, perinde ut illa multis oculis prædita animalia (quæ propinquo ad Deum accessu imitaris, non vita, ut audio, sed sola sacri muneris functione), neque per improbas actiones offundere tenebras et venerabili illi sodalitio ac catui, et episcopo, qui tibi absque judicio obse quitur: neque divinum altare avaritiæ iniquitate contaminare: neque electiones quæstui habere, ut ex illarum pretio opes ac reditus tibi compares. 519-520 Nam eos qui columkas vendebant, Chrisius Bagellatos ex temple proturbavit ". Quare ne ta quɔque una cum illis expellere, desine tales divitias colligere et materiam ac pabulum futuro igni sempiterno preparare. CLXXXIX. - APOLLONIO EMSCOPO. Quomodo Pharisæi reprehenderint Salvatorem; ni qui cum publicanis et peccatoribus cibum capeτει 30. Reprehendebaut Salvatorem Pharisæi, quasi qui VARIAE LECTIONES ET ΝΟΤΑ. Codl. Vat. omittit Ησαΐα. Possis. Non est absimilis querela Ciceronis in proœno Tusculan. Argumentum huic epistolæ præpositum fluxit ex illo Christi: Cui mulium datum es, multum reposcetur ab eo; item: Servus sciens buluntatcm heri sui, nec faciens, capulabit pluribus. RITT. Pro επιεικεστέρα rescribe ex eod. οἱ ἐπιεικέστεροι. Vers. 4 idem mutat ὑπὸ in ἀπό. l'osSSIN. Σὺ δὲ τούτων. Videtur deesse ὃς vel ἐπειδὴ ante τούτων nisi quis infra post όλος supplere malit ούν. Κιττ.

νόμος διέστελλεν ἀνὰ μέσον ἁγίου καὶ βεβήλου, ἀγνοοῦντες, ὅτι Χριστὸς ὑπὲρ τὴν νομικὴν κρίσιν παρείχε τὴν φιλάνθρωπον χάριν. Ἡ μὲν γὰρ ἐξέκοπτεν, ἡ δὲ μετέβαλε τὸ κακόν· καὶ μαρτυροῦσι Ζακχαῖος, καὶ Ματθαῖος, καὶ ὅσοι ἀνεμαχέσαντο τὰς ήττας. cam Publicanis et peccatoribus cibum caperet, τελωνῶν καὶ ἁμαρτωλῶν ἑστιωμένου· ἐπειδήπερ ὁ quandoquidem lex inter sanctum et profanum discernebat, ignorantes interim, quod Christus supra legale judicium exhibuisset beniguam gratiam. Illud enim exscindebat; ista vero plane amoliebatur malum et in bonum convertebat. Eique rei testimonium perhibent Zacchus, et Malhaus, et quotquot præterea priores culpas posterioribus recte factis emendarunt. · ATHANASIO. In illud Christi dictum, Beati estis, cum probro vos affecerini ¹ª.) (Sciendum has epistolas posterius inventas fuisse.) ' Ph'. Ρη. - ΑΘΑΝΑΣΙΟ. Εἰς τό ο Μακάριοί έστε, όταν όνειδίσωσιν ὑμᾶς, καὶ τὰ ἑξῆς. (Ιστέον, ότι αύται ὕστερον είν ρέθησαν επιστολαί [95].) Ο Δεσπότης Χριστὸς ἐμακάρισε τοὺς δι' αὐτὸν άκούοντας ῥητά τε καὶ ἄῤῥητα, εἰ ψευδόμενοι οἱ λέ γοντες ἀλοῖεν. Χρὴ οὖν εἰδέναι, ὅτι ἀμφότερα δεξ προσεῖναι τῷ εἰς τὴν ἀκροτάτην μακαριότητα αφ ιξομένῳ· καὶ τὸ δι' αὐτὸν πάσχειν, καὶ τὸ ψευδῆ εἶναι τὰ λεγόμενα, ὧν εἰ μὴ θάτερον προσῇ, καὶ τὸ ἔτερον οὐ τοσοῦτον ὠφελεῖ· ὠφελεῖ μὲν γὰρ, οὐ τοσοῦτον δέ. Εἴτε γὰρ δι' αὐτὸν πάσχοντες, τἀληθῆ ἀκούοιμεν, ἐρυθριᾷν ἀνάγκη· καθ' ἐν γὰρ μέρος εὐδοκιμούντες, κατὰ τὸ ἕτερον ελεγχόμεθα. Είτε μὴ δι' αὐτὸν μὲν, ψευδῆ δὲ, ὑπομονῆς μὲν κομιούμεθα μισθόν· οὐ μὴν τοῦ ἄκρου τύχοιμεν μακαρισμοῦ, οὗ τύχωμεν ἄν, εἰ ἀμφότερα συνδράμοι. Dominus Christus beatos prædicavit, qui propter ipsum fanda atque nefanda omnia audirent, dumnodo ii qui ea dicerent, mentientes deprehen. derentur. Sciendum est igitur oportere ei, qui ad supremnam beatitudinem aspiraret, atramque adesse, ut uimirum et propter ipsum (Christu'n) patiatur, et ut falsa confictaque sint quæ dicuntur. Quorum nisi utrumque adsit, alterutrum solum non poterit tantum prodesse. Proderit quidem aliquid, sed non tantum. Nam sive propter ipsum palientes, vera audiverinus, erubescere nos necesse est (altera enku ex parte reportantes gloriam, ex altera redarguimur); sive non propter ipsum, et tainen falsa, patientiæ quidem reportabimus mercedem; attamen supreme beatitatis prædicationem minime consequemur: qua quidem potiri potuissemus, si ambo concurrissent. CXCI. — ATHANASIO PRESBYTERO. Qui non solum difficillimo laborat morbo (vitium dic»), sed ne quidein eo liberari cupit; imo insuper etiam eos, qui tali morbo liberati sunt, quasi infeIfces deplorat; is omnium mortalium est miserrimus atque infelicissimus, quantumvis ipsemet sese per incurabilem socordiam beatum prædicare non erubescat. CXCII. — THEODOSIO SCHOLASTICO. In dictum, a Honorabile est conjugium”.» flabeat sane suas laudes honorabile conjugium, at qued a Deo datum sit, et ab 521-522 hominibus in honore habitum; sed cam virginitate ne contendat, vorum intra suos se terminos contineat. Quanquam enim, quod velles ipsum ultra quam ſas sit exornare nique extollere, dixisti coetum etiam terre per pluvias in cœtum convenire, et solem lumen suum impartiri lunæ, et flumina mari commisceri, omnisque generis animalia, terrestrium, et aerivago. rum et marinorum ab hoc gubernata successionibus conservari ac perpetuari; sed cuin angelorum vita comparatum superari, quibus conjugii usus supervacaneus est neque expetendus. Tamen multa osten2ª Luc. v, 11. ** Hebr. xii, 4. ΡΙΑ'. ΑΘΑΝΑΣΙΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΑ. Ο μὴ μόνον νοσῶν τὴν ἀργαλεωτάτην νόσον, τὴν κακίαν φημί, ἀλλὰ μηδὲ ἀπαλλαγῆναι βουλόμενος· πρὸς δὲ τούτους καὶ τοὺς ἀπηλλαγμένους οδυρόμενος· ἁπάντων αθλιώτερός ἐστι καὶ ἐλεεινότερος, κἂν αὐτὸς ἑαυτὸν δι' ἀνήκεστον ῥαθυμίαν μακαρίζει. ΡΕΒ. - ΘΕΟΔΟΣΙΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. Εἰς τό ο Τίμιος ὁ γάμος. Ὁ μὲν τίμιος γάμος εχέτω τὰ ἐγκώμια τὰ οἰκεῖα, ὑπὸ Θεοῦ τε δοθείς, καὶ ὑπὸ τῶν ἀνθρώ πων τιμηθεί;· πρὸς δὲ τὴν παρθενίαν μὴ ἁμιλλάσθω, ἀλλ' ἐν τοῖς οἰκείοις μενέτω όροις. Ει γὰρ καὶ θέλων αὐτὸν ὑπὲρ τὸ δέον κοσμῆσαι καὶ σεμνύναι, ἔφης, ὅτι καὶ οὐρανὸν μὲν γῇ διὰ τῶν ὑετῶν ὁμιλεῖν, ἥλιον τε την σελήνην φωτίζειν' ποταμοὺς δὲ θαλάττης ἀνακιρτᾶσθαι, καὶ τὰ παντοῖα γένη τῶν χερσαίων, καὶ αεροπόρων, καὶ ἐναλίων ὑπὸ τούτου κυβερνώμενα ταῖς διαδοχαίς διατηρεῖσθαι, ἀλλ' ἡττᾶσθαι πρὸς τὴν τῶν ἀγγέλων συγκρινόμενος πολιτείαν οἷς ἢ τοῦ γάμου χρεία περ ριττὴ καὶ ἀνέραστος. Εχομεν οὖν δεῖξαι πολλὰ γένη Confer epist. 95, supra. RITT. Θεοδώρω που Θεοδοσίῳ hanc epistolam Val. 650 inscribit. PoSSIN. llem eod. mos 8 θαλάτταις legit pro θαλα της, et vers. ἡττᾶται pro ἡττᾶσθαι. 10.

EPISTOLARUM LIB. IV. - EPIST. CXCIV. καὶ ἐπὶ τοι, τῆς ἄνευ συνόδου τικτόμενα· πλὴν τοῦτο dere portamus genera, quæ eliam in terra gignuntur sine commistione corporum. Sed hoc facero supersedebe; verum et utilem et necessariam hanc rem esse pronuntio, si ad liberorum procreationem, et non ad libidinem explendam refera. tur. Hoc autem potius affirmaverim, indignam esse quæ cum cœlesti dignitate comparetur. Mundanis quidem exemplis sese jactet matrimonium: supramundanis autem excellentiis ne utatur. Mundani igitur et sunt et vocantur illi qui id amplexi fuerunt; at veri germanique virginitatis amatores et seclatores in angelorum ordinatas ascripti sunt dignitates. Ait enim arcanum illud canticum stuporem ipsis adesse tanquam ordinatorum. Nihil enim apud illos est inordinatum, nihil inæquale, sed omnia οὐ ποιήσω· ἀλλὰ καὶ χρειώδη καὶ ἀναγκαίαν ταύτην ὁρίζομαι, εἰ πρὸς παιδοποιίαν καὶ μὴ πρὸς ἀσέλγειαν βλέπει. Ἐκεῖνο δὲ μᾶλλον εἴποιμι, ὅτι πρὸς τὴν οὐράνιον ἀξίαν συγκρίνεσθαι οὐκ ἂν εἴη δίκαιος. Κοσμικοῖς μὲν γὰρ ὁ γάμος ἐναβρυνέσθω υποδείγμα σιν ὑπερκοσμίοις δὲ μὴ κεχρήσθω ὑπεροχαίς. Κοσμικοί γοῦν καὶ εἰσὶ καὶ καλοῦνται οἱ τοῦτον ἀσπασάμενοι. Οἱ δὲ τῆς παρθενίας ἐρασταὶ γνήσιοι εἰς τὰς τῶν ἀγγέλων τεταγμένας ἐνεγράφησαν ἀξίας. Λέγει γὰρ τὸ 'Ασμα το μυστικόν, θάμβος αὐτοῖς προσεῖναι ὡς τεταγμένων. Οὐδὲν γὰρ παρ' ἐκείνοις ἄτακτον, οὐδὲ ἀνώμαλον, ἀλλὰ πάντα τάξει καὶ ρυθμῷ καὶ ἁρμονίᾳ κεκόσμηται. Ὥσπερ τοίνυν ού ρανὸς γῆς καὶ ψυχή σώματος διαφέρει, οὕτω καὶ ἡ παρθενία τοῦ γάμου. Κατὰ μὲν γὰρ τὴν ἀγνείαν τοῖς ordine et rhythmo alque harmonia concenuque ἀγγέλοις ὁμοιοῦται ἄνθρωπος· κατὰ δὲ τὸν γάμον τῶν θηρίων οὐδὲν διενήνοχεν, οἷς ἡ συνουσία ἀναγ καία ἐστὶ, καὶ δοκεῖ τὴν διαδοχὴν τοῦ γένους μηχανάσθαι. pulcherrimo ornata sunt. Sicut ergo cœlum terra, et anima corpore, sic etiam virginitas conjugio præstantior est. Nam castitate quidem angelis homo fit similis: conjugio autem nihil differt a brutis animalibus, quibus corporum commistio necessaria est, et successione perpetuitatemque generis moliri videtur. ΡΗΓ. ΝΕΙΛΟ. Περὶ τῆς τὰ δύο λεπτὰ βαλούσης. CXCIH.-NILO. De muliere, quæ duo minuta conjecit in gazophylacium 33. In illis quidem rebus, quæ ad hanc vitam pertinent, ita comparatum est, ut non statim eos qui volunt, etiam facultas comitetur (nam plebeiorum hominum vires superant magnorum operum affeἘπὶ μὲν τῶν βιωτικών πραγμάτων οὐ πάντως τοῖς βουλομένοις ἕπεται τὸ δύνασθαι τὰς γὰρ ἰδιω τικὰς δυνάμεις υπερβαίνουσι μεγαλουργίαι· ἐπὶ δὲ τῶν πνευματικῶν ἕπεται τοῖς βουλομένοις ή δύναμις. Τὸ γὰρ κατὰ δύναμιν κατορθωθεν, οὐρανομήκες δεί- ciones). In spiritualibus autem, quibus adest voκνυται. Δύο οὖν λεπτὰ εἰς τὸ ἱερὸν γαζοφυλάκιον βαλοῦσα χέρα γυνή, ὡς πάντας τοὺς βασιλέας και πάσας τὰς βασιλίδας ὑπερακοντίσασα ᾄδεται· οὐ γὰρ τὸ τεθὲν ἔκρινεν, ἀλλὰ τὴν προαίρεσιν αὐτῆς τὴν πᾶσαν περιουσίαν ἀφιερώσασαν, ἐστεφάνωσεν ὁ κριτής. luntas, iisdem et facultas non deest. Nam quod pro virili quisque sua fecerit boni, id ad cœlum usque pertingere demonstratur. Quam ob causam vidua illa, quæ duo minuta in saerum thesaurum conjecit, quasi ommes et reges et reginas longo post se intervallo reliquerit, ita celebratur. Non enim quantum esset per se, sed animi ipsius propocorona dignum censuit. id cœlestis ille arbiter quod posuit· vidua, æstimavit, situm, quo omnem suam substantiam consecrarat, PLA. ΝΕΙΛΑΜΜΩΝΙ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΟ. Περὶ τοῦ, ο Φάσκοντες εἶναι σοφοί, ἐμωράνθησαν.» Ἐξ ὧν ὁ Μουσικός τις ως φασι (δίκαιον γὰρ ἐξ ὧν φλυαρούσιν, αὐτοὺς καταγωνίσασθαι), πᾶσαν κινήσας μελωδίαν εἰς θήραν, σώφρονος οὐ περιγέγονε κόρης, ἐκ τούτων καὶ ὁ περὶ τῆς μουσικῆς διαγράφεται λόγος. Θέλγει μὲν γὰρ ἴσως, τουτέστι (χρὴ γὰρ καὶ ἐτυμολογῆσαι θέλοντα ἄγει· οὐ μὴν καταδουλούται τὸ φρόνημα, οὐδ᾽ ἐκβιάζεται· οὐδὲ τοσαύτην ἔχει τὴν ἰσχύν, ὡς μὴ βουλόμενον χειρώ σασθαι. Ἐπειδὴ δὲ καὶ περὶ γενέσεως, ώς φής, λη· ροῦσιν, εἰπὶ πρὸς αὐτούς· Πῶς ἂν φατε μαντικώτα25 Luc. xxi, 1-5. 36 Rom. 1, 22. p 523-524 CXCIV.-NILAMMONI SCHOLASTICO. De dicto illo, • Cum se crediderint esse sapientes, stulli facti sunt ". Cum præses musicæ Apollo, ut aiunt (oportet enim ipsos ex suis ipsorum nugis refellere), omnibus adhibitis mnolis musicis non potuerit capere atque subigere castam pnellam: ex bis etiam ratio musicæ ac vis depingitur quanta sit. Nam fortasse θέλγει demulcet, hoc est, si Graci verbi etymon speciemus, θέλοντα άγει, volentem quidem ducit: non tamen animum hominis in servitutem redigit, neque cogit, neque tantam vim habet, ut non voJentem quoque subigat. Quoniam autem de crea-. σηγέτης. [(97) ἐτυμολογῆσαι idem producit in ἐτυμολογήσε σθαι. 10. Κεχρήσθω mutat in ἁμιλλάσθω. Versu et verbo nitimo epistolæ idem unуavwµévŋ scribit pro μηχανάσθαι. Possi. Pro Μουσικός τις cod. Vat.650 scribit μου·

Lione quaque rerum, ut scribis, nugantur, dic ad τον εἶναι, ᾧ καὶ τὸ τοῦ ἡλίου έπιψεύδεσθε όνομα, eos talia quadam: Quomodo, quaeso, is, quem vatem optimum esse affirmatis, cui etiam solis nomen aflingitis, omnia cernentis, ignoravit castam esse puellam illam, nec voluptate capi posse? Nam vel artis vaticinandi benclicio, vel ex sua sapientia, quodque potentissimus esset omnium, qui, ut dicitis, hæc aut faciunt aut significant, scire profeἠγνόησεν ὅτι σώφρων ἐστὶν ἡ κόρη, καὶ οὐκ ἂν ἀλοίη ἡδονῇ; Είτε γὰρ ἐκ τῆς μαντικῆς, εἴτε ἐκ τοῦ σοφὸς εἶναι, καὶ δυνατώτατος τῶν ταῦτα, ὡς φατε, 82τασκευαζόντων ἢ σημαινόντων, ἐχρῆν αὐτὸν εἰδέ και. Εἰ δὲ διὰ πάντων ἄγνοιαν δυστυχῶν ἐφωράθη, παύτασθε, ὦ δεινότατοι, δι' ὧν φάτε, ἑαυτοὺς ἐλέγ χοντες. clo ipsum oportebat. Quod si omnium ignoratione infelix fuisse deprehensus est, desiuite, o miserrimi mortalium, per ea, quæ proferlis, tan stulta, vosmetipsos refellere. CXCV. TIMOTHEO LECTORI. Rem esse difficilem, si affectus corporei nobis imperent. Ex illis, quæ sectare, certaminibus, vir adul PLE'. ΤΙΜΟΘΕΟ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ Οτι χαλεπὸν, ἐὰν τὰ πάθη τὰ σωματικὰ ἡμῶν κατακυριεύσωσιν. Ἐξ ὧν μετέρχῃ ἄθλων, θαυμάσιε, πέπεισε ᾧ θηρίοις οὐκ αἰσθητοῖς, ἀλλὰ νοητοῖς πάθεσι προσ παλαίομεν, ἅπερ εἰ τῆς ἐν ἡμῖν ῥώμης κρατή σουσιν, οὐ μέχρι τοῦ σώματος ἱστῶσι τὸν κίνδυνον, ἀλλ' αὐτῇ τῇ ψυχῇ τὸν θάνατον φέρουσιν. Εἰ δὲ κρατηθῶσιν, ἢ δραπετεύσωσι, στεφάνων καὶ ἀναβ ῥήσεων μεγάλων τευξόμεθα, καὶ ἐνταῦθα μὲν πολύ λάκις· μετὰ ταῦτα δὲ πάντως, ἐπειδὴ τὰ ἔπαθλα ὁ μέλλων αἰὼν ἐμπιστεύεται, ὡς οὗτος τὰ σκάμ ματα. rande, persuasual tibi esto, prasentem hanc vitam β' στάδιον ἡμῖν τὰ παρόντα προκείσθαι ἀόρατον, ἐν nobis propositam esse tanquain stadium quoddam in quo nobis colluctandum sit cum affectibus et perturbationibus animi, quæ sunt bestiæ quædam non sensiblles, sed intelligibiles: quæ quidem si robur, quod in nobis est, subjecerint sibi, non tamen quoad corpus sistant periculum, sed et ipsi animae mortem afferunt. Sin autem vincantur, aut fugam arripuerint, tum vero et coronas et præconia magua consequemur, etiam in hac vita persæpe; post hæc autem in altera vita omnino: quandoquidem ita ordinatum est, ut futuræ vitam commissa sint præmia, sicut huic præsenti fossata. CXCVI. DANIELI. De sapientia, injustitia, et contumelia comparatio. • Si quidem male locutus sum, testificare de malo; si vero bene, quid me percutis "?» Lices, o admirande vir, aliis contumeliam inferentibus non tamen affici injuria, et lædentibus iujuste, non lædi. Quod si ænigma hoc tibi videtur, illico id tibi solvere conabor. Nam qui philosophatur (hoc est in rerum divinarum meditatione versatur), et ab inimicis illatas contumelias atque inju rias moderate ac mansuete fert, is neque illis contumeliam facientibus, patitur, neque injuriam in ferentibus, ullam accipit. Sed si verum dicendum est, illi sunt qui injuriam et contumeliam patiuntur s Juan. III, 23. Ph. ΔΑΝΙΗΛ Περὶ σοφίας, ἀδικίας, καὶ ὕβρεως παράθεσις· · Εἰ μὲν κακῶς ἐλάλησα, μαρτύρησον περὶ τοῦ κακοῦ· εἰ δὲ καλῶς, τί με δέρεις;» Εξεστιν, ὦ θαυμάσια, άλλων ὑβριζόντων, μὴ ὀβρίζεσθαι καὶ ἀδικούντων, μὴ ἀδικεῖσθαι. δ' αίνιγμά σοι τοῦτ᾽ εἶναι δοκεῖ, ταχέως αὐτὸ λύ σαι πειράσομαι. Ὁ γὰρ φιλοσοφῶν, καὶ πράως τὰς παρὰ τῶν ἐχθρῶν φέρων ὕβρεις καὶ ἀδικίας, ούθ' ὑβριζόντων ὑβρίζεται, οὔτ᾽ ἀδικούντων ἀδικεῖται. Αλλ' εἰ χρὴ τάληθὲς εἰπεῖν, ἐκεῖνοι εἰσιν οἱ ἀδι κούμενοι καὶ ὑβριζόμενοι, οἱ καὶ παρὰ ἀνθρώπων καταγινωσκόμενοι καὶ καταβοώμενοι. Ο δ' ὑψηλότε ρος ὢν καὶ ὕβρεως καὶ ἀδικίας, κανταύθα τοῖς llem coll. ᾧ mutat in ὡς et vers. seq. Επι-! ascribi legique. ψεύδεσθαι in induitivo scribit: vers. post 3, pro σοφός substituit μουσικός. Pussia. Hæc supervacance hic reponitur prius edita pag. 2, num. 4, lib. 1. Tantum hinc observanda levis mutatio τοῦ περὶ ὧν (quomodo illis incipit) in ἐξ ὧν. Reliquas variationes ex codd. mss. suo loco Holavimus. ip. Inscriptio nulla erat in edit. Paris.; sumitur ex codice Vaticano. EDIT. Εξεστιν ἄλλων ὑβριζόντων μὴ ὑβρίζε σθαι. Ne cui hoc paradoxon videatur, legat 'D. Chry sost. in homil. sive commentario cui tit. fecit, Quod nemo lædatur nisi a se ipso. Cui similia habet Seneca. Plus etiam dicit comicus Philemon: Si is cui convicium fit, dissimulet, nec ad se rapiat contumeliam, tum vero in ipsum facientem redundare injuriam. Versus noti quidem sunt, digni tamen etiam hic Ηδιον οὐδὲν, οὐδὲ μουσικώτερον λέγειν Εστ', ἢ δύνασθαι λοιδορούμενον φέρειν. Ο λοιδορών γὰρ, ἂν ὁ λοιδορούμενος Μὴ προσποιήται, λοιδορείθ' ὁ λοιδορών. Nec dissimiliter Basilius Magnus: Ὡς ὁ τύπτων τιν μὴ ἀλγοῦντα ἑαυτὸν τιμωρεῖται (οὔτε γὰρ τὸν ἔχε θρὸν ἡμύνατο, καὶ τὸν θυμὸν οὐκ ἀνέπαυσεν· οὕτως ὁ τὸν ἀλοιδόρητον ονειδίζων παραμυθίαν εὑρεῖν τοῦ πάθους οὐ δύναται, Κιττ. Pro τ' ἀληθὲς idem cod. label τ' ἀκριβές, εἰ vers. inde 2, μοεί καταβοώμενοι μæc addit, καὶ παρά Θεοῦ κατακρινόμενοι. 1051. Pro ὢν καὶ ὕβρεως idem end. ponit, και ὕβρεων ων. Vers. post 5, μεν κἀκεῖσε παρὰ Θεοῦ, sic habet, καὶ ἐκεῖσε παρὰ τοῦ Θ.63. 10.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CXCVIII. ἐγκωμίοις παρὰ πάντων στεφθήσεται, μὴ μόνον τοῦ qui et ab hominibus condemnantur, et sermonious ἐχθροῦ, ἀλλὰ καὶ τοῦ θυμοῦ κεκρατηκώς, κἀκεῖσε παρὶ Θεοῦ μεγίστας ἕξει τὰς ἀμοιβάς. Εἰ δὲ φαίης, πολὺν ἔχειν ἱδρῶτα καὶ πόνον, τὸ ὑβριζόμενον φέρ ρειν, οὐδ' αὐτὸς ἀρνησαίμην· ἀλλ' ἐκεῖνο λέξαιμι, ὅτι οἱ μέγιστοι πόνοι στεφάνους τίκτουσιν. Εἰ δὲ καὶ παραδείγματι εὐπαραβλήτῳ καταπραΰναι βού λει την φλεγμονὴν τῆς ψυχῆς, ἐκεῖνο ἐννόει, ὅτι τῆς μιαρᾶς ἐκείνης χειρός, τὸ ἱερὸν ἐκεῖνο βαπισάσης πρόσωπον, φιλοσοφίας κρείττονα και υψηλότερα ἐφθέγξατο ῥήματα·. Εἰ μὲν κακῶς ἐλάλησα, μαρ τύρησον περὶ τοῦ κακοῦ· εἰ δὲ καλῶς, τί με δέο ρει;;» Καὶ ταύτῃ τῇ ἐπῳδῇ μὴ παύσαιο τὴν ψυχήν ιώμενος. differantur. 525-526 At qui et contumelia el injuria altior est, is et hic ab omnibus mortalibns coronabitar encomils, quod non modo hostem, sed anim:os iramque suam superaverit: et in altera vita a Deo maxima obtinebit præmnia. Quod si dixeris, injuriarum tolerantiam multo constare sudore et labore, nec ipse inficias iverim: sed illud dixerim maximios labores parere coronas. Si vero etiam exemplo quodam facili ad comparandum lenire vis animi tumorem atque æstum, ilud cogita, quod cum sce lerata ac nefaria illa manus sacrum illum Christi vultum alapa percussisset, ipse verba protulit præstantiera sublimioraque quam quisquam meditando assequi possit: «Siquiden waale sum locutus, testificare de nale. Sin autem bene, quare ne perculis?» Alqur hoc carmine supradicto ue cesses animæ medicinam facere. PLZ'. ΗΛΙΑ. Περὶ Καππαδοκών. Ἐν τῷ κομιλῇ τὴν ὑμετέραν ἐλαφρίαν θαυ μάζω, ὅτι βραχὺ πνεῦμα καὶ ὀλίγωρον τοῦ Καππα· δίκου οὕτως ἅπαντας ὑμᾶς ὡς καλάμην ἐδό νησε, καὶ ταῖς ἀσεβέσιν αὐτοῦ κατασκευαῖς ὑπουργεῖτε, δέει τοῦ μὴ τὰ ὅμοια τοῖς ἤδη πεποιθόσι παι θεῖν. Εἰ τοίνυν συναπολήγειν αὐτῷ καὶ συμμεταί ρειν παυομένῳ βεβούλησθε, εἰκότως τὴν πατρίδα ληίζεσθε. Εἰ δὲ ὁ μὲν παύσεται καὶ ἀπελεύσεται, ὑμεῖς δὲ μενεῖτε ἐφ᾽ ἧς πεφύκατε, τῶν ἐναντίων ἀπόσχεσθε, τῶν δ' οἰκείων ἀντέχεσθε. CXCVII. HELIA. De Cappadocibus. Vehementer equidem vestram levitatem admiror, quod brevis et ad exiguum tempus duraturus Datus Cappadocis illius, adeo vos omnes instar calami quassavit, quodque impiis hominis molitionibus vos ministros præbeatis, dum metuitis, ne consimilia eorum quæ prius perpessi fuistis, in posterum quoque perpetiamini. Si igitur una cum ipso, quando jam abibit magistratu, discedere decrevistis, probabiliter sane patriam prædamini. Sin auten Ipse quidem abibit ac discedet, vos autem in ea regione in qua nɔti estis, manebitis, ab adversariis quidem abstinete, propriis vero atque domesticis defensores vos præbete. Ρ.Η. ΔΟΜΙΤΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ Ἐνέτυχόν ποτε Ιστορία Περσική, τοιαῦτά τινα περιεχούσῃ, ὅτι οἱ παῖδες ἐμάνθανον μὲν μηδὲν ψευδές μήτε λέγειν, μήτε ἀκούειν· μήτε τὸ συμφέρον δίκαιον, ἀλλὰ τὸ δίκαιον ἡγεῖσθαι συμφέ ρον· καὶ τοῦ διδόναι τὸ λαμβάνειν εἶναι λυσιτελέστερον Οτε δ' ήμελλον εἰς ἄνδρας τελέσειν, ὤμε νυον όρκον, ὀλίγα μὲν κομιδῇ περιέχοντα μετ γίστην δὲ δύναμιν περιέχοντα ρήματα, καὶ ὑπὲρ πάτας τὰς τῶν Ἑλλήνων φιλοσοφίας. Ομνυε γὰρ ἕκαστος, ὡς ἐγὼ καταφρονήσω μὲν παντὸς κέρδους CXCVIII. DOMITIO DIACONO. Incidi anquando in historiam Persicam, talia quædam complectentem: quod pueri quidem didicerint, nullum mendacium neque dicere neque audire; neque id justum quod utile, sed id utile quod justum esset, existimare: et dare quam accipere, utilius esse. Cum autem jam in virorum classem ascribendi essent, jusjurandum dabant, oppido quidem pauca verba, sed vim ac potestatem maximam complexum, omnemque Græcorum philosophiam superans. Jurabat enim unusquisque in hæc verba: Ego conVARIÆ LECTIONES ET NOTÆ. Aule στεφάνους idem addit τούς, et vers. sq. εὐπαραβλήτῳ mutat in ἀπαραθλήτῳ. Possit. Pro ἐκείνης idem legit ἐκεῖνος et vers. seq. Inter πρόσωπον οι φιλοσοφίας inserit τὰ πάσης. Ταύτῃ τῇ ἐπῳδῇ. Similem ἐπῳδὴν πρὸς τὸ καταπραΰνειν τὰς ὕβρεις tradidit Isidor. Hoster supra epist. 179. Κιττ. Παύσαιο. Fort. καταπαύσαιο. In. Ἐν τῷ κομιδῇ. F. ἐγὼ κομ. ID. Sic de impio apostata Juliano dicebat Greg. Theologus, nubeculam esse cito transituram." Τῶν ἐναντίων. Fort in medio deest μέν. ID. Col. Vat. 650, Δομετίῳ κόμητι. Ρussin. 15) lilen ψευδές mutat in ψεύδος. ΙΔ τοῦ διδόναι τὸ λαμβάνειν εἶναι λυσιτές Abotajor. que hoc etiam vulgus absque institutione Persica facile credit; illud autem eilein παράΟ δοξον, τὸ διδόναι του λαμβάνειν εἶναι λυσιτελέστε ρον, quomodo hic contra ins. lectionem restituenslu esse aje. Concordat cum hac sententia Persica etiam Christi Jesu apophthegma, quod nobis ex conlestatione Pauli ad presbyterium Ephesinum facia conservavit Lucas, Act. xs, vers. 35: Μακάριόν ἐστι διδόναι μᾶλλον ἢ λαμβάνειν. Κιττ. Ολίγα μὲν κομιδῇ περιέχοντα, μεγίστην δὲ δύναμιν περιέχοντα τὰ ῥήματα. Lego με distinguo ita, ὀλίγα μὲν κομιδῇ τὰ ῥήματα· μεγίστην δε δύναμιν περιέχονται και υπέρ εις Sic igit sententia auctoris. At in ms. The phuata non suo loco posita sunt, οι περιέχοντα bis scripum est perperam, cum tantum semel sit necessarium. Id.' Codl. Vat. inter περιέχοντα οι μεγίστην inserit ρημάτια, οι μυς περιέχοντα decuriat in ἔχοντα. Possin.

φρονήσω δόξης κενῆς· ζηλώσω δὲ ἀρετὴν, καὶ τιμήσω τὸ θεῖον, καὶ γονεῖς· ἀληθῆ λέγων, ἀγαθὰ πράσο σων· οὐδέ τι τούτων ὑπερβήσομαι εἰδὼς οὐδ᾽ ἐχών. Εἰ τοίνυν τὸ σέλας μὴ φέρων τῶν θείων Γραφών. ὥσπερ οἱ ἀφθαλμιώντες τὸν ἥλιον, οὔτ' αὐτὸς ἀναγι νώσκεις, οὔτε τοὺς σαυτοῦ υἱεῖς συγχωρείς, κάν ταῦτα καὶ σαυτὸν καὶ τοὺς σαυτοῦ παῖδας φέρειν ἐπὶ μνήμης ἔθιζε. Πιστεύω γάρ, ὅτι κινήσουσιν ὑμᾶς καὶ τοῖς θείοις λόγοις ἐντυχεῖν. lenam quidem omne malun lucrum; contendamm / πονηροῦ· καταφρονήσω ἡδονῆς σώματος κατα voluptatem corporis; contennas inanem gloriam; æmulabor autem virtutem, et colam diviyum numen, et parentes, vera dicens, et bona agens; neque horum quidquam violabo sciens et volens. Si igitur divinas Litteras, quod earum fuigorem vomit ii qui lippitudine oculorum laborant, solem, ferre nequeas, nee ipse legis, nec legi a filiis tuis permittis: at hæc saltem meminisse, et ipse te et tuos liberos assuefacito. Credo enim fore ut ab hisce permoti in divinos quoque sermones tandem incidatis. 527 CXCIX. — Caret inscriptione. In hao quidem vita, optime vir, fieri non potest Ρηθ. ΑΝΕΠΙΓΡΑΦΟΣ. Ἐνταῦθα μὲν, ὦ βέλτιστε, οὐχ οἷόν τε αμφότερα ul concurrant utraque, vehementia, dico, suppli- η συνδραμείν, σφοδρότητα λέγω τιμωριῶν καὶ παρα ciorum et duratio. Alterum enim alteri repugnat, quod natura corporis, quæ est corruption! obnoxia, concursum illorum non ferat. In altera autem vita, ubi expers corruptionis conditio introducta fuerit, et corruptionem expulerit, tunc etiam hujus pugnæ Gnis erit, ut vehementia cruciatuum neque expellat animam ex corpore, neque corpus in nihilum redigat. CC. - OPHELIO GRAMMATICO. Quare Moses reversos ex bello relegarit extra castra, at purgarentur *. Si cædes illæ quidem quæ aliter committuntur, non sunt præ atque innocentes, a bellis autom μονήν. Θάτερον γάρ θατέρῳ πολεμεί, διὰ τὸ φθαρτὴν οὖσαν τοῦ σώματος τὴν φύσιν μὴ φέρειν αὐτῶν τὴν σύνοδον. Ἐκεῖσε δὲ τῆς ἀφθαρσίας εἰσβιασαμένης καὶ τὴν φθορὰν ἐξοστρακισάσης, καὶ ἡ τῆς μάχης ταύτης διάλυσις γένοιτ' ἂν, ὡς τὴν ὑπερβολὴν τῶν βασανιστηρίων μήτε τὴν ψυχὴν ἐξελάσαι τοῦ σώμα τος, μήτε τὸ σῶμα εἰς τὸ μὴ ὂν παραπέμψαι. Σ. - ΩΦΕΛΙΑ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟ. Τίνος χάριν ὁ Μωσῆς τοὺς ἐπανελθόντας ἀπὸ πολέμου ἔξω τῆς παρεμβολῆς καθαρθησομέ νους ἀπέπεμψεν. Εἰ τῶν φόνων οἱ μὲν ἄλλως συμβαίνοντες, οὐκ εὐαγεῖς, τῶν δὲ πολέμων τὸ μύσος ἄπεστι, διὰ τί, scelus abest, quamobrem, inquis, Moses eos qui ex Εφης, ὁ Μωσῆς τοὺς ἀπὸ πολέμου ἐπανελθόντας έξω bello revertebantur extra castra purgandos relegavit? Aio igitur, quamvis legitimæ esse videantur hostium in bellis cædes, et columnæ victorum eriguntur, præclara ipsorum facinora prædicantes: tamen si accuratæ ac supremæ cognationis quæ inter homines est, ratio habeatur, ne has quidem plane innoxius esse; quam ob causam ipsis pracepit, ut purgationibus et aspersionibus uterentur. CCI. HERMLE De resurrectione. Si quidem sola anima præclaras edidit officii actiones, sola etiam coronetur. Sin autem corpuς quoque partem sustinuit certaminum, coronetur τῆς παρεμβολής καθαρθησομένους ἔπεμψε; Φημί τοίνυν ὅτι, εἰ καὶ νόμιμοι εἶναι δοκοῦσιν αἱ τῶν ἐναντίων ἐν πολέμοις σφαγαί, καὶ στῆλας τῶν νικώντων ἐγείρονται κηρύττουσαι τα κατορθώματα· ἀλλὰ γε τῆς ἀκριβούς συγγενείας ἐξεταζομένης οὐδὲ αὗται ἀθῶοί εἰσιν, διόπερ αὐτοῖς καὶ καθαρσίοις καὶ περιῤῥαντηρίοις χρήσασθαι ἐπέταξεν. ΣΛ. ΕΡΜΕΙΑ. Περὶ ἀναστάσεως. Εἰ μὲν μόνη κατώρθωσεν ή ψυχή, μόνη καὶ στ φανούσθω. Εἰ δὲ καὶ τὸ σῶμα ἐμερίσατο τοὺς ἄθλους, μετ' αὐτοῦ καὶ στεφανούσθω. Δίκαιον γὰρ, καὶ ctiam anima una cum ipso corpore. Hoc enim ju- εύλογον, καὶ εἰκὸς, καὶ πρεπωδέστατον τοῦτο τυγο stum et æquum et consentaneum et convenientissimum est. CCII. ALPRIO. Divinissimus Patris et Filius et Sermo, ille omnium * Num. xxx1, 19. χάνει. ΣΒ'. ΑΛΦΙΟ. Ο θειότατος τοῦ Πατρὸς Υιός τε καὶ Λόγος, ὁ τῶν Inter καταφρονήσω εἰ μὲν idem inserit ἀεί. Possin. hlem φέρειν nintat in φορεῖν. ID. Vers. 1 ep. ἄλλαις pro άλλως ponit codex Val. 650 Vers. 7, κηρύττουσαι mutat in κηρύττουσι et vers. penult. et ult. χρήσασθαι in χρῆσθαι. ID. Τῆς ἀκριβούς συγγενείας ἐξεταζομέ της. Cum inter nos cognationem quamdam iustituerit natura. L. 3, Ut vim. D. De justit. et jur., et ut ait Leo M. serm. 4 De Quadragesima, ‹ in omnibus hominibus natura sit diligenda commanio.» Vide eumdem serm. 1 De jejunio decimi mensis. Adi et Plutarch. Roman. Quæsl. 59. ubi ait eum qui nulla obstrictus necessitate sacramenti militaris, hominem etiam in bello occiderit, cædis reum esse. RITT.

" =; EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CCIII. ἁπάντων Δημιουργός, ὁ ἀϊδιός τε καὶ ἄῤῥητος, δεύρ' rerum opifex el creator, ille sempiternus et inelaἐπιφοιτήσας, τὴν ἀσάφειαν τοῦ κηρύγματος τῇ οἰκείᾳ ἡρμήνευσε δυνάμει· διὸ καὶ θεοδιδάκτους ἔσευθαι πάντα; τὸ προφητικόν προεμήνυσε λόγιον. Πάντες τοιγαροῦν οἱ νοῦ καὶ φρονήσεως οὐκ ἀμοιροῦντες, ἅτε ὑπὸ τῆς ἀνωτάτω σοφίας παιδευθέντες, ἁπάντων τῶν ἀνθρωπίνων ἀφέμενοι, καὶ τῶν λογισμῶν άνωτέρω χωρήσαντες, τὰ ὑπερκόσμια φαντάζονται. ΣΓ'. — ΛΕΟΝΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ (19'). Εἰς τό ο Πρὸ τοῦ ἡλίου διαμένει τὸ ὄνομα αὐτοῦ.» Ο θεῖος καὶ ἀκήρατος νοῦς, εἴ ποτέ τι τῶν μελ bilis, cum buc in carnem venisset, obscuritatem salutaris præconii propria virtute elucidavit. Quamobrem etiam a Deo doctos fore omnes, propheticum prædixit oraculum. Omnes igitur, qui quidem intelligentia et prudentia non destituuntur, tanquam illi qui a suprema sapientia instituti sint, omnibus rebus humanis relictis et ultra ratiocinationuın humanarum metas evecli, nihil nisi res supramundanas meditantur. CCIII. LEONTIO EPISCOPO. In illud, e Ante solem permanet nomen ejus " Divina illa et pura mens, si quando rem 528 aliλόντων προμηνύσαι ἠβούλετο, οὐχ ἁπλῶς ἔῤῥιπτε quam futuram præsignificare voluit, non simpliciτὴν προφητείαν· ἐγέλασαν γὰρ ἂν πλατὺ οἱ ἀπαί δευτει Ἰουδαῖοι, οἱ καὶ πρὸς τὰ λίαν σαφῆ ἀπαιδευ τοῦντες ἀλλὰ κεράσας τοῖς παροῦσι τὴν τῶν μελλόντων γνῶσιν, οὕτω τὴν προφητείαν ἐσέμνυνεν, ὅπως καὶ οἱ τότε ἀκροώμενοι ἀπολαύσωσί τινος ὠφε λείας, καὶ οἱ μετὰ ταῦτα ἐκ τῆς περιβολῆς τῶν πραγ μάτων τὸ ἀκριβὲς γνοίεν. Καὶ ἵνα μὴ πάσας περιερ χόμενος τις προφητείας δόξω μακρηγορείν, ένα προφητείας τρόπον παραθείς, διὰ τούτου καὶ τοὺς λοιποὺς τοῖς συνετωτέροις σαφηνίσω. Γέγραπται γὰρ ψαλμὸς εἰς Σολομῶντα, οὗ ὀλίγα μὲν εἰς Σολο μῶντα βλέπει· τὰ δὲ πλεῖστα καὶ μέγιστα εἰς τὸν Χριστόν. Ο μὲν γὰρ πρόχειρος νοῦς τὸν Σολομῶντα ἐδόκει ᾄδειν· ὁ δὲ εἰλικρινέστερος καὶ ὀξυωπέστερος τὸν τῷ ὄντι εἰρηνικόν· καὶ ἦν καὶ τοῖς τότε οὖσι παραμυθία μεγίστη, καὶ τοῖς ἐσομένοις παρα μυθία αρίστη. Το γάρ. Πρὸ τοῦ ἡλίου διαμένει τὸ ὄνομα αὐτοῦ, καὶ πρὸ τῆς σελήνης εἰς γενεάς γενεῶν,» καὶ τὰ ἄλλα πάντα τὰ ὑπερφυῆ, καὶ θεοπρεπῆ, καὶ μείζονα οὐ μόνον ἢ κατὰ ἄνθρωπον, ἀλλὰ καὶ κατὰ τὰς ἄνω δυνάμεις, εἰς τὸν Χριστὸν ᾔδετο. Το δέ· «Καὶ προσεύξονται περὶ αὐτοῦ διὰ παντὸς, ο περὶ Σολομώντος εἴρηται. Μή τοίνυν νομίζωμεν ἁπλῶς τὴν ἀκήρατον σοφίαν διὰ τῶν προφητῶν τὴν μέλλουσαν προμεμήνυκέναι γνῶσιν· ἀλλὰ κεράσαντες τοῖς ἐνεστῶσι τὰ μέλλοντα, μηδὲ ἐπειδάν τι ταπεινὸν ἀκούσωμεν, καὶ τῆς θείας τοῦ Σωτῆρος ἐπιδημίας ἀλλότριον, πάντως εἰς αὐτὸν εἰρῆσθαι νο μίσωμεν· ἀλλὰ μηδὲ τὰ μεγαλοπρεπῆ, καὶ τῇ θείᾳ μόνῃ ἀξίᾳ πρέποντα, περὶ Σολομῶντος εἰρῆσθαι ἡγώμεθα, τοῦ μηδὲ ἄμεμπτον ἐσχηκότος τὸ πέρας· μηδὲ ἐκδιαζώμεθα τὰς προφητείας μηδὲ τοῦ ὁμαλισμοῦ χάριν τῶν προφητικῶν χωρίων εἰς ἀγυρτικὰς ἐμπίπτωμεν λογοποιίας· ἀλλὰ νουνεχῶς καὶ καθ' "Psal. LXXI, 5, 17.” ibid. st ibid. 13. η ter profudit vaticinium (risissent enim effuse imperiti atque indociles Judæi, qui etiam ad res valde claras ac perspicuas ruditate perpetua laborabant), sed miscens ac temperans præsentibus futurorum cognitionem, ita prophetiam accommodavit, ut et illius temporis auditores utilitatem inde aliquanı perciperent, et post futuri ex ipso rerum exitu accurati quidpiam scirent. Ac ne cui, si omnia persequerer vaticinia, prolixior esse videar, unani quamdam prophetia forinam ubi proposuero, per banc simul et cæteras intelligentioribus declarabo. Scriptus est enim in Salomonem psalmus quidam, cujus pauca sane capita Salomonem respiciunt: sel plurima et maxima in Christum. Nam intellectus primo quidem obvius Salomonem cauere videbatur: sincerior autein atque interior sensus eum celebrabat, qui vere est pacificus, et erat cum illius temporis hominibus maxima consolatio, tum etiam posteris optima futura. lllud enim: • Ante solein per. manet nomen ejus, et ante lunam in generatione generationum *,, et reliqua omnia, quæ supernaturalia et divinitati convenientia sunt, neque solumi majora sunt quam pro homine, verum etiam quam pro supremis atque cœlestibus virtutibus in Christum canebautur. Illud autem: ‹ Et adorabnut de ipso semper:» de Salonone dictum est. Ne igitur putemur simpliciter et indistincte sinceram Dei sapientiam per prophetas futuram præsignificasse cognitionem: sed prasentibus futura contemperantes, neque si quid humile atque abjectum, divinoque Salvatoris in terras adventu indignum aut alienum audiverimus, omnino in ipsum statim dictum esse arbitremur. Sed neque magnifica illa, solique divinæ majestati convenientia, de Salomone dicta esse (19') Deerat inscriptio in edit. Paris.; suppletur ex col. Vatic. 650. EDIT. Pro ἀπαιδευτούντες cod. Vat. 650 substituit αναισχυντούντες. PossIN. Bis ante Σολομῶντα supplet τόν. ID. Παραμυθία idem mutat in προφητεία. In. PATROL. GR. LXXVIII. Pro κεράσαντες ilem habet κεράσασαν. ID. Μηδὲ ἐκβιαζώμεθα τὰς προφητείας. Απα regula de interpretatione prophetarum me illis viu adhibeamus, eosque loqui cogamus quod volumus. Similia vide supra. Rirr.

existimemus, qui ne fuen quidem vitæ labe caren- ἱστορίαν εἰρημένα νοῶμεν, καὶ τὰ κατὰ θεωρίαν tein sortitus est; neque vim faciamus prophetiis: προφητευθέντα ἐκλαμβάνωμεν, μηδὲ τὰ σαφῶς ἱστο neque studio redigendorum ad æqualitatem quam- ρηθέντα εἰς θεωρίαν ἐκβιαζόμενοι, μήτε τὰ λαμπρώς dam locorum propheticorum in scurriles quasdamn θεωρηθῆναι ὀφείλοντα εἰς ἱστορίαν καταδικάζον verborum ineptias incidamus: sed prudenter cor- τες, ἀλλ' ἀμφοτέροις πρόσφορον καὶ κατάλληλον νοῦν dateque et secundum historiam dicta intelligamus, ἐφαρμόζοντες. Εἰ δὲ τοιαύτη εὑρεθείη προφητεία, et quæ secundum contemplationem et spiritualem καὶ τὴν ἱστορίαν ἀρηρότως καὶ τὴν θεωρίαν sensum vatidice prolata fuerunt, sic etiam nccipia- ἀδιάστως σώζουσα, χρηστέον αὐτῇ κατ' ἄμφω. mus. Non autem vice versa, quæ historice sunt prolata, ad spiritualem intellectum, aut spiritualiter intelligenda, ad historicum sensum per vim trahamus: sed utrique generi dictorum aptum conve nientemque sensum accommodemus. Quod si talis reperiatur aliqua prophetia, quæ et historiam apte convenienterque et spiritualem seusum absque coactione conservet, ea sane quin ad utramque partem utamur nihil prohibet. ΣΔ'. - ΙΣΙΔΩΡΟ ΔΙΑΚΟΝΟ In illud Christi dictum, «Nisi abundaverit justitia Εἰς τό·. Ἐὰν μὴ περισσεύσῃ ἡ δικαιοσύνη vestra, › el quæ sequuntur”, ὑμῶν,» καὶ τὰ ἑξῆς. Οπηνίκα ὁ πρωτόπλαστος ἄνθρωπος ἐξ αὐτῆς, ὡς ἄν τις εἴποι, γραμμῆς τῆς θείας ἐντολῆς ἀλογήσεις τὴν ἀπάτην προτίμησε τοῦ αὐτὸν ἀπολέσας παν τελῶς μηχανησαμένου, τὸ τηνικαῦτα καὶ τὸ σῶμα αὐτοῦ γέγονεν οὐ μόνον θνητόν, ἀλλὰ καὶ παθητόν. Πολλὰ γὰρ ἐλαττώματα ἐβλάστησε, καὶ βαρὺς καὶ δυσήνιος ὁ ἵππος κατέστη. Ἐπεὶ τοίνυν καὶ εἰς πάντας ἡ δυσκλεής αὕτη καὶ πάσης ζημίας βαρυτέρα κληρονομία κατεπέμφθη καὶ ταῖς τῆς προαιρέ σεως ῥαθυμίαις ηυξήθη ἡ ἀπευκτὴ περιουσία, δεῦρο δὴ ἐπιφοιτήσας ὁ Χριστὸς, κουφότερον ἡμῖν τὸ σῶμα διὰ τοῦ βαπτίσματος πεποίηκε, τῷ πτερῷ τοῦ Πνεύματος διεγείρων· διὰ τοῦτο μείζονα τῶν παλαιῶν ἡμῖν προσετέθη καὶ ἆθλα καὶ ἔπαθλα. Οὐ γὰρ φόνου καθαρούς είναι βούλεται μόνον, ἄλλα καὶ ὀργῆς· οὐδὲ μοιχείας καὶ πορνείας, ἀλλὰ καὶ ἀκολάστου θέας· οὐδὲ ἐπιορκίας, ἀλλὰ καὶ εὐορκίας. Καὶ μετὰ τῶν φίλων καὶ τοὺς δυσμενείς κελεύει φιλεῖν· καὶ ἐν τοῖς ἄλλοις δὲ ἅπασι μακρότερα ἐποίησε τὰ στάδια· καὶ τοῖς μὴ πειθομένοις παρ ἄσβεστον ἠπείλησε, δεικνύς, ὅτι οὐ τῆς φιλοτιμίας τῶν ἀγωνιζομένων ἐστὶ ταῦτα, ὥσπερ ἡ ἀκτημοσύνη, καὶ ἡ παρθενία· ἐκεῖ γὰρ προτρέψατο·. Εἰ θέλεις τέλειος εἶναι· ο καί·. Ο δυνάμενος χωρείν, χωρεί τω.» ᾿Αλλὰ πάντως αὐτὰ ἀνυσθῆναι βούλεται· καὶ γὰρ τῶν ἀναγκαίων ἐστί. Διὸ καὶ ἔφη τοῦθ᾽, ὅπερ μαθεῖν ἠθέλησας· ε Ἐὰν μὴ περισσεύσῃ ὑμῶν ἡ δικαιοσύνη πλέον τῶν Γραμματέων καὶ Φαρισαίων,» τουτέστιν, εἰ μὴ τοσοῦτον ὑπερακοντίσητε τοὺς ἐν τῇ Παλαιᾷ εὐδοκιμηκότας· οὐ γὰρ περὶ τῶν δίκην δωσόντων νυνὶ διαλέγομαι· ὅσον ὁ οὐρανὸς τῆς γῆς διενήνοχεν· οὐ μὴ εἰσέλθητε εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν.» Τοῖς γὰρ ἄθλοις καὶ τὰ ἔπαθλα εἰκότως ἀκολουθεῖ. Ἐκεῖνοι μὲν γὰρ σύμμετρον πολιτεία 38 ibid. 34, 35. ** ibid. 43, 44. * Matth. xix, 21. Quando primus homo ab ipsa, ut quis dixerit, linea (stadii atque curriculi sibi a Deo præscripti). livino mandato neglecto, fraudem («liaboli) plane ipsum perdere satagentis prætulit, tunc et corpus ejus non solum morti, sed et variis perpessionibus subjectum esse cœpit. Multa enim mala atque incommoda, quibus se ipso deterior factus est, indie pullularunt, et gravis atque ad regendum ˙ alifficilis equus ille evasit. Quoniam igitur et in omnes mortales ingloria atque infelix ista, omnique jactura gravior hæreditas transmissa, el abominandum illud patrimonium socordia voluntatis humanæ etiam adauctum est: idcirco Christus in terras veniens corpus nobis levius (atque ad virtutis actiones expeditius) reddidit per baptismum, ala Spiritus illud excitans atque erigens. Quæ etiam causa est, cur nobis majora priscis et certamina et præmia sint proposita. Non solum enim a cæde puros nos esse vult, verum etiam ab ira" neque solum ab adulterio et scortatione, verum etiam a libidinoso et incontinente conspectu *; neque solum a perjurio, verum etiam a jurejurando liberos et juxta cum amicis inimicos quoque jubet diligere ". Sed et in aliis omnibus prolixiora amplioraque fecil stadia: et nou obedientibus ignem inexstinguibilem comminatus est, ostendens eo ipso, non esse hæc in voluntate et arbitrio posila eoruin qui certant, ut est paupertas spontanea η nullas possidens facultates, ut item est virginitas perpetua. Ibi enim exhortatione usus est: • Si vis perfectus esse ";» el: c Qui polest capere, capiat.. Sed præcise vult ea impleri. Sunt enim necessaria (non arbitraria.) Quam etiain oð causam hoc dixit, quod discere voluisti: «Nisi abundaverit ss ibid. 28. ss Matth. v, ss ibid. 12. 20. 8 Matth. v, 22. Fol. Paris., μήτε τὰ σ. ἐστι, ἢ θεωρηθῆναι δφ. εἰς ἑστ. καταβιάζοντες, etc. Locus suppletur ex coll. Vatic. 650. EDIT. Vers. antep. et pen. pro άρηρότως scribit ἀραρότως. PussIN. In tit. διακόνῳ nutatur in ἐπισκόπῳ a cod. Vat. 650. ID. Pro κατεπ. idem label παρεπέμφθη. Ι. Forsan legendum προετέθη. cf. epist. 64. RITT. Coil. Vat. προετέθη, ut conjecit Κιττ.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CCV. τινά πολιτευόμενοι, γῆν καὶ μακροημερίαν ἔσχον f justitia vestra plus quam Scriliarum et Pliarisæorum;» τὴν ἀμοιβήν. «Τίμα γάρ, φησί, τὸν πατέρα καὶ τὴν hoc est, nisi tanto intervallo superaveritis eos, qui μητέρα σου, ἵνα εν σοι γένηται, καὶ ἔσῃ μακρο- in Veteri (Testamento) virtute clari ac celebres fueχρόνιος ἐπὶ τῆς γῆς, ἣν Κύριος ὁ Θεός σου δίδωσί rant (uon enim jam loquor de iis, qui penas dabunt; σοι.» Ἡμῖν δὲ τοῖς τοὺς εὐαγγελικούς διαύλους sed de illis qui virtutis studio dediti, eoque nomine δραμοῦσιν, οὐρανὸς ἀπόκειται, καὶ τὰ ἐν αὐτῷ clari fuerunt), quanto intervallo distat cœlum a ἀγαθά. terra, non introibilis in regnum calorum. Certaninibus enim merito consequentia sunt éliam præmia. Illi nanique honestam et æquabilem vitam colentes, terram et longævitatem pro premio habuere. • Honora, inquit, patrem et matrem tuam, ut bene tilvi sit et sis longævus super terram, quam Dominus Deus tuus dabit tibi; nobis antem evangelicis decursis stadiis, column, et hujus bona sunt reposita. ΣΕ. ΟΛΥΜΠΙΑ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ, ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. 590 CCV. - OLYMPIO PRESBYTERO, SCHOLASTICO. & Ὅτι μὲν πρὸ πολλῶν ἂν δωρεῶν καὶ μεγίστης εὐκλείας ἐθέμην, τὸ περὶ ὧν πρώην γέγραφα πεπεικὼς ἀνῦσαι, οὐκ ἂν ἔξαρνος, ὦ φίλε, ἐγενόμην Ταύτῃ γε αιτίας εἴσω ὑπελάμβανον εἶναι δόξας, εἰ τινες τὰ βέλτιστα ἀκούοντες, μὴ προσέχοιεν τὸν νοῦν, καὶ ταύτης τῆς ἀπὸ τῶν λόγων ὠφελείας ἀποστερήσειαν ἑαυτούς· ἀλλ᾽ ἤλπιζον ἁπλῶς ἔκαστον ἢ ἐπὶ τοὺς μὴ πεισθέντας τὴν μέμψιν οίσειν, ἢ μήτ' ἐμοί, μήτ' ἐκείνοις ἐπιτιμήσειν. Ἐπεὶ δὲ εἰς τοσοῦτον προήκεις, ὡς ἐμοὶ μέμψασθαι· ἀλλ᾽ ὁ μὲν μηδὲν ἔχων εἰπεῖν, ἀλλὰ καὶ τὰ πάντα ἐκθειάζων· ἐν δὲ ἰσχυρὸν ἔχειν νομίζων, τὸ μὴ δεδυνῆσθαι πεῖσαι· ἀνάγκη σοι περὶ τούτου χαρά. και γράμματα, καὶ μὴ σιγὴν τὴν αἰτίαν ἐνεγκεῖν. Ατοπον γάρ, σὲ μὲν τολμᾷν ἃ μὴ προσήκει γρά φειν· ἐμὲ δ' ἀντεπιστέλλειν τὰ δίκαια κατοκνεῖν. Εἰ μὲν γὰρ εἶπες, μὴ ἐπέστειλας δὲ, τὴν ἡσυχίαν ἂν ἦγον. Ἐπειδὴ δὲ μεμήνυκας, ἃ μήτε ἐγὼ σεσίγηκα, καὶ τῆς σῆς σοφίας τῷ δοκεῖν τἀληθῆ μέμψα σθαι περιγίνεται. Βουλοίμην μὲν οὖν μηδὲν πικρὸν μηδὲ καταφρονητικὸν ἐκθεῖναι ταῖς ἀποδεί ξεσιν· οὐ γὰρ ἑτέροις ήκω κακῶς λέξων· ἀλλ' ὡς οὐκ αὐτὸς ἥμαρτον ἀποδείξων. Εἰ δέ τι ὑπ' αὐτῆς τῆς ἀνάγκης εἰπεῖν ἐκβιασθῶ, τῇ τῶν πραγμάτων φύσει, οὐ τῇ τοῦ γράφοντος γνώμῃ τὴν αἰτίαν λο γιστέον. "Αρξομαι δὲ ἀφ᾽ ὧν αὐτὸς ἔγραψας. ΕΙ γὰρ γεγραφώς πολλάκις ὥς φημι προσῆκεν· ὅνπερ δὴ προσῆκε τρόπον· πρὸς Εὐσέβιον καὶ Μαρτιανὸν, Ζώσιμόν τε καὶ Μάρωνα, ὥστε κακίας μὲν ἀποστῆναι, τῆς κατ' ἀρετὴν δὲ ἀντιλαμβάνεσθαι, εἶτα τοῦτ᾽ οὐκ ἔπεισα, ποτέρων ἡ κατηγορία; καί μοι δοκεῖς λόγῳ μὲν ἐμὲ αἰτιᾶσθαι· ἔργῳ δ' ἐκεί νους κωμῳδεῖν. Ο μὴ πειθόμενος κορυφαίῳ, χορός ἄμουσος· ὁ μὴ πειθόμενος Ιατρῷ, ἄθλιος. Ὁ δὲ κορυφαῖος καὶ ἰατρὸς, ἔξω αἰτίας ἐσκήνωνται. Τῶν γὰρ μάλιστα δυνηθέντων εἰπεῖν, καὶ μεγίστην δόξαν ἐπὶ φρονήσει λαβόντων, οὐδεὶς ἐστιν, δς τοῦτ' * Exodl. xx, 12, Equidem, amice vir, inficias non ivero, me praepositurum hoc fuisse multis muneribus, maximæque laudis loco habiturum, si ea de quibus nuper scripsi, persuadendo perficere potuissem. Hactenus sane culpæ affines existimarem, si qui optima aulientes monita, non adhiberent animum, ac semetipsos ultro ea, quæ ex ejusmodi orationibus redundare poterat, utilitate privarent. Sed sperabam simpliciter unumquemque vel in eos translaturum reprehensionem, qui rectis monitis non obtemperassent, vel neque illis, neque mihi ullamı ingesturum objurgationem. Quia vero eo usque procedis, ut me vituperes, tu, inquam, qui nihil habes dicere, sed omnia quoque tanquam divina extollis, ac unum duntaxat te habere satis firmum arbitraris, nempe quod non potuerim persuadere: necessitas postulat, ut tibi hac de re scribam litteras, u:eque committam, ut silentio culpam agnovisse videar. Absurdum enim fuerit, ut tu quidem ea quæ non decet scribere ausis; ego autem justa rescribere non ausim. Nam si quidem dixisses tantum, non etiam scripsisses talia, quievissem sane. Quoniam autem signifcasti ea, quæ neque ego re licui, et tuam sapientiam, quæ sibi videtur vera crimina objecisse, superant. Nihil itaque velim acerbe neque contemptim argumentis interponere (non enim ea causa adsum, ut aliis maledicam, sed ut ostendam, me hic nihil peccasse). Si quid vero ipsa une cogat dicere necessitas, ejus rei caus: naturæ negotiorum, non autem meæ scribentis voluntati imputanda est. Ducam vero hinc initium, de quo ipse scripsisti. Si vel maxime, cum s:epo scripserim, pro eo ac decebat (ut certe decebat) ad Eusebium et Martianum et Zosimum et Maronen), hortatus eos, ut a vitiis quidem et improbitate desisterent, ad vitam vero secundum virtutem degendam studium omne suum conferrent, id tamen ipsis Pro bis, φίλε, ἐγενόμην, μæc cod. Vat. 650 substituit, φιλαίτια, γενοίμην οὐ μήν. Possin. futer τοσοῦτον εἰ προήκεις idem inserit goφίας. In. Μέμφεσθαι scribis idem pro μέμψασθαι, ει Προς ἐβουλόμην pro βουλοίμην. ΙD. Post κακίας μὲν que sequuntur neque ad εἶτα τοῦτ' exclusive, sic habet ex cod. Val G50. ἀποφοιτῆσαι, ἀρετῆς δὲ ἀντιλαβέσθαι. 12.

non persuasi, utrius partis hæc est culpa? Videris εξέφυγεν, οὐ παρὰ τὴν οἰκείαν ἀσθένειαν, ἀλλά autem mihi verbo quidem in me culpam rejicere; reipsa vero illos traducere. Qui præsidem non auscultat, chorus inconcinnus est; qui medico non obtemperat, miser est: at præses chori musici, et medicus, extra culpam est. Nam et illorum, qui plurimum dicendo valuerunt, maximamque prudentiæ opinionem et gloriam assecuti sunt, nemo est, qui hoc effugere potuerit crimen (si crimen appellandum est), idque non ob suam imbecilli tatem, sed ideo, quia auditores in sua potestate habent finem (qui est persuasio), propter libertatem arbitrii. Quam etiam ob causam firma consistit judicii ratio. 531-532 Ει quid attinet homines commeinorare, cum in promptu sit ab ipso Salvatore exemplorum capere primordium? Quando enim τῆς αὐτεξουσιότητος, ὡς ἔφην, ὅρον. "Αρ' οὖν, εἰ παρὰ τὸ τοὺς ἀκροατὰς κυρίους εἶναι τοῦ τέλους, διὰ τὸν τῆς αὐτεξουσιότητος δρον. Διὸ καὶ ὁ τῆς κρίσεως βέβαιος ὑπάρχει λόγος. Καὶ τί δεῖ τοὺς ανθρώπους λέγειν, ἐξὸν ἐξ αὐτοῦ τοῦ Σωτῆρος λαβείν τῶν παραδειγμάτων τὴν ἀρχήν; ὔτε γὰρ Ἰουδαῖοι καὶ ὁ τούτων ἐπώνυμος, οἱ μὲν ἠπίστουν, καὶ ἀνα ελεῖν ἐπεχείρουν, ὁ δὲ προδιδόναι ἐπειρᾶτο, τοιούτοις λόγοις ἐχρήσατο ὁ Λόγος· καίπερ οὐ τοῖς ἀνθρώποις ὁ λόγος οἳ καὶ τὴν τῶν λίθων φύσιν εἰκότως δεινότατοι ἦσαν ἐπικάμψαι· ποτὲ μὲν τοῖς τοῦ δικαίου λογισμοῖς ἀνείργων· ποτὲ δὲ τῇ τῶν τιμω ριῶν ἀπειλῇ ἀναστέλλων αὐτῶν τὴν κακίαν. Τί οὖν; Επεισεν; Οὐδαμῶς. Διὰ τί; Ἐπειδὴ τοῦ πεισθήναι καὶ μὴ, τοὺς ἀκούοντας κυρίους εἶναι χρὴ διὰ τὸν κατ' ἐκεῖνον ἐγεγόνεις τόν χρόνον, προσῆλθες ἂν τῷ Θεῷ λόγῳ, καὶ κατῃτιάσω; Οὐκ ἔσωσας τὸν Ἰούδαν. Καίτοι λέγων οὐκ ἔσωσεν· ἀλλ᾽ οἶμαι πάντας ἂν σε παραπληξίας καὶ τῆς ἐσχάτης γράψασθαι ἀπαιδευ σίας. Τοῦ μὲν γὰρ διδάσκοντός ἐστι, τὸ μηδὲν παραλείψα: τῶν φερόντων εἰς πειθώ· τῶν δ' ἀκροωμέ νων, τὸ πεισθῆναι, καὶ μή. Τούτου τοίνυν οὐδὲν διαφέρει καὶ τὸ παρὸν, εἰ τὴν αἰτίαν τῶν μὴ πει σθέντων ὁ μὴ πεπεικώς οἴσομαι. Εἰ δ' Έλληνες * Ἰουδαῖοι πρὸς τοῦτο ἀντείποιεν· χρὴ γὰρ μυρίοις ὀφθαλμοῖς τὰς ἀντιθέσεις περισκοπεῖν, καὶ ταύτας ανατρέπειν· πρὸς μὲν ἐκείνους φήσομεν Δι' ἣν αἰτίαν ὁ Ζεὺς, ὥς φησιν Ὅμηρος, οὐκ ἔσωσε τῶν κινδύνων φίλτατον, ἀλλὰ συνεβούλευσε μόνον; Πρὸς δὲ τούτου;, Διὰ τί ἐν τῇ Παλαιᾷ διὰ Μωσέως καὶ τῶν ἄλλων προφητῶν λαλήσας ὁ Θεός, οὐκ ἔσωσεν ἀλλὰ παρακουόμενος τιμωρίαις αὐτοὺς μετῆλθεν; Οταν γὰρ τις δίκην δῷ, ὁμοῦ τε κεκόλασται, καὶ τὸ μὴ πεπεῖσθαι τῷ νομοθέτῃ δείκνυσι· μᾶλλον δὲ αὐτὸς ὁ νομοθέτης, ὅτι οὐ πείσῃ πάντας χρηστοὺς εἶναι, προεῖδεν. Ο γὰρ ὁρίζων περί τι μωρίας, ὡς οὐ καθέξει τους πονηρούς, δηλός ἐστιν εἰδώς. υπερ γὰρ ἂν εἰς τοῦτο ἀπολογήσωνται, τοῦτο καὶ ἐπὶ τοῦ Ἰούδα λελέξεται. Εδει μὲν οὖν ἐνταῦθα στῆναι τὴν ἀπόδειξιν· πᾶν γὰρ ὅτι ἂν ἐπὶ τῷδε λεχθείη παράδειγμα, τοῦδ' ἔλαττον. Τί γὰρ θαυμαστὸν, εἰς ἄνθρωπον ἐλθεῖν, δ καὶ αὐτοῦ τοῦ Λόγου ήψατο; τὸ δὲ μὴ δοκεῖν εὐπρόσωπον τεθηρευ κέναι ῥᾳθυμίαν, οὐδὲ τῶν ἀνθρώπων ἀφέξομαι. Δι' ἣν αἰτίαν τοίνυν Μωσῆς κατελιθοῦτο ἱεροφάντης, Ησαΐας δὲ ἐπρίζετο, ὁ τῶν Σεραφίμ θεωρός, Ἱερεμίας δὲ εἰς λάκκον βορβόρου κατεκλείετο, καὶ Πέτρος μὲν ἀνῃρεῖτο, Παῦλος δὲ ἀπετέμνετο; Οὐκ ἐπειδὴ μὴ πάντες τοῖς λόγοις προσεἶχον, καὶ ταῖς παραινέσεσιν; Εἰ δὲ διὰ τὸ λόγων ῥητορικῶν ἢ συλ Judæi et horum cognominis Judas, illi quidem infideles manebant, et Christum e medio tollere conabantur, iste vero eumdem prodere nitebatur, tunc æterni Patris Verbum talibus verbis utebatur (tametsi apud homines ea nihil proficerent, quæ lapidum quoque naturam inflectere posse videbanfur), nunc quidem justitiæ rationibus eos revocans a facinore, nunc vero suppliciorum comminatione ipsorum malitiam reprimens. Quid igitur? Nuin ipsis persuasit? Nihil minus. Cur ita?Quia ut persuadeantur auditores, et in sententiam aliquam perducantur dicendo, vel non, ipsorum in potestate situm esse oportet, ob eam, quam dixi, arbitrii libertatem. Num tu igitur, si eo tempore vixisses, acessisses ad Deum Verbum, et culpam in ipsum conjecisses? (talia quædam verba ad eum proferens: ) Non servasti Judam. Quanquam dicendo non servavit eum. Sed mea quidem opinione omnes te habituri fuissent pro demente, et accusaturi te extremæ imperitiæ atque iunportunitatis. Nam ad doctoris quidem officium pertinet, nihil eorum quæ ad persuadendum facere possunt, præterniittere; penes auditores vero est vel persuaderi, vel non. Ab hoc igitur exemplo præsens quoque nihil discrepat, si mihi imputetur ejus rei culpa; quod quæ volui, non persuaserim. Quod si Græci aut Judæi occurrant forte nobis (oportet enim sexcentis oculis ea quæ in contrarium afferri possunt, circumspicere, eaque evertere), ad illos quidem dicemus: Quid, quæso, causæ est, cur Jupiter, ut Homerus ait, ex periculis non servarit (Sarpedonem) charissimum, sed consilium ei tantum de lit? Ad hos autem: Quid causa fuit cur in Veteri Testamento per Mosen cæterosque prophetas locutus Deus, non servavit homines, sed neglectus spretusque contumaciter, Pro όρον, δι, idem scribit τρόπον δι' ὅν. POSSIN. Haec verba, καίπερ οὐ τοῖς ἀνθρώποις ὁ λό γος, cuncta omittuntur_a cod. Vat. 630, qui vers. seq. inter δεινότατοι et ἦσαν inserit àv. uti et vers. hyst 10, πῶς inter κατῃτιάζω et οὐκ. ID. Inter και et ταύτας idlem cod. in είκοσι λογι σμοῖς, et vers. inde 5, inter κινδύνων οι φίλτατον inserit, τον Αίγισθον. ID. Ip. Pro ἔτωσεν idem cod. scribit έπεισε: Pos N. Inter τοῦ οι Λόγου Idem cod. ponit Θεοῦ.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CCV. λογιστικῶν ἀπείρους εἶναι, φαίης ταῦτα πεπονθέναι, Α'panis eos persecutus est? Cum quis enim parnas εἰς τοὺς ἔξωθεν, τοὺς καὶ ἐπὶ λόγῳ, καὶ δεινότητι, καὶ πειθεῖ μεγίστην δόξαν ἐσχηκότας, τρέψομαι. Διὰ τί γὰρ Πλάτων, ὁ Ἑλλήνων θησαυρὸς, καὶ αὐτῆς τῆς ἐλευθερίας ἐξέπεσεν; Οὐκ ἐπειδή μηδένα τύραννον πεῖσαι ἠδυνήθη; Πυθαγόρας δὲ, ὁ μέγα ἐπὶ σοφία φρονήσας, τῆς Φαλάριδος συνουσίας διὰ τί ἀπεπήδησεν; Οὐκ ἐπειδὴ καὶ μετὰ τὴν τοσαύτην διδασκαλίαν ἐκεῖνος πάλιν τύραννος ἦν; Διὰ τί δὲ Σωκράτῆς, ὁ πάντων τῶν τότε σοφῶν περιγενόμενος, χωνείῳ κατακριθεὶς ἀπέθανεν; Οὐκ ἐπειδὴ τοὺς σω φρονιστὰς οὐ φέρουσιν ἄνθρωποι; Ἐπειδὴ δὲ καὶ Αριστοτέλει κινδυνεύεις ἡττᾶσθαι, ἄκους τί φησιν ἐκεῖνος· «Οὔθ᾽ ὁ ῥητορικὸς παντί τρόπῳ πείσει, εὔθ᾽ ὁ Ιατρικὸς ὑγιάσει, ἀλλ᾽ ἐὰν τῶν ἐνδεχομένων μηδὲν παραλίπῃ, ἱκανῶς ἔχειν αὐτὸν τὴν ἐπιστήμην φήσομεν.» Πῶς γὰρ Περικλῆς ἐάλω, ὃς ἀπὸ δέκα ποδῶν ἤρει τοὺς ρήτορας, καὶ προσέτι γε αὐτοῦ, κατὰ τὸ κωμικόν, πειθώ τις ᾤκει ἐν τοῖς χείλεσιν; Οὐ γὰρ ἄν, εἰ ἐδυνήθη πεῖσαι, ἑκὼν ἂν ἐζημιώθη. Πῶς δὲ Θεμιστοκλῆς, ὁ ἐπὶ φύσεως δυνάμει ἀνακηρυττόμενος, και αυτοσχεδιάζων τὸ δέον, ἐζημιοῦτο φυγῇ; Πῶς δὲ Δημοσθένης ὁ τὰ αὐτὰ δυνατά, καὶ πάλιν ἀδύνατα δεικνύς, ἵνα τάλλα πάντα παρῶ, καὶ τὰς ἥττας, καὶ τὸν περὶ τῶν ᾿Αρπαλείων χρημάτων λόγον σιωπήσω, τὸν Μειδίαν οὐχ εἷλε, τὸν τοσαῦτα αὐτὸν κακὰ διαθέντα; Ὅτι μὲν γὰρ ἐδού· λετο αὐτὸν ἐλεῖν, διὸ καὶ παντὶ σθένει τὴν κατο ηγορίαν ἔγραψε, δῆλον· διὰ τί οὖν οὐχ εἷλεν; Οὐκ ἐπειδὴ ἀσθενεστέρους τοὺς λόγους τῆς τῶν ἐχθρῶν δυναστείας ἐνόμισεν· οὐ γάρ τι λαβὼν, ὡς Αἰσχίνης ἔφη, ἀπέδοτο την καταχειροτονίαν οὐ γὰρ δέχεται τὴν αἰτίαν τῆς αἰσχροκερδείας ή μεγαλοψυ χία του ρήτορος· οὐδ' ὁ τοῖς ἐπιτρόποις εὐποδοῦσιν ἀφεὶς τὰ πατρα μετὰ τὴν νίκην, οὗτος ἂν ἔλαβεν αἰσχρῶς ἀπὸ τῆς κεφαλῆς· ἀλλὰ τοὺς ἐχθροὺς ἰσχυροὺς ἡγησάμενος τοῦ λόγου, καὶ ὡς πρὸς τὴν ἐκεί νων βίαν οὐδαμοῦ φανεῖσθαι τὴν τέχνην λογισάμε νος εὐπρεπῶς κατέθετο τὴν συμφοράν, ἄμεινον ἡγησάμενος τὸ πραότητι καθυφεῖναι δόξαι, τοῦ κρίσει δικαστῶν ἡττᾶσθαι· καίτοι τὸ διὰ τὸν φόβον τοῦτον ὑποστῆναι, ταυτόν ἐστι τῷ παραδόντα τὸν Μειδίαν ἐλεῖν μὴ δυνηθῆναι· μᾶλλον δὲ καὶ λαμ προτέραν τοῦτο ἔχει τὴν ήτταν. Ἐκεῖνο μὲν γὰρ ἦν πρὸς τοὺς δικάζοντας οὐκ ἰσχύσαι τὸν λόγον τοῦτο δὲ καὶ παρ' αὐτῷ τῷ γεγραφότι, ταύτην λα δεῖν τὴν δόξαν. Εἰ τοίνυν ὁ τοιοῦτος λόγος οὐ παρ έστησεν ἐλπίδα πειθούς τῷ ῥήτορι, δς μὴ πείσειν ἤλπιζεν πῶς οὖν οὐ δεινόν, ὦ δεινότατε, ἐκείνων μὲν ἀπὸ τῆς γνώμης ἕκαστον κρίνεσθαι, καὶ μὴ τὴν ἑτέρων ἀπείθειαν ἑτέροις βλάβην εἶναι, * Jerem. xxxviii, 6, 7. dat, simul et punitur, et quod legislatori non paruerit, ostendit: quin potius ipse legislator prævidit, se non omnibus persuasurum esse ut probi sint. Nam qui de pœna sancit, eo ipso satis indicat scire se, quod improbos nequeat in officio continere. Quidquid enim ad hoc defensionis causa forte affcrent, idem etiam de Juda dici poterit. Tametsi igitur hic consistere oportuerit demonstrationem (nam quidquid exempli præter id quod allatum est, allegetor, minus erit illo atque inferius: quid enim miri sit, in hominem cadere, id quod ipsum Verbum Filium Dei attigit?), tanien ne probabilem ignaviae occasionem captasse videar, neque al hominibus abstinebo. 533-534 Quid igitur cause fuit cur Moses lapidibus impeteretur propheta, Isaias autem serra discinderetur, ille, inquam, cui Seraphim viderė contigerat *, Jeremias vero in cœnosam concluderetur foveam"? Cur Petrus quidem in crucem ageretur, Paulus autem capite truncaretur? Nonne hæc ipsa fuit causa, quia non omues ipsorum verbis et admonitionibus auscultarunt? Quod si dixeris idcirco hæc ipsis accidisse, quia orationum rhetoricarum aut syllogisticarum rudes atque imperiti fuerint: age ad eos qui extra Ecclesiam fuerunt, et maximam eloquentiæ et vehementiæ et persuasionis gloriam adepti sunt, sermoneni convertam. Cur enim Plato, ille Græcorum thesaurus, ipsa quoque libertate excidit? Nonne ideo, quod nec unum potuerit persuadere tyrannum? Porro cur Pythagoras, qui sapientiæ opinione plurimum turgebat, a Phalaridis consuetudine resiliit? Nonne ideo, quod etiam post tantam doctrinam ille tyrannus esse pergeret? Quid Socrates qui omnes ejus ævi sapientes superavit, cur cicuta damnatus periit? Nonne ideo, quia homines non ferunt quo animo eos a quibus corriguntur? Quia vero prope est ut etiam Aristotelis testimonio succumbas, audi quid ille dicat: < Neque orator omni modo persuadebit, neque medicus sanabit: sed quando nihil eorum quæ facere potest prætermiserit, tum dicemus ipsum satis perfecte artem tenere.» Quomodo enim Pericles captus est? qui tamen decem pedibus superabat oratores: et insuper, secundum id quod in concedia de ipso pronuntiatur: Suada quædam sessitabat in ipsius labris. Neque enim verisimile est, si persuadere potuisset, ipsum sua voluntate multam subiturum fuisse. Quomodo autem Themistocles, cujus eximia ingenii vis atque excellentia prædicatur, et qui nullo negotio oficium facere norat, exsilio punitus est? Quo item Demo- * Isa. v1, 2, 3. Pro καταχειροτονία, idem habet κατηγο plav. Possin. [40) Quae sequuntur post λογισάμενος usque ad το πραότητι exclusive, absunt omnia a cod. Vat. 650. Μox idem pro δόξαι habet δείξαι. ID. Pro his, 8; μὴ πείσειν ἤλπιζεν, hire pouit idem cod., ὁ μὴ πείσας ἐγὼ κατὰ τοῦτο οὐ διαφέρω τοῦ δι' αὐτὸ τοῦτο μὴ εἰρηκότος ὅτι μὴ πείσειν ήλα π:σεν. ID.

ζεσθαι τὸ πρᾶγμα; Ταῦτα δ' οὐκ ἐπαίνων ἀπολαῦσαι ὀρεγόμενος γέγραφα· οἶσθα γὰρ ὅπως αὐτῶν κατα φρονῶ. Εἰ γὰρ ἐπαίνων ἤρων, ἀπηριθμησάμην ἂν καὶ οὓς ἔπεισα ἀρετὴν ἀσπάσασθαι, πολλοὺς ὄντας καὶ εὐδοκίμους· ἀλλὰ δεῖξαι σπουδάζων, ὅτι ἄν τε πείση τις, ἄν τε μὴ πείσῃ, την γνώμην χρὴ ἐξετάζεσθαι τοῦ συμβουλεύοντος, καὶ μὴ ἀπὸ τοῦ τέλους τῶν πραγμάτων, οὗ οὐκ ἔστι κύριος, κρίνεσθαι. sthenes, qui easdem res nunc feri posse, nunc ἢ δόξαι· ἐπὶ δ' ἐμοῦ καινοτομεῖσθαι καὶ νεωτερί fieri non posse demonstrabat, ut alia omnia propter eam, et eas causas in quibus victus abiit, et orationem de pecuniis Harpali quibus corruptus esse dicebatur, silentio legaum, quomodo, inquam, hic tantus orator Midiam non cepit laqueis judicii, a quo tantis erat malis atque injuriis affectus? Nam quod quidem voluerit ipsum capere et tollere, in propatulo est, quam ob cansam omni quoque adhibita vi accusationem scripsit, Quid igitur obstitit, quominus ipsum caperet? Non sane quod infirmiores putaret suas orationes potentia hostium. Neque enim, ut Æschines ipsi objiciebat, accepta pecunia tradidit victoriam, non enim cadit hoc turpis lucri crimen in hujus oratoris animi magnitudinem, neque verisimile est quin, qui suis´tutoribus, hominibus satis locupletibus et idoneis patria bona post victoriam. contra eos reportatam reliquerat, turpiter aliquid in causa capitis accepisse. 535-536 Sed cum hostes suos oratione potentiores esse duceret, secumque reputaret, artem dicendi adversus ipsorum violentiam parum profecturam, calamitatem illain decore tulit, melius esse existimans, si videretur mansuetudine sua se ultro submisisse ac cessisse adversariorum potentiæ, quam judicum sententia viuci: quanquam inter hanc ex metu submissionem, et inter id quod est, nou potuisse Midiam, quem judicio tradiderat, superare kihil quidquam interest. Imo vero alterum etiam conspectiorem tradit adversariis victoriam. Hlud, enim nihil aliud erat, quam ad judices nibil valuisse orationem: hoc autem apud ipsum quoque auctorem orationis talem accepisse opinionem. Si igitur talis oratio non præbuit oratori spea persuadendi, qui desperavit persuasionem: quomodo, quæso, non cst grave ac molestum, o gravissime vir, ut illorum quidem unusquisque ex animi proposito judicetur, et nou sit videaturve esse aliis fraudi aliorum contumacia ac pertinacia; in me vero res tota flat alia, atque novus quidam mos introducatur? Hæc autem non idcirco scripsi, quasi qui laudes aucupari velim (nosti eum quam illas soleam contemnere: nam si laudes appetivissem, enumerassem etiam eos, quibus persuasi at virtutem amplecterentur, qui quidem nec pauci suns numero, et satis celebres), sed ostendere studens, sive quis persuadeat ea quæ proposuit sive non persuadeat, oportere animum expendi ejus qui consilium dare instituit; non autem ipsum ex eventu rerum, qui in ipsius potestate non est, aestimari. CCVI. THEODOSIO DIACONO. In dictum illud, Quis nescit Ephesiorum civitatem esse ædituam magnæ Dianæ **?, Quoniam discere voluisti illud quod in Actis apostolorum habetur: «Quis nescit Epbesiorum civitatem ædituam esse magnæ. Dianæ, et a Jove «lelapsi simulacri?» scire debes non esse hanc Seripturæ ipsius vocem, sed scribæ Ephesiorum. Et supervacaneum esse duco sermones in trivio profusos interpretari; de quibus etiam opinor Psalmorum scriptorem pronuntiasse ista: Narraverunt mihi iniqui fabulationes; sed non ut lex tua, Domine 45. CCVH. EIDEM. Quoniam discendi cupiditate flagrans etiam eruditione plenus esse vis, hoc quoque exponam, ne videar in mœrorem te conjicere. Qui apud Græcos (infideles) simulacra confciebant, ii volentes spectatoribus terrorem incutere, dictitabant, illa de * Act. XIX, "Psal. cxvII, 85. ΣΤ. - ΘΕΟΔΟΣΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ Εἰς τὸ εἰρημένον· Τίς οὐκ οἶδε τὴν Ἐφεσίων πόλιν νεωκόρον οὖσαν τῆς μεγάλης Αρτέμι δος;» Ἐπειδὴ ἠθέλησας μαθεῖν τὸ ἐν ταῖς πράξεσι τῶν ἀποστόλων κείμενον· «Τίς οὐκ οἶδε την Εφεσίων πόλιν νεωκόρον εἶναι τῆς μεγάλης Αρτέμιδος, καὶ τοῦ διοπετοῦς; ο ἴσθι, ὅτι οὐκ ἔστι τῆς Γραφῆς ἡ φωνὴ, ἀλλὰ τοῦ γραμματέως τῶν Ἐφεσίων· καὶ περιττὸν ποιοῦμαι, ἀγυρτικὰς λογοποιίας ερμηνεύειν περὶ ὧν οἶμαι καὶ τὸν Μελῳδὸν εἰρηκέναι· «Δια ηγήσαντό μοι παράνομοι ἀδολεσχίας· ἀλλ᾽ οὐχ ὡς ὁ νόμος σου, Κύριε. ΣΖ'. — ΤΟ ΑΥΤΩ. Ἐπειδὴ φιλομαθὴς ὤν, πολυμαθὴς ἐθέλεις εἶναι, καὶ τοῦτο φράσω, ἵνα μὴ δόξαιμί σε λυπεῖν. Οἱ παρ' Ελλησι τὰ ξόανα κατασκευάσαντες, φόβον εμποιῆσαι τοῖς ὁρῶσι βουλόμενοι, ἔφασκον, ὅτι ἐξ οὐρανοῦ παρὰ τοῦ Διὸς ἐπέμφθη ἢ κατέπτη,κρείττον ἁπάσης Hæc epistola inscribit in cod. Vat. 650 non Θεοδοσίῳ διακόνῳ, sed "Ηρωνι πρεσβυτέρω. Vers. 3 ep. inter μεγάλης et Αρτεμ. inserit idem Θεάς. Vers. 6 ποιοῦμαι idem mutat in ἡγοῦμαι. 10. Erat in edit. Paris. ἀνεπίγραφος. Col. Vat. suggerit τῷ αὐτῷ, id est, secundum cod. Vat, ipsi cui superior, Heroni presbytero. EDIT. Inter ότι et ἐξ inserit codl. Vat. 650 τὸ ἀγαλ μα. Possin. Inter κρείττον et ἁπάσης idem inserit v. 1

-་ " EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CCVIII. omni videlicet humana manu artificioque præstantiora. Quam etiam ob causam διοπετές, quasi dicas a Jove volans et coeleste βρέτας appellarunt. Βρέτας auten inde simulacrum vocarunt, quod homini (quem βροτόν Græci vocant) simile essel. Ea autem res non sic se habebat: sed statuariis vel in exsilium expulsis, vel etiam e medio sublatis, ne quisquam dicere posset, quod manu factum esset illud simulacrum, hanc famam inerrare hominum auribus facile passi sunt: qua; tunc quoque Ephesiorum civitati imponebat: quæ eliam causa fuit, cur scriba ipsorum hoc ipsis diceret. Quidam itaque aiunt, de Diauæ statua dictum esse: «Hoc est magna Diana signum *,» Verum autem esse quod dixi, solere ἀνθρωπίνης χειρός. Διὸ καὶ διοπετες αὐτὸ καὶ ἡ coelo ab Jove esse demissa aut devolasse, 537-538 οὐράνιον βρέτας προσηγόρευον. Βρέτας δὲ, παρὰ τὸ βροτῷ ἐοικέναι. Τὸ δ᾽ οὐ τοιοῦτον ἦν· ἀλλὰ τοὺς ἀγαλματοποιοὺς ἢ φυγαδεύοντες ἢ ἀποκτείνοντες, ἵνα μηδεὶς εἰπεῖν ἔχοι, ὅτι χειροποίητόν ἐστι τὸ ξόανον, ταύτην τὴν φήμην πλανᾶσθαι ἐν ταῖς ἀκοαῖς τῶν ἀνθρώπων ἡφίεσαν· ἥτις καὶ τὴν Ἐφεσίων ἐπλάνα πόλιν. Διὸ καὶ ὁ γραμματεὺς αὐτῶν τοῦτο αὐτοῖς ἔφη. Τινὲς μὲν οὖν φασιν, ὅτι περὶ τοῦ τῆς Αρτέμιδος ἀγάλματος εἴρηται·. Τουτέστι τῆς μεγάλης Αρτέμιδος» "Οτι δὲ ἀληθές ἐστι τὸ ἢ ἀποκτείνεσθαι τοὺς ἀγαλματοποιούς, ή φυγαδεύεσθαι, μαρτυρεῖ τὸ χθὲς καὶ πρώην ἐν ᾿Αλεξανδρείᾳ τῇ πρὸς Αἴγυπτον γεγενημένον. Πτωλεμαίου γὰρ συναγαγόντος τεχνίτας, ὥστε τὸν τῆς Ἀρτέμιδος ἀνδρίαντα δημιουργῆσαι, μετὰ τὸ ἔργον βόθρον μέ- antiquitus statuarios aut occidi aut deportari, testiγαν κελεύσας ὀρυγῆναι, καὶ στιβάδα μηχανησάμενος, καὶ κρύψας τὸν δόλον, ἐκέλευσεν αὐτοὺς δει πνεῖν. Οἱ δὲ δειπνοῦντες, εἰς τὸ χάσμα ἐκεῖνο κατενεχθέντες, ἀπέθανον, δικαίαν, ὥς γέ μοι δοκεῖ, δίκην δεδωκότες, ὅτι πλάττειν ἐπεχείρουν ξόανα πρὸς ἀπάτην τῶν ἐντευξομένων· ὅμως δ' ἐκεῖνος βουλόμενος ἐκποδὼν ποιῆσαι τοὺς τεχνίτας, ἵνα ἀχειροποίητος; δόξῃ ὀνομαζόμενος Θεός, ἂν καὶ ἀχειρομίαντον κέκληκε, τοῦτο δέδρακεν. Αλλ' οὐκ ἔλαβε. Προϋπτου γὰρ γενομένου τοῦ δράματος, κατ' ἐνιαυτὸν θρήνοι; τοὺς οὕτω τεθνεῶτας ημείβετο. ιonio est quod non ita pridem Alexandriæ in urbe Ægypto adjacente evenit. Nam cum rex Ptolemæus artifices collegisset, qui Dianæ statuam fabricarent, opere perfecto ingentem scrobem fodi jussit, et parato lectulo occultatoque dolo, jussit ipsos cœnare. At illi cœnantes in foveam illam delapsi, mortui sunt, mea quidem opinione justas dependentes pœnas, quod fingere aggressi essent statuas ad deceptionem eorum, qui in eas inciderent. Ptolemæus tamen ideo hoc fecit, quod vellet ex oculis removere artifices illos, ut ille qui vocabatur deus, non manufactus videretur, quem etiam ἀχειρομίαντον appellavit, quasi dicas, manibus impollutum. Sed non latuit. Nam cum factum in notitiam hominum pervenisset, quotannis eos qui sic exstincti fuerant, lamentationibus prosequebatur. ΣΗ. ΗΡΩΝ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. Περὶ ἀναγνώσεως κατὰ ῾Ελλήνων. Περὶ τῆς χά ριτος των θεοπνεύστων Γραφῶν, καὶ τῆς ἐξ αὐτῶν ὠφελείας. Μὴ καταφρόνει, ὦ φίλος, τῆς μελισταγούς ἀκροά σεως τῶν θείων Γραφών. Διαβολικῆς γὰρ τοῦτο μεθόδου, οὐ συγχωρούσης τὸν θησαυρὸν θεάσασθαι, ἵνα μὴ τὸν πλοῦτον κερδάνωμεν. Οὐδὲν γάρ φησιν εἶναι τὴν ἀκρόασιν τῶν θείων νοημάτων ἵνα μὴ τὴν πρᾶξιν ἀπὸ τῆς ἀκροάσεως ἴδη προσγενο μένην. Act. XIX, HERONI SCHOLASTICO. De lectione sacrarum Litterarum, contra Græcos. De gratia divinitus inspiratarum Scripturarum, deque utilitate ex illis percipienda. Noli, mi amice, contemnere divinarum Scriplurarum auscultationem mel merum spirantem. Est enim hoc opus diabolicæ astutiæ, quæ non permittit thesaurum illum contemplari, ne divitias ejus lucremur. Nam auscultationem divinorum sensuum idcirco nibili esse dicit, ne videat actionem ab auscultatione exsistentem. Opera pretium est ascribere locum Suida in voce Διοπετές, quod is manifeste sit ex Isidoro nostro desumptus, paucis omissis, vel in alia conmatatis, vel in pauciora contractis Isidori verbis, plerisque vero aútodežɛl retentis; quod lector facile ex collatione deprehendet. Sic igitur Suidas: Διο πετὲς, ἐξ οὐρανοῦ κατερχόμενον. Οι παρ' Έλλησι τὰ ξανα κατασκευάζοντες, φόβον ἐμποιῆσαι βουλόμε νοι τοῖς ὁρῶσιν, ἔφασκον, ὅτι τὸ ἄγαλμα παρὰ τοῦ Διὸς ἐπέμφθη καὶ κατέπτη, κρεῖττον ὑπάρχων (Ι. ὑπὸ ἄρχον) πάσης ἀνθρωπίνης χειρὸς καὶ ἀναλώματος. Οθεν καὶ διοπετὲς αὐτὸ καὶ οὐράνιον βρέτας ἐκάλούν, παρὰ τὴ βροτῷ ἐοικέναι· τοῦτο δὲ οὕτως ἐκής ρυττον τοὺς ἀγαλματοποιοὺς ἢ ἀποκτείνοντας, φυγαδεύοντες, ἵνα μὴ λέγοιεν, ὅτι χειροποίητον το ξόανον· φήμην πλάσαντες ἐν ταῖς ἀκοαῖς τῶν πεφενακισμένων ηφίεσαν, ἥτις καὶ τὴν Ἐφεσίων ἐπλάνα πόλιν· καὶ μαρτυρεῖ τοῦτο τὸ ἐν Ἀλεξανδρείᾳ ἄγαλ μα. Πτολεμαίος γὰρ συναγαγὼν τεχνίτας, ὥστε τὸν τῆς ᾿Αρτέμιδος ἀνδριάντα ποιῆσαι, μετὰ τὸ ἔργον βόθρον μέγαν όρύξας καὶ τὸν δόλον κρύψας, ἐκέλευσε τοὺς τεχνίτας ἐν αὐτῷ δειπνῆσαι· οἵτινες δειπνούν. τες ἐκεῖσε κατεχώσθησαν καὶ ἀπέθανον, ἄξιον μισθὸν κομισάμενοι. Κίττ. Post Αρτέμιδος haec omnia supplet illen cod., καὶ τοῦ διοπετοὺς αὐτῆς ἀγάλματος· τινὲς δὲ ὅτι καὶ τὸ Παλλάδιον· ἄγαλμα δὲ ἦν τῆς Ἀθηνᾶς, καὶ τοῦτο ἐσέβοντο μετὰ τῆς Αρτέμιδος· ὅτι δέ, clc. PossIN. Pro Πτολεμαίου γὰρ συναγαγόντος, scribit idlein, Πτολεμαίος γὰρ συναγαγών. Vers. post 2, pro ἔργον liabet όργανον. 10. Pro όνομαζόμενος idem cod. legit, ο νομιζό μενος. Vers. antep. ep. pro προύπτου scribit έχε πύστου, et vers. ult. ημείβετο una in ημείβοντο. Ip. Pro νοημάτων cod. Val., νόμων. ID.

CCIX THEOLOGIO. ΣΘ'. - ΘΕΟΛΟΓΙΑ. In illud, Oculum pro oculo, et quæ sequuntur ". Εἰς τό· «Οφθαλμὸν ἀντὶ ὀφθαλμοί,» καὶ τὰ ἑξῆς. Est quidem unus utriusque Testamenti (tam Veteris quam Novi legislator, sed lex Judaeis, ut hominibus al regendum difficilibus atque contumacibus, actiones solas prohibuit; Evangelium autem, ut quod perfectioribus atque ad philosophandum aptioribus decreta tradat, etiam cogitationes, a quibus actiones enascuntur, tanquam fontes malorum prius obstruit (quam illae scaturiant): 539 non solum peccata, cum admittuntur, severe puniens, sed etiam ne admittantur, diligenter prohibens. Quod si vis, etiam ipsa explicemus verba. Optimum autem est ipsam audire Scripturam. Dictum est, inquit, antiquis: Oculum pro oculo, et dentem pro dente. Ego autem clico vobis: Ne resistite malo. Lex quidem penæ mensuram definit æqualitate perpessionis, dum injuría affectis tantum permittit facere, quantum perpessi fuerint, metu videlicet, ne qnis similia paliatar iis quæ fecit, cohibens malum antequam flat (hæc enim expositio profundam legislatoris mentem attingit.) Evangelium vero mansuetudine lenitateque ejus qui malum patiatur, stitit atque inhibuit improbitatem, ne ad deteriora progrediatur. Quia enim ulciscentium iniquitas juste terminabatur, et ne quid grave et atrox fieret, lex lata erat: imitatio erat similium. id enim quisque faciebat (in alterum) quod injuria affectus accusabat. Neque ea res finem prioribus afferebat malis, sed provocatio quoque erat graviorum malorum, altero quidem denuo irritato et faciente; altero autem etiam iterato se ultum ire contendente, finem vero malorum nullumı sciente: neque ultione finem, sed initium majorum calamitatum pariente, uterque in implacabilem contemptionem incidebant, et sapiens legis institutum facere nitebantur quasi viaticum nequitiæ, quod (legislator) in eum potius finem constituerat, ut peccata e medio tolleret. Quia igitur tot tantaque mala hinc nascebantur, ideo Evangelium ipso exstincto initio tanquam igne, malum cohibuit ac stitit, ne ulterius procederet. Εἷς μέν ἐστιν ἀμφοτέρων τῶν διαθηκῶν ὁ νομοθέ της· ἀλλ' ὁ μὲν νόμος δυσηνίοις ουσι τοῖς Ἰουδαίοις τὰς πράξεις απηγόρευε μόνον· τὸ δὲ Εὐαγγέλιον ἅτε φιλοσόφοις δογματίζων, καὶ τὰς ἐγνοίας, ἀφ' ὧν αἱ πράξεις φύουσιν, ὥσπερ πηγὰς τῶν κακῶν προ αναστέλλει, οὐ γενόμενα μόνον τὰ ἁμαρτήματα κολά ζον ἀκριβῶς, ἀλλὰ μηδὲ γενέσθαι, κωλύον ἀσφαλῶς. Εἰ δὲ βούλει, καὶ αὐτὰ γυμνάσωμεν τὰ βήματα οὐδὲν δὲ, οἷον αὐτῆς ἀκοῦσαι τῆς Γραφῆς. • Εβρέθη, φησὶ, τοῖς ἀρχαίοις· Οφθαλμὸν ἀντὶ ὀφθαλμοῦ, καὶ ἐδόντα ἀντὶ ὀδόντος. Ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν, μὴ ἀντιστῆναι τῷ πονηρῷ.» Ο μὲν μέτρον τῆς δίκης ὁρίζει την ισότητα τοῦ πάθους, τοσοῦτον δρᾶσαι τοῖς ἡδι χημένοις συγχωρήσας, οἷον πεπόνθασιν ἐν τῷ φόβῳ τοῦ μὴ τὰ αὐτὰ παθεῖν προαναστέλλων τὸ και κόν. Αὕτη γὰρ ἡ ἐκδοχὴ τῆς τοῦ νομοθέτου βαθείας άπτεται φρενός· τὸ δ' ἐν τῇ πραότητι του παθόντος, ἔστησε τῆς κακίας τὴν ἐπὶ τὰ χείρω πρόοδον. Επειδή γὰρ τῶν ἀμυνομένων ἡ ἀδικία δικαίως ώριστο, καὶ πρὸς τὸ μηδὲν πραχθῆναι δεινὸν νενομοθέτητο, μίμησις ἦν τῶν ὁμοίων· ἕδρα γὰρ ἕκαστος ὅπερ ήδικημένος ἐνεκάλει· καὶ οὐ λῆξις ἦν τῶν προτέρων τοῦτο, ἀλλὰ καὶ πρόκλησις ἀργαλεωτέρων κακῶν· τοῦ μὲν αὖθις παροξυνομένου καὶ ὁρῶντος· τοῦ δὲ καὶ δεύτερον ἀμύνασθαι φιλονεικοῦντος· ὅρον δὲ τῶν κακῶν οὐδένα εἰδότος· οὐδὲ τῇ ἀμύνῃ τελευτήν, ἀλλ' ἀρχὴν μειζόνων συμφορῶν ὠδίνουσαν, εἰς ἄσπονδών τινα ἐκπεπτωκότων ἔριν, καὶ τοῦ νόμου το σοφὸν ἐκβιαζομένων ἐφόδιον ποιεῖσθαι κακίας, δ τῶν πταισμάτων ἔταξεν ἀναιρετικόν. Ἐπειδὴ τοίνυν του σαῦτα ἐτίκτετο κακά, τὴν ἀρχὴν ὥσπερ πῦρ σβέσαν τὸ Εὐαγγέλιον, ἔστησε τοῦ κακοῦ τὴν εἰς τὸ πρόσω φοράν. CCX. NEMESIO. In id quod dictum est: Ne declines ad dextrum aut sinistram 4. Et labore virtutem perfici. Quoniam inter profusionem et sordes media est liberalitas: animi autem magnitudo inter superbiam et humilitatem interjecta est: pietas denique inter superstitionem et impietatem (quæ causa quoque est, quod sapientes, cum vitia virtutibus vicina deBnivissent, medium locum virtutibus tribuerunt): mitri etiam ad omnes virtutes media via optima * Deut. xvII, 14. * Maltb.♥, 38 seqq. ΣΤ΄. – ΝΕΜΕΣΙΟ Εἰς τὸ εἰρημένον·· Μὴ ἐκκλίνης δεξιά, ἡ ἀρι στερά.» Καὶ ὅτι πόνῳ κατορθούται ἡ ἀρετή. Ἐπειδὴ ἡ μὲν ἐλευθερία μέση ἐστὶν ἀσωτίας καὶ φειδωλίας, ἡ δὲ μεγαλοψυχία ὑπερηφανίας καὶ ταπεινότητος· ἡ δὲ εὐσέβεια δεισιδαιμονίας καὶ ἀσε βείας· διὸ καὶ ἀγχιθύρους εἶναι τὰς κακίας ταῖς ἀρεταῖς σοφοὶ ὁρισάμενοι ἄνδρες, τὴν μέσην χώραν ταῖς ἀρεταῖς ἀπέδοσαν· κἀμοὶ εἰς πάσας τὰς ἀρετὰς μεσαιτάτη ὁδὸς ἀρίστη φαίνεται. Καὶ τοῦτ Ῥήματα mutat in ῥητά cod. Vat. G50. POSSIN. Post πεπόνθασιν tollit idem cod. iv, et loco illius hæc ponit, πέρα δὲ μηδέν. ID. Ρro αδικία sic idem habet, αἰτία εἰ καὶ δικ. Ib. Idem cod., τὴν ἄμυναν. ΙΒ. Inscriptionem, quæ in edit. Paris. deerat, supplemus ex codice Vaticano. Edit. Pro ελευθερία cod. Vatic. scribit ελευθεριό της. PossIN. 'Αγχιθύροις εἶναι τὰς κακίας ταῖς ἀρεταῖς. Similiter loquitur epist. 241 lib. II, τὰς ἀγχιθύρους τῶν ἀρετῶν κακίας φυγούσα. Βιττ.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CCXIII. ἔστιν, ὅπερ ἠθέλησας μαθεῖν·. Μὴ ἐκκλίνης esse videtur. Atque hoc illud est, quod discere voδεξιά, μηδ' ἀριστερά.» Οδῷ βασιλική πορεύου. Ἐπειδὴ γὰρ αἱ παρεκκλίσεις τῶν ἀρετῶν εἰς κακίαν λήγουσι· θέλησας γάρ τις εἶναι οικονομικός, πολλοῖς εἰς φειδωλίαν ἀνέπεσεν, ἢ φιλότιμος εἰς ἀσωτίαν· οὐ μόνον ἀμείνονα την μέσην, ἀλλὰ καὶ βασιλικωτάτην εἰκότως εἶναι ὡρίσαντο. ΣΙΑ'. — ΑΔΑΜΑΝΤΙΟ. Τι ἐστι τὸ εἰρημένον ἐν τῇ ᾠδῇ ᾿Αβακούμ «Εκά λυψεν οὐρανοὺς ἡ ἀρετὴ αὐτοῦ. Ἐπειδὴ νοῦς τὰ ὑπὲρ νοῦν νοῆσαι οὐ δύναται, οὐδὲ λόγος τὰ ὑπὲρ λόγον φράσαι· τοῦτο γὰρ οὕτως Έχον ἰσχυρίζεται τὰ θεῖα λόγια, λέγοντα • Δόξα Κυρίου κρύπτει λόγον, ο τουτέστι, παντὸς λόγου κρείττων ἐστὶ καὶ ἀνωτέρα ἡ δόξα ή δεσπο τική· καὶ οὐκ εἶπεν, ἡ φύσις, ἀφ' ἧς ἡ δόξα, ἀλλ᾽ ἡ δόξα ἡ ἐκ τῆς οὐσίας· παραχωρείτω πᾶσα ἀνθρωπίνη φύσις τῷ μεγέθει τοῦ πράγματος· καὶ μὴ τὴν οὐσίαν περιεργαζέσθω, ἀλλὰ προσκυνείτω τὴν ἀξίαν· παραχωρείτω δὲ πᾶ; ὁ τῶν ἀγγέλων, καὶ ἀρχαγγέλων, καὶ τῶν ἄνω δυνάμεων δῆμος. Εἰς τοῦτο γὰρ βλέπει τὸ ῥητὸν, ὅπερ ἠθέλησας μαθεῖν·. Ἑκάλυψεν οὐρανοὺς ἡ ἀρετὴ αὐτοῦ.» Μηνύει γάρ, ὅτι πάσης τῆς ἀγγελικής πληθύος καὶ τῶν ἁγίων ταγ μάτων μείζων ἐστὶν ὁ περὶ τῆς θείας ουσίας λό γος (63).» ΣΙΒ'. Ο ΑΡΣΕΝΟΥΦΙΟ. Εἰς τὸ, • Μάθετε καλὸν ποιεῖν. luisti: • Ne declines ad dextram, neque ad sinistram.» Regia via incedito. Quia enim deflexiones virtutum in vitium desinunt (sæpe enim aliquis, dum frugi et bonus paterfamilias esse voluit, in sordes incidit: aut dum honoris studium adamavit, in profusionem), merito viam mediam non solum meliorem, sed etiam maxime regiam esse staLuerunt. ADAMANTIO. Quid sit quod in cuntico Habacuc dictum est: Operuit calos virius ejus 4. Quoniam (humana) ineus ea quæ supra mentem sunt intelligere non potest, neque sermo ea quæ sermone altiora sunt, effari (hoc enim ita se habere, divina affirmant oracula, cum aiunt: «Gloria Domini celat sermonem 48:» hoc est, oni sermone praestantior est atque superior gloria Dominica; nec dixit (Salomon': Natura, a qua est gloria, sed, gloria que est a substantia); idea omnis humana natura cedat magnitudini rei: neque in essentiam (divinam) curiose inquiral, sed majestatem adloret. Cedit etiam omnis angelorum et archangelorum et supernarum virtutum populus. Huc enim spectat dictum illud, cujus sensum cognoscere voluisti: «Operuit caelos virtus ejus. a Iudicat enim, quod omni angelica multitudine et sanctis illis exercitibus major sit ratio atque oratio quæ de divina essentia instituitur. VARSENUPRIO. In illud, «Discite bonum facere 49. Quoniam multi ex iis qui præcipiunt (aliis) maxima quæque opera, ad eaque suscipienda eos exhortantur, ipsi ne exigua quidem facere susti– nent, sed verbis tantum philosophantes, factis opprobriumn debent: idcirco dictum est (a propheta): Discite bonum facere. Oportet igitur vitam pari Ἐπειδὴ πολλοὶ τῶν τὰ μέγιστα παραινούντων οὐδὲ τὰ μικρὰ ποιεῖν ἀνέχονται ἀλλ' ἐν λόγοις φιλοσοφοῦντες, ἐν τοῖς ἔργοις αἰσχύνην ὀφλισκάνουσι, διὰ τοῦτ' εἴρηται τό, ι Μάθετε καλὸν ποιεῖν.» Οὐκ οὖν χρὴ συμβαίνοντα τῷ λόγῳ τὸν βίον ἔχειν, τὸν μὴ μέλλοντα ονείδη τε ἕξειν, καὶ τιμωρίαν ὑφέξειν. passu cui sermone ambulantem habere eum, qui non velit et probra sustinere, et supplicium subire sempiternum. ΣΙΓ. — ΘΩΜΑ ΜΟΝΑΖΟΝΤΙ Ἰεζεκιήλ. Τι ἐστι τὸ γεγραμμένον· Τὰ δικαιών ματά μου απώσαντο· καὶ ἐν τοῖς νόμοις μου οὐκ ἐπορεύθησαν. Ἐπειδὴ ἔφης, δι᾿ ἣν αἰτίαν εἶπεν ὁ Θεὸς διὰ τοῦ Ιεζεκιήλ • Τα δικαιώματά μου ἀπώσαντο· καὶ ἐν τοῖς νομίμοις μου οὐκ ἐπορεύθησαν, η συντό of Habac. 11, 3. * Prov. xxv, 2. "Isa. 1, 17, CCXIII. THOME MONACIIO. Ezechiel. Quid sibi velit quod scriptum est: Justi– ficationes meas repulerunt: et in statulis meis non ambularunt **., Quoniam ex me quæsivisti, cur Deus per Ezechielem dixerit: «Justificationes meas repulerunt, et in statutis meis non ambularunt, › compendiosa so Ezech. v, 6. Inter Εστιν et ὅπερ cod. Vat. inserit ἄρα. Possit. Vers. post 5, inter είναι et οἰκονομικός inserit πολλάκις. Vers. ult. ante ὡρίσαντο tollit εἶν vat. Possin. Πολλοῖς. Γ. πολλάκις. Βιττ. Pro έχον cod. Vat. 650 scribit ἔχειν. Poesin. Παραχωρείτω δὲ πᾶς. Αute πᾶς addend. videtur xal. RITT. Notandum ex hac epistola, divinam naturau homini non esse scrutandam, sed adorandam, ut quæ etiam angelis et archangelis sit formidabilis, RITT. Alludit ad evangelicam paramiam: «Aliis ligant onera gravia, at ipsi ea minimo digito uon altingunt.» ID. Inscriptio nulla erat in edit. Paris.; supple - tur ex codice Vaticano. EDIT. Ἐν τοῖς νόμοις. Leg. νομίμοις, ut infra. RITT.

interpretatione ular. Non solum, inquit, impii (in μῳ έρμηνείᾳ κεχρήσομαι. Οὐ μόνον, φησίν, καὶ Deum) deprehensi sunt, verum etiam adversus ἀσεβεῖς ἐφωράθησαν, ἀλλὰ καὶ περὶ τοὺς πέλας που proximos improbi apparuerunt. Quia enim generali νηροὶ ἀναπεφήνασιν. Ἐπειδὴ γὰρ γενική τινι διαι quadam partitione legitimæ sanctiones in duo ista ρέσει εἰς δύο ταῦτα τέμνεται τὰ νόμιμα, εἰς τε την capita tribuuntur: in cultum Dei, et humanitatein τοῦ Θεοῦ θεραπείαν, εἰς τε τῶν ὁμοφύλων φιλαν erga cognatum genus; quam etiam ob causain θρωπίαν· διὸ καὶ δύο πλάκας γεγράφθαι ἐν dualsus tabulis comprehensae sunt; contingebat εδέχετο δὲ κατὰ τὸ πρότερον σφαλλέσθαι τὸ πλῆθος autem, ut plebs circa prius illud (caput pietatis) ἀγνοίᾳ τοῦ κρείττονος, καὶ ἀπάτῃ τῶν φενακίζειν allucinaretur per ignorantiam melioris et deceptio- βουλομένων, ἅτε καὶ ἀοράτου ὄντος τοῦ θείου, nem eorum, qui ipsi imponere satagebant, quippe πολυσχιδούς τῆς περὶ αὐτὸ δόξης· τὸ δεύτερον ἐπε com el sub aspertum non cadat numen divinum, et ήγαγεν, ὅ τοῖς πᾶσι πρόδηλόν ἐστιν. Οὐδεὶς γάρ ἐστιν, multiplex sit de illo inter homines atque dissentiens ὃς ἀγνοεῖ, ὡς κακὸν καὶ κολάσεως ἄξιον φόνος, καὶ opinio: iulcirco posterius caput adjunxit, ut quod μοιχεία, καὶ πλεονεξία, καὶ τἄλλα τούτων omnibus sit manifestum. Nemo enim est qui ἀδελφά. Ἐπεὶ τοίνυν ἐπ' ἀσεβείᾳ ἔσκωπτε τὸν Ἰου nesciat, quantum sit malum et quanto digna δαϊκὸν λαὸν, ὡς ἂν μὴ σκήπτοιντο ἄγνοιαν, ἢ συγ supplicio candles, et adulterium, et avaritia iniqui- γνώμης σφᾶς αὐτοὺς ἀξίους εἶναι φαίεν, ὡς δελεα tatis plena, et alia hisce germana. 541 Quia igitur σθέντες ὑπό τινων δεινῶν περὶ τὰ τοιαῦτα, ελέγχει impietatis nomine populum Judaicum reprehenderat, τὴν περὶ τοὺς ὁμοφύλους ἀδικίαν, καὶ πάσης συγne excusare possent ignorantiam, neve dicerent γνώμης ἔξω καθίστησιν, εἴπερ μηδ' ὧν ἡ κοινή φύσις venia se dignos esse, tanquam eos qui ab aliis τῶν ἀνθρώπων κατήγορος τυγχάνει, ἀπέστησαν, astutis hominibus circa res divinas decepti sint at- ἀλλ᾽ ἀνέδην ἐπὶ τὰς παρανομίας ἐχώρησαν. Δι' ὧν que in fraudem pellecti: ideo injustitiam quoque οὖν τὸ δῆλον παρέθη διὰ τοῦτο ἔδειξε καὶ τὸ eorum adversus tribules suos redarguit, eosque δοκοῦν ἄδηλον ἐθελοκάκως καὶ κακοήθως παραβαθέν. extra omnem veniam collocat, quandoquidem nec ab iis, quarum accusatrix est communis omnium hominum natura, abstinuerunt, sed effuse in omne iniquitatis genus prolapsi sunt. Cum igitur ab ipsis id violatum sit, quod est manifestumn, per hoc evincit, ab iisdem etiam alterum, quod obscurum erat æque voluntaria malitia et improbitate fuisse violatum. CCXIV. HERMIA. In id quod in est: ΣΙΔ'. ΕΡΜΕΙΑ Sapientia Jesu (Siracida) scriptum Εἰς τὸ ἐν τῇ Σοφίᾳ Ἰησοῦ γεγραμμένον· ι Μὴ Ne quieras fieri judex”. Si quidem neque id quod justum est, facile est investigatu, neque ubi indagaveris, non prodere (alii namque per hebetudinem atque socordiain id non inveniunt alii vero tametsi satis acuto sint præditi ingenio ad id quod jus dictat investigandumn, tamen per eorum illiberales animi motus fit, ut id prodant, aut metu, aut ignavia, aut divitiis, aut amicitia, aut odio corruptum) merito sententiarum Judex.» * Eccli. vi, 6. ζητει γενέσθαι κριτής» Εἰ οὔτε ἀνιχνεῦσαι τὸ δίκαιον ῥᾴδιον, οὔτε τὸ θηράσαντα μὴ προδοῦναι· (οἱ μὲν γὰρ διὰ νωθρίαν οὐχ εὑρίσκουσι τοῦτο· οἱ δὲ δι᾽ ὀξύτητα μὲν νοῦ θηρῶνται, διὰ δὲ ἀνελεύθερα πάθη προδιδόασιν, ἢ φόβῳ, ἢ ἀνανδρία, ἢ χρήμασιν, ή φιλία, ἢ ἔχθρα, διαφθείροντες·) εἰκότως ὁ παραινέτης συνεβούλευσε· • Μὴ ζήτει γενέσθαι κριτής. ο scriptor hoc dedit consilii: • Ne quæras feri Pro συντόμῳ cod. Vat. scribit συντομω- de distributione et numero preceptorum Decalogi τάτη. Pussis. Item ὁμοφύλων mutat in ὁμοίων. ID. Δύο πλάκας γεγράφθαι. Vide Exoli xr et Deuteron. v, ac praeterea Josephum lib. nt Antiquit. Judaic., cap. 5, et Philonem lib. De decalogo: necnon Athanasium Synopsi divinæ Scripturæ, in compendio Exodi; et Gregorium Nazianzenum in Carminibus tit.: Τοῦ Μωσέως δεκάλογος et Sulpicium Severum Hist. sac.; denique Suidam in verbo Πλαξίν'· ut nunc Augustini loca varia pretermittam. Maxime autem ad hunc Isidori locum pertinet illustrandum, quod ex Hebræorum commentariis observavit doctissimus vir Joann. Clemens Drusius center. 1. Miscellan., c. 19, illos primae Decalogi tabulæ ascribere solere quatuor priora præcepta; et secundæ sex posteriora: quoruin illa ad Deum, hæc ad proximum diligendain referantur tametsi Philo et Josephus quina cuique tabulæ tribuant, ut apud eos dictis locis videre est. Plura in Sacris Lectionibus attuli. Vide etiam memora· bilem locum Jod. Daub. in Promptuario, p. 446. Κιττ. Inter τάλλα et τούτων cod. Vat. inserit τά. Possin. SIN. Pro παρέθη liabet ilem coll. παρεβάθη. PosΠαρεβάθη conjicit Rittersh. in notis, qui etiam cum hac sententia conferri jubet epp. 20 et 226 hujus libri. EDIT. Inscripio sumitur es cal. Vatic. Ed. Paris. loco lingus nominis labebat, Έρμηνεία εἰς τό, etc., Interpretatio in illud, etc. EDIT. Confer epist. 274 lil. 11t, ubi similiter de diffìcultate muneris judicandi, quæ inde oritur, quia tam multæ sunt causæ corrumpentos judicii sinceritatem. Ritt. in principio ep. post et ούτε codl. Vat. addit τό, et vers. 2 ep. pro νωθρίαν babet νοθείαν, quod an reetum sit, dubito. PossIN.

EPISTOLARUM LIB. 1V. ΣΙΕ΄. ΘΩΜΑ ΜΟΝΑΖΟΝΤΙ. Εἰς τύ, ο Εστωσαν ὑμῶν αἱ ὀσφύες περιεζω σμέναι» Ἐπειδὴ τὰ μέγιστα καὶ θειότατα συντόμως μα θεῖν βούλει, ἴσθι, ὅτι διὰ τοῦτ' ἔφη ὁ Σωτήρ· Εστω σαν ἡμῶν οἱ λύχνοι καιόμενοι, ἵν᾿ ἀρετὴν ἀσκοῦντες, καὶ τὸν προφορικὸν, καὶ τὸν ἐνδιάθετον λόγον διὰ παντὸς ἀστράπτοντες ἔν τε τῇ ψυχῇ, ἔν τε τῇ γλώττη ἔχωμεν. Ὁ μὲν γὰρ ἔνδον ῶν, ἡμᾶς φωτίζει· ὁ δ᾽ ἔξω, τοὺς ἄλλους ὁ μέντοι διδασκα λικός λύχνος ψυχούσθω, καὶ ἀρδευέσθω, καὶ τρε φέσθω ὑπὸ τῆς πατρικῆς ἀρετῆς, ἵνα μὴ σκοτεινὸς εἴη καὶ ἀλαμπής. ΣΙΓ'. ΙΣΧΥΡΙΩΝΙ. Εἰς τὸ εἰρημένον· Ἐὰν μὴ περισσεύσῃ ἡ δικαιο σύνη ὑμῶν πλέον των Γραμματέων· ν καὶ ὅτι τοῦτο οὐκ ἐναντιοῦται τῷ ὁ Οὐαὶ ὑμῖν, Γραμ ματεῖς. Ἐπειδὴ ἴσως ἐναντιολογίαν τινὰ ἐνόμισας κεῖσθαι ἐν τοῖς ἱεροῖς Εὐαγγελίοις, γέγραφας, είν ρηκέναι τὸν Σωτῆρα, τοῖς μὲν Φαρισαίοις ὡς ἐρή μοις ἀρετῆς·. Οὐαὶ ὑμῖν, Γραμματεῖς, καὶ Φαρι σαῖοι, ὑποκριταί·, τοῖς δ᾽ ἀποστόλοις, • Ἐὰν μὴ περισσεύσῃ ὑμῶν ἡ δικαιοσύνη πλέον τῶν Γραμματέων καὶ Φαρισαίων, οὐ μὴ εἰσέλθητε εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν.» Αντεπιστέλλω, ὅτι νοεῖν χρή, πλέον, εἰρῆσθαι, τῆς δικαιοσύνης ἧς εἰκὸς, μᾶλλον δὲ ἐχρῆν ἐκείνους ἔχειν. Οὐ γὰρ οἱ τῶν ταλα νιζομένων καὶ καταθρηνουμένων πλέοντες βασιλεῦσαι δίκαιοι ἂν εἶεν· ἀλλ᾽ οἱ τοὺς κατὰ νόμον εὐδοκίμους ἐκ πολλοῦ τοῦ περιόντος ὑπερβαίνοντες, καὶ οὐρανῷ πρέπουσαν πολιτείαν πολιτευσάμενα ΣΙΖ'. - ΠΕΤΡΟ. Εἰς τὸ, ο Λύσατε τὸν ναὸν τοῦτον· καὶ ἐν τρισὶν ἡμέραις ἐγερῶ αὐτόν. Ἐπειδὴ ἐνόμισας εναντιολογίαν τινὰ γεγράφθαι ἐν τῷ Εὐαγγελίῳ, ἐμήνυσας, δι' ἣν αἰτίαν ψευδομαρτυρίαν ἐκάλεσε τὸ εἰρηκέναι περί τῆς λύσεως καὶ ἀναστάσεως τοῦ ναοῦ· εἴρηται γάρο • Δύσατε τὸν ναὸν τοῦτον, καὶ ἐν σε Luc. x, 55. * Matth. v, 20. EPIST. CCXVII. CCXV. THOMÆ MONACHO. In illud Christi dictum: Sint lumbi vestri præcincti ss. Quoniam res maximas atque divinissimas breviter cupis discere, nosse debes, ob hoc dixisse, Salvato rem Sint lucernæ vestræ ardentes, ut virtutem exercentes, tam externam verbis prolatam quain internam rationem perpetuo fulgentem habeamus in anima pariter et lingua. Nam ea quæ est interins, nosmetipsos illustrat; ea autem quæ foras profertur, alios illuminat. Doctoris igitur lucerna auimetur et irrigetur et alatur a virtute patria (internæ videlicet rationis) ne tenebrosa sit et luminis expers. CCXVI. ISCHYRIONI. In id quod dictum est a Christo: «Nisi abundaverit justitia vestra plus quam Scribarum ³², ric. Idque non adversari illi: «Va vobis, Scriba. Quia fortassis contradictionem quamdam esse putasti in sanctis Evangeliis, et scripsisti dixisse Salvatorem Pharisæis quidem, tanquam a virtute vacuis ac desertis hominibus: «Væ vobis, Scribæ et Plarisai, lypocrita;» apostolis autem: «Nisi abundaverit vestra justitia plus quum Scribarum et Pharisæorum, non introibitis in regauin cœlorum;› rescribo: quod intelligere oporteat, 542 plus, dis ctum esse, ea videlicet justitia, quam convenit, vel potius oportet illos habere. Non enim illi regnare digni fuerint, qui cum miseris ae deflendis hominibus comparati plus aliquanto quam ipsi habent in se boni: sed illi potius, qui eos, quos constat secun dum legem laudabiliter vixisse, longo intervallo post se relinquunt, et cœlo convenientem vit:e rationem instituerunt. CCX VII. PETRO. In iHud: ‹ Solvite templum hoc; et in tribus diebus excitabo illud 85. Quoniam existimans, in Evangelio contradictionem quandam scriptam esse, ad me retulisti, quam ob causam vocarit falsum testimonium, quod dixisscl, de destructione et resuscitatione templi (diτρισὶν ἡμέραις clum est enim: «Solvite templum hoc, et in tribus σε Matth. xcΗ, 13 seqq. ss Juan. tt, 19. Videtur hæc inscriptio non quadrare arg mento ipsius epistolæ, et reponendum potius: Εστωσαν ὑμῶν οἱ λύχνοι καιόμενοι. Βιττ. Λόγον Isidorus exemplo philosophorum et hic et alibi qunque facit duplicem: προφορικόν alium etalinm ενδιάθετον. Vide lib. ut epist. 10, ubi huic ἀλήθειαν illi σαφήνειαν tanquam propriam virtutem attribuit. Similiter Philo Hebræus. ID. Cod. Vatic. 650 ap. Possinus legit λογισμόν pro λόγον. EAT. 'Αστράπτοντες. Γ. ἀστράπτοντας. Πιτ. 'Ενόμισας. F. leg. νομίσας (et sic cod. Vat.) nisi forte ante γέγραφας deest και. Porro quod nulla sit in sacris Litteris contradictin, docet etiam Epiphanius lib. ut, tom. ut hæres. 66, et lib. 111, tom. 111, contra Manichæos. Id. Πλέοντας. F. leg. πλέον ἔχοντες. Ib. Coil. Volo, κατακρινομένων πλέον ἔχοντες. Επιτ. Πολιτευσάμενοι. Vide supra ep. 33. Iv. - Coil. Vat., ἐπιδεικνύμενοι. Ἐπειδὴ ἐνόμισας. F. leg. νομίσας [ut coll. Vat. aut ante εμήνυσας deest καί. ID. Εκάλεσε. Ρ. ἐκάλεσαν. Intellige, οἱ Ἰου δαῖοι, inox enim sequitur, ἐκεῖνοι. Αη ἐκάλεσε retinendum et subaudiendum τὸ Εὐαγγέλιον? Sed prius videtur melius. ID. Inter εἰρηκένα: οι περὶ cod. Vat. inserit ἐκείνους, vers. inde 2, pro εγειρῶ recte scribit idem ἐγερῶ. Possis,

ἱεροῦ ἔλεγον· αὐτὸς δὲ περὶ τοῦ σώματος. Εἰ δὲ φαίης ἀπίθανον τοῦτο· οὐ γὰρ ἔδεσαν τοῦτο αὐτοί ποτε, οὐδὲ οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ, εἰ μὴ ἐκ νεκρῶν ἀν έστη· φήσαιμι· ὅτι εἰ καὶ μὴ ᾔδεσαν, οὐδὲ οὕτω τἀληθῆ ἐμαρτύρησαν. Θάτερον γὰρ ἐπηγγείλα το ποιήσειν, οὐχ ἑκάτερον. Τὸ μὲν γὰρ λῦσαι ἐκείνοις ἔπρεπε· τὸ δὲ ἀναστῆσαι ἑαυτῷ. Λύσατε γὰρ ὑμεῖς, κἀγὼ ἀναστήσω. Τὸ μὲν γὰρ λῦσαι, καὶ τοῦ τυχόν της ἦν· τὸ δὲ ἀναστῆσαι, Θεοῦ diebus excitabo illud» ), respondeo: illos quidem & ἐγειρῶ αὐτόν·» φημί· ὅτι ἐκεῖνοι μὲν περὶ τοῦ de templo; ipsum vero (Christum) de corpore suo locutum esse. Quod si id minus verisimile esse dixeris, neque enim hoc scivissent ipsi unquam, neque discipuli éus, si non ex mortuis resurrexisset, respondebo: Etiamsi non nossent hoc, tamen ne sic quidem eos verum perhibuisse testimonium. Alterum enim se facturum promisit, non utrumque. Destructto enim ipsis conveniebat (Judæis): resuscitatio autem ipsi (Christo.) Sic enim ait: Solvite vos, et ego resuscitabo. Etenim destructio cujuslibet erat opus; resuscitatio autem et instauratio, Dei. ΣΙΗ'. — ΟΥΑΛΕΝΤΙΝΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Εἰς τό «Μὴ μεριμνήσητε, πῶς ἢ τί λαλήσητε. Καὶ εἰς τό· ο Ετοιμοι ἀεὶ πρὸς ἀπολογίαν. CCXVIII. VALENTINO PRESBYTERO. In illud Christi dictum, Ne sitis solliciti, quomodo aut quid loquamums.» Et in illud, Petri apostoli: Purati semper ad reddendum rationem". › Quoniam te mirari dicebas, quomodo Salvator quidem dixerit: Ne sitis solliciti, quomodo aut quid loquamini, unus autem ex choro apostolico præceperit: «Parati semper ad reddendam rationem, › scire debes nullam in his contradictionem inesse. Alterum enim de martyrio dictum est; alterum vero de doctrina. Quando enim in coetu amicorum est agendum, tunc et nos jubemur esse sol· liciti. Absurdum enim sit, nescire id quod nos docere velle alios pollicemur: quando autem judicium terribile ante oculos est, et frequens populus, et rabiosi carnifices, et omni ex parte metus ingruit, tum vero suni se auxilium præbiturum promisit (Deus.) Erat enim revera maximum quiddam, homines ejusmodi, qui mutilate (ut sic loquar) ac si- G μένων, καὶ πάντων ἐκείνων συμμαχούντων, Ἐπειδὴ θαυμάζειν ἔφης, πῶς ὁ μὲν Σωτὴρ ἔφη • Μη μεριμνήσητε, πῶς ἢ τί λαλήσετε·, εἰς δέ τις ἐκ τοῦ ἀποστολικοῦ χοροῦ παρήνεσεν· ο Ετοι μοι ἀεὶ πρὸς ἀπολογίαν· ο ἴσθι ὅτι οὐκ ἔστιν ἐναντιολογία, ἀλλὰ τὸ μὲν περὶ μαρτυρίου εἴρηται· τὸ δὲ περὶ διδασκαλίας. Οταν μὲν γὰρ ἐν συλλόγῳ φίλων ᾖ, κελευόμεθα καὶ ἡμεῖς μεριμναν. Ατοπον γὰρ, μὴ εἰδέναι, ὃ διδάσκειν ἐπαγγελλόμεθα. Οταν δὲ δικαστήριον ᾗ φοβερὸν, καὶ δῆμοι, καὶ δήμιοι λυτ τῶντες, καὶ πάντοθεν (Si) δέος, τὴν οἰκείαν ἐπηγε γείλατο παρέξειν ῥοπήν. Καὶ γὰρ μέγιστον εν ἀνθρώπους τῶν ἰχθύων ὀλίγον κατὰ τὴν ἀφωνίαν διαφέροντας, τυράννων καθεζομένων, καὶ ὑπάρχων, καὶ στρατηγῶν παρεστώτων, καὶ ξιφῶν γεγυμνω εἰσελθόντας δεδεμένους, καὶ εἰς γῆν κύπτοντας δυνηθῆναι ῥῆξαι φωνήν· ὡς εἰκότως οἱ μὲν τῆς θείας ἀπολαύουσι ῥοπῆς· οἱ δὲ διδάσκονται μὴ τῷ τῆς ἀμαθείας ἐκδιδόναι ἑαυτοὺς ὕπνῳ. Σοφοὶ γὰρ εἶναι ὀφείλουσιν οἱ τῆς σοφίας φοιτηταί. lentio non multum a piscibus differebant, tyrannis sedentibus, et præfectis atque tribunis militum astantibus, et gladiis nudatis, omnibus illis inter sese (contra ipsus) conspirantibus, vinctos ingredi in ipsorum conspectum, defixoque in terram vultu, vocem rumpere potuisse. Itaque merito isti quidem divina fruuntur ope; illi vero docentur, semetipsos ruditatis et imperitiæ somno minime tradere. Sapientes enim esse debent, qui se in sapientiæ discipulatum tradiderunt. 543-544 CCXIX. - PALLADIO DIACONO. In illud Pauli dictum, «Si quis episcopatum desideral Ba Quoniam non perspexisti mentem apostolicam, ΣΘ'. - ΠΑΛΛΑΔΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Εἰς τό «Εἴ τις ἐπισκοπῆς ὀρέγεται. Ἐπειδὴ μὴ τὸν ἀποστολικὸν κατώπτευσας νοῦν, θεασάμενος τὸ γράμμα ἄνω καὶ κάτω θρυλλείς· «ΕΚ τις ἐπισκοπῆς ὀρέγεται, καλοῦ ἔργου ἐπιθυμεῖ, ο ὡς δέον ἱερᾶς τῆς τοιαύτης ἀρχῆς ἔχω μὲν δι' ὧν δείξω, μὴ οὕτως εἰρηκέναι τὸν ᾿Απόστολον, ὡς σὺ φής· ὅμως δὲ συγχωρήσας ἀνατρέψω τοῦτο. quæ scripto (velut cortice) occultatur, sed ipsum p τὸν ἐν τῷ γράμματι κρυπτόμενον, ἀλλ' αὐτὸ μόνον duntaxat scriptum contemplatus, sursum alque deorsum jactas ac volutas: Si quis episcopatum desiderat, bonum opus concupiscit, proinde quasi oporteat tale imperium adamare: tametsi non desunt mihi argumenta, quibus ostendam, non sic lo- * Matth. x, 19. " 1 Petr. 1, 15. κι η Timn. 11, 1. Τὸ μὲν λῦσαι, καὶ τοῦ τυχόντος ἦν τὸ δὲ ἀναστῆσαι Θεοῦ. Non procul abit ab ista Pindarica sententia: Ρᾴδιον μὲν πόλιν σεῖσαι καὶ φλαυροτέροις· τὸ δὲ ἐπὶ χώρας ἔσσαι αὐτις δυσπαλὲς δὴ γίνεται, ἂν μὴθεὸς ἀγεμόνεσσι κυβερ νατὴρ γένηται. Κιττ. Nomen ejus cui hæc scribitur decurtat cod. Val. 650 ex Ούαλεντίνῳ in Ουάλεντι. Fossit. Πάντοθεν idem codl. auget in πανταχόθεν. I. llen ἐκείνων mutat in ἐκείνοις. Vers. post 5, pro κύπτοντας scribit κρύπτοντας. Possi. Ως δέον ἱερᾶς. Leg. ἐραν (sic codl. Vat. τῆς τοιαύτης ἀρχῆς, ut paulo post, καὶ μηδὲ σαυτού ἄρξα: δυνηθείς, ἐμᾶς τοιαύτης ἀρχῆς. Κιττ.

EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CCXX. concedam ita esse, idque evertam. Sit enim ita; dixerit ille ejusmodi aliquid: Tu vero quam ob causam ignorans tuas vires, et ne teipsum quidem regere valens, talem adlamas principatum, qui regno quoque ipso non solum est sublimior, sed etiam laboriosior? Et quare existimas potestatem hanc esse rationibus nullis reddendis obnoxiam, ac non potius rationibus obnoxiam ministerit sive muneris functionem? Sed quamvis tu ɔminem transcendas audaciæ furorem, ego quoque insanirem, si non eur me ostenderem, qui tuum malum curare conetur. Mihi enim, o beate, et admodum est formidabile illud dictum: • Si quis episcopatum desiderat, etC., et funditus ipsam concutit animam. Magnitudinem Εστω γάρ, ἐκεῖνος τοιοῦτόν τι ἔφρασε· σὺ δι᾿ ἣν αἰ- culum esse Apostolum, quomodo tu accipis. Tamen είαν τὰ κατὰ σαυτόν (89-90) ἀγνοῶν, καὶ μηδὲ σαυτοῦ ἄρξαι δυνηθείς, ὁρᾷς τοιαύτης ἀρχῆς, ἥτις καὶ βασιλείας ἐστὶν οὐ μόνον ὑψηλοτέρα, ἀλλὰ καὶ ἐπιπανωτέρα; Καὶ μὴ νομίζεις ανεύθυνον εἶναι ἐξου σίαν, ἀλλ' οὐχ ὑπεύθυνον λειτουργίαν; Αλλ' εἰ καὶ αὐτὸς πάσης ἐπέκεινα μανίας χωρεῖς, ἀλλὰ κἀγὼ μανοίμην ἂν, εἰ φαινοίμην μή σου τὸ πάθος θεραπεῦσαι πειρώμενος. Ἐμοὶ γὰρ, ὦ μακάριε, καὶ τὸ, ο Εἴ τις, ο φοβερόν ἐστι, καὶ ἐκ βάθρων αὐτὴν κατασείει τὴν ψυχήν. Τοῦ γὰρ μεγέθους τῆς ἀρχῆς ἐστιν ἐνδεικτικόν. Εἰ δὲ φαίης, πως; εἴποιμι ἂν, ὅτι οὐκ ἐθάρσησε προστάξαι, ἀλλ' οὐδ᾽ οὐ προτρέψαι, οὐδὲ συμβουλεῦσαι· οὐδὲ γὰρ εἶπε· Πᾶς τις ἐπισκοπῆς ὀρεγέσθω· καλῶς ποιεῖ. Η γὰρ ἂν τὸν σὸν περὶ τὸ πρᾶγμα έρωτα ίσως τινὲς ἀπεδέ- namque hujus sacri principatus indicat. Quod si ξαντο· ἀλλ' ἀναρτήσας μέσην τὴν τῆς ἱερωσύνης ἐπιθυμίαν, οὔτε παρορμᾷ ἐπ' αὐτὴν ἵνα μὴ τοὺς ἀναξίους ἐπεγείρῃ πράγματι ἀμηχάνῳ, καὶ πᾶσαν ὑπερβαίνοντι πολιτείαν τε καὶ ἀξίαν· οὔτ᾽ ἀπείργει, ἵνα μὴ φευκτὸν καταστήσῃ τὸ πάσης βασιλείας μεί ζον· ἀλλὰ μετέωρον τὴν παραίνεσιν ἀφεὶς, καὶ ἔκαστον τῆς ἑαυτοῦ διανοίας κριτὴν καταστήσας, αὐτὸς οὔτε ἐπιθυμεῖν, οὔτε φεύγειν προστάττει, μονονουχί βοῶν, καὶ ὀφθαλμοῖς, καὶ ὀφρῦσι, καὶ παντὶ τῷ προσώπω, φόβου κέντρα τοῖς ἀκούουσιν ἐγιείς· Ἐγὼ μὲν πρᾶγμα τῆς θείας ηρτημένον ψήφου τε καὶ χειροτονίας, ἀνθρώπων ἐπιθυμίαις οὐκ ἐκδίδωμι· παραινῶ δὲ καὶ διαμαρτύρομαι, ὅτι ὁ τούτου ἐπιθυμῶν, ἴστω μὴ τῶν τυχόντων ἐρῶν. Λειτουργίας γὰρ, οὐκ ἀνέσεως ἐστι τὸ τῆς ἐπισκοπῆς ὄνομα δηλωτικόν. Εἰ δὲ ἀπιστεῖς, τὰ ἑξῆς ἀναγνοὺς γνοίης τὸν ἡμέτερον νοῦν. Δεῖ γὰρ τὸν ἐπίσκοπον πάσαις κομαν ταῖς ἀρεταῖς· καὶ τὰς ἀλλοτρίας οἰκειοῦσθαι συμφοράς. Οὐ γὰρ ἑαυτῷ, ἀλλὰ τοῖς ἀρχομένοις ζῇ· καὶ ὑπὸ μυρίων ὀφθαλμῶν καὶ γλωττῶν ὁ ἐκείνου βασανίζεται βίος. dixeris: Quomodo? respondebo. Quia non ausus est præcipere; ac ne quidem cohortari, neque suadere (nt quis episcopatum appetat). Neque enim dixit: Unusquisque episcop: tum desideret. Recte facit. Tunc enim fortassis aliqui eodem amore ejus rei, quo tu, capti fuissent. Set in medio relinquens suispensumi, sacerdotii desiderium neque instigat ad id quemquam, ne indignos excitet ad capessendam rem perdifficilem, quæque omnem superat reipublicæ administrationem ac dignitatem: neque ab eo arcet quemquam, ne id quod omni regno majus est, fugiendum esse proponat. Verum in suspenso, ut dixi, relinquens exhortationem, et unumquemque sui ingenii æstimatorem ac judicem constituens, ipse neque expetere neque fugere precipit, tantum non clamans, et oculis, et superciliis, et toto vultu (ad gravitatem composito) tix:oris (salu - taris) stimulos audientium animis injiciens. Equidem ego (inquit Paulus) rem a divino dependentem calculo atque arbitrio electionis, hominum cupiditatibus non expono: moneo autem atque obtestor, quicunque hane rem expetit, is noverit, se rem minime vulgarem aut levem desiderare. Ministerii enim, non aulem remissionis ac desidiæ significationem habet episcopatus ipsum vocabulum. Quod si fidem (dictis hisce) non babes, sequentia legens, mentem nostram probe assequeris. Oportet enim episcopum omnibus ornatum esse virtutibus, et alienas calamitates proprias ac suas existimare. Non enim sibi ipsi, sed subditis vivit: et a sexcentis oculis ac linguis vita ejus examinatur. ΣΚ'. — ΙΣΙΔΩΡΟ ΕΠΙΣΚΟΠΩ. Ἐπειδὴ γέγραφας, δι᾿ ἣν αἰτίαν οὐκ εἶπεν ὁ Παῦλος ἁπλῶς·. Μετὰ πάντων ἀνθρώπων εἰρη νεύετε, ὁ ἀλλὰ προσέθηκεν· «Εἰ δυνατὸν,· ἀντιγρά φω· Ἐπειδή ἐστιν ὅπου οὐ δυνατόν, ὅταν περὶ εὐσε βείας ὁ λόγος όταν περί δικαίου πράγματος, 5. Rom. III, 18. Ο 545-546 CCXX. - ISIDORO EPISCOPO. Quoniam ex me per epistolam quæsivisti, cur Paulus non simpliciter dixerit: • Cum omnibus hominibus pacem colite ";» sed addiderit: «Si fier potest, › rescribo tibi: quia est ubi fieri non possit, nempe, quando pietatis negotium agitur, quando (89-90) Pro κατὰ σαυτόν cod. Vat. scribit καθ' ἑαυτόν. Vers. pro καὶ μὴ νομ., idem solum habet. ή νομ. P0351. Pro φαινοίμην μή idem ponit μή φαινοίμην. 1. Inter ίσως ει τινὲς idem iufindit, v. ID. Idem αὐτὴν mutat in αὐτῇ. Vers. post. 5, παραίνεσιν mutat in ἀπόφασιν. Ιν. Τὰ ἑξῆς ἀναγνούς, γνοίης. Nolum, ex contextu el serie orationis sive connexione sequentium cum antecedentibus interpretandum esse locuin dubium et controversum Couf. ep. 59 hujus libri. RITT. Inter λόγος ει ὅταν cod. Vatic. 650 inserit F. Possn.

ἀρετῶν. Ὁ μὲν γὰρ εὐσεβὴς τῷ ἀσεβεῖ πῶς εἰρη νεύσει; ὁ δίκαιος τῷ ἀδίκῳ, ἢ σώφρων τῷ λάγνῳ; τῷ πολλάκις οὐ μόνον τὴν τῶν ἄλλων, ἀλλὰ καὶ τὴν ἑαυτοῦ βουλομένῳ διαφθεῖραι ώραν. Ει δε λογισμοὺς οἴει τούτους εἶναι, θέα αὐτὸν τὸν Παῦλον, εἰ μετὰ πάντων εἰρήνευσεν. Εἰ δὲ καὶ ἀνωτέρω τὸν λόγον βούλοιο ἀγαγεῖν, θέα τὸν Χριστὸν, εἰ μετά πάντων ἐσπείσατο. Εἰς τοσαύτην οὖν ἐξεβακχεύθη σαν οἱ τῶν Ἰουδαίων ἄρχοντες μανίαν, ὡς καὶ σταυρῷ αὐτὸν προσηλῶσαι, Τί οὖν ἐστιν, ο Εἰ δυνατόν; ο Σύ, φησί, μὴ δίδου τινὶ λαβὴν ἔχθρας, μηδὲ δικαίως καὶ εὐλόγως ἔχε ἐχθρόν. Εἰ δὲ ἀλόγως ἐκεῖνοι, καὶ ὑπὸ φθόνου ὑποσμυχόμενοι ἀπεχθάνονται, σὲ τοῦτο οὐ παραβλάψει. Οὐδὲ γὰρ ὁ Χριστὸς, εἰρηκώς, de justitia alicujus rei, quando de temperantia, et όταν περὶ σωφροσύνης, ὅταν περὶ πασῶν ἁπλῶς τῶν breviter quoties de omnibus virtutibus. Nam quo pacto pius cum impio pacem colet? justus cun injusto; aut temperans cum libidinoso? qui særpenumero non solum aliorum, sed etiam suam ipsius forniam corrumpere velit. Quod si hæe tibi me: tantum ratiocinationes esse videntur, ipsum mihi Paulum vide, an cum omnibus pacem coluerit. Si vero etiam altius oratione assurgere placet, vide Christum an cum omnibus concordia foedus fecerit. In tantum igitur furorem acti sunt Judarorum principes, ut cruci quoque ipsum affixerint. Quid est igitur quod ait: «Si fieri potest?» Hoc vult dicere: Tu quidem nemini præbueris ansaın inimicitiæ; cave quoque, ne quem jure et probabiliter habeas inimicum: sin autem illi sine justa ratione tibi iufensi erunt, hoc B, Εμίσησαν με δωρεάν, ο ἐκέλευσε μὴ ἔχειν ἐχθρούς· τούτου γὰρ οὐκ ἐσμὲν κύριοι· ἀλλὰ τὸ μὴ ἀδικεῖν, τὸ μὴ κατασπείρειν ρίζαν πολέμου, καὶ μάλιστα, ὅταν ἡ εὐσέβεια οὐδὲν παραβλάπτηται. Εἰ δ' οἱ που νηροὶ τοὺς ἀγαθοὺς μισοῦσι, μὴ θαυμάζητε. Καὶ γὰρ οἱ ψευδαπόστολοι τοὺς ἀποστόλους, καὶ οἱ ψευ δοπροφῆται τοὺς προφήτας ἐμίσουν. Οπερ καὶ αὐτὸς ὁ Παῦλος σαφῶς ἐπιστάμενος, ἔγραψε ο Δίωκε δὲ εἰρήνην μετά πάντων τῶν ἐπικαλουμένων τὸν Κύριον ἐκ καθαράς καρδίας.» Μή τοίνυν αἰτιῶ τὸν ἐχθροὺς ἔχοντα, ἀλλὰ τὸν ἑαυτῷ τοὺς ἐχθροὺς κα τασκευάζοντα. Εἰ δὲ μὴ συμβαίνει τῷ φωτὶ τὸ σκότος· οὐδὲ γὰρ οἷόν τε· οὐδὲν παρὰ τὸ φῶς· εἰ οὐ βούλεται ὁ ἀσεβὴς τὴν εὐσέβειαν ἀσπάζειν, οὐδὲν παρὰ τὸν εὐσεβῇ· εἰ οὐ βούλεται ὁ λάγνος τὴν ] σωφροσύνην ἀσκῆσαι, οὐδὲν παρὰ τὸν σώφρονα· εἰ οὐ βούλεται ὁ ἄδικος ἀποστῆναι τῆς ἀδι κίας, οὐδὲν παρὰ τὸν δίκαιον· ἀλλὰ παρ' ἐκείνους, τοὺς ἔλεγχον ἡγουμένους τῆς σφῶν κακίας τὰς τῶν πέλας ἀρετάς. nullatenus te ledet. Nam et Christus, qui dixit: • Oderunt me gratis®,, non præcepit, ne inimicos ullos habeamus (id enim non est in nostra potestate), sed ne cuiquam faciamus injuriam: ne seminenus radicem belli, maximeque tun, quando nullum pietati detrimentum infertur. Quod si improbi bonos odio prosequuntur, nolite mirari. Nam et pseudoapostoli veros apostolos, et pseudoprophetæ prophetas odio habebant. Quod ipse quoque Paulus cum diserte cognitum perspectumque laheret, scripsit: c Sectare autem pacem cum omnibus qui invocant Dominum ex puro corde". › Ne itaque culpam confer in eum qui inimicos habet, sed qui sibi ipsi inimicos concikat. Quod si luci cum tenebris non bene convenit (neque enim potest hoc feri), nihil hoc ad lucem; si non vult impius pietatem amplecti, nihil boc ad pium; si non vult libidinosus castitatem colere, nihil hoc ad hominem temperantem et castum; si non vult injustus desistere ab injustitia, nihil hoc ad justum, sed ad eos bensionem esse aliorum circa se hominum virtutes arbitrantur. De lec'ione, contra Græcos, de gratia divinitus inspiratarum Scripturarum, deque utilitate ex illis capienda. ALYMPIO SCHOLASTICO. Quoniam, ut aiebas, fontes sermonum quiescentes animam irrigari cupienten tabefaciunt: illos tibi, vir eruditissime, suaserim ut maxime reserare slutdeas, qui divitibus ac perennibus Auentis præditi sunt; non autem eos qui irrigatione aliunde accersita indigent. ** Joan. xv, 25. "11 Tim. 11, 22. pertinet probrum, qui suæ improbitatis repreΣΚΡ. — ΑΛΥΜΠΙΑ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. Περὶ ἀναγνώσεως, κατὰ Ἑλλήνων, περὶ τῆς χάριτος τῶν θεοπνεύστων Γραφῶν, καὶ τῆς ἐξ αὐτῶν ὠφελείας. Επειδή, ὡς ἔφης, πηγαὶ λόγων ἡσυχάζουσαι ψυχὴν ἐθέλουσαν ἀρδεύεσθαι μαραίνουσιν· ἐκείνας, Ελλογιμώτατε, μάλιστα αναμοχλεύειν σοι παραινώ, τὰς πλουσίοις καὶ ἀεννάοις νάμασι κομώσας, καὶ μὴ τὰς ἀρδείας ἑτέρωθεν δεομένας. Inter ή εἰ σώφρων idem inserit d. Possin. Καὶ ὑπὸ φθ. υπ. deerant in ed. Paris. et adduntur ex codice Vaticano. Edit. Ειρήνην κατὰ πάντων τῶν ἐπικαλ. Αpud Paulum omittitur πάντων, Η Tim. 11, 22. Recte tamen ab Isidoro additur, quia indefinita æquipollet universali. Ritt. Τὴν εὐσέβειαν ἀσπάζειν... τὴν σωφροσύνην. Qus praecedunt σωφροσύνην, non sunt in ros.; sed addidi postulante sensu, ut integer esset præclarus locus, qui videbatur sine his mutilas. In. Αλυμπίῳ. Γ. Αλυπίῳ, vel 'Ολυμπίῳ, 24 quem alias quoque scribit Isidorus. ID. Pri mam conjecturam format cod. Vat. scribens Αλο πίῳ. EDIT.

ΣΚΒ'. EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CCXXIV. Εἰς τὸ, «Εγὼ ὁ Θεὸς ᾿Αβραάμ, καὶ Ἰσαάκ, καὶ Ἰακώβ· ν καὶ εἰς τό·. Ὑπερασπιῷ τῆς πό λεως ταύτης διὰ Δαβίδ, τοῦ σῶσαι αὐτήν. θεῖόν ἐστι χρῆμα ἡ ἀρετή, ὦ μακάριε, καὶ θεοφι λες, καὶ μακάριον, καὶ ἀθάνατον, καὶ ὑπὸ λήθης μὴ ἡττώμενον. Αοίδιμος μὲν γὰρ ἐστι παρὰ ἀνθρώποις, παρὰ δὲ Θεῷ ἀείμνηστος, τῷ ποτὲ μὲν φράζοντι· • Ἐγὼ ὁ Θεὸς ᾽Αβραὰμ, καὶ Ἰσαὰκ, καὶ Ἰακώβ, ποτὲ δὲ, • Υπερασπιῶ τῆς πόλεως ταύτης τοῦ σῶσαι αὐτὴν, διὰ Δαβὶδ τὸν παῖδά μου. • Εἰς τοσοῦτον ἤκουσι τῷ Θεῷ φροντίδος τε καὶ τιμῆς, καὶ τελευτήσαντες, οἷς ἀρετὴ περισπούδαστον. Εἰ δὲ ἐνταῦθα οὕτως αὐτοὺς ἀνακηρύττει, ποίαις οὐκ ἀμείψεται αὐτοὺς ἐκεῖσε δωρεαῖς; ΣΚΓ'. ΗΡΩΝΙ Θυμὸς καὶ ὀργὴ δοκεῖ μὲν ἔν τι εἶναι καὶ τὸ αὐτὸ τάχα· ἀλλ' ὁ μὲν μηνύει τὴν ὀξεῖαν τοῦ πάθους κίνησιν, τὴν καὶ τὰς ἐννοίας κλέπτουσαν· ἡ δὲ τὴν χρονίαν ἐν τῷ πάθει διατριβήν. Διὸ καὶ ὁ μὲν παρὰ τὴν ἀναθυμίασιν εἴρηται· ὁ δὲ παρὰ τὸ ὀργᾶν, καὶ ἀμύνης ἐρᾷν. In illud: «Ego sum Deus Abraham, et Isaac, et Jacob. Et in illud: Protegam urbem hanc propter Davidem, ut servem eams. Divina quedam res est virtus, o beate, et Deo grata, et felix, et immortalis, et ab oblivione insuperabilis. Nam et apud homines celebratur, et apud Deum sempiterna memoria conservatur, qui alius quidem ait: • Ego sum Deus Abraham, et Isanc, et Jacob;» alias vero: • Protegam urbem hanc ut eam servem, propter Davidem servum meum.» Tantæ curæ sunt Deo, et in tanto habentur apud ipsum honore etiam vita functi, quibus virtutis studium cordi est. Quod si tanto præconio ipsos in hac vita ornat, quibus non muneribus eosdem in futura vita prosequetur? CCXXIII. HERONI. Θυμός (hoc est excandescentia) et οργή (hoc est ira) videtur quidem forsan una eademque res esse; sed prius nomen indicat celerem commotionem affectus, quæ et cogitationes homini suffuratur alque antevertit. Alterum vero diuturnam in eo affectu commorationem ac perseverantiam significat. Quamobrem etiam θυμός dictus est quod ἀναθυμίασιν adjunctam habeat, hoc est elfervescentiam s ¿pyh autem a verbo ópyāv, quod est turgidum esse, et ob vindictæ cupiditatem. ΣΚΔ'. — ΗΡΑΚΛΕΙΟ Εἰς τό «Λύκοι καὶ ἄρνες ἅμα βοσκηθήσονται. HERACLIO. In illud: ‹ Lupi et agni simul pascentur”. Λίαν θαυμάζω, πῶς τὸ μὲν κλέος τῶν συγγρα με Vehementer miror, qui factum sit, cum gloria μάτων, ὧν ἀπολέλοιπεν ὁ πάνσοφος Ιωάννης scriptorum, quæ sapientissimus Joannes post se πανταχόσε φοιτησάντων ἄχρι τῆς γῆς καὶ θαλάτ- reliquit, passim terrarum dispersorum, usque ad της τερμάτων έφθασεν, τῆς δὲ τῆς οὐ καθήψατο terminos terræ et maris extremos penetrarit, ut ἀμαθίας. Θαυμάζων δὲ οὐκ ἐκεῖνον αἰτιῶμαι, ἀλλὰ tuam tamen ruditatem non attigerit. Dum autem τὴν σὴν μέμφομαι ἀνυπέρβλητον ῥαθυμίαν, τὴν hoc miror, non in ipsum confero culpam, sed tuam ταὐτὸ πεπονθυίαν τοῖς ἐν σταθηρα μεσημβρίᾳ καὶ extremam reprehendo socordiam, ac supinam neλευκῇ γαλήνῃ τὸν ἥλιον μὴ καθορῶσι, διὰ τὸ τὴν gligentiam, cui idem plane accidit, quod illis solet, ὀπτικὴν αὐτοῖς παντελῶς ἐσβέσθαι δύναμιν. Δι' ὧν qui in ipso consistente meridie et pura serenitate, γὰρ λέγεις, σαυτοῦ κατηγορεῖς, ὅτι ἀνέραστος εἶ τῶν solem tamen non vident, quod facultas videndi peκαλῶν. Τίς γὰρ οὐχ εάλω ἐκείνοις; Τίς δὲ τῶν μετ' nitus sit ipsis exstincta. Per ea namque quæ pro te αὐτὸν τεχθέντων ἀνθρώπων οὐ χάριν ἔχειν οἶδε excusando affers, magis accusas teipsum, quod viτῇ θείᾳ προνοίᾳ, ὅτι μετ' αὐτὸν ἐτέχθη; καὶ οὐκ delicet nullo rerum pulchrarum amore tangaris. ἄπειρος ἀπῆλθε τῆς θείας λύρας, τῆς τὸν Ὀρφικόν Quis enim qui illis non capiatur? Quis est ex homi μῦθον, τὸν τῇ ὑπερβολῇ τῶν λεγομένων δικαίως nibus post ipsum natis, qui non gratiam habeat diἀπιστούμενον, σφετερισαμένης. Οὐ γὰρ τὰ θηρία vinæ providentiæ, quod post ipsum natus sit? quodes Exod. 111, R. **Ise. Lxv, 25. Titulus hujus ep. in cod. Vatic. G50 hic est: Αμμωνίῳ ἀναγνώστη, Ammonio lectori. PossIN. Post δοκεί accipe quæ sequuntur paulum diversa ex cod. Vat. 650, ἓν μέν τι καὶ τὸ αὐτὸ εἶναι· τάχα δὲ ὁ μέν, etc. Vers. 5 ep. inter κλέπτουσαν et ή îær idem inserit, καὶ τοῦ λογισμοῦ προτρέχου σαν. Vers. pen. ep. pro ὁ δὲ idem legit ή δέ. ID. Inscriptio nulla erat; suppletur ex codice VaCicano. EDIT. (*) Ο πάνσοφος Ιωάννης. De Joannis Chrysostomi scriptis idem est testimonium Theodoreti episcopi Cyri, qui eum in Hist. eccl., lib. v, non semel vocal doctorem orbis terrarum; et in Præfatione ad Canticum cantic. scribit, ejus doctrinæ fluentis in hodiernum usque diem irrigari orbern universum. Atque ita revera est. Eundem omnium Ecclesiarum oculum Isidorus vocat epist. 156 lib. 1, et Libanii de eo judicium refert ep. 42 lib. n. RITT. Recte codex Valic. φοιτησάντων corripit in φοιτήσαν. Μox post ἄχρι loco τῆς bene item substi tuit τῶν, et post γῆς adidit τe. Possin. Ed. Paris., ούσης. Corr. cod. Vat, 650 el Riit. in notis, EDIT. Οὐ χάριν ἔχειν οἶδε. Alterutrum satis est: νεί χάριν ἔχει, νει χάριν οἶδε. Itaque puto redun dare τὸ ἔχειν. Βιττ.

que non abierit expers et ignarus divinæ illius ἀλῶναι τῇ θείᾳ μουσικῇ πεποίηκεν· ἀλλὰ τοὺς Lyræ, quæ fabulam Orphicam, cui ob corum, quæ θηριώδεις ἀνθρώπους ἐτιθάσσευσε, τὴν ἀγριότητα de ipsa celebrantur, magnitudinem, non injuria fides αὐτῶν ἐξημερῶν, καὶ εἰς πραότητα καὶ ἁρμονίαν derogatur, sibi arrogavit. Non enim feras bestias καθιστῶν Λύκοι γὰρ καὶ ἄρνες, οὐ μορφῇ, ἀλλὰ τρό divina illa sua musica capi fecit; sed ferinis mori- ποις πρὸς ἀλλήλους σπεισάμενοι, ἐπὶ τὸ αὐτὸ συνbus præditos homines mansuetos reddidit, feritatem ῆψαν. "Αψας τοίνυν ἐκείνης της λύρας, καὶ πᾶσα ipsorum mitem ac cicurem faciens, et ad mansue- ἡ νῦν ἐν σοὶ χορεύουσα ἀκοσμία τέλεον οιχήσεται, tudinem ac concinnitatem quamdam traducens. καὶ παραχωρήσει τῇ ἐνάρθρῳ ἐκείνῃ μουσικῇ. Lupi enim et agni, non forma sed moribus, pace invicem facta in idem convenerunt. Attinge igitur illam lyram. Ita tiel, ut omuis, quæ nunc in te exsultat, ruditas atque insulsilas, prorsus abeat, et concinnæ illi musicæ concedens locum det. 549 CCXXV. EUDEMONI DIACONO. Contra Judæos. Ubi et Josephi locus de Salvatore totidem verbis refertur. – ΣΚΕ'. ΕΥΔΑΙΜΟΝΙ ΔΙΑΚΟΝΟ Κατὰ Ἰουδαίων. Ἔνθα καὶ Ιωσήπου χρήσις περὶ τοῦ Σωτῆρος αὐταῖς λέξεσι κεῖται. Ἐπειδὴ καὶ Ἕλλησι καὶ βαρβάροις, καὶ πᾶσιν ἀνθρώποις ἡ τῶν ἐχθρῶν μαρτυρία εἰκότως δοκεί ἀξιόχρεος εἶναι, Ἰουδαῖοι δὲ πᾶσαν ὑπερβαλλόμενος κακίαν, οὐ μόνον τοῖς προφήταις οὐκ ἐπίστευσαν, ἀλλ' οὐδὲ αὐτῷ τῷ Θεῷ· ἐγένετο δέ τις Ιώσηπος Ἰουδαῖος ἄκρος καὶ τοῦ νόμου ζηλωτὴς, καὶ τὴν Παλαιὰν Διαθήκην μετὰ ἀληθείας παραφράσας, καὶ ὑπὲρ Ἰουδαίων ἄριστα ἀνδρισάμενος, κατά πάντα τε τὰ ἐκείνων κρείττονα λόγου ἀποφαίνων, τῇ δὲ τῶν πραγμάτων ἀληθείᾳ παραχωρῆσαι ἀξιώσας· οὐ γὰρ ἐξήλωσε τῶν ἀσεβῶν τὴν γνώμην· ἀναγκαῖον οἶμαι τὰς ἐκείνου παραθέσθαι ρήσεις. Τί οὖν φησι; • Γίνεται δὲ κατ' ἐκεῖνον τὸν χρόνον Ἰησοῦς, σοφός ἀνὴρ, εἴ γε αὐτὸν ἄνδρα λέγειν χρή. "Ην γάρ παραδό ξων έργων ποιητής, διδάσκαλος ἀνθρώπων τῶν ἡδονῇ τἀληθῆ δεχομένων· καὶ πολλοὺς μὲν Ιουδαίους, πολλοὺς δὲ καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐπηγάγετο. Ὁ Χριστός οὗτος ἦν, καὶ αὐτὸν ἐνδείξει τῶν πρώτων ἀνδρῶν παρ' ἡμῖν σταυρῷ ἐπιτετιμηκότος Πιλάτου, οὐκ ἐπαύσαντο οἱ τὸ πρῶτον ἀγαπήσαντες. Εφάνη γὰρ αὐτοῖς τρίτην ἔχων ἡμέραν πάλιν ζῶν, τῶν θείων προφητῶν ταῦτά τε περὶ αὐτοῦ, καὶ ἄλλα μυρία θαυμάσια ειρηκότων. Εἰς δὲ τὸ νῦν τῶν Χρι στιανῶν, ἀπὸ τοῦδε ὠνομασμένων, οὐκ ἐπέλιπε το φύλον.» Ἐγὼ δὲ λίαν θαυμάζω τἀνδρὸς ἐν πολλοῖς μὲν τὸ φιλάληθες· μαλιστα δὲ, ἐν οἷς εἶπε, «Δε δάσκαλος ἀνθρώπων τῶν ἡδονῇ τἀληθῆ δεχομένων, ο Εἰσὶ γὰρ οἱ δι' ἀνυπέρβλητον ῥᾳθυμίαν, ὧν ἦσαν καὶ οἱ ἀπιστήσαντες Ἰουδαῖοι, καὶ τὰ λίαν σαφῆ καὶ Ο Quoniam et Græcis et barbaris et omnibus omnino hominibus videtur, et jure quidem, hostium testimonium fide dignum; Judæi vero omnem excedentes improbitatem non solum prophetis fidem non habuerunt, sed nequidem ipsi Deo; exstitit autem Josephus quidam, Judaus summus et acerrimus legis propugnator, quique Vetus Testamentum ex fide veri paraphrastice expo-uit, et pro Judæis strenuissime fortissimeque se gessit, ac per omnia ipsorum res meliores quam dici possit, ostendit, reruin autem veritati cedere dignatus est (non enim impiorum sententiam secutus est) necessarium esse arbitratos sum, ipsius verba apponere. Quid igitur ait? • Eodem tempore fuit Jesus, vir sapiens, si lamen virum eum fas est dicere. Erat enim mirabilium operum patrator, et doctor eorum qui libenter vera suspiciunt: plurimosque tam de Julæis quam de gentibus sectatores habuit. Christus hic erat: quem accusatum a nostræ gentis principibus Pilatus cum affixisset cruci, nihilominus non destiterunt eum diligere, qui ab initio cœperant. Apparuit enim eis tertia die vivus, ita ut divinitus de eo vales hoc et alia multa mirauda prædixerunt. Εt usque in hoEt diernum Christianorum genus, ab hoc denominatum, non deficit.» [Hactenus Josephus.] Ego vero cum multis aliis in rebus valde miror hominis veracitatem, tum vero vel maxime in illis verbis, cum ait, Doctor hominum, qui libenter veritatem suscipiunt.. Sunt enim qui extrema laborantes socordia, et infideles Judai, qui etiam valde perspicua θεία περιγραφόμενοι ἀπὸ τῆς οἰκείας βαθυatque divina rejicientes, ex sua potius vecordia, quam ex rerum ipsarum obscuritate ferant calcuJum. Si igitur etiam hostes veritati se opponere ausi non fuerunt, quis ille erit tam obstinatus, qui nolit deinceps fidem adhibere rebus sole clarioribus? μίας, ἀλλ' οὐκ ἀπὸ τῆς τῶν πραγμάτων ἀσαφείας φέροντες τὴν ψῆφον. Εἰ τοίνυν καὶ οἱ ἐχθροὶ τῇ ἀληθείᾳ ἀντιβλέψαι οὐκ ἐτόλμησαν, τίς ὁ ἀπιστήσων τοῖς ἡλίου φανερωτέροις πράγμασιν; Muta, eodem auctore, θείᾳ in οἰκείᾳ. Vers. indle 5 ἅψας ex eodem verte in ἅψαι. Possn. Γίνεται δέ. Testimonium Josephi Jud. histor. de Christo exstal lib. xvii. Αρχαιολογ., cap. 4. Κιττ. Codl. Vat. 650, καιρόν. PossIN. Ed. Paris., ἴδε τοίνυν τῶν χρ... οὐκ ἐξω έλιπε. Codicem Vaticanum sequimur, ut infra vers. inde quarto, ubi ed. Paris. sic legebat: Εἰσὶ γὰρ οἱ ἀνυπ. ῥᾳθ. νοσήσαντες, καὶ οἱ ἀπιστ. Ἰουδ' Εριτ. Idem cod. Vat. παραγραφόμενος, mos vers. seq. ασαφείας mutat in ασφαλείας. Ρούειν.

EKG'. EPISTOLARUM LIB. IV. EPIST. CCXXVIII. Οτι χρη τοὺς τῇ ὀρθότητι τῶν δογμάτων λάμπον τας, καὶ τὸν βίον ἔχειν τῷ λόγῳ συντρέ χοντα CCXXVI. PAULO. Oportere eos, qui recta fide dogmatum fulgent, vitamı quoque verbo consentaneam habere. Εἰ νικῶμεν αἱρετικοὺς, Ελληνάς τε καὶ Ἰουδαίους Si vincimus hæreticos, et paganos, et Judzos διὰ τὴν τῶν δογμάτων ὀρθότητα, δίκαιοι ἂν εἴημεν dogmatum rectitudine, æquum fuerit eosdem etiam καὶ ἐν τοῖς ἔργοις αὐτοὺς νικῆσαι ἵνα μὴ ἦτο operibus vincere, ne in illo victi, in hoc se vincere τώμενοι ἐν ἐκείνῳ, ἐν τούτῳ νικάν νομίσωσι, μηδὲ arbitrentur, neque vitam nobis proferant, qui fidem προφέρωσιν ἡμῖν τὸν βίον, οἱ τὴν πίστιν ἀρνησάμε- abnegarunt, neque objicere possint talia quædam: νοι· μηδὲ λέγειν ἔχοιεν, Οἱ περὶ τὰ δῆλα πταίοντες, vos qui circa ea quæ manifesta sunt hallucinamini, πῶς ἀξιοῦτε πιστεύεσθαι περὶ τῶν ἀδήλων; qua fronte postulatis de iis quæ occulta atque Εἰ γὰρ καὶ προηγούμενόν ἐστι καὶ κεφαλαιωδέστερον obscura sunt, vobis fidem haberi? 551 Quanἡ εὐσέβεια, ἀλλ᾽ οὖν γε χρείαν ἔχει καὶ τῆς ὀρθῆς quam enim princeps atque præcipua est pietas, taπολιτείας, ἵνα τελειοτάτη καὶ ἀκροτάτη ἡ εὐδοκίμη men opus ei est etiam recta probaque vita, ut absoσις ἀποφανθείη. Καὶ τούτοις ἐπιψηφίζεται ή θεία lutissima ac summa sit laudis perfectio. Atque his Γραφή, φάσκουσα·. Ἡ πίστις χωρὶς τῶν ἔργων quae dixi astipulatur quoque divina Scriptura, cum νεκρά έστι. • Παντὶ τοίνυν σθένει εἰς τὴν τῆς πολι- ait: «Fides absque operibus mortua est. Quare τείας ἀκρίβειαν ἑαυτοὺς συνελάσωμεν, ἵνα κατὰ omni vi ad accuratam recte vivendi rationem nosπάντα νικώντες, καὶ σιγώντες τοὺς ἀντιπάλους λέ- melipsos assuefaciamus, ut ita per omnia vincentes, γειν τολμῶντας επιστομίσωμεν. taciti quoque adversarios obloqui nobis atque obstrepere audentes refutemus ac retundamus. ΣΚΖ'. – ΕΡΜΙΝΟ ΚΟΜΗΤΙ Εἰς τὸν «Προσέχετε τὴν ἐλεημοσύνην ὑμῶν μὴ ποιεῖν ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων εἰς τὸ θεαθή και Ἐπειδὴ γέγραφας, Πῶς οἷόν τε μὴ φανῆναι τὸν ἐλεήμονα; φημί, ὅτι τὴν γνώμην νυνὶ ἐξετάζει τοῦ ἐλεοῦντος. Ἐπειδὴ γὰρ οἷς τις ἀρέσκειν θέλει, παρὰ τούτων θηρᾶται τὸν ἔπαινον· ὁ δὲ Θεῷ ἀρέσαι βου λόμενος, παρ' αὐτοῦ κομίσασθαι βούλεται τὸν ἔπαινου, τοῦτ' ἔφη. Οὐ γὰρ ὁ θεαθείς πάντως πρὸς τὸ θεαθῆναι ποιεῖ, ἀλλ' ὁ θεωρεῖσθαι βουλόμενος, καὶ διὰ τοῦτο δημοσιεύων τὸ μυστήριον. Εἰ γὰρ καὶ τὸ πράγμα οὐκ ἀνέχεται κρύπτεσθαι, ἀλλ᾽ ὁ ἐλεῶν οὐκ ὀφείλει ἐπιδείκνυσθαι· ὁ γὰρ τοῦτο δρῶν, καὶ τοὺς λαμβάνοντας ἐκπομπεύει, καὶ ἑαυτοῦ τὸν μισθὸν καὶ τὸν ἔπαινον κηρύττει. CCXXVII. HERMINO COMITI. In illud, ‹ Attendite, ne eleemosynam vestram facialis coram hominibus, ad hoc, ut conspi. iamini 66. Quoniam per litteras quæsivisti: Qui fieri possit, ut qui eleemosynam exercet, non conspiciatur, aio, Christum jam animi propositum examinare ejus qui misericordia utitur. Nam quia ab iis, quibus quisque placere studet, laudem venatur: qui vero placere conatur Deo, ab ipso reportare vult laudem. idcirco hoc dixit. Non enim omnino is qui conspicitur, ideo misericordiæ opus facit ut conspiciatur, sed is demum, qui ad id operam dat, ut videatur, et ob hoc ipsum evulgans arcanum, quod potius tegere atque occultare debebat. Ut ut enim res ipsa neget occultari, tamen ipse qui misericordiam exercet, non debet eam ostentare. Nam qui hoc facit, et accipientes eleemosynam traducit, et suam ipsius mercedem et laudem ebuccinat. ΣΚΗ. – ΠΑΛΛΑΔΙΟ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ. Περὶ τῶν παραδειγμάτων, δι' ὧν ὁ σοφὸς πολυδι δῶς προσωποποιεῖ τὴν σοφίαν. CCXXVIII. PALLADIO LECTORI. De exemplis quibus sapiens varie ac multiformiter repræsentat sapientiam. Quoniam per epistolam quæsivisti, quare exempla Ἐπειδὴ ἔφης, Δι᾿ ἣν αἰτίαν τὰ παραδείγματα οὐχ άπαντα λαμβάνεται; φαίην, ἵνα ᾗ παραδείγματα, non per omnia capiantur et ad rem propositam acκαὶ μὴ ταυτότης εἴη. Καὶ ἀφέμενος τὸ λεγόμενον 60 Jac. 11, 20. * Matth. vi, 1. commodentur, respondeo, ut sint exempla, et non Confer epist. 20 et 213 supra hujus, libri nec non epist. 65. RITT. Cod. Vat. νικῆσαι mutat in νικάν. Possin. Omittit idem πιστεύεσθαι εἰ ρορι περὶ τῶν ἀδήλων addit νικάν. ID. (17 Pro αντιπάλους λέγειν uno verbo seribit idem ἀντιλέγειν. ID. Inscriptio sumitur ex codice Vaticano. EDIT. Confer insignem et huic Isidori epistolz geminum locum Gregorii Magni,.ubi monet, ut in bo nis operibus caveamus ostentationem et laudis hi manse captationem, ac potius secretum amemus. PATROL. GR. LXXVIII. Verba ejus hæc sunt: «Inventus thesaurus absconditur ut servetur, quia studium cœlestis desiderii a malignis spiritibus custodire non sufficit, qui hoc ab humanis laudibus non abscondit. In præsenti enim vita quasi in via sumus qua ad patriam pergimus. Maligni autem spiritus iter nostrum quasi quidam latrunculi obsident. Deprædari ergo desiderat, qui thesaurum publice portat in via, etc. Vide quoque Isidorum epist. 84 et 197 libri i, et cod. hoc libro v epist. 159. Pro οὐχ ἅπαντα cod. Vat. 650 habet οὐ κατὰ πάντα. PossIN.

rei (ut sic loquar) identitas evadat. Εt omissis plu- σαφηνίσαι ὡς ἂν οἷός τε ὦ πειράσομαι. Σοφές τις ribus quae hac de re dici possent, id quod dixi illu- ἀνὴρ, ὁ τοῦ Σιράχ φημι, ὁ τὴν σοφίαν ἐκείνην strare quantum potero, conabor. Sapiens quidam συγγράψας, προσωποποιήσας τὴν σοφίαν, καὶ μὴ vir, filius, inquam, Syrachi, qui Sapientiam illam εὑρὼν δι᾿ ἑνὸς ὑποδείγματος ἢ δι᾽ ἑνὸς φυτοῦ τὸ αὐτ conscripsit, representans sapientiam velut perso- τῆς κάλλος τε καὶ ὕψος καὶ τὴν εὐωδίαν, καὶ τὰ nam quamdam, cum non inveniret quo pacto per ἄλλα τὰ τῇ σοφίᾳ προσόντα παραστῆσαι, περιελθὼν unum aliquod exemplum aut unam plantam ipsius ὡς οἷός τε ἦν πάντα τὰ φυτὰ, καὶ ἀφ' ἑκάστου συλ pulchritudinem et sublimitatem et suavitatem odo- λεξάμενος τὸ ἁρμόζον καὶ πρεπωδέστατον πρὸς πα ris, et alia quæ sapientiæ adsunt, exhiberet, vaga- ράστασιν αὐτῆς, οὕτω τοῖς ἀνθρώποις υπέγραψεν, tus, quantum poterat, per omnia gignentia, et ab ἵνα ἀπὸ μὲν τούτου τοῦ φυτοῦ τὸ κάλλος, ἀπὸ δ' ἄλ unoquoque genere colligens id quod maxime conve- λου τὸ ὕψος, ἀπὸ δὲ ἑτέρου τὴν εὐωδίαν ερανισάμε niens atque decorum erat ad eam repræsentandam, νος, καὶ ὥσπερ ἐν θησαυρῷ τινι, οὐ πάντα τὰ προσο ita eaun hominibus adumbravit, ut ab hac quidem ὄντα τοῖς φυτοῖς, ἀλλ' ἐκεῖνα, ὧν χρείαν εἶχεν ἡ planta pulchritudinem, ab alia sublinitatem, ab alia εἰκών, παραλαβών, ἄξιόν τι τῆς σοφίας ἐννοῆσαι odoris suavitatem ac fragrantiam quasi mutnatus, παρεσκεύασε. Καὶ ἵνα μὴ φαινοίμην λεληθώς σου et hæc velut in thesauro quodam reposita habens, όνειδος ἀμαθίας προστριβόμενος, αὐτὰς οὐκ ἔταξα non omnibus quæ plantis insunt, sed illis tantum, τὰς ῥήσεις ἃς ἐναύλους ἔχειν σε εἰκός. quibus ad imaginem absolvendam opus erat, assumptis, occasionem lectori præberet aliquid cogitandi quod sapientia dignum foret. Et ne videar aliud agens tibi exprobare ruditatem, non apposui hic ipsa dicta, quæ tibi familiariter nota esse convenit. 552 CCXXIX. - ZOSIMO. De divina in terris peregrinatione. Humanorum peccatorum remedium, Filii Dei in carnem adventus, omnes quidem cum homines lum damones terruit, illis quidem persuadens, ut parceřent naturæ jam consorti divinitatis, quippe quæ Deo unita sit: istos vero subigens, ut deinceps abstinerent ab insidiis adversus homines struendis, utpote quorum natura jam peccati expers in Christo effecta sit te vero nihil istorum emolliit, neque metuere fecit, neque ad temperantiam ac modestiam instituit. Sive igitur homo es, prius te erudial; sive damon aliquis es, posterius te doceat, ne præstantissima natura ad affectus et concupiscentias explendas abulare. Venies enim in judicium, redditurus borum omnium rationes, et diuturnæ hujus tionen. CCXXX. - ALPHIO EPISCOPO. De Sennacherib. ΣΚΘ'. ΖΩΣΙΜΟ. Περὶ τῆς θείας ἐπιδημίας. Ἡ τῶν ἀνθρωπίνων ἁμαρτιῶν.... ἢ τοῦ Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ ἔνσαρκος ἐπιφάνεια, πάντας μὲν ἐφόβησε καὶ ἀνθρώπους καὶ δαίμονας, τοὺς μὲν φείδεσθαι τῆς φύσεως πείσασα, ὡς Θεῷ ἐνωθείσης· τοὺς δὲ απέχεσθαι τῆς κατ' αὐτῶν ἐπιβουλῆς ἀναγκάσασα, ὡς ἀναμαρτήτου λοιπὸν γενομένης· σὲ δὲ οὐδὲν τούτων ἐμάλαξεν, οὐδὲ δεδιέναι παρεσκεύασεν, οὐδὲ σωφρονεῖν ἐπαιδαγώγησεν. Εἰ τοίνυν ἄνθρωπος εἶ, τῷ προτέρῳ παιδεύθητι· εἰ δὲ δαίμων, τῷ δευτέρα διδάχθητε, μὴ κατακεχρῆσθαι τῇ καλλίστῃ φύσει εἰς πάθη. Ηξεις γὰρ εἰς κρίσιν, τούτων ἁπάντων εὐθύ νας ὑφέξων, καὶ τῆς μακρᾶς ἀναλγησίας μακρόν εισπραχθησόμενος λόγον. indolentiæ ac stuporis diuturnam exigendus raΣΛ'. ΑΛΦΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. Περὶ τοῦ Σεναχειρήμ. Ἐπειδὴ ὁ Σεναχειρὴμ ἀνθρωπίνης φύσεως καὶ δυνάμεως μείζονα ἠπείλησε τῷ Εζεκίᾳ, διὰ τοῦτο Εγνω τῆς οἰκείας ἀσθενείας τὴν οὐδένειαν. Ο γὰρ Quoniam Sennacherib majora quam pro natura et viribus humauls minatus est Εzechia, ideo propria imbecillitatis nullitatem cognovit. Nam qui sperabat se Hierosolymam primo quasi impetu et cum ἐξ ἐπιδρομῆς καὶ αὐτοβοεὶ προσδοκήσας ἐλεῖν τὴν primum sustulisset clamorem, capturum, is universo fere exercitu absque conflictu prælii amisso, præclare secum agi putabat, si vel solus salvus evaderet. Cum autem domum profugisset, a suis domesticis interemptus est, ut simul et suam agnosceret infirmitatem, et justitiæ divinæ animadversionem non elugeret. Ιερουσαλήμ, πᾶσαν σχεδόν τὴν στρατιὰν ἄνευ πολέ μου καὶ μάχης ἀποβαλών, αγαπητὸν ἡγήσατο τὸ διασωθῆναι μόνον. Διαφυγών δ' οἴκαδε, ὑπὸ τῶν οἰ χείων ανηρέθη ἵν' ὁμοῦ καὶ τὴν οἰκείαν ἀσθε γειαν γνοίη, καὶ μὴ διαφύγοι τὴν δίκην. Post 6 την addit idem πανάρετον et sequitur, σοφίαν, agens de Ecclesiastico libro canonico quem alibi, ut notavimus, ἁπλῶς et sine addito παγ άρετον nuncupat. Possin. 'Αμαρτιών. Videtur sequi debere αντίδοτος, vel θεραπεία, vel quod simile epitheton, hic in ms. omissum. RiTT. Nec illud minutum neglexerim: nomen ejus cuí hæc epistola scribitur in ultima præter morem circumflectit eod. Vatic. 650 scribens 'Alpi. POSSIN. Ὑπὸ τῶν οἰκείων ἀνηρέθη. Sennacherib. rex Assyrius, ex Judæa domum reversus, a duolus filiis suis trucidatus est in templo quod erat Ninive, ubi idolum suum venerabatur. Vide Isaiam extre mo cap. xxxv¤, et lib. IV Reg., c. xix in fine. RITT.

EPISTOLARUM LIB. V. EPIST. II. ΤΩΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΣΙΔΩΡΟΥ ΤΟΥ ΠΗΛΟΥΣΙΩΤΟΥ ΕΠΙΣΤΟΛΩΝ ΒΙΒΛΙΟΝ Ε. EPISTOLARUM LIBER QUINTUS Andrea Schotto Antuerpiensi, Soc. Jem Presbytero, interprete. 553 Ι. - ΑΝΤIOCHO. Α'. - ΑΝΤΙΟΧΟ. ANTIOXQ. Auimi corporisque moderatio optima (Similia lib. 11, epist. 241.) Ὥσπερ ἐν τοῖς σώμασιν ἀπὸ πλεονεξίας αἱ δυσκρασίαι γίνονται· ὅταν γὰρ τοὺς οἰκείους ὅρους ἀφέντα τὰ στοιχεῖα, ὑπερόρια γίνηται καὶ εἰς ἀμε τρίαν ἐκπέσῃ, τότε αἱ νόσοι καὶ οἱ χαλεποί συμβαίνουσι θάνατοι· οὕτω κἀπὶ τῶν ψυχῶν. Εἰ γὰρ ἀπὸ τοῦ σώφρονος βίου εἰς ὀργὴν ἐκκυλισθείημεν, καὶ τετυ φωμένοι καὶ δουλοπρεπείς γινόμεθα, δι' ἐκείνου μὲν μισητοί, διὰ τούτου δὲ καταγέλαστοι γινόμενοι. Ἐναντίας γὰρ κακίας κιρνώντες, ἀπόνοιάν τε ὁμοῦ καὶ κολακείαν, καὶ μίσος κερδαίνομεν, καὶ γέλωτα ὀφλισκάνομεν. Αλλ' ἐὰν τὴν πλεονεξίαν τοῦ πάθους περικόψωμεν, καὶ ταπεινοὶ μετὰ ἀκριβείας, καὶ υψηλοὶ μετὰ ἀσφαλείας ἐσόμεθα. Τοιαύτη γὰρ ἡ παρ' ἡμῖν φιλοσοφία, μετριοφροσύνην καὶ ὕψος εἰς μίαν συνείες ψυχήν μετριοφροσύνην μὲν, τῷ κατὰ μηδενὸς ἐπαίρεσθαι· ύψος δὲ, τῷ μηδένα ἀξιοῦν κολακεύειν. B. Ut in humanis corporibus ex humorum nouudantia variæ exsistunt intemperies, dum, excedentibus fines suos elementis, nimii fiunt et immoderati, unde morbi nascuntur, et molesta mors subsequitur; Idem et animis accidit. Si enim a temperanti placidaque mente in iracundiæ furorem quis una præcipitet typhoque ardeat superbia atque servilen in modum sese gerat, ex illis quidem odiosus, ex hoc vero etiam ridiculus evadet. Mala enim invicem pugnantia mniscemio, amentiam quidem, assentationem et odium acquirat, et aliis risum præbeat. At si immodicam motuum animi affectionera resecensus, et egregie handles et uito excelsi reddemur. Hæc est enim nostra philosophandi ratio, ut modestiam seu temperantiam et generositatemn uni animo inseramus. Modestiam quidem, ut opponas te nemini; generositatem vero, ut nulli assentandum esse existimes. II. HERMOGENI, LAMPETIO, ET LEONTIO, EPISCOPIS. ΕΡΜΟΓΕΝΕΙ ΚΑΙ ΛΑΜΠΕΤΙΟ, ΚΑΙ ΛΕΟΝΤΙΑ ΕΠΙΣΚΟΠΟΙΣ. Pro improbis orandum. Vide inf. epist. 103 et 440. Εἰ καὶ πρὸς Ζώσιμον, καὶ Εὐστάθιον, καὶ Μάρωνα, άνδρας μήτε τι χρηστὸν οἴκοθεν κεκτημένους, μήτε τὴν ἀπὸ τῶν πραγμάτων δεχομένους διδασκαλίαν, μήτε τὴν παρὰ τῶν ἄλλων συμβουλὴν προσιεμένους, ἀλλ᾽ εἰς ὡμολογημένην ἀπώλειαν ἐκπεπτωκότας παρελκόν ἐστι, κρίνετε, περὶ τῶν προσηκόντων διαλέγεσθαι· ἀλλάγε δίκαιοι ἂν εἴητε εὐχαῖς πρὸς τὸ θεῖον χρήσασθαι τάχα, πῶς αὐτοὺς ἐκ τοῦ βυθοῦ τῆς κακίας ἀνιμήσητε. θεῖον γάρ ἐστιν ὡς ἔοικε τὸ ἔργον Etsi ad Zosimum, et Eustathium, et Maronem, viros neque ex sese quidquam sapientes, nec ex rerum experientia proficientes, neque aliorum quidem consiliis acquiescentes, 554 sed in apertum prolapsos interitum, de rebus necessariis verba facere superfluum esse judicetis: nihilominus æquum fuerit preces ad Deum pro iis fundere. Forte eos e barathro malitia sic extrahetis. Dei enim omne id opus esse constat. Pro συνείει cod. Vat. 650 legit συνάγει. Ρossit.

II. — PAULO. Γ. — ΠΑΥΛΟ. De rerum humanarum vanitate. Confer inf. ep. 271 et epist. 251 lib. 111. Si divitiæ et pulchritudo ac robur, gloria item ac potentia, omniaque adeo pulchra existimata cito marcescunt, et fum in moreın disparent; quis tam mentis inops, ut in horum aliquo glorietur, seque jactet? His enim omnibus spoliatur alque exuitur interdum etiam vivus, omnino vero mortuus. Qui vero simul omnia non habeat (neque enim cuncta uni obvenire possunt), quomodo non aut risum mortalibus exhibeat venditans se umbris, somniis atque obscuris visis? IV. ZOSIMO PRESBYTERO. Εἰ ὁ πλοῦτος, καὶ τὸ κάλλος, καὶ ἡ ῥώμη, καὶ ἡ δόξα, καὶ ἡ δυναστεία, καὶ πάντα τὰ δοκοῦντα εἶναι καλά, θάττον μαραίνεται, καὶ καπνοῦ δίκην δια λύεται· τίς οὗτος ἀνόητος, ὡς ἐφ' ἑνὶ τῶν εἰρη μένων ἐναβρύνεσθαι καὶ μέγα φρονεῖν; Τοῦ γὰρ πάντα ὁμοῦ ταῦτ' ἔχοντος γυμνουμένου καὶ ἐρήμου γιγνομένου, ἔσθ' ὅτε μὲν καὶ ζῶντος πάντως καὶ τεθνεῶτος· ὁ μὴ πάντα ἔχων ὁμοῦ (οὐδὲ γὰρ πάντα οἷόν τε συνελθεῖν πῶς οὐ γέλωτα ὀφλήσει σεμνυ νόμενος ἐπὶ σκιαῖς καὶ ὀνείρασι καὶ ἀτρανώτοις φαν τασίαις; Concionantes plus exemplo quam verbo ædificant. Persuadendum, bone vir, operibus esse regnum Dei, ejus etiam desiderium audientibus ingenerandum. Persuadentur autem, si, quæ regno cœlorum digna sunt, illi docentem agere observent. Si vero supplicio digna, ut tu soles, committens philosophetur, qui, quæso, apud auditores fidem inveniat? Idem enim facit, atque si quis rem adamare se auscultantibus persuadeat, quam in rerum natura Hon esse credant. · DOMITIO COMITI. χρή, ὦ βέλτιστε, πεῖσαι διὰ πραγμάτων τους ἀκούοντας, ὅτι ἐστὶ βασιλεία οὐρανῶν, καὶ εἰς τὴν ἐπιθυμίαν αὐτῆς τρέψαι τοὺς ἀκροωμένους. Πεί θονται δὲ οἱ ἀκούοντες, όταν βασιλείας άξια πράτο τοντα τὸν διδάσκαλον ἴδωσι. Εἰ δὲ κολάσεως άξια ὥσπερ σὺ πράττων περὶ βασιλείας φιλοσοφοίη, πῶς πείσει τοὺς ἀκροατάς; Ταυτὸν γὰρ ποιεῖ, ὡς ἄν τις πράγματος ἐρᾶν πείθοι τοὺς πεισθέντας παρ' αὐτοῦ πρότερον, ὅτι τοῦτο οὐχ ὑφέστηκεν. Martyres moriendo vincunt. Inferior est, o sapientissime, non in bello cadens, sed hostes timens ac clypeum jaciens. Quem vero forti animo meditantem corpus destituit, eum inter victores ascribi lex est, cum et eos athletas certamine occumbentes magis prædicent Judorum præfecti, quam quibus nihil accidit. Quæ cum ita sint, cur putas martyres moriendo superari, et non potius præconio dignes censes? Hujus enim pugnæ finis est, non tam vitam servare corpusquc tueri (cum et vivus, qui patitur, oceumbat) quam non amittere virtutis decus. E'. ΔΟΜΗΤΙΟ ΚΟΜΗΤΙ. Ηττά ἐστιν, ὦ σοφώτατε, οὐ τὸ τεθνάναι ἐν πο λέμῳ, ἀλλὰ τὸ δεῖσαι τοὺς πολεμίους, καὶ ῥίψαι τὴν ἀσπίδα· ὃν δὲ ἐπέλιπε τὸ σῶμα τῆς ἀριστείας ἐπιθυμοῦντα ἐν τοῖς τροπαιούχοις ἀναγράφεσθαι, να μος· ἐπεὶ καὶ τῶν ἀθλητῶν τοὺς ἐν αὐτῇ ἀποθα νόντας πάλη, μᾶλλον τιμῶσιν οἱ τοὺς ἀγῶνας τούτους διαθέντες τῶν μὴ τοῦτο παθόντων. Ει τοίνυν ταῦθ' οὕτως ἔχει, δι᾿ ἣν αἰτίαν νομίζεις τοὺς μάρ τυρας τῷ τεθνάναι ἡττᾶσθαι καὶ μὴ διὰ τοῦτο μᾶλλον ἀνακηρύττεις; Τέλος γάρ ἐστι τῆς μάχης ταύτης οὐ τὸ σῶμα (8 καὶ δοκοῦν ζῆν ἐνέκρωσαν ἀλλὰ τὸ μὴ διαφθείραι τὸ τῆς ἀρετῆς κλέος. Γ'. - ΠΑΛΛΑΔΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ, VI. PALLADIO. In episcopatum ambientem. Si neque episcopalis dignitas, neque dignum Εἰ οὔτε τῆς ἐπισκοπῆς τὸ μέγεθος, οὔτε τὸ μηδὲν quid illa a te confectum, ac ne apostolica 555 ° ἄξιον αὐτῆς διαπράττεσθαι, οὔτε ἡ ἀποστολική quidem vox episcopi describens officium: neque γλῶττα ἡ τὸν ἐπίσκοπον ὁποῖον εἶναι χρὴ διαπλά Dei incorruptum tribunal, quo certa definitaque σασα· οὔτε τὸ ἀδέκαστον δικαστήριον τὸ ἀπαραferetur sententia, nec denique aliud quid ab hac te λόγιστον τὴν ψῆφον οἶσον, οὔτε ἄλλο οὐδὲν τῆς μα amentia revocat; quid inepto et a ratione omni νίας σε ταύτης απείργει, δι' ἧς ὑπὸ παραλόγου abhorrente desiderio dignitatem mercaturum te ἐπιθυμίας ἐκβακχευθεὶς τὴν ἀξίαν ἐξαγοράσαι προσ speras? Saltem externi seu pagani hominis exemplo δοκᾷς, κἂν ὑπὸ τῶν ἔξωθεν δυσωπήθητε. Φασὶ γὰρ pudore suffundaris. Ferunt enim Pittacum accepta ὡς Πιττακὸς λαβὼν τὴν ἀρχὴν παρὰ Μιτυληναίων, Οὐδὲ γὰρ πάντα οἷόντε συνελθείν. Honerica γνώμη est libr. in Iliad., vers. 330, et lib. Σιμ, vers. 729, οι Odyssea lib. vuli, vers. 167: Οὕτως οὐ πάντεσσι θεοὶ χαρίεντα διδοῦσιν Ανδράσιν. SCHOTT. Ante πάλη idem cod. supplet τῇ. Πττασθαι. Scribit idem ήττῆσθαι, οι vers. autep. ep. inter τὸ εἰ σῶμα intercerit σῶσαι τό POSSIN.

EPISTOLARUM LIB. V. -EPIST. X. νενικηκώς Φρύονα μονομαχίᾳ τὸν ἄρχοντα Ρη- a Mitylenæis imperandi potestate, cum Phryonem γίου, ἀπεδίδου τὴν ἀρχὴν· τῶν δὲ μὴ βουλομένων κομίσασθαι, ἐβιάσατο, μὴ βουλόμενος τύραννος, ἀλλ᾿ ἰδιώτης εἶναι. Εἰ τοίνυν ὁ κινδύνοις οἰκείοις καὶ αἵματι κτησάμενος τὴν ἀρχὴν ἑκὼν ἀπέθετο τὸν κίνδυνον ἀναδεξάμενος, τὴν δὲ τυραννίδα ἀποσεισάμενος, καὶ ταῦτα ἀλογοθέτητον οὖσαν· σὺ ὁ μηδὲ ἐν ὑπηκόοις τελεῖν, ὡς φασι, δίκαιος ὤν, ἀρχὴν ὑπεύθυνον καὶ μυρίαις λογοθεσίαις ὑποκειμένην καὶ μείζονα πάσης ἀνθρωπίνης ἀξίας, ἣν οὐδὲ διδομένην δέξασθαι ὤφειλες, ἀγοράσαι ὀνειροπολῶν, οὐ μόνον οὐ καταδύῃ, ἀλλὰ καὶ ἐναβρύνῃ. Καὶ τίς σε τῆς τοσ αύτης τόλμης γράφεται; Ζ΄. ΠΑΛΛΑΔΙΟ ΥΠΟΔΙΑΚΟΝΟ. De ἐπιεικείᾳ seu æquo et bono. Vide Ὁ ἐπιεικής φιλανθρωποτέραν δίκαιος ἂν εἴη ἔχειν τὴν γνώμην τοῦ λίαν δικαίου, καὶ ἀκριβοῦς. Πρέπει γὰρ αὐτῷ μᾶλλον τοῦ δικαίου κεχρῆσθαι τῇ φιλανθρωπία. H*. ΑΛΦΙΝΟ ΥΠΟΔΙΑΚΟΝΟ. Præstat non incidere in peccatum; Αμεινον μὲν μὴ ἁλῶναι ἐπὶ κακίᾳ· ἁλόντα δὲ τὸ εἰδέναι ὅτι ἤλω, καὶ ταχέως ὥσπερ ἔκ τινος μέθης ἀνενεγκεῖν. Ο γὰρ ἁλοὺς μὲν, εαλωκέναι δὲ οὐκ οιόμενος, ἀνήκεστα νοσεί. Θ. - ΑΜΜΩΝΙΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. flegiensibus præfectum singulari jam certamine vicisset, magistratu se abdicasse. id factum cum Mitylenæi recusarent, vi eos compulit: quod pri vatus degere quam imperare mallet. Proprie itaque periculo et sanguine imperium adeptus sponte deposuit, pro quo acquirendo periculum adierat, principatum deposuit, etsi rationibus reddendis minime obnoxium. Tu vero, qui neque dignus es vel inter subditos numerari, magistratum mille rationibus reddendis obnoxium et supra dignitatein omnem humanam, quem neque sponte concessum suscipere debebas, eum continuo somnians mereari non modo non erubescis, sed et extolleris. Ecquis igitur hanc tuam satis accuset audaciam? VII. — PALLADIO SUBDIA CONO. Aristot. lib. v, Ethic. Nicomach. c. 10. Par est modestum mitemque hominem humaniori civiliorique esse animo, moribusque quam dium, qui jasti tenax rigidasque sit. Decet enim Him justo magis uti quam humanitate. ALPHINO (F. ALPHIO) SUBDIACONO. aut, si incidat, quam citissime exire. Præstat non capi improbitate; captum vero se scire captum esse, statimque velut e temulentia quadam emergere. Captus vero non effugere sustiDens, morbo laborat incurabili. ΙΧ. ΑΜΜΟΝΙΟ SCHOLASTICO: De recla liberorum institutione; de qua et inf. epist. 317 et 506 gemina huic.. Οἱ τοῖς ἑαυτῶν παισὶν ἔτι νηπίοις οὖσιν εγκατασπείροντες πρῶτον μὲν τὸν περὶ τῆς θείας ὑπεροχής τε καὶ προνοίας λόγον δεύτερον δὲ τὸν περὶ ἀρετῆς τρόπον, οὗτοι οὐ μόνον γονεῖς, ἀλλὰ καὶ διδάσκαλοι ἄριστοι τυγχάνοντες τεύξονται θείων ἀμοιβῶν. Οι δὲ πολυθεσίαν καὶ κακίαν αὐτῆς καταφυτεύσαντες, ἅτε θύσαντες αὐτῶν τὰ τέκνα τοῖς δαίμοσιν, ἄξια κομιοῦνται τὰ ἐπίχειρα. Η — ΣΥΜΜΑΧΟ. Qui suis adhuc teneris liberis documenta inserunt, primum quidem de Dei præstamia atque providentia; dehinc virtutem moresque probos. præcipium, hi non modo parentes, sed et optimi exsistunt magistri, et a Deo mercedem accipiens. Qui ver deorum muhitudinem improbitatemque flios docent, quasi dæmoniis eos offerentes, debitas accipient poenas. De hominis interioris pugna. Ἐν τοῖς ἐμφυλίοις πολέμοις, εἰ καὶ οἱ νικῶντες τῶν ἡττωμένων εἰσὶν ἀθλιώτεροι πλέον γὰρ ἐκείνων αἰσχύνονται, ὅσῳπερ ἂν πλείω τι τῶν ἄλλων ἐργά σωνται· ἀλλ᾽ οὖν γε διαλλαγησόμενοι διοίσονται. Ἐν δὲ ἡμῖν ἔνθα ὁ πόλεμος αργαλεώτερος ἐστι τοῦ Εμφυλίου - σώματος γὰρ ἑνός ἐστιν ἅμιλλα,· ὡς οὐ διαλλαγησόμενοι διαφέρονται. Αλλ' ἐκεῖνος ἐγκαλλωπίζεσθαι δοκεῖ ὁ πλέον τῶν ἄλλων δράσας, καὶ ἐρυθριᾷν ὀφείλων. Τοῖς γὰρ ὁρῶσιν ἢ τοῖς πάσχου σιν ἡ τιμωρία ἀπόκειται. Χ. SYMMACHO. Civilibus in bellis etsi victores miseriores quanı victi exsistant: plus enim illis 556 erubescent, quo plus quam illi laborarunt; at certe reconciliati adhuc differunt. In nobis vero hinc bellam molestius accidit, quam intestinum. De uno enim duntaxat corpore certamen est, ut non reconciliati dissident: sed ille placere sibi videtur, qui amplius quam cæteri præstitit, cum erubescere deberet. Patrantem enim et non perpetientem manet supplicium. Φρύονα. Diogenes Laertius lib. 1, in Pittaco, Phryonem vocat, et Atheniensibus non Rhegiensibus præfectum ait. Pittaco autem molam constitutam disces lib. 1 Isidori, epist. 170. Infra bic ένα βρόνω non ut scriptum a librario, αναβρύνω, leg. censui. SCHOTT. Cod. Vat. et Alt. Φρυγανά. Prο πολυθεσίαν tentaveram πολυφασίαν, quae est Hesychio πολυλογία, loquacitas, Platonica νος; unc una duntaxat ex trita littera, πολυθείαν, αερ rum multitudinem, lego. Schort. Pro aútñg ambo codd. Vat. 050 el Alt. bent αὐτοῖς. PossIN +.

ΧΙ. MARTINIANO ET ZOSIMO. ΙΑ'. — ΜΑΡΤΙΝΙΑΝΟ, ΚΑΙ ΖΩΣΙΜΟ. Virtutis commendatio. Vitium fugito, ο optimi. Solet erim infatuare ae demonies reddere suos amatores. Virtutem potius sectemini. Hæc estim sapientes efficere potest, atque in decenti continere officio, qui eanı amplexi sunt. Quæ clinm ex ipsis oculis mito quid we plaeidüm tuentibus sepenumero se prodit, ostenditque qua mens interius modestia sit imbuta. XII. — ZOSIMO PRESBYTERO. Φεύγετε, ὦ βέλτιστοι, τὴν κακίαν. Δεινὴ γὰρ ἐχε λυττῆσαι καὶ παράφρονας ἐργάσασθαι τοὺς οἰκείους ἐραστάς. Διώκετε δὲ τὴν ἀρετήν. Δεινὴ γὰρ σοφίσαι καὶ ἐν τῇ προσηκούσῃ καταστάσει διατηρῆσαι τοὺς άντεχομένους αὐτῆς. "Η γε καὶ διὰ τῶν ὀφθαλμῶν πολλάκις ημερόν τι καὶ γαληνόν βλεπόντων δείχν σιν, ὡς ἐνέστακται ἔνδον ὁ νοῦς σωφροσύνης ανά πλεος. IB. Jubet a scelesta vita abstinere, aut a sacris mysteriis. Vide inf. ep. 231. Plerique sane (nam omnes dicere durum verbum sit) valide atque adeo acerbe te mordent alque subsannaul; atque utinam falso. Frater siquidem tuus germanus cum lacrymis et luctu talia, ne dicam graviora, nobis narravit, ingressus extrahere te, si id fieri modo potest, e nimiæ barathre libidinis, in quo flagitio capitis tui damno consenuisti, omen repudiando admonitionem, vitia, quibus subjaces, non expugnans. Scripsi nuper, ut tui jurio factus, et impudicitiæ tuæ dedecus cogitans, et senium, quod obrepit, et sacrum sacerdotium, ad quod nescio qua impudentia te ingesseris, prasentia dedecora, atque offendicula, futurum denique supplicium expenderes, omnibus coopertus sceleribus in ipse senii vitæque limine juvenilia et inania sectans. Quomodo vero juvenibus, ut mo« deste se temperauterque gerant, persuadeas, si ne tibi quidem ad extremum usque senium persuaseris? Quin ¡gitur horres vererisque talia committere, et altaria frequentare? Quomodo immaculata sacrorum mysteria audes attingere? Hortor itaque to (etsi quim dolet, verumtamen libere dicam) ut vel committere hujusmodi desinas, vel a venerandis alaris sacrifclis abstineas, ne quando ignem de cœlo capiti accorsens tuo, turpiter meritas pœnas ut optasti, luas. ΧΙΙΙ. - EIDEM. Πολλοὶ μὲν τὸ γὰρ πάντας εἰπεῖν τραχὺν ἴσως κατασκευάσει τὸν λόγον) δεινῶς πάνυ καὶ πικρῶς σε κωμῳδοῦσιν· οὓς εὔχομαι μὴ ἀληθεύειν. Ἐπειδὴ δὲ καὶ ὁμογνήσιος σου ἀδελφὸς θρηνών σε καὶ όλο φυρόμενος τὰ αὐτὰ, ἵνα μὴ λέγω φορτικώτερα. Απήγγειλεν ἡμῖν, ἀντιβολῶν ἀνιμήσασθαι σε, εἰ οἷόν τε, ἀπὸ τοῦ βυθοῦ τῆς λαγνείας, ᾧ ἐπὶ τῷ κακῷ τῆς αὐτοῦ κεφαλῆς συγγεγήρακας, πολλὰ χαίρειν φράσας τῷ παραινέσαντι τοῖς κεκρατημένοις μὴ ἐγχειρεῖν. Γέγραφα όπως σαυτοῦ γενόμενος καὶ τὴν τῆς ἀσελγείας αἰσχύνην ἐννοήσας, τότε γῆρας εἰς δ έρπεις, τήν τε θείαν ἱερωσύνην, εἰς ἣν οὐκ οἶδ' ὅπως επεκώμασας τά τε παρόντα ονείδη καὶ τὰ σκάνδαλα, τήν τε μέλλουσαν κόλασιν· πᾶσι τοῖς κακοῖς ἐγκα λινδούμενος ἐπὶ γήραος οὐδῷ νεωτερίζων. Πῶς γὰρ τοῖς νέοις σωφρονεῖν παραινέσεις, σαυτῷ μηδὲ ἐπὶ γήραος παραινῶν; Πῶς δὲ οὐ φρίττεις τοιαῦτα ὁρῶν, καὶ τῷ θυσιαστηρίῳ πλησιάζων; Πῶς δὲ τολμᾶς τῶν ἀχράντων ἅψασθαι μυστηρίων; Παραινῶ τοίνυν, (εἰ γὰρ καὶ λυπεῖ, τὸ ἀληθὲς μετὰ παρρησίας λελέξεται, ἡ παῦσαι τοιαῦτα ὁρῶν, ἢ τοῦ σεπτοῦ θυσιαστηρίου σαυτὸν χώρισον· μή ποτε πῦρ οὐρανόθεν ἐπὶ τὴν σαυτοῦ καλέσῃς κεφαλήν, παρέχουσαν τοῖς βαθύμοις αφορμὰς ὧν ἐπιθυμοῦσι λόγων. Ir'. conclavatum suo relinquil genio. Hominem desperatæ malitiæ ut Audio in sapientem te incidisse virum qui corrumpi pecunia nequeat, virtutis perstudiosum 557 ommemque operam adhibentem ad tui correctionem, remissum tamen abs te, mfecta re, quasi prodesse non posset. Tui enim morbi vis major omni ejus medela est inventa. Decebat tamen te specie rationum elegant lectum præ admiratione intelligentiæ ipsius, et reveritum ejus prudentiam ab improbitate temperare. Te vero non solum, re infecta, illum remisisse, verum etiam cum injuria profligasse, inΠυνθάνομαι ὅτι σοφός τις ανήρ, καὶ χρημάτων κρείττων, καὶ ἀρετῇ συναγωνιστής ἐντυχών σοι· καὶ πάντα νικήσας ὅσα ἐχρῆν πρὸς ἐπανόρθωσιν, ἀπεπέμφθη άπρακτος μηδὲν ὠφελῆσαι σε δυνηθείς. Κρείττονος τοῦ σοῦ νοσήματος τῆς παρ' αὐτῷ ἰατρικῆς τέχνης εὑρεθέντος. Δέον γάρ σε γοητευ θέντα μὲν τῷ κάλλει τῶν νοημάτων, ἀγασθέντα δὲ τὴν σύνεσιν, αίδεσθέντα δὲ τὸ φρόνημα παύσασθαι τῆς κακίας, οὐ μόνον άπρακτον, ἀλλὰ καὶ μεθ' ὕβρεως τοῦτον ἀπεπέμψω. Τί οὖν ποιητέον; Εἰ γὰρ Pro ομογνήσιος, voce inusitata, repune ὁμό γνιος, quasi ὁμογένιος, ut ει γνήσιος, quasi γονήσιος vel γενήσιος. Μox pro ἀνειμήσασθαι tentabam ἀν εμόσασθαι, quod evomere est: vel potius ἀντιλή σῖσθαι εν ἀνειλέω, aperio, explico. Suspecta et illa νος ἐπεκάμασας, quod est lasciviores, nisi reclius εει επεπόμπασας. Eruditiores astimabont. SCHOTT. Pro κρείττονος codd. Vat. 650 et Alt. legunt κρείττον. ΡούδιαΝ.

EPISTOLARUM LIB. V. -EPIST. XVII ἕκαστος οὐδὲν ὠφελεῖ, ἀλλὰ καὶ ἡ παραίνεσις και telligo. Quid igitur censes Gciendam Si cuit ταπεφρόνηται· καὶ ὁ τῶν ἀνθρώπων γέλως πεπάτη ται· καὶ τὸ σκανδαλίζεσθαι παρὰ σοὶ πολλοὺς οὐδὲν κέκριται· καὶ ὁ θεῖος φόβος ἄβατός ἐστι παρὰ σο· καὶ ἡ τῆς κρίσεως ἀπειλὴ γελᾶτα:, ἐλάθομεν λιθίνῃ καρδίᾳ διαλεγόμενοι. IA'. ΑΙΔΕΣΙΑ ΠΟΛΙΤΕΥΟΜΕΝΟ. Dehortatur ab ea militia, quæ nec pietatis, Ἐπειδὴ θυμῷ μὲν ἀναπτομένῳ συνάπτεται πόλεμος, σβεννυμένῳ δὲ οὐ σβέννυται, μηδέποτε σαυτὸν εἰς πολέμους ἔμβαλλε χαλεπούς· καὶ μάλιστα ὅταν μηδὲ περὶ εὐσεβείας ἢ ἀρετῆς ὁ λόγος ᾖ· ἐν γὰρ ταύταις χρεία έως αἵματος ἀγωνίζεσθαι, μήτε ἐκεί νην, μήτε ταύτην προδιδόντα IF. - ΙΣΧΥΡΙΩΝ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. nemo juverit, imo et adhortatio contemnitur, etiam risus conculcetur, et aba te plurimos lædi offendiculo nibili æstimes, nec in Dei ambules timore, rideas etiam divini judicii minas, nescimus sane, ecquid remedii duro tuo cordi afferantus. XIV. EDESIO REMPUBLICAM GERENTI. nec virtutis defendendæ causa geritur. Quandoquidem animno ira incenso bellum incenditur, exstinctum autem ira animoque compositis bellum sopitur, nunquam te moleste immillas pugnæ, præsertim cum pietatis virtutisque non agitur negotium. In his etenim ad sanguinem usque pugnandum, ne hac aut illa prodatur. Arrogantiam dissuadet, Ὅταν ἡ μεγαλοφροσύνη μὴ πρὸς αὐθάδειαν, ἀλλὰ πρὸς ἐπιείκειαν βλέπῃ, τότε καὶ τὴν ἀλαζονείαν ἐκφεύγει καὶ τὴν δουλοπρέπειαν, οὐκ ἐῶσα κερασθῆ ναι τὸ ἄσχημον τῷ εὐπρεπεί. IG. ΠΕΤΡΟ. ISCHYRIONI SCHOLASTICO. Animi magnitudo cum non ad audaciam, sed ad animi quamdam liberalitatem benevolentiamque tendit, arrogantiæ ac servilis indolis speciem omnem effugit, neque patitur turpe decoro permisceri. XVI. PETRO. epist. 140, 147, 470. Etsi, at scribis de Eusebii tyrannicis moribus, perditionis causam nemo agnoscit, qui virtutum studiosus est, præter virtutem ipsam: sententia enim anticipat judicium, futurique judicii recordatio, acutior recordantibus pernicies est: at cave De Eusebis vitiis. Confer. Εἰ καὶ ἐπὶ τῆς Εὐσεβίου, ὡς γέγραφας, τυραννί δος αἰτίαν τῆς ἀπωλείας τῶν φιλαρέτων οὐδεὶς ἢ τὴν ἀρετὴν μόνην οἶδεν (ἡ γὰρ δίκη τὴν κρίσιν φθάνει, ἡ δὲ τῆς μελλούσης κρίσεως μνήμη οξύτερός ἐστι τοῖς μνησθεῖσιν ὄλεθρος), ἀλλ᾽ οὖν γε μὴ ὀλιγώρει. Οὐ γὰρ μὴ συγχωρήσει ὁ παντεπόπτης ὀφθαλμός, " negligas. Neque enim permittet qui omnia contemτὴν ἀρετὴν ὑπὸ τῆς κακίας διὰ τέλους παρευδοκιμεῖσθαι· ἀλλὰ ποιήσει ἐκεῖνα & αὐτῷ μὲν πρέπει, τῇ δὲ ἀρετῇ καὶ τῇ κακίᾳ χρεωστείται. ΙΖ'. — ΚΥΡΡΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. platur, Dei oculus, virtutem a vitio ad extrenuin usque gloria superari, imo faciel, quæ se deceat, virtuti ac vitio ut debita reddantur. XVII. - CYRO SCHOLASTICO. Oculos esse debere continentes. Parva peccata præscindenda, ne magna evadant. Ἴσθε ὅτι ἔρπον τὸ δοκοῦν μικρὸν πταίσμα εἶναι, εἰς μέγα ἔρπει κακόν. Τὸ γὰρ λέγειν, Οὐδὲν παρὰ τοῦτο την κακίαν ἐπικωμάσαι τῷ βίῳ πε ποίηκε. Πολλοὶ γὰρ νομίζουσι τὸ περιεργάζεσθαι τὰ ἀλλότρια κάλλη μηδὲν εἶναι· ἐκ δὲ τούτου αἱ μοιχεῖαι Scito exiguum in specie vitium, serpendo grandius feri. Dicere enim illud: Quid tumn postea? vitia in vita fecit mortalium ingenerari. Plerique enim existimant nibil esse alienam pulchritudinem studiose speculari: atqui fornicationes hinc famiVARIE LECTIONES ET NΟΤ.Ε. Διδεσίῳ inscribitur: forte Διδησίῳ καὶ Λίδι σίμων leg. Adesi Cappadocis Jamblicbi auditoris ac schola successoris Eunapius Sardianus meminit, et alterius sophistae filii Chrysanthii. Ep. seq. pro μεγα λοφροσύνῃ, leg. arbitror μεγαλοσύνη, quod majesia tem notat, et hic quadrat. SCHOTT. Συνάπτεται cod. Sfortianus producit in συν ανάπτεται. Vers. pro σβέννυται codd. Vat. 650 el Alt. scribunt συσβέννυται. POSSIN. Pro μεγαλοφροσύνη sub epist. 1 extrema με τροφροσύνη legitur; cætern lisdem pene verbis, quae hic iractantur. Sed μεγαλοφροσύνην usurpat ep. 277. Pusset et μεγαλοσύνη legi, quori τὸ ὑψηλὸν dixit epist. 251. Adde et lib. 11 ep. 241. Aristoteles haue virtutem in Nicomachiis φιλίαν vocal οι επιεικείαν; in magnis autem Moralibus σεμνότητα; hanc μεγα λοφροσύνην, vide Paraphrasten Anironicum ibi, et interpretes, et Theophrasti Charact. περὶ αὐθά διας, et ibi Casaub. Scorr. Οὐδὲν παρὰ τοῦτο. Formulae haec vetus peccata omnia ut levia et vitia coutemuentium, de qua disserit copiose B. Jo. Chrysostomus, inculcans identidem homilia 12 in Epist. ad Romanos, et in priorem ad Corinthios hem. 8; item in Matthæum sarmone 50, de iis loquens qui elegantioris formæ calceis delectabantur. Rursum hom. octogesima septima in Matth. et Gregorius Nazianz. in locum Math. cap. xix. Plutarchus quoque lib. Quomodo se quis in virtute sentiat profecisse, hanc pouit notam si quis voces hasce repudiaverit: Τί γὰρ τὸ παρὰ τοῦτο; καὶ, Νῦν μὲν οὕτως, αὖθις δὲ βέλο τιον. Nunc quidem ita: alias vero melius. Plura culligi posse similia procrastinationis contemplusque vitiorum apud Senecam et divum Chrysostomum auctor est Casaubonus ad Persii locum illum satyra v. Quid? quasi magnum nempe diem donas. SCHOTT.

liarumque 558 etiam interitus enascuntur. Τaceo τίχτονται, καὶ αἱ τῶν οἴκων ἀνατροπαί. Σιωπώ γὰρ adhuc a nobis etiam ante opus ipsum uti mœchum puniendum esse, qui libidinose contemplatur. Sileo quoque (quando tecum mihi res est, qui sacris Litleris non satis fdem adhibeas), Demostheni prompte credi dicenti: ‹ Scito, inquam, bone vir, ne oratorem quidem ipsum id ignorasse, sed aperte vociferatum: Quotidianam, inquit, segnitiem ac socordiam, ut in privata vita, sic etiam in urbibus, non in singulis quæ negliguntur, statim animadverti, sed in summa rerum occurrere. › Quare si illum fide dignum dixeris, etiam hic persuaserit, parva etiam peccata resecanda ducens, ne majora tibi impereal. ESALE MILITI. Quisque ex suo animo judicat de aliis. Mortales plerumque ex suis rebus etiam de aliis judicium ferunt. Qui enim pecuniæ habendæ cupidus est, meminem arbitratur egere: salux vero et impudicus, continentem neminem. Immanis et crudetis nullum putat humanum exsistere: neque avarus misericordem aut liberalem. Contra vero temperans multos sui similes agnoscit: indigens similiter ac perhumanus. Quamobrem si contra omnes judicaveris (nec enim idem de omnibus est judicium, ut recte dicitur), nihil admiramur. Consentaneum est et idem tibi usuvenire. ΧΙΧ. – EIDEM. Insurgendum contra aninii vitia. Victus Multi prolapsi ac denuo resipiscentes tropea de animi perturbationibus constituerunt: a quibus antea victos se professi erant. Si itaque et tu sæpenumero deliquisti, imbecillitatem agnoscens tuam, redi in viam. XX. PETRO. τέως, ὅτι παρ' ἡμῖν καὶ πρὸ τῆς πράξεως ὁ ἀκολάστως ὁρῶν, ὡς μοιχὸς κολάζεται. Σωπῶ δὲ, ὅτι πρὸς σέ μοι νῦν ὁ λόγος, τὸν ταῖς ἱεραῖς μὲν Γραφαῖς μή πιστεύοντα, Δημοσθένει δὲ ἐκθύμως πείθεσθαι λέγοντα. Ισθι τοίνυν, ὦ βέλτιστε, ὅτι οὐδὲ ἐκεῖνον τὸ τοιοῦτο διέλαθεν, ἀλλὰ διαρρήδην βοᾷ. 'Η καθ' ἡμέραν ῥᾳστώνη καὶ ῥᾳθυμία, ὥσπερ τοῖς ἰδίοις βίοις, οὕτω κἂν ταῖς πόλεσιν οὐκ ἀφ' ἑκάστου τῶν ἀμελουμένων ποιεῖ τὴν αἴσθησιν εὐθέως, ἀλλ' ἐπὶ τῷ κεφαλαίῳ τῶν πραγμάτων ἀπαντᾷ Εἰ τοίνυν ἀξιόπιστον αὐτὸν ἡγῇ, κἂν αὐτῷ πείθοιο, καὶ τὰ μικρὰ περίκοπτε πταίσματα, ἵνα τὰ μεγάλα μηδὲ ἀρχὴν λάβοιεν. ΙΗ'. - ΗΣΑΙΑ ΣΤΡΑΤΙΩΤΗ. Vide epist. 223, 398, et 530. Πολλοὶ τῶν ἀνθρώπων ἐκ τῶν καθ' ἑαυτοὺς καὶ περὶ τῶν ἄλλων τὰς ψήφους ἐκφέρουσιν. Ὁ μὲν γὰρ φιλοχρήματος οὐ πιστεύει εἶναί τινα ἀκτήμονα, οὐδὲ ὁ ἀσελγής σώφρονα, οὐδὲ ὁ ὠμός φιλάνθρωπον, οὐχ ὁ πλεονέκτης ελεήμονα· καὶ τοὐναντίον ὁ σώφρων πολλοὺς εἶναι τοιούτους νομίζει, καὶ ὁ ἀκτήμων ὁμοίως, καὶ ὁ φιλάνθρωπος· εἰ τοίνυν πάντων καταψηφίσῃ ὁ τὴν ψῆφον αὐτὴν ἔχων παρὰ πάντων, ὥς φασι, δικαίως οὐ θαυμάζομεν. Τὸ γὰρ εἰκὸς καὶ ἐπὶ σοὶ συμβέβηκε. sape evasit victor. Confer. 167, 554. Πολλοὶ πταίσαντες καὶ ἀναμαχησάμενοι, τρόπαια ἔστησαν κατὰ τῶν παθῶν· ἐφ᾽ ὧν πρότερον ὁμολο γήσαντες ἦσαν τὴν ἧτταν. Εἰ τοίνυν καὶ αὐτὸς πολλάκις έπταισας, γνωσιμάχησον. Κ'. - ΠΕΤΡΟ. Orator non semper persuadet, propter liberum audientis arbitrium. Conf. ep. 42, 219,, 250, 441, 521, 517, 568, 569, et ep. 205, lib. 1v. Ignorare mihi videris, bone vir, non tantum admonentis valere eloquentiam, quantum probam indolem ejus qui admonetur. Persuaderi enim aut non persuaderi, in ejus est arbitrio et quasi dominatu. Nam omnibus ut persuaderet, ne Christus quidem præstitit. Quod si negabis, exemplo uno usus, cui alterum nullum opponas, fidem facere conabor. Quis enim, anabo, aut divino Verbo eloquentior, aut quis sapientia sapientior exstitit, quæ tot tantaque preferret verba et blandientia mitiaque, et Κινδυνεύεις ἀγνοεῖν, ὦ μακάριε, ὅτι οὐ τοσοῦτον ἡ φρόνησις τοῦ λέγοντος, οὐδὲ ἡ εὐγλωττία τοῦ πα ραινοῦντος δύναται τὸν πταίοντα δυσωπήσαι, ὅτον τοῦ συμβουλευομένου ή εὐγνωμοσύνη. Τοῦ γὰρ πεισθῆναι καὶ μὴ, αὐτὸς κύριος καθέστηκεν. Εἰ δὲ ἀπιστεῖς, ἐνὶ παραδείγματι χρησάμενος, ᾧ ἕτερον οὐδὲν παραβληθῆναι δυνήσεται, πεῖσαι δυνή σομαι. Τί γὰρ τοῦ Λόγου ἐλλογιμώτερον, ἢ τί τῆς σοφίας σοφώτερον τῆς τοσαῦτα καὶ τηλικαύτα φησάσης καὶ προσηνῆ καὶ δραστήρια, ὥστε ἀναστεί Demosthenis locus est Philippic. 3 et 4. SCHOTT. Pro καταψηφίση codd. Vat. 650 et Alt. 10gunt καταψηφίζει. Possit. 'Ενὶ παραδείγματι. De Juda proditore, Lolo que hoc argumento bene longam doctamque lege S. Isidori epist. 205 lib. iv. Christum ait suís admonitionibus ac blanditiis nihil profecisse, quamvis verba proferret ejusmodi, quæ vel lapidis vim naturamque infectere posse viderentur. Confer et epist. 335 lib. 1 et 179 lib. u. Μος, δι᾿ ἂν καὶ ὁ τῆς κρίσεως ἀξιόχρεως ἐστι λόγος. Idem Isidorus in ilia 205 epist. libri Iv et proxima ad eumdem modum sic extulit. Διὸ καὶ τῆς κρίσεως βέβαιος υπάρχει λόγος. Hic eliam τὸν ἀκούοντα κύριον male iteralm a librariis, e prioribus correximus. Schort. Φησάσης ambo codd. Vat. 650 et Alt. mutant in φρασάσης. Possin. by Google

EPISTOLARUM LIB. V. EPIST. XXII. λας τοῦ Ἰούδα τὴν φιλοχρηματίαν, καὶ μὴ ἀνυσάσης; efficacia, ut Judre proditori eripere avaritime crimen οὐ παρὰ τὴν οἰκείαν ἀσθένειαν, ἀλλὰ παρὰ τὸ τὸν ἀκούοντα κύριον εἶναι τῆς οἰκείας γνώμης, διὰ τῆς αὐτεξουσιότητος ὅρον, δι' ἂν καὶ ὁ τῆς κρίσεως ἀξιό χρεώς ἐστι λόγος· εἰ τοίνυν ταῦθ' οὕτως ἔχει, ἀποδο χῆς μὲν ἄξιος ὁ τὰ αὐτοῦ πληρῶν· μέμψεως δὲ καὶ κατηγορίας ὁ ταῖς ἀγαθαῖς παραινέσεσι μὴ πειθό μενος· ὁ δὲ τὴν τοῦ πεισθέντος κατηγορίαν ἐπὶ τὸν μὴ πείσαντα τρέπων, ἠλίθιος, ἅτε καὶ τῶν θείων καὶ τῶν ἀνθρωπίνων πραγμάτων ἀγνοῶν τὴν φύσ σιν. posset, et non fecit: idque non ex sua imbecillitate, sed quod audiens ista Judas propter arbitrii liber tatem suam, in potestate haberet sententiam? Qua de causa judicii idonea est defensio. Quæ cum ita sint, laude dignus est qui talia reapse exsequatur: 559 vituperationem contra ac reprehensionem mereatur, qui bona suadenti non pareat. Stullus ¡taque qui in suadentem, quod non persuadeat, ideo accusationem, utpote divinarum humanarumque rerum ignarus, convertat. ΧΧΙ. LEONTIO EPISCOPO. comparatio. Vide inf. similia epist. 37 et 126. ΚΑ'. - ΛΕΟΝΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. Priorum sacerdotum cum sui ævi elegans Οντως, καθώς γέγραφας, πολλαὶ εἰς τὰς Ἐκκλη σίας ἐπεκώμασαν ταραχαί. "Οπου γὰρ τὸ τῆς εἰρήνης ὄνομα, ἐκεῖσε τὰ τοῦ πολέμου ἔργα χορεύει. Ταῦτα δὲ συμβαίνει ἐκ τοῦ πολλὰ καὶ παντοδαπὰ ἡμαρτῆσθαι τοῖς τὸ διδασκαλικὸν ἀξίωμα ἐγκεχειρισμένοις· ὧν τὸ καθ' ἓν ἐάσας, ἂν εἰς δ πάντα βλέπει γράψω, πράγμα ἔντιμον καὶ μέγα καὶ λαμπρόν· καὶ δ τοὺς ἀποστόλων συλλόγους, ὡς φωστῆρας πανταχού τῆς οἰκουμένης εἶναι πεποίηκε· νῦν ῥαθυμηθὲν συγχύσεως ενέπλησε τὰς Εκκλησίας· τί δέ ἐστι τοῦτο; φράσω μετά παρρησίας, καὶ γὰρ οὐδ᾽ ἂν ἄλλως δυ ναίμην· ὅτι τότε μὲν οἱ φιλάρετοι εἰς ἱερωσύνην προήγοντο, νυνὶ δὲ οἱ φιλάργυροι· τότε οι φεύγοντες τὸ πρᾶγμα διὰ τὸ μέγεθος τῆς ἀρχῆς, νῦν δὲ οἱ ἐπιπηδῶντες τῷ πράγματι, διὰ τὸ μέγεθος τῆς τρυφῆς. Τότε οἱ ἀκτημοσύνῃ ἑκουσίῳ ἐναβρυνόμενοι, νυνὶ δὲ οι πλεονεξία έχουσίῳ χρηματιζόμενοι· τότε οἱ πρὸ ὀφθαλμῶν ἔχοντες τὸ θεῖον δικαστήριον, νυνὶ δὲ οἱ μηδὲ ἔννοιαν τούτου ἔχοντες· τότε οἱ τύπτεσθαι· νῦν δὲ οἱ τύπτειν ἔτοιμοι· καὶ τί δεῖ τὰ πολλὰ λέγειν; με ταπεπτωκέναι λοιπὸν τὸ ἀξίωμα ἔδοξεν ἀπὸ ἱερωσύνης εἰς τυραννίδα· ἀπὸ ταπεινοφροσύνης εἰς ὑπερηφανίαν· ἀπὸ νηστείας εἰς τρυφήν, ἀπὸ οἰκονομίας εἰς δεσποτείαν· οὐ γὰρ ὡς οἰκονόμοι ἀξιοῦσι διοικεῖν, ἀλλ' ὡς δεσπόται σφετερίζεσθαι. Ταῦτα δὲ οὐ κατὰ πάντων εἴρηται, ἀλλὰ κατὰ τῶν ἐνόχων· εἰσὶ γάρ εἰσιν οἱ κατὰ τὸν ἀποστολικὸν μὲν ζῶσι χαρακτῆρα, ῥῆξαι δὲ φωνὴν μὴ τολμῶντες· εἰ καὶ λίαν εἰσὶ κατὰ τοῦτο μόνον μεμπτον, ὅτι δεδοικότες τῶν ἀκολάστων τὸ πλῆθος, τό γε εἰς αὐτοὺς ἧκον, τῆς τηλικαύτης διορθώσεως ἀμελοῦσι. Non paucae profecto, ut ad me perscripsisti, in Ecclesiis turbæ sunt excitatæ. Uhi enim pacis nomen, ibi res bellica regnant. Id vero mullis gravibusque eorum peccatis, quibus docendi alios munus incumbit, est imputandum: quæ non singulatim excutiam.Unum duntaxat, quo spectant cætera, de multis magnum, venerandum atque illustre commemorabo: idque apostolicorum virorum cœtum ut luminaria per totum, qua habitatur, terrarum orbem constituit, nunc id ipsum neglectum Ecciosias in conturbationém vertit. Quid tandem id est? inquies. Dicam, neque enim aliter queam, libere. Quandoquidem virtute tum præditi sacerdotio suut admoti: nunc vero avari ac pecunia cupidi. Tunc imperia dignitalesque ob rei magnitudinem defu glebant, ut Nazianzenus, Chrysostomus, et alii; nunc vero ex sponte assumunt, ob deliciarum copiam atque invadunt. Tune voluntaria paupertate gloriabantur; nunc habendi cupiditate spontanea quæstum faciunt. Tunc Dei judicium ante oculos iis versabatur: nunc ne cogitant quidem de illo. Tunc lagra perpeti; nunc verbera indigere parati. Sed quid pluribus est opus? Recidisse jam sacerdotii dignitatem ad regnandi cupidinem apparet, ab bumilitate ad superbiam, a jejunio ad delicias prolapsam, a dispensatione denique ad dominium ve nisse. Non enim ut dispensatores administrare rem volunt, sed ut domini sibi propria vindicant. Hac vero non in omnes dicta sint, sed in reos ac sontes. Sunt enim, sunt, inquam, qui hodie ad apostolicam vivunt normam, vocem tamen emittere non audeant. α Quo etiam sunt nomine potissimum improbandi, quod improborum veriti multitudinem, quod officii est ipsorum, nempe hujusmodi corripere, id negligunt. ΚΒ. ΔΑΝΙΗΛ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. XXII. DANIELI PRESBYTERO. Ignoscendum etiam non postulanti. Εἰ καὶ ὁ χρεωστῶν σοι ἀπολογίαν οὔτε ἀπαιτεῖ ται ἀπὸ σοῦ, οὔτε ἄγχεται· διὸ καὶ αὐτὸς ἀπολογίαν ἡγῇ ἔχειν τοῦ μὴ ἐκείνῳ συγκεχωρηκέναι τὸ τῶν εἰς σὲ πταισμάτων χρέος, ἀλλ' αὐτὸς καὶ μὴ παρακαλοῦντι, μηδὲ συγγνώμην αἰτοῦντι δίδου ταύτην, εἰ Eisi, qui te offendit, neque veniam a te postulat, ac ne propterea quidem angitur: unde et tu excusare te posse videris, non impense hactenus illi in te commissorum veniæ: tu tamen veniam illi, licet eam non rogeris, aut efflagitet, indulge; Inter του et πεισθέντος codd. iidem ambo inserumt μή. possin. Πιο ἀποστόλων cod. Vat. 650 ct Sfort. scribunt ἀποστολικούς. Vers. inde 4, ante ἱερωσύνην codd. Vat. 650 et Alt. addunt týv. Lb.

κατὰ σαυτόν, καὶ μὴ φαίνου δρῶν τὰ τῶν ἀμύν νεσθαι ἐπιθυμούντων· οὕτω γὰρ κἀκεῖνας αἰδεσθείς σου τὴν φιλοσοφίαν, ἑαυτὸν ἀμυνείται, ὡς ἁγίῳ ἀν δρὶ προσκεκρουκώς. ΚΙ. — ΘΕΟΔΟΣΙΑ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. tamen est laudanda voluntas. Vide epist. 483. et feri potest, quempiam ad eum mittende; sin μὲν δυνατόν, ἐκεῖνον μεταπεμψάμενος· εἰ δὲ μὴν minus, in animo two illi remitte, et noli videri imilatus eos, commissa in se ulcisci qui velint. Sic enim et ille ob tuam vivendi rationem rubore confusus, se ipse ulciscatur, ut sancto viro iufensas. 560 XXIH. THEODOSIO EPISCOPO. In magnis vel voluisse sat est. Ut desint vires, Vinci ab illis rebus turpe non est, quas exsequi arduum sit ac perdifficile. Cave igitur superatos credas, qui tuis laudibus prædicandis dignum afferre nequeant præconium, sed voluntate suscepta imbecillitati ignosce. Melius enim esse existimant mortales, minus dixisse, quam negligentiæ contemplusque accusationem, quasi ingens almium sint negotium aggressi, sustinere. ZOZIMO PRESBYTERO. Οὐκ αἰσχρὸν ἡττᾶσθαι τούτων, ὧν ἀμήχανον περιεἶναι· μὴ τοίνυν μηδὲ αὐτὸς ἡττᾶσθαι νομίσης τοὺς τοῖς σοῖς ἐπαίνοις τοὺς λόγους ἐξισῶσαι με δυναμένους, ἀλλὰ τὴν προαίρεσιν ἀποδεχόμενος συγγ νωσκε τῇ ἀσθενείᾳ. "Αμεινον γὰρ ἡγούμενοι τὸ ἐν δεῶς φράσαι τοῦ ὀλιγωρίας γραφὴν ὑποστήναι, και τετολμῶσιν ἀνεφίκτου πράγματος. ΚΔ'. ΣΩΣΙΜΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Qui bis in eumdem inpingit lapidem, non meretur veniam. Confer. epist. 567. Nuperum tuum delictum illa occasio excusavit, quod fratrem visus esses defendere. Hæc vero legis prævaricatio nullum tamen præfert prætextum: immo et priure venia excidisti. Si enim læsi fratris tui gratia prius de alio sumpsisti vindictam, qua ratione ipsum nunc, quem a te propagnatum asseris, lædere iterum ae per omnia exagitare minime erubescis? Manifestum hinc evadit et hoc data abs te opera commissum. Qui enim fratri non parcit, ab aliorum injuria quomodo sibi temperaverit. HIERACIONI (F. NIERACI DIACONO ut infra). Τὸ μὲν πρότερόν σου παρανόμημα, πρόφασις εὐπρεπὴς ἐδόκει ποιεῖν συγγνωστὸν ὁ ἀδελφός σου έχει δεδικῆσθαι νομιζόμενος· τοῦ δὲ νῦν παρανομήματος οὐδὲν τοιοῦτον ἔχεις παραπέτασμα, ἀλλὰ καὶ τῆς προτέρας συγγνώμης ἐξέπεσες· εἰ γὰρ διὰ τὸν ἄδι - κηθέντα σου ἀδελφὸν πρώην ἡμύνου, πῶς αὐτὸν νυνὶ τὸν ὑπὲρ οὗ τότε, ὡς φῂς, ἡμύνου ἀδικῶν καὶ ἐλαύ των πάντοθεν οὐκ αἰσχύνη; Δήλος τοίνυν γέγο νας (45)'ἐκ τούτου κἀκεῖνο ἐκ προαιρέσεως ποιήσας· ὁ γὰρ ἀδελφοῦ μὴ φειδόμενος, πῶς ἂν ἀλλοτρίου ἐφείσατο; Mundus muliebris quis verus. Neque purpura, neque splendentes gemmæ auro admistæ vere efficiunt mundum muliebrem. Multæ enim ineptæ matronæ hunc vestigantes ornatum, Invisæ atque odiosæ conjugibus redditæ. At animi ornatus, qui e virtute nascitur, οι convictus desiderium excitat, ac mutuæ est benevolentiae philtrum. KE'. ΙΕΡΑΚΙΩΝΙ. Οὐχ ὑφάσματος αλουργὸς εἶθος, οὐδὲ λίθων ποι κίλων αὐγὰς πρὸς χρυσόν κερασθείσας κόσμον γυναι κὸς εἶναι νομιστέον· πολλαὶ γὰρ τῶν ἀπειροκάλων καὶ κόσμον τοιοῦτον θηρωμένων, προσχωρεῖς καὶ μισηταί τοῖς συνοικούσι γεγένηνται. ᾿Αλλὰ τὸ τῆς ψυ χῆς κάλλος τὸ ἐξ ἀρετῶν συγκείμενον, ὅπερ καὶ πά θου ἐστὶ πρὸς τὸν σύμβων συναγωγὸν, καὶ εὐνοίας τυγχάνει φάρμακον. Κα. - ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΑ. KG. POLYCHRONΙΟ. Anima virtutum studiosa facilius Dei opem impetrat. Ut ad urbium situm opportunum, tempestatum quoque opportunitas quæritur; ita et animorum erga virtutem studio divinum paratur auxilium. XXVII. ARCHONTIO PRESBYTERO. Ωσπερ ἐπὶ τῶν πόλεων ἡ εὐκαιρία τῆς θέσεως τὴν εὐκαιρίαν τῶν ὡρῶν ἐπισπᾶται, οὕτω κἀπὶ τῶν ψυχῶν ἡ εὔνοια ἡ πρὸς τὴν ἀρετὴν τὴν θείαν συμμα χίαν θηρᾶται. ΑΡΧΟΝΤΙΑ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. KZ. Si athleta laboret, quidni Christi miles? 1 Cor. 13, 25. Si qui acutis mundanæ laudis stimulis agitantur, ingentes ultro suscipiunt labores; nonne qui cœlestis gloriæ telis vulnerati sunt, eos a pueritia laboris contentionem suscipere par est? Εἰ οἱ τοῖς ὀξέσι τῆς κοσμικῆς δόξης κέντροις πλητα τόμενοι πόνους αυθαιρέτους ἀσπάζονται· οἱ τοῖς ὀξυτάτοις τῆς ὑπερκοσμίου εὐκλείας βέλεσι τετρα μένοι πολλῷ μᾶλλον νεανικῶς ἐπὶ τὸν τῶν πόνων ἀγῶνα ἀποδύεσθαι ἂν εἶεν δίκαιοι. Codd. Vat. 650 et All. μή producunt in Γέγονας iidem mutant in γέγονεν. 11. μηδέν. Possint.

KH. EPISTOLARUM LIB. V. ΔΙΔΥΜΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Fratrem ejus laudat. Ad quinque capita Αφροδισίῳ τῷ μακαρίῳ, τῷ σῷ μὲν ἀδελφῷ, πρεσβυτέρῳ δὲ τὴν ἀξίαν, αἰδὼς μὲν ἐν ὀφθαλμας κατῴκει, πειθὼ δὲ ἐν χείλεσι, σοφία δὲ ἐπὶ γλώσσης· καὶ αὐτάρκεια μὲν ἐν γαστρὶ, εγκράτεια δὲ ἐν τοῖς μετά γαστέρα, και συλλήβδην εἰπεῖν, πασῶν σχεδὸν τῶν ἀρετῶν κοινὸν ἦν ταμιείον, καὶ ἐνδιαίτημα. Ἐπεὶ τοίνυν περὶ τὰς οὐρανίους αὐλὰς μετεπέμφθη, άξια των πόνων δεξάμενος τὰ γέρα, οὐ χρὴ λυπεῖσθαι, ἀλλὰ μᾶλλον χαίρειν ὅτι τῶν άθλων λοιπὸν καρποῦται τὰ ἔπαθλα. Ο γὰρ τὴν ἐνθάδε τῶν ἁγίων οικτείρων τελευτήν, δίκαιος ἂν εἴη παρὰ πάντων τῶν εὖ φρονούντων οἰκτείρεσθαι. ὡς καὶ ὁ τοὺς νενικηκότας καὶ στεφθέντας θρηνῶν, οίκτου ἂν εἴη καὶ δακρύων ἄξιος. Καὶ ταῦτα μὲν εἰς τοσοῦτον. ἴσθι δὲ οὖν ὅτι μόνος ὁ τῆς ἀρετῆς πλοῦτος ἐπ' ἀσφαλείαις ὀχεῖται, ὅταν ὁ τοῦτον κεκτημένος μὴ τῇ ῥᾳστώνῃ προδοίη το κτῆμα, μηδὲ ἀρχῆς ἐρασθείη· πάσης γὰρ ἐπέκεινα τόλμης, οὐ σὺ μόνον, ἀλλὰ καὶ ἔγωγε, χωρεῖν ὑπολαμβάνω τους μηδὲ πρὸς τοὺς ἀθλητικοὺς ἀψαμένους πόνους, και τοῖς στεφανίταις επαποδυομένους· οἵτινες μηδὲ γνησίοις ἐγγραφέντες μαθηταῖς, εἰς τοὺς ἡγεμόνας ἀνατρέχειν φιλονεικοῦσιν· ὧν οὐχ ὁ τρόπος τὸν τόπον, ἀλλ' ὁ τόπος τὸν τρόπον πιστεύεται· ὠνοῦνται γὰρ τὰς ἀρχὰς, ἵνα βρίσωσι τὰς ἀρετάς· καὶ λέγειν ἐπιχειροῦσιν, ο μηδὲ μαθεῖν κατεδέξαντο· καὶ προστάττειν τοιαῦτα τολμῶσιν, & μηδὲ ἀκοῦσαι ἠνέσχοντο. Τίς οὖν ὑπὸ τοιούτοις ἡγεμόσι πράττων μέγα τι καὶ γυναῖον, ἢ πρᾶξαι ἢ συνιδεῖν δυνήσεται; – τίς δὲ οὐκ ἐρυθριάσει ἀνδρῶν χθὲς καὶ πρώην ἐν καπηλείοις ἢ δικαστηρίοις κατατριβέντων ἀκροατής γινόμενος; τίς δὲ τῶν ἐχθρῶν οὐ γελάσεις, καὶ σκηνὴν καὶ ὑπόκρισιν νομίσεις τὸ πράγμα; Αλλ' ἐπειδὴ γέγραφας, τί ποιητέον, φημὶ οὐδὲν ἕτερον, ἀλλ' ἀρετὴν ἀσκητέον καὶ ἡσυχαστέον, καὶ τὴν κρίσιν προσδοκητέον, καὶ τὰς διαβολικὰς μεθόδους διαχρουστέον. Δεινὸς γὰρ καὶ ποικίλος ὁ τῆς ἀνθρω πότητος ἐχθρὸς, τὰ μὲν κολακείαις, τὰ δὲ παραλογισμοῖς καταγοητεῦσαι· καὶ μάλιστα ὅτε οὐκ οἶδε τὴν ἐξ εὐθείας μάχην· οὐ γὰρ ἂν ἐάλω ταχέως· ἀλλὰ προσχήματι φιλίας πολλάκις κρύπτει τὸν τῆς πορνείας Ιόν. ὡς γὰρ εἰς ἰσοθείαν ἀγαγὼν τὸν ἄνθρωπον, τῶν ἀλόγων κατέστησεν ἐλεεινότερον· οὐ μόνον τὰ προσόντα πλεονεκτήματα ἀπαμφιάσας, ἀλλὰ καὶ τὰ μὴ προσόντα ελαττώματα προξενήσας, ἱδρῶτάς φημι καὶ πόνους, θάνατόν τε καὶ φθοράν. 'Αλλ' ἐπειδὴ πολλοὶ θηρώμενοι αὐτοῦ τὰς μεθόδους, ἀργὰς ἀποδείξαντες ελεπόλεις χρὴ καὶ πάντα, οἷς φρονήσεως μέτεστι καὶ σωτηρίας ἐστὶ EPIST. XXVIII. XXVHI. DIDYMO PRESBYTERO. per epistolam quæsita respondet. Aphrodisio fratri tuo jam defuncto, 561 dignitate sacerdoti, pudor in oculis habitabat, sunda in labris sedebat, sapientia in lingua; ventriculo quantum sat esset, sumebat, continens in iis, quæ sub ventre; utque paucis dicam, omnium fere virtutum promus communis fuit. Cœlesti itaque sedi præmissus, laboribus dignan. accepturus mercedem, minime quidem deplorandus est, quin potius ei gratulandum, quod certaminis sit deinceps præmia consecuturus. Quisquis enim excessum hunc sanctorum virorum lugeat, is sane mereatur, ut a bene sentientibus miseratione condignus habeatur, quasi qui pugna victores et corona cohonestatos deplorans, lacrymis ipse atque ejulatione sit dignus. Ει hæc quidem hactenus. Et Sciendum itaque solis virtutis opibus locupletem quemvis secure hinc emigrare, quandoquidem opes illas non prodegerit nimia vivendi licentia, neque aliis imperare studuerit. Ad audaciam siquidem non tu modo, sed et ego proclives esse existimo, qui nondum athleticos certaminum labores degustarunt, nec victores inter coronatos numerantur; qui quidem veris nondum ascripti discipulis, cum doctoribus tamen certare contendunt; quorum non modus locum, sed locus modum probet. Mercantur enim magistratus, quo virtutem lædant, eaque docere nituntur, quæ nanquam didicerunt. Audent ea præcipere, quæ audire antea non sustinuerunt. Quis igitur talibus usus præfectis, magnum quid agere aut intelligere queat? Quem non pudeat viros nuper et heri in cauponis atque in forensibus versatos judiciis audire? Quis hostis non rideat, scenam et mimum hoc esse existimans. Verum cum ecquid facto sit opus per epistolam rogaris, nihil præterea dicam, quam virtutem esse exercendam, et acquiescendum, exspectandumque Dei judicium, ac diabolicas interim fraudes repellendas. Gravis enim variusque humani est generis hostis, qua assentationibus, qua captiosis conclusionibus imposturas agendo, præsertim cum directe oppugnare nesciat [sed ex insidiis]. Illo enim modo capi facile posset; sed larva ac specie amicitiæ tegit fornicationis venenum. Ut enim hominem Deo similem brutis reddidit miserabiliorem, nec praesentibus modo lacris et commodis spoliavit, verum etiam quibus carebamus, vitia damnaque conciliando attulit, puta sudores ac labores, mortem et interitum. Sed cum multi ejus capti dolis malos esse ostenderint, decet quibus mens est et salus cordi, machinas ejus omnes Cod. Alt. pro ὠνοῦνται legit ὠνοῦντες, et vers. Inde 6 καπηλείοις scribit cum Ιωτά simplici. Posstr. Ὅτε idem mutat in ὅτι. Vers. ἀγαγών idem producit in αναγαγών. ID. Pro eo quod editio exhibet: ἀργὰς ἀποδεί ξαντες codd. Vat. 630 et Alt. habent ἀργὰς ἀποδεί ξαντας, mendose; sed ex his, ni fallor, vera lectio sic formari poterit, ἀργὰς ἀπέδειξαν τὰς ἐλεπό λεις. ID. In illos invehitur, laudato jam Aphrodisio, qui dignitates ambiunt ecclesiasticas. lufra, où yap

alque aetulias investigare ac rimari. Observandum- λόγος, τὰ μηχανήματα αὐτοῦ ἀνιχνεύειν καὶ φυλάτ que quoad ejus fieri potest, maxime cum amoris colore inescare homines studeat. Tunc enim expugnari capique potest difficilius. τεσθαι ὡς ἐνδέχεται όταν μάλιστα φιλίας προσχή ματι δελεάζῃ· τότε γὰρ δυσάλωτός ἐστι καὶ δύσματ Χα. Ἐπειδὴ δὲ καὶ περὶ δογμάτων εμήνυσας, ἴσθι ότι ἤκουσα ποτέ τινος δεινοῦ καταμαθεῖν ἀνδρῶν εὐαγγελιστῶν διάνοιαν, ὅτι τόκου τοῦ γνησίου του νομα έστρεφον, κατασκευάζοντες τὸ μὴ κτίσμα εἶναι τὸν Υἱόν. Ἔφασαν γάρ' Τοῖς πιστεύουσιν εἰς τὸ ὄνομα αὐτοῦ δεδόσθαι ἐξουσίαν τέκνα θεοῦ γενέσθαι. Και· Ο ἐὰν αιτήσητε ἐν τῷ ὀνόματί μου λήψεσθε ὄνομα δὲ τοῦ πολυωνύμου κυριώτερον τῶν ἄλλων ἡ τοῦ Υἱοῦ προσηγορία, το γνήσιον ἐμφαίνουσα, καὶ τὴν τοῦ κτίσματος ἔννοιαν εξοστρα κίζουσα. Δῆλον τοίνυν ὅτι τοῖς μὲν Υἱὸν αὐτὸν λέ Quando vero de dogmatibus significasti; 562 scito audisse me aliquando ex docto viro evangelistæ sensum, propterea quod Filii Dei nomen astu adornantes inverterunt, et Filium Dei non esse creaturam recte docuerunt. Aiunt enim: His, qui credunt in nomine ejus, dedit eis potestatem filios Dei feri'. Εt alibi: Quidquid petieritis in nomine meo, accipietis ³. Inter cætera vero, quæ multa sunt, Dei nomina, maxime proprium est Filii Dei appellatio: ostendens verum esse ac genuinum, et creaturæ sensum omnem intellectumque excedens. Clarum itaque evadit appellantibus eum Filium dalam γουσιν ἐδόθη ἡ χάρις, τοῖς δὲ κτίσμα αὐτὸν λέγον esse gratiam: refugere contra ab bis eos, qui creaturam esse audent asserere. De politia quod quærebas, avens omnia simul discere, paucis respondeo; videlicet, gentilium sapientes gloriam dicendi gravitate et copia adeptos constituere volentes, quid justum, quid decorum, quid legitimum, et denique, quid honestum sit, rationes infinitas afferentes, ac prolixis sermonibus, quasi labyrinthum ducentes, tantum ab eo, quod dicendum erat, aberrasse, ut et legentes confundendo amplius conturbarint. Verbum vero Dei Filius insitum homini intellectum instaurans, et arbitrii cujusque libertatem justo ac decoro, legitimo item et honesto colligans, brevi sermone id omne aperuit usus verbis: ‹ Omnia quæ vuluis ut faciant vobis homines, et vos facile illis '.» Ne non scripta proferre videretur, sigillo maniens quæ dixerat, omniaque compendio involvens: Hæc est enim, inquit, lex et propheta. Omnium igitur honeste factorum, hæc regula sit, ut quod nobis ab aliis fieri petimus, idem illud nos ipsi præstemus. Scias et illud, quod qui rerum pulchritudine in rebus conditis non ad pietatem usi fuerint, eos etiam in creaturas impegisse (tantum enim abest, ut opi• ficem Deum agnoverint, ut illis etiam cultum divinum tribuerint) bi sapientes se esse rati in ignorantiæ pelago naufragi præcipitarunt. Creaturis enim artificem prædicantibus (neque enim sine architecto domus ædificatur, neque sine fabro navis compingitur, neque sine musico organum constituitur),arti potius quam creaturæ faciunt injuriam; opificen interim præscribendo submoverunt. His igitur merito etiam politia evanuit. Universi enim & τολμῶσιν ἡ χάρις οὐκ ἐπιφοιτᾷ. Ἐπειδὴ δὲ καὶ περὶ πολιτείας ἐδήλωσας, πάντα ὁμοῦ μαθεῖν γλιχό μενος, ἀντεπιστέλλω συντόμως· ὅτι οἱ μὲν παρ' Ἕλλησι σοφοί, οἱ δόξαν ἐπὶ σεμνότητι καὶ δυνάμει λόγων παρὰ πᾶσιν ἐσχηκότες, βουλόμενοι παραστή σαι τί τὸ δίκαιον, καὶ τί τὸ πρέπον, καὶ τί τὸ νόμι μον καὶ τί τὸ καλόν, μυρίους λόγους αναλώσαντες, καὶ διαλόγους μακρούς λαβυρίνθων οὐδὲν διαφέροντας συνιέντες, τοσοῦτον ἀπέσχον τοῦ εἰπεῖν τι τῶν δεόν των, ὅτι καὶ πλέον τοὺς ἀναγινώσκοντας συγχέουσιν. Ὁ δὲ θειότατος Λόγος δεῦρο ἐπιφοιτήσας, καὶ τὸν ἔμφυτον ἀνακινήσας τῶν ἀνθρώπων λογισμόν, καὶ τὴν ἑκάστου βούλησιν ὅρον τοῦ δικαίου, καὶ τοῦ πρέποντος, τοῦ τε νομίμου καὶ τοῦ καλοῦ πηξάμε νος, διὰ βραχείας ρήσεως τοῦτο διεσάφησεν εἰπών • Πάντα όσα θέλετε ἵνα ποιῶσιν ὑμῖν οἱ ἄνθρωποι, καὶ ὑμεῖς ποιεῖτε αὐτοῖς.» Εἶτα ἵνα μὴ δόξῃ ἄγραφον νόμον κατ' ἐγγράφου τιθέναι, ἐπισφραγιζόμενος τὰ εἰρημένα καὶ δεικνύς, ὅτι πάντα συντόμως πιο ριείληφεν, ἔφη· Οὗτος γὰρ ἐστιν ὁ νόμος καὶ οἱ προφῆται. Ἐν αὐτοῖς τοιγαροῦν ἔχοντες πάντων τῶν καλῶν τὸν κανόνα, ο βουλόμεθα παρὰ τῶν ἄλλων ὑμῖν ὑπαρχθῆναι, τοῦτο παρ' ἡμῶν εἰς ἐκείνους για νέσθω. Ἴσθε δὲ καὶ τοῦτο, ὅτι οἱ τῷ μεγέθει καὶ τῷ κάλλει τῶν κτισμάτων οὐκ εἰς εὐσεβείας ὑπόθεσιν ἀποχρησάμενοι, ἀλλὰ καὶ προσπταίσαντες αὐτοῖς (ού γὰρ μόνον τὸν Δημιουργὸν οὐκ ἔγνωσαν, ἀλλὰ καὶ αὐτοῖς τὸ σέβας ἀνέθεσαν (οὗτοι σοφοί οιηθέντες είναι, εἰς τὸ τῆς ἀμαθίας ἐναυάγησαν πέλαγος· τῶν γὰρ κτισμάτων ἀνακηρυττόντων τὸν τεχνίτην (οὐδὲ γάρ ἄνευ ἀρχιτέκτονος οἰκία οἰκοδομείται, οὔτε ἄνευ ναυπηγοῦ ναῦς, οὐδὲ ἄνευ ἁρμονικού μουσικόν * Joan. 1, 12. • Joan. Σιν, 14. • Tob. iv, 16; Matth. vi, 12; Luc. vi, 31. ἂν ἐάλω ταχέως ἀλλὰ προσχήματι φιλίας, lego οὕτω γὰρ, ut in epist. 144 inf., ubi eadem legas. Statim, ἀποδείξαντας ελεπόλεις χρή. Hesychio ελεπόλεις μηχαναί, μηχανήματα δι' ὧν αἱ πόλεις καθαιρούνται. De bis Vitruvius lib. x et Ammianus Marcellin. lib. xxiv. Mos de gentium philosophis, μυρίους λόγους ἀναλώ σαντες, καὶ διὰ λόγους μακρούς λαβυρίνθων οὐδὲν διαφέροντας συνιέντες puto leg. διαλόγους, juncta voce, et συνθέντες, vel potius συνείροντες. Platonem enim perstringit dialogis omnia pertractantem: cujus dialogi De Repub. περὶ δικαίου inscribuntur, et notata Socratis ειρωνεία in disserendo apud Cicero nem, et alios. SCHOTT. Inter πολιτείας οι εδήλωσας codd. Vat: 650 et Alt. inserunt τῆσδε. Vers. iude G, συνθέντες iiler ponunt pro συνέντες. Possin.

EPISTOLARUM LIB. V. ·EPIST. XXXI. omne genus injustitiæ et improbitatis audacter prolapsi peccare non dubitant. Quod denique de sapientibus interrogas, noveris Dei Filium Verbum non rejicere omnem præcellentem, si ex ratione vitam componat: at si verbis duntaxat philosophatur, re autem ipsa moribus aberret, nulla ejus eloquentiæ merito est ratio habenda. συσταίη όργανον), ἐκεῖνοι τῇ τέχνῃ μᾶλλον ἢ τοῖς ducem atque architectum e suo ejicientes animo in τεχνηθεῖσι προσπταίσαντες, τὸν δημιουργὸν παρεγράψαντο. Τοῖς οὖν τοιούτοις εἰκότως, καὶ τὸ τῆς πολιτείας διέφθαρται. Τὸν γὰρ Ηγεμόνα τοῦ παντὸς ἐκ τῆς ἑαυτῶν ἐκβάλλοντες ψυχῆς, πᾶν εἶδος ἀδικίας τε καὶ πονηρίας ἀδεῶς δρᾷν οὐ παραιτούνται. Επειδὴ δὲ καὶ περὶ τῶν ἐλλογίμων ζητείς ἴσθι ὅτι ὁ θειότατος Λόγος τὸν ἐλλόγιμον οὐκ ἀποσείεται, εἰ λόγῳ τὸν οἰκεῖον ῥυθμίζοι βίον· εἰ δὲ ἐν λόγοις φιλοσοφῶν, ἔργοις ἀφιλόσοφος ὀφθείη, εὐλόγως οὐδὲ δ λόγος τὸν τοιοῦτον προσίεται ΚΘ. ΖΩΣΙΜΟ, ΜΑΡΩΝΙ, ΕΥΣΤΑΘΙΟ 563 ΧΧΙΧ. ZOSIMO, MARONI ET EUSTATHIO. luxu dehortatur. Η πολλὴ καὶ ἀκατάπαυστος τρυφὴ καὶ ἐπὶ τὸν παρὰ φύσιν παιδοτριβεῖ ἔρωτα, καὶ πᾶσαν τοῦ μὲν σώματος τὴν ὑγείαν· τῆς δὲ ψυχῆς λυμαίνεται τὴν εὐγένειαν. Παύσασθε τοιγαροῦν ταύτης· καὶ μὴ νηστείαις, ἀλλά γε τῇ αὐταρκείᾳ τῇ ὄντως σώφρονι τρυφῇ, χρῆσθαι ἑαυτοὺς παιδεύσατε· καὶ οἰχήσεται ἡ νῦν καθ' ὑμῶν παρὰ πάντων εδομένη κωμωδία. Εἰ δὲ ἑαυτοὺς εἰς τὴν ἄβυσσον τῆς λαγνείας εμβάλλετε, μὴ τοῖς κωμῳδοῦσι χαλεπαίνετε, ἀλλὰ τῆς οἰκείας τρυφῆς καταψηφίζεσθε, τῆς, ὡς φασιν, οὐκ οίκοθεν παρασκευαζομένης (περίψηφοι γάρ έστε), ἀλλ' ἐκ τοῦ ἀλλοτρίαις ἐπιῤῥίπτειν τραπέζαις. Ἐὰν γὰρ διασκεδάσητε τὴν ἀχουν, τότε έψεσθε της σωφρο σύνης τὸ κάλλος, ὁ νῦν ἐστιν ὑμῖν ἀθέατον. A'. ΕΡΜΟΓΕΝΕΙ, ΘΕΟΔΟΣΙΟ ΚΑΙ ΔΙΛΙΑΝΟ. Ο ΕΠΙΣΚΟΠΟΙΣ. Ingens ac continuus luxus cum ad amorem præter naturam instruit, tum corporis omnem sanitatem juxta atque animi lædit nobilitatem. Ab hoc itaque abstinete; et non jejuniis, sed sufficienti cibo moderatisque deliciis jam nunc uti assuescite. Sic fiet, ut mala omnis de vobis evulgata cesset fama. Sin vero in omne libidinis genus velut in profundum abyssum præcipitatis, male de vobis loquentibus nolite indignari; quin domesticum potius luxum condemnate, non tam, ut ferunt, vestro sumptu apparatuque instructum (parce enim sumptus facitis), quam aliorum vos ingerentes mensis. Quare si hanc caliginis nubem dissipabitis, cernere tunc Hcebit temporantia, quam nunc ignoratis, venustatem. ΧΧΙ. HERMOGENI, THEODOSIO, ET ELIANO, EPISCOPIS. virtute tres commendat episcopos. Εἰ μὴ ἡ ὑπερφυής ὑμῶν ἀρετὴ ἐλέγχουσά μου τὸν λόγον, καὶ ἐπὶ τῶν νῦν, (πλείω γὰρ ἴσασι) καὶ ἐπὶ τῶν ἐσομένων, (μείζω γὰρ ἡ πιστεύσουσιν) εἰπεῖν ὃν κατῆλθον εἰς τὸν ἀγῶνα τῶν ὑμετέρων ἔγχωμίων. ΛΑ'. - ΠΑΛΛΑΔΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Nisi excellens vestra virtus meam coarguens orationem, cum apud eos, qui modo sunt (plura euim ipsi sciunt), tum apud posteros (horum enim opinione plura sunt), me loqui vetaret, in laudum ve strarum campum excurrerem. ΧΧΧΙ. PALLADIO DIACONO. 8. Scripturæ incumbenti, non scientice causa, responsum danegal, ne, quod relat Christus, sanctum det canibus. Confer. epistol. 132. Πολλοί μέν φασιν, ὅτι οὐκ ὀρθῶς βιῶν, ἀλλὰ περι- Referunt complares te, cum recte vitam non στέλλειν βουλόμενος τὰ ἑαυτοῦ πταίσματα, τὴν iustituas, sed tua obiegere vitia labores, gloτοῦ φιλομαθῆς εἶναι δόξαν θηρώμενος, ἀκολουθεῖς riam, quasi discendi cupidus sis, sequendo sectari. τοῖς σοφοῖς· ἐγὼ δὲ τοῦτο μὲν οὐ φήσαιμι, ἀλλὰ τῇ Equidem non ita censeo; sed experimento edoπείρα μαθών, ὅτι οὐ διὰ τὸ εἰδέναι τὰ τῆς Γραφῆς ἄδυτα ἐρευνᾶν προσποιῇ, ἀλλὰ δόξαν παρὰ ἀνθρώπων μνώμενος· οὐκ ἀποκρινοῦμαι σοι, θείῳ πειθόμενος χρησμῷ παρακελευομένῳ μὴ διδόναι τὰ ἅγια τοῖς κυσί, μηδὲ ρίπτειν τους μαργαρίτας ἔμπροσθεν τῶν χοίρων. • Matth. vii, 6; xv, 26. ctus sum, quod nou ut cognoscas sanctam Scriptu - ram, adyla ejus perscrulari præ te feras, sed ut laudem hominum ambiens: non tibi assentior Deli oraculo persuasus, qui jubet sancta non esse canibus objicienda, ut nec porcis margaritas *. Quod post ελλογιμων in edito legitur, ζητείς abest a codd. Vat. 650 et Alt. POSSIN. Pro bis, οὐδὲ ὁ λόγος τὸν τοιοῦτον προσίεται, bacc habent codd. Vatic. 650 et Alt., οὐδὲ λόγον τοῦ τοιούτου προσ. ID. Pro ἐπὶ τὸν legunt ἐπὶ τοὺς codd. Vat. 630 et Alt. et vers. seq. pro έρωτα ponunt έρωτας. ID.

XXXH. ISIDORO DIACONO. ΑΒ. - ΙΣΙΔΩΡΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Landat Joannis Chrysostomi in Pauli Epistolam ad Romanos commentarium. In commentario Epistolæ potissimum ad Romanos to Isidore mihi cognominis), sapientissimi Joannis sapientia thesaurus quidam est. Sic enim existimo (ne quis ad gratiam hic me loqui puter) si divinus Paulus Attico uti sermone voluisset, quo sui exsisteret interpres, non aliter interpretaturum fuisse, quam supra dictus Chrysostomus vir venerandus præstitit; adeo enthymematis, sententiis atque orationis elegantia, verborumque hic est sans proprietate. 564 ΧΧΧΙΙΙ. - EIDEM ISIDORO. Laus sancti ac diserti doctoris Incidi forte in sanctum virum, cujus docentis oculus praeferret majestatem ac sapientiam. Aculeos enim plurimos dicendo infigebat. Supercilium vero pculorum eorum, quæ docerentur, mentem exhibebat. Is quantus quantus est, ut ita dicam, utilia spirabat, cum posset eum cernentibus sapientiae instillare amorem. ZOSIMO, MARONI, PALLADIO ET EUSTATHIO. Ἐν τῇ ἑρμηνείᾳ τῆς πρὸς Ῥωμαίους Επιστολῆς μάλιστα, ὦ ὁμώνυμε, ἡ Ἰωάννου τοῦ πανσόφου σοφία τεθησαύρισται. Οίμαι γάρ, και μή τίς με πρὸς χάριν λέγειν νομιζέτω, ὅτι εἰ Παῦλος ὁ θεσπέσιος Αττικὴν εἴληφε γλῶτταν, ὥστε ἑαυτὸν ἑρμηνεῦσαι, οὐκ ἂν ἄλλως ήρμήνευσεν, ἢ ὡς ὁ προειρημένος ἀοίδιμος ἀνήρ· οὕτω καὶ ἐνθυμήμασι, και κάλλει, καὶ κυριολεξία κεκόσμηται ἡ ἑρμηνεία. ΑΓ'. — ΤΟ ΑΥΤΟ. (Forte ejusdem Chrysostomi). Ἐνέτυχόν ποτε ἀνδρὶ ἁγίῳ, οὗ τὸ μὲν ἄμμα δια δάσκοντος φοβερὸν ἐτύγχανε καὶ σοφόν. Πολλὰ γὰρ αὐτῷ ἦν πρὸς τὸν λόγον τὰ κέντρα· ἡ δὲ ὀφρύς ὑπερβεβλημένη τοῖς ὀφθαλμοῖς διεσήμαινε τὸν νοῦν τῶν διδαγμάτων. Καὶ ὅλος, ὡς ἔπος εἰπεῖν, ὠφελείας έπνεε, δεινὸν τοῖς ὁρῶσιν ἐνιεὶς τῆς θείας σοφίας τὸν Έρωτα. ΛΔ'. ΖΩΣΙΜΟ, ΜΑΡΩΝΙ, ΠΑΛΛΑΔΙΟ, improbos delerret. mali societate Cum audissem vos feras immanitote superare, atque omni bello pacem molestiorem fœdere ipso inter vos percusso pactos, mitem ac placidum hominem, qui sibi aliisque prodesse consueverit, contumeliose accipere ausos vos esse, talia ei dicentes, qua in vos potius jactata quadrarent; equidem cum lacrymis deploro. Quare malos atque improbos vos esse ignorantes, discere tandem ut velitis obsecro. XXXV. → DIONYSIO. Suadet oratori ut virtutem, quam verbis, reipsa etiam exornet. Πυθόμενος ότι θῆρας ὠμοβόρους ὑπερβαλλόμε νοι, καὶ πολέμου παντὸς ἀργαλεωτέραν εἰρήνην σπεισάμενοι πρὸς ἑαυτοὺς, πρᾷον καὶ μειλίχιον ἄνθρωπον, καὶ ἑαυτὸν καὶ ἄλλους ὠφελεῖν εἰωθήτα, λοιδορῆσαι οὐκ ἐφοβήθητε ἐκεῖνα αὐτῷ εἶπόντες, ὅσα ὑμῖν ἔπρεπεν ἀκοῦσαι· λίαν τε ὑμᾶς κατεθρή νησα, ὅτι οὐδ' εἰ τῶν κακῶν ἐστε γινώσκετε· μαθόντες τοίνυν ἀνενέγκατε. ' Audio optime nosse te vanam aucupari gloriam, et opinionem non satis te diguam collegisse. Quare si venerandus tibi virtutis habitus videtur, quin buie das operam; sed tu fructu neglecto foliis te exornas. Siquidem etiam in laboribus radix quidem amara, ut ille ail, fructus vero dulcis inde atque amabilis exsistit. NEMESIO. ΑΕ. ΔΙΟΝΥΣΙΟ. Πυνθάνομαι ὅτι δεινότατος εἴ σχηματίσασθαι δόξαν καινήν, καὶ ὑπόληψιν οὐδέν σοι προσήκουσαν συλλέξασθαι. Εἰ τοίνυν τὸ σχῆμα σοι τῆς ἀρετῆς αἰδέσιμον φαίνεται, διατὶ μὴ τὴν ἀρετὴν αὐτὴν ἀσκεῖς; ᾿Αλλὰ τοῦ καρποῦ ἀμελῶν, τοῖς φύλλοις σεμνύγῃ; Εἰ γὰρ καὶ διὰ τοὺς πάνους ἡ ῥίζα τισὶ πικρὰ εἶναι δοκεῖ, ἀλλ' ὁ καρπὸς γλυκὺς καὶ ἐράσμιος. ΑΓ. ΝΕΜΕΣΙΟ. Ad paupertatis hortatur studium. Divitiæ ut Babylonis statua non adorandæ. Præ omnibus, abundare, magisque regios esse eos censeo, qui divitiarum cupiditatem calcarunt, quibus annumerari omni ope adnitamur: tametsi plerique tyrannidem ejus velut statuam Babyloniorum adamaverint. Nos vero triam puerorum robur imitati, etsi turbarum voces ac fistularum, totiusque mu- • Dan. 111, 1 seqq. Πάντων εὐπορωτέρους ορίζομεν εἶναι καὶ βασι λικωτέρους τοὺς τὸν ἔρωτα τοῦ πλούτου καταπατήσαντας, ἐν παντὶ σθένει εναρίθμιοι σπουδάσωμεν γενέσθαι· εἰ γὰρ καὶ πολλοὶ τὴν τούτου τυραννίδα, καθάπερ τὴν εἰκόνα τοῦ Βαβυλωνίου προσεκύνησαν· ἀλλ' ἡμεῖς μιμησάμενοι τῶν τριῶν παίδων τὴν Inter ενθυμήμασι εἰ καὶ cod. All inserit νοήμασι. PossiY. of scribunt pro el ambo codd. Vatic. 650 ε Aliaciasis. ID.

EPISTOLARUM LIB. V. · EPIST. XXXIX. suἀνδρίαν, τἂν φωναί σαλπίγγων καὶ συρίγγων, sicæ artis per aera delatae auribus ciroumenou καὶ πάσης μουσικῆς πρὸς τὸν αἰθέρα φερομένης περιηχῶσιν ἡμῶν τὰς ἀκοὰς παὶ κάμινος πενίας ἀνακαίοιτο, μὴ προσέχωμεν τοῖς τυμπάνοις, μηδὲ τοῖς αὐτοῖς, μηδὲ τῇ λοιπῇ τοῦ πλούτου φαντασία. ᾿Αλλὰ κἂν εἰς κάμινον ἐμπεσεῖν δέῃ, πτωχείαν ἐλώ μεθα, ώστε μὴ προσκυνῆσαι ἐκείνῳ, καὶ ἔσται ἡμῖν ἡ φιλοσοφία, ἐνταῦθα μὲν ὥσπερ δρόσος ἐν μέσῳ διασυρίζουσα, καὶ ἐλευθερίαν άπασαν ὠδίνουσα, ἐκεῖ δὲ τοὺς στεφάνους τῆς ὑπομονῆς ἀποτίκτουσα. ΛΖ'. - ΛΕΟΝΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. et fornax inopiæ accendatur, ne tympanis attenda mus, neque lybiis, ac me reliquis quidem opem phantasmaţis. Sed etsi in caminum projiciendi - mus, mendicitatem æquo feramus animo, ut ne opes quidem adoremus. Sic erit hæc nobis philosophia exinde velut ros in medio sibilam edens, omnemque gignens libertatem, ibique coronas afferens patientiæ. De bonis presbyteris contra malos disseritur, quique Εἰ μὲν τῶν ἀρχομένων τινὰς ἐχειροῦτο ἡ κακία, οὐδὲν (χρὴ γὰρ τἀληθῆ λέγειν ) ἂν ἦν τοσοῦτο δεινὸν, καίπερ ὃν δεινόν. Ἐπειδὴ δὲ ἔρπουσα πρὸς τὰ χείρω, καί τινας τῶν ἱερᾶσθαι λαχόντων ἐπιβόσκεται· καὶ ὡς γέγραφας (τὸ τῶν κακῶν κεφάλαιον, καὶ πάσης συμφοράς βαρύτερον) ἀπολογίαν, οὐκ οἶδ' ὅπως, τοῦτο τοῖς ὑπηκόοις τίκτει. Ακουέτωσαν οἱ ταῦτα λέγοντες, μὴ τοῖς κακῶς ἱερωμένοις παραμετρεῖν τὸν οἰκεῖον βίον, ἀλλὰ ταῖς ἐντολαῖς. Ὁ γὰρ κριτὴς ἀδέκαστος ὢν, ἀπολογίαν ἄλογον οὐ δέξαιτο, ἀλλ' ἐρεῖ μάλιστα μὲν ὅτι πολλοὶ τῶν ἱερωμένων ηὐδοκίμησαν, οἷς ἐχρῆν προσέχοντας ὑμᾶς τὸν νοῦν διορθῶσαι τὸν οἱ κεῖον βίον. Ἐπειδὴ δὲ ἐφωράθητε τῆς κακίας ὄντες ἐρασταὶ, ἐξ ὧν οἱ τοῖς ἀριστεύσασιν ἀτενῶς προσ εσχήκατε, ἀλλὰ τοῖς πταίσασι, κἀκεῖνοι μὲν δώσουσι δίκην ἀξίαν ὧν ἔδρασαν, καὶ ὑμεῖς ἐπειδὴ ἀρετὴν ετοιμάσατε καὶ κακίαν ἡσπάσασθε, καὶ οὔτε βασιλείας πόθος, ούτε γεέννης φόβος ἐποίησε φύλακας τῶν ἐμῶν γενέσθαι νόμων, τὴν ἐσχάτην δώσετε τι μωρίαν. ΔΗ. - ΑΒΡΑΑΜ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. G 565 xxxvII. LEONTIO EPISCOPO. corum se excusent exemplo. Confer. epist. 21. Si quidem subditorum quibusdam improbitas dominetur, nibil (verum est enim proferendum} eo magis est grave, tametsi sit grave. Cum vero ad deteriora urgens etiam sacerdotii sortem adeptos depascitur, et, ut scribis (quod rei caput omnique damao gravius), defensionem excusationemque uescio que modo hoc auditoribus parit. Audiant, qui talia dicunt, ne conformari vitæ malorum sacerdotum swath vitam velint, sed potius præceptis. Iacurrupius enim judes excusationem iustam non recipiet, sed dicet: Quam multi sacerdotes bone fuerunt existimationis, queis decebat menteni adhibere, ac vitam moresque vestros in melius commutare. Vos autem malitiæ nimis amantes deprehensi, cur non melioribus serio intendistis? sed vitiosi ipsi estis. Hujusque poenas dabunt eulpis condignas; vosque quia, virtute rejecta, improbitatem cupide estis amplexi, neque regni coelestis desiderium, neque gehennæ terror meas fecit observare leges, idcirco æternamı Juetis pœnam. XXX VIII. - ABRAHAMO EPISCOPO. virtutis gignit amorem. Sacrarum Litterarum studium Λίαν θαύμαζω τὴν τῶν πολλῶν ῥᾳθυμίαν, ὅτι οἱ Valde equidem mirer supinam quorumdam neμὲν γενναῖοι καὶ θαυμαστοὶ ἄνδρες τους πόνους τοὺς gligentiam, cum alii homines generosi alque admiὑπὲρ τῆς ἀρετῆς προθύμως ὑπομένουσιν, οὗτοι δὲ randi labores virtatis nomine libenter suscipiant, οὐδὲ τοὺς λόγους ἐξ ὧν οἱ τῆς ἀρετῆς ειώθασι φύς- illi vero ne verba quidem, quibus ad laborem virtaσθαι πόνοι, ἀκούειν ἀνέχονται. Τίς οὖν αὐτοῖς πιο tis excitari homines solent, sustinent audire. Hos στεύει, ὅτι τοὺς ὑπὲρ τῆς ἀρετῆς ἱδρῶτας γνησίως quis credat pro virtute sudores revera capessere ἐπαναιροῦσιν ὅταν τοὺς ὑπὲρ αὐτῆς λόγους velle, quando ne sermones quidem videas æque ab ἴδωσιν αὐτοὺς δυσκόλως προσιεμένους. Μαραίνει τοί- iis animo suscipi. Hortare itaque tales, de quibus νυν ἐκείνοις περὶ ὧν καὶ γέγραφας, ἔχεσθαι τῆς τῶν ad me perscripseras, sacram legant Scripturam, Γραφῶν ἀναγνώσεως. Ἐντεῦθεν γὰρ καὶ ἡ γνῶσις quam lectionem comitatur cognitio atque scientia. τίκτεται. ΑΘ'. - ΙΣΙΔΩΡΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. XXXIX. - ISIDORO DIACONO. Multiplices tentationum fructus. Confer. inf. 226 ep. Πολλοὶ δόξαντες ἀνδρεῖοι εἶναι καὶ γενναῖοι οὐδὲ τὴν προσβολὴν καὶ τὸν ἀκροβολισμὸν τῶν πειρασμῶν • ibid. 50. Opinantes plerique fortes se ac generosos ne impressionum quidem et tentationum velitationem Pro φωναί scribit φωναίς cod. alt. PossIN. Inter ἀκοὰς ει κάμινος idem omittit καὶ vers. post 4, πτωχείαν idem niulat in πτωχείας. ID. Inter μεν et πολλοὶ cod. Alt. tollit ὅτι. Idem vers, inde 3, οὐ τοῖς mutat in αὐτοῖς in contexta, annotans tamen où tołę in marg. Id. Pro ήτοιμάσατε scribit idem ήτιμάσατε, et vers. ἐποίησε mutat in έπεισε, in utraque emendatione sine dubio probandus. ID. Pro επαναιροῦσιν cod. Vat. 650 et Alt. le gunt ἐπαναιροῦντες.

ἐν τῇ πράξει, τὴν τῆς ἀνδρείας οἴησιν παρὰ τοῖς θεαταῖς κεκαρπῶσθαι, κατέσπασαν τὴν ὀφρών. Δι' καὶ συγχωροῦνται, ὡς εἶμαι, πειρασθήναί τινες, τὸν τοῦ μεγάλοι δοκεῖν εἶναι καὶ δυσμαχοι ἔννοιαν ἰαθησόμενοι, καὶ πρὸς μετριοφροσύνην συνελαβησό μενος οὐ μικρὰ αὕτη ψυχῆς ὠφέλεια, τὸ σβεσθῆναι τὸ φρόνημα τῶν μηδὲ τὴν πεῖραν, ου φημι τον ἀγῶνα, ἐνεγκεῖν δυνηθέντων. Ὁ μὲν γὰρ μετὰ πολλὰ τρόπαια ἡττηθείς, ἴσως συγγνωστός· ὁ δὲ ἐν αὐτοῖς τοῖς ἀκροβωλισμοῖς πεσὼν ἐσχάτης ἀσθενείας, μάλ λον δὲ ῥαθυμίας εκφέρει δείγμα. sustinuerunt. Redarguli ergo sola opinione non ήνεγκαν· ἐλεγχθέντες οὖν ἐν μόνῃ τῇ δόξῃ, ἀλλ' αὐτ facto fortitudinis existimationem a spectantibus, quod laudem carpere conati sunt, supercilium contraxerant. Ideo vero permittuntur, ut arbitror, tentari nonnulli, ut et magni atque inexpugnabiles in suis oculis exsistentes ab amore sui curati, ad modestiam impellantur. Non exiguum itaque hoc animæ commodum, fastum exstingui, ac spiritum eorum, quorum experimentum nullum, ne dicam certamen quidem sustinere queant. 566 Qui enim post mulla victus tropæa, venia forte diguus: al qui in velitationibus occumbat, summæ imbecillitatis vel negligentiæ potius præ se fert argumentum. XL. TAURO PRÆFECTO. Μ'. -- ΤΑΥΡΟ ΥΠΑΡΧΟ. Hortatur ut reipublicæ onus cum pluribus bonis communicet. Noveris recte, o sagacissime virorum, quod si amicos optimnos, veritati, inquam, innutritos, et pecuniarum contemptores ad magistratus promoveris (nam periculosum est plerumque tantam negotiorum molem uni imponere) eorum, qui illos capessunt, virtute aristocratize gubernandi feceris formam. Εὖ ἴσθι, ὦ ἀγχινοίας τέμενος, ὅτι εἰ τοὺς ἀρίστους τῶν φίλων, τοὺς ἀληθείας, φημί, συντρόφους, καὶ χρημάτων κρείττονας κοινωνούς ποιήσειας τῆς ἀρχῆς (ἐπισφαλές γὰρ ὡς τὰ πολλὰ τὸ ἐφ' ἑνὶ τοσοῦτον ὄγκον ὁρμεῖν πραγμάτων), ταῖς τῶν ἀντιλαμβανα μένων ἀρεταῖς ἀριστοκρατείαν ἀποτελέσειας την ἀρχήν. MA'. LAMPETIO DIACONO. Regnum calorum inculcatum. Sup. ep. 4. Res sacræ atque divinæ homini animali stulta videri possint quandoquidem nisi vel nolenti prius persuadeas regnum esse cœlorum, ejus ingenerare nequeas amorem. XLH.· ALIPIO REMP. ADMINISTRANTI. ΛΑΜΠΕΤΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Μωρία δοκεῖ τῷ ψυχικῷ ἀνθρώπῳ τὰ θεῖα· ἐπειδὴ τῷ οὐ θελόντι πεισθῆναι πρότερον, ὅτι ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν ὑφέστηκεν, έρωτα αὐτῆς τεχθήναι ἀδύ να του. ΜΒ'. — ΑΛΥΠΙΑ ΠΟΛΙΤΕΥΟΜΕΝΟ. Panæ lente sunt exigenda. Inf. ep. 207. Grave est non tarde pœnas dare eum, qui te, ut scribis, affecit injuria, sed potius eum, qui cito pœnas persolvit, videri, postea injuriam nullam intulisse, ut accidit sæpenumero. Quamobrem ab eo pœnas exigere noli festinanter, sed expende diligenter an revera læserit: quod enim mature et accurate rem excutias, nihil inde tibi damni aceedat, sed si virum innocentem pœnas dare præpropere coges, ingens accidere detrimentum poterit. DOROTHEO VIRO CLARO. Ingens supplicium et tolerantia ægre Hic quidem, vir optime, simul convenire non possunt ingens supplicium ac cruciatus, et sustimentia seu perseverantia. Alterum enim alteri repugnat, quod corpus interitui natura sit obnoxium, borum non ferens concursum. Ibi vero in altera vita perpetuitate introducta pulsaqué corruptione, pugnæ inde exsistere potest dissolutio: ut tormentorum exsuperantiam neque robur corporis expellere, neque corpus in nihilum redigi possit. Δεινὸν οὐ τὸ βράδιον δοῦναι δίκην τὸν ὡς φής σε ἠδικηκότα, ἀλλὰ τὸ τάχιον δόντα, φανῆναι ὕστε ρον μὴ ἀδικήσαντα, ὅπερ πολλάκις συνέβη· μὴ σπεύδε τοιγαροῦν ἐπὶ τὸ δίκην ἀπαιτῆσαι, ἀλλ᾽ ἐπὶ τὸ ἀρ κιμάσαι εἰ ἀληθῶς ἡδίκηκεν, ἀπὸ μὲν γὰρ τοῦ μελ λησμοῦ οὐδὲν βλαβήσῃ, ἀπὸ δὲ τοῦ τάχους, εἰ μὴ ἀδικήσαντα ἀπαιτήσεις δίκην, κομιδῆ ἀδικηθήσῃ. ΜΓ. ΔΩΡΟΘΕΟ ΛΑΜΠΡΟ, dural in hac vita, sed in futura. Ἐνταῦθα μὲν, ὦ βέλτιστε, οὐχ οἷόν τε ἀμφότερα συνδραμείν, σφοδρότητα λέγω τιμωριών και παραμονήν. Θάτερον γὰρ θατέρῳ πολεμεί, διὰ τὸ φθαρτὴν οὖσαν τοῦ σώματος τὴν φύσιν μὴ φέρειν αὐτῶν τὴν σύνοδον· ἐκεῖ δὲ τῆς ἀφθαρσίας εἰσβιασαμένης, καὶ τὴν φθορὰν ἐξοστρακισάσης, καὶ ἡ τῆς μάχης ταύτης διάλυσις γένοιτ᾽ ἂν ὡς τὴν ὑπερβολὴν τῶν βασανιστηρίων, μήτε τὴν ἰσχὺν ἐξελάσας τοῦ σώμα τος, μήτε τὸ σῶμα εἰς τὸ μὴ ὂν παραπέμψαι, Toy mutat in thy cod. Alt. et vers. inter μικρά οι αὕτη inserit γάρ. Possin. Inter βράδιον et δοῦναι codd. Vat. 650 et All. inserunt τό. 19.

" N τό EPISTOLARUM LIB. V. ΜΔ'. - ΣΕΡΑΝΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. EPIST. XLVII. Virlus laudatur et alget. (Confer ep. 413.) Ὥσπερ πολλοὶ τῶν ἀνθρώπων μέγιστον ἀγαθὸν νομίζοντες εἶναι τὴν ὑγίειαν τοῦ σώματος, οὐ πάνω αὐτῆς φροντίζουσι. Τὰ γὰρ ἡδέα τῶν ὠφελίμων προ τιμώντες, διαμαρτάνουσι ταύτης· οὕτω καὶ τὴν ἀρετὴν ἐπαινοῦντες, τὴν ὁδὸν τὴν ἐπὶ ταύτην φέρου σαν ἀποδιδράσκουσιν. ΜΕ. – ΑΝΑΤΟΛΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. SERENO DIACONO. Ut maximum existimant bonum esse sanitatem corporis plerique mortalium, sic eam non admodum curæ habent. Delectabilia enim utilibus præferentes lædunt valetudinem. Sic et virtutem quiclam laudantes, a via tamen, quæ ad eam ducat, aberrant. 567 XLV. ANATOLIO DIACONO. De bono vini modice sumpti. (Conf. ep. 413.) Ο οἶνος, εἰ καιρίως και μετρίως ποθείη, ἅτε τι μηθείς, εὐφροσύνης αίτιος γίνεται. Εἰ δὲ παροινηθείη, ἀμύνεται τὴν ὕβριν, καὶ δίκας ἀπαιτεῖ τοὺς ὑβριστάς, γέλωτα καὶ αἰσχύνην, καὶ κωμῳδίαν, καὶ μώλωπας αὐτοῖς προξενῶν. MG'. ΠΑΥΛΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. β Vinum opportune ac moderate sumptum, quasi honore affectum, lætitiæ hilaritatisque causa exsistil. Si vero largius hauriatur, inebriat, ulcisciturque injuriam, et ponas exposcit, a quibus injuria affectum est, risum, ignominiam, reprehensionem atque adeo verbera propinat. PAULO PRESBYTERO. Oculos, ut animi fenestras, custodiendos. (Inf. epist. 17, 291 et 146 cum scholiis.) Οὐ μόνον τὸ σῶμα ἀνέπαφον, ἀλλὰ καὶ τὰς βολάς τῶν ὀφθαλμῶν, ἃς κέρας διὰ τοῦτο καλοῦμεν, παρο θένους εἶναι χρὴ, καὶ μὴ πιστεύειν αὐταῖς ἀναισχύντως καὶ ἀκρατῶς ἐστιᾶσθαι τοῖς ἀλλοτρίοις κάλλεσιν, ἵνα μὴ ἀπὸ τῆς θέας ἐπὶ τὴν πρᾶξιν παιδαγωγη θῶσιν. MZ'. ΕΥΓΕΝΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. Non corpus modo intactum purumque, sed et oculorum jactus (unde et xópas, id est puellas, appellamus pupillas) virgines seu castos decet esse, neque permittere impudice atque impotenter vagari in aliarum forma ac pulchritudine speculanda; ne a conspectu lubrico ad venereum perducantur. XLVII. EUGENIO DIACONO. contemnenda opinio. Quandoquidem e tuis litteris divinare quid sentias oportet, existimo te eum, qui labores pro virtute cum jucunditate sustineat, opineturque ingentes inde fructus exsistere. Pauca vero scripsisse animadverto, quod doleas infelicem te ab homini bus censeri. Nescis enim te iis indignari ac succensere, pro quibus par erat lætari. Si enim non dubitas, quin pro studio virtutis magnum apud Deum te præmium maneat, ecquid hominum turbaris suspicione? Etsi sic dedimus ipsis suspicandi ansam, quodque ita sentiant, facillime ostendam. Si enim soli tibi eorum, qui virtuti dant operanı, id accidit, non fuerit vera hæc suspicio. Verum babuerint impudentiæ umbram, qui rebus honestis invident: non tamen primus neque solus in has incidisti calamitates, sed optimus ferme quisque non modo apud Christianos, sed (si complecti fas est omnes gentes, et hæc tibi animi consternatio est eripienda) apud Judaeos olim et gentile, ac larbaros, inciderunt multi. Ut quid ergo contristaris? Si enim illi tanquam athletæ generosi plagis impositis et vulnerati, sanguineque profuso, etiam morte una occubuerunt, tu quid interim animi abjectione te ipse lædis, reddisque adversarium fortiorem? Idem enim facis ac si diceres: Cur neminem spe‑ clantium adversarius vulnerat, sed ipsum tantum, qui nomen dederit, atque in stadium prodeat? Tristari itaque cave, ea patiens quæ perpessi sunt ii, e qnibas dignus non erat mundus 7; › quin potius Virtutem amanti hominum Ἐπειδὴ χρὴ ἀπὸ τῶν γραμμάτων τῶν σῶν καταστοχάσασθαι τῆς σῆς διανοίας, αἴσθομαί σε τοὺς μὲν ὑπὲρ τῆς ἀρετῆς πόνους ἡδέως ὑπομένοντα, καὶ τοὺς ὑπὲρ αὐτῆς καρπούς μεγάλους εἶναι νομίζοντα· ἀθυ μοῦντα δὲ τῷ τοῖς ἀνθρώποις νομίζεσθαι δυστυχεῖν, ὀλίγα γράψαι διέγνωκα. Λανθάνεις γὰρ σαυτὸν ἐπὶ τούτοις δυσχεραίνων, ἐφ' οἷς ήδεσθαι προσήκεν. Εἰ γὰρ οὐκ ἀμφιβάλλεις, ὅτι μέγας σοι καρπὸς ἔσται παρὰ Θεῷ τῆς περὶ τὴν ἀρετὴν εὐνοίας, τί σε τα ράττει ἡ τῶν ἀνθρώπων ὑπόνοια, εἰ καὶ δοίημεν οὔ τως αὐτοὺς ὑποπτεύειν; Οτι δὲ οὕτω νομίζουσι, ῥᾷστα δεῖξαι πειράσομαι. Εἰ γὰρ καὶ σὺ μόνος τῶν ἀρετὴν ἐσχηκότων τοιαῦτ' ἔπαθες, ἦν μὲν οὐδὲ τότε ἀληθὴς ἡ ὑπόνοια. Πλὴν ἀλλ᾽ εἶχον οἱ τοῖς καλοῖς ἀπεχθανόμενοι σκιὰν γοῦν ἀναισχυντίας. Εἰ δὲ οὔτε πρῶτος, οὔτε μόνος τοιαύταις συμφοραῖς περιέπεσες, ἀλλὰ πάντες σχεδὸν οἱ ἄριστοι, οὐ μόνον παρὰ Χρι στιανοῖς, ἀλλ', εἰ χρὴ πάντας περιλαβεῖν, καὶ σβέ σαι σου τὴν ἀθυμίαν, καὶ παρ᾽ Ἰουδαίοις πάλαι καὶ Ελλησι, καὶ βαρβάροις, τί ἀλύεις; Εἰ γὰρ κἀκεῖνοι, ὥσπερ ἀθληταί γενναῖοι τυπτόμενοι, καὶ τραυματιζόμενος, καὶ αἷμασι καταρρεόμενοι καὶ θανάτοις ὁμι λοῦντες διετέλεσαν, τί σὺ τῇ ἀθυμίᾳ καταβλάπτεις σαυτὸν, καὶ ποιεῖς τὸν ἀνταγωνιστὴν ἰσχυρότερον; Ταυτὸν γὰρ ποιεῖς, ὡς ἂν εἰ ἔλεγες, δι᾿ ἣν αἰτίαν οὐδένα τῶν θεατῶν πλήττει ὁ ἀνταγωνιστής, ἀλλ' αὐτὸν τὸν ἀπογραψάμενον καὶ εἰς τὸ στάδιον εἰσφοιτήσαντα; Μὴ τοίνυν ἄλυε τοιαῦτα πάσχων οἷα κα κεῖνοι, ε ὧν οὐκ ἦν ἄξιος ὁ κόσμος·, ἀλλ᾽ εὐφραίνου, * Hebr. st, 58. PATROL. GR. LXXVIII.

letare, quol, at certaminum fias consors, sic et ὅτι ὥσπερ τῶν ἄλλων μετέσχες, οὕτω καὶ τῆς εὐε gloriæ et præconii quoque evades particeps *. κλείας καὶ τῆς ἀναρτήσεως μεθέξεις. HARFOCRE RIETORI. ΜΙ. — ΑΡΠΟΚΡΑ ΣΟΦΙΣΤΗ. Αμεινον μὲν ὑβριζόμενον σιγῇ φέρειν, καὶ φιλοσοφεῖν· οὐκ ἄκομψον δὲ καὶ τὸ παρὰ σοῦ γεγονός. Ἐπειδὴ γὰρ ὑπ' ἀνθρώπων μοχθηρῶν καὶ παρασή - μων Ζωσίμου, φημὶ, καὶ Μάρωνος, Εὐσταθίου καὶ Μαρτινιανοῦ, ἐπεπόνθεις κακῶς· ἡγήσω δέ, τὸ μὲν ψήφω δικαστηρίου τιμωρήσασθαι τούτους, πιο κρόν· τὸ δὲ σιωπῇ φέρειν, ταπεινόν λογική μετήλθες τοὺς ὑβριστάς δίκῃ, τοῖς σκώμμασιν ὁρισάμενος τὴν τιμωρίαν· ἃ τοὺς ἐνόχους δάκνειν μὲν εἴωθε, κινδύνω δὲ οὐ περιβάλλει. Αμείνονα τοίνυν ἐγὼ κρίνω του conviciis temperandum. Injuriam maledictis non esse ulciscendam a sapiente, Præstat injuria affectum cum silentio tolerare ac philosophari. Tecum autem præclare est actum, postquam a flagitiosis et adulterinis hominibus, Zosimo, inquam, et Marone, Eustathio item et Martiniano, male es acceptus. Nimis acerbum esse existimasti, illos judicis sententia puniri, verumn silentio premere abjectum esse: rationabili judicio injuriosos conviciatores es complexus, cavillationibus penian circumscribeus, que mordere quidem reos assolet, periculo tamen non involvit. Neliorem itaque scripti hujus rationem judico, quam scribere συγγράμματος τὸν λογισμόν, ὑφ' οὗ γράφειν ερέω. aggredior, consulens tibi etiam iis, quæ sequuntur, animum intendere. Dico itaque generose ferendum, et ab accusatione liberam esse habendam linguam. Si enim et illos justum est hæc et his graviora audire, at te minime decet loqui, cum sacram habeas Linguam. XLIX.· EUTONIO DIACONO. Συμβουλεύοιμι σοι καὶ τὸ λοιπὸν προσθείναι, φημί δὴ τὸ φέρειν γενναίως καὶ κατηγορίας ἐλευθέ ραν ἔχειν τὴν γλῶτταν. Εἰ γὰρ κἀκεῖνοι δίκαιοι ταῦτα καὶ τούτων χαλεπώτερα ἀκοῦσαι, ἀλλὰ σοὶ οὐ πρέ πει φράσαι, ἁγνείας ανάκτορον ἔχοντι τὴν γλώτταν. ΜΘ'. ΕΝΤΟΝΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. Laudandi boni sine ostentatione. Certandum quidem pro virtutis alumnis, non tanıen ipsi ostentandi sunt, duplici de causa, cum ne socordes reddantur, tum ut assentationis effugiatur nota. Quamobrem nuper nihil ad te scripsi: cum vero ab aliis inductus ad me litteras deleris, the silentio conquestus, quæ ibi gesta sunt, scire avens scito quam maximo verborum fluxu eum, qui tuam egit causam, tanquam e rhetorum disciplina profectum, perorantem laudem plausumque sibi conciliasse. Cum enim, ignorantibus illis {judicibus] pauca quædam, cum non omnia posset, de tua virtute causæque prærogativis dixisset, in tantam mutationem rem totam adduxit, ut et eum, qui contra egerat, cum rubore dimiserit, auditores vero ad palinodiam concilarit. 11 Cor. 1, 7. Αγωνίζεσθαι μὲν χρὴ ὑπὲρ τῶν τῆς ἀρετῆς τρο φίμων· οὐ μὴν αὐτοῖς ἐπιδείκνυσθαι δυοῖν ἔνεκεν, τοῦ τ' ἐκείνους μὴ ὑπτιῶται, τοῦ τε κολακείας ὑπό νοιαν ἐκφυγεῖν. Διὸ οὐδὲ γέγραφα πρώην. Ἐπειδὴ παρ' ἄλλων πειθόμενος γέγραφας, τῇ μὲν σιωπῇ μεμφόμενος, τὰ δὲ γεγενημένα ἀκριβῶς βουλόμενος μαθεῖν· ἴσθι ὅτι ὡς ἔῤῥει ἐπὶ πολὺ ὁ σὸς διάδικος, ἅτε ἐκ ῥητορικῶν ὁρμώμενος μαθημάτων, ἐπαίνου το μύθιον αὐτῷ παρὰ τῶν παρόντων ηγείρετο, Στε ἀγνοούντων τὴν σὴν καλοκαγαθίαν, ὀλίγα τινά φράσεις τῶν προσόντων στι πλεονεκτημάτων (πάντα γὰρ ἴσως οὐ ῥᾴδιον), εἰς τοσαύτην μεταβολὴν μεταρρυθμί σατο τὸ πρᾶγμα, ὡς ἐκεῖνον μὲν ἐρυθριάσαντα ἀποπηδῆσαι, τοὺς δὲ ἀκροατὰς παλινωδίαν ἶσαι VARIE LECTIONES ET NΟΤ.Σ. Edit. Paris., καὶ παρὰ Σίμωνος. Elegans et sine dubio recipienda correctio est duorum cod', Vatic. 650 et Ali. concorditer scribentium παρασί μων, ut referatur ad ἀνθρώπων, uam Simonis mulla hie mentio. Sed omnino rescribendum in cod, utroγια παρασήμων, cujus vocis huc congruentissima notio sic ab flesychio traditur: Παράσημον, ἀδόκιμον, κίβδηλον· ἀπὸ τούτου καὶ τῶν νομισμάτων τὰ κίβδηλα, παράσημα λέγεται. Hos igitur quatuor, Zosimum, Maronen, Eustathium et Martinianam, Harpoνται injustos vexatores, Isidorus hoc loco non poybrρούς solum, seul etiam παρασήμους, lioc est adiutierinos, et vel Christianismi vel sacerdotii quem forte gerebant characterem vitiis infamibus corrumpentes we fede obliterantes, vocat. Nec minus, meo quidem judicio, probanda est altera emendatio solius col Alt. vers. 8 τ. μιν σώμασιν σκώμμασιν scribentis. Sententia enim manifeste requirit, ut non pœna corporis Harpocras shos conviciatores altus sit Eneque id prolaret S. Isidorus), sed dicteriis, quam autea vocavit auctor, λογικήν δίκην, scilemula nonpe in eos monodia, de qua mox agit epist. 52 et 55. Quare utrobique ad has correctiones reformanda erit interpretatio. Po-six. Codd. ambo Vatic, 650 et All. post γενναίως tollunt virgulam et conjunctivam και, continuum'η sequentia hoc modo, φέρειν κακηγορίας ελευθε ρίαν. llic interpunctionem figendum arbitror. Quid autem illis verbis statim sequentibus faciemus, ἔχειν τὴν γλῶτταν? Silentium codicum adjuvetur conjectura. Putarim, zał, superius omissum huc transferendum, et verbum έχειν agendum syllaba, t totus locus sic legatur: Συμβουλεύειμί τοι καὶ τὸ λοι τὸν προσθεῖναι, φημὶ δὴ, τὸ φέρειν γενναίως και κηγορίας ἐλευθερίαν, καὶ ἐπέχειν την γλώτταν. Ναι omiserim col. Vat. 630 κατηγορίας μια κακηγορίας scribere; sel κακηγορίας, etsi e solo sumtur Alt, magis huc quadrat. Ib. Μεταρρυθμίσατο codl. Vat. 630 et Ali. Lια viant in μεταρρύθμισα. 10.

N'. EPISTOLARUM LIB. V. - EPIST. LIII. Λ L. EIDEM. Spes non in terrenis, sed cœlestibus collocanda. Ο μὲν εἰς τὸ θεῖον πεποιθὼς, ἐπὶ μεγίστης καὶ λαμπρᾶς καὶ ἀδιαπτώτου· ὁ δὲ ἐπ' ἄνθρωπον, ἐπὶ λεπτῆς καὶ ἀσθενοῦς καὶ σφαλερᾶς, καὶ ὡς τὰ πολλά διαπιπτούσης ἐλπίδος ἐχεῖται. Διὸ χρὴ τοὺς ἐχέφρονας, τῆς μὲν προτέρας ὡς ἱερᾶς ἀγκύρας ἀντέχε σθαι, τῆς δὲ δευτέρας απέχεσθαι. NA'. Qui ad divinas res ducitur, maxima capèsset et illustria atque stabilia bona: qui vero ad bumanā vehitur, spe fallaci et imbecilla ac tenui, utquė plurimum spe concidente discedet. Quapropter priidentes ac cordatos decet priorem spein ut sacram complecti anchoram, alteram vero rejicere. 569 LI. — EIDEM. diaboli, fugiendum. Orium, pulvinar Λίαν θαυμάζω τῶν πάντα μὲν, ὅσα ὁ κοινὸς ἔχε θρὸς ἁπάντων διάβολος βούλεται, ἀσμένως πρατ τόντων, εἶτα ἐπιζητούντων, πόθεν τὰ τῆς εὐταξίας ἀπόλωλεν ἅπαντα. Ην γὰρ τὴν ὑπερβάλλουσαν καὶ ἀνήκεστον ῥαθυμίαν ἀπώθωνται, συναπώθωνται curabilem repellerent negligentiam, simul etim, εὖ οἶδ' ὅτι καὶ τὰ τὰ τοιαῦτα ζητεῖν. ΝΒ'. — ΑΡΠΟΚΡΑ ΣΟΦΙΣΤΗ. Valde equidem admiror eos, qui libenter patrant omnia, quæ communis omnium hostis diabolus suggerit; deinde quærentes, quomodo omnem amiserint bene gerendi rationem. Si énim eximiam et insat novi, quarere illa omitterent. LII. — HARPOCRE SOPIIISTA. De monodiu ab illo in improbos conscripta. Η μονῳδία, ἣν γέγραφας εἰς Μαρτινιανὸν καὶ Ζώσιμον, Εὐστάθιόν τε καὶ Μάρωνα, ὡς οὐδέπω μὲν τεθνηκότας, ἀεὶ δὲ ἐν τῷ ἁμαρτάνειν ἀποθνή σκοντας, καὶ τὰς ψυχὰς ἐν τοῖς σώμασιν, ὥσπερ ἐν τάφοις κατωρυγμένας ἔχοντας, εἰ καὶ ἀληθῶς καὶ εἰκότως συγγέγραπται, παρ' ἐμοῦ αὐτοῖς οὐ πεμφθήσεται. Οὐ γὰρ ἂν δή σοι πολέμου αἴτιος γενοίμην. Αμείλικτα γάρ φασιν εἶναι αὐτοὺς καὶ ἀτίθασσά θηρία· εἰ μὲν γὰρ παραίνεσις ἦν, ἔπεμψα ἄν· ἐπεὶ δὲ θρηνός ἐστι μονοειδής, οὐκ ἐδοκίμασα πέμψαι εἰ δ᾽ αὐτὸς ὄντως βούλει, πέμψον· ἵν᾽ εἰ καὶ γένοιτο ἄσπονδος μάχη, μὴ εἰς ἄλλον ἔχῃς ἀνενεγκεῖν τὴν αἰτίαν. ΝΓ. — ΜΑΡΤΙΝΙΑΝΟ, ΖΩΣΙΜΟ, ΜΑΡΩΝ, ΕΥΣΤΑΘΙΟ. Mittit monodiam in illos conscriptam; hortatur ut, Μονωδίαν τις τῶν λίαν πεπαιδευμένων, καὶ εἰς ἄκραν ἀρετὴν ἀναβεβηκότων, πεποίηκεν εἰς ὑμᾶς. Εστι δὲ ἡ μονωδία (οἶδα γὰρ ὅτι καὶ τοῦτο ἀγνοεῖτε), θρήνος μονοειδής, μήτε προσωποποιίαν, μήτε ήθοποιίαν ἔχων. Καὶ τὸ μεῖζον, οἱ μὲν ἄλλοι τοὺς ἐκπεπτωκότας φιλοσοφίας θρηνοῦσιν Οὗτος δὲ ὡς ἁλιτηρίους, Monodia abs te conscripta in Martinianum, Zosimum, Eustathium et Maronem, ut nondum vita functos, perpetuis tameu flagitiis morientes, animasque in corporibus tanquam sepulcris defossw habentes, etsi vere et recte sit conscripta, nondum est illis a me missa, ne bellum in te concitem. Implacabiles enim et intractabiles esse feras referunt. Si adhortatio fuisset, misissem utique; sed quia monodia luctus est et næuia in funere, idcirco nou mittendum curavi. Si vero mitti omnino vis, per me liceat: verum si hinc bellum, ut fit, irreconciliabile exsistal, in alium cave culpam trausferas. MARTINIANO, ZOSIMO, MARONI, EUSTATIILO. relictis vitiis, tan/lem resipiscant. Confer epist. 77. Monodiam vir bene doctus summaque præditus virtute in vos conscripsit. Est autem monodia (quod et vos ignorare certo scio) simplex et unius generis luctus, seu deploratio neque personarum, nec mo rum continens fictionem. Quodque majus est, alii in cos, qui philosophia exciderunt, concinunt f Anchoræ sacræ notum proverbium, ut et inf. epist. 271, qua et de spe agit, ut et mox ep. 58. SCHOTT. Pro συναπώθωνται codd. Vat. 650 et Alt. recle scribunt συναπωθήσονται. Possit. Respexit, opinor, ad Pythagoreorum morem, quo iis, qui a philosophia defecissent, cenotaphia Tanquam mortuis exstrucbant, ut tradit his verbis Origenes lib. 11 contra Celsum: Οι Πυθαγόρειο: κενοτάφια ᾠκοδόμουν τοῖς μετὰ τὸ προτραπῆναι ἐπὶ τὴν φιλοσοφίαν πάλιν δραμήτασιν ἐπὶ τὸν ἰδιωτικὸν βίον. Καὶ οὐ παρὰ τοῦτο ἀσθενὴς ἦν λόγῳ, καὶ ὑποδείξεσι Πυθαγόρας, καὶ οἱ ἀπ' αὐτοῦ· Pythagorei inquit, cenotaphia exstruebant iis qui defecissent a philosophia, refero cursu ad vitam privatum. Nec ideo deterior habitus est Pythagoras in doctrina aut demonstrationibus, aut ejus discipuli. Refert idem Clemens Alexand. lib. u Stromateor. Ejus verba ascribam: Φασί γ᾽ οὖν Ιππαρχον τὸν Πυθαγορικὸν, αἰτίαν ἔχοντα γράψασθαι τὰ τοῦ Πυθαγόρου σοφῶς ἐξελαθῆναι τῆς ἀποτριβῆς, καὶ στήλην ἐπ' αὐτοῦ γενέσθαι οἷα νεκρῷ. Διὸ καὶ ἐν τῇ βαρβάρων φιλοσοφία νεκροὺς καλοῦσι τοὺς ἐκπεσόντας τῶν δογμάτων, καὶ καθυποτάξαντας τὸν νοῦν τοῖς πάθεσι τοῖς ψυχι κοῖς. Eastatque epistol. bene longa Lysidis ad 11 - parchum, cujus in extremo liæc legis, Εἰ μὲν οὖν μεταβάλοιο, χαρήσομαι· εἰ δὲ μή, τέθνηκάς μοι. Λ quem Lysidis Pythagorei locum respexit et Greg. Nazianzenus epistol. 43, ad Greg. Nyssenum seribens, quod a nullo interpretum animadversum esse valde equidem miror. Sic enim Theologus: Εἰ μὲν οὖν μεταβάλοιο, ἀλλὰ νῦν χαρήσομαι, τῶν Πυθαγου ρικῶν τις ἔφη φιλοσόφων ἑταῖρον ἐκπεπτωκότα θρηνών. Εἰ δὲ μή, ἐκεῖνος μὲν ἔγραψε, τέθνηκά

' μὲν εἶδος ἁμαρτημάτων ῥητῶν τε καὶ ἀῤῥήτων ὑμᾶς διαπραττομένους εἰσαγαγών, τῶν δὲ τῆς ἀρετῆς μερῶν μηδὲ εἰς ἔννοιάν ποτε ἐληλυθέναι ισχυρισ μενος. Ο δὲ μέγιστον φάναι, τοῦτο οὐ πρὶν παύσομαι· ὅτι ἕκαστος τῶν ἐντυγχανόντων τῇ μου ῳδίᾳ, ὑμᾶς μὲν ὡς ἀργαλέα θηρία, καὶ δαίμονας ἀλάστορας, καὶ τῆς κοινῆς φύσεως ἐχθροὺς ἀποστρέ φεται· ἐκεῖνον δὲ μέμφεται, ἐπιχειρήσαντα μὲν, μή δυνηθέντα δὲ ἐφικέσθαι τῆς ἀκριβείας. Οὕτω καὶ λόγου παντὸς καὶ συγγράμματος μείζων ή κακία ἡ ὑμετέρα πᾶσιν εἶναι δοκεῖ. Εκαστος γὰρ τὸ ἐκείνῳ παραλειφθὲν ὑμῶν ἁμάρτημα ἐκκωμωδῶν, ἐκεῖνον μὲν ἡττῆσθαι νομίζει, πρὸς τὴν ὑμῶν κακίαν ἁμιλληθῆναι τῷ λόγῳ τολμήσαντα. Τὰ γὰρ neris luctum. Hic vero vos ut improbos ac peri- καὶ μηδεπώποτε γευσαμένους αὐτῆς τεθρήνησε. Παν ciosos, quique nihil de ipsa philosophia gustarint, deploravit. Vos quidem omne vitiorum genus, dictum indictum patrantes inducens; contendens vero pro viribus virtatis nullam partem in mentem vobis, ne per somnium quidem venisse sancte confirmal. Quod vero maximum appareat, id non prius dicere desinam. Quoniam quisquis in monodiam hanc inciderit, vos ut belluas noxias atque exsecrandos dæmonas, hostesque communis omnium natura merito exsecretur: illum vero scriptorem vituperet quod id aggressus sit argumentum, quod summa accuratione perficere nequiverit: adeo omni oratione scriptioneque major nequitia vestra cunetis apparet. Singuli enim prætermissum ab illo vitium reprehendentes victum illum existinant, ut ἁμαρτήματα ὑμῶν οὐχὶ συγγνώμης μόνον, ἀλλὰ καὶ -ausum cum vestris flagitiis sermone contendere. ·570 Crimina enim vestra non venia modo, verum etiam supplicio superiora majoraque judicant. Vos vero non injuria accusant, quod neque exemplis in citati, neque asseclas reperturi in tot tantaque incideritis delicta, quæ nemo, ne eloquentissimus quidem, oratione consequi dicendo possit. Verum vel -sero tandem resipiscite, ac pœniteamini de patratis a nemine unquam tot delictis, quæ sæpe jam vulgata innotescunt. τιμωρίας ἡγεῖται εἶναι μείζονα. Ὑμᾶς δὲ κακίζει ὅτι οὔτε παραδείγμασιν ἐκβιασθέντες, οὔθ᾽ ἕξοντες τοὺς μιμησομένους εἰς τοιαύτην κλάσατε κακίαν, ἧς οὐδεὶς τῶν ἄγαν πεπαιδευμένων ἐφικέσθαι τῷ λόγῳ δυνήσεται. Αλλ' ὡς πράξαντες ὅσα μηδεὶς τῶν πώποτε ἐπὶ παρανομίαις βεβοημένων, κἂν ἐψε ποτε, γνωσιμαχήσατε. ΝΔ'. — ΗΡΩΝΙ ΔΙΑΚΟΝΟ. HERONI DIACONO. Virtus sequenda, ut hostem vincas. Accusationes quasdam refellere solet interdum Ἐνίας τῶν κατηγοριῶν εἴωθεν ἀπίστους ποιεῖν ὁ vita prola ejus, qui in jus vocatur. Vir itaque bo-C τῶν ἐγκαλουμένων βίος. Πολλάκις γοῦν ἀνὴρ ἀγα nus tantum conspectus et nondum defensus sæpenumero non solum omnem depellit accusationen, et maledicentiam, sed et laudibus ornatus discessit. Quare si vel ab inimicis exigere pœnas vis, virtutem fac exerceas. Quae enim orsa sunt lauduin tuarum præconia, hostibus quam pœnæ oinnes sint, graviora fiunt niagisque acerba. LV. AGATHODÆMONI GRAMMATICO. Avaritis detestatio. Si nonnulli tuæ traditi disciplinæ, furoris rabieique pleni insolens quid ac præter disciplinam atleutarint, hos ferro retrahe, silentiumque, ne in præceps ferantur, impera. Si vero pecuniarum flagrare sentias amore, dic iis assidue: Ecquæ nova hæc et absurda plura habendi cupiditatis amentia est? Cur injecta malerie ac fomite subjecto amplior fit possidendi ardor? Undique enim rapiens, nunquam expletur. Quantum si capitum multorum hydra infinita babeat ora, quibus cibum in ventrem inexplebilem demittat, tanto plus appetat, et quasi nihil antea acceperit. Ecquis igitur cordatus huojusθὸς ὁραθείς μόνον, καὶ μὴ ἀπολογησάμενος, οὐ μετ νον πᾶσαν ἀπετρίψατο κατηγορίαν τε καὶ κακηγορίαν, ἀλλὰ καὶ ἐπαίνοις στεφθεὶς ἀπῆλθεν. Εἰ τοίνυν βούλει τοὺς ἐχθροὺς τοὺς σαυτοῦ δίκας ἀπαιτῆσαι, ἀρετὴν ἄσκε:. Τὰ γάρ σοι παρὰ πάντων ὑφαινόμενα ἐγκώμια, ἐκείνοις τιμωρίας ἁπάσης ἐστὶ βαρύτερα τε καὶ πικρότερα. ΑΓΑΘΟΔΑΙΜΟΝΙ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟ. NE'. (Confer inf. ep. 67.) Εἰ μέν τινες τῶν ὑπὸ σοῦ ἡνιοχουμένων, λύσσης τε καὶ ἀφροῦ μεστοί τυγχάνοντες, ἀγέρωχόν τι καὶ παρὰ τὴν ἡνίαν πράττοιεν, ἀνασείραξε τούτους καὶ Επιστόμιζε, ἵνα μὴ κατὰ κρημνῶν ἐνεχθείεν. Εἰ δὲ χρημάτων αίσθοιο ἐραστὰς, ἀεὶ λέγε· Τίς ἡ καινὴ καὶ παράλογος τῆς φιλοχρηματίας μανία, ᾗ τὸ προσω τιθέμενον ὕλη καὶ ὑπέκκαυμα τῆς τοῦ πλείονος ὀρέξεως γίγνεται; Πάντοτε γὰρ δεχομένη, οὐδέποτε πληρούται· οἷον δέ τις πολυκέφαλος ύδρα μυρίαις στόμασι τὴν τροφὴν τῇ γαστρὶ τῇ ἀκορέστῳ πα ραπέμπουσα, τοσοῦτον αὐτῆς ὀρέγεται πλέον, ἢ ὅσον οὐδὲν εἰ παρὰ τὴν ἀρχὴν ἐδέξατο. Τίς οὖν ταύ μοι· Siquidem meliorem mentem indueris, gaudebo, ut Pythagoricus quidam philosophus (Lysis) dicebat, cum prolapsi sodalis vicem lugeret. Sin minus, ille quidem scripsit, mihi mortuus es. SCHOTT. later πρίν ει παύσομαι codd. Vatic. 6:0 el Alt. inserunt εἰπεῖν. PossIN. Ρυ 1 πρὸς τὴν col. Alt. addit άφθαστον (είε). Πεπαιδευμένων in presenti efferunt anibo could. scribentes παιδευομένων. ID.

EPISTOLARUM LIB. V. EPIST. LX της εὖ φρονῶν ἔλοιτο εἶναι ἐραστής, τῆς κανταῦθα moli vitii sustineat esse aurator? quod et non τῷ μὴ κορέννυσθαι κολαζούσης τὸν ἁλόντα, κἀκεῖσε explendo.quem semel ceperit, sic puniat, ut et æterεἰς τὸ ἄσβεστον πῦρ παραπεμπούσης; nis inferorum ignibus, qui exstingui nequeant, addicat. Να'. - ΔΟΜΕΤΙΟ. NG'. Beati qui persecutionem patiuntur. LVI. DOMITIO. Felicem quidam existimant non eum, qui nihil molestiarum, quibus mortalium obnoxia vita est, sensit unquam (id enim fieri non potest), sed qui quam minimis urgetur malis. Calamitatum enim oh copiam, quibus plerique circunfluunt, beatum pronuntiant, qui paucissinis læditur. Nos vero (Chrisliani] et multa quidem perpessum, excelso tainen animo tolerantem, longe ducimus feliciorem eo, qui Οὐ τὸν πάντη τῶν εἰωθότων τοῖς ἀνθρώποις άνιαμῶν συμβαίνειν ἀπείρατον, μακάριον εἶναι οἱ πολλεὶ νομίζουσι (τοῦτο γὰρ ἀδύνατον), ἀλλὰ τὸν ἐλί γων μετεσχηκότα. Διὰ γὰρ πλῆθος συμφορῶν, απ τοὺς πλείστους καταβλύζουσι, μακάριον τὸν ὀλί γοις προσομιλήσαντα εἶναι ὁρίζονται. Ἡμεῖς δὲ καὶ τὸν πολλὰ μὲν τῇδε πεπονθότα, γενναίως δὲ ἐνηνοχότα, τοῦ ὀλίγα πεπονθότος μᾶλλον μακα ρίζομεν· ὅτι πρὸς τὰ παλαίσματα καὶ οἱ στέφανοι modica pertulerit. Nam et luctatori coronæ ex Αleπλέκονται, καὶ τοῖς ἄθλοις τὰ ἔπαθλα ἀκολουθεῖ. rito obveuiunt, et certantes sua præmia comitantur. NZ. vitiis dehortatur Κηλίδα, καὶ μίασμα, καὶ ἄγος, καὶ τί γὰρ οὐχὶ τῶν προδήλων αἰσχρῶν ὀνομάζοντες σέ τινες, ὦ σχέτλια Ζώσιμε, περιίασιν; οὓς οὔτε καιρός, οὔτε τὸ πάθος επιστομίσαι δύναται, πάντων μαρτυρούν των τῶν ἀκουόντων, ὡς ὀλίγα ἀντὶ πολλῶν, καὶ σε μνὰ ἀντὶ αἰσχρῶν φράζουσι. Σκόπει τοίνυν, ὅπως τούτους επιστομίσῃς· ἐπιστομίσεις δὲ, εἰ παύσειο τῆς ἀκορέστου ῥᾳθυμίας. ΝΗ'. - ΕΠΙΦΑΝΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Spes vitæ anchora. 571 LVII. ZOSIMO PRESBYTERO. et nequitia. Probrum, piaculum ac scelus, et quid non contumeliosi nominis tibi, o miser Zosime, quidam, dum accedunt, imponunt? quorum neque tempus, neque pallos obturare os queal, contestantibus omnibus, qui audiunt, ut pauca multis, gravia turpibus reponant. Quare vide, qua ratione silentium illis imponas. Impones autem si ab insatiabili hac nequitia cessabis. LVIII.· EPIPIIANIO DIACONO, (Confer ep. 50 et 271.) Spes, quæ est ad invictam dexteram cuncta gubernantis, non solum in futurum parit voluptatem, sed et præsentis vitæ sublevat labores. Facile enim quis certaminum labores sustinet, qui coronaru ac præmiorum spe nititur. Si hæc itaque nobiscum hic certat et pugnat, ibi vero coronis exornat atque exhilarat, venerandosque angelis atque hominibus nos constituat, hanc complectamur et mensa tectom que excipianus. Ἡ εἰς τὴν ἄμαχον τοῦ τὰ πάντα οἰακίζοντος δε ξιὰν ἐλπὶς, οὐ μόνον τὴν τῶν μελλόντων ὠδίνει ἀπό λαυσιν, ἀλλὰ καὶ τοὺς παρόντας επικουφίζει πόνους. Ῥτον γάρ τις φέρει τοὺς ἄθλους τῇ τῶν στεφάνων ἐλπίδι πτερούμενος. Εἰ τοίνυν κἀνταῦθα ἡμῖν συν αγωνίζεται καὶ συμμαχεῖ, κἀκεῖσε στεφάνοις ἡμᾶς κοσμεῖ καὶ φαιδρύνει, καὶ ἀποβλέπτους παρ' ἀγγέλοις καὶ ἀνθρώποις καθίστησι, ταύτην περιπτυξώ μεθα, καὶ σύνοικον ἔχωμεν καὶ ὁμοτράπεζον. · ΘΕΩΝΙ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Asperius nihil est humili cum surgit in altum. ΝΘ'. Μὴ λίαν ἐκπλήττου, μηδὲ θαύμαζε, εἰ Ζώσιμος ἀπὸ οἰκετικῆς, ὡς φής, ρίζης ορμώμενος φανητιᾷ, καὶ μέτριον οὐδὲν φρονεί. Είωθε γὰρ ἡ παρ' ἐλπίδα ευημερία τοὺς ἀνοηταίνοντας πρὸς ὕβριν τρέπειν. Σ'. — ΙΕΡΑΚΙ ΔΙΑΚΟΝΟ. LIX. THEONI PRESBYTERO. Noli percelli aut admirari, si Zosinus stirpe se jactans, ut scribis, et aliquis videri cupiens, nihil sapiat moderari. Quæ enim insperata accidit felicitas, ea contumeliam fere attrahit. Amat victoria curam. Σφόδρα ἀπατῶμεν ἑαυτοὺς, καὶ παραλογιζόμεθα, εἰ μηδὲν πράττοντες ὧν προσήκει πράττειν τοὺς νικήν βουλομένους, τῶν πάντα πραττόντων & χρὴ πράττειν τοὺς νικήσειν μέλλοντας, περιέσεσθαι προσδοκώμεν. Ταυτὸν γάρ ἐστι, τὸ καὶ τοὺς καθεύ δοντας καὶ ῥέγχοντας τῶν ἐγρηγορότων και σπουδα HIERACI DIACONO. Valde nosmetipsos decipimus, falsaque utimur ratiocinatione, si nihil agentes eorum, quæ decet agere, qui vincere contendat, superiores nos fore speramus iis, qui nihil non agunt eorum quæ convenit victores agere ac pati. Hoc enim perinde sit, atque dormientes stertentesque vigilantibus ac salVARIE LECTIONES ET NOTÆ. Uterque codles, ὀλίγων. Posses. Που πάντα πραττόντων cohil. Vat. 659 91 1. legunt τους πάντα πράττοντας. Ι

Λ agentibus anteponere, et ignavos atque socordes ζόντων περιεἶναι, καὶ τοὺς ῥᾳθυμοῦντας καὶ ἀρ iis præferre, qui nihil intentatum relinquunt. γοῦντας τῶν μηδὲν παραλιμπανόντων κρατείν. ΞΑ. - ΜΑΡΚΙΑΝΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΩ EXI. MARCIANO PRESBYTERO. Demonstrationis vis in argumento. Dicta, quæ probatione multa longaque indigent inquisitione, non tam sententia aut responso, quam demonstratione declarantur. Opus enim probatione est, ambitu seu circumductione ac demonstratione, ut perspicuam possint nancisci declarationem. Qui enim pronuntiaturus sententiam carere se denonstratione posse existimat, is sapientiae est expers. 572 LXII. — JOANNI DIACONO. Τὰ πολλῆς βασάνου καὶ μακρᾶς ἐξετάσεως δεδ μενα ῥητά, οὐκ ἀποφάσει, ἀλλ' ἀποδείξει σαφηνίζε ται. Χρεία γὰρ καὶ κατασκευῆς, καὶ περιόδου, καὶ ἀποδείξεως, ὥστε δυνηθῆναι ταῦτα λαμπράς τυχεῖν ἑρμηνείας. Εἰ δέ τις ἀποφαινόμενος νομίζει ἀποδείξει κεχρῆσθαι, οὗτος ἔξω τῆς τῶν σοφῶν ἐσκήνωτας συνόδου. ΞΒ'. - ΙΩΑΝΝΗ ΔΙΑΚΟΝΟ. Εἰ καὶ διδάσκαλοι και πατέρες τῆς κολακείας ἀφ ἔμενοι, ὡς τὰ μέγιστα βλαπτούσης καὶ λυμαινομένης». φύσον ἐπανατείνονται, οἱ μὲν τοῖς φοιτηταῖς, οἱ δὲ τοῖς παισί· χρὴ καὶ ἡμᾶς, είγε σωφρονοῦμεν, μάλα λον τῶν ὑβριζόντων τοὺς κολακεύοντας ἀποστρέφε σθαι. Μείζονα γὰρ ἔχει λύμην τῆς ὕβρεως ἡ τοιαύτη. τιμὴ τοῖς μὴ προσέχουσι· καὶ δύσκολου τούτου κρατ τῆσαι ἢ ἐκείνου τοῦ πάθους. Adulatio magis quam contumelia vitanda. Tametsi parentes ac magistri ab adulatione, ut summopere noxia vehementerque corrumpente, abstinentes metum incutiant, hi quidem auditoribus, illi vero liberis: oportet tamen et nos, si sa - pimus, assentatores magis aversari, quam qui læclunt, injuriaque ameiunt. Majus enim affert detrimentum non advertentibus honos ille, quam injuria, et difficilins illud quam hoc vitium expugnatur. LXIII. ΑΝΕΠΙΓΡΑΦΟΣ. Virtus sui merces. Virtus sola possidentem potest ornare. Nullus itaque in dignitate constitutus ex se honorem habet, sed a subțițis accipit: at virtutis perstudiosus etiam in seipso abile decus, quod auferri nequeat, adipiscitur. HIERACI DIACONO. Victus cultusque corporis, qualis. Qui edit quantum fami depellendæ satis est, eaque induit vestimenta, quæ honeste corpus tegant, næ ille et animæ pulchrum vehiculum comparat, et nauclero gubernaculum ad dirigendum facile, el militi quoque congrua arina, et n'usico lyram concinnam adaptat. Qui enim deliciis pinguescens corpore ac vestibus mollibus nimis indulget, at lasciviat, et in absurdas induit immittitque cupiditates, atque adeo reddit molle, bonamque corporis lædit habitudinem: multaque illa mollitie dissolvit, enervatque, animo etiam bellum parat. Quamobrem utroque victu cultuque corporis nimio abstineto, LXV. EIDEM. ΑΓ. - ΑΝΕΠΙΓΡΑΦΟΣ. Μόνη ἡ ἀρετὴ αὐτάρκης κοσμῆσαι τὸν ἔχοντα. Οὐδεὶς γοῦν τῶν ἐν τέλει καθ᾿ ἑαυτὸν ἔχει τὸ γέρας, ἀλλὰ ἐν τοῖς ὑπηκόοις κέκτηται την τιμήν· ὁ δὲ φιλάρετος καὶ ἐν ἑαυτῷ καὶ ἀναφαίρετον ἔχει τὰς κλέος. ΕΔ'. ΙΕΡΑΚΙ ΔΙΑΚΟΝΩ. (Confer. ep. 148, 1:58, 257.) Ο τοσοῦτον ἐσθίων ὅσον λῦσαι λιμόν, καὶ τοιαῦτα περιβαλλόμενος ὅσον ἐσκεπάσθαι κοσμίως, όχημα καλὸν τῇ ψυχῇ παρασκευάζει τὸ σῶμα, καὶ τῷ χυ βερνήτῃ εὐμεταχειρίστους τοὺς οἵακας, καὶ τῷ στρα τιώτῃ εὐάρμοστα τὰ ἔπλα, καὶ τῷ ἁρμονικῷ μουσι κὴν τὴν λύραν. Ο γὰρ τρυφῇ πιαίνων, καὶ ἱματίας καλλωπίζων, σκιρτᾷν αὐτὸ παρασκευάζει, καὶ εἰς ἀτόπους ἐπιθυμίας ἐξάπτει, καὶ μαλακώτερον αὐτὸ ποιεῖ, καὶ τὴν εὐεξίαν αὐτοῦ λυμαίνεται, καὶ τῇ πολλῇ βλακεία διαλύει αὐτό, καὶ τῇ ψυχῇ πολέμιον κατασκευάζει. Οὐκοῦν πέπαυσο κἀκεῖνο καὶ τοῦτο ποιῶν. ΞΕ'. - ΤΟ ΑΥΤΩ. Vitandus aspectus mulierum, ut peccandi ansa. In illud Matth. v, 28, Qui respexerit mulierem, › ela, (Confer ep. 17, 46, 139, 291.) Non simpliciter, optime virorum, qui corda nostra singulatim condidit, lege præcepit, non libidiwose aspicere mulierem, sed ut a molestia tentationeque nos liberaret. Cum enim longe sit facilius formosam non spectare feminam, quam spectata ea vulneratoque ac saucio jaculum eximere vulnusque curare: idcirco id Christus præscripsit. Certamina cnim sunt initio leviora (imo vero ne bello quidem Οὐχὶ ἁπλῶς, ὦ βέλτιστε, ὁ πλάσας κατά μόνας της καρδίας ἡμῶν ἐνομοθέτησε μὴ ἰδεῖν ἀκολάστως εἰς γυναῖκα, ἀλλὰ πραγμάτων ἡμᾶς ἀπαλλάττων. Ἐπειδὴ γὰρ πολλῷ εὐκολώτερον μὴ ἰδεῶν εὐπρόσωπον γ ναῖκα, ἢ θεασάμενον καὶ τρωθέντα ἐξελοῦσαι τὸ βέλος, καὶ θεραπεῦσαι τὸ τραῦμα, τοῦτο προτέταξε. Κουφότεροι γὰρ ἐν προοιμίοι; οἱ ἀγῶνες (μᾶλλον ἐὰ οὐδὲ ἀγῶνος δεῖ [75]) τῷ μὴ τὰς θύρας ἀνοίγοντι τῷ Quod in Graco occurrit, μάλλον δὲ οὐδὲ ἀγῶνος δεῖ, supervacaneum arbitror, ideoque del

EPISTOLARUM LIB. V. - EPIST. LXVII: πολεμίῳ, μηδὲ τὰ σπέρματα δεχομένῳ. Εἰ τοίνυν opus est) ei qui hosti non aperit portas, vel auctor ἐξὸν χωρὶς συμπλοκῆς στῆσαι τὸ τρόπαιον, τί πρά γματα αυτῷ παρέχεις περιττά; Οὐ γὰρ τοσοῦτος ἱδρὼς συμβαίνει ἐν τῷ μὴ ὁρᾷν, ὅσος ἐν τῷ ὁρῶντα κρατῆσαι· μᾶλλον δὲ οὐδὲ πόνος τὸ πρότερον, ἀλλ' ὁ πολὺς μόχθος μετὰ τὴν θέαν φύεται. Ὅταν οὖν καὶ τὸ κέρδος μέγιστον ᾖ, καὶ ὁ πόνος μικρός, τί σαυτόν ἐμβάλλεις εἰς τὸ ἀδιεξόδευτον τῆς ἐπιθυμίας πέλαγος; οὐ γὰρ εὐχερέστερον μόνον ὁ μὴ θεώμενος, ἀλλὰ καὶ καθαρώτερον περιέσται. Ὥσπερ γὰρ ὁ ὁρῶν μετὰ πόνου πλείονος καὶ κηλίδος ἀπαλλάττεται, ἐὰν ἄρα ἀπαλλαγῇ· οὕτως ὁ μὴ ἰδὼν καὶ τῆς ἐπιθυμίας ἐστὶ καθαρός. EG'. ΟΦΕΛΙΑ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟ. non est movendi belli. Si igitur liceat sine conflictutropaeum statuere, quidl supervacaneos suscipis ia - bores? Non enim tantus labor est non videndo fornam, quantus illi, in superando, qui videt; i:no in priore labor non est, seul post conspectum difacilis exsistit labor. 573 Cum igitur et lucrum sit maximum, labor etiam exiguus, cur te in pelagus desideriorum, quod exitum non reperiat, conjicis? non enim superat modo facile qui non spectat, verum etiam purior exsistit. Ut enim formæ spectator post labores plurimos a macula liberatur, si quidem liberatur sic non spectans etiam a desiderio liber evadit. LXVI. OPHELIO GRAMMATICO: Non ea semper alilia qua nobis, sed qua Deo videntur. (Confer ep. 454, initio et fine.) Οὐ πάντως τὰ δοκοῦντα ἡμῖν συμφέρειν, ταῦτα καὶ λυσιτελεῖ. Πολλοὶ γὰρ πολλούς νενικηκό τες, ἐκείνους μὲν ἔβλαψαν οὐδὲν, ἑαυτοὺς δὲ τὰ χεί ριστα διέθηκαν· διὸ καὶ ἔδοξεν ἐκεῖνος διημαρτηκέναι τῆς ἀληθείας ὁ εἰπών ο Μακάριος ἐκεῖνος, ᾧ τὸ τό ξον μεριμνήσειας & συμφέρει πεσεῖν.» Εχρήν γὰρ, είγε σοφὸς ἦν, εἰπεῖν· ο Μακάριος ἐκεῖνος ᾧ τὸ τόξον μεριμνήσειας 8 συμφέρει πεσείν.» Πολλοί γὰρ ἐνζήλων καὶ λαμπρῶν ἐπιτυχόντες πραγμάτων, ἐκ τούτου εἰς χείρω ἑαυτοὺς ἤλειψαν κακά. Ἐπὶ γὰρ τοῖς προτέροις μεγάλα φρονήσαντες, τολμηρο τέρως τοῖς δευτέροις ἐνεχείρησαν. Πολλοὶ δὲ ἀποτυχόντες, συμφερόντως ἐπαιδεύθησαν τοῖς ἀργαλεω τάτοις πράγμασι μὴ ἐγχειρεῖν. Ἐπεὶ οὖν τὸ τὰ συμφέροντα εἰδέναι τε καὶ διδόναι, τῇ θείᾳ ἀνήκει προνοίᾳ, ταῦτα παρ' αὐτῆς αἰτῶμεν, καὶ διδόμενα στέργωμεν, εἰ καὶ ἐναντία δοκοίη είναι, ΣΖ'. — ΗΡΩΝΙ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΩ. Avaritiæ detestatio. Ὥσπερ ὁ διὰ παντὸς διψῶν, καν παρὰ ποταμούς καὶ πηγάς κατακέηται, οὐκ αἰσθήσεται τῆς εὐφροσύνης, τῷ μὴ δύνασθαι σβέσαι τὸ πάθος· οὕτω καὶ ὁ πλειόνων ὀρεγόμενος, καν μυρίους ἔχει θησαυρούς, οὐδέποτε ἡδονῆς αἰσθήσεται, τῷ μὴ εἰδέναι κόρον. Ο δὲ τῷ τῆς χρείας ὄρῳ εἴσω ἑαυτὸν διατηρῶν, οὐδέποτε τούτῳ τῷ ἀνηκέστῳ ἁλώσεται νοσήματι, ἀλλ' ἐν θυμηδία ἔσται καὶ χαρᾷ, ἀνάλωτός τε τοῖς ἄλλοις πάθεσι διαμενεί, οἷς ὁ ἀεὶ ἐρῶν ἁλίσκεται. Οὐ γάρ Non continuo quæ prodesse nobis videntur, eadem expediunt utiliaque sunt. Multi enim cum vicerint multos, nihil vero illos læserint, sibi pessine consuluerunt. Quamobrem et ille a veritate abcrrasse mihi videatur, qui olim dixit: Felix cui telum, cum anxit et sollicite cogitavit, bene coutigit cadere.» Aliter enim, si saperet, dixisse oportuit: Beatus, inquam, cui jaculum anxie cogitanti, ad il, quod sibi est utile, cadere contingat. Plerique enim in arduis clarisque versati negotiis, ex his in deteriora mala se præcipitant. Ob priora namque magnos habentes spiritus, temerarie magis posteriora susceperunt. Contra multi bonis spoliati otiliter sunt eruditi difficiliora nòn aggredi negotia. Igitur cum nosse utilia, et dare, ad divinam pertinet providentiam, læc ab illa postulenius, et dataæqui bonique consulainus, tametsi adversa esse videantur. LXVII. HERONI PRESBYTERO. (Confer ep. 55.) Ut plane sitibundus, etsi ad flumina fontesque descendat, non sentiet, nisi sitim possit restinguere, delectationem; sic et plura semper appetens, Lamelsi thesauros habeat infinitos, voluptatem nunquam sentiet, eo quod satiari nesciat. Qui vero intra fines utendi, quantum quidem satis est, seipsum conservet, incurabili hoc morbo nunquam capietur, sed in delectatione erit et gaudio, et ab aliis affectibus expugnari nescius constaus perseverat, dum. Statim τὰ σπέρματα retineo, quæ Isidoro f miliaris vox cum Demosthene, ut epist. 101 et 147. SCHOTT. Ριο ἐμβάλλεις codd. Vat. G50 et Alt. habent ἐμβαίνεις. Possi. luc pertinet lepida Phaedri fabula 12 lib. 1, de cervo eui tenues pedes displicebant, et mox fega servarunt; cornua vero placebant, quibus in silva ramis impeditus capitur à canibus. Laudatis, ait, utiliora quæ contempseris, Sæpe inveniri, hæc exserit narratio. Μος για ενήλων lego εὐζήλων.. Cujus autem antiqui dictum hoc sit, nondum equidem divinare potui. Aliis lampada in cursu trado. SCHOTT. Pro συμφέρει codd. Vat. 650 et All. legunt βούλεται. Solus autern All. pro praecedente με μνήσειας scribit μερίμνησις. Vers. hinc tertio pro μεριμνήσειας iterum cod. Alt. ponit μερίμνησις. Vers, seq. pro ἐνζήλων καὶ λαμπρών ambo cold. scribunt ἐζήλων καὶ οἰκτρῶν. Vers. inde 2, pro φρονήσαντες ponunt φρονήσεται. Possit. Non Ἥρωνι, sed Ιέρων:, Hieroni, Love epist. inscribitur in codd. Vatic. 630 el filaemsi. In.

quibus tamen auans fere capitur. Non enim mult. τὸ πολλὰ κεκτῆσθαι, ἀλλὰ τὸ ὀλίγων δεῖσθαι ἀναλώ posselisse, sel paucis indigere, reddit invictos, sccurosque praestal. Ille enim etsi non afficiatur injuria, valde tamen metuit, ut qui injuriam possit pati. Ilic vero in primis pati injuriam non potest. Quinimo si passus videatur, melius adbuc quam alii eadem non passi, affectus erit, quia continentis vitæ præmia despectat. τους ποιεῖ, καὶ ἐν πάσῃ ἀσφαλείᾳ καθιστῷ· ἐκεῖνος μὲν γὰρ, κἂν μὴ ἀδικηθῇ, ἀκμάζοντα ἔχει τὸν φόβον, ἅτε ἀδικηθῆναι δυνάμενος. Οὗτος δὲ μάλιστα μὲν ἀδικηθῆναι οὐ δυνηθήσεται. "Ην δὲ καὶ ἡ δικῆσθαι δόξῃ, τῶν οὐκ ἠδικημένων πολλῷ ἄμεινον διακείσε - ται, ἐν πλείονί τε ἔσται ἀγαλλιάσει, τῷ καὶ τὰ τῆς φιλοσοφίας γέρα προσδοκάν. ΞΗ. - ΕΥΤΟΝΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. Μὴ θαύμαζε, μηδὲ ἡγοῦ αίνιγμα τὸ παρ' ἡμῶν σοι προειρημένον, ὅτι οἱ πειρασμοί πολλάκις τῶν δυσχερῶν καὶ ἀνελευθέρων παθῶν ἀπαλλαγὴν καὶ De bono tentationis. (Conf. ep. 39 et 226, in Dan. 111 ep. 36 et 138.) Noli admirari, neque ænigma esse, quod alias tibi scripsi, existimes: tentationes sæpenumero gravium ac difficilium perturbationum esse interitum, libertatemque auimo conciliare. Quem- ἐλευθερίαν τῇ ψυχῇ χαρίζονται. Ωσπερ γὰρ ἐπὶ admodum enim in tribus illis pueris, non solunı ignis ipsos non attigit, sed et ad vinculorum dissolutionem subserviit, nactus suæ terminum efficaciæ, ferrum abolendo: sic et tentationes ignaviam resecantes ad sobrietatemque adducentes, omnes a peccatorum expediunt vinculis. LXIX. EIDEM. τῶν τριῶν παίδων, οὐ μόνον οὐχ ἥψατο αὐτῶν τὸ πῦρ, ἀλλὰ καὶ πρὸς τὴν τῶν δεσμῶν λύσιν ὑπηρε τήσατο, ὅρον τῆς ἑαυτοῦ ἐνεργείας ἐσχηκὸς τοῦ στο δήρου τὸν ἀφανισμόν· οὕτω καὶ οἱ πειρασμοί, ῥαθυ μίαν περικόπτοντες, καὶ εἰς νῆψιν ἐπανάγοντες, λύουσι πολλοὺς ἀνθρώπους ἐκ τῶν δεσμῶν τῆς ἁμαρ τίας. ΞΘ'. Non in alieno casu, sed in propria virtute spes firmanda. (Vide ep. 50 et 58.) Dubia quidem et incerta est spes ex aliena infelicitate concepta, non ex propria pendens virtute. Talis enim facile evanescet. At si quis domi securitalis liabeat pignora, inexpugnabilis hic erit, insidiosisque superior molitionibus. LXX. EIDEM. Sorte sua firmum Non hoe age, ne quis te injuria afficiat, sed ne afficere possit, ut maxime velit. Id enim non evenit aliunde, quam necessariis esse contentum, vel nil amplius appetere. Qui enim pluribus inhiat, ab omnibus capi facile potest, cum ab hominibus, tum mini affectionibus. LXXI ISIDORO PRESBYTERO. Σφαλερὰ μὲν ἐλπὶς, ἐξ ἀλλοτρίας κακοπραγίας, οὐκ ἐξ οἰκείας ἀρετῆς ἠρτημένη. Η γὰρ τοιαύτη ῥᾳδίως οιχήσεται. Εἰ δέ τις οἴκοθεν ἔχοι τὰ τῆς ἀσφαλείας ἐνέχυρα, ἀνάλωτος ἔσται, καὶ τῶν ἐπι βουλευόντων κρείττων. lædere nemo potest. Μὴ τοῦτ' ἐννόει, ὅπως μηδείς σε ἀδικήσῃ, ἀλλ᾽ ὅπως κἂν βούληται, μή δύνηται· τοῦτο δὲ οὐδαμόθεν ἐτέρωθεν τίκτεται, ἢ ἐκ τοῦ τῆς χρείας ἔχεσθαι, καὶ μὴ πλειόνων ὀρέγεσθαι. Ο γὰρ πλειόνων ἐφιέμενος, πᾶσιν εὐάλωτός ἐστι, καὶ ἀνθρώποις καὶ κάτ θεσιν. ΟΑ'. ΙΣΙΔΩΡΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΩ. Jobi in calamitate patientia Sapientem omnem perferre fortunam, Viri præstantissimi, mente pura atque constanti Οἱ τῶν ἀνδρῶν ἄριστοι, ἅτε νῷ καθαρῷ καὶ ὑγιαί naturam, quoad ejus fieri potest, contemplati, noderate omnes ferunt rerum vicissitudines. Ut enim laudati tragœdiæ histriones omnem induentes personam admirationi sunt, sic et viri fortissimi veluti athlete in hac vita constituti, omni, quod offertur, sese decenter accommodant. Considera mibi celebrem illum Job, qui in divitiis laudabilis, in inopia magis inclaruit: idemque admirationi cum esset suis opibus, paupertate magis exstitit admirandus. Namque in divitiis indecore turpiterque vivitur, in paupertate vero decore ac modeste. At mente capti malorum investigare cum non possunt originem, hos, qui nihil aut modico saltem dolore affliguntur, infelicibus annumerant. Cum enim nonnisi propriam quisque fragilitatem accusare deberet, res ipsas damnant. ° Dan. 1, 1 seq. νοντι τὴν τῶν πραγμάτων, ὡς ἔνι μάλιστα, θεώμενοι φύσιν, πάσας μετρίως φέρουσι τὰς τούτων μεταβο λάς. Ωσπερ γὰρ οἱ εὐδόκιμοι τραγῳδοὶ πᾶν δεχόμενα πρόσωπον θαυμάζονται· οὕτω καὶ οἱ κράτιστος, ὥσπερ ἀγωνισταὶ ὄντες τοῦ βίου, παντὶ τῷ δοθέντι ευσχημόνως συνδιατίθενται. Ορα γὰρ τὴν ἀοίδιμον Ἰώβ, ὃς ἐν πλούτῳ εὐδοκιμήσας, ἐν πενίς πλέον διέλαμψε· καὶ θαυμασθεὶς ἐν ἐκείνῳ, ἐν ταύτῃ πλέον ἐθαυμάσθη. Εστι γὰρ περὶ πλοῦτον ἀσχημονεῖν, καὶ πενίας ἀπτόμενον εὐσχημονεῖν· οἱ δὲ νοῦν οὐκ ἔχοντες, τὴν ρίζαν τῶν κακῶν ἀνιχνεῦσαι μὴ ἀνεχό μενοι, τοῖς μηδὲν ἢ μικρὸν λυποῦσι τὴν τῶν κακών ἀπονέμουσι ψῆφον. Δέον γὰρ τὴν οἰκείαν αἰτιᾶσθαι ἀνανδρίαν, τῶν πραγμάτων καταψηφίζονται.

EPISTOLARUM LIB. V. EPIST. LXXV. Β΄. ΓΕΝΝΑΔΙΟ. GENNADIO. Hunc vitam cum beatitudine plerna non conferendam. • Oculus non vidit,» etc. Isa. LXIν, 4; 1 Cor. 1, et: < Non sunt condigna passiones, etc. Rom. vult, 18; 11 Cor. iv, 17. Εἰ καὶ μειζόνων ἢ κατὰ σὲ ἀκροατῶν δεῖται τὸ λεχθησόμενον, ἀλλ' ὅμως λελέξεται· ὅτι εἰ πᾶσαν ὁμοῦ τὴν ἀφ' οὗ γεγόνασιν ἄνθρωποι μακαριότητα τῷ λόγῳ τις συλλάβοι, καὶ εἰς ἐν ἀθροίσειεν, οὐδὲ μυριοστῷ μέρει τῶν ἐσομένων ἀγαθῶν εὑρήσει παραπλησίαν· ἀλλὰ πλέον τοῦ ἐν ἐκείνοις σμικροτάτου τὰ τῇδε κατὰ τὴν ἀξίαν λειπόμενα, ἢ ὅσα σκιὰ καὶ ὄναρ τῶν ἀληθῶν ἀφέστηκε πραγμάτων· μᾶλλον δὲ, Ένα πρεπωδεστέρᾳ χρήσωμαι εἰκόνι, ὅσῳ ψυχή σώματος τιμιωτέρα, τοσούτῳ κἀκεῖνα τούτων διενήνοχεν. ΟΓ. — ΗΡΩΝ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΟ. In illud VII sapientum: «Ne quid nimis; Εἷς μὲν τῶν ἑπτὰ θρυλλουμένων σοφῶν παρήνεσε· • Μηδὲν ἄγαν.» Πλάτων δὲ ὁ τῶν φιλοσόφων κορυ φαῖος ἔφη· «Τῷ ὄντι τὸ ἄγαν τι ποιεῖν, μεγάλην φιλεῖ εἰς τοὐναντίον μεταβολὴν ἀνταποδιδόναι ἐν ὥραις, καὶ ἐν φυτοῖς, καὶ ἐν σώμασι, καὶ δὴ καὶ ἐν πολιτείαις οὐχ ἥκιστα.» Ποτέρῳ τοίνυν ἀκολουθῆσαι προῄρη. σαι; Τῷ τῶν σοφῶν ἄκρῳ, ἢ τῷ τῶν φιλοσόφων σύ πλέον; τοῖν γὰρ ἀμφοῖν δίκαιος ἂν εἴης πεισθῆναι. Ο μὲν γὰρ παρήνεσεν· ὁ δὲ καὶ τὴν αἰτίαν δι᾿ ἣν χρὴ πεισθῆναι τῇ παραινέσει ἐδήλωσεν. ΟΔ'. — ΛΑΜΠΕΤΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Etsi te majore est opus auditore, proferam nihilominus dictum illud: nimirum, si quis omnem simul omnium post homines natos beatitudinem sermone complecti queat, et in unum congerat, ne millesima quidem parte futurorum bonorum comparatione: reperiat. Quinimo iis, quæ inter illa futura sunt minima, præsentia multum dignitate cedunt, velut umbra el somnium verorum exsistant bonorum. Imo potius, ut aptiore utar comparatione, quantum corpori anima praestat, tanto his illa antecellunt. LXXIII. HERONI SCHOLASTICO. Platonis loco confirmatum. (Vide epist. 413.) Septem Græciæ sapientum vere quidam hortaba - tur: «Ne quid nimis. Plato vero philosophorum princeps dicebat: Nimium quid agere, magul solere in contrarium disputationem afferre tum in anni temporibus et humanis corporibus, tum ma- ▲ime in rebus publicis.» Utrius sequendam censes potius sententiam, sapientumne an principis philosophorum? Ab utro que enim justum esset te persualeri? ille enim admonet; hic vero causaal, cur assentiri quis debeat admonitioni, ostendit. LAMPETIO DIACONO. Melior ille qui peccans scit se peccare, eo qui, cum peceat, peccatum ignorans illo ut recte facto delectetur. (Confer epist. 159.) Ὁ ἁμαρτάνων μέν τι, γινώσκων δὲ, τοῦ καὶ ἁμαρτάνοντος καὶ μὴ γινώσκοντος αμείνων εἶναί μοι δοκεῖ. Ο μὲν γὰρ ὀρθὴν, ὁ δὲ διεφθαρμένην ἔχει τῶν πραγμάτων τὴν κρίσιν· καὶ ὁ μὲν εἰς μετάνοιαν βαδιεῖται, ὁ δὲ εἰς ἀναλγησίαν τελευτήσει· ὁ μὲν ἐρυθριάσει πταίων, ὁ δ᾽ οὐδ᾽ ἐρυθριάσει· πῶς γὰρ ερυθριάσει ὁ μηδὲ αὐτὸ τοῦτο ὅτι πταίει ἐπιστά μένος; Διὸ ὁ τῶν πραγμάτων ἀκριβῶς βασανίσας τὴν φύσιν, ἔφη· «Οὐ μόνον αὐτὰ ποιοῦσιν, ἀλλὰ καὶ συνευδοκοῦσι τοῖς πράττουσιν,» τὸ ἐπαινεῖν τοῦ πράττειν ἀργαλεώτερον εἶναι, εἰκότως ορισάμενος. Χρὴ οὖν τὸν μὲν εἰς μετάνοιαν παρακελεῦσαι· τῷ δὲ αἴσθησιν τῶν γιγνομένων εμποιῆσαι. Εἰ μὴ γὰρ αἴσθοιτο, οὔτε ἁμαρτάνειν παύσοιτο. ΟΕ. ΔΙΟΓΕΝΕΙ ΔΙΑΚΟΝΟ. Peccans quidem, sed agnoscens peccatum, eo, qui peccat, non tamen se peccasse fatetur, longe prestantior mihi quidem videtur. Ille enim rectum habet, hic vero corruptum de rebus judicium; ille ad poenitentiam tendit, hic sine dolore peccatorum exstinguetur: ille peccando erubescit, hic vero mi nime. Qua enim ratione erubescat, cum se peccare nesciat? Hinc et rerum omnium accurate explorare naturam solitus dixit: «Non solum hæc faciunt, sel et consentiunt facientibus ",, recte concludens, gravius esse laudare quam facere. Illumn it.que ad resipiscendum convenit invitare; huic vero sensum indere judiciumque inale gestæ rei oportet. Nisi enim peccatum quis cognoscat, peccare non desinet. LXXV. DIOGENI DIACONO. Αχαριστίας, ingratique accusat animi. Λίαν σοι μέμφομαι, ότι τέθνηκε παρὰ σοὶ ἡ χάρις, Αν δεόμενος τότε ἀθάνατον ἕξειν διεβεβαιώσω· ἴσθι τοιγαροῦν, ὅτι περιπεσών αὖθις συμφορᾷ οὐχ ἕξεις τὸν ἀντιληψόμενον· βοηθῶν γὰρ ἀναγκαίως ἀποροῦσιν οἱ ἐπιλήσμονες ὄντες χαρίτων. το Rom. 1, 32. Non injuria tibi succenseo, quod apud te gratia, quam reddere perpetuo oportebat, 576 perierit. Sito itaque, cum denuo in discrimen aliquod incideris, adjutorem te minime reperturum. Auxiliatore enim jure caret qui obliviosus est gratiæ acceptæ. lime, πῶς γὰρ..... ερυθριάσει omittebat eil. Paris., et adduntur ex could. Vatic. 650 et Alt. EDIT. Pro έξειν legunt έξιν coll. Vat. 650 et Alt. fidemque vers. auten. ep. pro τὴν ἀντιληψόμενον scribunt τ' ἀντιληψόμενον. 1ossIN.

ASCLEPIO SOPHISTÆ. OG' Quis vere fortis. (Confer epist. 88.) ΑΣΚΛΗΠΙΟ ΣΟΦΙΣΤΗ. Fortem ego hunc revera virum pronuntio, quem neque adversae res, neque hostium vicerint insidlim. Cum enim capi istis plerique consueverint, ille qui dem qui auxilio omni destitutus vinci non posse sil deprehensus, sed et vim çgregie perferens, et insidias laudi sibi ducens, neque in serviles delapsus adulationes ac blanditias, sublimiorem vero habens quam insidiatores prudentiam, fortis hic vir censendus, si quod in his judicium meum. Cum enim in prospera fortuna expeditius etiam molles bomines prudentia utantur, res certe adversæ probos declarant viros. In felicibus itaque moderatus qui sit, in adversis vero rebus celus minimeque ab- των, ἀταπείνωτον, ἀνδρειότατον εἶναι ἔγωγε ὁρί jectus, fortissimum ego hunc virum censeo appellandum. Ἐκεῖνον ὄντως ἀνδρεῖον ὁρίζομαι, ὃν οὔτε δυσκο λία πραγμάτων, οὔτε ἐχθρῶν ἤλεγξεν ἐπιβουλή. Τῶν γὰρ πολλῶν ὑπὸ τῶν τοιούτων ειωθέτων ἁλίσκεσθαι, ὁ μὴ ἐν τοῖς ἀβουλήτοις ευάλωτος φωραθείς, ἀλλὰ καὶ ἐπηρείας κοσμίως φέρων, καὶ δόξης ὑπό θεσιν ποιούμενος τὰς ἐπιβουλάς, καὶ μὴ εἰς δουλ πρεπεῖς καταγιγνόμενος θωπείας, ἀλλ' ὑψηλότερον τῶν ἐπιβουλευόντων ἔχων τὸ φρόνημα, οὗτος ἀνδρεῖος ἐστι παρ' ἐμοὶ κριτῇ. Ἐπειδὴ γὰρ ἐν μὲν ταῖς εὐτ ημερίαις ῥᾷστον καὶ τοῖς ἀνάνδροις φρονήματι χρήσασθαι, αἱ δυσκολίαι δὲ τοὺς ἀγαθοὺς κρίνουσι· τον μὲν ἐν εὐημερία μέτριον, ἐν δὲ δυσκολία πραγμα LXXVII. MARTINIANO, ZOSIMO et MARONI. ζομαι. ΟΖ. – ΜΑΡΤΙΝΙΑΝΩ, ΖΩΣΙΜΟ, ΜΑΡΩΝΙ. Bortatur ut a vitiis desistant: quæ tot tantaque, us nec vivi verbis quidem exprimant, nec posteri sint credituri. Confer epist. 53 ad eosdem.) Εἰ, ὥς φασί τινες, οὐδὲ οἱ λίαν δεινοὶ, καὶ τὸ λέγειν τέχνην πεποιημένοι, τὰς ὑμετέρας βαδίως τολμῶσι στηλιτεῦσαι τραγῳδίας (φοβοῦνται γὰρ τῶν μὲν νῦν τὸν ἔλεγχον, τῶν δὲ ἐσομένων τὴν ἀπιστίαν. Τοὺς μὲν γὰρ πλείονα εἰδέναι φασὶν, ὧν ἂν εἰπεῖν δυνη θεῖεν· οἱ δὲ ἔλαττον ὑμᾶς δεδρακέναι τῶν ῥηθητ μένων ἡγήσονται), τίς ἡ ἀνήκεστος αὕτη μανία, ἡ ἐκβακχεύσασα ὑμᾶς τοιαῦτα ὁρᾶσαι, ἃ καὶ τοὺς γυν δεινοτάτους ἐλέγξει, καὶ τοὺς μετὰ ταῦτα ἀπιστῆται παρασκευάσει Οὐ γὰρ πιστεῦσαι ἐθελήσουσι ῥᾳδίως, ὅτι ἄνθρωποι τοιαῦτα ἔδρασαν, ἃ οὐδ᾽ ἂν επίμονες αλιτήριο: δρᾶσαι ἐτόλμησαν. Οἱ μὲν γὰρ ὁρῶντες τὰ δραματουργούμενα, ἥττους τῶν τραγωδιών τοὺς λόγους, οἱ δ' ἀκούσαντες, μείζους ηγήσονται Οἱ μὲν μὴ δεδυνῆσθαι τὴν φράσιν ἐξισωθῆναι τῇ πράξει νομιοῦσιν· οἱ δὲ ἐξωγκῶσθαι, καὶ πρὸς τὰ μείζον ἦρθαι τὰ γεγενημένα υπολήψονται. Οἱ μὲν ἡττῆσθαι τοὺς ρήτορας, οἱ δ' υπερβεβηκέναι ψηφιοῦνται. Τοὺς μὲν γὰρ κατόπιν τῆς ὑποθέσεως ὑπολελείφθαι τοὺς δὲ ὑπερβεβηκέναι φήσουσιν. Εἰ τοίνυν πάντα μικρὰ πρὸς τὴν ὑμετέραν βδελυρίαν φθέγξασθαι, παύσασθε τοιαῦτα ὁρῶντες, ἃ καὶ τοὺς νῦν ἐλέγξει, καὶ τοὺς ἐσομένους ἐπιστῆσαι παρα Si, ut ferunt, quidam valde periti, dicendique arte exercitati, vestram non facile audeant tragicam referre vitam: verentur enim eorum, qui nunc vivant, reprehensionem, et posteros non credituros. (illi enim plura se scire dicunt, quam de vobis enuntiare queant; posteri vero minora vos flagitia commisisse, quam quæ narrentur, existimabunt), quæ hæc igitur vestra incurabilis est amentia et debacchatio, talia vos patrare scelera, quæ et hodie disertos arguant silentii, et apud posteros fidem non inveniant? Nec enim facile ut credant adduci poterunt posteri ea ab hominibus admissa crimina, quae ne exitiales quidem damones committere audeamt. Vivi enim patrata cernentes scelera dicent inferiora illis tragica esse dramata. Posteri vero audientes, majora illis existimabunt. Illi verbis potuisse adaquari narrationem rebus a vobis patratis megabunt; posteri autem exaggeratam in majusque ela - tam orationem suspicabuntur. Hli quidem oratores victos esse rerum enormitate, posteri vero sulperasse oratione judicabunt. Illos, inquam, argumento victos, hi plus æquo res auxisse dicent. Quare cum omnia, quæ dicijpossunt, cum vestris exsecrandis vitiis comparata exigua sint, committere σκευάσει. talia desinite, quæ et præsentes oratores arguant, et apud posteros fidem non mereantur. EUGENIO DIACONO. OH'. ΕΥΓΕΝΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Major in futura vita merces erit eorum, qui nihil bonorum in hac vita accepere, ni Harpocras Sophista. (Sup. epist. 53 οι 53.) Scito, optime vir, recte agentem præmium in Ἴσθι, ὦ μακάριε, ὅτι οὐκ εἰς τὸ μὴ λαβεῖν ἀμοι VARE LECTIONES ET NOTÆ. Inter παρασκευάσει οι οὐ hæc plane sincera et ad sententiam necessario inserenda supplent codl. Vat. 650 et All., Τούτους μὲν γὰρ ἐλέγξει, ὡς μὴ δυνηθέντας ἐπαξίως τῆς ἡμετέρας κακίας φράσαι· ἐκείνους δὲ ἀπιστῆσαι παρασκευάσει. Ηoc verb: wltimum παρασκευάσει, secundo repetitum, occalsionem oscitanti descriptori præbuisse credibile est hoc comma omittendi. PoSSIN. Υπολελείφθαι iidem codd. mutant in ἀπολε λεῖφθαι. ΙD. Ριο Ευγενίῳ, qui unicus hoc libro, puto rρο ponendum Εὐτονίῳ, exstat enim ad eumdem persimilis epist. 221 et 222. Vide et epist. 96, a‹d cumdear. SCHOTT.

EPISTOLARUM LIB. V. EPIST. LXXXII. της, ἀλλ᾽ εἰς τὸ λαμπροτέρας λαβεῖν, εἰ ἐν πᾶσιν praesens non accipere, idipsum non ut amiliat, sel Εδοκιμήσειας, τὸ μηδέπω λαβεῖν περιστήσεταί σοι. Ὁ μὲν γὰρ ἐνταῦθά τι λαβὼν λαμπρόν· ὁ δὲ μὴ λαο δών, λαμπρότερον ἐκεῖσε ἕξει τὸν στέφανον. Μὴ τείνον, 8 θυμηδίας ἐστὶ πρόξενον, τοῦτο ἀθυμίας τοι αἴτιον γινέσθω. Τῷ μὲν γὰρ ἐνταῦθα εἰληφότι, εἰκότως ὑποτέμνεται ὁ μισθός· τῷ δὲ μὴ εἰληφότι ἀκέραιος δῆλον ὅτι φυλάττεται. ΑΘ'.· ΚΥΡΙΛΛΟ ΕΠΙΣΚΟΠΩ. ut munificentius accipiat, orcasionem esse. Qui enim hic capit aliquid, illustrem quidem, at qui mibil receperit, illustriorem in altera vita coronam consequetur. Cave igitur ne quod animi delectationem conciliat, pariat tibi pusilli animi occasionem. Hic enim recipienti merito intercipitur merces; ; illi vero non accipienti integrum asservari præmium, manifestum est. LXXIX. CYRILLO EPISCOPO. Eleemosyna de juste partis grater Deo. (Conf. epist. 249.) Οἶδε πάντως ἡ σὴ σύνεσις, ὡς οὐδὲ τὸ ἄδικον κέρδος εἰς ἐλεημοσύνην ἐπιτήδειον· οὔτε ἡ ἀπληστία Probe tua novit prudentia luerum injustum non satis esse eleemosynæ idoneum, neque inexplebiτῶν οἰκονομούντων τὴν Πηλουσιωτῶν Ἐκκλησίαν Η lem habendi cupiditatem dispensatorum Ecclesia κόρον οἶδεν. Άριστα οὖν πράξειας, εἰ παύσειας των τὰ ἐκκλησιαστικά διοικούντων χρήματα τὰς πλεο εξίας· εἰ γὰρ τὸ ἐξ ἀδικίας πορίζεσθαι τοῖς δεομέναι; τὰ ἀναγκαῖα οὐκ εὐαγὲς, τὸ μηδὲ τοῖς δεομέναις αὐτὰ πορίζειν, ἀλλ᾽ οἰκείους θησαυροῖς ἐναπο κλείειν, πάντη εναγέστατον. Μανθανέτωσαν οὖν, ὅτι καὶ διανέμειν ὀφείλουσι καθαρῶς τοῖς πενομέ. νοις τὰ δικαίως προσόντα καὶ ἀδικίας ἁπάσης και θαρεύειν, μάλιστα μὲν ἐπειδὴ τῷ Κριτῇ τοῦτο δοκεῖ· ἔπειτα δὲ, ὅτι οὐδὲ ἐκείνων ἕνεκεν, ὧν φασι φρον αίξειν, πλεονεκτοῦσιν, ἀλλὰ τοὺς οἰκείους θησαυρούς ἐμπλῆσαι γλιχόμενοι. Εἰ γὰρ σβέσειας τῶν διοι κούντων τὴν ἁπληστίαν, πολλῆς ἀπολαύοντα: οἱ πένητες ευετηρίας. II'. ΑΡΠΟΚΡΑ ΣΟΦΙΣΤΗ. Pelusiotarum posse satiari. Optime itaque feceris, si eorum, qui Ecclesiæ bona gubernant, cessare avaritiam cogas. Si enim per nefas parla ne in judiciis quidem erogare Es est; quomodo nef.s non erit ea in propriis thesauris reponere? Doceautur itaque, quando pure et candide pauperibus distribuere ea debent, que juste ae legitime acquisiverint, ab injustitia omni puros se reddere, maximę cum Judici [Deo] sic placitum, quando neque illorum gratia, quæ curare se dicunt, amplius possideant, sed quotidie suis impleantur thesauris. Si enim gubernantium resecueris habendi cupidilaten, emolumenti plurimum inopes e proventibus capient. HARPOCRÆ SOPHISTÆ. In ratiocinando coute agendum, ne veritas male defendendo prodatur. Ὁ μὲν ἐν τοῖς κομιδή ζητουμένοις ἔχων ἰσχυρὰν λύσιν ἐπαγαγεῖν, εἰκότως οὐ δέδωκε χαλεπωτέραν ποιῶν τὴν ἀντίθεσιν. Ο δὲ μὴ ἔχων, τὴν δὲ δύναμον τῶν λόγων ἐν τῇ ἀντιθέσει ἐπιδεικνύμενος, ἐν δὲ τῇ λύσει ἀσθενὴς φαινόμενος, λανθάνει λαμπροτέραν τὴν οἰκείαν ἐπιδεικνύμενος ήτταν. Οὐ γὰρ ἐχρῆν οὕτω παρὰ τὴν ἀρχὴν ἀγωνίσασθαι τὸν μέλλοντα ηττηθήσεσθαι· μᾶλλον δὲ, εἰ δεῖ τἀκριβὲς εἰπεῖν, προδότης τῆς ἀληθείας φωραθήσεται, δι᾿ ὧν τὴν δύναμιν τῶν λόγων τὴν ἐν τῇ ἀντιθέσει, οὐκ ἐπαλείξατο ἐν τῇ λύσει. ΠΑ. ΖΩΣΙΜΟ. Qui ad exaggeratas quæstiones validam potest afferre solutionem), merito non timeat, qui difficiliorem afferat objectionem. At solidam non habens solutionem, in objectis vero rationum ostendat momenta, et in solutione imbecillis appareat, nescit quod difficultati se succubuisse clarius ostendat. Non enim sic oportebat eum ab initio contendere, qui futurus erat inferior, vel potius, si loquendum verius, proditor veritatis comprehendendus, quod non viderit in solutione vim rationum, quæ in ob« jectione apparebat. Ad virtutem exstinalat, Εἰ μὴ βούλει ὀνείδη τε ἕξειν, καὶ τιμωρίας ὑφο ἐξειν οὗ φημι ἐνθάδε (καίτοι οὐ μικρὸν καὶ τοῦτο τῷ ἐχέφρονι), ἀλλ᾽ ἐν τοῖς εἴτε ἐπὶ γῆς, εἴτε καὶ σπουδηποτοῦν τοῦ παντὸς τυγχάνει δικαστηρίοις, τὴν ῥαθυμίαν ἀποσεισάμενος ἔχου τῆς ἀρετῆς. ΠΒ'. — ΑΡΤΕΜΙΔΩΡΟ, LXXXI. ZOSIMO. Nisi subire vis ignominiam ponasque pati 578 non in allera medo vita (quæ res sane non exigua, si modo prudenter judicas) sed in hac, sive sub terra, sive in quovis alio ubicunque tribunali, fac, pulsa ignavia, virtuti incumbas. LXXXII.— ARTEMIDORO. Ex unimo, non ez eventu res, æstimandæ. (Vide epist. 290, in illud Pauli: ‹ Unusquisque propriam accipiet mercedem.» 1 Cor. ui, & et 14.) Ο πάντα τὰ εἰς αὐτὸν ἥκοντα πληρώσας εἰς τὸ πεῖται, καὶ μὴ πείσας, ὡς ἀνύσας δίκαιος ἂν εἴη θαυμάζεσθαι· τοσοῦτον ἀπέχει τοῦ μέμψεως ἄξιος εἶναι. Εἰ δὲ θαυμαστὸν εἶναι σοι τοῦτο δόξει, ἐπιψηφιείται ὁ Παῦλος φάσκων·. Εκαστος δὲ τὸν Qui quod in Ipso est, omnia exsequitur ut persuadeat, non persuadet tainen, tantum abest va reprehensione videatur dignus, ut omnis sit expers. Id si mire dictum tibi videatur, calculum addet beatus, Paulus dicens: «Unusquisque mercedem suazi necis Επιψηφιείται cod. Vat, et All. breviant in έπιψηφιεί. Γούσιν,

Fiet juxta laborem suum:» non dixit, juxta laboris ἴδιον μισθόν λήψεται κατὰ τὸν ἴδιον κόπον· ν εὐκ eventum aut exitum.» Qui enim nihil omisit eo- εἶπε· Κατὰ τὴν τοῦ καμάτου έκβασιν. Ο γὰρ rum, quæ fecisse oportuit, is corona dignus vi- μηδὲν παραλείψας τῶν ὀφειλόντων πεπράχθαι, στε - deatur. φάνων ἐστὶν εἰκότως ἄξιος. LXXXIII. PAULO DIACONO. Convivator optimus quis. Sic Timotheus dicebat Convivatoren ego illum insignem esse arbitror, nou qui redundante cibis niens: convivam excipit, et saturitate injuriam inferat, sed qui quantum satis sit apparatas epulas condit, miscetque rationis plena hortatione, cujus utilitas animæ etiam queat prodesse. MARTINIANO, ZOSIMO, MARONI, EUSTATHIO. ΠΓ. — ΠΑΥΛΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Platonis convivia etium postero die supere. Λαμπρὸν ἑστιάτορα εἶναι ἐκεῖνον ἡγοῦμαι, οὐ τὸν φλεγμαινούσῃ τραπέζῃ ἑστιῶντα τους δαιτυμόνας, καὶ τὸν κόρον ὑβρίζεσθαι παρασκευάζοντα, ἀλλὰ τὸν τῇ αὐταρκείᾳ τῶν παρασκευασθέντων κιρνῶντα τὴν λογικὴν παραίνεσιν, ἧς ἡ ὠφέλεια καὶ ψυχῆς ἁπτεσθαι πέφυκεν. ΠΔ'. - ΜΑΡΤΙΝΙΑΝΟ, ΖΩΣΙΜΟ, ΜΑΡΩΝΙ, ΕΥΣΤΑΘΙΑ. Hortatur ad pœnitentiam. Quamvis multi de salute omnium vestrum desperant, equidem tamen denuo ad vos accedo suasurus, ut a vitiis abstineatis, hortans vero ad virtutem complectendam; prænuntians etiam improbis quæ pœna maneat; contra vero quæ virtutis studiosis præmia dabuntur. Si itaque rationem non omnino exstinxistis, sed restat scintilla, quæ accendi queat, eam inflammando suscitate. Forsitan, tametsi sero, id aliquando cognoscetis. HIERACI DIACONO. Christianorum discordiæ. In justitia fideque Miror equidem vehementer eos latrones, qui strictis grassantur gladiis, et in justos etiam arma ferunt, de præda participare. Desinunt enim jam esse latrones erga eos, quibuscum ictum fredus est, sed mensa durum acerbumque vivendi morem eorum temperat. Nos vero divinis (in Eucharistia] dignati epulis, irreconciliabile inter nos bellum gerimus. 579 LXXXVI. — CASIO SCHOLASTICO. Εἰ καὶ πολλοὶ τὴν ὑμετέραν σωτηρίαν ἀπέγνω σαν, ἀλλ' ἐγὼ πάλιν ἥκω συμβουλεύσων μὲν ὑμῖν ἀποφοιτῆσαι τῆς κακίας, προτρέψων δὲ ἐπ' ἀρετήν· καὶ προμηνύσων μὲν τὰ τοῖς φαύλοις ἀποδοθησόμενα ἐπίχειρα, προαγορεύσων δὲ τὰ τοῖς φιλαρέτοις δοθησόμενα έπαθλα. Εἰ τοίνυν τὸ λογιστικὸν μὴ παντελῶς ἐνεκρώσατε, ἀλλ' ἔχει τι ἐμπόρευμα ἀναλαμ ψαι δυνάμενον, τοῦτ' ἀναῤῥιπίσαντες ἐξάψατε. Τάχι πως κἂν ὀψέ ποτε τόδε γνοίητε. ΠΕ'. — ΙΕΡΑΚΙ ΔΙΑΚΟΝΟ. servanda latrones exemplo sunt. (Cic. I Offic.) Λίαν θαυμάζω, ὅπως οἱ μὲν λῃσται, οἱ ξίφη γυμνά ἐπιτείοντες, καὶ κατὰ τῶν μηδὲν ἀδικούντων όπλιζό μενοι, ἁλῶν κοινωνήσαντες, οὐκ ἔτι εἰσὶ λῃσταὶ πρὸς οὓς ἂν σπείσωνται, ἀλλὰ μεταρρυθμίζει τὸν ἀμείλικτον τρόπον ἡ τράπεζα. Ἡμεῖς δὲ θείας ἀξιούμενοι τραπέζης, ἄσπονδον ἔχομεν πρὸς ἑαυτοὺς τὸν πά λεμον. ΠϚ'. - ΚΑΣΙΑ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΟulcisci indecorum. Εἰ μὲν τὴν τοῦ πατρὸς τελευτὴν εἰς τὴν τῶν παί δων τιμωρίαν έκαιροφυλάκεις, δύο ἀγεννέσι πάθεσε σαυτόν κεχειρῶσθαι δεικνύεις, ανανδρίᾳ τε καὶ μνησικακία. Πρὸς ἐκεῖνον μὲν γὰρ μὴ δυνηθείς, αναν δρίας· τούτους δὲ ἀμύνασθαι σπουδάζων, μνησι κακίας εξοίσεις κατὰ σαυτοῦ δεῖγμα. Εἰ δὲ μηδέ τούτους ἀμύνῃ, καὶ τὴν τῆς ἀνανδρίας ἀποτρέψῃ ὑπόληψιν. Δόξεις γὰρ καὶ τότε οὐ φόβῳ παρακεχω ρηκέναι, ἀλλ' ἔργῳ πεφιλοσοφηκέναι. Patris offensas in liberis Si quidem parentis mortem studiose observasti, quo tutius de filiis vindictam caperes, duplici te vitio ostendis obstrinxisse, socordiæ nimirum et vindictæ, seu memoriæ injuriarum. Socordiæ quidem, quod in illum minus posses; vindictæ vero, quod ab his ulcisci te studens, memoriæ injuriarum in te exhibes exemplum. Αt si ne hos quidem ignoAt scendo ulcisceris, ignavia declinabis opinionem et videberis tunc non metu cessisse, sed reipsa moderati animi signum exhibuisse. LXXXVII. ESAIÆ. ΠΖ'. ΗΣΑΙΑ. Dei longanimitas ad virtutem, non ad peccatum nus excitare debet. Ad illud Isaia: «Gur timui? 1 cap. Lu Ne ab his, virorum optime, ad deteriora prolabaris, a quibus prudentiorem effici oportet; ne vero basim salutis ducas interitus esse causan, sed Dei longanimitatem reveritus virtutem arripe; neque enim perpetuo sperni se sustinebit Judex ille, sed inferet extendetque dexteram suam robu. stan. Hinc et prænionet et redarguit, cur non irretractabile ipsius decretum feratur in reos. ‹ Cur, Μὴ ἀπὸ τούτων, ὦ βέλτιστε, ἐπὶ τὸ χεῖρον τρέ που, ἀφ᾽ ὧν χρὴ σωφρονέστερον καθεστάναι· μηδὲ τὴν ὑπόθεσιν τῆς σωτηρίας πρόφασιν ἀπωλείας ἡγοῦ ἀλλ᾽ αἰδεσθεὶς τὴν θείαν μακροθυμίαν τῆς ἀρετῆς ἀντιλαβοῦ· οὐ γὰρ εἰς τέλος οἴσει καταφρονούμενος ὁ Κριτής, ἀλλ' ἐπείσει τὴν χεῖρα τὴν κραταιάν. Διδ καὶ προμηνύει καὶ προαπολογεῖται, ὡς οὐκ ἄκριτος αὐτοῦ ἡ ψῆφος κατὰ τῶν ὑπευθύνων φέρεται· «Τι

EPISTOLARUM LIB. V. - EPIST. XCI. γαρ, φησίν, ἐσιώπησα; μὴ καὶ ἀεὶ σιωπήσομαι, inquit, timui? nec semper lacebo et suferam. καὶ ἀνέξομαι; Εκστήσω, καὶ ξηρανῶ ἅμα.» Νονονουχί λέγων· Εἰ μὲν γνωτιμαχήσετε· ὅπερ προεί ρηκα Εἰ δὲ ἐπιμείνοιτε, τόγε ἡμέτερον ἔξω αἰτίας. Ὑμεῖς γὰρ τὴν τιμωρίαν καθ᾿ ἑαυτῶν ἐλθεῖν ἐξεδιάσασθε. ΠΗ. ΠΑΥΛΟ. Exsistam, et siccabo simul".» Tantum non dicens: Panitemini, sicut prædixi vobis. At si perdurabitis in vitiis, extra culpam ero. Vos etenim pœnam capiti vestro accersitis. PAULO. Animum fortem periti instar gubernatoris adversitatum fluctus superare decet, ne iis submergatur. (Confer ep. 76.) Τὴν εὐδόκιμον κρείττονα είναι χρὴ τῶν συμφορῶν. Τοῦτο δὲ ἔσται, εἰ τὸν λογισμὸν ὑψηλότερον τῶν πα· θῶν κατακτήσαιτο, καὶ καθάπερ κυβερνήτῃ μεταχειρίζειν τοὺς οἴακας καὶ οἰακίζειν ἐπιτρέψειεν. Εἰ δὲ τὸν κυβερνή την καταβαπτίσειε, ναυάγιον άργαλεώτατον ὑποστήσεται, τῶν παθῶν κορυφουμένων, καὶ τὸν λογισμὸν εἰ; αὐτὸν τοῦ πελάγους τὸν πυθμένα παραπεμπόντων. ΠΘ'. Probum spectatumque virum omni superiorem esse calamitate decet. Id accidet, si ratio in illo perturbationibus dominetur, eamque siverit, ut navis clavum gubernator dirigit, habenas moderari et regere. Si vero mari gubernator mergatur, naufragium eveniet molestissimum, passionibus imperantibus, et rationem in ipsum pelagi fundum deniergentibus. LXXXIX. EUSEBIO PRESBYTERO. ΕΥΣΕΒΙΑ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. De cleri fastu, ejusque causa. (Confer epist. 37 el 268). Εἰ καὶ, ὡς γέγραφας, ἡ τῶν βασιλευόντων περὶ τὸ θεῖον εὐλάβεια τὴν ἐπισκόπων ἀνευλάβειαν ἤλεγξεν· καὶ ἡ πρὸς αὐτοὺς ἐκείνων ὑπερβάλλουσα τιμὴ τοὺς τιμωμένους ἐξέλυσε, καὶ ἡ πολλὴ αὐτῶν φιλοτιμία τρυφῆς καὶ ἀσωτείας τούτοις ὑπόθεσις γέγονεν· ἀλλὰ σὺ μὴ σκανδαλίζου· οὐ γὰρ πάντες ἐχειρώθησαν τοῖς εἰρημένοις πάθεσιν, ἀλλ᾽ εἰσὶν οἱ σπουδάζοντες κατὰ τὸν ἀποστολικὸν ζῆσαι χαρακτήρα. Εἰ δὲ φαίης, ολίγοι κομιδῇ, οὐδὲ αὐτὸς ἀρ νησαίμην· ἀλλὰ κάν τούτῳ τὴν τοῦ Σωτῆρος προγνωσιν θαυμάσαιμι τοῦ φράσαντος· ε Πολλοὶ μὲν κλητοί, ὀλίγοι δὲ ἐκλεκτοί.» 4. - ΜΑΡΚΙΑΝΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Eisi, ut scribis, regum erga Deum pietas episcoporum quorumdam irreverentiam redarguit, nimiusque ipsis exhibitus bonos eos enervat, ingens quoque illorum honoris studium, deliciarumque et epularum materiam suppeditavit: tu tamen cave ne offendiculo tibi res ca sit: non enim omnes pariter prædictis laborant morbis, 580 sed sunt qui apostolico vivere charactere desiderant. Si dixeris: Demnus; sed rari admodum sunt, ηe equidem inficias ivero. Sed et Salvatoris admiremur præscientiam dicentis: • Multi sunt vocati, pauci vero electi". Delatoribus non temere credendum, Μὴ ὑπεχε τοῖς λογοποιοῦσι τὰς ἀκοάς· εἰ γὰρ ῥᾳδίως πιστεύοις τοῖς κατηγοροῦσιν, οὐκ ἐπιλείψου σιν οἱ καταψευδόμενοι καὶ πλάττοντες· ἀλλ' εἰ βούλει δὸς ἀκεραίους τὰς ἀκοὰς, καὶ ἀπολογήσεται μάλα γενναίως ὁ κατηγορηθείς· καὶ εἰς ἐκείνους τρέψεις τὴν εἰς αὐτὸν μάτην φυεῖσαν λύπην. ΚΑ'. — ΤΟ ΑΥΤΟ. XC. MARCIANO PRESBYTERO. sed utruquè pars audienda. Fabulis aures ne accommoda. Si enim facile accusantibus credas, non desinent falso accusare ac fingere. Sed si placet, aures præbe sinceras, et defendetur egregie, qui calumniis oppressus est, vertesque in illos dolorem, quem innocenti struxerant. XCL. EIDEM. iv, v. 8. De Jesu Nave. Beatus Paulus non de requie Judæorum, quam Jesus Nave in Palestina peperit, verba facit: hujus enim nulla est ab eo ratio habita; sed in eam requiem respicit quæ in futurum exspectatur, in eamque intelligentiæ scopus fertur. Quod verum esse ipse sui interpres sic explanat dicens: ● Nam si eis Jesus [Nave] requiem præstitisset, nunquam de alia loqueretur post hanc die. Itaque relinquitur salbalismnus populo Dei ''. Si enim illis, ait ille, quietem dedit, non utique David post multas generationes natus de requiete loquens dixisset: «flodie si vocem ejus audieritis, nolite obdurare corda Pauli ad Hebr. locus. Cap. Οὐ περὶ τῆς καταπαύσεως τῶν Εβραίων, τῆς γενομένης ἐν Παλαιστίνῃ διὰ Ἰησοῦ υἱοῦ Ναυῆ στρατηγίας, τῷ θεσπεσίῳ Παύλῳ ὁ λόγος· ἐκείνης γὰρ οὐδεὶς λόγος αὐτῷ, εἰς δὲ τὴν προσδοκωμένην ἔσεσθαι βλέπει, καὶ κατ' ἐκείνης ὁ τῶν νοημάτων σκοπός συντείνεται· ὅτι δὲ τοῦτό ἐστιν ἀληθὲς, αὐτὸς ἑαυτὸν ἑρμηνεύει λέγων·. Εἰ γὰρ αὐτοὺς Ἰησοῦς (δῆλον δέ ἐστι τοῦ Ναυῆ) κατέπαυσεν, οὐκ. ἂν περὶ ἄλλης ἐλάλει μετὰ ταῦτα ἡμέρα;· ἄρα ἀπολείπεται σαββατισμὸς τῷ λαῷ τοῦ Θεοῦ.» Εἰ γὰρ αὐτοὺς, φησὶν, ἐκεῖνος κατέπαυσεν, οὐκ ἂν ὁ Δαβίδ μετὰ πολλὰς γενεάς γενόμενος, περὶ καταπαύσεως 11 İsa. XLII, 14. ** Matth. xx11, 14. 13 llebr. 19, 1'τη έπερ προείρηκα iidem coll. habent ή προείρημαι. Possis.

vestra ";» non enim, inquit, vera Bei, id est, electis per fidem et ex fide viventibus in Palæstina reposita, sed in coelesti Jerusalem Preparata est. quies populo διαλεγόμενος έλεγε· «Σήμερον ἐὰν τῆς φωνῆς αὐτοῦ ἀκούσητε, μὴ σκληρύνητε τας καρδίας ἡμῶν, ο Ο κοῦν, φησίν, ἀληθινὴ ἀνάπαυσις τῷ λαῷ τοῦ Θεοῦ, τουτέστι, τοῖς εὐδοκίμω; μετὰ τὴν πίστιν πολύ τευσαμένοις ἀπόκειται, οὐκ ἐν τῇ Παλαιστίνῃ, ἀλλ' ἐν τῇ ὑπερκοσμίῳ, Ιερουσαλὴμ εὐτρεπισθεῖσα. ΙΒ'. - ΘΕΩΝΙ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. XCII. — THEONI EPISCOPO. Dubius primum, ob diversa amicorum consilia, tandem hortatur, ut ad sanam mentem redeat, nec bonos ladere pergat. (Confer epist. 164, in fine.) Παραίνεσιν διεγνωκώς πέμψαι σοι, βούλομαι, ὦ φίλος, προδιελθεῖν πρὸς σέ, ὡς συνέβη διατεθῆναι τοῖς ἐμοῖς ἐπιτηδείοις, ἐπειδήπερ αὐτοῖς ἀνεκοινούμην, τὴν ὑπὲρ τῆς συμβουλῆς προαίρεσιν. Ἐκείνων τοίνυν οἱ μὲν καὶ κομιδῇ ἔδεισαν, μὴ ἔχθρας ὑπό θεσιν ἀπὸ τῆς προνοίας ταύτης κατασκευάσαιμι. Δόξειν γάρ σοι ἐν εἰσηγήσεως σχήματι προηρῆσθαι σε κακῶς λέγειν. Οὐκοῦν ἔφασαν θαυμάζειν, εἰ παρ αὐτοὺς τοὺς λόγους πόλεμος με Περσικός περι σταίη· ἦσαν δὲ καὶ οἱ πάνυ θαῤῥεῖν προετρέποντο, ὡς ἀποδεξομένου σου· καὶ τοσοῦτον ἔφασαν ἀφεστάναι προσδοκάν τι δεινὸν, ὡς καὶ ἀνάρρησιν προσδοκ αν διὰ τοῦτο. Ἐμοὶ δὲ δοκοῦσιν ἀμφότεροι πῆ μὲν ἐστο χᾶσθαι τἀληθοῦς, πὴ δὲ διημαρτηκέναι. Εξ ἀρχῆς μὲν γὰρ ἀγανακτήσειν σε πεπίστευκα, εἰς τέλος δὲ οὐδαμῶς· ἀλλὰ καὶ ἀποδέξασθαί με κατὰ σαυτὸν προσδοκῶ, ἐπὶ πάντων δὲ ἥκιστα· ὅμως ἑκάτερον προσδοκῶν, οὐκ ἀποστήσομαι τὸ παριστάμενον εἰς πεῖν. Πρῶτον μὲν γὰρ οἱ βέλτιστοι μεθ' ἡμῶν ἔσαν ται, κωλύσοντες οὐ μόνον σέ, ἀλλὰ καὶ τοὺς ἄλλους Admonitionem ad te mittere cum decrevissem, malui, o amice, prius ad aures tuas ut perveniret, quid in ea re necessarif met sentiant; quibus consilium omne meum exposui. Illørum itaque plerique magnopere veriti sunt, ne inimicitiarum occasionem hac mea præmonitione captarem. Fore enim, ut insinuationis amicæ specie tibi videar contumeliam irrogare voluisse. Non igitur mirandum esse dicebant, si verba bellum mihi velat Persicum moveant. Erant et qui audendum esse suaderent, et te suscepturum dicerent el tantum abesse aiebant, ut mali quid exspectarent, ut et præmium se inde sperare dicerent. 581 Uirique mihi videntur partim veritatis attigisse scopum, partim aberrasse. Nam initio ægre laturum te existimavi, laudem vero non item; sed et me gratias a te, ab omnibus nequaquam recepturum spero. Utrumvis tamen exspectans, non desinam quod sentio, dicere. Primum quidem optimi quique a nobis stabunt, non solum te, sed et prohibituri eos, qui docere nobis auderent. Deindle si vulnus accipere τοὺς λυπεῖν τολμήσοντας. Ἔπειτα δε εἰ καὶ τρα contingat eum, qui virtutem defendendam susceperit, non gravate id feret. Quid igitur dicendum? Dictum sit Jacta esto alea. Gladium in te potissimum stringere desine, quovis etiam barbaro magis barbare te usus, taliaque in té committis míala, qualia ne valde quidem infesti hostes intulerint. Si igitur in malitia perdurare decrevisti, neque mutare vis sententiam, desine salem virtutis oppugnare alumnos. Non enim peccare tantum, sed et detrahere vitam emendantibus (in quos linguæ gladio armaris), summa malitia est, imo impœnitentis nihilque dolentis certum est argumenθῆναι συμβαίη τῇ ἀρετῇ συνηγοροῦντα, τοῦτο καὶ θεῖν οὐ βαρύ. Τί οὖν ἐστιν ὁ βούλομαι εἰπεῖν; Ειρή σεται· Ανερρίφθω γὰρ κύβος· μάλιστα μὲν πέπαυτο κατὰ σαυτοῦ τὸ ξίφος ὠθῶν, καὶ παντὸς βαρβάρου βαρβαρικώτερον σαυτῷ χρώμενος· καὶ τοσαῦτα σαυτὸν διατιθεὶς κακά, ὅσα ἂν οὐδὲ οἱ κομιάς πολέμια διέθηκαν. Εἰ δὲ τῆς κακίας ἀπρὶς ἔχεσθαι κέκρικα καὶ τὸ δόγμα τοῦτο ἀκίνητόν ἐστι παρὰ σοι· κἂν τοὺς τῆς ἀρετῆς τροφίμους παῦσαι καταπολεμῶν. Τὸ γὰρ μὴ μόνον πταίειν, ἀλλὰ καὶ τοὺς κατορθοῦντας δι ὧν τὴν γλῶτταν κατ' αὐτῶν ὁπλίζεις, διασύρειν ἔσχατος ὅρος κακίας, μᾶλλον δὲ ἀναλγησίας τεκμή ριόν ἐστιν. Σι. — ΠΑΛΛΑΔΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Ad constantiam hortatur in bono. (Confer epist. 153.) Particeps olim chori meorum discipulorum, choragus etiam videbare cæteris velementius Dei verbum investigare. Verum jain tui oblitus non modo defecisse cognosceris, sed et voluptatibus, quæ illas pariunt affectiones, quæ ex ventre bene curato provenire solent, te totum tradens, mihi dolorem affers. Cognito itaque gravius esse malum neglectum, in pristinum te cultum, ornatumn statumque ut recipias rogo. tum. XCIII. PALLADIO DIACONO. 1 Psal. XCIV, Μετέσχες μὲν τοῦ τῶν μαθητῶν χοροῦ, καὶ κορυ φαῖος ἐδόκεις, σφοδρότερον τῶν ἄλλων μεταδιώκων τὴν τῶν θείων λόγων θήραν· ἀλλὰ νῦν ἀμελήσας οὐ μόνον ἀποφοιτήσαι διέγνως, ἀλλὰ καὶ τρυφαῖς, ὡς ἐπυθόμην, ἐκδέδωκας σαυτὸν, ταῖς τικτούσαις τὰ μετά γαστέρα πάθη. Γιγνώσκων τοίνυν, ὅτι ἀργα λεώτερον γίγνεται ἀμελούμενον τὸ κακὸν, εἰς τὴν ἐξ ἀρχῆς κοσμιότητα τὴν ταχίστην σαυτόν μεταβά όμισον. Πιο τοῖς εὐδοκίμω; codd. ambo legunt τοῖς εὐδοκόμος. 103818.

ΚΑ'. EPIST. XCVIII. EPISTOLARUM LIB. V. ΣΗΡΩΝΩ ΔΙΑΚΟΝ. XCIV. — SERENO DIACONO, Omnia aquo et moderato animo ferenda. (Confer epist. 195.) Πολλοῖς αἱ παραυτίκα ευημερίαι ἐπ' ἐνέδρα συμβαίνουσιν, ἀνιάτων οὖσαι κακῶν προοίμια. Μή τοίνυν ἐν πᾶσι τὰς τοιαύτας ζητῶμεν νίκας, ἀλλ᾽ ἑνὸς γιγνώμεθα τοῦ πάντα τὰ συμβαίνοντα ὁμαλῶς καὶ μετρίως, καὶ μετὰ τοῦ πρέποντος σχήματος καὶ φρονήματος, διοικεῖν. LE. Ε.Ε. - ΑΘΑΝΑΣΙΟ. rtutis vitiorumque comparatio. Virtus ad Εἰ χρή συντόμως τὴν ἀρετὴν καὶ τὴν κακίαν λόγω υπογράψαι, φήσαιμι, ὅτι Ὥσπερ τὸ πῦρ πεπεδημένον τυγχάνον πρὸς τὴν κάτω ὁρμὴν, ἀεικί νητόν ἐστι πρὸς τὴν ἄνω φοράν, οὕτω καὶ ἡ ἀρετή. Καὶ ὥσπερ τὰ βαρέα σώματα τὴν μὲν ἄνω φορὰν παντάπασιν ἀγνοεῖ, τὴν δὲ πρὸς τὰ κάτω ὁρμὴν ἐπίσταται, τοῦ βάρους τὴν φορὰν ἐπιτείνοντος, ὡς κρεῖττον λόγου εἶναι τὸ τάχος· οὕτω καὶ ἡ πονημία. Οὐκοῦν ἐκείνης μὲν ἀνθεκτέον, ταύτης δὲ ἀφεκτέον, 4.G'. ΕΝΤΟΝΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. Multis momentanea ac subita felicitas ex insidias obvenit, atque adeo immedicabiliam origo malorum exsistit. Ne igitur in omnibus id genus victorias quæramus, sed unam potissimum, oinnia quæ accidunt, sedate moderateque ferendo, cum ornatu decoro sectemur. XCV. ATHANASIO. superna semper, vitium ad infera tendit. Dicam, si de virtute breviter ac vitio circuinscribenda oratio est: Ut ignis deorsum detentus et impeditum habens naturæ impetum, sursum semper nititur; idem et virtuti usuvenit. Utque contra corpora gravia sursuin ferri non possull, 582 κι vitale ita motum intendente, ut ejus velocitas verbis nequeat explicari; sic et vitium quoque. Virinif itaque iulærcadum, a vitio autem abstinendunt. XCVI.—EUTONIO DIACONO. Adversa cum a Deo, aut ad castigationem, aut ad probationem immittuntur, bono animo ferenda. Ὅτι μὲν ἐν ταῖς τῶν πέλας εὐπραγίαις τὰς οἰκείας σαφέστερον καθορών ειώθασι πάντες οἱ πειρασμοίς περιπίπτοντες συμφοράς, δῆλον· ὅτι δὲ ἐννοοῦντες τὴν ἑαυτῶν ἢ θεραπείαν, ἢ εὐδοκίμησιν (οἱ μὲν γὰρ ὑπὲρ ἁμαρτιῶν τιννύουσι δίκας, οἱ δὲ ἀγωνίζονται, Ένα λαμπροτέρων τύχωσι στεφάνων), ῥᾷον ὀφείλουσι – τοὺς πειρασμούς ἐνεγκεῖν, καὶ μὴ μόνον μὴ ἀλύειν, ἀλλὰ καὶ θυμηδίας εμφορεῖσθαι, θαρρούντως ισχυρισαίμην. Ὅτι γάρ τινες ἐνταῦθα θεραπεύονται, ἐγγυάται ὁ Παῦλος κράζων· «Κρινόμενοι δὲ ὑπὸ Κυρίου παιδευόμεθα, ἵνα μὴ σὺν τῷ κόσμῳ και τακριθῶμεν.» "Οτι δέ τινες καὶ στεφάνων ἕνεκεν ἀγωνίζονται, μαρτυρεῖ ὁ θεῖος χρησμὸς, ὁ πρὸς τὸν Ἰὼβ εἰρημένος· • Οἴε: με ἄλλως σοι κεχρηματικές ναι, ἢ ἵνα ἀναφανής δίκαιος; Οὐκοῦν εἶτε οὕτως, εἴτε ἐκείνως πάσχομεν, χρηστὰς ἔχωμεν ἐλπίδας. Quod in aliena felicitate proprias miserias clarius intueantur omnes, qui tentationibus exercentur, manifestum est: quod vero qui suam in iis vel curationem vel probationem consistere intelligunt (nam alii pro peccatis poenas solvunt, alii pro splendidore certant corona), facile delvaut lentationes perferre, et non solum non tristárí, sed et gaudere incredibiliter oportere valide affirmamus. Hinc enim curari quædam promittit beatus Paulus clamans: c Dum judicamur a Domino corripimur, ut non cum hoc mundo damnemur ". › Quosdam vero coronæ gratia contendere, divinum testatur oraculum a Deo ad Job prolatum: Putasne me aliter respondisse tibi, quam ut appareas justus “?ɔ Quin igitur sive hoc sive illo exerceamur modo, boma certe nutrimur spe beatitudinis. ΚΖ'. - ΘΕΟΔΩΡΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. XCVII. — THEODORO SCHOLASTICO. Vis veritatis est omnibus anteferenda. Similia Nazianzeni. Μὴ τὴν ἀλήθειαν τοῖς ἐριστικοῖς λόγοις βιάζου, μηδὲ καθύβριζε αὐτὴν συσκιάζων τέχνῃ σοφιστική τὴν ἀκριβῆ γνώσιν· ἀλλὰ πάντα δεύτερα τοῦ ἀληθοῦς ἡγούμενος, ἀκαπήλευτον καὶ ἀδέκαστον τὴν περὶ αὐτοῦ ψῆφον ένεγκον. ΕΗ. -- ΑΠΟΛΛΩΝΙΑ ΓΕΩΡΓΩ Agriculturæ Η γεωργία καὶ ἀναγκαῖα, καὶ πασῶν τεχνῶν Cave veritatem contentiosis violes disputationibus, neque arte sophistica afficias injuria accuratam ipsius cognitionem, sed omnia veritati posthabenda ratus, non cauponando, neque muneribus corrumpendo sententiam judiciumque de ca feras. XCVIII. — APOLLONIO AGRICOLA. laudatio. Agricultura et necessaria in primis, et cæteraμήτηρ ἐστὶ καὶ τροφός Εὖ μὲν γὰρ αὐτῆς cum parëns nutrixque est artium. Illa etenim vi- " Cor. xi, 32: 16 Job zrsul, 32. Idem Xenophon in OEconomicis disputat, Γεωργικὴν τῶν ἄλλων τεχνῶν μητέρα καὶ τροφὴν elvat. Addit Aristot. lib. vt Polit., cap. 4, non s‹- lum altricem, sed præcipuam etiam reipub. esse

αὐτῆς, σχεδὸν ἀποσβέννυνται. Μή τοίνυν αἰσχύνου ἐπὶ τῷ πράγματι, ἀλλὰ σεμνύνου, ἀναγκαιοτάτην καὶ χρησιμωτάτην τέχνην μεταχειρισάμενος. Οι γὰρ τὰς πρὸς ἡδονὴν μετιόντες, ερυθριών ἂν εἶεν δίκαιοι. gente, lorent ctiam reliqua: contra infeliciter φερομένης κἀκεῖναι ἔῤῥωνται· ἀστοχησάσης δε agente illa, celeræ artes propemodum exstinguun tur. Cave igitur pudeat te hanc exercere, sed te potius ipse ostentes, ut necessariam maxime imprimisque frugiferam artem tractando. Qui enim ad voluptatem artes comparatas exercent, jure optimo erubescauit. XCIX. - IERACI DIACONO. Continentia in juvene, virtus; et laudanda in sene Catone. Confer epist. 12 et ΙΘ'. -- ΙΕΡΑΚΙ ΔΙΑΚΟΝΟ. imbecillitas. Senectus a libidine temperans. (Cic. in 231, ubi de etymo senii.) Ὁ ἐν αὐτῇ τῇ ἀκμῇ τοῦ χειμῶνος διασώζων τὴν ναῦν, καὶ μαινομένην χαλινῶν τὴν φύσιν, μυρίων ἀναῤῥήσεων καὶ μακαρισμῶν καὶ στεφάνων ἐστὶν ἄξιος· ἡ γὰρ ἐν γήρᾳ σωφροσύνη οὐκ ἐγκρατείας Qui e summa tempestate navim conservarit, et ferocientem frenarit naturam, næ ille dignus fuerit, quem mille modis beatum, et mille coronis ornandum omnes judicent. Quæ enim in senio accedit continentia, non tam eat temperantia, quam quod ἐστίν, ἀλλ' ἀκολασίας ἀδυναμία: διὸ τὸ μὲν libidini nequeat indulgere. Quamobrem Jeremias propheta primam prædicans ælatem: 583 € Beatus, inquit, qui grave Domini jugum a juventute portarit 17. Senectutem vero felicem censuit ætatem nemo, sed ut honore destitutam omnes defugiunt. Noli itaque eam optare, quasi in ipsa sis temperans futurus. Præterquam enim quod incertum sit te ad illam perventurum, exinde nullum assequeris honorem. C. EIDEM. Adversa præterita imprimis Quandoquidem tristia perferre et acerba necessum est, etsi ægre tolerari queant, contemptus vero non minuit ea, sed auget potius, feras forti animo, ο quæ accidunt, maxime vero quod quæ præterierunt, plurimum jam debilitata superataque sunt. Quæ enim tentatio jam præteriit, oblivioni cito traditur, at quæ exspectatur, toties discruciat, quoties metuebatur. CI. -- PETRO. πρότερον ἀνακηρύττων ο χρησμῳδὸς Ἱερεμίας ἔλεγε ο Μακάριος ός ήρε βαρύ ζυγὸν ἐκ νεότητας αὐτοῦ.» Τὸ δὲ δεύτερον οὐδεὶς μακαρίσαι ἠξίωσεν, ἀλλ' ἀγέραστον καταλελοίπασιν ἅπαντες. Μὴ τοί νυν περίμενε τὸ γῆρας, ὡς ἐν αὐτῷ σωφρονήσων. Χωρὶς γὰρ τοῦ ἄδηλον εἶναι τὸ εἰς αὐτὸ ἥξειν, οὐδὲ φιλοτιμίαν ἔχει τὸ πρᾶγμα. ' Ρ. — ΤΟ ΑΥΤΟ. perferenda animo generoso. Ἐπειδὴ ἀνάγκη φέρειν τὰ λυπηρά, καίπερ εντε δύσφορα (τὸ γὰρ ὀλιγωρεῖν οὐ μειον, τάχα δὲ καὶ αὔξει τὰ δεινά), γενναίως ένεγκον τὰ συμβεβηκότα, καὶ μάλιστα τῷ παρεληλυθέναι κατὰ τὸ πλεῖστον μέρος έκνενευρισμένα. Ο μὲν γὰρ ἀποφοιτήσας πειρασμός αὐτίκα μάλα πρὸς λήθην βλέπει, ὁ δὲ προσδοκώμε νος τοσαυτάκις ἀνιᾷ, ὁσάκις ἂν ἐλπισθῇ. Fidei commendatio. Fidem in Deum nescio quomodo contemnunt infideles: cujus quidem prona et facilis cognitio est, firina vero possessio, finis denique invictus et inexpugnabilis. CII. — HARPOCRE SOPIIISTA. PA'. ΠΕΤΡΟ. Τὴν εἰς Θεὸν πίστιν οὐκ οἶδ' ὅπως ἐξευτελίζουσιν οἱ ἄπιστοι· ἧς εὐμαρὴς μὲν ἡ γνώσις, ἀσφαλῆς δὲ ἡ κτῆσις, αήττητον δὲ τὸ πέρας. ΡΒ. — ΑΡΠΟΚΡΑ ΣΟΦΙΣΤΗ. Laudat lingua libertatem, qua improborum vitia insectatus fuerat. (Conf. epist. 52, 53, 77, de ejus monodia. Item epist. sequentia et 105.) Laudo equidem et admiror tuam cum prudentia conjunctam dicendi libertatem, quam qui servili sunt ac degenere præditi ingenio improbant, rati sure improbitatis atque effeminati animi esse jstam reprehensionem. Ebrii etenim metu ob res male a se gestas, et concurrentes cum iis, qui sobric pureque degunt, it.temperantes suas semmit linguas. 17 Thren. 111, 27. Αγαμαί σου τὴν ἔμφρονα παρρησίαν, ἣν οἱ ἀγεν νεῖς καὶ δουλοπρεπείς κακίζουσιν, ἔλεγχον τῆς σφῶν κακίας τε καὶ ἀνανδρίας ταύτην εἰκότως εἶναι ἡγούμενοι. Μεθύοντες γὰρ τῷ φόβῳ τῶν κακῶς αὐτοῖς δρωμένων, καὶ κατασειόμενοι κατὰ τῶν καθ αρῶς νηφόντων, τὰς ἀκρατεῖς ἑαυτῶν ὁπλέξουσι γλώττας. partem agri colendi officium. Plura C. Plinius lib, xvm Natur. Hist., et in Georgicis Maro lib. 11, v. 490, et Q. lloratius epodo 11. Bcatus ille, qui procul negotiis, Ut prisca gens mortalium, etc. SCHOTT. Inter διδ εἰ μὲν τὸ in τὸν mutant codd. Val 650 et Alt., et vers. inde 3, iterum pro rò scribual τόν. Possis.

ΓΓ'. EPISTOLARUM LIB. V. EPIST. CV. CHI. — OLYMΡΙΟ PRESBYTERO. ΟΛΥΜΠΙΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Rogat, ut pro desperata nequitia hominibus Deum orel. Vide epist. 440. Εἰ καὶ τὸ μὲν ἐπιτιμὴν ῥᾴδιον, καὶ παντός ἐστιν ἀνθρώπου, τὸ δὲ ὑπὲρ τῶν πρεπόντων ὅ τι χρή πράττειν ἀποφαίνεσθαι, ἀρίστου συμβούλου· ἀλλ' οὔτε ἐπιτιμᾶσθαι ἀνέχονται οἱ περὶ Ζώσιμον καὶ Μάρωνα, ούτε συμβουλεύεσθαι· ἀλλ' εἰς τοσαύτην ἤλασαν μανίαν, ὥστε καὶ τοὺς ἐπιτιμῶντας λοιδομεῖν, καὶ τοὺς συμβουλεύοντας κακηγορεῖν. Ἐπειδὴ δέ τινες οὔτε ἐπιτιμηθέντες, οὔτε συμβουλευθέντες, Ορτνηθέντες δὲ ἀνήνεγκαν, καὶ τοῦτο τὸ εἶδος τῆς θεραπείας ήλεγξαν γελῶσι γὰρ τοὺς τοῦτο ἐκ πολτῆς φιλοστοργίας ὁρῶντας. Τί οὖν χρή ποιῆσαι; Εγώ γάρ σε λοιπὸν ἐρήσομαι, τὸν πράγματα ἡμῖν παρέχοντα, καὶ ἐνοχλοῦντα ὡς δυναμένοις ἀπελάσαι αὐτῶν τὴν μανίαν. Είθε μὲν οὖν ἐδυνάμην, καὶ οὐκ ἂν ἐδεήθην τοῦ συμβουλεύοντος, ἀλλ' αὐτὸς ἂν ταχίστην εποιησάμην τὴν διόρθωσιν. Ἐπειδὴ δὲ κρεῖτ τον πάσης θεραπείας ἐστὶ τὸ πάθος, καὶ τοῖς ιατρι κοῖς φαρμάκοις ἐπιτρίβεται μᾶλλον, τὴν ἀπὸ τῶν ἁγίων σου εὐχῶν χάρισαι αὐτοῖς βοήθειαν· τάχα πως ὁ καὶ παθῶν καὶ πάσης περιγινόμενος κακίας αὐτοὺς ἰάσεται. ΡΔ'. - ΗΡΩΝ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Etsi reprehendere facile et cujusvis est hominis, verum quod est officii cujusque, quoque facto sit opus demonstrare, optimi est consiliarii officium. Sed reprehensionem non ferunt Zosimus et Maro, neque consilium capiunt, sed ea exagitati dementia et reprehendentes injuria afficiunt, et sana suadentes maledictis incessunt. Quandoquidem vero tonnulli neque reprehensores, neque suasores, sed ut deplorantes accesserunt, etiam hoc medicinæ ofiìcium accusarunt. Irrident enim etiam eos, qui pio ill affectu pergunt. Quid igitur facto est opus? ultimum hoc tibi denuntiabo, qui negotium miki facessis, et es importunus, quasi ipsorum insani:e remedium afferre valeam. Atque utinam possem neque opus admonitione esset, sed repente afferre correctionem queam. Cum vero malum on nen superet curationem, 584 omnibusque medicine pharmacis exulceratur, sanctis tuis precibus opem ipsis ſeras, si qua fortasse ratione malo superato omni illos expurges vitio. CIV. - HERONI PRES BYTERO, FORTE HIERONI, ut supr. epist. 67. Monet ut lites, quas, avaritia cogente, alteri intentarat, amice potius componat, quam dubium eventum exspectet. Οὐκ ἀγνοοῦμεν ὅτι ἡ ἀρχὴ τοῦ πρὸς τὸν σὸν διά δικον πολέμου ἐκ πλεονεξίας λαβοῦσα τὸ σπέρμα, καὶ διὰ πλειόνων ἄλλων χωρήσασα, ἔληξεν εἰς κατηγο μίαν· συμβουλεύω δὲ, ὅτι δίκαιος ἂν εἴης ἀρκεσθή ναι τοῖς γεγενημένοις. Πολλὰ γὰρ δράσας, πλείονα πέπονθεν, ἵνα μὴ τὸ δοκοῦν τέλος εἶναι της μάχης, ἀρχὴ γένηται μειζόνων συμφορῶν. Δέξαι οὖν τοὺς ὑπὲρ αὐτοῦ παρακαλοῦντας, καὶ κατάθου τὸ πρᾶγμα· ἄμεινον ἡγησάμενος χρηστότητι καθυφεί και μᾶλλον ἢ κρίσει δικαστῶν ἡττηθῆναι. "Αδηλον γὰρ τὸ πέρας, καὶ πολλοὶ μυρίοις ὠχυρωμένοι δια καίοις, ὡς οὐδὲν ἔχοντες ἰσχυρὸν ἡττήθησαν. Εἰ δὲ καὶ σαφὴς ἦν ἡ νίκη, τὸ χρηστότητι μᾶλλον χρήσασθαι λαμπρότερόν σε ἀποφανεῖ τοῦ νενικηκέναι. PE'. ΜΑΡΤΙΝΙΑΝΟ, ΖΩΣΙΜΟ, ΜΑΡΩΝΙ, ΕΥΣΤΑΘΙΑ. Non me fagit principium ejus contentionis, quæ tibi in foro cum litigante est, ex avaritia ortum habere, et per varia procedens vitia, in accusationem Gniisse. Hortor itaque, justeque feceris, si in iis, quæ hactenus facta sunt, conquiescas. Multa enim agens perpeti solet plura, ne cujus puigue finis esse videtur, initium fiat majorum calamita - tum. Quare suscipe eos qui pro illis intercedunt, remque confice, melius existimans aliquid clementiæ condonare, quam judicium sententia victum esse. Litium enim incertus est exitus, multique adeo summo innixi jure imbecillioribus victi cesserunt. Etsi vero clara sit victoria, benigno tamen animo utendo illustriorem te, quam ipsa reddes victoria. CV. MARTINIANO, ZOSIMO, MARONI, Bonam illis oplat mentem. Ικανὸν μὲν σύμβολον, καὶ μέγιστον τεκμήριον τῆς ἐμῆς εἰς ὑμᾶς γνώμης αὐτὸ τὸ συμβουλεύειν ἐλέσθαι· ἅπασα γὰρ συμβουλὴ τὸ τῶν ἀκροωμένων ζητεῖ συμφέρον. Οἷς δὲ ἐκπορίζει τις τὰ χρηστά, τούτοις οὐκ ἔνι φῆσαι δυσμενώς ἔχειν τὸν παραι νοῦντα· ὡς δ᾽ ἂν μηδὲ σκιά, οἶμαι, αιτιάσεως ὑπῇ τοῖς ἑτοίμως διασύρειν ἐθέλουσι πρὸ τῆς εἰσ ηγήσεως, μᾶλλον δὲ ἡ εὐχὴ εἰσήγησις έστω, εύξομαι πρὸς τὸ θεῖον, ὥστε νοῦν ὑμῖν βελτίονα ἐνθεῖναι, EUSTATHIO. Signum sat idoneum maximumque est argumentum ineæ erga vos benevolentiæ quod dare instituerim consilium. Omnis enim suasio consiliumque audientium spectat utilitatem. Quibus vero suppeditat quis utilia, hi non debent dicere hostiliter secum agere admonentem, sed ut ne umbram quidem accusationis superesse credain iis, qui antequam admoneantur, volunt obstrepere, quin potius proces loco monitionis sint. Deum itaque precor, ut menVARIE LECTIONES ET NOTÆ. Codd. ambo, ὑπὲρ αὐτῶν. Possia. Pro αιτιάσεως curl. alt. in contexta scribit PATROL. (in. LXXVIII. αἰτίας ὡς lectionem tamen editi adnotans in Bat gine. Ib.

tem vobis lonam immittat, relegelque a vobis indo- καὶ τὴν ἀναλγησίαν ἐξοστρακίσαι, και εξεικτον lentiam, atque obsequens ac morigerum cor vobis largiatur, ad complectendam virtutem quæ insitam habeat pulchritudinem atque honestatem pretio incomparabilem. Improbitatem contra det effugere, quam cupide nimis sectamini forma ferina prædi - tam, omnique Scylla molestiorem, et quæ mente captis nescio qua ratione possit esse suavis ac jucunda. Si vero dolor omnis sublatus ex animo est, (quod quidem patientia in adversis efficere solet, vel propter eos ipsos, quibus offendiculo fuistis, supersedete adversus sacrosanctam religionem linguam exacuere. Vestri vero estote compotes, neque vestra impietate alius in barathrum malitiæ im- .pellite. 585 CVI. HERMINO COMITI. καὶ πειθήνιον ὑμῶν κατασκευάσαι τὴν καρδίαν πρὸς τὸ τὴν μὲν ἀρετήν, τὴν ἔμφυτον έχουσαν καὶ ἀκαπήλευτον τὸ κάλλος, ἀσπάσασθαι, τὴν δὲ κακίαν ἧς ἐκθύμως περιέχεσθε, τὴν θηριόμορ φον, καὶ Σκύλλης ἀπάσης ἀτερπεστέραν, τα; · δὲ τὸν νοῦν ἀπολωλεκόσιν, οὐκ οἶδ' ὅπως ἡδείαν, διαφυγεῖν. Εἰ δὲ τέλειν ἀπηλγήσατε· ἡ γὰρ παραμονὴ ἡ ἐπὶ τὴν πονηρίαν τοῦτ' ἐγγυᾶται· κἂν διὰ τοὺς σκανδαλιζομένους ὑφ' ὑμῶν, παύσασθε μὲν κατὰ τῆς θειοτάτης θρησκείας ἀκονῶντες τας γλώτ · ἑαυτῶν δὲ γένεσθε, καὶ τοῦ μὴ διὰ τὴν ὑμε τέραν ἀσέβειαν καὶ ἄλλους εἰς τὸν πυθμένα της και κίας παραπέμψαι. τας PG. Virlus colenda, cœlera uniora el somnia. Da operam ne valeant, magne vir, vel imperium vel dignitatis tumor, aut res mortalium secundæ, sapientiæ in te amorem ac studium concutere atque evertere, quæ amant maxime cogitationes mentesque hominum in altum tollere. Verum hæc omnia velut umbras et somnia reputans virtutem cole, quæ de possessionibus vestis est minime veterascens. EIDEM. Eterna curanda, neglectis Rerum æternarum fac satagas; neglige vero quæ momentanea sunt et caduca. Etenim sive prospera atque utilia ea fuerint, sive abjecta ac vilia, finem tamen habent, et quidem quam celerrimum. In altera vero vita, terminum ignorant omnia finem que. Epistola hæc, etsi brevis ea sit, amica tamen est, et rationis plena. Μήτε ἀρχὴ, ὦ θαυμάσιε, μήτε ἔγκος ἀξιώματος, μήτε ευπραγία βιωτική την φιλοσοφίαν τήν στην διασαλεῦσαι ἰσχύσῃ· ἃ μάλιστα τῶν ἀνθρώπων φιλεῖ τὴν γνώμην εἰς ύψος αίρειν. ᾿Αλλὰ ταῦτα πάντα σκιὰς ἡγούμενος καὶ ὀνείρατα, ἀρετὴν ἄσκει· αὐτῇ γάρ ἐστι τῶν κτησαμένων ἀπαλαίωτος αλουργίς. PZ'. terrenis ac perituris. Τῶν ἀθανάτων φρόντιζε πραγμάτων, τῶν δὲ μετ' ὀλίγον οὐκ ἔτι ὄντων ἀμέλει. Είτε γὰρ ἀγαθὰ, εἶπε φαῦλα εἴη τἀνταῦθα, τέλος ἔχει, καὶ τοῦτο τάχιστον τὰ δὲ ἐκεῖ πέρας οὐκ οἶδε, τέλος οὐκ ἐπίσταται. Ταῦτα τὰ γράμματα εἰ καὶ ὀλίγα ἐστὶν, ἀλλὰ γε φίλα, καὶ διαθέσεως βρύοντα. ΡΗ. ΑΙΛΙΑΝΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. CVIII. - ALIANO SCHOLASTICO. "Epya ne fiant rápɛpya. Vide hic schol. Gr. exempl. et epist. înf. 537. Patimur sæpenumero multa mortales, dum quæ accuratione indigent, gerimus negligenter: quæ sutem revèra negligenda sunt et contemnenda, ea cupide complectimur, censentes ludicra graviter, aut contra gravia per jocum tractanda. Seria quidem obiter ac perfunctorie; et contra otiosa seria ac necessaria esse ducimus. Verum cæcus sui amor non recte judicans doloremn illis parit, quibus minime oportuit. Non enim eos, qui justa perpetiuntur, sed qui injuste agunt, dolere est æquum. Πάσχομεν πολλὰ πολλάκις οἱ ἄνθρωπος, ἐπειδὴ τῶν μὲν φροντίδος ἀξίων ὀλιγωροῦμεν, τῶν δὲ ὄντως ὀλιγωρίας ἀξίων ἐκθύμως περιεχόμεθα. Σπουδῆς μὲν τὰ παιδιᾶς, παιδιᾶς δὲ τὰ σπουδῆς ἄξια κρίνοντες. Τὰ μὲν γὰρ ἔργα πάρεργα εἶναι ἡγούμεθα τὰ δὲ πάρεργα ὡς ἀναγκαῖα καὶ προηγούμενα ἀνύομεν. Αλλ' ή φιλαυτία μὴ κρίνουσα ὀρθῶς, λύπην τίκτει εκείνοις οἷς ἥκιστα χρή. Οὐ γὰρ δικαίως πάσχοντας, ἀλλ᾽ ἀδίκως πάσχοντας λυπεῖσθαι χρή., Τὰ μὲν γὰρ ἔργα πάρεργα εἶναι ἡγούμεθα. Aristotelis suut lib. 1 Eihicorum Nicomachiorum: Ta μὲν πάρεργα τῶν ἔργων πλείω γένηται. Qui et lib. vi Politic.: Ἐκεῖνο μὲν γὰρ πάρεργον ἂν εἴη, τοῦτο δὲ ἔργον τῆς μεθόδου ταύτης· lilud accessio possit esse, hoc vero præcipua intentio tractatus hujus, princepsque aclio. Scitum apud Athenæumn initio lib. ν Δει πνοσοφ., et Clementem lib. v Stromat. illud Agathonis Tragici: Τὸ μὲν πάρεργον ἔργον ὡς ποιούμεθα - Το δ' ἔργον ὡς πάρεργον ἐκπονούμεθα. Operis loco ducimus accessorium, Et in opere satagimus ut accessorio. Plato in epist.: ἵνα μὴ πάρεργα ὡς ἔργα μοι ξυμ βαίη λεγόμενα, Νe accessorin vice operum nominari mihi contingat. Utitur et Polybius in Hist. et Strabo lib. xiv Geogr. de Jalyso Protogenis et Satyro loquens; itemque Galenus principio libri 11. De nainralibus facultatibus; ut el Nazianzenus funebri iu Basilium M. laudatione de Saule verba faciens; el in carmine trimetro: Ἔργον πάρεργον οὐδαμῶς ἔργον λέγω. Extrarium negotium haud opus vocem. Ut Proverbii præferre speciem dictum videatur. C«i alline et illud: "Οδού πάρεργον πιο παρέργως. cianus in Jove Tragado: Εἰ γοῦν μὴ ὁ Θησεὺς ἐκ

EPISTOLARUM LIB. V. ΡΘ'. - ΦΙΛΗΤΡΙΑ. ·EPIST. CXII. CIX. PHILETRIO. Virtute insignes imitandi. Conf. epist. 186, initio. Οἱ κατ' ἀρετὴν κράτιστοι ὄντες, καὶ δι᾿ εὐσέβειαν ὑπερφέροντες καὶ ἔγκριτοι, καὶ τοσοῦτον τοὺς ἄλλους υπερδαίνοντες, ὅσον ὁ ἐωσφόρος τοὺς ἄλλους ἀστέ ρας, οὗτοι φωστῆρες ἂν εἰκότως χρηματίζοιεν, μὴ μόνον ἑαυτοὺς εἰς τοσαύτην ἀναγαγόντες ἀξίαν, ἀλλὰ καὶ τοὺς τυφλώττοντας φωτίζοντες, καὶ εἰς τὴν τῆς ἀρετῆς χειραγωγούντες περιωπήν. Τούτους τοίνυν ζήλου, καὶ μὴ τοὺς πάντα ποιοῦντας, ὅπως καὶ τοὺς ὁρῶντας σκοτίσοιεν. Qui virtute præstant ac pietate antecellunt, extra omnem judicii sunt ɔfeam, tantumque cæteris anteeunt, quantum cæteris stellis excellit phosphorus claritate, ut hi merito stellæ appellari queant, se ipsos non modo eo provehentes dignationis, sed et cæcis lumen allucentes, et in virtutis speculam manu ducentes. Hos itaque imitare, non eos, qui cuncta sic agunt, ut et videntes excæcare possint. HARPOCRÆ SOPHISTÆ. ΡΙ'. — ΑΡΠΥΚΡΑ ΣΟΦΙΣΤΗ. Quis sapiens proprie ac bonus dicendus. Conf. epist. 264. Σοφούς ἔγωγε ὁρίζομαι (οὐ γὰρ νομεθετῶ, ἀλλὰ γνώμην ἀποφαίνομαι) τοὺς τῶν νοερῶν ἀρεταῖς κεκοσμημένους, οἷοι ἦσαν οἱ λόγον ἔχοντες καὶ σου φίαν γνώσεως· ἀγαθοὺς δὲ, τους ταῖς παρά τίνων καλουμέναις ἀλόγοις. Οἷοι ἦσαν οἱ σοφὸν μὲν εἰπεῖν οὐδὲν δυνάμενοι, διὰ δὲ τῆς ἀρίστης πολιτείας τοὺς θεωμένους παιδεύοντες· ὧν ἡ σιγὴ τοῦ λόγου τοῦ ἐρήμου πράξεων χρησιμωτέρα. Εἰ δέ τις καὶ τὰς νοεράς, καὶ ἄς φασιν ἀλόγους ἔχοι, τοῦτον καὶ ἀγαθὸν καὶ σοφὸν ὁρισαίμην. Sapientes quidem hos appellavero (nibil tamen praejudico, sed sententiam profero meam) qui intellectus virtutibus sunt ornati, quales sunt, qui rationi convenienter vivunt, quique rerum cognitione sapientiaque praditi sunt. Bonos vero dixero, qui, quæ rationi consentanea non sunt, seu non rationales virtutes, ut a quibusdam nominantur, possident. 586 Quales erant, qui sapiens nihi proferre cun possent, se ipsos considerantes, optimum tamen vitæ instituendæ modum ac rationem præbent, et sic ipsis etiam spectantibus docendo præeunt, quorum in sermone taciturnitas utilior est, quam illius sermo, qui præsidio rerum destitutus sit. Si vero quis et intellectuales et quas vocant non intellectua des habeat virtutes; hunc ego et bonum et sapientem nuncupavero. νεται PIA'. ΕΠΙΦΑΝΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. CXI. EPIPHANIO DIACONO. Quando quidem interrogas unde συγγνώμης, id 'est veniæ, nomen acceptum pro remissione et condonatione, idcirco arbitror quod qui se ipse novit, hoc est, qui neque delicta sua, cum est lapsus, ignorat, imo illud scite dictum servat: Nosce te ipsum,» neque in emendando, etsi aliquando niclans et connivens, in arrogantiam magnifice de se sentiens effertur, sed soæ conscius naturæ atque imbecillitatis, neque supra humanam elatus cond:- tionem resipiscit. Hic qui conscius sibi est, hoc est, qui secum perpendit, quod reapse palinodiam ille canat, ignoscit illi, qui se ipse novit. Qui vero Συγγνώμης unde nomen scriptum. Matth. v, 26:: Esto consentiens adversario tuo, o etc. Ἐπειδὴ γέγραφας, πόθεν τὸ τῆς συγγνώμης όνομα ἐπὶ τῆς ἀφέσεως καὶ συγχωρήσεως παραλαμβάἡγοῦμα ι, ὅτι ἐπειδὴ ὁ γνοὺς ἑαυτὸν, τουτέστιν, ὁ μήτε ἐπὶ τοῖς πταίσμασιν ἀγνοῶν, ὅτι ἔπταισεν, ἀλλὰ φυλάττων τὸ σοφὸν ἀπόφθεγμα τό, «Γνῶθι σαυτόν· ο μήτε ἐν τοῖς κατορθώμασιν, εἰ καί ποτε ὀλίγον ἀπονυστάξας εἰς ἀλαζονείαν ήρθη μέγα φρο νῶν· ἀλλὰ τὴν οἰκείαν φύσιν καὶ ἀσθένειαν καταμανθάνων, καὶ μὴ πέρα τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως φανταζόμενος γνωσιμαχεῖ. Ο συγγνούς, τουτέστιν, 4 συννοήσας, ὅτι ἐκεῖνος ἔργῳ παλινωδίαν ᾄδει, συγχωρεῖ τῷ γνόντι ἑαυτόν· ὁ δὲ μὴ συγγνοὺς οὐ συγχωρεῖ. Διὸ καὶ ὁ μὲν, μέμψεως ἄξιος, μή conscius sibi non est, non ignoscit. Quare et his γνοὺς ἑαυτόν· ὁ δὲ μὴ συγγνοὺς τῷ γνόντι ἑαυτόν. ΡΙΒ. - ΤΟ ΑΥΤΟ. quidem reprehensione dignus est, se ipsum non noscens: ille vero nequaquam consentiens [ignoscens] ei; qui seipsum novit. CXII.· EIDEM. Suadet caducas opes ita impendere, ut thesauros in cœlis nobis paremus: ‹ Thesaurizate vobis, › etc. Matth. v, 16. Πολλά ἐστι καὶ διάφορα, ὦ προσφιλέστατε, λυμαι νόμενα τῇ τῶν χρημάτων κτήσει· οὐ μόνον γὰρ σήτες, καὶ χρόνος μακρός, ἀλλὰ καὶ συκοφαντίαι, καὶ λῃσταὶ, καὶ οἰκέται, καὶ τὸ τοῦ μέλλοντος ἄδηλον, Multa sunt variaque, charissime, quæ possessiones rerun lædunt. Non enim Lines modo lowguinque annorum spatium, sed et calumniæ, latrones, servique, et futura incerta, mors denique finis Τροιζήνος εἰς Ἀθήνας τῶν ὁδοῦ, πάρεργον ἐξέκοψε τοὺς κακούργους· Nisi Theseus et Trezene digressus a via, proficiscens Athenas latrones illos excidisset. SCHOTT. Melius πράττοντας. Vel locum sic transpone, οὐ γὰρ ἀδίκως πάσχοντας, ἀλλὰ δικαίως πάσχοντας λυπείσθαι χρή. Ovidius: Que venit ex merito pœna dolenda venit. SCHOTT. Inter μέμψεως οι άξιος codd. Vatic. 650 et Alt. inserunt ὅτι. Possin.

omnium (quam effugere, etsi alia effugerit, potest καὶ τέλος ὁ θάνατος (ἂν οὐκ ἔστι διαφυγεῖν, εἰ καὶ nemo) cum bonis tum possessionibus privet, etsi quis illa possidere videatur, nomine enim tenus, non vero reapse bona possidet. Qui vero eleemosyuis bonisque operibus recondit, ille et prudenti validoque coronetur suffragio, nactus asylum, el quo nihil eorum, quæ diximus, pertingere fas sit. Talis enim regio cœlum est, quo inalum accedere nullum queat: quovis terræ solo fertilius, et post multain ubertatem jactis in illud solum seminibus, reddens iis, qui depositum crediderunt, perpetuos ut fructus colligant. MARONI. Ad eleemosynam hortatur. Quæ vel nolens inimicis sæpenumero reliqueris, da nunc volens, atque e necessitate honoris ac virtutis studium effice, ne non penitenda deplores, sed præmittens illa in vitam sempiternam, consequaris quæ utilia. τὰ ἄλλα διαφεύγοιμεν) καὶ τῶν κτημάτων καὶ τῶν χρημάτων ἀποστερήσειν ἂν τὸν δοκοῦντα κεκτή σθαι· ἐν ὀνόμασι γὰρ, ἀλλ' οὐκ ἐν πράγμασιν ἔχειν τὰ ἀγαθά. Ὁ δὲ δι᾿ ἐλεημοσυνῶν καὶ εὐεργεσιών ἐνθάδε τὸν πλοῦτον ἀποθέμενος, καὶ φρονίμου καὶ βεβαίου ψήφῳ στεφανωθείη, τόπον εὑρὼν ἄσυλον, καὶ ᾧ μηδὲν τῶν ῥηθέντων ἐπιβῆναι θέμις. Τοιοῦτος γὰρ χῶρός ἐστιν ὁ οὐρανός, πάσῃ μὲν ἄβατος ὢν κακουργία, πάσης δὲ εὐφορώτερος γῆς· καὶ μετὰ πολλῆς τῆς δαψιλείας τῶν ἐν αὐτῷ καταβληθέντων σπερμάτων διδοὺς τοῖς παρακαταθεμένοις διὰ παντὸς τρυγάν τοὺς καρπούς. ΡΙΓ'. Sup. epist. 79 et 281. ΜΑΡΩΝΙ. "Α καὶ ἄκων πολλάκις ἐχθροῖς καταλείψεις, ενών δός· καὶ τὴν ἀνάγκην ποίησον φιλοτιμίαν, ἵνα μὴ αμεταμέλητα θρηνήσειας· ἀλλὰ προπέμψας αὐτὰ εἰς τὸν ἀγήρω αιώνα, Έξεις χρησιμεύοντα. PIA'. ΘΕΟΦΙΛΟ. 587 CXIV. – THEOPHILO. Peregrinatio quare et a quibus suscipienda, a juvenibus, non a senibus. Nuper oriente sole (noctis enim ac diei velut mistio erat), occurrit mihi necessarius quidam nuntians audisse quosdam viros sapientes, te longan peregrinationem instituisse, non pro virtute, aut ut te aliamve ad philosophiam deducas, quod et ipsi vehementer probassent, sed ut divitiis locupleteris, idcirco te contemnentes: siquidem cum adolescentiæ annos in olio transegeris, nunc in senio peregrinari instituisti, quando conveniebat te, etsi alibi prius versatum, domum redire, cum adeo vitæ instet tuæ terminus. Juvenes eteniin se ad extremam perventuros sperant senectutem: senes vero præter mortem nihil magis præstolantur. Equidem causa non plane cognita, ob quam hinc discesseris, neque defenderim te excusando, ac ne damnarim quidem, sed hæc ad te scribere visum est. Quamobrem quod officii sit tui, tecum diligenter reputa. THEODORO SCHOLASTICO. Melior est homo sedulus licet pauper, Quisnam gloria justoque dignior honore esse tuæ prudentiæ videatur, qui nihil quidem generosi agere studet, in secundis vero consistens rebus, et divitiis fulget et claritate dignitatis; vel qui nihil, quantum in ipso est, relinquens, agat omnia quae dignum præconio reddant, aliosque ad virtutem excitet, adversa tamen usus fortuna, et in inopia degens? Mihi quidem hic potissimum laudandus videtur. Si vero et tibi id ipsum videatur, ne præ te feras, quasi contrarium sentias. CXVI.. CASIO PRESBYTERO. Πρὸ βραχέος, ὄρθρου ἔτι ὄντος (εκιρνᾶτο γὰρ νύξ τε καὶ ἠὼς ἐντυχών μοί τις τῶν ἀνδρῶν ἐπιτηδείων απήγγελλεν, ὡς πυθόμενοί τινες ελλόγιμοι στειλάμενόν σε ἀποδημίαν μακράν, οὐχ ὑπὲρ ἀρετῆς, οὐδὲ ὥστε σαυτὸν ἢ ἄλλον τινὰ εἰς φιλοσοφίαν έναγαγεῖν (ἡ γὰρ ἂν καὶ ἀπεδέξαντο), ἀλλ' ὑπὲρ τοῦ χρηματί σασθαι, κομιδῇ σου κατεφρόνησαν, εἰ προηρημένο; τὸν τῆς νεότητος χρόνον τὰς ἡσυχίας ἄγειν, νῦν ἐπὶ γήρως ἀποδημεῖν ἐπεχείρησας· ὅτε εἰκὸς ἦν σοι, εἰ καὶ πρότερον ἄλλοθί που διέτριβες, οἴκαδε επαν ήκειν, οὕτως ὑπογυίου σου τῆς τελευτῆς οὔσης. Τους μὲν γὰρ νέους ἐλπὶς εἰς γῆρας ήξειν βαθύ· οἱ δὲ γεγηρακότες οὐδὲν ἕτερον, ἢ τὸν θάνατον όνειροπο λεῖν δίκαιοι ἂν εἶεν. Ἐγὼ δὲ τὴν αἰτίαν ἀκριβῶς μή ἐπιστάμενος, δι᾿ ἣν ἐντεῦθεν ἀπῆρα;, οὔτε ἀπελογη σάμην, οὔτε κατεψηφισάμην, ἀλλ᾽ ἐπηγγειλάμην γράφειν. Αὐτὸς τοίνυν τὸ δέον πρᾶξαι προθυμήσ θητι. PIE'. ΘΕΟΔΩΡΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. quam ignarus dives opibus affluens. Ποῖος ἄρα δοκεῖ τῇ σῇ παιδεύσει εὐκλείας καὶ δόξης ἀγαθῆς δίκαιος εἶναι τυχεῖν, ὁ μηδὲν μὲν προ θυμηθείς γενναῖον διαπράξασθαι, ἐν εὐημερίᾳ δὲ τυγχάνων καὶ πλούτῳ, καὶ τοῖς δοκοῦσι λαμπρούς ἀξιώμασιν; Η ὁ μηδὲν μὲν, ὧν οἷός τε ἦν ἐλλιπών, ἀλλὰ πάντα πράξας, ὅσα αὐτόν τε ἀναρρήσεως ἄξιον εἶναι ποιεῖ, καὶ τοὺς ἄλλους εἰς ἀρετὴν διεγείρει, δυσπραγῶν δὲ καὶ πενίᾳ συζῶν; Ἐμοὶ μὲν οὗτος δοκεῖ· εἰ δὲ καὶ σοί, μὴ τἀναντία φαίνου ψηφιζόμενος. PIG'. - ΚΑΣΙΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. De Zosimi improbe factis. (Sup. epist. 103 et 105.) Mirari te scribis cum Zosimum sacris initiari Ἐπειδὴ γέγραφας θαυμάζειν, ὅπως τὸ ἱερᾶσθαι VARIE LECTIONFS ET NOTÆ. ᾿Αποστερήσειν ambo codd. producunt in ἀποστερήσειεν. Possi

EPISTOLARUM LIB. V. EPIST. CXIX. Ζώσιμον δεινὸν ὂν, οὐ δεινὸν εἶναι δοκεῖ τῷ παρανό- nefas sit, quomodo non id nefandum sit visum ei, μως χειροτονήσαντι· ἀντεπιστέλλω, ὅτι σὺ μὲν ἀπὸ μισοπονήρου τρόπου εἰκότως ἀγανακτεῖς· οὐδεὶς γὰρ πρὸς τοῦτο ἀντείποι· ἐκεῖνο δέ σοι παραινέσαιμι, καθαρὰν κακηγορίας τὴν γλῶτταν διαφυλάξαι. Ει γὰρ ἐκεῖνος μυρίων ἄξιος, ὡς γέγραφας, σκηπτών, μηδὲ τῇ τιμῇ βελτιωθείς, ἀλλ' ὅπλῳ κακίας τῇ ἱερω σύνῃ χρησάμενος, καὶ τολμῶν ἀτόλμητα· ἀλλὰ σύ γε τὸ σαυτοῦ στόμα μιαίνειν οὐκ ὀφείλεις, τὰς μιας ρὰς ἐκείνου πράξεις εκτραγωδῶν καὶ τὴν τῶν τρόπων σκαιότητα διηγούμενος. ΡΙΖ'. qui præter legem eum initiaverit. Respondeo pro animo quidem tuo, quo mala omnia adversaris, te juste indignari, quod nemo negaverit. Illud interim moneamus ac præcipiamus, puram nt a maledicentia linguam custodias. Etsi enim infinitis ille, ut scribis, dignus est fulminibus, neque honore ac dignitate redditus melior, sed ipso sacerdotio velut nequitiæ instrumento abusus audeat, quæ audenda non erant, cave tamen tuum os inquinare sceleribus ejus impuris arguendis, ac morum ejus sæva narrando aliis. Vim fati et necessitatem, lepido argumento Εἰ πᾶς λογισμὸς καὶ πᾶσα ἐνθύμησις, ὡς φής, παρὰ τῆς είμαρμένης τοῖς ἀνθρώποις ἐπιφοιτᾷ, ἀτοπώτατόν τι πάσχουσα φωραθήσεται. Εἰ τοῖς μὲν καταπέμπει ἐνθυμήματα, ὥστε ὑπεραπολογεῖσθαι αὐτῆς, τοῖς δὲ τέχνην καὶ ἐπιστημονικούς λόγους ὀρέγει, δι' ὧν ταύτην ἀνατρέψουσιν. Εἰ τοίνυν αὐτὴ ἑαυτὴν ἀνατρέπει, δι' ὧν χορηγεῖ τοῖς ἀνατρέπουσιν αὐτὴν ἐνθυμημάτων, πῶς συστῆναι αὐτὴν οἷόν τε. ΡΙΓ'. - ΕΥΣΤΑΘΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. 588 CXVII. PAULO. subvertit. (Conf. lib. 111, epist. 136.) Si quævis, ut ais, speculatio mentisque agitatio a fato pendeat homini, absurdissimum quid illi [fato] accidere deprehendes. Siquidem his rationes suggerat quibus defendatur; illis vero rationes scientificas adeoque artem præbeat, qua vicissim evertatur. Quare si se ipsum evertit fatum per ea, quæ præbet, enthymemata ipsum evertentia, quomodo, quæso, potest fatum subsistere? CXVIII. EUSTATHIO DIACONO. Ad vilæ emendationem adhortatio. Sui victoria, marinia. Τοῦτο τὸ νῦν τολμηθὲν παρὰ σοῦ τῶν δεινῶν ἐκείνων ἐστὶ δεινότερον· ἡμιλλήθης πρὸς σαυτὸν, καὶ νενίκηκας· τὰ πρωτεία τοίνυν ἐν τῷ τῆς ἀσεβείας καὶ ἀσελγείας ἀγῶνι κατὰ πάντων φέρῃ, ὑπερηκόντισας, πάντας ὑπερβέβηκας· διὸ καὶ δακρύων ἡμῖν ὑπόθεσις γέγονας ἀεννάων. Εἰ τοίνυν βούλει ἡμῶν τὴν λύπην τὴν ἐπὶ σοὶ ἰάσασθαι, πάντα ποίει, ὅπως ἀποτρίψαιο τὴν κακοδοξίαν Inter ea, quæ strenue gessisti, illud summuIR est, quod tecum ipse certans viceris. Primas itaque in hac cum impietate ac libidine pugna ab omnibus referens vicisti, omnesque facile superasti: propter illa nobis lacrymarum perennis causa exstiteras. Si itaque dolorem nostrum tui gratia susceptum tot lere vis, omnem move lapidem, ne male deinceps audias. CXIX. THEODORO SCHOLASTICO. Si mordentem acutamque habes linguam, os obtura maxime, et freno coerceto. Id si minus potes, utere ea pro divina et incorrupta fidei professione in præsidium injuste oppressorum, optimorum defensionem; contra avaritiam eorum, qui per nefas ditantur; contra eorum imperitiam, qui universitatis Dei providentiam malis ascribunt spiritibus; adversus læreticorum amentiam, et ΡΙΘ. - ΘΕΟΔΩΡΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΟ. Lingua quomodo bene utendum. (Inf. epist. 453, et ex Chrysostomo Casav. in sat. 4 Persii.) Εἰ ἐξυτάτην ἔχεις τὴν γλῶτταν, μάλιστα μὲν αὐτὴν ἐπιστόμιζε, καὶ χαλινῷ ἀνασείραζε· εἰ δὲ ἀδυνατεῖς, χρῆσαι αὐτῇ εἰς δέον ὑπὲρ τῆς θείας καὶ ἀκηράτου δόξης, ὑπὲρ τῆς τῶν ἀδικουμένων βοηθείας, ὑπὲρ τῆς τῶν καλλίστων συνηγορίας, κατὰ τῆς τῶν ἀδικούντων πλεονεξίας κατὰ τῆς τῶν δαίμοσι πονηροῖς τὴν τοῦ παντὸς Πρόνοιαν ἐπιτρεπόντων ἀμαθίας, κατὰ τῆς τῶν αἱρετικῶν φρενοβλαβείας, κατὰ τῆς Ἑλλή νων δεισιδαιμονίας, κατὰ τῆς Ἰουδαίων ἀπαιδευσίας, gentium superstitionem; contra Judæorum insciκατὰ τῆς τῶν ἁμαρτανόντων κατηγορίας. Εἰ δὲ τούτων ἀφέμενος, τῇ ὀξύτητι κατὰ τῶν ἐντυγχανόντων χρῷο, ἀτοπώτατόν τι ποιήσεις. Ταυτὸν γάρ τι πράξεις, οἷον ἂν εἰ μάχαιραν ἔχων ἐξεῖαν, κατὰ τῶν ἐπιτηδείων ἐπέφερες, ή ρώμην, κατὰ τῶν πολιτῶν· δέον τῇ μὲν κατὰ τῶν πολεμίων, τῇ δὲ κατὰ τῶν ἀντιπάλων χρῆσθαι. Μή τοίνυν τὸ φάρμακον δηλη τήριον κατασκεύαζε, ἀλλὰ δεόντως αὐτῷ κέχρησο. utare veneno, quin potius quomodo oportet, utere. tiam; contra peccantium convitia et maledicta. Quod si non feceris, lingua tua acuta ad obvia quæque abusus, absurduni feceris. Facies enim perinde, atque si acutissimum nactus gladium, in necessarios ferrum convertas; vel robur viresque contra cives tuos adhibeas, cum eos ab hoste propugnare oporteret, et lingua in adversarios, non amicos stringenda. Cave igitur, ne pro pharmaco Pro τὴν κακοδοξίαν scribunt τάς κακοδοξίας ambo codd. Possin. luter πλεονεξίας οι κατὰ codd. Vat. 650 ει Alt. hæc omnia inserenda suggerunt, κατὰ τῆς τῶν ειμαρμένην εἶναι λεγόντων ἀλογίας, κατὰ τῆς τῶν αυτοματισμὸν φανταζομένων ἀνοίας, κατά τ. 10.

€395 HYPATIO REMP. GERENTI. PK'. ΥΠΑΤΙΟ ΠΟΛΙΤΕΥΟΜΕΝΟ. Procrastinatio emendationis tandem Dei iram provocat. Norunt, opinor, omnes eos qui in rebus gerendis cunctabundi sunt, cupere propius inspicere earum rerum molestias. Qui enim per ignaviam virtuti injuriam faciunt, pœnas sibi arcessunt, quæ, quos apprehenderint, avide, graviter ulciscuntur. Quod vero in delicta ulliones constitutæ parata sint, 589 nisi pœnitentiæ accedat medicina, Noæ diluviuin, quæque in Sodomnis acciderunt, aperte clamant. Pro quibus etsi cunctatio sit ac procrastinatio quædam, non tamen in finem differetur, vel fere quidem, non penitus tamen poena tollitur. OPHELIO GRAMMATICO. ! GXXI. De Laconica Cum multa funduntur verba, et importuna fit oratio, non propterea admiranda est, sed cum brevis quidem prolixitate, longa vero sit sensibus, ac compendio, quantum est satis continens, loci opportuniţaţe mexinie animata vividior apparet. CXXII. MARTINIANO, ZOSIMO, MARONI, EUSTATHIO. Reprehendit ipsorum Quando non solum non pudet vos ea patrare, quæ nemo alius, infamia laborans, committit, verum etiam gloriari audetis de iis, quæ obscurari ac tegi erat aequum, in eo omnem superastis amentiam; idcirco ad vos hæc duxi præscribenda. Illis enim tanto deteriores estis, quod quæ ipsi quidem commiserunt crimina, texerint; vos contra in iis arroganter vos jactatis. Summum vero malorum illorum esse referunt, quod hi vobis videantur delirare, qui honeste degunt, et irridetis eos, qui vos admoneut. Quæ cum ita sint, ecquid vobis relictum est patrocinium? quæ commiseratio? ecquæ venia reliqua? Equidem non habeo dicere. CXXIII. THOMA. Ὅτι μὲν οἱ ἀναβαλλόμενοι πρᾶξαι τα δέοντα, ἰδεῖν ἐγγύθεν βούλονται τὰ δεινά. (Οἱ γὰρ διὰ ῥαθυμίαν εἰς τὴν ἀρετὴν ἐξυβρίζοντες, τὰς τιμωρίας ἐφ' ἑαυτοὺς ἕλκουσι, διψώσας μετελθεῖν τοὺς ἁλόντας, οἶμαι πάντας εἰδέναι· ὅτι δὲ εἰς κολάσεις περιστήσονται τὰ πλημμελήματα, ἂν μὴ μετανοίᾳ θεραπευθῶσι, καὶ ὁ κατακλυσμὸς, καὶ τὰ ἐπὶ Σοδομιτών συμβάντα διαρρήδην βοᾷ. Εφ' ὧν, εἰ καὶ μέλλησις τις γέγονεν, ἀλλ' οὐκ εἰς τέλος ἀκίνητος ἔμεινεν, ἢ μόλις μὲν πάντως δὲ κινουμένη δίκη. ΡΚΔ'. - ΩΦΕΛΙΑ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΑ. oratione Οὐχ ὅταν πολὺς ὁ λόγος ῥέῃ, καὶ ἔξω τῶν καιρῶν φέρηται, θαυμαστός ἐστιν· ἀλλ᾽ ὅταν βραχὺς μὲν τ τῷ μήκει, πολὺς δὲ τοῖς ἐνθυμήμασι, καὶ ἐν τῷ συντ τόμῳ τὸ ἀπαράλειπτον ἔχων, ὑπὸ τοῦ καιροῦ μάλιστα ψυχωθείς, ζωτικώτερος φαίνηται. ΡΚΒ. — ΜΑΡΤΙΝΙΑΝΟ, ΖΩΣΙΜΟ, ΜΑΡΩΝΙ, impudentem nequitiam. Eternis et mansuris adhærendum Hac possessiouibus sola ascribamus, quibus cum erit moriendum, opus erit. Reliqua vero contennamus, CXXIV. - HARPOCRÆ SOPHISTÆ. Ἐπειδὴ οὐ τῷ μόνον διαπράξασθαι ταῦτα, & μη δεὶς πώποτε ἄλλος τῶν ἐπὶ τοῖς αἰσχίστοις βεβοημέ νων, αἰσχύνην ὠφλήκατε, ἀλλὰ καὶ τῷ ἐναβρύνεσθαι ἐφ' οἷς ἐγκαλύπτεσθαι δίκαιον, πᾶσαν ὑπερηκοντί σατε μανίαν· δίκαιον ᾠήθην τοῦτο χαράξαι πρὸς ὑμᾶς τὸ γράμμα. Τοσούτῳ γὰρ ἐκείνων ἐστὲ, ὡς φασι, χείρους, ὅσον ἐκεῖνοι ἔπραττον μὲν ἔκρυπτον δέ· ὑμεῖς δὲ καὶ ἐγκαλλωπίζεσθε. Τὸν δὲ κολοφώνα τῶν κακῶν ἐκείνων εἶναί φασιν, ὅτι καὶ μαίνεσθαι ὑμῖν δοκοῦσιν οἱ κοσμίως ζῶντες, καὶ παραπαίειν οἱ παραινοῦτες. Ποία οὖν ὑμῖν λελείψεται ἀπολογία; τίς ἔλεος, ποία συγγνώμη; Οὐκ ἔχω λέγειν. ΡΚΔ'. ΘΩΜΑ. ; peritura autem contemnenda. Μόνης τῆς κτήσεως ἐκείνων ἐχώμεθα, ὧν μετά τὴν ἀπαλλαγὴν τοῦδε τοῦ βίου δεηθησόμεθα· τῶν δὲ Ο λοιπῶν καταφρονήσωμεν. Cohibenda calymnia. Calumniantem fere universos refrena graviore comminatione, ne supplicio postea indigeat. ΕΧΧΥ. · EIDEM. ΡΚΓ. - ΑΡΜΟΚΡΑ ΣΟΦΙΣΤΗ. Τὸν διαβάλλοντα σχεδόν πᾶσι πάντας, εμβριθε στέρᾳ ἀπειλῇ σωφρόνισον· ἵνα μὴ τιμωρίας ὕστερον δεηθείη. Ad frequentes litteras invitat. Quoties tuas accipio litteras disertas illas, et multa disco, et magnam inde capio utilitatem. Est enim in iis et affectus, et verborum vis. Si autem scribere ad me aliquando cessabis, discrucior equiΡΚΕ'. — ΤΟ ΑΥΤΟ. Ηνίκα γράμματα δεχοίμην τῆς σῆς λογιότητος, καὶ παιδεύσεως πληροῦμαι, καὶ σφόδρα γέγηθα. Ἔστι γὰρ ἐν αὐτοῖς καὶ διαθέσεως, καὶ λόγων επί δειξις. Εἰ δὲ πρὸς βραχὺ ὑπέρθοιο τὸ γράφειν, λίαν De Laconismo etian: elegans Gregorii Nazianzeni exstat ad Nicobulum epistola. Scuotę. "

EPISTOLARUM LIB. V. — EPIST. CXXVIII. ἀθυμῶ, καὶ τὴν γλῶτταν ἀμβλύνομαι, οὔτε τῆς εὐ- dem ninium quantum, et lingua torpel, neque le φροσύνης και προσγινομένης, ούτε τῆς ἀπὸ τῶν λότων ὠφελείας. Μὴ τοίνυν ἀδίκει τὸν τῆς φιλίας θε αμὸν ἀλλὰ συχνῶς γράφε. Οὕτω γὰρ ἔσῃ μοι πλέον κεχαρισμένος. PKG'. ΦΛΗΤΡΙΑ. De Ecclesia vulneribus citiisque persanandis, Εγώ, ὅτι μὲν πρώην ἡ τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησία καὶ τοὺς διδασκάλους είχε λαμπρούς, καὶ τοὺς φαιτητὰς εὐδοκίμους, μάλα ἀκριβῶς οἶδα· καὶ ἐπ᾿ ἐμοῦ γὰρ, οὐχὶ πάλαι μόνον, γέγονε ταῦτα ἀμφότερα· ὅτι δὲ καὶ νῦν τοῦτο οὐκ ἔστιν ἀδύνατον γενέσθαι, ὡς φῆς, ἀλλὰ δυνατὸν, οὐκ ἔστιν ἀμφίβολον. Ἐὰν γὰρ παρὰ τῶν ὑφηγητῶν βεβαίως ὑπάρξῃ, καὶ παυσάμενοι τῆς τυραννίδος πατρικὴν κηδεμονίαν ἐπιδείξωνται, τότε καὶ περὶ τοῦ τίνα τρόπον σωθήσονται οἱ ὑπήκοοι, ἐξέσται σκοπεῖν· πρὶν δὲ τὴν κρηπίδα ὀρθῶς ὑποθέσθαι, λίαν περιττὸν ἡγοῦμαι, τὸν περὶ τῆς κορωνίδος ποιεῖσθαι λόγον. Οὐ γὰρ ἐθελήσωσιν ἐκεῖνοι, καν μυριάκις ἀκούσωσι, πείθεσθαι, ἂν μὴ διὰ πραγμάτων μάθοιεν. Ο μὲν οὖν παρών καιρὸς καὶ βουλῆς καὶ προνοίας δεῖται πολλῆς· ἐγὼ δὲ οὐχ ὅ τι χρὴ παραινέσαι, δυσκολώτατον ἡγοῦμαι. Αλλ' ἐκεῖνο ἀπορῶ, τίνα χρὴ τρόπον πρὸς αὐτοὺς εἰπεῖν. Πείθομαι γὰρ ἀκριβῶς, ἐξ ὧν καὶ παρὼν καὶ πυν θανόμενος σύνοιδα,τὰ πλείω τῶν θείων θεσπισμάτων αὐτοὺς ἐκφυγεῖν, τῷ μὴ θέλειν τὰ δέοντα πράττειν, οὕτω μὴ συνιέναι. Παραινῷ τοίνυν αὐτοῖς, ἐὰν μετὰ παῤῥησίας εἴποιμι, φέρειν τοῦτο, θεωμένους εἰ τά ληθῆ λέξαιμι καὶ διὰ τοῦτο, ἵνα βελτίους γένωνται. Ἐκ γὰρ τοῦ κολακεύειν ενίους, εἰς τοιαύτην ταρα χὴν ἐνέπεσε τὰ τῶν Χριστιανῶν πράγματα. Τί οὖν χρὴ ποιεῖν; Συντόμως ἐρῶ, καὶ οὐκ ἀποκρύψομαι. Εἰ μὲν μύθους ἡγοῦνται τὰς θείας Γραφάς, σιγὴν ἀσκείτωσαν· εἰ δὲ ὄντως οὐρανίους θεσμούς, πραττέτωσαν πρῶτον, εἶτα δημηγορείτωσαν· μή τοιούτων γάρ αὐτῶν ὄντων, ὁ θεῖος νόμος ἀποκλείει τὸ στόμα. ΡΚΖ'.· ΑΝΕΠΙΓΡΑΦΟΣ. tum quid accidit, neque utilitatem percipio e sermone tuo. Noli itaque amicitiæ fœdus violare, sed frequenter scribe. Sic nihi longe fes clarior. 590 CXXVI. PHILETRIO: durea epistola. Confer. epist. 21 ει 37.). Probe quidem novi in Christi primum Ecclesia doctores egregios claruisse, itemque probatos discipulos: et meo quidem tempore, uon olim tantum, utrumque horum factum est. Id autem hodie impossibile, ut tu quidem scribis, non esse, sed heri posse, nemini dubium est. Si enim res ista ab iis, qui præsunt, solide initium sumat, et illi, tyrannide posita, sollicitudinem suam curamque erga patriam ostenderint, tunc etiam qua ratione salvari queant subditi, licebit videre. Prius enim quam recte jacta sint fundamenta, de coronide fastigioque sermonem instituere, valde supervacaneum duco. Neque enim volunt illi, etsi millies audierint, credere, nisi expe¬ rimento didicerint. Præsens itaque tempus multo indiget consilio et prudentia. Ego vero difficillimum arbitror, non quod oporteat admonere; at de eo dubito, quonam modo compellare illos oporteat. Certo enim mihi persuadeo ex iis, quæ et coram et sciscitando cognovi, fugere illos pleraque divinorum oraculorum; quod nolint, quæ oportet, facere, nes que addiscere. Quamobrem illos exhortor (ut libere, quod sentio, dicam) patienter hæc ferre, ac dispicere, num vera dicam, ut ea ratione enendentur. Quod enim assentantur nonnulli, idcirco in has turbas res est Christiana conjecta. Quid igitur facto est opus ? Dicam brevi, nec celabo. Si quidem sacras Litteras pro fabulis reputant, tum sileant. Si vero coelestem esse credunt doctrinam sanctionemque, opere illa prius exsequantur, dehinc publice prædicent. id enim nisi fecerint, lex divina os illis obs.. struet. Modestia et humilitatis Επειδὴ οὐδὲν μεγαλοφυές, οὐδὲ ὑπερφυές έχει ἡμῶν ἡ φύσις, ἐπὶ τὸ μέτριον αὐτὴν καὶ ἐπιεικές, Στε δὴ οἰκεῖον καὶ συγγενές, συνελάσωμεν, πᾶσαν ἀλαζονείαν ἐξορίζοντες. PKH'. ΠΕΤΡΟ. commendatio. · ΑΝΕΠΙΓΡΑΦΟΣ. Si quidem magnanimum nihil aut.supra naturam humana continet natura, illam ad moderatum quid ac mite agnatumque nobis ac proprium astringamus,· Domnem ablegantes arrogantiam. CXXVIII. PETRO. Quis spiritalis, animalis et carnalis ". Conf. epist. 127, lib. 1v ad¸Nilum. Σαρκικούς καλεῖ ἡ Γραφὴ τοὺς εἰς τὰ τῆς σαρ κὸς κατολισθήσαντας, ψυχικούς δὲ τοὺς πέρα τῆς ἀκολουθίας τῶν λογισμῶν μηδὲν καταδεχομέν 1 1. Cor. 111, 7; 11, 13. Scriptura sacra vocat carnales, qui ad carnis opera prolapsi sunt; animales vero, qui mentis intellectusque ratiocinationem sequuntur; spiritales Multorum enim amicitias silentium diremit, aut lib. Ethicor. Nicom. Aristol., πολλῶν γὰρ φιλίας ἡ ἀπροσηγορία διέλυσεν. Εt apud Columnellar AlpheBus fenerator: c Bona, inquit, nonina interdum mala fiunt, nisi interpelles. Scribendi itaque ad amicos, ne amor intercidat mutuus, officium intermitti non debet, sed exaggerari. SCHOTT, Ροδί σαρκός codd. Vat. 650 et Alt. addunt πάθη. Vers. 2 pro παρά iidem optime scribunt πέρα, et vers. 3 κατεχομένους item optime mutant in και ταδεχομένους. Ρossi. - Confer epist. 36 et 68

denique, qui divini Spiritus dono sunt ornati, ratioci- νους πνευματικοὺς δὲ τοὺς θείῳ καὶ πνευματικώ mandi vim superantes, ac supra naturam illuminati. 891 Verbi gratia, tres illos pueros in Babylonicum caminum missos non arsisse, nemo dixerit naturæ esse opus. Quod si simile quis investiget, næ ille mentis imbecillitatem perspiciet. Sin divinam potius consideret naturam, quæ humanam longe excedit, et argumentandi vim, omnesque adeo artes superat, prædicta omnia intellectu consequitur. THEOPOMPO. χαρίσματι κεκοσμημένους, τήν τε τῶν λογισμών ἀκολουθίαν ἀναβεβηκότας, καὶ τὰ ὑπὲρ φύσιν φωτι ζομένους. Οἷον τὸ, τοὺς τρεῖς μειρακίσκους ἐμβληθέντας ἐν τῇ Βαβυλωνίᾳ καμίνῳ μὴ κατακαῆναι, οὐκ ἂν ἔχοι φύσιν, εἰ τὸ εἰκός τις ἐξετάζοι, καὶ τὴν τῶν λογισμῶν ἀσθένειαν θηρῷτο. Εἰ δὲ τὴν θείαν δύναμιν ἐννοήσει, τὴν καὶ φύσεως περιγιγνομένην, καὶ λογισμῶν ἀκολουθίαν ὑπερβαίνουσαν, καὶ πάσης κρείττονα μηχανῆς, καταδέχεται τὰ λεγόμενα. ΡΚΘ'. — ΘΕΟΠΟΜΠΩ. Vel Theopemplo ut inf. 508, 509. Epist. De fraterna correptione. Deprehendi in peccato, alienam invertere censuram et suspectionem, grave. Τὸ μὲν ἐφ᾽ οἷς οὐ προσῆκεν, ταῖς μὴ λίαν ἀναλ Deprehendi quidem in iis, in quibus non oportebal, amarum est iis, qui sensibiles valde sunt: at γήτως διακειμένοις, ἁλῶναι ἀλγεινόν· τὸ δὲ κριθῆς gravioribus judicari grave est. In suspicionem autem vocari illos, qui virtutis attigere culmen, maxime calamitosum est. CXXX. NILO. ναι, τοῖς σεμνοτέροις. Τὸ δὲ ὑποπτευθῆναι, τοῖς εἰς ἄκρον ἀναβεβηκόσιν ἀρετῆς μεγίστην έχει συμφοράν. ΡΑ'. De comminationibus promissisque Dei passim conjunctis. Comminabatur olim Deus Hebræis, et salutaria prænuntiabat. Qui enim minatur tantum et molesta prædicit, ad desperationem meliorum provocal, atque auditoribus omnino persuadet, ut pejoribus sese dedant. At contra spes bona inclinat, ad melioraque perducit. Ideo ubique comminatur Deus Judæis Babylonicam captivitatem, simul reditum in patriam promisit to. Καὶ ἠπείλει πάλαι τοῖς Εβραίοις ὁ Θεὸς, καὶ τὰ χρηστά ἐπηγγέλλετο. Ὁ μὲν γὰρ μόνον ἀπειλῶν, καὶ τὰ δεινὰ προλέγων, εἰς ἀπόγνωσιν τῶν κρειττόνων ερεθίζει, καὶ παντάπασι τοὺς ἀκροωμένους τοῖς χεί ροσιν ἐκδοῦναι ἑαυτοὺς ἀναπείθει· ἡ δὲ ἀγαθὴ ἐλπὶς νεύει καὶ πρὸς τὸ κρεῖττον παρασκευάζει. Ένα τεῦθεν πανταχοῦ ἀπειλῶν αὐτοῖς τὴν εἰς Βαβυλώνα αἰχμαλωσίαν· καὶ τὴν ἐπάνοδον προβλεγον. PAULO PRESBYTERO ANACHO- PAA'. RETÆ. ΠΑΥΛΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ ΑΝΑΧΩΡΗΤΗ, De corruptis cleri moribus, quamque periculosum sit peccantes admonere, et quomodo admonendi. Qui virtutis et vitii se esse jactant arbitros, ii, quod virtuti dandum est victoriæ suffragium, dant improbitati. Atque hoc quidem modo probos exsilio damnant, improbos vero congregant. Eos autem, qui, quod oportet facere, gestiunt, pusillauimes reddiderunt, atque adeo eos, qui generose vitam instituunt, oppugnarunt, ut omnem prope ad meliora impetuin retuderint. Rabie itaque aguntur, canum ac suum ritu vitam ducentes, vitæ apostolicæ longe contrariam. Quare par est eos arcere, qui planctu digna in risum convertunt, non solum nullam habentes virtutis rationem, sed et se ipsos, eo quod qui virtutem colerent, pessime patereatur, extollentes, laudeque ac commendatione dignantes? Quis itaque ita affectos reprehendat? Quis, quæso, corrigat? ecquis accuset? Quis eorum cominenta retundat? quis supercilium detrahat? quis admonendo non modo ex imperio, sed etiam ex virtute laudem quærat? Quis ipsis persuadeat, quod gravissimnas subibunt ponas? 592 Si enim judici in 19 Jerem. XXIV, Αὐτοὶ οἱ τῆς ἀρετῆς καὶ τῆς κακίας αὐλοῦντες εἶναι διαιτηταί τὴν νικῶσαν ψῆφον δέον τῇ ἀρετῇ δοῦναι, τῇ κακία παρέχονται. Καὶ δι' ὧν τοὺς μὲν σπουδαίους ἐξοστρακίζουσι, τοὺς δὲ φαύλους συγ κροτοῦσι, τοὺς τὰ δέοντα ποιεῖν βουλομένους, άθι μοτέρους πεποιήκασι. Καὶ τοσοῦτον πεπολεμήκασι τοὺς παῤῥησίαν ἔχοντας, ὡς σβέσαι σχεδὸν ἁπάντων τὴν ἐπὶ τὰ καλὰ ὁρμὴν· λυττῶσι τοιγαροῦν οἱ κυνῶν καὶ χοίρων βίον ἔχοντες κατὰ τῶν ἀποστολικῶν τὸν βίον Καὶ δέον ἐκείνους ἀποσοβεῖν, γέλωτος ὑπό θεσιν τὰ θρήνου ἄξια ποιοῦνται, οὐ μόνον οὐδένα τῆς ἀρετῆς ποιούμενοι λόγον, ἀλλὰ καὶ καθ᾿ ἑαυτοὺς τῷ τοὺς ἀρετὴν ἀσκοῦντας τὰ τῶν κακίστων πάσχειν σεμνύνοντες καὶ ἀποδοχῆς ἀξιοῦντες. Τίς οὖν ὁ τοῖς οὕτω διακειμένοις ἐπιτιμήσων; Τίς ὁ διορθώσων; Τίς ὁ ἐλέγξων; τίς ὁ σβέσων αὐτῶν τὰ φρονήματα: Τίς ὁ κατασπάσων τὴν ὀφρύν; Τίς ὁ παραινέσων, μὴ μόνον ἐπὶ τῇ ἀρχῇ σεμνύνεσθαι, ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῇ ἀρετῇ; Τίς ὁ πείσων αὐτοὺς, ὅτι χαλεπωτάτας ύφο ἐξουσι τὰς εὐθύνας; Εἰ γὰρ ὁ κριτὴς ἐν τοῖς Εξαγγε Pro νεύει codd. Vat. 650 et Alt. legunt νεύειν. Poss N. Inter διαιτηταί εἰ τήν iidem codd. inserunt και. Vers. 5 ep. iidem pro παρέχονται scribunt παρέχοντες, et sequens in edito και omittunt. Io. Ριο κατὰ τῶν ἀποστολικῶν τὸν βίον abe codd, legunt, κατὰ τὸν ἀποστολικόν βίον, etc. 10,

EPISTOLARUM LIB. V. EPIST. CXXXI. habeat fidem? Quis furibundam illorum insaniam, quæ compoui nequit, sed in dies magis magisque invalescit, cohibeat? Multi enim id facere aggressi nibil tamen promoverunt, quin seipsos multis involverunt malis, quos equidem certo scio maximas in altera recepturos vita coronas. Qui vero rudiores sont, per ea, quæ acciderunt ad virtutem inducuntur fugiuntque improbitatem. Cum itaque hoc solum ex reprehensione evenerit, ut injuste patiatur aliquid mali, qui liberius reprehendit, nihil vero utilitatis, cui datum est consilium, accipit, propter - ea nunc potius quam antea optima dicere terrori est magis. Si qui vero ipsorum, ut scribis, admonitores quærunt (neque enim omnes in barathrum cæci amoris sui ac vitiorum praecipitarunt), æquum fuerit obedire ac credere maxime esse sacram Scripturam sequendam, ut aequum cognoscatis. Quod si consilio indigetis, desinite talia patrare, et tunc investigate hortantem. Ubi vero ab iis abstinebitis vitiis, et tuto optima suadenti viam sternetis, tunc recte monenteni quærite. Ante vero quam cessetis, nolite quærere quis vobis optima suggerens ablegari a vobis volet, neque enim reperietis. Hæc scribo, non formidans hic aliquid perpeti (multa enim hujus gratia, ut nostis, sumn perpessus), et dixi adornanți: «Coronasti non volens. › Mihi enim ‹ concessit Deus, › non tantum «ut in ipsum credam, sed etiam ut pro ipso patiar: > verum obturare os volens iis, qui fingunt se consilium petere, non ut conλέως χρησιωδῶν οὐ πιστεύεται, τίς ὁ παρ' αὐτοῖς & Evangelio dauti responsum fdes non habetur, quis πιστευθησόμενος, καὶ λυττῶσαν αὐτῶν τὴν μανίαν, καὶ στῆναι μὴ βουλομένην, ἀλλ' ὁσημέραι ἀργαλεωτέραν γενομένην κωλύσων; Πολλοὶ γὰρ ἐπιχειρήσαντες, εκείνους μὲν ὤνησαν οὐδὲν, ἑαυτοὺς δὲ μεγίστοις διέπειραν κακοίς. "Οτι δὲ ἐκεῖσε μεγίστους λήψονται στεφάνους, ἐγὼ μὲν ἀκριβῶς οἶδα· οἱ δὲ παχύτεροι ἀπὸ τῶν τῇ τε γινομένων καὶ ἐνάγονται εἰς ἀρετὴν, καὶ φεύγουσι τὴν κακίαν. Ἐπεὶ τοίνυν τοῦτο μόνον ἐκ τῶν ἐλέγχων περιγέγονε, τὸ παθεῖν ἀδίκως τι κακὸν τὸν παρρησιασάμενον, μηδὲν δὲ ὠφεληθῆναι τοὺς τὴν συμβουλὴν δεξαμένους, διὰ τοῦτο μᾶλλον νῦν ἡ πρότερον τὸ τὰ βέλτιστα λέγειν φοβερώτερον γέγονεν. Εἰ δὲ, ὡς φής, τινὲς αὐτῶν καὶ παραινέτας ζητοῦσιν, (οὐ γὰρ πάντες εἰς τὸ βάραθρον τῆς φιλαυτίας καὶ τῆς κακίας κατηνέχθησαν) ἀκοῦσαι ἂν εἴησαν δίκαιοι, ὅτι μάλιστα μέν εἰσιν αἱ θεῖαι Γραφαι, αἷς ἀκολουθοῦντες τὸ δέον γνοίητε. Εἰ δὲ καὶ συμβούλου δεῖσθε, παύσασθε ὁρῶν τε; & δρᾶτε, καὶ τότε ζητεῖτε τὸν παραινέτην. Ἐπειδὰν γὰρ τούτων παύσησθε, καὶ τὴν τοῦ τὰ βέλτιστα λέγειν ὁδὸν κατασκευάσητε ἀσφαλῆ, τηνικαῦτα τὸν συμβουλεύοντα τα δέοντα ζητεῖτε. Πρὶν δὲ παύο σησθε, μὴ ζητεῖτε, τίς ὑμῖν φράσας τὰ κάλλιστα ὑφ' ὑμῶν ἐξοστρακισθῆναι θελήσει· οὐ γὰρ εὑρήσετε. Ταῦτα δὲ γράφω, οὐχ ὡς δεδιώς τι παθεῖν ἐνταῦθα, (πολλὰ γὰρ τούτου ἕνεκα, ώς οἶσθα, πέπονθα ) καὶ εἶπον τῷ κατασκευάσαντι· ο Ἐστεφάνωσας ούχ ἀκών· ο καμοὶ γὰρ ἐχαρίσατο ὁ Θεὸς οὐ μόνον τὸ · εἰς αὐτὸν πιστεύειν, ἀλλὰ καὶ τὸ ὑπὲρ αὐτοῦ πάσχειν·, ἀλλ' ἐκείνους ἐπιστομίσαι βουλόμενος, G silium accipiant, sed ut decipiant. Quod autem hoc τοὺς προσποιουμένους σύμβουλον ζητεῖν, οὐχ ἵνα συμβουλευθῶσιν, ἀλλ᾽ ἵνα ἐπιβουλεύσωσιν. "Οτι γὰρ οὐ φόβου ἕνεκεν ταῦτα γέγραφα, ακουέτωσαν οἱ τοιοῦτοι (ὅτι ὑμεῖς δι' ὧν πράττετε, καὶ τοὺς ἀρχο μένους εἰς κακίαν χειραγωγεῖτε, καὶ διπλῆν τιμωρίαν ὑφέξετε, ὅτι τε μὴ τὸ δέον ἐπράξατε, ὅτι τε ὑπεσκελίσατε τοὺς σωθῆναι δυναμένους ἄν, εἰ μὴ παρ' ὑμῶν ἐσκανδαλίσθησαν. Παύσασθε τοιγαροῦν τοιαῦτα ὁρῶντες, ἃ οὐδὲ οἱ ἐχθροὶ τοῦ Χριστοῦ πρὸς βλασφημίαν τοῦ ὀνόματος αὐτοῦ ὁρῶσιν. Σβέσατε τὸ ἐπὶ τῷ προεδρίας ἠξιώσθαι παρὰ τοὺς πολλοὺς οἴημα χαλάσατε τὸν τύφον· κατασπάσατε τὴν ὀφρύν, ἐννοήσατε, ὅτι γῆ ἐστε καὶ σποδός" σκοπήσατε τὸ πρὸ βραχέος, καὶ τὸ μετὰ βραχύ. Επίγνωτε τοὺς ἑαυτῶν ἀπὸ τῆς ἀρετῆς ἀμείνους· μὴ τοῖς ὅπλοις τῆς ἱερωσύν νης κατ' αὐτῆς τῆς ἱερωσύνης χρήσεσθε· μὴ εἰς τὸν τῆς ἀκτημοσύνης χρηματιζόμενοι παροινήσατε διδάσκαλον. Μὴ μύθους ἡγεῖσθε τοὺς ἐπασθέντας ὑμῖν εὐαγγελικούς λόγους· μὴ νομίζετε ἁμαρτάνειν ἀτι μωρητί· μὴ τὸ θεῖον ἄδικον εἶναι νομίσητε· μὴ τὸν παντεπόπτην Θεὸν παροράν οἰηθῆτε. Μὴ τοὺς φιλο ** Gen. 111, 19. non metus causa scripserim, ipsi velim intelligant [quod vos propter ea quæ facitis, et subditos ad malum perducitis, et duplicem persolvetis pœnam] quod neque, quod oportuit, fecistis, et supplant stis eos, qui salvari quidem poterant, nisi vos ipsis scandalo fuissetis. Supersedete itaque talia committere, quæ ne Christi quidem hostes, ad nominis ejus blasphemiam committant. Tollite de medio vestri super loci prærogativa ac dignatione conceptam apud multos animo opinionem. Arrogantiam refrenate; supercilii fastum deponite. Veniat in mentem, quod sitis pulvis et cinis s. Considerate quod paulo ante fuistis, et paulo post eritis. Cognoscite quinam vestrum virtute præstent; nolite sacerdotum armis contra sacerdotium abuti, neve in paupertatis magistrum quæstui incumbentes debacchemini. Nolite pro fabulis ducere, quæ evangelica cognovitis precepta; nolite existimare peccatum relinqui impunitumn, 593 Deum injustum esse ne putetis, neque hallucinari neque cæcutire Deum omnia intuente: arbitremini. Virtuti deditos nolite ablegare. OmniVARIE LECTIONES ET NOTÆ. Pro διέπειραν uterque cod. legit περιέπει- Pro οὐχ ἵνα iidem addunt μή. Ι. pay. POSSIN Πιο συμβουλεύοντα iidem habent συμβουλεύφοντα in futuro. Ip. σητε. 10. Ριο παροινήσατε iidem scribunt παροινή-

! bus coopertos lagitiis ne plausu dignos existimetis. αρέτους εξοστρακίσητε· μὴ τοὺς πᾶσαν μετιόντας και Juventuti formandæ cavete, ne improbos præficiatis; nolite abjicere eos, qui Dei adducti zelo libere verum pronuntiant. Aliis damnum afferre fugitote, ne honestum, quod verbo laudatis, opere ipso inhonoretis. Sed quid pluribus est opus, cuin hæc non al modum impudentem queant emollire? Finem itaque facio, Deum rite precatus, ut hanc vobis salutarem esse epistolam patiatur. CXXXII. PALLADIO DIACONO. De illo consultus: Sancta ne canibus, etc., Ad id quod scribis habeo quod dicam, nihil autem ad te, Dei dicto audiens, jubenti, Sancta canibus non objicienda.» Quod si canum rabiem depuleris, et humanæ indolis ac benignitatis specimen exhibueris, etiam nou interroganti respondebo, mutatione non tam formæ quam moruin delectatus. CXXXIII. OPHELIO GRAMMATICO. κίαν συγκροτήσητε μη παιδοτριβήσητε τοὺς ὁρῶν τας εἰς κακίαν· μὴ σβέσητε τῶν θείῳ ζήλῳ ἐχόντων τὴν παρρησίαν: μὴ τὰς ἀλλοτρίας πραγματεύεσθε συμφοράς· μὴ λόγῳ τὸ δέον ὑποτιθέμενοι, ἔργῳ τοῦτο ἀτιμάσητε, ἀλλὰ τί χρὴ μηκύνειν, καὶ τούτων ἱκανῶν ὄντων τοὺς μὴ λίαν ἀναισθήτως έχοντας και τατοξεῦσαι; Διόπερ παυσάμενος ἐπὶ σιγήν τρέψομαι, ἀνύσιμον τουτί γενέσθαι τὸ γράμμα, τὸ θεῖον ἀντιβολῶν. ΡΑΒ. – ΠΑΛΛΑΔΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Matth. v, 6, indigno negat. responsum. Περὶ οὗ γέγραφας, ἔχω μὲν εἰπεῖν· σοὶ δ' εἰπεῖν οὐκ ἔχω, θείῳ πειθόμενος χρησμῷ παρακελευομένῳ, • Μὴ δῶτε τὰ ἅγια τοῖς κυσίν. • Εἰ δὲ τῶν κυνῶν τὴν λύσσαν ἀποτρέψαιο, καὶ τῆς ἀνθρωπίνης εὐγε νείας τὴν πραότητα ἐπιδείξαιο, καὶ μὴ ἐρωτῶντε φράσω, τῇ μεταβολῇ οὐ τῆς μορφῆς, ἀλλὰ τῶν τρά πων ἡσθείς. De stylo epistolari, Epistolas scribendi character non omnino sit expers elegantiæ atque ornatus, neque nimis dicendi nollitie ac deliciis enervatus. Illud enim simplex ac tenue: hoc vero ineptum est; at moderate ornari, cum ad usum, tum ad venustatem sufficit. CXXXIV.· MENÆ DIACONO. Affectibus malis vincere, est vinci, et notia Qui in duabus hisce affectionibus iræ nimirum et avaritia vincere videntur, iis molestior est victoria, quam victis". Est enim cum vinci quam vincere præstet, neque in victoria merito sit gaudendum, si ea injuste obveniat. Quæ enim voluptas hic capitur, ad breve delectat tempus, dedecus vero, temporis ductu, parit sempiternum. CXXXV. - HIERACI DIACONO. Periculosum peccare, et nescire se peccare. Quando gravium, quæ agimus, neque ipsi sensum habemus ob negligentiam amoremque sui, neque aliis præbemus, eo quod nihilo melius illi erga ista affecti sint negotia: idcirco nos recte valere opinamur, neque medicos quærimus, neque curari a morbo optamus: et ne hoc ipsum quidem, quod ægrotamus, cognoscimus; quod supra modum est insensibilem esse, quin et quasi mortuum esse. EIDEM. ΡΑΓ'. ΟΦΕΛΙΟ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟ. ῾Ο ἐπιστολιμαῖος χαρακτήρ μήτε παντάπασιν ἀκόσμητος ἔστω, μήτε μὴν εἰς θρύψιν κεκοσμημένος ἢ τρυφήν. Τὸ μὲν γὰρ εὐτελές, τὸ δὲ ἀπειρόκαλογ τὸ δὲ μετρίως κεκοσμῆσθαι, καὶ πρὸς χρείαν, καὶ πρὸς κάλλος ἀρκεῖ. ΡΑΔ'. - ΜΗΝΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. ea victoria est. (Vide infr. epist. 142.) Οἱ ἐν τοῖς χαλεποῖς πάθεσι, θυμῷ λέγω καὶ πλεον εξίᾳ, νικάν δοκοῦντες, ἥττης απάσης χαλεπωτέραν νικῶσι νίκην. Εστι γὰρ ὅπου νίκη χείρων ήττης ἐστὶ, καὶ οὐ δεῖ χαίρειν ἐπὶ τῇ τοιαύτῃ νίκῃ, ὅταν ἀδίκως συμβαίνῃ. Η γὰρ ἐκ ταύτης ἡδονὴ ἐπ' ὀλι γον χρόνον εὐφραίνουσα, αἰωνίαν αἰσχύνην προϊόντος τ κτει τοῦ χρόνου. ΡΑΕ. — ΙΕΡΑΚΙ ΔΙΑΚΟΝΟ. (Vide epist. 8, 74 et 159, 304, 404.) Ἐπειδὴ τῶν δεινών, ὧν ὁρῶμεν, αἴσθησιν οὐδ' αὐτοὶ ἔχομεν διὰ ῥᾳθυμίαν καὶ φιλαυτίαν, οὔτε ἐτέ. ροις παρέχομεν, διὰ τὸ κἀκείνους μηδὲν ἄμεινον ἡμῶν διακεῖσθαι, διὰ τοῦτο νομίζοντες ὑγιαίνειν, οὔτε Ιατροὺς ἐπιζητοῦμεν, οὔτε θεραπευθήναι βου λόμεθα· ἀλλ᾽ οὐδ᾽ αὐτὸ τοῦτο, ὅτι νοσοῦμεν, ἴσμεν· ὅπερ ἐσχάτης ἐστὶν ἀναλγησίας, μᾶλλον δὲ νεκρώ σεως. PAG. - ΤΟ ΑΥΤΟ, Peccatum panam, virtus præmium parit: quam illud fugiendum, hæc colenda. Confer. epist. 87.) Omnis improbitas pœnam parturit, ut probe Ὅτι μὲν παντί τρόπῳ πονηρία τιμωρίαν ὠδίνει, novisti sed nec illud te fugit, probitatem contra μάλα ἀκριβῶς οἶσθα· ὅτι δὲ καὶ ἡ ἀγαθότης τῷ ἄγεν οι Ephes. ιν, 26; Galat. v, 20; Coloss. 111, 8; Jac. 1, 19. Ἐπὶ σιγὴν iidem mutant in ἐπ' ἠχήν. Possin. De hoc charactere Libanii exstat, sive anonymi est, perbreve syntagma, et quædam de epistolis recte scribendis in Demetrio Phalereo, Περὶ Ερμηνείας. Elegans vero epistola Gregorii Nazionzeni ad Nicobulum, cujus huc fere initium: Qui epistolas scribunt. Schott.

EPISTOLARUM LIB. θεία εἶναι, ἢ τῷ ἄγαν εἰς τὸ θεῖον ἡμᾶς ἄγειν, τὰ νοῦ, ὑπερβαίνοντα τίκτει γέρα· καὶ τοῦτ᾽ οἶσθα, Οὐκοῦν τὴν μὲν φεύγε, τὴν δὲ δίωκε· καὶ μὴ τὴν θείαν μακροθυμίαν ἀμέλειαν ἡγοῦ. Πάντως γὰρ εἰς κρίσιν ἀκριβεστάτην προοίσει τὰ πρόβατα ΡΛΖ'. — ΠΑΥΛΟ. - EPIST. CXXXIX. rem esse valle divinam ad Deumque adducentem nos, et præmia, quæ omnem exsuperent sensum • parare. Illam itaque fuge; hanc in primis sectare, ac Dei longanimitatem cave neglectum esse interpreteris. Oves enim in judicium severissimum etiam adducentur. CXXXVII. - PAULO. Quid differat amicis et inimicis bene facere, In illud Matth. v, 48. ‹ Si diligitis eos, qui vos diligunt, nonne el publicani hoc faciunt? › Καλὸν μὲν τὸ τοὺς φίλους ποιεῖν εὖ κάλλιον δὲ τὸ καὶ πάντας τοὺς δεομένους· τὸ δὲ καὶ τοὺς ἐχθρούς, κάλλιστον·. Τὸ μὲν γὰρ καὶ τελῶναι καὶ ἐθνικοὶ ἀνύουσι, ν τὸ δὲ οἱ τῷ θείῳ πειθόμενοι νόμῳ, τὸ δὲ οἱ οὐρανῷ πρέπουσαν πολιτείαν πολιτευόμεν νοι - ὅσῳ οὖν ἄγγελοι νομίμως βιούντων ἀνθρώπων διαφέρουσιν, τοσοῦτον οὗτοι τῶν τελωνῶν. Τοσοῦτον γὰρ πλεονεκτοῦσι τούτων, ὅσον ἐκείνων λείπονται. Το μὲν γὰρ εὐλογόν ἐστι, τὸ δὲ φιλάνθρωπον, τὸ δὲ λόγου κρείττον. Τῷ τοὺς μὲν φίλους εὐεργετείν, ἢ εὐεργε τήσαντας, ἢ ἀντευεργετήσοντας καὶ ἀμειψομένους. Τοὺς δὲ καὶ τοὺς τυχόντας, οὐ πάντως ἀντευποιήσοντας. Τοὺς δὲ καὶ τοὺς κακόν τι διατιθέντας, ἔσθ' ὅτε δὲ καὶ τοὺς αὖθις βλάψοντας. Πολλοὶ γὰρ οὐδὲ ταῖς εὐεργεσίαις ἀμείνους γίνονται, τοῦ φθόνου αὐτοὺς, οὗ φημι εἰς τὴν τῶν θηρίων, (εἰσὶ γὰρ ἐν αὐτοῖς καὶ εὐποιιῶν ἀμοιβαί ) ἀλλ᾽ εἰς τὴν τῶν δαιμόνων καταλέγοντος πληθύν, την ποιεῖν μὲν βουλο μένην οὐδὲν κάλλιστον, ἀλλὰ καὶ τοῖς βουλομένοις εμποδίζουσαν. ΡΔΗ. - ΑΘΑΝΑΣΙΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΑ. Amicis benefacere pulchrum est, pulchrius omnibus indigentibus: sed et de inimicis ipsis bene mereri pulcherrimum. Istud enim et publicani et gentes faciunt;» illud etiam, qui Dei legem servant; boc denique, qui cœlo dignam ducunt vitam, Quantum igitur angelici spiritus hominibus ex lege viventibus præstant, tantum et hi publicanis antecellunt. Tanto enim his superiores exsistunt, quantum ab angelis superantur. Amicis siquidem benigne agere, et his, qui de se bene sunt meriti, et beneficia reponentibus ac remunerantibus benefacere; id rationi est consentaneum. Obviis autem quibusque, etiamsi vicissim beneficia non reponant, benefacere, id humanum. Malum denique pro beneficio reponentibus, imo lædentibus etiam, benigne facere hoc majus, quam ut exprimi oratione queat. Multi enim beneficiis non funt meliores, sed invidia ipsos non dicam bestiarum (nam et hæ benefacta interdum reposuerunt) sed dæmonum numero aggregandos censeo: qui dæmones nihil benigne norunt facere, imo recte agere satagentes, qua possunt, tantum impediunt. ‹ Beati estis, cum maledixerint Ο Δεσπότης Χριστὸς ἐμακάρισε τοὺς δι' αὐτὸν ἀκούσαντας ῥητά τε καὶ ἄρρητα, εἰ ψευδόμενοι οἱ ἐλέγχοντες ἁλοῖεν. Χρὴ οὖν εἰδέναι, ὅτι ἀμφότερα δεῖ προσεῖναι τῷ πρὸς τὴν ἀκροτάτην μακαριότητα ἀφεξομένῳ, καὶ τὸ δι' αὐτὸν πάσχειν, καὶ τὸ ψευδῆ εἶναι τὰ λεγόμενα. Ως ἂν μὴ θατέρω προσῇ καὶ τὸ ἕτερον, οὐ τοσοῦτον ὠφελεῖ· ὠφελεῖ μὲν γὰρ, οὐ τοῦ σοῦτον δέ. Εἴτε γὰρ δι' αὐτὸν πάσχοντες τἀληθῆ ἀκούοιμεν, ἐρυθριον, ἀνάγκη· καθ᾿ ἐν γὰρ μέρος εὐδοκιμοῦντες κατὰ τὸ ἕτερον ἐλεγχόμεθα. Είτε μὴ δι' αὐτὸν μὲν, τὰ ψευδῆ δὲ, ὑπομονῆς μὲν κομιούμεθα μισθόν, οὐ μὴν τοῦ ἄκρου τύχοιμεν μακαρισμοῦ· οὗ τύχοιμεν ἄν, εἰ ἀμφότερα συνδράμοι. ΡΑΘ. - ΗΛΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. Spectando, ut agendo, peccari. Εἰ μὲν τῶν προπυλαίων μόνων, καὶ μὴ τῶν ἀδύ CXXXVIII. — ATHANASIO PRESBYTERO. vobis homines. › (Matth. v, 11.) Christus Dominus beatos prædicat qui propter ipsum audirent dicenda, et non dicenda; si qui reprehendunt, mentiti esse deprehendantur. Sciendum `itaque duo adesse oportere, ut summe beatus quis prædicetur; cum ut propter Christum patiatur, et falsum sit, quod imponitur: ut si alterum quidem adsit, absit vero alterum, non adeo prosit, prosit tamen, sed non tantum. Sive enim pro Christo patientes bene audierimus, necesse est rubore suffundi ex una quidem parte probi exsistentes, ex altera vero juste reprehensi. Sive non propter Christum quidem, sed falso [male audiamus] tolerantiæ præmium capiemus, non tamen summæ participes beatitudinis erimus; quam tum demum consequemur, cum utraque concurrerint. 595 CXXXIX. HELLE DIACONO. (Confer. epist. 17, 46, 65.) Si vestibula duntaxat et non adyta sacrorum Pro his, προοίσει τὰ πρόβατα, cod. Alt. in coalexin habet, οἴσει πρὸ τὰ πράγματα, seul ide in margine scribit, προοίσει τα πράγματα. Coll. Val. 630 cum edito consentit. Possis. ln elegantis epistolae initio sic interpunge, ποιεῖν εὖ· κάλλιον δέ. In extrema vero sic, εἰσὶ γὰρ ἐν αὐτοῖς (leg. τε vel καὶ εὐποιῶν ἀμοιβαί. SCHOTτ. Inter ὡς et μή tollunt ἂν codd. Vat. 650 et Alt. Possin.

fœditas attingeret, curari fortasse malumn queat. των ήπτετο ὁ μολυσμός, ἴσως ἂν κατὸν ἦν τὸ πάν Si vero animum ea contingat, nemo se ipse fallat. Quod si quis dixerit homines circumveniens ac decipiens: • Nemo coronabitur, uisi qui legitime certaverit " ' ratus legitimum esse certamen videre, dum ab agendo abstineat, disce certaminum instructorem indicere, ac munerarium dixisse: ‹ Qui viderit mulierem ad concupiscendum eam, jun mechatus est iu corde suo.. Legitimum ita que certamen est, non quod quisque pro sua negligentia aut præsumptione statuit, sed quod ab incorrupto est judice preordinatum. CXL. THEODORO SCHOLASTICO. θος. Εἰ δὲ αὐτῆς καθάπτεται τῆς ψυχῆς, μὴ ἕκαστος ἑαυτὸν παραλογιζέσθω. Εἰ δὲ φαίη τις ἀν θρώπους ἀπατῶν· «Οὐδεὶς στεφανοῦται εἰ μὴ νομί μως ἀθλήσῃ, ο νόμιμον πάλην εἶναι νομίζων τὴν θέαν, εἰ τῆς πράξεως ἀπόσχοιτο· μανθανέτω, ὅτι ὁ ἀγωνοθέτης καὶ κριτὴς τῶν τοιούτων παλαισμάτων εἶπεν. «Ο βλέπων γυναῖκα πρὸς τὸ ἐπιθυμῆσαι, ἤδη ἐμοίχευσεν αὐτὴν ἐν τῇ καρδία αὐτοῦ.» Νόμι μος οὖν ἐστι πάλη, οὐχ ἡ παρὰ τῆς ἑκάστου βα θυμίας καὶ προλήψεως, ἀλλ' ἡ παρὰ τοῦ ἀδεκάστοι κριτοῦ θεσμοθετηθεῖσα. ΡΜ'. — ΘΕΟΔΩΡΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΩ. Vitia naturæ et animi bene distinguenda; hæc jure vituperanda, illa non item. De Eusebii vitiis. (Epist. 16 et 131, initio.) Ignorare mihi videris quæ laude, quæve sint digna vituperatione, proptereaque mente conturbari. Involuntaria enim voluntariis dissipans, negotia ipse tua conturbasti. Quod enim scribis Eusebium homuncionem esse, corpore pusillum, facie vero deformem, lingua autem barbarum, vel ipsa veritate judice, vitio dandum non est. Ma enim a natura sunt: alterum ab institutione; tertium enim, barbarie mistum esse sermonem, linguæ esse con-lat incomposite. Αt ira ferinum, virtuti inimicum, malitiæque socium, bonos profligare, malos vero incitare, hoc revera male ab illo geritur, veniaque est indignum. Discens itaque quid vituperandumn, quid contra laudandum sit, non imprudenter sane in alium incurres atque invades. DIONYSIO. Ἔνικας ἀγνοεῖν καὶ τὰ ψόγου καὶ τὰ ἐπαίνου ἄξια, καὶ διὰ τοῦτο συγχύσεως ἐμπεπληκέναι τὸν λόγον. Τὰ γὰρ ἀβούλητα τοῖς ἑκουσίοις κεράσας, συγχύσεως πολλῆς τόγε σαυτοῦ μέρος τα πράγματα ἐνέπλησας. Τὸ μὲν γὰρ εἶναι Ευσέβιον, ὡς ἔφης, ἀνθρώπιον, μικρὸν μὲν τὸ σῶμα, αἰσχρὸν δὲ τὴν ὄψιν, βάρβαρον δὲ τὴν γλῶτταν, εἰς ψόγον αὐτοῦ οὐκ ἀνάγεται, ἀληθείας δικαζούσης. Τὰ μὲν γὰρ παρὰ τὴν φύσιν, τὸ δὲ παρὰ τὴν ἀνατροφήν γεγένητα: τὸ δὲ εἶνα: τὸν τρόπον μιξοβάρβαρον, καὶ τὴν γλῶσσαν ἀκρατή, καὶ τὸν θυμὸν θηριώδη, καὶ τῇ ἀρετῇ πολέμιον, καὶ τῇ κακία σύμμαχον· τοὺς μὲν γὰρ σπουδαίους ἐξοστρακίζει, τοὺς δὲ φαύλους συγκροτεῖ· τοῦτ᾽ ἀληθῶς παρ' αὐτὸν γίγνεται, καὶ πάσης συγγνώμης ἐστὶ Ο μείζον. Μαθὼν οὖν τί ψέγειν, καὶ τί ἐπαινεῖν δέοι, μὴ ἀπερισκέπτως εἰς ἑκάτερον χώρει. ΔΙΟΝΥΣΙΟ. ΡΜΑ'. ▲ republica gerenda dehortatur, ne curarum negotiorumque fluctibus obruatur. Privatam vitam tutiorem, (Confer. epist. 103 et 488.) Ἐπειδὴ λίαν μοι δοκεῖς ὁρμῆσθαι πρὸς τὰ πολιτικά πράγματα, ὡς πάντως ἐν αὐτοῖς εὐδοκι· μήσων, παραινῶ μὴ σαυτὸν εἰς πέλαγος ἐμβάλῃς φροντίδων. Εὖ γὰρ ἴσθι, ὅτι περιπαρείς αυτ ταῖς, οὔτε τοὺς τὰ χρήσιμά σοι συμβουλεύσοντας λογισμούς εὑρήσεις, ἀλλὰ φροῦδοι οἰχήσονται, οὔθ' όταν θελήσῃς, ανανήψεις· ἀλλὰ τὴν μὲν ἀπώλειαν, εἰς ἣν τελευτήσεις, προάψει καθάπερ ὑπὸ ρεύματος εἰς αὐτὴν φερόμενος βοηθῆσαι δὲ σαυτῷ ἀδυνα Quando quidem ad civilia negotia impetu quodam Ingenti ferri mihi videris, quasi gloriam iis adepturus: hortor ne in pelagus te curarum conjicias. Nosti enim probe, quod iis attenuatus atque confectus, neque qui ‘utiles consulenti tibi rationes dent, nancisceris, sed irriti evanescent. Neque enim voles ad mentem sobrietatemque redire, sed interitum quidem, in quem tendes, providebis, vt in eum veluti torrentem adactus præceps feraris, opitulari vero tibi non poteris. Dum itaque nondum præ- τήσεις. Εως οὖν ἀπρόληπτος εἶ, βούλευται τὸ δέον. occupatus sis, quod in rem est tuam, delibera. 596 CXLII. SERENO TRIBUNO. PMB'. - ΣΕΡΗΝΑ ΤΡΙΒΟΥΝΟ, Contra avaritiam. (Conf. epist. 55, 67, 103, 134, 148, 181.) Avaritiæ gravis est morbus, curatuque sane difficilis, neque exquisitis atteri pharmacis facile queat, nisi quis illo vitio captus a lucro, quod putatur, alisistat. Dixi, quod putatur, quia reapse maximum est damnum ac noxa. Cui si quis non credat, Deo judici credere par est ita pronuntianti: «Quid ss | Tim. 11, ss Matth. v, Τὸ δεινὸν καὶ δυσίατον, καὶ τοῖς ἐπινενοημένοις φαρμάκοις ἐπιτριβόμενον μᾶλλον της φιλοχρηματίας νόσημα, ἄλλως οὐ λήξει, εἰ μὴ τοῦ δοκοῦντος εἶναι κέρδους ἀποσταίη ὁ ἁλούς· δοκοῦντος δὲ εἶπον, ἐπειδὴ τῷ ὄντι ζημία ἐστὶ μεγίστη. Εἰ δέ τις ἀπιστεί, πεισθῆναι δίκαιος ἂν εἴη τῷ θείῳ Δικασι Pro ɛu yàp ambo codd. legunt ɛi yáp. PossiN.

! " EPISTOLARUM LIB. V. - EPIST. CXLIV. φήσαντι· ο Τί γὰρ ὠφελήσει ἄνθρωπον, ἐὰν τὸν prodest homini, si universum mundum Incretur, κόσμον ὅλον κερδήσῃ, τὴν δὲ ψυχὴν αὐτοῦ ζημιωθῇ;» Εἰ γὰρ τοῦ συνάγειν ἀποσταίη κατά μικρόν, καὶ εἰς τὸ μεταδοῦναι ἥξει, καὶ εἰς τελείαν υγίειαν ἀνακομισθήσεται. ΡΜΓ. — ΣΕΡΑΝΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. anima vero sua jacturam facial "?, Si itaque corradere paulatim desinat, et ad distribuendum largiendo veniat, is integram recuperabit valetudinem. CXLIII. SERENO DIACONO. Caca vindictæ cupiditas multos pessumdat. Ἐπειδὴ τὸ κοινὸν μῖσος ἀνθρώποις μάλιστ' ἄπιστον εἶναι δοκεῖ εἰς φιλίαν, καὶ ἐν πολλοῖς δια φερόμενοι, ἐν ἐκείνοις συμβαίνουσιν, ἐν οἷς τοὺς αὐτοὺς ἐχθροὺς ἡγοῦνται. Παραφυλακτέον τὰ τοιαῦτα· μάλιστα μὲν γὰρ φιλοσοφητέον, καὶ οὐκ ἀμυντέον. Εἰ δὲ οὐδέπω δυνατὸν, παραφυλακτέον, μήποτε θατέρω κατὰ τοῦ ἑτέρου συμπράξαντες, ὅπως δόξωμεν ἑνὸς ἐχθροῦ ἀπαλλάττεσθαι, ὕστερον καὶ αὐτοὶ ἀλῶμεν τῷ ἰσχυροτέρῳ ἀπὸ τῆς ἡμετέρας ab eo, qui nostra fortis est redditus societate. συμμαχίας γεγενημένῳ. Quando commune odium hominibus maxime infidum esse ad amicitiam videatur, et in multis dissentientes in iis consentiant, in quibus etiam ipsos simul secum adversarios fore arbitrantur; cavendum est ne alteri contra alterum feramus auxilium. Quod si ne hoc quidem fleri possit, cavenduin ne unum pro alio committentes, ut videamur unum evadere inimicum, taulem ipsi capiamur ΡΜΔ'. -- ΜΑΚΡΟΒΙΩ. CXLIV. MACROBIO. Nunquam a spirituali pugna cessundum. (Confer. epist. 18, 28.) Semel iterumque si viceris iram cupiditatemque (quae majorem, quam cætera animi perturbationes tyrannidem exercent), ne conquiescas, putesque plane te victoremn omnuique defunctum certamine. Verum cum maxime viceris, vigila et da operain, ne priora obscurentur tropæa. Multi enim non dicam ter, sed millies victoria potiti, capti tandem sunt, miserandumque aliis facti spectaculum: postque mulla de hostibus posita tropaea, captivi tandem abducti sunt. Quod quidam apostolici gregis clamans sic extulit: • Videte, ne perdatis quæ operati estis, sed ut mercedem plenam accipiatis". Ad hæc Paulus, qui tropæa amplius mille de innata carnis cupiditate statuit: «Castigo, ait, corpus meum, et in servitutem redigo, ne forte cum aliis prædicavero, ipse reprobus efficiar "., Noverat enim, ntpote miles exercitatus certandique gnarus,el diaboli inachinas, et carnis rebellionem. Hic enim victus a clade surgit alacrior incitatiorque, et cum palam apertoque Marte congredi nesciat, cum sic non difficile superaretur, amicitiæ larvam induit, atque ita victores ipsos non raro prosternit, 597 et quasi nunquam vineendi essent, deludit, Μὴ τῷ ἅπαξ ἢ δεύτερον νενικηκέναι τὸν θυμὸν καὶ τὴν ἐπιθυμίαν, τὰ τῶν ἄλλων παθῶν τυραννικώτερα, ἀναπέσῃς καὶ νομίσῃς τέλεον νενικηκέναι, καὶ πάσης ἀπηλλάχθαι μάχης· ἀλλὰ τῷ μάλιστα νενικηκέναι, ἀγρύπνει καὶ φρόντιζε, μήποτε καὶ τὰ πρότερα τρόπαια αμαυρωθείη. Πολλοί γάρ, οὐ φημι τρίτον, ἀλλὰ μυριάκις νενικηκότες, ὕστερον ἑάλωσαν, καὶ ἐλεεινὸν γεγένηνται θέαμα μετὰ τὰ πολλὰ τρό παια αἰχμάλωτο: ἀπαχθέντες. Τοῦτο γὰρ ἐννοήσας τις ἐκ τοῦ ἀποστολικοῦ χοροῦ ἐβόα, λέγων • Βλέ πετε, μὴ ἀπολέσητε 8 εἰργάσασθε, ἀλλὰ μισθὸν πλήρη ἀπολάβητε.» Καὶ Παῦλος δὲ, ὁ μυρία τρόπαια κατὰ τῆς ἐμφύτου ἐπιθυμίας στήσας· Υπωπιάζω μου τὸ σῶμα καὶ δουλαγωγώ, μή πως ἄλλοις κηρύξας, αὐτὸς ἀδόκιμος γένωμαι. ο Ηδει γάρ, ἅτε διεσκεμμένος ἀνὴρ, καὶ μὴ ἀπερισκέπτως εἰς τοὺς ἀγῶνας χωρῶν, καὶ τοῦ διαβόλου τὰς μηχανάς, καὶ τῆς σαρκὸς τὴν ἐπανάστασιν (ὅτι ὁ μὲν ταῖς ἥτταις μάλλον παροξύνεται) καὶ οὐκ εἰδὼς τὴν ἐξ εὐθείας μάχην· ἐάλω γὰρ ἂν ῥᾳδίως· φιλίας προσωπεῖον ὑποδύς, τοὺς νενικηκότας πολλάκις ὑπτιοι, καὶ ὡς οὐδέποτε ηττηθήσονται ἀπατήσας, ἐκλύσας τε τὸν πόνον, καὶ τὴν παρασκευὴν ἅπασαν διαλύσας, οὕτως αὐτοὺς εἰς τὸ βάραθρον τῆς ἀσελγείας κατήνεγκεν dejectoque in labore animo, omnemque dissolvens Ἡ δὲ ὑπάττει καὶ σκιρτᾷ, καὶ οὐδὲ τοῖς κατατή κουσιν αὐτὴν εἴχει ῥᾳδίως· ἀλλ᾽ ἡττηθεῖσα πολλάκις ἐν νεότητι, ἐν γήρᾳ, ἀνεμαχέσατο τὰς ἥττας, καὶ τὰ λαμπρὰ ἐκεῖνα τρόπαια τὰ κατ' αὐτῆς ἐγηγερμένα ηφάνισε. Τίς οὖν οὕτως ἀνόητος, ἢ τίς οὕτως ἀπερίσκεπτος, ὅστις ὁρῶν τὸν πνευματοφόρον ἄνδρα μετὰ μυρία τρόπαια εναγώνιον τῷ ἅπαξ ἢ δεύτερον κεκρατηκέναι, ὑπτιωθήσεται, καὶ ἐκλύσας τὴν παρασκευὴν καὶ τὴν ἀγωνίαν, αήττητος εἶναι οιήσεται; Αλλ' οὐχὶ πλέον παρασκευάσεται, οὐχὶ τὸ ** Matth. xv1, 26. * 1 Joan. 8. 16 | Cor. 15, 27. apparatum in abyssun ipsos protervæ libidinis abduxit. Quæ libido tune insurgit atque exsilit, et illam reprimentibus non facile cedit, sed saepe in juventute victa, in senectute pugnam redintegrando superior evasit, et elata illa de se tropæa erecta abolevit. Quis igitur adeo demens ac temerarius, de considerans virum spiritalem post multa tropa im agone certantem, cum semel iterumque vicerit. supine adhuc agere, et ab armis discedens se esse inexpugnabilem existimet? quin potius magis Υπάττει. regione hujus apud cod. Alt. in margine legitur, άλλως, ὑποτύφει. Possid

niuniat, non hactenus vicisse, sed in dnem usque νενικηκέναι ήδη, ἀλλὰ τὸ μὴ νικηθῆναι έως τέλους non superatum sese magnum esse existimans. Thesaurum enim virtutum possidentibus vigilandum magis est, quam nihil habentibus. Illi enim habent, hi non item, quod custodiant: neque enim perinde dolore afficit, nihil possidere, quam quod habuerit, eo privari. NILO. μέγα ἡγούμενος; Τοῖς γὰρ μάλιστα θησαυρών ἀρετῶν ἔχουσι πρέπει ἀγρυπνεῖν, ἢ τοῖς μηδὲν καλών κτησαμένοις· οἱ μὲν γὰρ ἔχουσιν, οἱ δὲ οὐκ ἔχουσιν 8 φυλάξωσι· καὶ οὐχ οὕτω λυπεῖ τὸ μὴ κτηθέν, ὡς ἡ τῶν ὑπαρξάντων στέρησις. ΡΜΕ. — ΝΕΙΛΟ. Bene dicendi virtutes IV, ex Hermogenis Ideis. (Confer. epist. 217.) Orationis virtutes quidem sunt: verumn, concisa brevitas, perspicuitas et opportunitas. Vitia autem contraria sunt: falsum, prolixa oratio, obscuritas et importune dicere. Quid enim commodi, si vera quidem sit oratio, non tamen concisa, sed quæ copia enecet auditores? Et concisa quidem, non clara tamen? Vel clara quidem, non tainen opportuna? Si vero omnes habeat orationis virtutes, sil et efficax, incitata, ac veluti spirans, veritate quidem auditores ducens, brevitate vero expugnans, perspicuitate veluti capiens, opportunitate denique coronam imponens. Λόγου ἀρεταῖ μὲν, ἀλήθεια, συντομία, σαφήνεια, εὐκαιρία· κακίαι δὲ, ψεῦδος, μακρηγορία, ασάφεια, τὸ ἔξω τῶν καιρῶν φέρεσθαι. Τί γάρ όφελος, εἰ ἀληθὴς μὲν εἴη, μὴ σύντομος δὲ, ἀλλ' ἐνοχλεῖ τοὺς ἀκούοντας; ἢ σύντομος μὲν, μὴ σαφὴς δέ; ἢ σαφής μὲν, μὴ καίριος δέ; εἰ δὲ πάσας ἔχοι τὰς ἀρετάς, τότε δραστήριος ἔσται, καὶ γοργὸς καὶ ἔμψυχος, τῇ μὲν ἀληθείᾳ τοὺς ἀκούοντας χειρούμενος, τῇ δὲ συντομίᾳ καταγωνιζόμενος· καὶ τῇ μὲν σαφηνεία καθαπτόμενος, τῇ δὲ εὐκαιρίᾳ στεφανούμενος.. HELIE DIACONO. De oculorum decenti verecundia. Pupillæ in oculis veluti virgines in thalamo sunt collocatæ, ciliis seu palpebris tanquam velis tectæ: æquum itaque ſuerit prudenti ratione eas regi ac tulari, ut assidue quidem erubescant, pudeatque eorum quæ oportet. Si vero et aliorum spectarint pulchritudinem, amplius erubescant, velaque contrabant, et deorsum oculos demittant, terramque veluti matrem intueantur, quæ doceat non nostram modo naturam, sed et spectatam illam venustatem ex ipsa effloruisse, et denuo marcescentem in illam lucem redituram. Id si effecturn dabit, decorumi reipsa virgines servarint. Sin imprudenter atque impotenter quævis conspexerint, pro virginibus canes esse potius comperies, qui in alienam pulchritudinem veluti rabie impellantur. THOME MONACHO. De Eusebio rursum malos ordinante Si per imprudentiam Eusebius illos ordinavit, modico indigebit patrocinio imprudentiæ. Sin, ut scribis, studio dataque opera id fecit, sane lupis ob rapacitatem, canibus ob salacitatem, ob callidam vero astutiam vulpibus gregem suum credidit (pro quo tamen pretiosum etiam sanguinem suum Christus profudit), gravius quanı ut excusari queat, peccavit. Haec vero dico, non quasi illi a reddendis rationibus immunes, ac pœnæ ab illis exigendæ non sint, sed ut magis puniendus sit ille, qui semina peccatorum jecerit. Qui enim causam dederit, eorum, quæ evenerint, auctor babendus. PMG. - ΗΛΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. (Confer. epist. 17, 46, 139.) Αἱ κόραι αἱ εἴσω τῶν ὀφθαλμῶν; καθάπερ παρθένο: ἐν θαλάμοις ἱδρυμέναι, καὶ τοῖς βλεφά ροις καθάπερ παραπετάσμασι κεκαλυμμέναι, δίκαιοι ἂν εἶεν ὑπὸ σώφρονος λογισμοῦ ἐπιτροπεύεσθαι, ἵνα ἐρυθριῶσι μὲν ἀεὶ, καὶ αἰσχύνωνται ἃ δεῖ. Εἰ δέ ποτε καὶ ἀλλότριον κάλλος θεάσοιντο, πλέον έρυ θριῶσι, καὶ ἔλκωσι τὰ παραπετάσματα, καὶ κάτω κύπτωσι, καὶ τὴν γῆν ἅτε μητέρα περισκοπῶσι τὴν παιδεύουσαν, οὐ μόνον τὴν ἡμετέραν φύσιν, ἀλλ' ὅτι καὶ τὸ ὀφθὲν κάλλος ἐξ αὐτῆς ἤνθησε, καὶ εἰς αὐτὴν ὑποστρέψει μαρανθησόμενον. Εἰ γὰρ τοῦτο δράσαιεν, φυλάξαιεν ἀληθῶς τὸ πρέπον παρθένοι;" εἰ δὲ ἀκρατῶς καὶ ἀναισχύντως καθορῷεν, κύνες ἀντὶ παρθένων εὑρεθήσονται, τοῖς ἀλλοτρίοις καλλε σιν ἐπιλυττῶσαι. ΡΜΖ'. ΘΩΜΑ ΜΟΝΑΖΟΝΤΙ. sacerdotes. (Supr. epist. 16 et 140.) Εἰ μὲν ἀγνοῶν Εὐσέβιος ἐχειροτόνησεν αὐτούς, ἕξει μετρίαν ἀπολογίαν ἐν ἀγνοίᾳ· εἰ δὲ, ὡς φής, μάλα ἀκριβῶς ἐπιστάμενος, λύκοις μὲν διὰ τὰς ἁρπαγάς, κυσὶ δὲ διὰ τὰς λαγνείας, αλώπεξι δὲ διὰ την κακουργίαν παραδέδωκε τὸ ποίμνιον (ὑπὲρ οὗ καὶ τὸ τίμιον αὐτοῦ αἷμα ἐξέχεεν ὁ Χριστός)· πάσης ἀπόλογίας ήμαρτε μείζονα. Ταῦτα δέ φημι, οὐχ ὡς ἐκείνων ἀνευθύνων ἐσομένων, καὶ δίκας μὴ ἀπαιτηθης σομένων, ἀλλ' ὡς τοῦ τὰ σπέρματα τῶν ἁμαρτή μάτων παρασχόντος, μειζόνως κολασθησομένου. Ο γὰρ τὴν αἰτίαν διδούς, τῶν ἐκβαινόντων αἴτιος καθ έστηκεν. VARLÆ LECTIONES ET NOTÆ. Παρθένος et virginem et pupillam significat, κι οι κόρη. In hac voce ex ambiguo lusit Diogenes Cynicus, teste Laertio in ejus Vita. Demosthenes item ac Timæus historicus apud Plutarch. libro De inutili verecundia. In illa voce lusit et Xenophon, ut monet Dionysius Longinus libro Περὶ ύψους, Iocanne notavit Paulus Leopardus lib. xvi Miscell., cap. 24. SCHOTT.

EPISTOLARUM LIB. V. EPIST. CLII. ΡΜΗ'. -- ΙΩΑΝΝΗ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. JOANNI SCHOLASTICO. In mensa servandus cibi modus. Satielas enim et insalubris et injucunda. Τὸ κυνικὸν καὶ θηριώδες τῶν ὀρέξεων οὐχ εστιατέον τραπέζῃ πολυτελεῖ, ἀλλὰ τοῖς ἀναγκαίοις εὐωχητέον· εἴ γε ἡ εὐωχία τὸ εὖ ἔχειν μηνύει, ἵνα καὶ ἡμερον ἡμῖν καὶ χειρόηθες γένηται. Οἱ γὰρ τὴν αὐτάρκειαν ὑπερνηχόμενοι, καὶ τὸν κόρον διὰ τῆς πλησμονῆς ὑβρίζουσι, καὶ τὰς αἰσθήσεις καταμα ραίνουσι, καὶ λανθάνουσι διὰ τῆς ἡδονῆς τὴν ἡδονήν τῆς τροφῆς ἀπολλύντες. ΡΜΘ. - ΘΕΟΔΟΣΙΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. Caninos ac brutos appetitus opipara mensa recreare non decet, sed necessariis tantum epulis utendum; si quidem a Græcis ευωχία, convivium quasi bene habere aut vivere designat, ut et placidum fat ac mansuetum vobis convivium. Qui enim amplius, quam satis est, sumunt, illi et valetudinem nimis epulando violant, et sensus exstinguunt ob. tunduntque, nec vident sese ob nimiam in gustatu delectationem voluptate privari. Pessimi sunt, qui sub specie boni, Κομψοφανὴς καὶ δικαιοφανῆς, οὐ μὴν δικαία ἔδοξέ μοι ἡ αἰτία ἣν γέγραφας. Οὐκοῦν εἰ πείθῃ Πλάτωνι εἰρηκότι· «Οὗτος γὰρ ἔσχατός ἐστιν ὄρος κακίας, τὸ δοκεῖν δίκαιον εἶναι μὴ ὄντα.» Μὴ τὰ δοκοῦντα, ἀλλὰ τὰ ὄντα δίκαια θήρα· οὕτω γὰρ καὶ ὁ Θεός σε ἐπαινέσεται, καὶ ἄνθρωποι ἀποδέξονται, καὶ ὁ διά δικος ὁ σὸς εὐμερῶς διακείσεται, καὶ τῆς ἀπεχθείας ἐπιλήσεται. PN'. CXLIX. THEODUSIO SCHOLASTICO. mali sunt. Justitia colenda. Speciosa, non autem justa mihi tua cansa visa, de qua scribis. Quare Platoni dicto sis audiens dicenti: «Summum id esse improbitatis, justum velle videri, qui non sit.» Noli ea quæ apparent, sed quæ revera sint bona sectari. Ita flet, ut et Deo placeas, hominesque te complectantur, et in judicio disceptans placide benigneque acquiescal, obliviscaturque animum deponendo infestum. EL. CHEREMONI. ΧΑΙΡΗΜΟΝΙ. Hortatur, ut instigatus resipiscat, ne pro desperato habeatur. Μὴ φαίνοιο, ὦ βέλτιστε, ἀγριώτερον νοσῶν, ἐφ' οἷσπερ ἁλοὺς πρώην δίκην δέδωκας· ἵνα μὴ ὡς ἀνάλγητος, καὶ μηδὲ τῇ τιμωρία σωφρονισθείς, καταγνωσθείης. Ne ferocius, virorum optime, laborare videaris, pro quibus nuper detentus pœnas dedisti, ne agnoscaris ut impœnitens ac pœna minime redditus prudentior. EIDEM. PNA'. Bonorum, non malorum exempla imitanda. Exempla non excusant peccatum. Κατ' ίχνος χρὴ βαίνειν τῶν τοὺς θείους φυλαξάντων νόμους, ἀλλὰ μὴ τῶν παραβεβηκότων αὐτούς· τὸ μὲν γὰρ ἀσφαλὲς, τὸ δὲ σφαλερόν, διὸ οὐδὲ ζηλωτόν. Δι᾿ ἣν αἰτίαν τοίνυν τοιαῦτα ὁρῶν οὐκ ἀξιοῖς δοῦναι δίκην; ἐπειδή τινες δράσαντες οὐ δεδώκασιν ἐνταῦ θα. Ἀλλ᾽ ἴσθι, ὅτι πολλοὶ μὲν κἀνταῦθα ἔδοσαν. Εἰ δέ τινες διέφυγον, ἐπὶ κακῷ τῆς ἑαυτῶν κεφαλῆς· ἀπελθόντες γὰρ, ἐκεῖ δώσουσι χαλεπωτέραν· σὺ δὲ ὅτι τὸ ἀζήλωτον ἐξήλωσας, μείζονα πάντως μὲν ἐκεῖ. Ἐσθ᾽ ὅτε δὲ κανταῦθα δίκην δοίης· οὐ γὰρ εἴ τι ἐν τοῖς παρεληλυθόσι χρόνοις παράλογον ἐπράχθη (σὺ δὲ τοῦτ' ἐξήλωσας), διὰ τοῦτ' ἀποφύγοις, ἀλλὰ πολλῷ μᾶλλον δώκειας. Ωσπερ γὰρ εἴ τις ἐκείνων προήλω, σὺ τάδ' οὐκ ἂν ἔδρασας οὕτως ἂν σὺ ἁλῷς, ἄλλος οὐ δράσειεν. PNB'. ΦΙΛΕΑ ΠΟΛΙΤΕΥΟΜΕΝΟ. Expertum vanitatem gloriæ mundanæ hortatur, ut Τεταραγμένῳ δεινῶς, διὰ τὸ δόξης πολιτικής δια ημαρτηκέναι, ὡς ἐπυθόμην, ἔοικας. Εννοήσας τοίνυν τὴν εὐδοξίαν τοῦ βίου τούτου, τῶν ἀραχνῶν μὲν εὐτε λεστέραν, ὀνείρων δὲ ἀδρανεστέραν, εἰς τὸν ὑπερό σμιον μετάγαγε σαυτοῦ τὸν νοῦν, καὶ στήσεις ῥίον τὸν θόρυβον τῆς ψυχῆς. Οὐ γὰρ ἀμφοτέρων ὀρεγό μενον, ἀμφοτέρων ἔστιν ἐπιτυχεῖν· τυχεῖν μὲν ἀμφοτέρων ἔστιν, ὅταν μὴ ἀμφοτέρων, ἀλλὰ τῆς μιᾶς τῆς ἐκ τῶν οὐρανῶν, ἐρῶμεν· ἀμφοτέρων δὲ ἐρῶντα, Eorum vestigiis insistendum, qui divinam observarunt legem, non qui eam transgressi prævaricati sunt. Illud enim tutum est ac securum; hoc vero periculosæ plenum opus alex: quare non imitandum. Talia igitur patrantes non censes pœna dignos, quandoquidem peccantes quidam hic poenas non dederunt; sed scias multos etiam in hac vita poenas dedisse. 599 Si vero penas quidam efo fugerint, malo capiti eorum imminente, abeuntes tandem vita gravius ibi punientur. Tu vero, quod non erat imitandum, imitans, graviora quidem ibi patieris, etiamsi hic poenam luas. Non enim si elapsis temporibus malum quid patratum (tu vero hoc es imitatus) propterea efugias, sed punieris multo magis. Ut enim si quis illorum antea reus fuisset, tu illa non commisisses; sic cum tu reus fueris, alius in posterum non committel. CLII. PHILEE REMP. GERENΤΙ. æternam ambiat, quam et terrena sæpe subsequatur. Graviter turbato similis es quod civili gloria excidisse sis visus. Existima itaque vitæ hujus bonam existimationem telis aranearum tenuiorem esse, somniisque magis exilem. In coelestia itaque mentem tuam dirige, animique tumultum facile placabis. Qui enim utrumque exoplal, neutro potietur. Consequi vero utrumque licebit, quando non ambo, sed res tantum cœlestes adamarit. Qui duo consectatur, neutrum capit (ut in venatione, leporcm)

Quamobrem si gloriam sequeris, divinam sectare, οὐκ ἔστιν ἀμφοτέρων ἐπιτυχεῖν· ὥστε εἰ δόξης εφίεquam haec, quæ in terris est, comitatur. σαι, ἔρα τῆς θείας, ᾗπερ καὶ ἡ ἐνταῦθα πολλάκις CLIII. EUTONIO DIACONO. ἀκολουθεῖ. ΡΝΤ'. — ΕΥΤΟΝΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Dum recte agas, ne metuas iniquas malorum censuras. (Confer. epist. 47.) Si in quibus laude maxime es dignus, in iis ipsis ab his qui aliorum virtutes propria damna esse ducunt contemnaris, animum abjicere noli. Namque hoc ipsum potissimum maximum est virtutis argumentum. CLIV.· EIDEM. Εἰ ἐν οἷς ἐπαίνων εἶ μεγίστων ἄξιος, ἐν τούτοις αὐτοῖς ὑπὸ τῶν οἰκείας νομιζόντων συμφοράς τις ἑτέρων ἀρετὰς ψέγῃ, μὴ ἀθύμει. Τοῦτο γὰρ αὐτὸ μάλιστα δείγμα μέγιστόν ἐστιν ἀρετῆς. PNA'. Ilostilis expugnandus animus mansuetudine. Intelligo te ad eum delatum, quem dicere nolo: Πυνθάνομαι διενηνέχθαι σε πρὸς ὅν οὐ βούλομαι neque enim vel nominari dignus sit, qui vitam vivere λέγειν· μὴ γὰρ εἴη μνήμης ἄξιος, ζῆν προηρημένος statuerit molestam et morosam difficilemque virtutem amantibus. Nihilominus si resipiscet, recipe ut purgatum. Sin secus, cognosces si primus accedas paci ex debito. Et hoc age. Duplicem enim coronain consequeris, cum ob vitam ate obitam, tum affectus pietatisque gratia. ISCHYRIONI DIACONO. βαρέως, καὶ πρὸς τοὺς φιλαρέτους δυσκόλως. Πλήν ἀλλ' εἰ μὲν γνωσιμαχῇ, δέξαι ἀπολογούμενον· εἰ δὲ μὴ, γινώσκεις δὲ εἰ πρῶτος ἐπιπηδήσειας τῇ εἰρή η ὠφεληθησόμενον, καὶ τοῦτο ποίησον. Διπλοῦν γαρ ἕξεις τὸν στέφανον, τῆς τε σαυτού φιλοσοφία, τῆς τε ἐκείνου διαθέσεως. Dialogismo respondet. Exponam aperte breven, quem habui cum quoclam, sermonen, quem opponendum duxi iis, quæ scripsisti. Incidi forte in quemdam mihi dicentem: Fac me justum. Respondi: Fieri qui potest, si sis peccatis obnoxius? Intulit ille: Non amplius pecco. Ego vero: Si vera dicis, factus es, quod c vis esse. De explorato amico cujusdam. Venit ad me, de quo scripseras, vir ille, visus quidem tristis, magis vero gaudens. Valtum enim tametsi mœstui et tetricum præ se ferret, mentem tamen hilarem clare exhibuit. Ut enim verbis explorare cœpi, quæ recondita erant, in lucem ea proferre coegi. Ille veluti captus, risum iræ mistum per maxillas emisit. Hinc effuso cachinnans risa, iis, qui acciderant, lætari se palain professus est. PNE'. ΙΣΧΥΡΙΩΝ ΔΙΑΚΟΝΩ. Τον γεγενημένον μοι πρός τινα βραχὺν διάλογον δηλώσας σαφῶς, οἶμαι ἀποκεκρίσθαι πρὸς τὰ γρα φέντα παρὰ σοῦ. Εντυχόντος γάρ μοι ποτέ τινος, καὶ λέγοντος, Ποίησόν με δίκαιον· ἀπεκρινάμην Καὶ πῶς δύνατο γενέσθαι ἁμαρτάνων; Τοῦ δὲ φήσανε τος μηκέτι ἁμαρτάνειν· ἔφην· Οὐκοῦν εἰ ἀληθεύεις, γέγονας ὅπερ ἠθέλησας. ΡΝΤ. - ΙΣΙΔΩΡΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. PNG'. (Confer. epist. 192, 199.) Ενέτυχέ μοι ὁ ἀνὴρ περὶ οὗ γέγραφας, δοκῶν μὲν δ λυπεῖσθαι, κινδυνεύων δε χαίρειν. Τῷ γὰρ προσώπω αὐτοῦ καίτοι προσποιουμένῳ σκυθρωπάζειν, σαφές ἐνέστακτο νοῦς ἡδονῆς. Ως δὲ βασανίζων αὐτὸν λό γεις, τὰ ἀποῤῥητα εἰς φῶς ἐξενεγκεῖν ἠνάγκατα, τότε δὴ οἷον ἀλους, μειδίαμα θυμῷ κεκραμένον διὰ τῆς παρειᾶς ἔπεμψεν· εἶτα πλατύν γέλωτα ἀνακαγχάσασ, ἡσθῆσθαι λίαν ἐπὶ τοῖς συμβεβηκόσι διαρρή δην ὡμολόγησε. CLVII. NILO. PNZ'. Perinde esse quo quis loco sepeliatur, cum omnis terra patria sil Sepeliendum, ut mihi quidem videtur, corpus, et justa persolvenda in eo ipso, quo discessit, loco. Muliebris enim angustique, opinor, est animi, ex urbibus in urbes cadaver circumferre, atque nature evulgare mysterium, cum omnis terra patria nobis sit. CL VIII. HIERACI DIACONO. Χρή, ὡς ἔμοιγε δοκεῖ, θάπτειν τὸ σῶμα, καὶ ὁσιοῦν εἰς τὸν τόπον, εἰς ὃν καὶ ἐτελεύτησε. Γυναικείας γὰρ οἶμαι καὶ μικρᾶς διανοίας τὸ ἀπὸ πόλεων εἰς πόλεις μετακομίζειν, καὶ τὰ μυστήρια τῆς φύσεως δημο σιεύειν, πάσης τῆς γῆς πατρίδος οὔσης. ΡΝΗ'. — ΙΕΡΑΚΙ ΔΙΑΚΟΝΟ. In quo summa bonorum consistat. (Vide epist. 306, 409.) Cave mensa ferculis reterta, et dissoluto cantu ac luxu divitiarum felicitatem metiare; imo sufficientia ac rei nullius necessariæ indigentia. Hli enim serΜὴ τραπέζῃ πληθούσῃ, καὶ ὁδῷ ἀνειμένῳ, καὶ πλούτῳ ῥέοντι τὴν μακαριότητα ὁρίζου, ἀλλ' αὐταρ κείᾳ, καὶ τῷ μηδενὸς τῶν ἀναγκαίων λείπεσθαι· Pro σαυτού codd. Vat. 650 ct All. habent ἐκείνου. Ροειν.

EPISTOLARUM LIB. V. - EPIST. CLXII. ἐκεῖνα μὲν γὰρ ἀνελεύθερον τὴν ψυχὴν, ταῦτα δὲ rum reddunt animum; sumcientia vero reges facit. παρασκευάζει βασιλίδα. ΑΝΘ'. ΠΕΤΡΟ. PETRO. Peccantium genera duo comparantur. In illud Pauli Rom. 1, 32: «Non solum qui ea faciunt, o etc. (Confer. epist. Κακὸν μὲν τὸ ἁμαρτάνειν, κάκιον δὲ τὸ καὶ ἁμαρτάνοντα ἀναισθήτως ἔχειν· τὸ δὲ καὶ τὴν προαίρεσιν διεφθάρθαι, καὶ μηδὲ τὴν κρίσιν τῶν πραγμάτων ἔχειν ὀρθὴν, κάκιστον τις εἰκότως ὁριεῖται. Ο μὲν γὰρ ἴσως παύσεται, ὁ δὲ αἴσθησιν τυχὸν λήψετας των τραυμάτων, καὶ ἰατρὸν ζητήσει· ὁ δὲ τῇ κακία ήδιστα ένδιατρίβων, καὶ ἐγκωμιάζει τους ταῦτα ὁρῶντας. Οσῳ οὖν χείρων ὁ μὴ αἰσθόμενος τέως τῆς νόσου τοῦ εἰδότος ὅτι νοσεί, τοσούτῳ χαλεπώτερος τοῦ μὴ αἰσθομένου, ὁ καὶ συνηγορῶν τῇ νόσῳ· καὶ διὰ τοῦτο Παῦλος ἔφη· «Οὐ μόνον αὐτὰ ποιοῦσιν, ἀλλὰ καὶ συνευδοκοῦσι τοῖς πράττουσι.» Τὸ γὰρ ἐπαινεῖν καὶ συνηγορεῖν, τοῦ πράττειν χεῖρον εἰκότως ὠρίσατο· ὅπερ τινὲς μὴ συνέντες, ερμηνεῦσαι βουληθέντες, παραπεποιῆσθαι ἐνόμισαν, καὶ οὕτως αὐτὸ τάξαι οὐκ ὤχνησαν· «Οὐ μόνον οἱ ποιοῦν τε; αὐτὰ, ἀλλὰ καὶ οἱ συνευδοκοῦντες τοῖς πράττουσιν· ὁ ἵνα μεῖζον ᾖ τὸ ποιεῖν, καὶ ἔλαττον τὸ συνευδοκεῖν. 'Αλλ' ήγνόησαν, ὅτι τὸ μὲν ῥαθυμίας ἦν, τὸ δὲ διεφθαρμένης γνώμης· καὶ τὸ μὲν παραλογισμοῦ, τὸ δὲ κρίσεως οὐχ ὑγιούς. Ὁ μὲν γὰρ ῥαθυμῶν καὶ ἐρυθριάσει, καὶ εἰς μετάνοιαν ἴσως ελεύσεται· ὁ δὲ τὴν οἰκείαν ψήφον συνηγοροῦσαν ἔχων τῷ πάθει, οὔτε ἀφέξεται τῆς κακίας, οὔτε ἐρυθριάσει, ἀλλὰ καὶ Αναβρυνείται. ΡΕ. - ΘΕΩΝ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. Qui alios a peccato arcere debet, et ipse peccat, Εἰ παντί που δηλόν ἐστιν, ὡς ὁ κολαστὴς τῶν ἀδι κούντων μείζονα δίκην εἰκότως δοίη ἄν, εἰ φωρα θείη ταῦτα ὁρῶν, ὁ κωλύειν ἑτέρους ετάχθη· τί σαυτὸν φενακίζεις, ὡς λησάμενος τὴν ἀκοίμητον ὀφθαλμόν; PEA'. – ΤΟ ΑΥΤΟ. 74.) Peccare, malum est; deterius, peccantem veluti sensus expertem nihil moveri. At vero `qui corrupto judicio de rebus male existimat, hunc pessimum quis merito judicet. Primus forsitan peccare desiuet; alter quoque vulnerun sensu recepto, inedicum quæret. At qui in malitia cum voluptate versatur, etiam illos laudabit; qui paria faciunt. Igitur tanto deterior eo, qui morbuin non sentit, ut ille, qui in morbo gaudet. Ideoque dixit Paulus: • Non solum illa faciunt, sed et consentiunt facientibus.» Laudare enim et assentiri, deterius esse, quam facere, verisimile videtur. Quod quidam non intelligentes cum voluissent interpretari, id adulterare visi sunt, et ita verba illa constituere ausi sunt: ‹ Non tantum facientes illa, sed et consentientes facientibus: ut amplius esse ostendant, facere, minus vero, consentire. Sed hi nuinus animadvertunt facere negligentiæ esse posse; consentire vero, mentis corrupta. Illud est rationis aberrantis; hoc vero judicii est non sani. Et qui negligendo peccavi, etiam erubescit, 601 et ad penitentiam forte convertetur. Verum qui snæ per omnla sententiæ acquiescit in ea affectione ac perturbatione animi, tantum abest, ut discedat a malo, aut facti pudore ducatur; ut etiam in eo glorietur, seque jactet. CLX. THEONI EPISCOPO. majore pena dignus. (Confer. epist. 196 et 230.) Privatum vivere præstat, quam Σοὶ μὲν, ὡς γέγραφας, τοῦ μηδένα ἀγνοεῖν· ἄλλῳ δὲ ἴσως τοῦ ὑπὸ μηδενὸς ἀγνοεῖσθαι· ἐμοὶ δὲ τοῦ ἀρετῆς ἀντέχεσθαι, εἰ καὶ μηδεὶς ἀνθρώπων γνοίη, η μεμέληκεν. Πότερος οὖν ἡμῶν νοῦν ἔχει μᾶλλον ἐρ. βωμένον, τοῖς ἐντυγχάνουσι καταλελείφθω κρίνειν. ΡΖΒ. — ΑΡΠΥΚΡΑ ΣΟΦΙΣΤΗ. colle Si, quod on:nibus est notum, qui debeat in aliorum malefacta animadvertere, malefactoribus ipsis gravius puniendus est, si facere deprehensus sit, quæ, ne ab alio fierent, prohibere, debuit; cur, quæso, tibi ipsi blandiris, tanquam effugeris vigilem Dei oculum?. CLXI. - EIDEN. omnium monstrari digitis. Tibi quidem, ut scribis, curæ fuit neminem ignorare, alteri vero fortasse a nemine ignorari. Mili vero placet virtutem etsi omnibus ignotam colere, quam omnes nosse, et omnibus notum espa. Uter igitur nostrum melius judicet, cuivis dijadicandum relinquo. CLXII. HARPOCRÆ SOPHISTÆ. De tribus vitæ Christianæ necessariis, oratione, virtuie, ac fide, ut opera corpus_sunt: fides, aņima; oratio vero oratus. Ad duo Pauli loca: • Fide et sermone.» (11 Cor. νιι, 8.) Et: «Opere et sermone.» (11 Thess. 11, 17.) Et illud: ‹ Fides sine operibus mortua est. › (Jac. 11, 7.) Conf. epist. 281. Θείον μέν τοι χρῆμα ὁ λόγος· θεῖον γάρ ἐστι δῶ. ρον, καὶ ἐκ λογικής τικτόμενον ψυχῆς, δι' ἦν καὶ λόγος καλεῖται· ψυχῆς γὰρ λογικῆς ἐστι σκοπὸς ὁ λόγος. Διὸ καὶ τῶν ἄλλων ζώων πλεονεκτούμεν· ὡς τοῖς γε σωματικοῖς πλεονεκτήμασι καὶ σφόδρα αὐτῶν λειπόμεθα καὶ τάχει, καὶ ῥώμῃ, καὶ μεγέθει, και PATROL. GR. LXXVIII. Divina quædam res oratio est: donum enim divinum est, et ex anima ratione prædita genitan); unde et λόγος dicta. Nam oratio seu sermo rationslis cst animae explorator. Quare et alia animantia superamus, quæ et corporis uos vincunt conditione, valdeque a tergo nos relinquunt, ut agilitate, ΑΕ

robore, et mole, aliisque fere dotibus omnibus. τοῖς ἄλλοις σχεδόν ἅπασι. Διὸ καὶ τῶν ποιητῶν ὁ και Quamobrem et poetarum princeps ait: Nil homine in terris imbecillius omni. ρυφαῖος ἔφη· Οὐδὲν ἀκιδνότερον γαῖα τρέφει ἀνθρώποιο Οτι δὲ θεῖόν ἐστι δῶρον, ἄκουε τοῦ Δημιουργού τῷ Ἰὼβ διαλεγομένου· Η σὺ λαβὼν χοῦν ἀπὸ γῆς, ἔπλασας ζῶον, καὶ λαλητὸν αὐτὸ ἔθου ἐπὶ τῆς γῆς. Τὸ γὰρ λαλητὸν εἰ καί τινες οἴονται περιβόητον εἶναι, εὖ μηνύει μᾶλλον τὸ λογικὸν, τὸ διὰ τοῦ λαλεῖν γνωριζόμενον. Πῶς γὰρ ἔμελλε διαβόητον εἶναι, οὐκ ὄνο των τῶν διὰ λόγου κηρυττόντων; Καὶ ὁ Παῦλος δὲ κορυφαιότατον τῶν οὐρανίων χαρισμάτων τὸν λόγου τῆς σοφίας ὠρίσατο. Θεῖον μὲν οὖν τι χρῆμα ὁ λόγος, θειότερον δὲ ἡ ἀρετὴ, θειότατον δὲ ἡ πίστις· καὶ τὸν μὲν ὁρίζομαι εἶναι ὡς κόσμον, τὴν δὲ ὡς Donum vero Dei esse dicendi rationem, audi disserentem cum Deo Jobum: «Vel tu pulverem in terra capiens animal formasti, et loquentem in terra collocassi • Illud enim λαλητόν, etsi quidam pro vocali exponunt, significat tamen rationale potius, quod loquendi vi percipitur. Qui enim vocale quid fet, nisi sit qui ratiocinando sensa mentis explicet? Et sanctus Paulus summum inter charismata cœlestia sapientiæ orationem collocat. Res itaque divina oratio est, at virtas divinior est: divinissima vero ſides. Primum orationem quidem censeo velut ornatum esse: virtutem vero velut corpus, et fidem σῶμα, τὴν δὲ ὡς ψυχήν. τῷ μὲν οὖν τὰ τρία Ut felut animam. Igitur cui hæc tria suppetunt, excel lens perfectusque est vir; qui vero aliquo deficitur, tum eo quod sit maxime præferendum, non est numeris absolutus omnibus, quia aliquo destituitur; siquidem magnopere differunt. Had enim magnum, majus alterum, tertium vero maximum; at necessaria est conjunctio. 602 Oratio etenim etsi magis quam torrens fluat, quomodo ornabit eum, qui virtutem veluti corpus non possidet? Si enim non sit, qui ornetur, supervacaneum fuerit orna mentum. Quomodo vero auditum quis non conturbel sola voce de philosophia ratiocinando? Præstat corpus sine ornatu habere, quam ornatum sine terpore. Virtus autem quomodo mortua non existimetur, nisi ade animetur? Fides rursus qualis appareat virtute destituta, per quam operetur? Οι enim optimus musicus lyram non habens, neque scientiam exhibebit: ita et pietas siue operibus (quæ organa repræsentent) mortua esse et inefficax videtur non externæ modo scientiæ hominibus, sed el sacris etiam Litteris: e Fides enim, ait Scripture, sine operibus mortua est.» Quicunque itaque dicendi sunt facultate præditi, ne glorientur, quæso, quasi adepti sint universa. Desunt enim quiae pra stantiora sunt, virtus ac pietas seu fides]. Neque virtute præditi, sed carentes dicendi peritia ac ſide, sese efferant, quia fides deest et oratio. Neque qui lidem habent, operibus vero et orations destituti sunt, alios temere condemnent. Deprehenduntur enim operibus fdem negantes. Sed quæ desunt, omnes adipisci studeant, ut fidem quidem habentes tanquein animam, virtutem vero pio corpore, orationem denique ornamenti gratia; sic venerandi exsistant, in pretioque habiti ac coronati denique triumphent. ≈ Job xxxv, πρόσεστιν, οὗτος ἀνυπέρβλητός ἐστι καὶ τέλειοςᾧ δὲ ὁπότερον λείπει, καὶ μάλιστα τὸ προτιμότε ρον, οὗτος ἀτελής ἐστι κατ' ἐκεῖνο, καθ' ὁ ἐλλεί πει. Εἰ γὰρ καὶ πολλή ἐστιν αὐτῶν ἡ διαφορὰ· τὸ μὲν γὰρ ἐστιν αὐτῶν μέγα, τὸ δὲ μεῖζον, τὸ δὲ μέ γιστον· ἀλλ' ἀναγκαία αὐτῶν ἡ σύνοδος. Ὁ μὲν γὰρ λόγος, κἂν ὑπὲρ τοὺς ποταμούς ῥέῃ, πῶς κοσμήσει τὸν μὴ ἔχοντα ἀρετὴν, καθάπερ σῶμα; Μὴ ἔντες γὰρ τοῦ κοσμουμένου, καὶ τὸ κοσμοῦν περιττόν. Πῶς δὲ οὐκ ἐνοχλεῖ τὰς ἀκοὰς διὰ φωνῆς μόνης φιλοσο φῶν; "Αμεινον γὰρ σῶμα ἔχειν ἄνευ κόσμου, ἢ κατ σμον ἄνευ σώματος. Ἡ δὲ ἀρετὴ πῶς οὐκ ἔσται νεο κρά, ὑπὸ τῆς πίστεως καθάπερ ψυχῆς μὴ ψυχου μένη; Πῶς δὲ ἡ πίστις φανεῖται, μὴ ἔχουσα ἀρετὴν δι' ἧς ἐνεργήσει; Καθάπερ γὰρ μουσικός ἄριστος λύραν μὴ ἔχων, οὐδὲ τὴν ἐπιστήμην ἐπιδείξεται, οὕτω καὶ ἡ εὐσέβεια μὴ δι' ἔργων καθάπερ ὀργάνων δεικνυμένη, νεκρὰ καὶ ἀνενέργητος εἶναι δοκεῖ, οὐ τοῖς ἔξωθεν μόνον, ἀλλὰ καὶ ταῖς θείαις Γραφαῖς· «Η πίστις γάρ, φησί, χωρὶς τῶν ἔργων νεκρά ἐστι.» Μήτ' οὖν οἱ λόγον μόνον ἔχοντες ἐναβρυνέσθωσαν. ὡς τὸ πᾶν κατορθώσαντες (λείπει γὰρ αὐτοῖς τὰ προτιμότερα, ἀρετή τε καὶ εὐσέβεια)· μήτε οἱ ἀρε τὴν ἔχοντε; ἄνευ λόγου καὶ πίστεως σεμνυνέσθωσαν (λείπει γὰρ αὐτοῖς λόγος τε καὶ πίστις)· μήτε οι πίστιν ἔχοντες, ἔργων δὲ καὶ λόγου χηρεύοντες, τοὺς ἄλλους κατακρινέτωσαν (ελέγχονται γὰρ τοῖς ἔργοις ταύτην ἀρνούμενοι)· ἀλλὰ τὸ λεἶπον έκαστοι κτήσα - σθαι σπουδαζέτωσαν· ἵν' ἔχοντες τὴν μὲν πίστιν ὡς ψυχὴν, τὴν δὲ ἀρετὴν ὡς σῶμα, τὸν δὲ λόγον ώς εγκαλλώπισμα, κἀνταῦθα ἀοίδιμοι τυγχάνοιεν, κάτ κεῖτε εὐδόκιμοι καὶ στεφανίται πομπεύσειαν. Homeri locus_est Odyss. vi, v. 129. Vide Adag. Homo bulla. Ει, σκοπὸς ὁ λόγος. Posset et τόχος legi pro paria. Et post paulo, εἰ καί τινες. Forte sivat scriptum erat. Jobi hic locus jam a nobis repertus est in LXX, cap. xxxvIII, vers. 14, non, ut asi oram Græci appositum, λθ', pro quo repone λη', ubi pro χοῦν, quod hic occurrit, πηλόν editur. Pigninus ex Heb.: Vertet se terra sicut lutum sigilli, et stabunt sicut vestimentum. Latina vulgata sſe: Restituetur ut lutum signaculum, et stabit sicut vestimentum. Αt Septuag. ex Rom. edit. Flam. Nobilii: Aut tu sumens terram lutum plasmasti animal, el idoneum ad loquendum posuisti eum super terram? SCHOTT.

ΓΞΓ'. EPISTOLARUM LIB. V. ΤΟΙΣ ΔΟΜΕΤΙΟΥ ΠΑΙΣΙΝ. EPIST. CLXIV. DOMITII LIBERIS. De fratris abilu redituque ad suos. Pulo fratrem illum Christianum fuisse, et suos religionis causa reliquisse, quod spes nulla convertendi affulgeret. Εἰ καὶ ὁ ἀδελφὸς ὁ ὑμέτερος μὲν κατὰ σάρκα, ἡμέτερος δὲ κατὰ πνεῦμα, ἀπῆρε μὲν ἐντεῦθεν πρώην, ὡς μηκέτι ἐπιφοιτήσων, εἰ μὴ ὑμᾶς θηρεύσειεν: ἐπεφοίτησε δὲ πάλιν, ὡς μηκέτι ὑποστρέψων, ἐπειδὴ ἀπέτυχε τῆς θήρας· ἀλλ᾽ ὑπὸ τῆς ἀγάπης ἀναγκαζόμενος, έξει πάλιν, θηρεύσων ὑμᾶς εἰς ζωήν. PEA'. ΤΟΙΣ ΑΥΤΟΙΣ. Etsi frater quidem vester sanguine,· noster vero spiritu, ablatus hinc quidem nuper, quasi non amplius rediturus, nisi ut vos quærat; accessit veru denuo, ut non amplius abiturus, nactus prædam seu capturain, sed a charitate impulsus, veniet ileruin quærens vos ad vitam. EIDEM. Al virtutem colendam gentium invital exemplis, quia Christianam respuebant religionem. (Confer. epist. 99 in fin., 221.) Tametsi noti ac notati sitis ab omnibus, uti re…. Εἰ καὶ δῆλοι πᾶσι γεγόνατε καὶ φανεροὶ ἀποδι δράσκοντες τὴν θειοτάτην θρησκείαν, δι' ἕτερον μὲν & fugientes sacrosanctam religionem, ac nullam quiοὐδὲν (ἐκθειάζετε γὰρ αὐτήν, ὡς ἐπυθόμην), διὰ δὲ τὴ μὴ βούλεσθαι ἀρετὴν ἀσκεῖν (τοῖς γὰρ σωματι κοῖς πάθεσιν ἐγκαλινδεῖσθαι, ὡς φασι, προῄρησθε), ἀλλὰ γε καν οψέ ποτε δίκαιοι ἂν εἴητε ἑαυτοὺς πεῖσαι, ὅτι ἡ μὲν κακία αἰσχύνην καὶ ὄνειδος καὶ κόλασιν ἔχει, ἡ δὲ ἀρετὴ τιμὴν καὶ κλέος καὶ στεφάνους. Καὶ εἰ ἡδονὴν νομίζετε ἔχειν τὴν κακίαν, τὴν δ᾽ ἀρετὴν πόνους καὶ ἱδρῶτας ἀλλ' ἐννοεῖν ὀφείλετε, ὅτι ἡ μὲν ἡδονὴ πρὶν σχεδὸν φανῆναι σβέννυται, ἡ δ' ἀρετὴ ἀθάνατον ἔχει τὴν εὐφροσύνην· καὶ ἡ μὲν διὰ πλατείας καὶ εὐρυχώρου βαδίζουσα ὁδοῦ, εἰς στενὸν καὶ ἀδιεξόδευτον χῶρον τελευτᾷ: ἡ δὲ διὰ πόνων καὶ ἱδρώτων οδεύουσα, εἰς εὐθυμίαν πλατείαν καταντᾷ. Εἰ δὲ τοῖς ἡμετέροις ἀπιστεῖτε, ἀπὸ τῶν ὑμετέρων ὑμᾶς πεῖσαι πειράσομαι. Πλάτων μὲν γὰρ φιλοσοφήσας ἀοίδιμος γέγονε, Διονύσιος δὲ τυραννήσας ἐσβέσθη· καὶ Σωκράτης μὲν ᾄδεται, ᾿Αρχέλαος δὲ ὁ βασιλεὺς σεσιώπηται· καὶ Σύλων μὲν ἀνυμνεῖται, Κροῖσος δὲ ὁ πάντων ἀνθρώπων νομίσας εἶναι εὐδαιμονέστερος, καὶ ζῶν ἑάλω, καὶ πυρὸς ἔργον Περσικοῦ ἔμελλε γίγνεσθαι. Εἰ δὲ τούτους φιλοσόφους ἡγεῖσθε, ἥξω καὶ ἐπὶ τοὺς πολιτευσαμένους, καὶ στρατηγήσαντας μετά φιλοσο φίας. Επαμινώνδας ὁ Θηβαίων στρατηγός, ὁ Λακεδαιμονίους ἐν Λεύκτροις χειρωσάμενος, ὃν ἱμάτιον ἔχων, καὶ διὰ τοῦτο εἰς ἐκκλησίαν ἐλθεῖν μὴ δυνάμενος, ἐπειδὴ κατ' ἐκείνην τὴν ἡμέραν πλυνόμενον ἔτυχε, καὶ ἕτερον περιβαλέσθαι οὐκ εἶχε, πάντων τῶν Περσικῶν βασιλέων επισημότερος γέγονεν. 'Άρι- clrica subegit, una contentus veste, cuna quondam στείδης δὲ τοσαύτῃ πενίᾳ συμβιώσας, ὡς τὴν ᾿Αθηναίων πόλιν αὐτὸν μὲν θάψαι ἀποθανόντα, τὰς δὲ θυγατέρας αὐτοῦ προικίσασαν ἀνδράσιν ἐκδοῦναι, πάντων ἐκείνων τῶν περὶ Καλλίαν τὸν λακκόπλουτον καὶ 'Αλκιβιάδην, τῶν καὶ πλούτῳ καὶ γένει καὶ δυναστεία κρατούντων, λαμπρότερος ἦν. Λίδεσθέν. τες τοίνυν κἂν ὁ πρεσβεύετε, ἀσπάσασθε τὴν ἀρετήν, δι' ἧς ῥᾳδίως καὶ ἐπὶ τὴν θειοτάτην θρησκείαν βαδιεῖσθε. dem aliam ob causam, tamen colitis eamdem, ut mihi persuadeo. Quia vero virtutem colere detrectatis (corporis enim affectionibus involvi, ut ſerunt, elegistis), attamen æquum sit vobis tandem aliquando persuasum esse, improbitatem vitiumque consequi pudorem, dedecus ac poenam: virtutem contra comitari decus atque coronam. Voluptatem quidem esse aliquam in peccato si existimatis, contra labores in virtute atque sudores. 603 Int animum tamen inducite, delectationem illam vix conspectam statim exstingui: virtus vero oblectationem habet sempiternam. Illa quidem via lata est ac spaliosa, in angustam atque inexplicabilem desinens regionem: hæc vero laboris ac sudoris plena in amplam fertur animi tranquillitatem. Quod si nostris fidem adhibere recusatis, conabor persuadere id vobis testimonio auctorum veterum. Plato quidem celebris a philosophia evasit. At Dionysius etiam regno administrato memoria excidit. Socrates quidem decantatur. Archelaus rex contra silentio premitur; Solou prædicatur; Crœsus vero, qui se omnium esse mortalium felicissimum opinabatur, vivus captus est, et igni Persico tantum non combustus est. Tales antem philosophos· dunluxat, ut asseritis, fuisse equidem non iverim iudicias. Sed et rempublicam administrantes; et post philosopliam exercitus ducentes referam. Epaminondas Thebanorum dux, qui Lacedæmonios pugna Leuin comitia venire non posset, quod illa lavaretur aliamque vestem non haberet, Persicis omnibus regibus clarior est habitus. Aristides adeo pauper vixit, ut ipsum vita functum Athenienses sepelire, fliasque publice dolatas viris elocare debuerint. Quid? Callias thesauris locupletatus, et Alcibiades divitiis, genere, et imperio potentibus antecellebant. Quare vos pudore affecti quænam profertis? virtutem itaque complectamini, et ad divinam religionem accedite. Pro καὶ εἰ codd. Vat. 650 et All. habent ἀλλ' Εδ'. Possin. Λακκόπλουτοι. Αdag. Hesychio, et Plutarch. in Aristide, Διὰ τὸ περιτυχεῖν χρυσῷ εἰς φρέαρ βεβλημένη. SCHOTT.

LAMPETIO EPISCOPO. Λ PEE'. ΛΑΜΠΕΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΩ. Etsi in Zosimo admonendo operam perdiderit, laboris tamen mercedem apud Deum repositam habet. (Sup.epist. 103, 116.) Quamvis, ut optimus medicus in alieno malo velnt ex propria ægritudine fructum percipiens, dolores ad lassitudinem desudasti, Zosimi curaku sane perdifficilem morbum non modo explorans, sed et igni et ferro adurens admonitionemque adhibens, et multa quidem ad pietatem singulatim inculcans, multa quoque benigna ac salutaria suadens, nibil præter irrisionem et odium ab illo retuleris, ne, quaeso, parvi astimes, sed memineris potius maximam te apud Deum manere mercedem. Εἰ καὶ ὡς ἄριστος ἰατρὸς, ἐν ἀλλοτρίοις κακοῖς Ιδίας καρπούμενος λύπας, ἀπέκαμες, τὸ δυσίατον Ζωσίμου νόσημα, μὴ μόνον κατανοῶν ἀλλὰ καὶ κατακαίων, πυρί τε καὶ σιδήρῳ τῷ διὰ λόγων χρώμενος· καὶ πολλὰ μὲν πρὸς τὴν ἀσέβειαν ἀποτομών τατα φράσας, πολλὰ δὲ προσηνῆ καὶ σωτήρια συμ βουλεύσας, οὐδὲν τοῦ χλευασθῆναι καὶ μισηθῆναι παρ' αὐτοῦ πλέον ἀπηνέγκω· μὴ ὀλιγωρήσῃ;, ἀλλο ἴσθι παρὰ τοῦ Θεοῦ μεγίστας ἕξων τὰς ἀμοιβάς. ΡΕΤ'. ΙΣΙΔΩΡΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. In martyrum persecutione irritum esse paganorum conatum. Etsi nefariorum cacodæmonum et simulacrorum sensus omnis expertium cultores ea in verbi divini præcones tormenta excogitarunt, quæ ñeque verbis proferri queant, neque reipsa, quibus perterriti ab orthodoxa opinione defecterent, sit toleranda; 604 attamen omnia hæc superarunt martyres atque evaserunt, utpote ad certantium victoriam illustriorem reddendam, et ad ipsorum torquentium perniciem potius destinata. CLXVII. — DIDYMO PRESBYTERO. Εἰ καὶ οἱ τῶν δαιμόνων τῶν πονηρῶν, καὶ τῶν ἐἰδώλων τῶν ἀκινήτων προσκυνηταί, ούτε λόγῳ ζητάν οὔτε ἔργῳ φορητά, κατὰ τῶν τὸ θεῖον κηρυττόντων κήρυγμα επενόησαν βασανιστήρια, ὡς ταύτῃ αὐτοὺς καταπλήξοντες, καὶ τοῦ ὀρθοῦ φρονήματος ἐκστή σοντες· ἀλλά γε πάντα αὐτοῖς ἑάλω, καὶ πάντα ὑπ' έκυψεν, ὥσπερ εἰς τὴν τῶν πολεμηθέντων νίκην εὐκλεεστέραν, καὶ εἰς τὸν τῶν παρασκευασαμένων ὄλεθρον εὐτρεπισθέντα. ΡΕΖ'. - ΔΙΔΥΜΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Primum est vincere, nec unquam superari; proximum, etsi initio superatus sit, vincere. Si primum assequi nequeat, studendum posteriori. (Confer. epist. 554.) Præstat, o sapientissime, puram a clade nancisci victoriam, quam ubi sis victus victoria potiri. Illud enim licet fiui cohæreal, attamen principium habet præcone dignum; hæc vero licet in fine obtingat, tamen clade ab initio accepta obscuratur. Prius itaque illud melius est, si vero effugerit, secundum sit maneatque secundum. Melius est enim prælium naturare, quam in conflictu occumbere. Neque tantum a priore vincitur, quantum ab ultimo superatur. Hoc igitur salis, etsi non ut primum, laudatur tamen. Ille vero ridiculus est, et omnibus reprehendendi sese materiam præbet. CLXVIII. TIMOTHEO. Πολλῷ μὲν κρεῖττον, ὦ σοφώτατε, τὸ καθαρών ἥττης ἔχειν τὴν νίκην, τοῦ μετὰ τὴν ἦταν νικήσαι. Τὸ μὲν γὰρ εἰ καὶ τῷ τέλει συνάπτεται, ἀλλ' ἔχει καὶ τὴν ἀρχὴν ἀνακηρύττουσαν· τὸ δὲ εἰ καὶ τῷ τέ λει συμβαίνει, τῇ παρὰ τὴν ἀρχὴν ἀμαυροῦται ήττη. Αμεινον μὲν οὖν τὸ πρότερον· εἰ δὲ διαφεύγοι, δεύ τερον ἔστω τὸ δεύτερον. "Αμεινον γὰρ τοῦ μεῖναι ἐν τῇ ἥττῃ τὸ ἀναμαχέσασθαι ταύτην. Οὐ τοσοῦτον γὰρ τοῦ πρώτου ἀπολείπεται, ὅσῳ τοῦ τελευταίου ὑπερο έχει· μᾶλλον δὲ ὁ μὲν, εἰ καὶ μὴ ὡς ὁ πρότερο; ο ὅμως δ' οὖν ἀνακηρύττεται· ἐκεῖνος δὲ καταγελαστός ἐστι, καὶ κωμῳδίας ἅπασι πρόκειται ὑπόθεσις. ΡΞΗ'. — ΤΙΜΟΘΕΟ. Qua principi necessaria. Sulon dicebat, duobus rempublicam Imperantem decet, ut mihi quidem videtur, et amabilem esse et terribilem: ut recta agentes confidant, peccantes contra paveant. Alterum enim sine altero imperii verius est carentia, quam imperium. Si quidem omnes subditi virtuti essent dediti, sola opus esset comitate; si autem vitiis addicti, metu omnes essent coercendi. Quando igitur boni sunt atque mali subditi nec imperantibus parent, utraque re, qui imperat, indiget amore ac timore: scilicet ut temperantes ac moderati bonitate confirmentur, pessimi contra a peccandi libidine coerceantur. contineri, pramio et pena. (Cic. Epist. ad Brutum.) Τὸν ἄρχοντα, ὡς ἔμοιγε δοκεῖ, χρὴ καὶ ἀγαθὸν εἶναι καὶ φοβερόν "Ιν' οἱ μὲν εὖ βιοῦντες θαρ ῥοῖεν, οἱ δὲ ἁμαρτάνοντες ὀκνοῖεν· θάτερον γάρ θα τέρου χωρὶς ἀναρχία μᾶλλον ἐστιν ἡ ἀρχή. Εἰ μὲν γὰρ ἦσαν πάντες οἱ ὑπήκοοι φιλάρετοι, ἀγαθότητος ἦν χρεία μόνης· εἰ δὲ φιλαμαρτήμονες, φόδου. Ἐπειδὴ δὲ καὶ ἀγαθοὺς καὶ πονηρούς εἶναι ἀνάγκη ἐν τοῖς ἀρχομένοις, ἀμφότερα μεταχειριστέον τῷ ἄρχοντι ἴν' ἡ μὲν ἀγαθότης στηρίζῃ τοὺς σώφρονας, ὁ δὲ φόβος προαναστέλλῃ τῶν κακίστων τὰ πταίσματα. VARIÆ lectioNES ET NOTÆ. Pro κατανοών ambo cod. Vat. et al. codd. scribunt καταιονῶν. Vers. 5 et 6. ep. pro αποτομώτατα iidem legunt καὶ τὴν ὁμοιότητα. Ρως-IN. Καὶ ἀγαθὸν καὶ φοβερόν. Suidas, qui lanc epistolam affert in Ιωάν. 'Άντιοχ., δίκαιον εἶναι δεῖ· sed verior Vaticani col. est lectio, mea qui dem sententia. Sequitur enim ἀγαθότητος et άγαθότης. Scwort.

EPISTOLARUM LIB. V. - EPIST. CLXX. ΡΞΘ'. ΑΠΟΛΛΩΝΙΑ ΕΠΙΣΚΟΠΩ. CLXIX. APOLLONIO EPISCOPO. llortatur ut virtuti studeat sine ostentatione; ostentatio enim odium, humilitas favorem conciliat; nec virtus solis instar diu latere potest. (Confer. Gregor. Nyssen., cap. 24, lib. De virginit.) Etsi eorum quidam, qui tecum sunt versati, dixerunt reipsa idem experti, restingui meum ad te scribendi impetum, quod nimio assentatores honore afficias, consilium vero sanum dantes contemnas: nemo tamen mihi facile persuaserit illos posse vel prudentia vel operibus tantum valere, nisi vel discipulus vel auditor, vel denique inventor fuerit. Propterea hæc ad te scripsi. Quod si liberius paulo, quam tui familiares solent, ad te scribo, ne propterea turberis, sed eo me approba, quod honestum seu decorum utili a me anteponi solet. Quod itaque Εἰ καί τινες τῶν σοι συνδιατρίψάντων σβέσαι μου τὴν ἐπὶ τὸ ἐπιστείλαί σοι ὁρμὴν πειρώμενοι ἔφασαν, ὡς τοὺς μὲν κολακεύοντας ἄγαν τιμᾷς, τῶν δὲ συμ βουλευόντων καταφρονεῖς. Ἀλλ᾿ ἐμὲ οὐκ ἄν τις πείσειεν, ὡς οἷόν τε τοσοῦτον καὶ τῇ φρονήσει καὶ τοῖς ἔργοις διενεγκεῖν, ἢν μή τις τῶν μὲν μαθητὴς, τῶν δὲ ἀκροατής, τῶν δὲ εὑρετής τυγχάνῃ. Διὰ ταῦτα μὲν οὖν ἐπέστειλα· εἰ δὲ παῤῥησιαστικώτερον, ἢ οἱ πεπλησιακότες σοι γράφω, μὴ διὰ τοῦτο θορηθηθῇς· ἀλλὰ δι' αὐτό με τοῦτο ἀπόδεξαι, ὅτι τὸ πρέπον ἐμοὶ πρὸ τοῦ συμφέροντος ειλόμην. Ο τι οὖν βούλομαι εἰπεῖν, αὐτίκα μάλα εἰρήσεται· οὐ γὰρ censeam dicendum, brevi expediam. Non enim verπροκατασκευῆς δέονται οἱ σοφοί, ἀλλὰ τὸ καλὸν ἀτε χνῶς ἐπιτηδεύειν ειώθασιν. Εἰ τὴν ἀρετὴν ἀσκεῖς, μὴ τῷ ἐπιδείκνυσθαι ἀμαυροῦν τὸ ταύτης κάλλος ἀνέχου. Μέγα μὲν γὰρ ἀρετῆ, ἀλλ᾽ ὅταν ἑαυτῇ μὴ μαρτυρῇ, μείζων καὶ ὡραιοτέρα τοῖς ἀνθρώποις δείκνυται Εἰ δὲ νομίζεις λήσεσθαι, εἰ μὴ ἐπισ δείξαιο, τοὐναντίον νόμιζε, ὅτι τότε λάμψεις, όταν μὴ ἐπιδείξαιο. Φιλόνεικον γάρ πως τὸ τῶν ἀνα θρώπων γένος ἐστί· καὶ πρὸς μὲν τοὺς μεγαλαυχοῦντας ἀντιστρατεύεται, τοῖς δὲ ταπεινοῦν ἑαυ τοὺς σπουδάζουσι μεθ᾽ ἡδονῆς ἡττᾶται κἀκείνοις μὲν ἀναστέλλον αὐτῶν τὸ φιλότιμον, καὶ τὰ μὴ προσόντα προστρίβεται κακά· τούτοις δὲ καὶ τὰ μὴ προσόντα επιφημίζει καλά. Αλλως δὲ οὐδὲ ἀρετὴν οἷόν τε λαθεῖν, ἀλλὰ κἂν πρὸς ὀλίγον φθόνῳ ἐπισκιασθῇ, αὖθις αναλάμπει, καὶ τῶν ἐπισκιασάντων κρατεί. Ωσπερ γὰρ τὸ φῶς οὐχ οἷόν τε λαθεῖν, οὕτως οὐδὲ τὴν ἀρετήν· καὶ ταῦτα μὲν λελέχθω περὶ τῆς τῶν ἀνθρώπων ψήφου. Εἰ δὲ καὶ τὴν θείαν ἐθέλεις μαθεῖν, ἔχεις ἐν τοῖς θείοις Εὐαγγελίοις τὰ κατὰ τὸν Φαρισαῖον καὶ τὸν τελώνην λαμπρώς στηλογραφη θέντα. PO'. ΤΙΜΟΘΕΩ. borum sapientes indigent apparatu, sed honestuin sine fuco consectari consueverunt. 605 Si virtutem exerces, ne ejus obscurari pulchritudinem osteu◄ tatione sustineas. Magna quidem res virtus esi, sed quando sibi laudem non impertitur ipsa, major èt venustior apparet hominibus. Si vero putas occultam fore, nisi ostenletur, contrarium tibi persuade, quod tunc etiam splendebis, cum non le ostentabis. Etenim humanum genus animosius cOI)- tentiosiusque est, et arrogantioribus quidem adversatur, se vero humiliare cupientibus cum voluptate cedit. Et illis quidem arrogantibus objicit laudis studium nimium, quæque nondum eis adsunt mala attribuit: humilibus vero etiam quæ non adsunt bona, quæque obscurare conantur, celebrat: præsertim cum virtus latere nequeat, et invidia, quam - vis ad tempus, obscuryla iterum elucescat, nubilaque dissipet. Quemadmodum enim lumen, ita et virtutem latere impossibile est. Atque hæc quidem de hominibus cum judicio sint dicta. Si vero divinum quoque vis calculum et suffragium, habes in sacro Evangelio de Pharisæo et publicano claro perscripta. CL.XX. TIMOTIIEO. Gloriam temporís longitudo non imminuit, sed venit ca sat cíto, si sat bene. Εοικας δεδοικέναι, μὴ τὴν δόξαν τοῦ κατορθώμα Mewere mihi visus ee, ne recte factorum gluτος τὸ μῆκος ἐλαττώσῃ τοῦ χρόνου· ἀλλὰ χρὴ εἰδέ riam temporis imminuat longinquitas. Scito itaque ναι, ὅτι τοῦ μετὰ τάχους σφαλεροῦς τὴ μετὰ βραδυτῆτος ἀσφαλὲς λυσιτελέστερον. Οὐχ ἧττον γὰρ ἀλλὰ καὶ μᾶλλον εὐκλεέστεροι κατά τάχος λαμπρῶν οἱ συνέσει καὶ βραδυτῆτι τὰ ἴσα πράξαντες. Οἱ μὲν γὰρ καὶ χρήματα καὶ σώματα ἀναλώσαντες νενικηκέναι δοκοῦσιν· οἱ δὲ ἄνευ ζημίας τὴν νίκην καρποῦνται· καὶ οἱ μὲν οὐκ ἔχουσι καθαρὰν ἀθυμίας ἡδονὴν, οἱ δὲ εἰλικρινῆ καρποῦνται τὴν εὐφροσύνην. 20 Luc. xavur, 10. lunge id esse utilius, quod secure peragitur ac tulo. Neque minus clari sunt, quinimo illustriores etiam, qui mature et lente similia opera præstiterunt iis qui ob celeritatem celebrantur, et lentitudini paria faciunt. Illi quidem bona sua atque adeo corpus impendentes vicisse videntur; hi vero sine dammo victoriam decerpunt. Et illi quidem impuram socordiæ capiunt voluptatem; hi vero sincerum lætitiæ capiunt fructum. Pro ołóv te codd. Vat. 650 et Alt. habent οἴονται. PosSIN. Pro πεπλήσιακότες iidem scribunt πεπλησιαστικότες, fortasse menduse, sed quod queat juvare conjecturam ad divinationem veræ lectionis. Id. Δείκνυται iilem ambo codd. mutant in φαίνεται. ID.

CLXXI. LEONTIO, LAMPETIO ET ALPHIO POA'. EPISCOPIS. ΛΕΟΝΤΙΟ, ΛΑΜΠΕΤΙΟ, ΑΛΦΕΙΑ, ΕΠΙΣΚΟΠΟΙΣ. Primum consulto, dein facto opus est. Dementiæ est male consulere, levitatis, quod rectum est, non perficere. Quod pulchrum esse decretum est, id flat, et deliberantes fides rei gesta comitetur oportet. Quibus vero tuendi partes non suppetit facultas, hi necessario in alterutro delinquunt, vel decernentes, quæ non liquent, vel a placitis cito discedentes. Quorum illud quidem imprudentiæ est intolerandæ; hoc vero veniam utcunque meretur. Qui vero utroque præstare possunt, adsitque cum voluntas tum facultas, ut ad exitum placita sua perducant, hi si alterum transgrediantur, graviter sunt reprehendendi. 606 CLXXII. ISIDORO EPISCOPO. Το δεδογμένον καλόν γινέσθω, καὶ τοῖς βεβουλευ μένοις ἡ διὰ τῶν ἔργων πίστις ἐπέσθω. Οἷς μὲν γὰρ οὐχ ἔπεται πρὸς τὸ φυλάττειν ἡ δύναμις, οὗτος ἀναγ καίως πλημμελοῦσι καθ᾿ ἑκάτερον, καὶ ψηφιζόμενος ἀνέφικτα, καὶ λύοντες αὖθις τὰ δόξαντα· ὧν τὸ μὲν ἀνυπέρβλητον ἄνοιαν, τὸ δὲ μετρίαν συγγνώμην ἔχει. Οἷς δ᾽ ἄμφω οἷόν τε συνδραμεῖν, καὶ τὸ βουλεύε σθαι, καὶ τὸ δύνασθαι εἰς πέρας ἄγειν τὰ δίξαντα, τούτοις θάτερον παραβαίνουσιν ἀπαραίτητος κατά ηγορία. Amici quomodo parentur. Qui pro amicis sollicitus est atque opportune prospicit, et ipsorum bonis oblectatur, et adversis contra eorum contristatur, næ ille egregius bonorum, quæ sunt in amicitia, venator est. Tot enim sibi obstrinxerit, quod viderit: tot autem viderit, quoi celebritas famæ ad illum perduxerit. Tot vero perducentur, quot honestæ vitæ institutun ardenter adamarint. Quis igitur hoc celebrior exsister, aut beatior eo, qui talibus stipatus fuerit amicis? CLXXIII.· ANDROMACIIO. ΡΟΒ'. - ΙΣΙΔΩΡΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. Ὁ κηδόμενος τῶν συνόντων καὶ προπονῶν, καὶ συνηδόμενος μὲν ἐπὶ τοῖς ἀγαθοῖς αὐτῶν· ἀχθόμε νος δὲ ἐπὶ τοῖς δυσκόλοις, δεινός ἐστι θηρατής του τῆς φιλίας χρήματος. Τοσούτους γὰρ ἑαυτῷ προσ δήσει, ὅσους καὶ θεάσοιτο· τοσούτους δὲ θεάσαιτο, ὅσους ἡ εὐκλεὴς φήμη πρὸς αὐτὸν χειραγωγήσει· τοσοῦτοι δὲ χειραγωγηθήσονται, ὅσοι τῶν καλῶν ἐπιτηδευμάτων διάπυροι εἰσιν ἐρασταί. Τίς οὖν τοῦ τοιούτου εὐκλεέστερος, ή τίς μακαριστότερος τοῦ ὑπ τοσούτων φίλων δορυφορουμένου; ΡΟΓ'. — ΑΝΔΡΟΜΑΧΩ. Es aspectu nascitur amor. Proinde vitandus mulierum conspectus. Ad illud Matth. v, 28: «Qui respicie mulierem,» etc. (Confer. epist. 17, 40, et 65 Xenophontis, lib. v locus.) Vel videns ne aines, vel amans ne videas. Si prius illud difficile quibusdam apparet, alii vero fieri posse negent, alterum sane tenendum ac reipsa agendum. Securitas enim cautioque prastat impradenti ambitione, idque divinum præscribit oraculum. Cum vero gentium gesta deprædicare soleas, vel ex ipsis oraculi veritatem exponere tibi conabor. Omittam itaque causas Trojani helli et Messeniaci: Cirrhensium quoque cum Argivis; Thebanorum item cum Phocensibus, nipote jam decantatas ac protritas (omnia enim hæc bella et decem erant anno - rum, et ob feminas sunt gesta) Xenophontis vero, quæ sunt in manibus, exemplum sumam. Scito igitur quemadmodum Cyrus neque videre Pantheiam voluit, tametsi formosissimam judicatam, non modo libidine invictus, imo temperantia continentiaque clarus. Araspas vero etsi esset in primis magnanimus, ita ut videret quidem, non concupisceret tamen, pudoris tandem jacturam fecit: captus illius amore ac supplex peccansque desiderio, ut mille machinas Cyrum adhibere fuerit necesse, atque opus fuerit inventis, quo a turpi illum amore averteret. Uter igitur melior tibi visus est, isne qui tuto sua disponens, et ad hanc diem temperantiæ nomine prædicatus; aut qui intempestiva ambitione teipsum foedes ac deformas? ac tunc quidem propriam comprimens loquendi libertatem, sed omnibus posthac victuris superbiam duplicemque ignominiam exhibens deridendam. Quamobrem recte "Η ὁρῶν μὴ ἔρα, ἢ ἐρῶν μὴ ὄρα. Εἰδὲ τὸ πρότερον τισὶ μὲν δύσκολον φαίνεται, τισὶ δὲ ἀδύνατον, τὸ δεύ τερον ἀσκητέον· ἄμεινον γὰρ ἀσφάλεια φιλοτιμίας ἀκρίτου· καὶ τοῦτο ἡμῖν μὲν θεῖος προστάττει χρησμός. Ἐπειδὴ δὲ σὺ τὰ Ἑλλήνων πρεσβεύεις, κάτ κεῖθέν σοι τοῦ χρησμοῦ τὴν ἀλήθειαν παραστῆσα: πειράσομαι. Τὰς μὲν οὖν αἰτίας τοῦ τε λακού πολέμου, καὶ τοῦ Μεσσηνιακού, τοῦ τε Κιῤῥαίων πρὸς 'Αργείους, τοῦ τε Θηβαίων πρὸς Φωκέας παρ ήσω, ὡς κατημαξευμένας· πάντες γὰρ οὗτοι καὶ δεκαετεῖς, καὶ διὰ γυναῖκας ἐγένοντο. ᾿Απὸ δὲ τῶν Ξενοφώντος, οἷς καὶ κεχείρωσαι, τὴν ἀπόδειξιν ποιή σομαι. Ισθι τοίνυν, ὡς ὁ μὲν Κῦρος μηδὲ ἰδεῖν τὴν Πάνθειαν ἀνασχόμενος. καίτοι ἀμήχανον κάλλος ἔχειν μαρτυρουμένην, οὐ μόνον τοῦ τῆς λαγνείας χειμῶνος οὐκ ἐπειράθη, ἀλλὰ καὶ σωφροσύνῃ δε έλαμψεν. Ὁ δὲ Αράσπης, καίπερ μεγαλοφρονήσας ὡς καὶ ὁρῶν καὶ μὴ ἐρῶν, εἰς τοσαύτην κατέπαυσεν αἰσχύνην, ἐρασθεὶς αὐτῆς, καὶ ἱκετεύσας, καὶ δια μαρτὼν τῆς ἐπιθυμίας, ὡς ἀναγκασθῆναι τὸν Κῦρον μυρίαις μηχαναῖς καὶ ἐπινοίαις χρήσασθαι, ὥστε ἀπαλλάξαι ἐκεῖνον αἰσχρᾶς ὑπολήψεως. Τίς οὖν ἀμεί νων παρὰ σοί, ἡ ἀσφαλῶς τὰ καθ' ἑαυτὸν διαθείς, καὶ μέχρι νῦν ἐπὶ σωφροσύνῃ ἀνυμνούμενος, ἢ ὁ φιλοτιμίᾳ ἀκαίρῳ ἑαυτὸν καταισχύνας, καὶ τότε μὲν τὴν οἰκείαν παρρησίαν σβέσας, τοῖς δὲ μετὰ ταῦτα παραδοὺς κωμῳδῆσαι καὶ τὴν προτέραν ἀλαζονείαν, καὶ τὴν δευτέραν ἀδοξίαν; Τοιγαροῦν καὶ αὐτὸς τὰ κατὰ σεαυτὸν καλῶς οἰάκιζε, καὶ μὴ ἀκαίρω φιλοτι

EPISTOLARUM LIB. V. μία εκβακχευόμενος, κατὰ τῶν τῆς ἀσελγείας βαρά θρων σαυτὸν φέρων κατακρήμνιζε. ΡΟΔ'. ΠΑΥΛΟ ΜΟΝΑΖΟΝΤΙ. EPIST. CLXXVII. lua nunc institue, neve immoderato furens ambitu in barathrum lasciviæ teipsum libidinisque præcipites. 607 CLXXIV..· PAULO MONACHO. Fratrum trium virtutem commendat. Αὐτὸς μὲν ἄξιος επαίνων τυγχάνεις, ὁ δὲ πρεσβύτερος σου ἀδελφὸς ἀξιώτερος, ὁ δὲ πρεσβύτατος ἀξιώτατος. Ταῖς γὰρ ἡλικίαις καὶ ἡ τῆς ἀρετῆς ἐπίσ δοσις συνέδραμεν· ὅθεν καὶ ἐπὶ σοὶ, καὶ ἐπὶ τῷ πρεσβυτέρῳ χρηστὴ ἐλπὶς ἀνθεῖ, ὡς τοῦ πρεσβυτάτου προκοπτούσης τῆς ἡλικίας οὐκ ἀπολειφθήσεσθε, ἀλλ' ἀοίδιμοι κατ' ἐκεῖνον γενήσεσθε. Ἔχοντες οὖν συγγενικά κατορθώματα, πρὸς αὐτὰ τείνατε τὸν σκοπόν. ΡΟΕ. ΙΕΡΑΚΙ ΔΙΑΚΟΝΟ. Dignus tu quidem laude, amplius vero qui te ætate antecellit, frater; maxime vero, qui natu maximus est. Cum ætate virtutis quoque feri amat accessio. Unde et in te, et majore natu fratre spes bona viges fore, ut deficiente in seniore tuo fratre state, ipsί non degeneretis, sed clari semper et vos reddamini. Cognata igitur recte facta habentes, in ipsa, ut in scopum, intendite. CLXXV. HIERACI DIACONO. Improbitas et si lato principio esse videatur, tamen finem respiciendum monet. Εἰ καὶ πρὸς κέρδος ανελεύθερον ὁρῶν, καὶ φιλο χρηματίας ἐρῶν, κάλλιστον σαυτῷ ἡγῇ πεπράχθαι, ἀλλ᾽ ἃ μάλιστα μὲν καὶ αὐτὸς βούλοιο, προς τιμήν καὶ δόξαν ἐστὶν αίσχιστα. Εἰ δὲ καὶ τὴν πάντη τε καὶ πάντως εψομένην τοῖς τοιούτοις τολμέ μασι λογίσαιο δίκην, εὖ οἶδ' ὅτι καταθρηνήσειας σαυτόν. Σκόπει οὖν τὸ δέον· τὸ γὰρ τέλος τὸ κανταῦθα κἀκεῖ τοῖς πταίουσιν ἑπόμενον οἶδας. POG'. — TQ AYTQ. Etsi ad illiberalem quæstum respectu habito et habendi incensus cupiditate optime tecum factum existimes; sed quæ potissimum ipse repules, ea ad bonorein gloriamque sunt turpissima. Si vero et undique atque omnino talia facinora comitantem pœnam animo volveris, certo scio fore, ut aliquando deplores teipsum. Quare considera, quod oportet. Nostì enim quantum supplicium bic et in futura maneat vita·legis transgressores. CLXXVI. EIDEM. Ακόλαστος quis. Vilio careal, qui alium reprehendit; nam: Turpe est doctori, cum culpa redarguit ipsum. Ὁ ἀκόλαστος, τουτέστιν, ὁ βαθύμως βιούς, καὶ G τὰς οἰκείας μὴ κολάζων ἐπιθυμίας, ἀλλὰ τὰς ἡνίας αὐτοῖς ἐνδιδοὺς τοῦ ὅπου βούλοιντα χωρεῖν, εἰ ἐπιχειροίη τὰς τῶν ἄλλων κολάζειν, καταγέλαστος ἔσται καὶ ἐπονείδιστος. Οὐ μόνον γὰρ οὐδὲν ἀνύσει, ἀλλὰ καὶ κωμῳδίας ὑπόθεσις γενήσεται, κατορθῶσαι ἐν ἄλλοις πειρώμενος, ἅπερ αὐτὸς οὐ κατώρθωσεν. Οὐ γὰρ ἔστιν, οὐκ ἔστι τῶν ἀλλοτρίων κρατῆσαι παθῶν, τὸν τῶν οἰκείων μὴ περιγενόμενον· ταυτὸν γὰρ ποιεῖ, οἷον ἂν εἴ τις στρατηγὸς τὴν μὲν οἰκείαν πόλιν, ἐμφύλιον ἔχουσαν πόλεμον, καὶ νοσούσαν, καὶ στασιάζουσαν εἰς ὁμόνοιαν ἀγαγεῖν μὴ δυνηθείη, τῶν δὲ ἔξωθεν πολέμων περιέσεσθαι ἐπαγγέλλοιτο. Πρὸς ἄν τις εἰκότως φαίη· Εμβρόντητε, ἴσως ἀγνοεῖς, ὅτι οὐ τοσοῦτον οἱ ἀλλόφυλοι πόλεμοι, ὅσον οἱ ἐμφύλιοι διαφθείρουσι; Χρὴ οὖν πρῶτον τὸν μάχεσθαι. ΡΟΖ'. — ΕΠΙΦΑΝΙΟ. Nequam, id est, negligenter vivens, nec sua emendans. vitia atque cupiditatem, sed habenas its laxans, quo vult deferri, permittit, si reprehendere conatur, is ridiculus tandem evalet atque infamis. Non solum enim nihil expedit, sed et vulgi fit fabula, corrigere in aliis tentans, in quo ipse delinquit. Neque enim mibi crede, aliorum vitia sansbit, qui non propria expugnaverit. Idem enim ἱμεί usuvenit, quod duci, qui civitatem suam bello intestino afflictam seditionibusque agitatam ad concordram adducere cum non possit, externis bellum moveal. Cui merito quis dixerit: Suite, an ignoras, non perinde hostes externos nocere atque jnternos? Prius itaque civile bellum est componendum, deinde externi aggrediendi sunt hostes. EPIPHANIO. ἔνδον σβέσαι πόλεμον, καὶ τότε τοῖς ἔξω πολεμίοις De iis quorum vita doctrinæ non convenit. Ἐπειδὴ θαυμάζειν ἔφης, ὅπως οἱ μὲν θεῖοι χρησ σμοὶ ἡσυχίαν ἡμᾶς ἄγειν φασὶ χρῆναι, κἄν τις ἡμᾶς ἀδικῇ, οἱ δὲ τούτων ἑρμηνευταὶ οὐ βούλονται ἡσυχίαν ἄγειν, οὐδενὸς αὐτοὺς ἀδικοῦντος. Κάν τις αὐτοὺς ἐλέγχειν ἐπιχειροίη, λοιδορεῖσθαι φάσκουσι, καὶ ὡς ἐπὶ καθοσιώσει ἁλόντα δίκας πράττουσι ss Matth. v, 29. Quandoquidem mirari te ais sacras Litteras tranquillo ut simus placidoque animo imperare, etiamsi quis lædat injuriaque afficiat "; qui vero ejus interpretes Scripturæ exsistunt quiescere nolunt, etsi a nemine lædantur; et si quis ipsos reprehendere conetur, irrisu conviciisque onerari se queruntur, Καὶ ὡς ἐπὶ καθοσιώσει ἁλόντι δίκας πράτ τουσιν. Reddidi, velut in sacrilegio deprehensum puniri volunt. Alter autea: Verum enim sacrilegium est homines pios et Deo consecratos traducere et calumniari, quod et larvæ hujusmodi prætendunt si de peccatis vitiisque admoneantur. De voce xab

et veluti in sacrilegio deprehensum puniri volunt. Ταῦτα δὲ ὁρῶντες δυσχεραίνουσιν, ότι παρ' Ελλή 608 Ejusmodi vero patrantes, quod a gentibus ac Judaeis subsannentur, graviter indignantur. Τe quidem ut fabulatorem reprehendere non possum; libenter vero eos, qui talia committunt (neque enim de omnibus fas est ita judicare) interrogarem, cur contra atque dicitis, hac facilis? Quid aliud docere, aliud facere instituitis *? Gentium ac Judæorum linguam quamobrem acuitis, et in sacrosanctam religionem vos armatis, cum virtute potius quam potentia deceat antecellere? Cessandum itaque ab bis, et de malefactis nos prius quam alios reprebendamus. CLXXVIII. HELIA DIACONO. νων τε καὶ Ἰουδαίων κωμῳδοῦνται. Σὲ μὲν ἐλέγχειν ὡς λογοποιὸν οὐκ ἔχω· ἡδέως δὲ τοὺς ταῦτα ὁρῶντας (οὐδὲ γὰρ κατὰ πάντων τὴν ψῆφον ενεκτέον) έραβ μην· Τί δή ποτε τἀναντία ὧν φατε διαπράττεσθε; Τί ἄλλα μὲν διδάσκειν, ἄλλα δὲ ποιεῖν ἐπιχειρεῖτε; Τί Ελλήνων τε καὶ Ἰουδαίων τὴν γλῶτταν ἀκονάτε, καὶ κατὰ τῆς θειοτάτης θρησκείας οπλίζεσθαι το ρασκευάζετε, οὓς ἀρετῇ χρή, ἀλλ' οὐ δυναστεία χειρωθῆναι; "Η οὖν παυστέον τούτων τῶν πράξεων, ἢ μηδένα τοσοῦτον αἰτιατέον τοῦ πάντα φαύλους ἔχειν, ἢ ἡμᾶς αὐτούς. ΡΟΗ'. — ΗΛΙΑ ΔΙΑΚΟΝΟ. Qui palam peccare audet, is nec privatim sine teste peccare verebitur: et qui a minoribus non temperat peccatis, nec majora vitabit. Quisquis manifesta palam mala committit, neque Ο τὰ πρόδηλα κακά φανερῶς ὁρῶν, καὶ μὴ ἐρυ erubescit profecto, quæ clam fore sperat, neque evulganda sudebit pairare, majoraque aggressus minora impigre delinquet. At qui parva servat, verisimile est et maxima religiose servaturum, θριῶν, οὗτος δῆλον ὅτι λανθάνων οὐδὲν τῶν ἀπορ ῥήτων ἄπρακτον ἐάσει· καὶ τοῖς μεγίστοις ἐγχειρῶν, οὐκ ἂν δήπου περὶ τὰ εὐτελέστερα οκνηρῶς διακείσεται· ὁ δὲ τὰ μικρὰ φυλαττόμενος, καὶ τὰ μέσ γιστα, ὡς εἰκὸς, φυλάξεται. Ρυθ'. - ΙΣΙΔΩΡΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. De resurrectione; quæque animæ sit mors el resurrectio. (Confer. epist. 550.) Animæ in peccatis mortuæ resurrectio inde quidem perficitur, cum ad vitam justitiæ operibus revocatur. Mors enim animæ existimanda est iniquilas, non tamen si esse desinat. Quare et de filio prodigo adhuc spirante dictum: ‹ Mortuus erat, el revixit ss. Εt de peccato mortuo ac sepulto di- c citur ab Apostolo: • Surge qui dormis, et exsurge a mortuis, et illuminabit te Christus "., Qui enim peccato exstinctus pœnitentis concussus est, verum is recipit lumen. Corporis vero resurrectio illic peragetur omnium quidem æqualiter, quoad immortalitatem, non vero quoad gloriam. Gloria enim ex proportione gestorum in vita unicuique tribue: tur, ut vere sacra testatur Scriptura. LEONTIO EPISCOPO. Η μὲν ταῖς ἁμαρτίαις νενεκρωμένης ψυχής ἀνάστασις ἐνταῦθα τελεῖται, ὅταν ταῖς τῆς δικαιο σύνης πράξεσιν εἰς ζωὴν ἀναστοιχειωθῇ. Νέκρωσιν δὲ χρὴ νοεῖν ψυχῆς τὴν κακοπραγίαν, οὐ τὸν εἰς τὸ μὴ εἶναι ἀφανισμόν. Διὸ καὶ περὶ τοῦ ἀσώτου παιδός ἔτι ζῶντος ἐῤῥέθη· «Νεκρὸς ἦν καὶ ἀνέζησε.» Καὶ τῷ ὑπὸ τῆς κακίας νεκρωθέντι, καὶ ταφέντι ἐβμέθη· «Βγειραι ὁ καθεύδων, καὶ ἀνάστα ἐκ τῶν νε κρῶν, καὶ ἐπιφαύσει σοι ὁ Χριστός. Τῷ γὰρ τὸν θάνατον τῆς ἁμαρτίας διὰ μετανοίας ἀποσεισαμένῳ τὸ φῶς τὸ ἀληθινὸν ἀνατελεῖ· ἡ δὲ τοῦ σώματος ἐκεῖσε τελεσθήσεται, πάντων μὲν ὁμοίως διὰ τὴν ἀθανασίαν, οὐ πάντων δὲ ὁμοίως διὰ τὴν εύκλειαν. Η γὰρ δόξης ἀναλόγως τοῖς ἐνταῦθα πεπραγμένοις ἑκάστῳ πρυτανευθήσεται, καθὼς τὰ ἀψευδῆ τῆς Γρα φῆς περιέχει λόγια. ΡΠ'. - ΛΕΟΝΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. De ira, quæ voluntaria est insania, oratione molli sedunda. Moderato ac suasibili sermone arguere aut potius docere convenit eos qui implacabili sunt ira, ut a voluntaria insanía absistant. Tumescens enim ira in homicidium desinit. CLXXXI. HYPATIO REMP. GERENTI, Εὐηνίῳ καὶ πιθανῷ λόγῳ κολάσαι, μᾶλλον δὲ δι δάξαι χρὴ τοὺς ἀμειλίχτῳ ὀργῇ χρωμένους, τῆς ἑκουσίου μανίας ἀποπαύσασθαι. ᾿Ανοιδοῦσα γὰρ εἰς ἀνδροφονίαν τελευτα. ΡΠΑ'. - ΥΠΑΤΙΟ ΠΟΛΙΤΕΥΟΜΕΝΟ. Avaritia morbus curandus remediis. Ad illud Eccli. 111, 33: Eleemosyna exstinguit peccatum.» (Vide epist. 142.) Qui exstinguere volunt ignem, non aridam 609 quamdam materiam imponunt, neque aliud fomentui præbent, quo ignis augescat, flatque indoma- » Matth. xxm, 3. 31 Luc. XV, Οἱ πῦρ σβέσαι βουλόμενοι, οὐχ ὕλην εὐκατάπρηστον προστιθέασιν, οὐδὲ τροφὴν ἄλλην παρέχουσιν αὐτῷ, δι' ἧς αὔξεται τε καὶ ἀχείρωτον γίνεται, ἀλλὰ ** Matth. xvt, 17. » Ephes. v. οσιώσει Η. Stephanus in Thesauro L. Gr. et Diony- sumn. Scorr. stus Petavius ad Epiphanium Latine quɔque conver-

EPISTOLARUM LIB. V. - EPIST. CLXXXV. σβεστηρίοι; χρώμενοι τὴν φλόγα καταπαύουσιν. Εt bilis, sed, quæ exstinguere nata siut flammam, adjiτοίνυν καὶ αὐτὸς βούλει τὴν τῆς φιλοχρηματίας σβέσαι κάμινον, τῇ ὑπεξαιρέσει, ἀλλὰ μὴ τῇ προσ Θήκῃ τοῦτο ῥᾳδίως ἀνύσειν ἔλπιζε· σβεστήρια δὲ φιλαργυρίας, ελεημοσύνη, καὶ ἡ τῶν δεομένων εὐεργεσία. ΡΙΒ. — ΛΟΥΚΑ ΛΑΜΠΡΟΤΑΤΟ. ciunt. Si itaque et ipse exstinguere avaritiæ desi - deras fornacem, non adjectis aliis facile te possu perfreere speres, sed detrahendo. Avaritiam autem restinguit eleemosyna, atque in egentes muniti centia. CLXXXII. — LUCA CLARISSIMO VIRO. Munera excæcant etiam sapientes. Auro jus pervertitur. At vir justus ex æquo et bono, non ex affectu judical. Ορθὸν τὸ δίκαιον ἐκείνῳ φαίνεται, τῷ χρημάτων Rectum illi judicium apparet, qui avaritia nou κρείττονι, ᾧ οὐδὲν κέρδος τοῖς τῆς ψυχῆς ὀφθαλμοῖς ἐπισκοπεῖ. Εἰ γὰρ δῶρα εκτυφλοῖ ὀφθαλμοὺς σοφῶν, τοὺς ἀσόφους τί οὐκ ἐργάζεται; Ὥσπερ γὰρ ἐὰν ἐπὶ θάτερα τοῦ ζυγοῦ χρυσίον προσενέγκης, καθέλ κεται ἡ πλάστιγξ, καὶ ἄνισον δείκνυσι τὸν ζυ- η γόν· οὕτω καὶ ὅταν ὁ τῆς ψήφου κύριος χρυσίον λάβοι, οὐδὲν ἂν ὀρθῶς οὐδ' ὑγιῶς ψηφιεῖται· ὁ δὲ τῶν κρίσεων δρον τὸ δίκαιον, οὐ τὴν οἰκείαν βούλησιν ποιούμενος, ἐκεῖ ρέπειν παρασκευάζει τας ψήφους, ἔνθα τὴν δίκην νεύουσαν θεάσοιτο. ΡΩΓ'. - ΑΛΦΕΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. expugnatur, cui lucri studium animæ oculos non exstinguat. Si enim. munera sapientum excæcant lumina ",» insipientum quid non facient? Quemadmodum si alteri bilanci aurum imponas, lanx deprimitur, et inæquale ostendit jugum: sic et judex cum auro corrumpitur, nihil rectuin aut salutare judicat. Qui vero judicii terminum statuit, non propriam voluntatem, eo inclinare facit decreta, quo justitiam vergere observarit. CLXXXIII: - ALPHIO EPISCOPO. Adversus eos, qui spontaneam paupertatem professi, opes omnibus modis corradunt, et eleemosynas paxperibus debitas intervertunt, Ἠλιθίους ἔγωγε ἡγοῦμαι τοὺς ἐπὶ μὲν τῶν λόγων τὰς ἐναντιώσεις ὁρῶντας, ἐπὶ δὲ τῶν ἔργων μὴ καθε ορώντας. Τὸ γὰρ ἀπὸ τῶν συλλογισμών εύλογον προβαλλόμενοι, ταναντία ὧν φασι δρᾷν οὐ παραι τοῦνται. Τὴν γοῦν ἀκτημοσύνην μέγιστον ἀγαθὸν, ὥσπερ οὖν καὶ ἔστιν, ὑποτιθέμενοι ἐκ τῶν ἀλο λοτρίων κερδαίνουσι συμφορῶν· καὶ τὴν ἐλεημο. Ο σύνην ἐκθειάζοντες, τὰ τῶν ἐλεεῖσθαι δεομένων σφε τεριζόμενοι οὐκ ἐρυθριῶσι· καὶ τὸ κοινωνικὸν καὶ εὐμετάδοτον ἀνακηρύττοντες, χρηματιζόμενοι οὐκ αἰσχύνονται. ΡΠΑ'. - ΙΕΡΑΚΙ ΔΙΑΚΟΝΟ. In malis acutum, hebetem in nobis, jubet animi Πάντες σχεδόν, οἷς ἀρετῆς λόγος, φασίν, ὡς ὀξὺ μὲν πρὸς τὴν κακίαν ὁρᾷς, τυφλώττεις δὲ πρὸς τὰ κάλλιστα. Εἰ τοίνυν ταῦθ' οὕτως ἔχει, ἀνακάθαρον σαυτοῦ τὸν νοῦν· οὗτος γὰρ ἐστιν ὁ τῆς ψυχῆς ὀφ θαλμός τάχα πως τά τε καλὰ καὶ τὰ αἰσχρὰ διακρίναι δυνηθείης. Ἐκ γὰρ ταύτης τῆς βασάνου τὰ μὲν ἐλεῖν, τὰ δὲ φυγεῖν προθυμηθείης. ΡΠΕ. — ΑΡΠΟΚΡΑ ΣΟΦΙΣΤΗ. Stultus is equidem, opinor, est, qui cum verb: aperte viderit pugnantia, tamen reruin nullum habet respectum. Nam syllogismorum rationem proferentes, contraria iis, quæ dicunt, agere non verentur. Inopiam itaque maximum, ut est revera, bonoruin statuentes, ex aliorum damnis quæstum faciunt, et eleemosynam ut rem divinam extollentes, quorum misereri oporteret, illorum res suas faciunt, nec erubescunt. Denique communicationem largitionemque deprædicantes, bonis inbiare non verentur. CLXXXIV. —MIERACI DIAGONO. oculum purgare, ut bonum malumque dignoscal. Propemodum omnes virtute præditi referunt te quidem acute malitiam improbitatemque cernere, ail bonesta vero cœcutire. Quod si ita se res habeat, age mentem, quæ animæ oculus est, denuo purgato, nullo ut negotio pulchra fœdaque discernere queas. Hoc enim experimento quæ sequenda, quæque sint fugienda animo condisces. 610 CLXXXV. - HARPOCRE SOPHISTAE. ludis et spectaculis, quorum origo explicatur, ut suos abducat, hic hortatur Ὅτι μὲν οἱ ἐν διεφθαρμένοις ήθεσι τρεφόμενοι » Exod. xxxiii, 8; Deut. xvi, 19; Eccli. xx, 31. Pueros ob malam educationem pravis moribus Pro καθέλκεται codd. Vat. 650 et Alt. scribunt καθ᾽ ἔκαστον. PossIN. Elegans hic spontanez est paupertatis coinmendatio et Zosymum presbyterum perstringi apparet ex epist. 210 et 301. Et homines lingua philosophia inerti opera, ut sup. dixit ep. 28 in exiremo, ἐν λόγοις φιλοσοφῶν, ἔργοις ἀφιλόσοφος. SCHOTT. Mens animi est oculus. Epicharmi, hoc est, Pythagoræ auditoris, Trochaico expressum versu, quo carminis genere delectatus sua conscripsit: Νοῦς ὁρᾷ καὶ νοῦς ἀκούει τ' ἄλλα χωρὰ καὶ τυφλά, Mens videt, mens audit una: cætera surda et cæca [sunt. Apud Clementem lib, η Stromat. et Theodoret. lib. 1 Therapeut. Aristot. in Problemat. et Cassius Problem. 22: Νοῦς δὲ ὁρᾷ, ὥς φησί τις τῶν ἀρχαίων. SCHOTT. llac epistola sequenti a spectaculis et lulis avocat, ut et Β. Chrysostomus spe in iis quas andrianticas ad populum Antiochenuin nominant, homiliis, et Tertullian., et post illos Joan. Mariana societ. nostra theologus in Tractatibus: et inf. S.

assuetos baud facile ad generosos virtutis mores παῖδες, οὐ ῥᾳδίως μετ' ἀρετῆς εἰς ἀνδρίαν ἐκβήσονται, καὶ ἡ σὴ σύνεσις δι' ὧν ἔγραψεν, ἐδήλωσεν. Οτι δὲ καὶ οὕτως ἔχει τὸ πρᾶγμα, αὐτίκα μάλα εἰρήσεται. Τὴν μὲν γὰρ σωφροσύνην αὐτοῖς παραι ρεῖται τὸ τοῖς ἀσελγαίνουσι συνδιατρίβειν τὴν δὲ φρόνησιν τὸ τοὺς ἐν τοῖς προσήκουσιν ἀναγνώσμασιν ἱδρῶτας ἀποδιδράσκειν· τὴν δὲ ἀνδρίαν ἡ τῶν ὀρχη στῶν ἀνανδρία· τὴν δὲ δικαιοσύνην ἡ τῶν μίμων ἐπιορκία. Τίνι δ᾽ ἂν ἡ συναχθεσθείεν ἢ συνταθεῖεν μετὰ τῆς πρεπούσης καταστάσεως, οἷς δυοῖν ἀνάγκη θάτερον, ἢ γελάν, ἢ τεταράχθαι; ῶν τὸ μὲν τῆς σκηνῆς, τὸ δὲ τοῦ ἱπποδρόμου δῶρόν ἐστιν. Δεινόν ἡγούμενος τὸ τῇ θέᾳ εαλωκέναι τοὺς νέους, εἶργε τούτους, μάλιστα μὲν λόγῳ, εἰ δὲ μὴ πείθοιντο, assurgere, ipse nosti, quantum e tuis ad me litteris didici. Ita vero rem se habere, nunc pluribus ipse ostendam. Temperantiam onim javenibus eripit cum libidinosis familiaritas. Prudentiam vero fuga laboris in iis legendis, quæ decent fortitudinem autem aufert mollities histrionum, justitiam denique adimunt mimorum perjuria. Quis itaque non condoleat commoveaturve decoris statu minuto quem necessario consequitur aut irrideri aut turbari? Horum illud quidem sceum, hoc vero Circensium lulorum, ubi cquis concurritur, proprium est. Ratus itaque grave esse juvenes tali capi spectaculo, interdicio illis, verbis potissimum, et uisi pareant dietoque sint audientes, metu etiam coerceto: ita fiet, ut φόβῳ. Ῥᾷστα γὰρ ἂν οὕτως ἀρίστους ἄνδρας καὶ facile probos viros oratoresque egregios formnes. Αt δεινούς ρήτορας δημιουργήσεις. Εἰ δὲ, ὡς γέγραφας, At si, ut scribis, grave illis, molestumque accidit pri- δεινὸν ἡγοῦνται τὸ τῆς τέρψεως ἐκείνης είργεσθαι, vari voluptatibus, quæ Sirenarum cantui comparan- ἥτις ἀτεχνῶς ἔοικε τῇ τῶν Σειρήνων ᾠδή, ἧς ἡ σιγή tur, cujus silentium hominibus utilius est: siquidem χρησιμωτέρα τοῖς ἀνθρώποις. "Ην ἰσχυρίζονται σε asseverent illam invaluisse, et legibus permissum νενομίσθαι ταύτην καὶ συγκεχωρῆσθαι, ἐκεῖνο μαν esse, hoc discant, quod fortasse ut alia multa pul- θανέτωσαν, ὅπερ ἴσως μετὰ τῶν ἄλλων καλών chra ignorant, perverti per illam, et ad malum in- ἀγνοοῦντες, ἀδικεῖσθαι οἴονται τὴν νεότητα καὶ πα formari juventutem. Quoniam qui sub hac delecta- ρανομεῖσθαι· ὅτι οἱ τὴν ἀπὸ τῆς τέρψεως ταύτης θαtione murţiferam voluptatem in civitates ab initio νατηφόρον ἡδονὴν ἐξ ἀρχῆς εἰς τὰς πόλεις εἰσαγα invexerunt, ac venenum hoc ex humani generis γόντες, καὶ τὸ δηλητήριον κατά γνώμην του τῆς hostis voto (qui et inciulentes occasiones ad interi- ἀνθρωπότητος ἐχθροῦ τοῦ καὶ τὰς ἐμπιπτούσες tum spectantium convertit) commiscentes non una προφάσεις εἰς ἀπώλειαν τρέποντος ταῖς ψυχαῖς τῶν ratione huc pervenerunt. Etenim leges externæ θεωμένων) κεράσαντες, οὐκ ἂν ἁπλῶς ἦλθον ἐπὶ non prohibuerint; at scilicet id probabile hac de τοῦτο (ἡ γὰρ ἂν οὐδὲ οἱ ἔξωθεν νόμοι ἐπέτρεψαν, causa. Conspectis enim exercitibus, qui a Caesariἀλλὰ μετ᾿ εὐλόγου δῆθεν αἰτίας. Ορῶντες γὰρ στρα bus regibusque penderent, et hæc per omnem vitam τόπεδα μὲν τοῖς βασιλεῦσιν ἐξηρτυμένα, καὶ ταῦτ' præstantibus, populis vero visis urbium incolis, qui ἐξασκοῦντας διὰ τοῦ βίου, τοὺς δ' ἐν ταῖς πόλεσ periculorum nullum in armis habent experimentum; δήμους ἀτέλειαν ἔχοντας τῶν ἐν τοῖς ὅπλοις κινδύ insuper eos, qui in tali relaxamento versarentur νων, καὶ πολλὴν ἄγοντας την σχολήν· γινώσκοντές τε (neque enim omnes quiete ad bonum utuntur) sæ- τοὺς ἐν τοιαύτῃ βαστώνῃ όντας (οὐ γὰρ πάντες τῇ penumero juvenile quiddam cogitantes, resecan- σχολῇ ἐπὶ καλῷ χρῶνται), πολλάκις νεώτερόν τ dam opinantes sponte natam rebellionum radicem: βουλεύοντας· ἐκκόψαι δεῖν οἰηθέντες αυτόπρεμνοι neque duplex rectoribus reipublicæ bellum esse τῶν ἐπαναστάσεων τὴν ρίζαν, καὶ μὴ διπλούν ἐᾶσει permittendum, partim externum, partim intestinum τοῖς ἡγουμένοις τὸν πόλεμον, τὸν μὲν ἔξωθεν, τὸν δὲ seu civile, hane occupationem repererunt, ac quod- ἔνδοθεν, ἀσχολίαν τινὰ ταύτην εξηύραντο, καὶ κατ vis facinus imprudenter audere consuetis tradide- εσκεύασαν τοῖς ἀπερισκέπτως ὁτιοῦν τολμαν εἰωθόσιο runt, ipsisque contentionis occasionem præbuerunt. καὶ δεδώκασιν αὐτοῖς εἰς φιλονεικίαν αφορμήν, του Quæ quidem rem tantam perficere non valebat, sed οὗτον μὲν οὐδὲν ἀνῦσαι ἰσχύουσαν, δεινὴν δὲ τὸν θυ acrem potius animum hac exercitatione consume- μὲν δαπανῆσαι περὶ αὐτήν· τοῦτ' ἔστιν ἡ τῶν ἔπbat. Similis est continua equorum contentio et των συνεχής ἅμιλλα, πολιτική τις έρις, επιστρέφουσα politica quædam concertatio 611 ad hoc certa- πρὸς τουτονὶ τὸν ἀγῶνα τοὺς ὑπὸ τοῦ μηδὲν χρηστόν men invitans eos, qui nihil commodum et utile ἐθέλειν ποιεῖν, ἴσως ἄν τι ἀργαλεώτερον ἐννοήσουνagere volunt, et ad otium fortasse et socordiam τας· τοῦθ' ἡ περὶ τὴν ὀρχήστραν ποικιλία· τοὺς μὲν aspirant. Talis ille scenæ apparatus erat, varietate γὰρ θεάμασιν ἑστιῶσα, τῶν δὲ ἀκούσμασι τὴν ἀκοὴν quidem spectantes pascens, auditorum vero auri γοητεύουσα, έδοξε, καίτοι πονηρίας γέμουσα, σταVARIÆ LECTIONES ET NOTÆ. Isidorus rursum ep. 517; Thucydidis autem locus est lil. ut De bello Peloponnesiaco, in Cleonis erat. Utilior, inquit, inscitia cum modestia, quam callidilas cum immanitate. Sic.et Statius Papinius: Ingenium probitas animique industria vincit, Mox hos Isidorus reprehendit quasi virtutem fugerent, ut Horatius Flaccus: O cives, cives, quærenda pecunia primum est, Virtus post nummos... Locus vero Isocratis allatus, est initio Parænetici ad Demonicum. Scnorr. Pro εἰς ἀνδρίαν codd. Vat. G50 ct Alt. ha bent εἰς ἄνδρας. Poesi.

! | EPISTOLARUM LIB. V. - EPIST. CLXXXVI. σιώδους βουλῆς ἐμπόδισμα. Ταῦτα συνεχώρησαν τῶν & bus illudens. Tametsi hac spectacula neque viελαττόνων (ὡς ᾠήθησαν) ὠνούμενοι τὰ μείζω, τὴν ἡσυχίαν τὴν ἀσφάλειαν· νέους δὲ τρεφομένους εἰς ἀρε τὴν, καὶ τὴν καλλίστην ἁρμονίαν ἁρμοττομένους, οὐ θέμις ἐπὶ τὴν μετουσίαν τούτων ἰέναι, οὐδ᾽ ἄνδρας δὲ τῶν οἰκείων ψυχῶν ἐπιμελουμένους· οὐκοῦν οὐδ᾽ ἀπέρα χονται μεθέξοντες, ἀλλ' ἀμείνους παρὰ πάντων εἶναι κέκριται, κρείττους ὄντες τῆς ἀλεθρίου ταύτης τέρο ψεως καὶ μάλισθ' ὅτι καὶ πόλεώς τ' εἰ καὶ πάντες οἱ συρφετώδεις καὶ ἀγοραῖοι γνωσιμαχήσαντες τὰς ἡσυ χίας ἦγον, καὶ φιλοσοφίαν ἡσπάζοντο, ἐκέκλειστο μὲν ἂν τὰ θέατρα ἢ καὶ ἀνοιγόμενα οὐδένα ἐπήγετο ἀπώλετο δ' ἂν καὶ ἡ τῶν αὐτοῖς κακῶς ἀγωνιζομένων τέχνη, μᾶλλον δὲ κακοτεχνία· καὶ τρία τὰ μέγιστα κατώρ φωτο ἄν, ἤ τε τῶν ψυχῶν σωτηρία, ἤ τε τῶν πόλεων κατάστασις, ἤ τε τῶν ἀρχόντων ἀσφάλεια. Ταῦτα μὲν οὖν ἀκουόντων παρὰ τῆς σῆς παιδεύσεως. Ἐπειδὴ δὲ καὶ τὴν ἐμὴν κινῆσαι γλώτταν δεῖν ᾠήθης, ὡς μεγάλα τινὰ (ὅπερ οὐκ οἶμαι) ἀνύσουσαν, ἵνα μὴ δόξω σε λυπεῖν, καὶ πρὸς αὐτοὺς γέγραφα. deantur plena seditiosæ macbinationis impedimentum, tanquam minus malum hac condonarunt a majoribus, ut quidem arbitrati sunt: id quod inajus est, ementes quietem et securitatem. Juvenes vero ad virtutem institutos, et pulcherrima convenientes harmonia interresse iis non oportebat, ac ne voce quidein quibus animæ salus cordi esset. Non itaque frequentant, sed probiores habentur; quod noxiam illam spectandi contemnant voluntatem; praesertim cumn plurimi, imo omnes etiam plebeii resipiscentes a spectaculis et certaminibus abstinuerint, philosophiam serio amplexi. Clausa itaque sunt theatra, et quæ aperta erant, a nemine frequentabantur. Periit vero pravorum agonistarum ars, seu potius perversa ars, triaque maximi mno. menti bona sunt consecuta: animorum scilicet salus, recla reipublicæ iustitutio, denique eorum qui præsunt, securitas. Hæc itaque auditoribus disciplinæ tuæ commissis. Quando vero hæc etiam sed nescio an profutura, ne te videar contria me disserenda esse duxeris, veluti magna quædam, stare, ad illos etiasa sequentia præscribenda duxi. PIG'. ΕΛΛΗΝΩΝ ΠΑΙΣΙΝ. CLXXXVI. GRÆCORUM LIBERIS. De eadem re a spectaculis et ludis pueros revocal. Virtutem iis commendat, divitiis præferens, et ad eam colendam prolixa elegantique hac epist. hortatur. (Confer. epist. 109.) "Ο μειράκια (χρὴν γὰρ ὑμῖν ἀρχομένοις τοῦ βίου μηδὲν παράλογον φράσαι, ἀλλὰ τὴν ἀλήθειαν ἀπὸ αμφιάσαι), πάντων τῶν ὄντων ἢ δοκούντων ἀγαθῶν μέγιστόν τε καὶ κάλλιστόν ἐστιν ἡ ἀρετή· καὶ ταυτόν εἰσιν οἱ ταύτῃ συμβιούντες πρὸς τοὺς ἀμοιροῦντας, ὅπερ ἐκεῖνοι μὲν πρὸς τὰ θηρία· ἄγγελοι δὲ πρὸς τοὺς ἀνθρώπους· βαδίζουσι γοῦν διὰ τῆς ἀγορᾶς ἀγγέλοις εοικότες. Ωσπερ γὰρ λαμπτῆρες ἐν σκότῳ ἐξαίφνης ἀρθέντες ἐπιστρέφουσι πρὸς ἑαυτοὺς τὰς τῶν ἄλλων ὄψεις, οὕτω καὶ οὗτοι τοὺς ἄλλους καὶ ἐκπλήττουσι καὶ φωτίζουσιν. Οἱ δὲ ἀφέντες τὰ οἰκεῖα ἔπονται πρὸς τὴν φωνὴν ἀγαλλόμενοι· καὶ γίγνονται πρὸς ἐκείνους, δ δὴ πρὸς τοὺς ποιμένας τὰ πρόκατα, συγχωροῦντες ἄγειν αὐτοὺς ὅπῃ ᾗ βέλτιον· οἱ δὲ παραλαβόντες πειθηνίους, ἐξηγοῦνται καθάπερ προφῆται τα μέλλοντα. Ἐπειδὴ γὰρ πολλοὶ τῶν οὐ πολὺν τῆς ἀρετῆς ποιουμένων λόγον, παρ' οἷς ἡ παραυτίκα ἡδονὴ καὶ ῥαστώνη μεῖζον ἰσχύει τοῦ ποθ' ὕστερον συνοίσοντος. Οἱ διὰ μὲν ἀπληστίαν καὶ ἀδικίαν τὰ παρόντα ἀγαπῶσι, διὰ δὲ σκαιότητα τρόπων τῶν μετὰ ταῦτα οὐδὲν προορῶσι, τῶν ἐν χει ροῖν μόνον φροντίδα τιθέμενοι φράζουσι·. Τὸ παρὸν εὖ τίθει· ν ἐκεῖνοι τὰ μέλλοντα σκοποῦντες προμη νύουσι, καὶ τῶν πραγμάτων ἐκβάντων κατὰ τοὺς λόγους στεφανοῦνται καὶ ἀνακηρύττονται. Οὗτοι ζώντες μὲν τὰς κεκλιμένας μὲν ὀρθοῦσι, τάς δ' ἑστώσας κοσμοῦσι πόλεις, τελευτήσαντες δὲ ἐγκαταλείπουσι κέντρον τοῦ πόθου· ἐπίσημοι γὰρ οἱ τάφοι, ἐν τιμῇ δὲ τὰ γένη, διηνεκὴς δὲ ἡ μνήμη δικαίων. Αρετῆς γὰρ ἐκτήσαντο φύσιν, ἧς οὐ πέτ φυκεν άπτεσθαι τελευτή. Τῶν μὲν γὰρ σωματικών πλεονεκτημάτων ῥᾳδίως ἕκαστον ἀποσβέννυται, καὶ ** Matth. xvi, 17. Adolescentes (decet enim vitam vobis ingressis nibil otiose dicere, sed veritatem nude explicare) omnium, quæ sunt aut videntur bonorum maximum atque pulcherrimum virtus est: eodemque modo se habent, qui cum virtute vitam instituunt, ad illos, qui ea carent, ut ratione praditi homines al ſeras noxias, et angeli cum hominibus collati. Ambulant enim per compita hac præditi, angelorum similes. Ut enim faces in tenebris derepente incensæ ompium in se oculos convertunt, ita hi quoque admirationi alijs exsistunt. Quidam enim propriis relictis ædibus vocem eorum animo exsultantes sequuntur, funtque illis quod sunt pastori oves, permittentes se ab illis circumduci, quo est melius. Illi vero suscipientes illos ut obsequentes dictoque audientes futura exponunt, ut prophetæ olim solent. Cum vero plurimi, virumtis nullo habito respe ctu, quibus caduca voluptas animique delectatio plus valet, quam quod postea futurum est utile. 612 llli inexplebili injustaque cupiditate præsentia adamant, atque ob scævam morum consuetudinews, que subsecutura sunt, minime provident, iis duntaxat, quæ in manibus sunt, intenti, dicunt: • Præsentia curemus. Alii contra futurorum salagentes prænuntiant, et ob bene merita, ut Scriptura pollicetur ", coronam accipiunt atque laudantur. Hi viventes quidem res inclinatas cri gunt, resque publicas constituas ornant, morteque sublati desiderium sui relinquunt. Clari enim tumulorum monumentis, stirps quoque in honore est, et longa jure optimo memoria est. Virtutem enim possident, quæ non interit. Corporis vero

ῥώμη. Τοῦ σώματος γὰρ φθειρομένου, ἀναγκαίως κἀκεῖνα φροῦδα οἴχεται· ἀρετῆς δὲ μόνης ἅτε ἐν άθανάτῳ ψυχῇ τρεφομένης, οὐ πέφυκεν άπτεσθαι μεταβολή. Οὐκοῦν παντί σθένει προσήκει την ἀρετὴν ἀσκεῖν, ἀλλ' οὐχ ἡγεῖσθαι δοκεῖν ἀσκεῖν. Αλλά μηδ' εἰς πλοῦτον κεχηνότες καταμελείτε ταύτης. Εστι γὰρ ἐκεῖνος τῆσδὲ εὐτελέστερος· τὸν μὲν γὰρ ῥᾳδίως ἄν τις ἀφέλοιτο· τοῦτο μὲν λαθών, τοῦτο δὲ μεῖζον ἰσχύων. Τῆς δὲ οὐκ ἂν ἀποστερή - σειεν, οὐδὲ εἰ τοῦ σώματος χωρίσειας. 'Αρετὴν δὲ φημι (μὴ γὰρ δὴ ἡ όμωνυμία ὑμᾶς σφαλλέτω), αξ τὴν ἐν πολέμοις ἀνδρίαν, ἧς πολλάκις τὸ πλέον τοῖς πονηροῖς, ἢ τοῖς ἀγαθοῖς μέτεστιν· οὐδὲ τὴν Ὀλυμ πιάσι νίκην, ἢ καὶ τοῖς ἐπιτυχούσιν ἐρίπτεται· ἀλλ' οὐδὲ τὴν ἐν τοῖς λόγοις δεινότητα· εὖ γὰρ ἔφησε Θουκυδίδης" • "Οτι ἀμαθία μετὰ σωφροσύν νης ὠφελιμώτερον, ἢ δεξιότης μετὰ ἀκολασίας. Οὐδ᾽ ἄλλο οὐδὲν τῶν τῷ παρόντι συγκαταλυομένων βίῳ· ἀλλὰ τὴν διὰ σωφροσύνης καὶ φρονήσεως. δικαιοσύνης τε καὶ ἀνδρίας, πραότητός τε καὶ ἐπιεικείας, φιλοσοφίας τε καὶ τῶν ἄλλων τῶν τοιούτων συγκροτουμένην καὶ συμπληρουμένην. Αλλά πολλοί, φασί, παρὰ τὴν ἀξίαν εὐημεροῦσι, καὶ ἀρε τῆς χωρὶς πλουτοῦσιν. Ομολογῶ μὲν κἀγὼ τοῦτο δὲ πῶς ἂν εἰκότως αποτρέψεις τῆς ἀρετῆς, οὐ συνορώ. Εἰ μὲν γὰρ εἶχε τις σαφῶς ἀποδείξαι, νόμῳ φύσεως κεκωλυμένα ταῦτα ἀμφότερα συνελθεῖν, ἀρετὴν τε, φημί, καὶ εὐημερίαν, μάλιστα μὲν οὐδ' οὕτως ενός γον ἦν τὸν πλοῦτον πρὸ τῆς ἀρετῆς ἐλέσθαι, τῇ ῥᾳθυμίᾳ δ' ἂν ἴσως τοῦτο σκηπτομένῃ παρείχε συγκ γνώμην. bonorum facile quidvis perit, gratiamque ad tempus πρόσκαιρον ἔχει τὴν χάριν, οἷον κάλλος, τάχος, duraturam nanciscitur, puta pulchritudinem, veloritatem ac robur. Corrupto enim robore, et illa evanescant, necesse est. Virtutis enim solius immortali in anima educatæ, nulla mutatio. Omnibus igitur viribus exercenda virtus est; non curandum tamen est, ut exercere virtutem tantum videaris. Verum ne divitiis quidem inhians contemnere eam debet, præ qua caducæ illææ sunt. Divitias enim cito quis amiserit, aut fuito, aut vi militari: at virtute nemo te' spoliarit, ne corpore quidem exstincto. Virtutem autem hic voco (ne vocis vos fallere ambiguitate videar) non bellicain illam, seu fur titudinem, quæ improbis juxta ac probis sæpenumero adest: neque accipio eam, quæ in Olympicis exercetur ludis, victoriam, quæ casu sape obtingit: ac ne eam quidem intelligo vim, quæ in eloquendo est posita. Recte enim ait Thucydides: • Imperitia modestiam habens, utilior est quam industria cum levitate conjuncta. › Nec tandem aliquid eorum [virtus est] quæ simul cum vita ista pereunt, sed eam quam temperantia ac prudentia, justitia ac fortitudine, modestia, philosophiaque et talibus instructam aique ornatain videas. Objicitur vero multos præter meritum belle feliciterque agere, ac sine omni virtute ditescere. Non equidem inficior, verum a virtute cur nos id avertere debeat, non video. Si quis enim elare demonstret, lege naturæ duo hæc simul esse non posse, virtutein, inquam, et divitias, rationi tamen nequaquam c sic consentaneum fuerit virtuti divitias anteponere; si qui tamen mera incuria id non consideraverit, venia fortasse dignus videatur. Cum vero ipsos eosdem reperias et virtute animi præditos, et fortunæ bonis splendidos, in hac vita quid virtutem fugitis: quasi divitias per oninia consecuturi, si ipsam non possideretis? Non enim privati virtute divitias idcirco acquiretis. Quin et virtuti accedunt sæpenumero divitiæ, 613 divina Providentia bis pro meritis distribuente, aliorum interim egestatem misericordia sublevante. Cum enim veris bonis, coelestibus, inquam, seipsos spoliarint, temporanea illis largitur bona, hacque ratione omnem illis excusationis resecans materiam. Nolite considerare quosdam virtute non praeditos feliciter agere, sed quosdam etiam virtute præditos prospera usos fortuna. Et si accurate quis exquirere volet, tametsi, quod dicam, inopinatum videbitur, dicendum tamen. Omnibus sæculis reperiet probos, non autem improbos in vera viguisse felicitate. Voco autem prosperitatem, quod satis est, habere. Imminet enim luxui ingens bonorum fortunæ copia. Cui rei fidem non megabitis mente tenentes Isocratis oratoris hanc admonitionem non Ἐπειδὴ δὲ τοὺς αὐτούς εύροι τις ἂν καὶ τὴν γνώ μην ἀρίστους, καὶ λαμπροὺς καὶ τὸν παρόντα βίον, τί φεύγετε τὴν ἀρετὴν ὡς πάντως τὸν πλοῦτον ἔξοντες, εἰ μὴ ταύτην κτήσησθε; Οὐ γὰρ ἐν τῷ τῆς ἀρετῆς ἐστερῆσθαι τὸ κεκτῆσθαι τὸν πλοῦτόν ἐστιν. ᾿Αλλὰ καὶ ἀρετῇ προσγένοιτ' ἂν πολλάκις, την θείας προνοίας τοῖς μὲν τὰ πρὸς ἀξίαν νεμούσης, τῶν δὲ τὴν ταλαιπωρίαν οίκτειρούσης. Ἐπειδὴ γὰρ τῶν ὄντως ἀγαθῶν, τῶν οὐρανίων φημί, ἑαυτούς ἐστέρησαν, τὰ πρόσκαιρα αὐτοῖς χαρίζεται, καὶ ταύτῃ ἐκκόπτων αὐτῶν τὴν ἀπολογίαν. Σκοπή σετε(32) δὴ τοῦτο, ὅτι ἀρετῆς ἀπούσης εὐημεροῦτ τινες, ἀλλά τινες ἂν ποτε ἦσαν ἐν τῷ εὐημερεῖν, τῆς ἀρετῆς προσούσης. Καὶ μὴν εἴ τις ἐθέλοι μετά ἀκριβείας ζητεῖν (εἰ γὰρ καὶ παράδοξον δόξει τὸ λεχθησόμενον, ἀλλ' ὅμως λελέξεται), ἐκ τοῦ παντὸς αἰῶνος μετὰ τῶν εὐφρονούντων, ἢ τῶν φαύλων εὕροι τὴν ἀληθῆ ευημερίαν γεγενημένην· εὐημερίαν ἔγωγε ὁρίζομαι τὴν αὐτάρκειαν· ὁλισθηρόν γὰρ εἰς ἀκολασίαν ἡ τῆς χορηγίας ετοιμότης. Πάντως δ ὑμεῖς οὐκ ἀπιστήσετε, έναυλον ἔχοντες τὴν Ισοκρά VARIE LECT.ONES ET NΟΤΕ. Pro σκοπήσετε ambo iidem codd. scribunt σκοπήσατε. ID. In Graco aut deest μᾶλλον, vel potius le gendum οὐ τῶν φαύλων. lloc enim probat deinceps Isidorus pag. 101, vers. 2 et 3 ἡ δὲ εὐημερία ή ἀληθὲς τοῖς σπουδαίοις ἀκολουθεῖ.

EPISTOLARUM LIB. V. - EPIST. CLXXXVI. lem, sed veritate munitam: «Divitiæ, inquit, vitiorum potius quam virtutis honestatisque sunt administra. Ad socordiam enim viam sternunt, juvenesque ad voluptatem invitant. › Quod si pleris. que contra videatur, qui ob non vere exsistentem, sed apparentem prosperitatem elaborent, minime mirandom. Qui vero immerito ditati, hoc ipso quod sint divites præter merium admirationi sunt; at qui juste secundos habent successus, quod merito feliciter agant, nemo admiratur: quod enim inopinatum est, de eo amplius fere loquimur. Propterea fortasse putant isti homines, qui præter meritum prospera extolluntur fortuna, quod majorem quant probi viri gloriam consequi videntur. Demus itaque (paria enim comparando sunt spectanda) pares invicem esse, et utrum præstent, consideremus, cum virjute divitiæ, an per se. Ille siquidem fortuna et possessioné deficiente habet, cui fidat, virtutem; hic vero deficiente prospero successu inglorius vivat, necesse est. Ponamus itaque; præclusa negligentiæ via, rei natura accidere, ut aliis quidem virtus, aliis vero divitiæ sorte obtingant, nec recedere prosperam fortunam: ut Crœso accidit. Ecquis igitur non malit Solon potius esse quam Criesus? Plato potius quam Dionysius? et Socrates quam Archelaus? sed quid plures commemorare philosophos attinet? ac reges componere quid necesse? Quorum fama quidem exstincta est, non eorum, qui virtute et sapientia claruerunt. Quamobrem istis valere jussis, sermonem ad consilium transferam. Cum itaque virtus divitiis sit potior, vera felicitas viros pròbos sequitur, apparens auteni improbos comitatur: tamaetsi illud quod merito probi habeantur admira - tionem non pariat, cum improbi, quod immerito ditentur, 614 notiores fant plurisque vestimentr. Quod si pares numero fuerint, meliores utique sint, qui cum virtute secundos sortiantur eventus. Quoil si natura hæc concurrant, virtus sane felicitati opum anteponenda. Quid Itaque virtutis prodentes coronam per incuriam amittimus? Horum igitur et aliarum rerum plurium causa, o juvenes, a teneris virtus est exercenda, non minus, imo vero magis ob ea, quæ mox declarabimus. Qui enim senex jam τους παραίνεσιν, οὐχ ἁπλῶς εἰρημένην, οὐδὲ ῥᾳδίως simpliciter prolatam, neque ad refellendum faci ἐλεγχομένην, ἀλλὰ τῇ ἀληθείᾳ ὠχυρωμένην. Πλούτος δὲ κακίας μᾶλλον ἢ καλοκαγαθίας ὑπηρέτη; ἐστίν· ἐξουσίαν μὲν τῇ ῥᾳθυμίᾳ παρασκευάζων, ἐπὶ δὲ τὰς ἡδονὰς τους νέους παρακαλῶν·. Εἰ δὲ τοῖς πολλοῖς τούναντίον δοκεῖ, διὰ τὸ τὴν δοκοῦσαν καὶ οὐ τὴν οὖσαν εὐπραγίαν περιεργάζεσθαι, θαυ μαστὸν οὐδέν. Οἵ τε γὰρ παρὰ τὴν ἀξίαν πλουτοῦντες, αὐτῷ τούτῳ τῷ παρ' ἀξίαν γνωριμώτεροι καθίστανται· οἱ δὲ εἰκότως εὐημεροῦντες, αὐτῷ τῷ εἰκότως εὐημερεῖν οὐ παρέχουσί τινι θαυμάζειν. Τὸ γὰρ παράδοξον, πλείω ποιεῖ τὸν ὑπὲρ ἑαυτοῦ λόγον. Διὰ τοῦτ᾽ ἴσως ελάττους ὄντες οἱ παρὰ τὴν ἀξίαν εὐφερόμενοι, τὴν τοῦ πλείονος εἶναι δόξαν ἀπηνέγκαντο. Θῶμεν τοίνυν (χρὴ γὰρ καὶ ἀπὸ συγκρί σεως τὸ δέον σκοπῆσαι, ἴσους αὐτοὺς εἶναι· καὶ σκεψώμεθα, πότερον ἄμεινον μετ᾿ ἀρετῆς ὁ πλοῦτος, ἢ καθ' ἑαυτόν. Καὶ μὴν ὁ μὲν τῆς εὐημερίας επιλειπούσης, τῷ κτήματι τῆς ἀρετῆς ἔχει θαῤῥεῖν. τὸν δὲ οἰχομένης τῆς εὐπραγίας ἄτιμον ἀνάγκη κεῖσθαι. Υποθώμεθα δὲ πᾶσαν ῥαθυμίας ὁδὸν ἐκκόπτοντες, καὶ κεχωρίσθαι ταῦτα τῇ φύσει, καὶ τοῖς μὲν τὴν ἀρετὴν, τοῖς δὲ τὸν πλοῦτον μεμερισμένως περιγίνεσθαι, καὶ μὴ μεταπίπτειν τὴν εὐημερίαν, ὥσπερ τὴν Κροίσου. Τίς οὖν οὐκ ἂν εἴλετο μάλλον Σόλων εἶναι ἡ Κροῖσος; Τίς δὲ οὐχὶ Πλάτων, ή Διο νύσιος; τίς δὲ οὐ Σωκράτης μᾶλλον, ἢ ᾿Αρχέλαος; καὶ τί δεῖ πολλοὺς φιλοσόφους καταλέγειν, καὶ συγ κρίνειν τυράννοις, ὧν καὶ ἡ μνήμη ἂν ἐσβέσθη, εἰ μὴ διὰ τὴν ἐκείνων ἀρετήν τε καὶ σοφίαν; διὸ καὶ τούτους παρεῖς, ἐπὶ τὸν συμβουλευτικὸν τρόπον τὸν λόγον τρέψαιμι. Εἰ τοίνυν ἀρετὴ μὲν κρείττων χρημάτων, ἡ δὲ εὐημερία ἡ ἀληθῆς τοῖς σπουδαίοις ἀκολουθεῖ, καὶ ἡ δοκοῦσα δὲ αὐτοῖς ἔπεται· εἰ καὶ διὰ τὸ εἰκότως εὐδοκιμεῖν οὐ παρέχουσι θαυμάζειν, τῶν φαύλων διὰ τὸ παρ᾽ ἀξίαν πλουτείν γνωριμωτέρων καθεστώτων, καὶ πλειόνων δοκούντων. Εἰ δὲ καὶ ἴσοι εἶεν τῷ ἀριθμῷ, ἀμείνους οι μετ' ἀρετῆς ευημερούντες. Εἰ δὲ καὶ κεχώριστο ταῦτα τῇ φύσει, τὴν ἀρετὴν πρὸ τῆς εὐημερίας αἱρετέον· τί καταῤῥαθυμοῦμεν τὸν τῆς ἀρετῆς προδιδόντες στέ φανον; Τούτων μὲν οὖν καὶ ἄλλων πολλῶν ἕνεκεν, ὦ παῖδες ἐκ νέας ἡλικίας χρὴ τὴν ἀρετὴν ἀσκεῖν· οὐχ ἥκιστα δὲ, ἀλλὰ καὶ μάλιστα τοῦ ῥηθησομένου· ὁ μὲν γὰρ ἐν γήρα ταύτην ἀσπασάμενος, ὅλον ἀνα- virtutem complectitur, one reliquum consumpsit λίσκει τὸν ἐπίλοιπον χρόνον, ἵνα δυνηθῇ τὰ ἁμαρτη θέντα αὐτῷ κατὰ τὴν πρώτην καὶ δευτέραν καὶ τρίτην ἡλικίαν ἀποτρίψασθαι, καὶ πᾶσα αὐτῷ ἡ σπουδὴ εἰς τοῦτο δαπανᾶται. Καὶ οὐδ᾽ οὕτω πολλάτις ἀρχεῖ· εἶχε ἀσύγγνωστα εἴη, καὶ μεγάλα τὰ ἑπταισμένα, ἀλλ' ἀπελεύσεται πρὸς τὸν ἀδέκαστον κριτὴν, λείψανα τῶν τραυμάτων ἐπιφερόμενος. Ὁ δὲ ἐκ νέας ἡλικίας τὴν ἀρετὴν περιπτυξάμενος, οὐκ εἰς τοῦτο ἀναλίσκει τὸν χρόνον, οὐδὲ κάθηται ὥσπεριν Ιατρείῳ, δυσίατα Έλκη θεραπεύων, καὶ παρὰ τῶν παρ οδευόντων ἄθλιος είναι νομιζόμενος· ἀλλ' ἐκ προοιμίων λαμπρὰ δέχεται τὰ βραβεία· κἀκεῖνος μὲν στέργει, καὶ ἀγαπητὸν ἡγεῖται, ἦν τὰς ἥττας αναμαχέσασθαι πάσας δυνηθῇ. Οὗτος δὲ ἐκ βαλβίδος αὐτῆς τροπαίοις – elapsum tempus, quo possit in prima, secunda tertiaque slale ab ipso commissa delicta abstergendo diluere, atque omne studium in eo consu. mendo posuit, ac ne id quidem sæpenumero satis est. Quod si gravia sint, et quibus ignosci non debeat, delicta, sistetur tamen incorrupto judici, qui vulnerum gestat cicatrices. Qui vero ab adolescentia virtutem sit complexus, non ita perdit tempus, neque decumbit veluti in medici officina, curatu difficilibus medicinam adhibens ulceribus, et a prætereuntibus miser æstimandus: quin potius a vitæ exordio illustria accipit præmia, et amat quidem ille, charumque ducit, si calamitates aver runcare queat universas. Ilic a cursus initio trẻ

peis ac praeconiis exsultat, victoriasque jungit vi- καὶ ἀναῤῥήσεσιν ἀγάλλεται. καὶ νίκης συνάπτει ctoriis. Et velut a linea Olympionica victor að ·præmium cum laude contendit: ita ad munerarium, qui certantibus præmia largitur, sedetque judex talium certaminum, perveniet variis clarisque capul corollis redimitys. Esse vero post hanc vitæ viam divinum tribunal non res modo gestas et verba cujusque, sed et cogitationes accurate examinans, spondent testanturque etiam philosophi, fabularuınque scriptores, poeta, oratores atque historici, quorum dicta ac testimonia huic adjicere potuissem hortationi, nisi turpem oblivionis notam vobis inuri putarem earuın scientiarum, quas memoria tenetis. Si autem judicium est futurum, ut verum est, virtus ergo exercenda. Quod si nonnullis difficile ac molestum videbitur, vobis sane facile erit, si theatra atque hippodromos, earulesque ludos, hoc est, communein universi totius pestem fugie tis: dicam amplius, non universi modo, sed et urblum, in quibus ea exhibentur spectacula: ac non tantum urbium interitum, sed potius iis deditorum ad hoc malum hominum gignit. Canctis ergo viribus ad virtutis est certamen contendendum. Qui claris orti parentibus dedecori ne sint stirpi generis sui. Qui vero humiti sunt loco nati, parentes suos illustrerit. Divites quidem mundum ornatumque, inopes vero portum perfugiumque virtute comparentes. Sic fet, ut parentes vos honoretis. 615 Qui vero sequentur liberi, parentum vos loco sint habituri, ac divinum vobis crelitus Jesu Christi lumen affulgebit. Sic enim vobis rem gerentibus – claram virtutis lampada accendent in cœlesti regno, el summam in eo beatorum majestatem conseque… mini. νίκαις· καὶ καθάπερ Ολυμπιονίκης ἀπὸ γραμμής δι' ἀναῤῥήσεων ἐπὶ τὸ γέρας ὁδεύων, οὕτως ἀπελεύσε ται πρὸς τὸν ἀγωνοθέτην καὶ κριτὴν τῶν τοιούτων παλαισμάτων, πολλοῖς καὶ λαμπροῖς τὴν κεφαλὴν ἀναδησάμενος στεφάνοις. Οτι γὰρ ἔστιν μετὰ τὴν ἐντεῦθεν ἀποδημίαν θεῖον δικαστήριον, οὐ μόνον πραγμάτων, οὐδὲ ῥημάτων, ἀλλὰ καὶ ἐννοιῶν ἐξεταστικὸν, καὶ φιλόσοφοι, καὶ λογοποιοί, καὶ ρήτορες, καὶ ποιηταὶ, καὶ συγγραφεῖς ἐγγυώνται. ἂν καὶ τὰς ῥήσεις παρεθέμην ἂν τῇδε τῇ παραινέσει, εἰ μὴ λεληθὸς ὄνειδος ᾤμην ὑμῖν προστρίβεσθαι, εναυλα ἔχουσι τὰ μαθήματα. Εἰ δὲ κρίσις ἐστὶν, ὥσπερ οὖν καὶ ἔστι, τὴν ἀρετὴν ἀσκητέον· εἰ δὲ καί τισιν εἶναι δυσχερής δοκεῖ, ῥᾳδία ὑμῖν ἔσται, εἰ φύγοιτε τι θέατρα καὶ τοὺς ἱπποδρόμους, τὴν κοινὴν τῆς οἰκου μένης λύμην· μᾶλλον δὲ οὐ τῆς οἰκουμένης, ἀλλὰ τῶν πόλεων τῶν ἐχουσῶν τὰ τοιαῦτα θεάματα· μάλ λον δὲ οὐδὲ τῶν πόλεων, ἀλλὰ τῶν βουλομένων, καὶ ὑποκατακλινομένων τοῖς τοιούτοις κακοῖς. Παντὶ τοίνυν θυμῷ πρὸς τοὺς τῆς ἀρετῆς ἄθλους ἀποδοτέον εί μὲν ἐκ λαμπρῶν γονέων τεχθέντες, μὴ καταισχύνον τες τὸ γένος· οἱ δὲ ἐκ ταπεινῶν φύντες, λαμπρύ νοντες τοὺς τεκόντας· οἱ μὲν πλούσιοι κόσμον, οἱ δὲ πένητες ὅρμον κατασκευάζοντες ἑαυτοῖς· οἱ μὲν ὑμέτεροι πατέρες ὑμᾶς αἰδείσθωσαν· οἱ δὲ ἑτέρω δεν έχοντες παῖδες, πατέρας ὑμᾶς ἡγείσθωσαν. Οὕτω γὰρ ὑμῖν πολιτευομένοις, καὶ λαμπρὰν ἀνάπτουσι τῆς ἀρετῆς τὴν λαμπάδα, καὶ τὸ θεῖον ὑμῖν οὐρα νόθεν τοῦ Χριστοῦ ἐπιφανεῖται καὶ ἐπισπάσεται πρὸς ἑαυτὸ σέλας, ἀποκαλύπτον ὑμῖν καὶ τὴν τῶν οὐρανῶν βασιλείαν, καὶ τὴν ἐν αὐτῇ τῶν ἁγίων ὑπέρλαμπρον ἀξίαν. ÆGYPTO PRESBYTERO. (Forte ALYPIO, cut sæpe alias.) ΡΙΖ'. — ΑΙΓΥΠΤΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. θείαν μὲν ἡγούμεθα εἶναι τὴν ψυχὴν, οὐ μὴν τῆς θειοτάτης καὶ βασιλικωτάτης φύσεως μοῖραν; καὶ ἀθάνατον, ἀλλ' οὐ τῆς ἀνάρχου καὶ ποιητικῆς φύσεως όμοούσιον. Εἰ γὰρ ἐκείνης τῆς ἀρρήτου ἦν μέρος, οὐκ ἂν ἦμαρτεν, οὐδὲ ἐκρίθη· εἰ δὲ ταῦτα πάσχει, τῆς ἀνωτάτω οὐσίας ποίημα δικαίως ἂν πιστευθείη, De natura animæ quæsitum, quomodo divina essentia dicatur. (Mox epist. 191.) Divinam equidem esse credo animam, non tamen divinitatis regiæque partem naturæ; immortalem quoque, verum principio non carentem ejusdemve cum Conditoris natura substantiæ. Si enim Dei ineffabilis foret pars, nunquam peccasset anima, ac. ne judicata esset unquam. Quod cum illi contigerit condemnari, divinæ summæque substantiæ οὐ μέρος· ἵνα μὴ ἑαυτὴν ἡ θεία φύσις κρίνουσα, opus non pars esse merito credendum: ne divina μᾶλλον δὲ κατακρίνουσα φωραθείη. vis judicasse seipsam deprehendatur, vel potius condemnasse videatur. EVANGELIO DIACONO. (Lego EVANGELO, ut alibi, ) ΡΠΗ. - ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Virtutem in mediocritate consistere. Virtus est medium vitiorum, etc. (Hortal., lib. i epist. 13, er Aristot. sententia.) Ut præstantissimi statuarii ad amussim examinant operis proportionem, in qua artífex svmmetriam non excedit, ita et virtuti dediti mediocritaΟσπερ οἱ ἄριστοι τῶν ἀγαλματοποιῶν σταθμώνται τὴν συμμετρίαν, ἐφ' ἧς ἡ δημιουργία την συμ μετρίαν διαβαίνει· οὕτω καὶ οἱ τῆς ἀρετῆ; Illa verba την συμμετρίαν absunt ab uiroque cod. Vat. 650 et Alt, in quibus sine ullo'indicio liatus δημιουργία continuatur cum διαβαίνει. Pus SIN.

EPISTOLARUM LIB. V. - EPIST. CXCI. δημιουργοί την συμμετρίαν ἐκβαίνειν οὐκ ἂν εἶεν tem excedere nefas ducunt. Circumstant enim δίκαιοι· παρυφεστήκασι γὰρ ἑκατέρωθεν κακίαι ταῖς ἀρεταῖς, ἀπατῆσαι τὸν φιλάρετον μηχανώμεναι. Οἷον, ἡ εὐσέβειά ἐστιν ἡ κεφαλὴ, καὶ ὁ θεμέλιος, καὶ ἡ κρηπὶς τῶν καλῶν· ἀλλὰ ταύτῃ ἑκατέρωθεν ἐφεδρεύει ἀπέβειά τε καὶ δεισιδαιμονία· ἡ μὲν κατ' ἔλα λειψιν, ἡ δὲ καθ᾽ ὑπερβολὴν τὸ δὲ ἀφαιρουμένη· καὶ τῇ ἀνδρείᾳ θρασύτης καὶ δειλία παραφεστήκασε, τὸ αὐτὸ δρᾶσαι βουλόμεναι· διὸ χρὴ τὸν εὐδόκιμον τὰς κακίας ἀτιμάσαντα, τὰς ἀρετὰς αἱρεῖσθαι, καὶ μὴ τῇ φαντασία τῶν ἀρετῶν εἰς τὰς ἐφεδρευούσας κακίας ἐκπίπτειν. utrinque virtutem vitia, quæ fallere virtute præditum facile possunt. Verbi gratia, pietas caput est, basis seu fundamentum et crepido honestatis: at utrinque circumstant, hinc inpietas, inde stperstitio illa quidem defectu, hac vero nimietate peccantes. Sic et fortitudinem ambiunt utrinque, temeritas hine, illinc timiditas: quæ fortiter agere frustra nituntur. Quicunque igitur clarus vult haberi, virtutem colat necesse est: vitia contra vitet, neve virtutum specie in vicina utrinque vitia impingat. CL.XXXIX. ISAIÆ. ΡΙΘ. - ΗΣΑΙΑ. Moderandum, ne rationem exstinguas. Furor enim brevis est. Καὶ θυμοῦ καὶ φρονήματος μεστὸν εἶναί σέ φασιν οἱ συνδιατρίβοντες. Εἰ τοίνυν ταῦθ' οὕτως ἔχει, ἔμβαλε ἡνίαν τῷ θυμῷ, ἵνα μὴ προπηδῶν τοῦ λο γισμοῦ σβέσῃ καὶ τὸ φρόνημα· διὸ καὶ τὴν ὀφρύν, ὥς φασι, γείτονα κροτάφων επαίρεις. Ph. Ρη'. - ΤΟ ΑΥΤΟ. Iracundia simul et prudentia praditum te esse prædicant tui familiares. Si igitur vera dicunt, iracundiæ tuæ frenum impone, ne rationem invadens exstinguat etiam prudentiam; ideoque et su» percitium natura temporibus capitis vicinum esse. CXC. EIDEM. Horiatur ut illi, quem judicio superarat, humaniter se excuset animumque ejus placet. (Confer. epist. 129, 195.) Ἐπειδὴ νενικημένος ὁ πρώην σου διάδικος, ὑφ' ὧν πέπονθεν, οὔπω νενίκηκεν ἑαυτὸν εἰς τὸ χρῆναι θεραπευθῆναι, μή παύσαιο διὰ γραμμάτων ἀπολο γούμενος· εὖ γὰρ ποιεῖς, τὰ κακῶς γινόμενα καλῶς Ιώμενος. Καὶ ἡμεῖς γὰρ καταντλοῦντες, ηπίοις λόγοις το πάθος πειρώμεθα αὐτοῦ ἰάσασθαι. PLA' ΔΩΡΟΘΕΟ ΔΙΑΚΟΝΟ ΓΙΑΤΡΟ. Quandoquidem qui tecum nuper judicio disceplabal, victus est, a suis antea superatus affectionibus seipsum nondum vicerit in adbibenda medicina, ne desinas per 616 litteras placare. Recte enim facis, quod quæ male gesta sunt, recte cures. Nos pariter oleum aſſundendo verbis benignis conabimur ejus animi perturbationi medelam afferre. CXCI. DOROTHEO DIACONO MEDICO. Quæstioni respondet propositæ, cur incorporea minus passionibus corruptionique obnoxia, quam corporea. (Confer. epist. 187.) Quando rem claram atque concessam cum in sacris Litteris, tum in externis philosophis, discere a me exemplis voluisti, nunc quoad ejus fieri a me potest, multa paucis complectar. Quæris enim unde constet incorporea corporibus esse magis expertia affectionum atque potentiora. Respondeo, quod quantum corpora rebus incorporeis viciflora sunt, lioc fortiora et affectionum magis expertia sunt, quam corpora crassiora; tantum etiam incorporea non modo crassissimis, sed etiam tenuissimis magis esse impatibilia. Verbi gratia, lapis crassior est quam aqua; ideo fractus non amplius coalescit. Aqua vero segregata rursum uniri potest. Quanto enim tenuior, tanto est impatibilior. Aer vero Ἐπειδὴ χρῆμα σαφὲς καὶ ὁμολογούμενον καὶ ταῖς ἱεραῖς Γραφαῖς, καὶ τοῖς σοφωτέροις τῶν ἔξωθεν, διὰ παραδειγμάτων ἠθέλησας μαθεῖν, ὡς ἂν οἷός τε ὦ, πολλὰ δι' ὀλίγων φράσαι πειράσομαι. Ἐπεὶ τοίνυν ἔφης· Πόθεν δῆλον, ὅτι τὰ ἀσώματα τῶν σωμάτων ἐστὶν ἀπαθέστερα καὶ ἰσχυρότερα; φημί, ὅσῳ τὰ ἐγγὺς τῆς ἀσωματότητος σώματα ισχυρότερα και ἀπαθέστερά ἐστι, τῶν παχυτέρων σωμάτων, τοσούτῳ καὶ τὰ ἀσώματα οὐ μόνον τῶν παχυτάτων, ἀλλὰ καὶ τῶν λεπτοτάτων ἐστὶν ἀπαθέστερα. Οἷον ἡ πέτρα τοῦ ὕδατός ἐστι παχυτέρα, διὸ ῥηγνυμένη οὐκέτι συνάπτεται, τὸ δὲ ὕδωρ διαιρεθέν, πάλιν συναφθέν ἐνοῦται. Οσῳ γὰρ λεπτότερον, τοσούτῳ ἀπαθέστερον. Ο δὲ ἀὴρ (χρὴ γὰρ ἐπὶ λεπτότερον βα- · δίσαι παράδειγμα) οὐδὲ διαστῆναι δύναται· ἐὰν (exemplum enim tcmmissimam afferre in melium γοῦν ἢ εἰς κέραμον, ἢ εἰς ἀσκὸν ἀποκλεισθείη, καὶ · εἰς βυθὸν ῥιφείη, οὐκ ἀνέχεται, ἀλλ' ἐπιπολάζει καὶ ἐπινήχεται, καὶ τὴν ἐπιφάνειαν ζητεῖ, καὶ τὸ συγ γενὲς θηρᾶται. Εἰ τοίνυν ὁ μὲν ἀὴρ τοῦ ὕδατος, τὸ δὲ ὕδωρ τῆς πέτρας ἐστὶ λεπτότερον, διὸ καὶ ἀπα θέστερον· τί θαυμάζεις, εἰ καὶ τὰ ἀσώματα ἰσχυρό τερά ἐστιν; Ιδε οὖν καὶ τὴν ψυχὴν μὴ φαινομένην μὲν (ἀόρατος γὰρ ἐστιν), ἰσχὺν δὲ τῷ σώματι καὶ convenit) segregari non potest. Si enim in vas βctile vel in utrem includas, et in profundum mit tas, non mergitur, sed assurgens supra, superuatat, gaudetque conspici, et locum sectatur naturalem. Igitur si aer quam aqua, et aqna quam lapis subtilior exsistit, atque adeo affectionum minus capas, quid, oro, admiraris etiam incorporea fortiora esse? Considera itaque ut anima, quæ sub aspectum non Pro συναφθὲν codd. Vat. 650 et Alt. scribunt συναφέν. 1ο.

éadit (neque enim oculis cerui potest) robur cor- ῥώμην παρέχουσαν· ἧς ἀποφοιτησάσης, οὐ μόνον pori viresque praebeat: qua discedente non modo mortuum remanet corpus, sed etiam dissolvitur. Atque in medicinæ quidem remediis (ab arte enim tua experimentum ducatur), iucorporea vis exsistens robustior est quam corporis. Quando itaque effecerit, quod in se est, viresque exseruerit, tum emplastrum inutile redditur. Si enim insita vis incorporea exsistens, cum. effectum suum dederit, non avolaverit, cur iterato remedia repetis salva jam substantia? Sed notum est, quod vivat remedium per iusitam sui virtutem: moriatur vero, illa semel exhausta. CXCII. — LAMPETIO EPISCOPO. νεκρόν μένει τὸ σῶμα, ἀλλὰ καὶ διαλύεται. Καὶ ἐν τοῖς βοηθήμασι δὲ τοῖς Ιατρικοῖς (χρὴ γὰρ καὶ ἀπὸ τῆς σῆς τέχνης τὸν ἔλεγχον ποιήσασθαι, ἡ δύναμι; ἀσώματος οὖσα, ἰσχυροτέρα ἐστὶ τοῦ σώματος. Όταν οὖν τὸ ἑαυτῆς ποιήσῃ καὶ ἀποφοιτήσῃ, τότε ἡ ἔμπλαστρος κεῖται ἀχρηστοτάτη. Εἰ γὰρ μὴ ἡ ἐγχει μένη δύναμις ἀτώματος οὖσα, καὶ πράττουσα τὸ ἑαυτῆς, ἀφίπτατο, δι᾿ ἣν αἰτίαν ἀμείβεις τὰ βοηθή ματα τῶν ὑλῶν σωζομένων; 'Αλλὰ δῆλόν ἐστιν, ὡς ζῇ μὲν τὸ βοήθημα τῆς δυνάμεως ἐνούσης, ἀποθνή σκει δὲ ἐκείνης αποφοιτησάσης. ΡΙΒ'. — ΛΑΜΠΕΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. Malum animum et perversani ex signis facile colligi. (Confer. epist. 156, 199.) Acceptis litteris hortatoriis ac perutilibus luæ Τὰ παραινετικὰ καὶ ὠφελείας πνέοντα τῆς σῆς doctrine Gothus homo rudis et litterarum imperi- παιδεύσεως δεξάμενος γράμματα, Γότθος ὁ ἀπαίδευ tus (sic enim ipsum appellare liceat), 617 quo- τος (οὕτω γὰρ αὐτὸν καλεῖν θέμις), ὅπως μὲν δι modo sit affectus, non possum equidem bene re- ετέθη, ἀκριβῶς μὲν οὐκ ἔχω λέγειν, ἀπὸ δὲ τῶν τῷ ferre. Sigua vero quæ in vultu elucent, vel ipse προσώπῳ ἐπανθησάντων σημείων καὶ αὐτὸς ἄν τε ostenderit. Lente enim risisse apparuit, facie com- κμήραιο. Μειδιάσας γὰρ ἡρέμα, ἔφηνε τῷ προσώπῳ monstrans ex iracundia devicta delectationem. ἡδονὴν ἐχνικώσης ὀργῆς. AQUILÆ, AMMONIO ET ORIONI. ΡΗΓ. - ΑΚΥΛΛΑ, ΑΜΜΩΝΙΟ, ΩΡΙΩΝΤ. Malum mato non reddendum, sed malum patientia superandum el judicium juste judicanti relinquendum. In illud: i Decet nos ominem justitiam adimplere.» (Matik. 111, 15.) Multi, optimi viri, adversariis paria vel majora etiam bis quæ perpessi sunt, facere sperantes, graviora etiam quam ab initio passi sunt; pertulerunt, non justo devicto, sed in altera vita cum gloria recondito. Quare oportet tranquille ac philosophice mala inferentes remunerari. Ibi enim perpetuo justitia justum cinget, et coronarum propositione tentationes oblitterabit. Πολλοὶ, ὦ βέλτιστοί, ἀντιπάλους ή και μείζω ἐνταῦθα ὧν ἐπεπόνθεισαν, δρᾶσαι προσδοκήσαντες, ἀργαλεώτερα ὧν παρὰ τὴν ἀρχὴν ἐπεπόνθεσαν Επαθον, οὐ τοῦ δικαίου ἡττηθέντος, ἀλλ᾽ εἰς τὸν μετ έπειτα βίον λαμπρῶς ταμιευθέντος. Διὸ χρὴ ἡσυχία μᾶλλον καὶ φιλοσοφίᾳ τοὺς κακῶς ἡμᾶς ποιοῦντα; ἀμύνασθαι. Ἐκεῖσε γὰρ πάντως ἡ δίκη τὸ δίκαιον ὁριεῖ, ἡ καὶ στεφάνων ὑποθέσεις τοὺς τῇδε πειρα σμοὺς ἀποφαίνουσα. CXCIV. PALLADIO DIACONO. ΡΙΔ'. ΠΑΛΛΑΔΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Malare vilam in melius suadet, ut accusantium ora obture. Si vera sunt, quæ de te nuntiantur, verisimilem ipse defensionem confcies, nec vera proferes. Sin falsa de te nuntiantur, scribe utique apologiam, quam nos, auditis quæ in te reprehendunt, moliemur. Quod si a voluptatibus temperabis, quæ ad omnem rationis expertem impetum affectumque rapiunt, canent ipsi, ut opinor, pro apologia palimodian. CXCV. ESALE. Εἰ μὲν ἀληθῆ τὰ ἀπαγγελθέντα περὶ σοῦ, πιθανὴν μὲν ἴσως ἀπολογίαν λογοποιήσεις, ἀληθῆ δὲ οὐ φρά σεις· εἰ δὲ ψευδή, γράφε δὴ τὴν ἀπολογίαν, ἥντινα ἡμεῖς ταῖς ἀκοαῖς τῶν κωμῳδούντων σε εγκαθιδρύ σωμεν. Εἰ δὲ παύσοιο τῆς τρυφῆς τῆς εἰς πᾶσαν ἄλογον ὁρμὴν χωρούσης, καὶ πρὸ τῆς ἀπολογία; οἶμαι αὐτοὺς παλινῳδίας ᾄσειν. ΡΕ. - ΗΣΑΙΑ. Hortatur ut apologia placet eum, quem injuria affecerat. (Ut epist. 190.) Forensis epist. est, ideoque obscure, · Non ignoras, prudentissime vir, injuste agens, ac propterea recta ac legitima defensionę, sive criminis intentati depulsione ` abutens, alque exceptionem, qua judicium declinatur, seu litis contestationem refugiens, subsidio iis esse, qui injuria opprimuntur, non qui injuria afciunt. Quare noveris, ut in furto deprehensus directe defendas. CXCVI. THEONI EPISCOPO. Οὐ λανθάνεις, ὦ δεινότατε ἀδικῶν· καὶ διὰ τοῦτο τὴν μὲν εὐθυδικίαν φεύγων, ἐπὶ δὲ παραγραφές καταφεύγων, τὰς πρὸς βοήθειαν τῶν ἀδικουμένιση, ἀλλ' οὐκ εἰς ἀποφυγὴν τῶν ἀδικούντων ἐπινοηθείσας. Γνοὺς οὖν ὡς πεφώρασαι, ἐξ εὐθείας ἀπολογού. Monet, ut de Eusebii episcopi Pelusii vitiis sibi caveat, (Confer. epist. 16, 140, 147, Quantum præ cæteris honore me allicis, tantum Phα. — ΘΕΩΝ! ΕΠΙΣΚΟΠΟ. ne ipse capiatur iis, quæ in alio reprehendebat. 160, 176, 230, 250.) Οσῳ τῇ τιμῇ παρὰ σοὶ τῶν ἄλλων πλεονεκτά,

EPISTOLARUM LIB. V. EPIST. CXCVII. τοσούτῳ πειράσομαι τοὺς λοιποὺς εὐνοίᾳ παρ- Λ et ipse cateris in le colendo antecellere conabor. ενεγκεῖν. Καὶ γὰρ ἄτοπον, πρὸ μὲν τῶν ἄλλων παρὰ σοὶ τετάχθαι, μετὰ δὲ τῶν οὐχ οὕτω τιμωμένων ἐν τοῖς σοῖς σιωπῆσαι. Ἐπεὶ τοίνυν γέγραφας, ὡς Εὐ σέβιος ὁ ἐπίσκοπος τοῦ Πηλουσίου καὶ πρὸς ὁρμήν ἐστιν ὀξύῤῥοπος, καὶ πρὸς ἁρπαγὴν τῶν ἀλλοτρίων ἕτοιμος, καὶ πρὸς τὸ παροξυνθῆναι ταχὺς, καὶ πρὸς τὰς ἀμοιβὰς τῶν δεόντων βραδύς· καὶ συλλήβδην εἰπεῖν, πάντων τῶν ἀνελευθέρων παθῶν ἀκρατής τε καὶ ἔστι καὶ νομίζεται· αὐτὸς εἶγε εὐδοκιμῆσαι βούλει, τῶν τοιούτων ὀνειδῶν ἄχραντον σαυτόν διατήρη σον. Ατοπον γάρ σε ἁλῶναι τοῖς αὐτοῖς, οἷς ἕτερον περιπεπτωκότα αἰτια· καὶ ἰατρὸν ἄλλοι ἐθέλειν εἶναι τὸν ἕλκεσι βρύοντα· καὶ πράττειν ἐκεῖνα, ὧν πικρός τυγχάνεις κατήγορος. ΡΙΖ'. — ΙΣΙΔΩΡΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. PLZ'. Absurdum enim fuerit me abs te cæteris anteferri, cnm ¡is tamen, qui non perinde cobonestati sunt, de te tuisque rebus silere. Cum itaque ad me scribas Eusebium episcopum Pelusii suis affectionibos cito esse mutabilem, aliena rapere promptum, animo celerem exacerbato, lentom contra tardumque in debitis exsolvendis: ut paucis complectar, et esse et haberi impotentem ad perturbationes malas servilesque edomandas. Quare si probus laberi cupis, ab his maculis purum te ipse conserves. 618 Absurdum enim vitiis obnoxium esse aliquem, quorum accuset alium: ac medicum, quod siunt, esse aliorum, qui ulceribus scaleat, velle: ea denique committere turpe, quæ acerbe reprehendat. ha. Quomodo et quare Judæi filii in Scriptura appellentur. De adoptione nostra per Christum, et quanto studio conservanda. Ἐπειδὴ γέγραφέ σου ή σύνεσις, ὅτι καὶ οἱ Ἰου Scribente tua prudentia, adoptionis dignitatem δαῖοι εἶχον τὸ τῆς υἱοθεσίας ἀξίωμα (γέγραπται γάρ Judæis etiam obvenisse, quia scriptum sit: ‹ Filios • Υἱοὺς ἐγέννησα καὶ ὕψωσα, αὐτοὶ δέ με ἠθέτη- enutrivi et exaltavi, ipsi autem spreverunt me". σαν· ο καί, «Θεὸν τὸν γεννήσαντά σε εγκατέλιπες»). Et alibi: • Deum, qui te genuit, dereliquisti "; ο φημὶ, ὅτι οὐχ εὑρίσκω ὅλως ἐξ ὧν προήνεγκας μαρ dico non reperire me omnino ex iis, quæ attuτυριῶν ἀπολελυμένην, οὐδὲ καθαρὰν τὴν τιμήν, ἀλλὰ listi, testimoniis absolutum atque purum honorem, τῇ κατηγορία συμπεπλεγμένην. Ὥστε εἰ μὴ κατα sed reprehensioni mistum, ita ut nisi prolapsi ηγορῆσαι αὐτῶν ἠθέλησεν, οὐκ ἂν ἣν φῆς τιμὴν ἀν Judæi essent, ipsos honorifice non compellasset, sed εκήρυξεν. Εἰ μὴ ἔπταισαν, οὐκ ἂν ἔτυχον ἴσως τῆς in majoris reprehensionis argumentum. honorem προσηγορίας· ἀλλ' εἰς μείζονος κατηγορίας ὑπόθε contumeliæ conjunxit. Tangens enim illos, et duσιν τὴν τιμὴν τῇ μέμψει συνέζευξε· καθαπτόμενος ritiam aliis patefacere cupiens, accusationi honoγὰρ αὐτῶν καὶ ἐκπομπεῦσαι τὴν ἀναισθησίαν βου- rein admiscuit, aut verius honore habito accusaλόμενος, τῇ αιτιάσει τὴν τιμὴν παρέπλεξε· μᾶλλον tionem venia indignam esse ostendit. De iis enim, δὲ ἐκ τῆς τιμῆς τὴν κατηγορίαν μείζονα συγγνώμης qui in gratia sunt Dei, clamat tonitrui filius Juanἀπέφηνε, περὶ δὲ τῶν ἐν τῇ χάριτι βοᾷ ὁ τῆς βροντῆς nes: Quotquot autem receperunt eum, dedit eis υἱός· ο Ὅσοι δὲ ἔλαβον αὐτὸν, ἔδωκεν αὐτοῖς ἐξου potestatem filios Dei fieri”., Ecce absque castiσίαν τέχνα Θεοῦ γενέσθαι.» Ἰδοὺ ἄνευ κατηγορίας gatione honorem: vide adoptionis decus: vide τιμή· ἰδοὺ τῆς υἱοθεσίας τὸ ἀξίωμα· ἰδοὺ τῆς ὑπερ- coelestis ordinem vocationis? Quod semel iterumque κοσμίου συγκλήτου τὸ σύνθημα. “Ο ἄνω καὶ κάτω Servator proferens ait: «Ut sitis filii Patris vestri, προφέρων ὁ Σωτὴρ ἔλεγεν ο Οπως γένησθε ὅμοιοι qui in calis est ".. Εt post non longe: • Scit τοῦ Πατρὸς ὑμῶν τοῦ ἐν τοῖς οὐρανοῖς· καὶ, «Οἶδεν Pater vester cœlestis quibus indigeatis, antequam ὁ Πατὴρ ὑμῶν ὁ οὐράνιος, ὧν χρείαν ἔχετε, πρὸ τοῦ petatis“. › Ipse igitur adoptionis auctor dignitaαἰτήσασθαι αὐτόν. Αὐτὸς μὲν οὖν ὁ τῆς υἱοθεσίας tem ejus ubique deprædicat. Qui vero ex Judaico αἴτιος τὸ ἀξίωμα πανταχοῦ ἀνακηρύττει. Ὁ δὲ ἐξ fastigio Evangelii factus est vas, ostendens honoἸουδαϊκῆς ἐπάλξεως εὐαγγελικὸν μηχάνημα γεγο- rem hunc opere confirmatum, dicit:. Non ac νώς, δεικνὺς τὴν τιμὴν ταύτην ἔργῳ βεβαιωθεῖσαν, cepistis spiritum servitutis iterum in timore, sed ἔφη· «Οὐ γὰρ ἐλάβετε πνεῦμα δουλείας πάλιν εἰς accepistis spiritum adoptionis, in quo clamamus, φόβον, ἀλλὰ πνεῦμα υἱοθεσίας, ἐν ᾧ κράζομεν, 4662 Abb, Pater. Ipse Spiritus testimonium reddit spiὁ Πατήρ· αὐτὸ τὸ πνεῦμα συμμαρτυρεῖ τῷ πνεύ ritui nostro, quod sumus filii Dei. Si autem filii, et ματι ἡμῶν, ὅτι ἐσμὲν τέκνα Θεοῦ· εἰ δὲ τέκνα καὶ hæredes hæredes quidem Dei, cohæredes autein κληρονόμοι· κληρονόμοι μὲν Θεοῦ, συγκληρονόμοι Christi ". Ο ingentem lionoren! Quam alte ereδὲ Χριστοῦ. ο Βαβαὶ τῆς τιμῆς! Πῶς ἄνω άν- xít humi prostratos! Eadem enim opera et Judæo8 Isa. 1. 2. ** Deut. xxxi, 18. ' Joan. 1, 12. ** Matth. v, 45. *1 Matth. v1, 8. 4s Rom. vi, 15-17. Εὐνοίᾳ mulant in εὐνοίας ambo iidem codd. et vers. inde 4, pro όρμήν legunt ὁρμήν. PossiN. Proverbialis est e vetere tragedia senarius: Άλλων ιατρός, αὐτὸς ἕλκεσι βρύων, PATROL. GR. LXXVIII. Aliis medens, at ipsius u.ceribus scatens. Utitur et Gregorius Theologus Apologia de sua fuga, et Plutarc. lib. De utilitate ex inimicis capienda.. SCHOTT. Mutant iidem πῶς in ποῦ. Possin.

rum ignobilitatem Apostolus ob oculos pauit: ήγαγε τοὺς χαμαὶ κειμένους; Ὁμοῦ τε γὰρ καὶ τὴν nobilitatem contra Christianorum, quam omni ope servare justum fuerit, ne honore excidentes gravius castigemur, utpote tanto indigni honore. CXCVIII. HARPOCRÆ SOPHISTÆ. Ἰουδαίων μικροπρέπειαν δείκνυσιν ὁ ᾿Απόστολος, καὶ τὴν Χριστιανών μεγαλοπρέπειαν· ἣν παντί σθένει δίκαιοι ἂν εἴημεν φυλάξαι· ἵνα μὴ τῆς ἀξίας έχε πεσόντες, ἀργαλεώτερον κολασθῶμεν, ὡς μηδὲ τῇ τοσαύτῃ τιμῇ βελτιωθέντες. ΡΗ. - ΑΡΜΟΚΡΑ ΣΟΦΙΣΤΗ. Graphica hypolyposis laudata. Ut generosum equum pictor optimus elata depingens cervice spirantem prope 619 repraesentare stulens et cum ipsa pugnans natura imponit ipsi cum freno prudentiam, sistit ipsum, quo stare vult loco: sic et tua eruditio suo sermone clare nobis prudentiam illius viri impressit, ut illum videre potius quam litteras scriptas legens videatur. CXCIX. EIDEM. Ὥσπερ ἄριστος ζωγράφος ἵππον γαῦρον καὶ ὑψαύχενα γράφων, μονονουχί ἔμπνουν αὐτὸν ποιῆσαι φιλοτιμούμενος, καὶ πρὸς τὴν φύσιν ἁμιλλώμενος, ἐμβάλλει μὲν αὐτῷ μετὰ τοῦ χαλινού φρόνημα, ίστησι δὲ αὐτὸν ἐν αὐτῷ τῷ θέλειν ἑστάναι· οὕτω καὶ ἡ σὴ παίδευσις διὰ τοῦ λόγου σαφῶς ἡμῖν τὸ φρόνημα τἀνδρὸς ἐνεχάραξεν, ὡς αὐτὸν ἐκεῖνον ὁρᾷν τοὺς ἀναγινώσκοντας μᾶλλον ἢ τὰ γράμ ματα. Ρηθ. – ΤΟ ΑΥΤΟ. Ex vultu conjicit de animo, Zosimi opinor, cui litteras tradiderat. (Similis epist. 156, 199.) Simul atque tuæ probitatis litteras ille accepit, quem nominare nolo (non enim scripto memoriaque est dignus) perniciosum quid ac rictu minax arrisit, ut assolet, quoties ira plenus turgescil. Certamen autem horridum aggressus est, et førte perfecit, nisi ipse ecclesiasticis sanctionibus factus sit certaminis occasio. CC. • OPHELIO SCHOLASTICO. Ὡς ἐδέξατο τῆς σῆς καλοκαγαθίας τὰ γράμματα ἐκεῖνος, ὃν οὐ βούλομαι λέγειν (μὴ γὰρ εἴη γραφή; καὶ μνήμης ἄξιος), ολέθριον μέν τι καὶ σεσηρὸς προςεμειδίασεν οἷον εἰώθει, είποτε ὀργῆς ἐμπλησθείη ἄθλου δὲ ἥψατο φρικώδους, καὶ ἀποτελεσθέντος ἂν ἴσως, εἰ μὴ αὐτὸς ἐγένετο ἆθλος τοῖς ἐκκλη σιαστικοῖς θεσμοίς. Contra nimium mulierum ornatum. (Conf. Mirifice equidem laudo veterem Spartanoruin urbem honestis matronis ornatum interdicentem, quem scortis impurisque feminis magis convenire, quæ laqueos ac retia adolescentibus luxuria corruptis tendant, existimabat. Quæ enim sese ornet pudicaque appareat, ornatu nimio morbum ostentat suum. Quod sacra denuntians Scriptura suadet non et margaritis, vel pretiosa veste, sed bonis operibus pietatem colentes exornari“. ld si per se inspiciatur, dico, monilia, lapidum fulgorem, et inaures, cum deformi mulieri tum pulchræ obesse. Allam enim reprehendunt, ab hac vero avertunt. Reprehendunt quidem, turpiorem ostendendo; abducunt vero a pulchris, cum de illis loqui nollent, de ornatu nimio tamen verba faciunt. CCI. ELAPHIO EPISCOPO. Σ. ΟΦΕΛΙΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. epist. 66, lib. 111, et sup. epist. 25.) Λίαν ἄγαμαι τὴν παλαιὰν Λακεδαίμονα, κοσμεί σθαι ἀπαγορεύσασαν ταῖς σώφροσι τῶν γυναικών ἑταίραις γὰρ πρέπειν τοῦτ' ἐνόμισε, ταῖς καὶ πάγας καὶ δίκτυα ἐπὶ θήρᾳ τῶν ἀκολάστων νέων επινοού σαις. Ἡ γὰρ κοσμία καὶ σώφρων είναι δοκούσα, εἰ τοῦτο δράσειε, τὴν οἰκείαν ἐκπομπεύει νόσον. Απερ ἀποκηρύττουσα ἡ θεία Γραφὴ παραινεί, μὲ χρυσῷ καὶ μαργαρίταις, ἢ ἐσθῆτι πολυτελεῖ, ἀλλ' ἔργοις ἀγαθοῖς κοσμεῖσθαι τὰς τῆς θεοσεβείας εφιεμένας. Ελ δὲ χρὴ καὶ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα καθ᾿ ἑαυτὸ σκοπῆσαι, φημί ὅτι δρμοι, καὶ αὐγαὶ λίθων, καὶ περι δέῤῥαια καὶ ταῖς δυσειδέσι, καὶ ταῖς ἄγαν ὡραίαις ἀντιπράττουσι· τὰς μὲν γὰρ ἐλέγχουσι, τῶν δὲ ἀπὸ ἄγουσι· τὰς μὲν ἐλέγχουσι, κακίονας ἐπιδεικνυμένα;· τῶν δὲ ἀπάγουσιν. Ἀφέμενοι γὰρ τοῦ περὶ αὐτῶν φράσαι, περὶ τῶν κοσμίων διαλέγονται. ΣΑ'. ΕΛΑΦΙΑ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. Officii sui admonendos esse concionatores, eleganti suadet epist. quorum prædicatio ut ‹ in persuasibilibus humanæ sapientiæ verbis, non in ostensione spiritus et virtutis. › (1 Cor. 11, 4.) Veleniens dicendi studium mentes hominum mire hoc saeculo invasit, Sermonum, inquam, studium, non qui ad prudentiam, sed ad volupta1 1 Τim. 11, 9. Δεινὸς λόγων Έρως ταῖς τῶν ἀνθρώπων ψυχαῖς εἰς τοῦτον τὸν καιρὸν ἐπεκώμασε· λόγων δὲ, φημί, οὐ τῶν σωφρονίζειν, ἀλλὰ τῶν τέρπειν τοὺς ἀκούοντας Αθλος ἐγένετο. Suspicor leg. ύθλος, ineptia, ne vox denuo repetatur, dicatque, nisi ecclesiasticis sanctionibus ludos fecerit. Vel, ἄθλος, privandus scilicet gradu presbyterii, aut sacris arcendus: ut de Zosimo ep.12 et 569, pag. 283. Quid si ήθε τος legas, id est, irritus, abrogalus, abdicains. SCHOTT. Pro φημὶ codd. Vat. 650 et Alt. scriland φήσαιμι et vers. seq. pro ὡραίας, ὡραίαις. Passi

EPISTOLARUM LIB. V. EPIST. CCII. δυναμένων, οὐ πνευματικῶν, ἀλλὰ σοφιστικῶν· οὐκ lem delectationemque auditoribus ingenerandam ἀποστολικῶν, ἀλλὰ Δημοσθενικῶν· οὐ προφητικῶν, ἀλλ᾽ ἐριστικῶν· οὐ τῶν τὴν ψυχὴν εὐφρᾶναι δυναμένων, ἀλλὰ τῶν τὴν ἀκοὴν θέλγειν ειωθότων· οὐ τῶν διὰ τοῦ ἐμπνεῖσθαι ὑπὸ τῶν πράξεων τοῦ λέγοντος ζώντων, ἀλλὰ τῶν διὰ τὴν εὐγλωττίαν εἰς ἀκοὰς νε κρὰς ἐνηχουμένων. Τί οὖν ποιητέον; σιωπητέον, καὶ οὐδὲν λεκτέον; ἀλλ᾽ ἐπικίνδυνον. ᾿Αλλὰ ῥητέον; ἀλλ᾽ οὐκ εἰς ὠφέλειαν ὁ λόγος καὶ ἔργων ἐπίδειξιν, ἀλλ᾽ εἰς κρότον μόνον τελευτῷ· ἀλλ᾽ εἰ καὶ οὕτω ταῦτα ἔχει, ἄμεινον, ὡς οἶμαι, εἰπόντα μὴ ἀκουσθῆ ναι, ἢ μὴ εἰπόντα ἐγκληθῆναι·. Διατί τὸ ἀργύ ριόν μου οὐ κατέβαλες ἐπὶ τοὺς τραπεζίτας, κἀγὼ ἐλθὼν ἀπῄτησα ἂν αὐτὸ σὺν τῷ τόκῳ;» Λεγέτω τοι γαροῦν ὁ δυνάμενος, ἵνα πρὸς τοὺς ἀκούοντας ᾖ τῷ κριτῇ ὁ λόγος. ΣΕ. - ΟΛΥΜΠΙΟΔΩΡΟ. valent; non de rebus spiritualibus habiti, sed de fallacibus; non de apostolicis, sed Demosthenicis; non propheticis, sed contentiosis; non de animuin exhilarantibus, sed auditum demulcere solitis; non qui vivida dicentis opera inspirant, sed qui propter eloquentiam nudo ac mortuo auditu excipiuntur. Quid igitur faciendum? tacendumne? sed hoc periculosum est. An ergo loquenduu? at id quod dicitur, 620 neque fructum nce operum effectum sortitur, sed in plausum abit. Sed etsi ita res habet, dicendum nihilominus est, praestatque, ut opinor, dicentem non audiri, quamn non dicentem a Domino reprehendi: • Quare non dedisti pecuniam meam ad mensam, et ego veniens ad usuram exegissem illam “?, Peroret igitur qui potest, ne ad auditores sit judici sermo. OLYMPIODORO. Xenophontis de Socrate judicio et exemplo hortatur, ut relictis otiosis et inanibus contemplationibus virtutum actioni se dedat. Αφέμενος, ὦ σοφέ, τῶν μεταρσιολεσχῶν, καὶ μετεωροσοφιστῶν, καὶ λεξιθήρων, τῶν πλέον λόγων. ἐχόντων μηδὲν, εἰς τὴν πρακτικὴν ἀρετὴν σαυτὸν σύντεινον, τὴν μακαρίους ἀποφαίνουσαν τοὺς ἐρα στάς· εἰ δὲ οἴει ταῖς τῶν ἀρχαίων γνώμαις δια καιον εἶναι μᾶλλον ἀκολουθεῖν, τοὺς ἄλλους τέως παρεὶς, αὐτὸν τὸν παρ' αὐτῶν σοφώτατον ἁπάντων ἀνθρώπων κηρυττόμενον, ἐγγυητὴν τῶν ἐμαυτοῦ λόγων παρέξομαι. Τί ούν φησι Ξενοφῶν περὶ αὐτ τοῦ • Οὐδεὶς πώποτε Σωκράτους οὐδὲν ἀσε- ο δὲς, οὐδὲν ἀνόσιον, οὔτε πράττοντος εἶδεν, οὔτε λέγοντος ήκουσεν. Οὐδὲ γὰρ περὶ τῆς τῶν πάν των φύσεως, ἅπερ τῶν ἄλλων οἱ πλεῖστοι διελέγοντο, σκοπῶν ὅπως ὁ καλούμενος ὑπὸ τῶν σοφιστῶν κόσμο; ἔχει, καὶ τίσιν ἀνάγκαις ἕκαστα γίνεται τῶν οὐρα νίων, ἀλλὰ καὶ τοὺς φροντίζοντας τοιαῦτα, μωρα! νοντας ἐπεδείκνυε. Καὶ πρῶτον μετ' αὐτῶν ἐσκόπει, πότερόν ποτε νομίσαντες ἱκανῶς ἤδη τἀνθρώπινα εἰδέναι, ἔρχονται ἐπὶ τὸ τοιούτων φροντίζειν ἢ τὰ μὲν ἀνθρώπινα παρέντες, τὰ δαιμόνια δὲ σκοποῦντες ἡγοῦνται τὰ προσήκοντα πράττειν· ἐθαύμαζε δὲ, εἰ μὴ φανερόν ἐστιν αὐτοῖς, ὅτι ταῦτα οὐ δυνατὸν ἀνθρώποις εὑρεῖν. Ἐπεὶ καὶ τοὺς μέγιστον φρονοῦντας ἐπὶ τῷ περὶ τούτων λέγειν, οὐ τὰ αὐτὰ δοξάζειν ἀλλήλοις, ἀλλὰ τοῖς μαινομένοις ὁμοίως διακείσθαι πρὸς ἀλλήλους.» Ταῦτα μὲν οὖν Ξενοφῶν ἔγραψεν καὶ Πλάτων δὲ ὁ τῶν ἄλλων ἁπάντων ελλογιμώτερος, καὶ μάλιστα πάντων τὸν Σωκράτην ἐπιστάμενος, τὰ αὐτὰ τῷ Ξενοφῶντι διὰ πάντων ἑαυτοῦ σχεδὸν τῶν διαλόγων κατεσκεύασεν. Εἰ τοίνυν κἀκεῖνος, μᾶλλον δὲ κἀκεῖνοι, καὶ ἐπετήδευον, καὶ ἔλεγον, καὶ ἔγραφον, ** Matth. xxv, 27. Omissis, o sapiens, sublimi loquentia, meteorosophistica, ac verborum inquisitione, quæ verba, præterea nihil, continet, contende qua potes ad virtutem, quæ in actione est posita, ac sui amantes beatos reddit. Alsi veterum potius sententiis duci placeat, cum aliis hactenus alleseris, eum, que mortalium omnium sapientissimum ipsi pronuntia - runt, auctorem mei hujus dicti laudo. De quo quid, quaso, Xenophon refert? • Nemo, inquit, Socratem impium quid aut nefandum designare vidit, aut dicere audivit. Nec enim de rerum omnium natura sic disserebat, uti complures alii philosophi: nimirum considerans, quo pacto is qui a professoribus sapientia mundus appellatur, ortus sit, quibusque de causis necessariis singulæ res coelestes fiant. Imo eos, qui his rebus occuparentur, fatuos esse demonstrabat. Ac primum de iis hoc considerabat, an quod rati se humana jam satis intelligere ad ea tractanda accederent, an relictis rebus humanis divinas contemplantes, quæ sui essent officii, se facere putarent. Mirabatur etiam non eos clarissime perspicere, homines hæc invenire non posse. Nec enim eos, qui plurimum arrogent sibi, quol de his disserere norint, easdem inter se opiniones fovere, sed furiosorum iustar inter se comparatos esse.» Et hæc quidem Xenophon scripta reliquit. Plato quoque cateris omnibus magis disertus in omnibus pene dialogis idca tradidit. Igitur si iste vel illi potius et statuerunt et dixerunt, scripseruntque virtutem in actione positam exercendam esse. Ipsa enim, ut et Platoni Lib. De dictis et fuciis Socratis, init. Tradidit et Cicero de Soer. philosophiam e cœlo in terras domosque revocasse. Tuscul. lib. v, Acudem. lib. 1, et 1 lib. De nat. devrum. Xenophontis autem et Platonis, Socratis auditorum, au aliqua simultas fuerit, disputat Agellius lib σιν Nocl. Attic., cap. 3; sed refellit M. Ant. Muretus lib. v Variar. lect., cap. 14, et Athenus lib. undecimo Δειπνοσοφ. et Laertius in Platone. ScoTT.

} placuit, via est optima ad pietatem amoenissimum desimens campum, CCIH. - CASSIANO. ducens, et in τὴν πρακτικὴν ἀσκεῖν· αὕτη γὰρ, ὡς καὶ τῷ Πλάτωνε δοκεῖ, καλλίστη ἐστὶν ὁδὸς, ἐπὶ τὴν εὐσέβειαν ἄγουσα, καὶ εἰς πλατείαν ευρυχωρίαν τελευτῶσα. ΣΓ'. — ΚΑΣΣΙΑΝΟ. Quid differant, ἄβουλος καὶ ἀβούλητος. Non idem est imprudentia et involuntarium 26ουλον καὶ ἀβούλητον. lllud enim inconsiderantiam, hoc vero invitum et non volentem significat: et illud in agendo, hoc in patiendo 621 cernitur. Nam illud actio est inconsiderata, hoc vero coacla passio. CCIV. AUSONIO. Οὐ ταυτὸν τὸ ἄδουλον, καὶ τὸ ἀβούλητον τὸ μὲ γὰρ τὸ ἀπερίσκεπτον, τὸ δὲ τὸ ἀκούσιον μηνύει· καὶ' τὸ μὲν εἰς τὸ πράττειν, τὸ δὲ εἰς τὸ πάσχειν βλέπει Τὸ μὲν γάρ ἐστιν ἄσκεπτος πρᾶξις, τὸ δὲ κατηναγκασμένον πάθος. Quomodo recte judicium administretur. “Danis controversia judicio dirimatur: judicium ΣΔ. - ΑΥΣΟΝΙΑ. Pulchra rei judicatæ gradutio. Η μὲν ἀμφισβήτησις κρίσει ἀναρτάσθω· ἡ δὲ κρίσ vero accusatores examinet; examen æquum definiat, σις τοὺς ἐλέγχους βασανιζέτω· ἡ δὲ βάσανος τὸ δέον ejusque sententia scribatur. Scripta vero confirmetur, confirmata reipsa stabiliatur. Onnis vero contentio absit, et amicitia succedat, cui nihil par est et secundum, cuin ad virtutem, tum ad gloriam consequen«lam, ac denique ad hilaritatein atque l2titiam. Εν. PHILETRIO. Amicitia vis. Ad nomen alludit Ergo amicitiæ amoreque capti nomen gerens alios etiam eodem impellis? Ecce enim nos etiam longe dissitos, nullisque abs te litteris unquam acceptis, tui amore mirifice incendis, adeoque vulnerasti, ut ne momento quidem temporis tui oblivisci possimus. ὁριζέτω· ὁ δὲ ὄρος γεγράφθω· τὰ δὲ γεγραμμένα κυρούσθω· τὰ δὲ κυρωθέντα βεβαιούσθω τοῖς ἔργοις· πᾶσά τε ἀψιμαχία οἰχέσθω, καὶ φιλία χορευέτω· ἧς ἴσον οὐδέν· καὶ εἰς ἀρετῆς, καὶ εὐδοκιμήσεως, καὶ εἰς εὐφροσύνης λόγον ΣΕ. ΦΙΛΗΤΡΙΑ. Philetrii. (Confer. epist. 143.) Έμελλες ἄρα, η φιλίας, ἢ τοῦ τετρῶσθαι ὑπὸ φι λίας ἐπώνυμος ὢν καὶ ἄλλους εἰς ταύτην ἐμβαίνειν. Ἰδοὺ γὰρ καὶ ἡμᾶς πόρρω τυγχάνοντας, καὶ μηδε πώποτε συντετυχηκότας διὰ γραμμάτων, εἰς τὴν σαυτοῦ ἀγάπην ἐξεβάκχευσας καὶ τοσοῦτον κατα έτρωσας, ὡς μηδὲ πρὸς τὸ ἀκαρές δύνασθαι άμνη Ο μονεῖν. ΣΤ'. · DIDYMO SCHOLASTICO. ΔΙΔΥΜΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΟ. Hortatur ut inter filios suos reconciliet concordiam et amorem. Filium tuum maxinum a natu minimo valde dissidere, teque ejus rei ferunt conscium, fingere tamen, quasi nescias. Deposita itaque spontanea illa ignorantia, conare, quæso, illos ad mutuum adigere amorem ne immedicabile hinc malum exsistat. Discordia enim boni nihil gignit. Sic fiet, ut quemadmodum illos parens genuisti, sic et bene illis ut sit, efficias. CCVH. EIDEM. Τὸν πρεσβύτατόν σου τῶν παίδων πρὸς τὸν νεώτε τον διαφέρεσθαί τινές φασι, καὶ σὲ μὲν εἰδέναι, προς ποιεῖσθαι δὲ μὴ εἰδέναι· ᾶττον τοίνυν ἀποθέμενος τὴν ἐκούσιον ἄγνοιαν, πειράθητι αὐτοὺς εἰς φιλίαν συναλλάξαι, μή ποτέ τι ἀνήκεστον τεχθείη κακόν οὐ γάρ τι χρηστὸν ἡ φιλονεικία ὠδίνει· ἶν᾿ ὥσπερ τοῦ εἶναι μετὰ τὴν πρόνοιαν αὐτοῖς κατέστης αίτιος, οὕτω καὶ τοῦ εὖ εἶναι κατασταίης. Vis amoris mutui. Ut odium aliquando convicium ex hoste plausibile parit, ita contra amicitia rejicit ac velut protelat jurgium. ORIONI. Gratulatur ad bonam Incredibiliter sum lætatus, cognito vitam te in melius commutasse, mibique persuadeo fore ut ignominiam ex male anteacta vita contractam deleas, virtutisque ornamentum brevi acquiras conciliesque decus sempiternum; hic quidem in terris a cunctis laudandus, in altera vero vita a suinmo judice coronandus. ΣΖ'. Ωσπερ ἡ ἀπέχθεια εὐπαράδεκτόν πως την παρά τῶν ἐχθρῶν ἐργάζεται λοιδορίαν, οὕτως ή φιλία διακρούεται ταύτην καὶ ἀκοντίζει reverso frugem. ΣΗ. ΠΡΙΟΝΙ. Ησθην ὑπερφυῶς, μαθών σου τὴν ἀρίστην μετ ταβολήν· καὶ πιστεύω, ὡς ἀποτρέψῃ μὲν ὡς τάχιστα τὴν ἀδοξίαν, τὴν ἐκ τῆς κακίας πρώην προσγενομέ νην· ἀναλήψῃ δὲ τὸν τῆς ἀρετῆς κόσμον καὶ κλέος ἀοίδιμον ἕξεις, ἐνταῦθα μὲν παρὰ πάντων ἀνακηρυτ τόμενος, ἐκεῖσε δὲ παρὰ τοῦ κριτοῦ στεφανούμενος Aubo codd. ἀκοντίζει augent praeposito έξ. Possin.

EPISTOLARUM LIB. V. ΣΘ'. ΠΕΤΡΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. Non temere de Ἐγὼ οὐ καταψηφιοῦμαι, ούτε καταποφανοῦμαι ἀνδρὸς, οὗ μήτε ἀκροατής εγενόμην, μήτε δικαστής εἰ δὲ κρινόμενος ἁλοίη, τὸ τηνικαῦτα ἡ κατ' αὐτοῦ ἐξενεχθήσεται ψῆφος. ΣΙ. — ΖΩΣΙΜΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. EPIST. CCXII. alio judicandum. PETRO SCHOLASTICO. Equidem neque sententiam fero, neque 622 eontra virum, quem non audierim, pronuntio, neque sedeo ejus judex. Si vero sententia lata condemnetur, contra illum tunc judieium feretur. Quantum scelus pauperum intervertere eleemosynas, el per luxuriam eas abligurire. (Confer. epist. 183, 301, 169.) Εἰ οὐ βούλει θεραπεύειν τι, καὶ ἐπιτείνεις τῶν πενήτων τα τραύματα, τί τοῖς μαχομένοις τῷ δυσ νουθετήτῳ καὶ δυσμάχῳ τῆς πτωχείας θηρίῳ χαλεπώτερον κατασκευάζεις τὸν ἀγῶνα, τὸν παρὰ τῶν ἐλεημόνων αὐτοῖς εἰς τροφὴν παρεχόμενον ἔρανον σφετεριζόμενος; Τί ἐκ τοιούτων κερδῶν τὴν ἀκόρεστον σαυτοῦ ἐμπιπλῶν γαστέρα, νομίζεις ἀπο λαύειν; Διάβλεψον μικρὸν ἀνενεγκὼν ἐκ τῆς τοιαύτης παραπληξίας. Εἰπὲ πρὸς ἑαυτόν· εἰ ὁ τὰ οἰκεία εἰς ἐλεημοσύνην μὴ προϊέμενος, εἰς τὸν ποταμὸν πέμπεται τοῦ πυρὸς, ἀφόρητα βασανισθησόμενος· ὁ καὶ τὰ τῶν πενήτων ιδιοποιούμενος, τί πείσεται; Εἰ ὁ τὰ ἑαυτοῦ μὴ διδοὺς οὐ συγγνωσθήσεται, ὁ καὶ τὰ διδόμενα ἀποσυλῶν που χωρήσει; Εἰ μὲν γὰρ ὑπὸ πενίας ἀναγκαζόμενος τὴν καινὴν ταύτην ληστείαν, μᾶλλον δὲ τυμβωρυχίας χείρονα κακουργίαν ἐπενόησας, ἦν ἄν σοι καὶ ἴχνος ἀναισχύντου ἀπολογίας. Ἐπειδὴ δὲ τρυφῶν καὶ σκιρτῶν, τὰς ἀλλοτρίας συμφορὰς δέον ἐπικουφίζειν, ἐπιτρίβεις, ποία σοι λελείψεται ἀπολογία; Τίς έλεος; ποία συγγνώμη; Ταῦτα δάκρυσι σχεδὸν κεράσας τὸ μέλαν, ἀπέστειλα. G Τάχα πως σαυτὸν μὲν γνοίης, τοὺς δὲ πένητας ἀδι κῶν ἀποσταίης, τὸν δὲ κριτὴν ἐξιλάσαιο, ἡμᾶς τε ἐπὶ τῇ σαυτοῦ μετανοίᾳ εὐφροσύνης εμπλήσας ΣΙΑ. ΘΕΟΔΟΣΙΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Virum religiosum peregrinantem Ανήρ διαφερόντως τῇ θειοτάτῃ θρησκείᾳ ἀνακεί μενος, καὶ τοῖς τὰ αὐτὰ αὐτῷ μετιοῦσιν ἐντυχεῖν περὶ πολλοῦ ποιούμενος, κἀκεῖσε ἀφίκται. Ξεναγός τοίνυν ἀγαθὸς αὐτῷ γενοῦ· ἵνα σέ τε καὶ τὰς ἄλλας τῆς ἀρετῆς θεασάμενος εἰκόνας, εμπλήσῃ τὸν οἰκεῖον έρωτα. Si ferre aliis opem non vis, quin potius pauperum adauges vulnera, quid cum ingenti atque expugnatu difficili fera mendicitate pugnam reddis difficiliorem, dum quæ a piis hominibus in alimoniam pauperwun sunt relicta, ea assumendo tuum in epulum conR Acis? Quid ejusmodi lucris inexplebilem tuum ventrem explendo voluptatem capis? Considera paululum te ipse colligens ab illa vesania, tecum sic ratiocinando: Si qui sua pauperi non distribuit in eleemosynam, in ignium torrentes intoleranlis uittitur excruciandus epulo evangelicus suppliciis "; qui quæ sunt pauperum sibi per nefas usurpat, ecei non quid patietur? Si qui sua non largitur, ignoscitur, quo tandem abibit, qui ab aliîs data in eleemosynam exspoliat? Si enim inopia adactus novum hoc latrocinium vel potius sepulcrorum viola - tione scelus deterius inchoasses, esset omnibus etiam argumentum impudentis defensionis reliquum. Cum vero luxui indulgens atque insolescens alienas calamitates quas sublevare deberes easdem aggraves, ccqua tibi relicta defensio? que exspectauda misericordia? quæ denique venia? flæc lacrymis propemodum miscens atramentum ad te conscripsi, ut tandem teipsum noveris, et ab injuria panperibus inferenda cesses, ac judicem Deum placatum reddas, nosque tua resipiscentia gaudio compleas.· THEODOSIO PRESBYTERO. commendat, ut hospitio excipiatur. Hic vir divinæ religionis, ut incidat in eos, qui eamdem tenent, ad vos proficiscitur. Esto itaque bonus illi ac benignus hospes, ut te tuasque intuitus virtutes amore complectatur. ΣΙΒ. - ΑΥΣΟΝΙΑ ΚΟΡΡΗΚΤΩΡΙ. CCXII. AUSOMO CORRECTORI. Rustici causam commendat, quem rabula quidam rure ad forum ertraxeral. Ἐπειδὴ ἀνήρ τις αγοραῖος πράγματα βουλόμενος παρασχεῖν ἀνθρώπῳ ἀπραγμοσύνη συζώντι, εἴλκυσεν αὐτὸν εἰς δικαστήριον· καταξίωσον, θάττον μὲν κωλύσαι τοῦτον ἀδικῆσαι· χαριῇ γὰρ αὐτῷ· τὸν δὲ εἰς τὴν ἀγροικίαν πέμψαι, της φίλης γεωργίας τὴν ἀντίδοσιν ἀσπαζόμενον. * Luc. xvi, 25. Quando causidicus quidam negotinm favescere studens quiete ac tranquille degenti in jus eum extraxerit, digneris quam primum ipsius injurias coercere. Gratum id enim illi accidet. Hunc vero rus mitte, gratæ ipsi agriculturæ remunerationem accepturum. Pro ἐμπλήσας iidem legunt, εμπλήσειας. Pursin. Scrib ἀγόραιος, non ut editum Gr. άγοprize. Ammonius enim de vocum differentiis, sive quis alius auctor est: Αγόραιος σημαίνει τὸν που νηρὸν ἐν ἀγορᾷ κεσκαμμένον (!)· ἀγόραιος δὲ τὸν ἐν ἀγορᾷ τιμώμενον. Sed id non videlur servari usquequaque, ut epist. 185, pag. 96, v. 13. Schott.

t. ΣΙΓ΄. – ΖΩΣΙΜΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. Exemplis potius quam verbis suadendum. (Confer. epist. 233, 508.) Non verbis, bone vir, inescandi auditores, sed reipsa et exemplis, qui nos cernunt trahendi. Mores enim persuadentis venerandi sunt, non oratio. Illi enim spectantes flectunt, hæc vero auditores fatigat. Igitur, quod dicere volebam, nunc efferam. Vir quidam virtute ornatus valde tibi indignatur, multa quidem referens, unam vero admirans, quomodo, cum Ecclesiæ sis probrum, vitam immaculatam ex orationibus æstimari sustineas. Si enim quæ sua sunt, inquit, confert, pelat; si vero et alios inquimare ex turpibus suis potest actionibus, qua de causa id optat consequi, quod habere nolit? Equi- κ dem rubore suffundebar audiens, terramque aspiriebam, ac ne os quidem aperire poteram. Verum, qui aderant, claris illum applausibus honorabant, “num causati, non potuisse inscitiam tuam pro merito deprædicare: tu itaque videto, qua ratione banc reprehensionem depellas. CCXIV. - PAULO PRESBYTERO. ß Οὐ τῇ φράσει χρή, ὦ βέλτιστε, καταγοητεύει» τοὺς ἀκροωμένους, ἀλλὰ τῇ πράξει χειροῦσθαι τοὺς θεωμένους· ὁ τρόπος γάρ ἐστι τοῦ πείθοντος ὁ αἰδέ σιμος, οὐχ ὁ λόγος. Ὁ μὲν γὰρ δυσωπεῖ, ὁ δὲ ἐν οχλεί. Τί τοίνυν βούλομαι εἰπεῖν, φράσω· 'Ανήρ τις τῶν ἀρετῇ κεκοσμημένων, πολὺς ἔῤῥει κατὰ σοῦ, πολλὰ μὲν φράζων, ἐν δὲ θαυμάζων, πῶς κηλις ῶν τῆς Ἐκκλησίας, ἀκηλίδωτον βίον ἐν ταῖς εὐχαῖς λαβεῖν ἀξιοῖς. Εἰ μὲν γὰρ τὰ παρ' ἑαυτοῦ, φησίν, εἰσφέρει, αιτείτω· εἰδὲ καὶ ἄλλους μιᾶναι ἐκ τῶν αισχίστων αὐτοῦ πράξεων οἷός τέ ἐστι, δι᾿ ἣν αἰτίαν τοῦτο εύχεται λαβεῖν, ὃ ἔχειν οὐ θέλει; Ἐγὼ μὲν οὖν ἠρυθρίων ἀκούων, καὶ προσεῖχον εἰς γῆν, καὶ οὐδὲ διᾶραι τὸ στόμα ἴσχυον οἱ δὲ παρόντες κρότοις ἐκεῖ - νον ἐστεφάνουν λαμπροῖς, ἐν μόνον αιτιώμενος, τὸ μὴ δεδυνῆσθαι ἐπαξίως τῆς σῆς ἀπαιδευσίας φράσαι· Αὐτὸς οὖν σκόπει, όπως ταύτην ἀποτρέψῃ τήν κωμῳδίαν. δ ΣΙΔ'. — ΠΑΥΛΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ Non de levibus futilibusque rebus conciones habenda. (Conf. epist. 119, 201 et 253. In loquendo considerandum.) Cave exilia falsaque, sed potius quæ dictu digna sunt, passim narres. Plerique enim nugari te putantes, et cito abeunt, et facile culpant, citoque persuadent. CCXV. DANIELI PRESBYTERO. Μὴ περὶ μικρῶν καὶ φαύλων, ἀλλὰ περὶ ὧν λέ γειν ἄξιον τοῖς ἐντυγχάνουσι φράζε. Φλυαρείν γάρ σε νομίζοντες πολλοὶ, καὶ ἀποφοιτώσι ταχέως, καὶ αἰτιῶνται ῥᾳδίως, καὶ πείθουσιν οξέως. ΔΑΝΙΗΛ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. ΣΙΕ. Ne malorum felicitate in hoc sæculo offendatur, sed hinc certitudinem extremi judicii credat. (Conf. epist. 103, 116.) Μή σου, ὦ μακάριε, τὸν εἰς τὴν ἀρετὴν δρά μον τὸ μικρὸν καὶ θεομισῆ, ὡς γέγραφας, Ζώ σιμον ἱερᾶσθαι τολμᾷν· ἀλλ᾿ αὐτὸ τοῦτό σε μᾶλλον ῥωννύτω εἰς τὸ πιστεύειν πάντως εἶναι κρίσιν, ἐν ξ ἑκάστῳ τὸ πρόσφορον ἀπονεμηθήσεται. Εἰ γὰρ πάν τες ἐνταῦθα ἀπελάμβανον τὰ προσήκοντα, οἱ μὲν τὰς ἀμοιβὰς, οἱ δὲ τὰπίχειρα, περιττὸς ἦν ὁ τῆς κρίσεως λόγος. Ἐπειδὴ δὲ πολλοὶ μὲν φαῦλοι εδημεροῦσι, πολλοὶ δὲ σπουδαῖοι παρευημερούνται, αὐτὸ τοῦτο δ τὸν θόρυβον ποιεί, τοῦ θορύβου καὶ τῆς ταραχῆς ὀφείλει εἶναι ἀναιρετικὸν, ὅτι ἑκάστῳ τὸ πρέπου ἀποδοθήσεται. Οὐ γὰρ ἂν δίκαιος ὧν ὁ Θεός ταῦτα περιείδε γινόμενα, εἰ μὴ ἔμελλε καὶ λόγων καὶ πράξεων καὶ ἐννοιῶν μετὰ ταῦτα ἀπαιτεῖν εὐθύνας· καὶ τοῖς μὲν τιμάς, τοῖς δὲ τιμωρίας ὁρί Ο ζειν. Ne te a coepto virtutis, o bone vir, avertat tra-C mite, quod Zosimus impurus Deoque invisus, ut seribis, sacris iuitiari ausus fuerit, vel sacrificare audeat: quin potius hoe ad confirmandum ſide valeat futurum omnino judicium, quo secuudum opera euique reddetur. Si enim hic omnes promerita acriperent, impii quidem pœnas, justi vero præmia virtutis, supervacaneum esset judicium. Si quidem multi mali in hoc mundo agunt feliciter: contra vero justi sæpe adversis conflictantur. Id ipsis tumultum concitat, quod turbam tumultumque tollere deberet merito, quod pro merito cuique distribuitur. Neque enim justus foret Deus, qui hæc futura providerit, nisi verborum, actionum, atque cogitatio- ■um rationem postea¨ redderemus, et his quidem præmia, illis vero pœnas decerneret. CCXVI. STRATEGIO MONACIO. ΣΙΤ.· ΣΤΡΑΤΗΓΙΑ ΜΟΝΑΖΟΝΤΙ. Promittit se invisurum amicos in monasterio. (Infr. epist. 494.) Lam me, cum bono Deo dicam, in monasterio exspecta. Accedam enim, ut antea omnen 624. Dei cultum inspiciam, et per omnia admirandum Theodosium jam pridem amicum factum, honore maximo complexurus. Ηδη με, σὺν Θεῷ δὲ εἰρήσθω, προσδόκησον ἐν τῷ μοναστηρίῳ· ἥξω γὰρ τὴν τὴν πρό γε πάντων ὀψόμενος θεοσέβειαν, καὶ τὸν διὰ πάντα θαυμάσιον Θεοδόσιον, διὰ μακροῦ φίλον ὄντα, καὶ σφόδρα ἡμῖν τετιμημένον, περιπτυξόμενος. luter δρόμον et τὸ inserunt ambo codd. έχε Dro διά μηνoi endd. Vat. 650 et Alt. seriκοπτέτω. PoSSIN,

" ΣΙΖ'. EPISTOLARUM LIB. V. ΑΡΠΟΚΡΑ ΣΟΦΙΣΤΗ. EPIST. CCXIX. HARPOCRE SOPHISTÆ. De variis rhetorum dicendi generibus. (Confer. epist. 145.) Scriptorum rhetorumque hi quidem turpe ducunt obscure dicere: alii in obscuritate decus collocant; et alii medium tenent; aki modum excedunt. Qui-. dam acutis audiunt auribus; alii contenti sunt adolescentes movisse. Nonnulli exordiis utentes præstant, exemplis alii abundant, Commiserationem quidam norunt incutere, iram alii. Quidam tarditate displicent, alii celeritate placent. Alii unica dicendi forma somnum conciliant, alii celeritate eumdem excutiunt. Decet ilaque eum, qui scripta aliorum sit exploraturus, amore atque invidia non superari, omnique adeo scriptori vitium juxta ac virtus cognoscenda: hanc quidem laudando, illam Τῶν συγγραφέων οἱ μὲν αἰσχρὸν ἡγοῦνται μὴ σαφὲς εἰπεῖν, οἱ δὲ ἐν τῇ ἀσαφείᾳ τίθενται τὴν ἰσχύν, καὶ οἱ μὲν τιμῶσι τὸ μέτριον, οἱ δὲ ἔξω φέρονται τῶν καιρῶν· οἱ μὲν τῶν ἡκριβωμένων ώτων στοχάζονται, τοῖς δὲ ἀρκεῖ τὰ μειράκια σεῖσαι· καὶ οἱ μὲν ἀμείνονες εἰς προοιμίου χρείαν, οἱ δὲ ἐν παραδείγμασιν εἰσι πλούσιοι· οἱ μὲν οἶκτον ἐμβαλεῖν δεινοί, οἱ δὲ θυμόν· τῶν μὲν τὸ βραδύ λυπηρόν, τῶν δὲ τὸ ταχὺ τερπνόν· οἱ μὲν ὕπνον ἐμποιοῦσι, μια καταχρώμενοι ιδέᾳ, οἱ δὲ καὶ ἀφαιροῦσι ταῖς μεταβολαῖς. Χρή τοίνυν τὸν βασανίσαι συγγράμματα δεινὸν, πάσης καὶ χάριτος καὶ ἀπεχθείας ὄντα κρείτο τονα, ἑκάστου συγγραφέως καὶ τὴν κακίαν καὶ τὴν ἀρετὴν εἰδέναι· καὶ τῇ μὲν ψηφίσασθαι, τῇ δὲ μέμ- vero vituperando. ψασθαι. ΣΙΗ'. — ΑΦΘΟΝΙΑ. CCX VIII. ΑΡΗΤΟΝΙΟ. Virginitas et fornicatio duo extrema, conjugium medium, sed virginitate inferius. (Confer. epist. 253). Καὶ ἡ παρθενία, ὦ βέλτιστε, καὶ ἡ πορνεία τὰ μέτρα τοῦ νόμου ἐξέβησαν, ἀλλ' οὐκ ἐπὶ τοῖς αὐτ τοῖς. Ἡ μὲν γὰρ ὑπερέπτη, ἡ δὲ παρέβη. Καὶ ἡ μὲν τὰ κούφα καὶ ἀνωφερή, καὶ τὸν οὐρανὸν πολοῦντα, ἡ δὲ τὰ κατωφερῆ καὶ βαρέα σώματα ἐμιμήσατο· ἡ μὲν διώκει τὰ μεταβολῆς κρείττονα, ἡ δὲ ἐκεῖνα, ὧν ἡ μεταβολὴ συμφυής, καὶ ἡ κόλασις σύντροφος ὁ δὲ τίμιος γάμος τούτων εκατέρων μέσος τυγχάνων, Virginitas, bone vir, ac fornicatio legis excedunt modum, etsi non eodem modo. Illa enim supergraditur; hæc transgreditur. Illa, ut levia solent, sursum fertur, in cœlumque teudit: hæc deorsum rapitur, gravia imitans corpora. Illa sectatur multationi non obnoxia, hæc mutationi cognata potius obnoxia. Matrimonium his duobus inter jectum; alio quidem inferius est, altero vero subli 、 τῆς μέν ἐστι κατώτερος πολλῷ, τῆς δὲ ἀνώτερος mius. Virginitate enim conjugium minus est et huπλέον, ἢ ὅσον αὐτὸς τῆς παρθενίας ἐστὶ ταπεινότε ρος. Διὸ καὶ τῆς μὲν στεφανουμένης, τῆς δὲ κατα κρινομένης, οὗτος σύμμετρον ἔχει τὸ ἐγκώμιον. ΣΙΘ'. — ΘΕΟΔΩΡΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. milius. Hac enim coronata, et fornicatione judicio condemnata, matrimonium suam etiam laudeın consequitur. CCXIX. THEODORO DIACONO. Cum suas partes egerit in Zosimo sodalibusque ejus admonendis, iniquum esse probat sibi imputari, quod admonitionibus non sit relicius locus. (Confer. epist. 20 οι 220.) Ει λόγους ἔφασκον ἔχειν πάσης κακίας ἀναιρετι κούς, εἰκότως ἂν εἶχον ἀλαζονείας αιτίαν. Εἰ δὲ τοῦτο μάλιστα πάντων ἐπίσταμαι, ὅτι τοῦ μὲν παρ αινοῦντός ἐστι τὸ εἰπεῖν τὰ βέλτιστα· τοῦ δὲ συμβουλευομένου τὸ πεισθῆναι. Ὁ μὲν γὰρ τοῦ λέγειν, ὁ δὲ τοῦ πράττειν Κύριος ἐστι· τί παρεὶς συγγινώσκειν, εἶχε ἀποδέξασθαι μὴ βούλοιο, αίτια τὸν τόγε αὐτοῦ μέρος κατορθώσαντα; εἰ δὲ μηδ' οὕτω καταδέχῃ, ώρα σε καὶ τὴν ἄρρητον σοφίαν αιτιά σασθαι, τὴν μήτε τοὺς ἀποστατήσαντας Ιουδαίους, μήτε τὸν προδότην πείσασαν. Τοσοῦτον γὰρ ἀπέσχον τοῦ πεισθῆναι, ὅτι ὁ μὲν προΐδωκεν, οἱ δὲ ἐσταύρωσαν. Εἰ δὲ καὶ μὴ πείσασα καὶ σώσασα, παρὰ πάντων ἀνακηρύττεται· ἀπὸ γὰρ τῆς προαιρέσεως, οὐκ ἀπὸ τῆς ἐκβάσεως τὰ πράγματα κρίνεται· τί αἰτιᾷ τὸν τοσαῦτα πεποιηκότα, καὶ μὴ δυνηθέντα πεῖσαι Μαρτινιανόν τε καὶ Ζώσιμον, καὶ Μάρωνα, καὶ Εὐστάθιον ἀποσχέσθαι κακίας; Τοσοῦτον γὰρ ἀπέχω τοῦ ἐρυθριᾷν ἐπὶ τούτῳ (καίτοι ερυθριάν παντὸς μᾶλλον, ὥς γε ἐμαυτὸν, ἐν οἷς τὸ ἐρυθριν καλὸν, ἐπιστάμενος), ὅτι καὶ σεμνύνομαι ἐπὶ τῷ η Si sermones habere me dixissem malitiam omnem tollentes, merito gloriandi ansam haberem. Si vero illud omnium ipse probe novi, adhortantis quidem esse optima dicere; ejus vero, cui persuadetur, aures accommodare et reddere: quare si quando laudare nolles, saltem ignoscere deberes. Vituperas enim eum qui quæ suarum erant partium explevit. Si enim nec hoe fateris, jam et ineffabilem Dei sapientiam reprehendere poteris, quæ nec apostatanti Benti Judaicæ, nec Judæ proditori persuasit. 625 Tantum enim aberat ut persuaserit, ut lie quidem vendiderit, illa vero natio cruci affixerit. Si vero divina illa sapientia quæ neque illis persuasit, neque eos salvavit, ab omnibus laudetur (a consilio enim, non ab eventu res judicantur), quidl accusas conantem et non valentem persuadere Martiniano, Zosimo, et Maroni atque Eustathio, ut ab improDilate desistant? Tantum absum ut propterea eruDescam magis quam quisquam alius, si mihi ipsi non persuadeam illa, in quibus erubescere pulchruin esse scio, ut etiam glorier in hoc, ut ex parte salVARIÆ LECTIONES ET NOTÆ Πιο ερυθριν solus cod. Alt. scribit, Ερυθρίων &v. Possn.

ten passionum Christi Domini possim esse particeps. 4 κἂν ἐκ μέρους τοῖς Δεσποτικοῖς πάθεσι κεκοινωνη CCX. EUTONIO DIACONO. κέναι. ΣΚ'. -- ΕΥΤΟΝΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. De Zosimi et Maronis vitiis iterum, et de Judaica perfidia. (Vide sup. et epist. 20, De Juda proditore.) Si quodvis supplicio dignum scelus committunt, et impura quæque verba proferunt Zosimus et Maron, atque in optimum quemque incurrunt: quæ neque dicenda, neque re sint exsequenda dicenles pariter et agentes: noli existimare ultionem a Deo negligi, mirare potius longanimitatem divini numinis ad pœnitentiam ipsos invitantem, et excusationem præcisam, verum enimvero post non diu vel in hac vita, vel in altera gravi eos supplicio insequentem. Si enim qui ante diluvium nefanda patrantes, vel in Sodomis immane peccantes aut si in Dominum iusauientes rabie Judæi mpuniti abierunt, abibunt et isti. Si vero illorum alii sunt fluctibus obruti, alii igni at bello exstincti perierunt, ut omnes cum priores tum futuras tragœdias obscurarint, etiam hic ultimas has patientur, poenas. Cur igitur nihil id facis, quasi sint impuniti? Ibi enim pœnas daturos notum, veritate ita pronuntiante: Tolerabilius erit terræ Sodomorum et Gomorrhæorum in die judicii, quam civitati illi **: quia Jerusalem persecuta est veritatis præcones. Iliac ideo retuli, tanquam sint illi gravius puniendi, Sodomita vero remissius ac milius, non modo quia in hac vita pœnas pependerunt, sed et quia contra naturam vino ac libidine sunt debacchati. Judai vero adversus naturæ Dominum deliquerunt. BIDEM. Εἰ μηδὲν μετ' ἀκολασίας ἔργον άπρακτον, μήτε λόγον αἰσχρὸν ἄρρητον, ὡς φής, παραλελοιπότες Ζώσιμος τε καὶ Μάρων, ἔτι καὶ κατὰ τῶν ἀρίστων ἐπιφύονται, ἃ μήτε λόγῳ ῥητά, μήτε ἔργῳ φορητά καὶ φράζοντες καὶ πράττοντες· μὴ τῆς θείας δίκης ἀμέλειαν καταψηφίσῃ, ἀλλὰ θαύμαζε αὐτῆς τὴν με κροθυμίαν, τὴν νῦν μὲν εἰς μετάνοιαν αὐτοὺς καλούσαν, καὶ τὴν ἀπολογίαν ἀποτεμνομένην, μικρὸν δὲ ὕστερον ἢ ἐνταῦθα, ἢ ἐκεῖ κολάσει σφοδροτάτη αυ τοὺς μετελευπομένην. Εἰ μὲν γὰρ οἱ πρὸ τοῦ κατακλυσμοῦ ἃ μὴ θέμις δράσαντες, ἢ ἐν Σοδόμοις ὑπερόρια πταίσαντες, ἢ οἱ κατὰ τοῦ Δεσπότου ἐπιλυτα τήσαντες Ἰουδαῖοι ἀτιμώρητοι διέφυγον, διαφεύξονται καὶ οὗτοι. Εἰ δὲ ἐκείνων ἐνταῦθα οἱ μὲν κατεκλύσθη σαν, οἱ δὲ πυρὸς, οἱ δὲ πολέμου ἔργον γεγένηνται, ὡς πάσας καὶ τὰς ἔμπροσθεν, καὶ τὰς μετὰ ταῦτα ἀποκρύψαι τραγῳδίας, κἀκεῖσε δὲ τὰς ἐσχάτας πείσονται τιμωρίας· δι᾿ ἣν αἰτίαν ὀλιγωρεῖς, ὡς ἀτι μωρή των τούτων ὄντων; "Οτι γὰρ κἀκεῖ δώσουσι δίκην, δῆλον, ἐκ τοῦ τὴν ἀλήθειαν εἰρηκέναι. • Ανεκτότερον ἔσται γῇ Σόδομων καὶ Γομόρρων, τῇ πόλει ἐκείνῃ,» τῇ διωξάσῃ δηλονότι τοὺς τῆς αληθείας κήρυκας· τοῦτο δὲ εἶπεν, ὡς ἐκείνων μὲν ἀργαλεωτέραν δωσόντων δίκην, Σοδομιτῶν δὲ ἡμε ρωτέραν, οὐ μόνον διὰ τὸ κανταῦθα δεδωκέναι, ἀλλὰ καὶ διὰ τὸ τοὺς μὲν κατὰ τῆς φύσεως πεπαρνηκέναι, τοὺς δὲ κατὰ τοῦ Δεσπότου τῆς φύσεως λελνττηκέναι. ΣΚΑ'. De pœna hujus et alterius vitæ. (Ex hac et superiore epist. conflata epist. 203, lib. 111.) Scito, bone vir, quod si leviter ac tolerabili modo curatuque facile peccavimus, ideoque adversi quid patimur, tunc crimina detergimus. Gravia vero alque immodica patrantes, in altera etiam vita Luemus. 626 Levius tamen ac mitius, si quid hic palimur adversi; gravius vero, si nihil hic passi vita decedimus. Verum ne me dicas veluti narrare, ac non demonstrare, testibus utendum est necessariis. Divinus itaque Paulus de iis, qui hic delicta luunt, testis omni exceptione major, redarguens eos, qui indigne sacramenta perceperant: ‹ Ideo, inquit, inter vos multi infirmi et imbecilles, et dormiunt multi. Quod si nosmetipsos dijudicaremus, non utique judicaremur. Dum judicamur autem, a Domino corripimur, ut non cum hoc mundo damnemur **.› Illud etiam igni excruciato diviti dictum ab Abrabamo eodem pertinet: ‹ Fili, recordare quia recepi - sti bona in vita tua. Lazarus similiter mala so Ισθι, ὦ ἀγαθὲ, ὅτι εἰ οἱστὰ καὶ φορητά και εὐΐατα πταίσοιμεν, καὶ πάθοι μέν τι ἐνταῦθα δεινόν, ἀποτριβόμεθα τὰ πταίσματα· εἰ δὲ ἀπάνθρωπα και δεινὰ, κἀκεῖσε τιμωρηθησόμεθα, κουφότερον μὲν εἰ κανταῦθά τι πάθοιμεν, βαρύτερον δὲ, εἰ ἀπαθεῖς ἀπέλθοιμεν· ἀλλ᾽ ἵνα μὴ λέγειν ἔχοις ὡς αὕτη ἀπό φασίς ἐστι καὶ οὐκ ἀπόδειξις, διὰ μαρτυριῶν ἄξι χρέων βαδιεῖται ὁ λόγος. Περὶ οὖν τῶν ἐνταῦθα ἀπη. τριβομένων τὰ πταίσματα, μάρτυς παραγραφή, μὴ ἐπιδεχόμενος ὁ θεσπέσιος Παῦλος, λέγων περὶ τῶν ἀναξίως τῶν μυστηρίων μετειληφότων· 4 Δια τοῦτο ἐν ὑμῖν πολλοὶ ἀσθενεῖς καὶ ἄρρωστοι, κοιμῶντα: ἱκανοί· εἰ γὰρ ἑαυτοὺς διεκρίνομεν, οὐκ ἂν ἐκρινόμεθα· κρινόμενοι δὲ, ὑπὸ Κυρίου παιδευόμεθα, ἵνα μὴ σὺν τῷ κόσμῳ κατακριθώ μεν.» Καὶ τὸ εἰρημένον δὲ πρὸς τὸν ᾿Αποτηγανιζό μενον πλούσιον, ταύτης ἐστὶ τῆς ἐννοίας, ὅτι «Απο ἔλαβες τὰ ἀγαθά σου ἐν τῇ ζωῇ του, ὁμοίως δὲ καὶ se Luc. xvi, * Gen. vi, 1 seqq. 67 Gen. xIx, 1 seq. ** Matth, x, 15. "I Cor. x1, 30-32. Pro pzz' ázok, codd. Vat. 650 et Alt, habent pit åx. Possix.

EPISTOLARUM LIB. V. - EPIST. CCXXII. Λάζαρος τα κακά· ν τουτέστιν, Εἰ πέπρακταί σοί & Quasi diceret? Si quid toni in vita fecisti, hoc τι χρηστόν, τοῦτ᾽ ἀπείληφας, τρυφήσας καὶ μηδε μιας πειραθείς μεταβολῆς. Εἰ δέ τι κἀκείνῳ περ πλημμέληται, τοῦτ' ἀπείληφεν ἐν τῇ ἀπαραμυθήτῳ πενίᾳ δεδαπανημένος· περὶ δὲ τῶν κἀνταῦθα δεδωκότων δίκην, κἀκεῖ δωσόντων, αὐτὸς ὁ κριτὴς ἐν Εὐαγγελίοις ἀπεφήνατο· ο 'Ανεκτότερον ἔσται γῇ Σοδόμων καὶ Γομόρρων, ἢ τῇ πόλει ἐκείνῃ.» Καί τοι κανταῦθα δεδώκασι δίκην καὶ Σοδομῖται καὶ Ἰουδαῖοι, οἱ μὲν πυρὶ δαπανηθέντες, οἱ δὲ πολέμῳ καὶ λιμῷ παραδοθέντες, καὶ εἰς τοσαύτην ἀπορίαν και ταστάντες, ὡς καὶ τῶν οἰκείων γεύσασθαι παίδων· πάντως γὰρ ὑπ' οδόντας ἐλθεῖν ἡ ἀνάγκη ἐξεδιάσατο. ΣΚΒ'. recepisti «leliciando, nullamque exspectas mercedem. Si quid vero a Lazaro humanitus est commissum, expiatum id ab inconsolabili inopia propemodum absumpto. De iis vero qui hic poenas dederunt, luent vero et in altera vita, testatur et ipse judex in Evangeliis: • Tolerabilius erit terra Sodomorum et Gomorrhæorum, quam civitat: illi". › Etsi vero luerunt et hic Sodomitæ atque Judæi, illi quidem cœlesti igne consumpti; hi vero bello el fame altriti, ad eam, inquam, adacti ciborum penuriam, ut et liberos obsessi a Romanis devorarint. Omnia enim ut dentibus vorarent, summa compulit egestas. CCXXII.· EIDEM. De eadem re, in mercedis distributione. (Vide epist. 78, 302.) Οπερ πρώην περὶ τῶν ἁμαρτημάτων ἔφην, τοῦτο νῦν περὶ τῶν κατορθωμάτων ἐρῶ· ὅτι μικρά καὶ εὐτελῆ κατορθώσας, εἰ ἀπολαύσει τινὸς χρηστοῦ ἐνταῦθα, ἀφέξει τὸν μισθόν. Εἰ δὲ μεγάλα καὶ ὑπερφυῇ καὶ ἀξιοθαύμαστα, κἀκεῖσε ἀπολήψεται, μετ τρίως μὲν, εἰ κἀνταῦθα ἀπείληφε. Τὸ γὰρ ἐνταῦθα λαβεῖν ὑποτέμνεται μισθοῦ μέρος οὐ μικρόν· ὑπερβαλλόντως δὲ, εἰ μὴ ἀπείληφεν. Καὶ εἰ βούλει, διὰ παραδείγματος σαφηνίσω τὸ λεγόμενον. Εστωσαν ὑποθέσεως χάριν δύο δίκαιοι, ἄκροι τὴν ἀρετήν· ἀλλ' ὁ μὲν ἐνταῦθα πλουτείτω, ὁ δὲ πενέσθω· ὁ μὲν δοξαζέσθω, ὁ δὲ ὑβριζέσθω· ὁ μὲν παρὰ πάνε των ἐπαινείσθω, ὁ δὲ κωμιρδείσθω. 'Αρα ἀπελθόν τες ἐκεῖ τὸν ἴσον λήψονται στέφανον; Οι φημι ἔγωγε, καίτοι ἴσους γε ἑαυτοὺς ἔφαμεν εἶναι κατὰ τὸν τῆς ἀρετῆς λόγον· ἀλλ' ἡ τοῦ ἐνταῦθα βίου ἀν· ωμαλία τὴν ἰσότητα τῆς ἀρετῆς εἰς τὸ ἄνισον καταστήσει· οὐ τοῦ ἀδεκάστου κριτοῦ ἄδικον ψηφιου μένου, ἀλλὰ τῷ μὲν κανταῦθα κἀκεῖ τὸν μισθὸν συμμετρησομένου, τῷ δὲ ἄκρατον τὴν εὐφροσύνην βεβαιώσαντος· δίκαιον γὰρ τοσαῦτα μὲν κατορθώσαντα, μὴ τῶν αὐτῶν δὲ ἀπολαύσαντα, μείζονι καὶ λαμπροτέρω κοσμηθῆναι στεφάνω. Οὐ μόνον δὲ ἐπὶ τῶν κατορθωμάτων, ὦ μακάριε, ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῶν ἁμαρτημάτων τὸ αὐτὸ ἀκολουθεῖ. Εστωσαν γὰρ, εἰ δοκεῖ, δύο ἁμαρτωλοί, εἰς αὐτὴν τῆς κακίας φθάσαντες τὴν κορυφήν, ὡς μηδὲν ἕτερον ἑτέρου διαφέρειν " ὧν ὁ μὲν πλουτείτω, ὁ δὲ πτωχευέτω· ὁ μὲν τιμάσθω, ὁ δὲ ὑβριζέσθω· ὁ μὲν ἀρχέτω, ὁ δὲ κολαζέσθω. Αρα ἀπελθόντες ἐκεῖ τὴν αὐτὴν δώσουσι δίκην; οὐκ ἔγωγε οἶμαι, καίτοι ἴσους γε αὐτοὺς ἔφημεν εἶναι κατὰ τὸν τῆς κακίας λόγον· ἀλλ' ἡ τοῦ ἐνταῦθα βίου και τάστασις τὴν ἰσότητα της κακίας ἄνισον εἰς τὸν τῆς ἀναστάσεως ἀποφαίνει καιρὸν, οὐ τῆς δίκης τὸ δί και ον παραγομένης, ἀλλὰ τῷ μὲν κανταῦθα κἀκεῖ τὴν τιμωρίαν συμμετρησομένης, τῷ δὲ ἐκεῖ ἁπαραμύθητον τὴν κόλασιν ψηφιουμένης. Δίκαιον γὰρ τὸν τὰ αὐτὰ μὲν δεδρακότα, μὴ τὰ αὐτὰ δὲ πεπονθότα, μείζονα δοῦναι δίκην. 31 Matth. x, 15. Quod nuper de peccatis scripseram, idem nunc de bonis dicam moribus: quod qui parva et facilia recte gesserit, si quid est boni adeptus, præminin retulit. At qui magna et admiranda fecerit, accipiet nihilominus et illic mercedem, etsi mediocria bic fuerit consecutus. Hic enim potiri est non parvam mercedis accipere portionem. Abundanter vero remunerabitur, si nihil acceperit. Id ego exemplo, si ita videbitur, explanabo. Sint, verbi gratia, due justi virtute maxime præditi: unus dives, alter inops. Ille celebris sit, hic injuria prematur. Laudetur ille per omnia, hic reprehendatur. An forte hinc abeuntes pari afficientur corona? Non equidem existimo, etsi virtutis ratione pares dixerim? sed vitæ huc traductæ ratio dispar virtutis æqualitatem ad inæqualitatem adducet, judice incorrupto iniquum nihil statuente, sed hic et illic præmium cuique ordinante, quo merain augebit laetitiam. 627 Aquum enim erat tantopere castigatum moribus, neque hic eadem bona adeptum, majore atque illustriore ornari corona. ldem, ο Lone vir, non in justis modo valet, sed et peccatoribus usuvenit. Demus, si videtur, boni delictis sint obnoxii eodemque in gradu peccatorum constituti; neuter vero alterum crimine vincat, quorum hic quidem sit locuples, alter inops? fic injuria prematur, honore vero ille afficiatur. Unus cum imperio sit, castigetur alter. An igitur altera in vita eadem sint pœna plectendi? minime vero, tametsi pares delictis dixerim. Sed hujus vitæ status malitiæ æqualitatem facit in æqualem apparere in resurrectione carnis, non justitia justum ipsum spermente, sed hujus vitæ supplicium cum futuro commensurante; alteri vero ibi inconsolabilem pœnam statuente. Justum est enim eadem quidem facientem, non eadem tamen perpessum graviores dare panas. Pro τῷδε ambo iidem codd. scribunt τῶν δ' ἐκεῖ, etc. PoSSIN.

CCXXIII. HARPOCRÆ RHETORI. ΣΚΓ. - ΑΡΜΟΚΡΑ ΣΟΦΙΣΤΗ. Virtutem potius cum adversitatibus, quam vitia cum jucunditate, colenda. (Confer. epist. 18, 68, 229, 28-5. 294 el 445.) Scio mihi partim creditum non iri, partimque byperbole videbor uti, nisi meuin noveris morem: alterius fortasse non dixeró. Novi etenim plerosque per se de aliis ferre solere judicium. Dico libentius me bonum agendo adversa pati, quam male agendo coronari. Ut enim transeam virtuti coronam in altera vita repositam, poenam vero improbitali præparatam, virtus ipsamet corona ac merces mihi esse videtur, et vitium esse supplicium. Et non præelegerim, si virtutem quidem calumniantur; vitiam vero extollunt: et illam quidem deserere, lioc vero amplecti. Verumenimvero hanc quidem injuria licet afectam amplector et amo, vitium vero, tametsi coronatum, exsecror atque odi. HYPATIO REMPUBUBLICAM ADMINISTRANTI. Οίδα ότι παρά τινων μὲν ἀπιστηθήσομαι, παρά τινων δὲ ὑπερβολῇ κεχρῆσθαι νομισθήσομαι· πλην ἀλλ' ἐπειδήπερ οἶσθά μου τὸν τρόπον άλλο γάρ ἴσως οὐκ ἂν εἶπον· οἶδα γὰρ πολλοὺς ἐκ τῶν καθ' ἑαυτοὺς καὶ τὰς περὶ τῶν ἄλλων φέροντας ψήφους), φημί, ὅτι ἀσμενέστερον ἀρετὴν ἀσκῶν ἐνταῦθα πάσχω κακῶς, ἡ κακίαν μετιών στεφανούμαι. Ινα γὰρ παρῶ τὸν στέφανον τὸν τῇ ἀρετῇ ἐκεῖσε εὐτρε πισθέντα, καὶ τὴν κόλασιν τὴν τῇ κακίᾳ έτοιμα σθεῖσαν, αὐτὴ ἡ ἀρετὴ στέφανος εἶναι μοι δοκεί, καὶ ἡ κακία κόλασις. Καὶ οὐκ ἂν ἐλοίμην, εἰ τὴν μὲν ἀρετὴν ὑβρίζοιέν τινες, τὴν δὲ κακίαν στεφα νοῖεν, τῆς μὲν ἀποφοιτῆσαι, τῆς δὲ ἀντιλαβέσθαι ἀλλὰ τὴν μὲν καὶ ὑβριζομένην ἀσπάζομαι καὶ φιλῶ, τὴν δὲ καὶ στεφανουμένην βδελύττομαι καὶ μισῶ. ΣΚΔ'. — ΥΠΑΤΙΑ ΠΟΛΙΤΕΥΟΜΕΝΟ. Avaritiam fugiendam. (Confer. Quandoquidem difficile, hoc est, molestum sit, qui divitiarum captus amore est, resipiscere (ægre enim emendari potest, ne dicam, inemendabileın hujusmodi esse), nihil uon agendum, ne hoc malo copiaris. Facilius enim cet non capi, quam semel captum ab eo morbo liberari. CCXXV. - PALLADIO DIACONO. epist. 8, 55, 67, 142.) Επειδή χαλεπόν, τουτέστι δύσκολον, τὸν εἰς ἔρωτα χρημάτων ἐμπεσόντα ἀνανεῦσαι (δυσδιόρθωτος γὰρ, ἵνα μὴ εἴπω ἀδιόρθωτος, ο τοιοῦτος γίνεται), πάντα χρὴ πράττειν, ὥστε μὴ ἁλῶναι τῷ δεινῷ. Εὐκολώτερον γὰρ μὴ ἀλῶναι, ἢ ἀλόντα ἀνακτήσασθαι ἑαυτόν. ΣΚΕ'. -- ΠΑΛΛΑΔΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. Qui bene paruerit, is recte imperabit. (Plut. Aristot. et alii; conf. epist. 455, et ibi notata σχολ. Similis huic ad eumdem epist. 275.) Si legibus, quibus respublica administratur, Εἰ τοὺς ὑπηκόους τῶν νόμων, καθ' ὧν πολιτεύον 628 subjectos minime convenit refractarios esse, ται, ἀνηκόους εἶναι οὐ χρή, πολλῷ μάλλον τους multo minus qui imperant. Qua enim ratione άρχειν λαχόντας· πῶς γὰρ ἂν τοῖς ἀρχομένοις δια subditis leges proponent, vel justum ab injusto λεχθείεν, ἢ τὸ δίκαιον ἐκ τοῦ ἀδίκου διακρίνοιεν, οι discernent, qui imperare nesciant? Horum itaque μηδὲ ὅπως χρὴ ἄρχειν ἐπιστάμενοι; Ὅσοι οὖν rudes et ignarį, quique nihil recte imperare (quod τούτων άπειροι ὄντες, καὶ οὐδὲ καλῶς ἄρχεσθαι sane munus non est exiguum) didicerint, maudare μεμαθηκότες" (καὶ τοῦτο γὰρ οὐ μικρόν), ἄρχειν si aggrediantur, idem illis usuvenit, quod aurigandi ἐπεχείρησαν, ταυτὸν πεπόνθασι τοῖς ἀπείροις μέν imperitis, currus conscendere ausis, qui se et equos που (52-53) ήνιοχεῖν, ἐπιβῆναι δὲ τοῖς δίφροις τολμή perditum eant: vel navigandi rudibus in tantam σασι, καὶ ἑαυτοὺς καὶ τοὺς ἵππους προσαπολέσασιν· erumpentibus dementiam, ut ingentem navem ἢ τοῖς ἀπειροθαλάττοις μὲν, εἰς τοσαύτην δὲ μανίαν gubernaculo regere dum tentant, in profundum ἐξοκείλασιν, ὡς καὶ μυριαγωγὸν ὁλκάδα οἰακίσαι pelagi simul demergantur. Quisquis itaque salutem ἐπιχειρῆσαι, μεθ᾿ ἧς εἰς τὸν βυθὸν τῆς θαλάττης amat suam, primo se multorum subditorum numero ἐχώρησαν. Ο τοίνυν τῆς σωτηρίας ἑαυτοῦ ἀντιποιούaggreget. Quod si nimius ipsum imperandi amor μενος, μάλιστα μὲν εἰς τὴν τῶν ἀρχομένων ἑαυτὸν invaserit, illum a se repellat: aut imperium recte καταταττέτω πληθύν· εἰ δὲ ἄτοπος ἀρχῆς ἔρως αὐτῷ ferendo posse recte imperare discat; et ne se ἐπιπταίη, ἐξελαυνέτω τοῦτον ἀφ' ἑαυτοῦ, ἡ διὰ τοῦ negotio ingerat. Sin ad id vocatus fuerit, recuset, καλῶς ἄρχεσθαι τὸ δύνασθαι καλῶς ἄρξαι παιδευέsi fieri possit, satius enim; siu vero etsi sub legibus, σθω· καὶ μὴ ἐπιῤῥιπτέτω μὲν ἑαυτὸν τῷ πρά Imperans obediet. γματι· εἰ δὲ κληθείη, παραιτείσθω, εξ οἷόν τε ἄμεινον γάρ· εἰ δὲ μή, κἂν ὑπὸ τῶν νόμων, βασι λευόμενος ἀρχέτω. Ασμενέστερον iidem mutant in ἀσμενέστατα, et ver». seq. μια πάσχω scribunt πάσχων. PoSSIN. (52-53) Pro moš habent toū codd. Vat. 650 et AlL

EPISTOLARUM LIB. V. ΣΚΤ. - ΟΥΡΑΝΙΟ ΔΙΑΚΟΝΟ. EPIST. CCXXVII. CCXXVI. — URBANO DIACONO. intretis in tentationem”,» (Confer. epist. 39, De bono tentationum. Et in illud Christi: ‹ Orate ut non 68, 76, lib. 11.) Quid confugis ad plures, ad unum cum possis? quid multos asseclaris, unum rogare cum liceat? Cur imbecilles in belli arcessis societatem, cum debeas ad inexpugnabilem Dei dexteram confugere, et tentatione omni te expedire? Tentari est, non ut opinaris, incidere in tentationem, sed ab ea superari. Ιd ego, eul plerisque videatur incredibile, verum esse paucis e sacra Scriptura clarum reddere conabor. Dietum enim a sanelo Paulo:. Nemo coronatur, nisi qui legitime certaverit us. Quia vero nonnullis videtur solos virtutis labores innuere, Τί εἰς πολλοὺς καταφεύγεις, ἐξὸν εἰς ἕνα; τί πολύ λοὺς κολακεύεις, παρὸν ἕνα ἀντιβολεῖν; Τί τους ἀσθενεῖς ἐπὶ συμμαχίαν καλεῖς, δέον ἐπὶ τὴν ἀήτε τητον δεξιὰν καταφεύγειν, καὶ παντὸς ἀπηλλάχθαι πειρασμοῦ; Πειρασμὸς γάρ ἐστιν, οὐ τὸ περιπεσείν πειρασμῷ, ὡς ἡγῇ, ἀλλὰ τὸ ἡττηθῆναι αὐτῷ· ὅτι δὲ τοῦτο, εἰ καὶ δοκεῖ πολλοῖς ἄπιστον εἶναι, ἀληθές ἐστιν, ὀλίγα τινὰ ἐκ τῶν ἱερῶν μεταχειρισάμενος Γραφών, δῆλον ποιήσω. Τὸ μὲν οὖν παρὰ τοῦ Παύλου ῥηθὲν, • Οὐδεὶς στεφανοῦται, εἰ μὴ νομίμως ἀθλήσῃ, ἐπειδήπερ τισὶ δοκεῖ μόνους τοὺς τῆς ἀρετῆς αἰνίτε τεσθαι πόνους, παραλείψω, ἐφ' ἑτέραν δὲ ήξω ῥῆ- transeo ad aliud testimonium. Ait Job fortissimus ille athleta: Tentatio est vita hominum super terram › Quare si vita mortalium tentationi obnoxia, quomodo fieri possit, ut qui în tentatione sit, in tentationem non incidat. Dixit enim ipsa Veritas: «Orale, ut non intreds in tentationem; hoc est, orate ne superemini a tentatione. Non enim ait, ne incidalis, sed, ne intrelis, hoc est ne absorbeamini ab illa. Fieri enim non potest, quin incidamnus, incidentem vero victorem exsistere ac coronari. Et, si placet, brevissimo exemplo id ostendam. Potest enim quis in leonem incidens, servari, idque vel robore, vel arte. Sed quid dico servari? Quidam enim has feras ditacerarunt. At devoratus et in feræ ventrem demissus, quomodo effugiat? 629 Hoc nimirum Christus ait impossibile quidem esse ut non incidamus in tentationem, fieri vero posse ut superemus. Horum utrumqua testantur omines etiam sancti martyres, quos tentationum procellæ oppugnarunt, ut fere tOLD decertarint vita. Dixerit quis: Nemo igitur eorum est exauditus. Auditi quidem sunt, sed non in eo, ut in tentationem non inciderent, quod fieri non potest, sed cum incidissent, non modo illæsi, verum coronati e stadio exirent. Quare non est optandum, uon incidere in tentationem, sed cum inciderimus, ut clariores evadamus. σιν. Εἶπεν ὁ ἀνδρειότατος Ἰώβ • Πρατήριόν ἐστιν ὁ βίος ἀνθρώπου ἐπὶ τῆς γῆς.» Εἰ τοίνυν αὐτὸς ὁ βίος πειρατήριόν ἐστι, πῶς οἷόν τε τὸν ἐν τῷ πειρασμῷ ὄντα, πειρασμῷ μὴ περιπεσεῖν; Το γὰρ παρὰ τῆς ᾿Αληθείας λεχθέν, ο Προσεύχεσθε μὴ εἰσελθεῖν εἰς πειρασμόν', ο τοιοῦτόν ἐστι· Προσο εύχεσθε, ἵνα μὴ ἡττηθῆτε τῷ πειρασμῷ. Οὐ γὰρ εἶπεν, μὴ ἐμπεσεῖν, ἀλλὰ μὴ εἰσελθεῖν, τουτέστι, μὴ καταποθῆναι ὑπ' αὐτοῦ. Μὴ ἐμπεσεῖν μὲν γὰρ, οὐχ οἷόν τε, ἐμπεσόντα δὲ ἀνευρίσασθαι καὶ στεφανωθῆναι οἷόν τε. Καὶ εἰ βούλει, διὰ παραδεί γματος συντομωτάτου τοῦτο ποιήσω σαφές. Δυνατόν μὲν γὰρ ἐμπεσόντα τινὰ εἰς λέοντα διασωθῆναι ἡ ῥώμῃ, ἢ τέχνῃ· καὶ τί λέγω διασωθῆναι; Τινὲς γὰρ καὶ ἐχειρώσαντο τοιούτους θῆρας. Τὸν δὲ καταβρωθέντα καὶ εἰς τὴν κοιλίαν τοῦ θηρός γεγενημένον, πῶς ἔνεστι διαφυγείν; Τοῦτο τοίνυν ἐστὶ τὸ ὑπὸ τοῦ Χριστοῦ ῥηθέν· ὅτι ἀδύνατον μέν ἐστι μὴ περιπεσεῖν πειρασμῷ, δυνατὸν δὲ περιγενέσθαι· καὶ ἑκατ τέρου τούτων καὶ ἐγγυηταὶ καὶ μάρτυρες οἱ ἅγιοι πάντες, οὓς τοσαῦται νιφάδες πειρασμῶν κατετά ξευσαν, ὡς ὅλον σχεδὸν τὸν τῇδε βίον διαθλῆσαι. Οὐδεὶς οὖν αὐτῶν εἰσηκούσθη, φαίη τις ἄν· Εἰσο ηκούσθησαν μὲν οὖν· τὸ δὲ εἰσακουσθῆναι τοῦτο ἦν, οὐ τὸ μὴ ἐμπεσεῖν εἰς πειρασμόν· ἀδύνατον γάρ ἀλλὰ τὸ ἐμπεσόντα, μὴ μόνον ἀβλαβῶς, ἀλλὰ καὶ μετὰ στεφάνων ἐκ τοῦ σταδίου ἐξελθεῖν. Μὴ τοίνυν τοῦτο ζητῶμεν, τὸ μὴ πειρασμοῖς περιπίπτειν, ἀλλὰ τὸ περιπεσόντες λαμπρότεροι αποφανθῆναι. ΣΚΖ'. — ΘΕΩΝΙ ΕΠΙΣΚΟΠΟ. CCXXVII.· THEONI EPISCOPO. Lesi nostras injurias vindicamus, Dei vero negligimus. (Conf. epist. 248.) Ἴσθι, ὦ βέλτιστε, ὡς κάν τούτῳ πταίομεν, τὰ μὲν εἰς ἑαυτοὺς δρώμενα ἐκδικοῦντες, τὰ δὲ εἰς τὸν Θεὸν παρορῶντες. Όταν μὲν γὰρ ἡμεῖς ἀδικώ ** Matth. xxvi, 41. 50 }} Tim. 11, 5. " Job vul, 1. Scito, optime vir, in hoc a nobis peccari, dum quæ in nes commissa sunt, vindicamus; quæ vero in Deum, negligimus. Cum enim iniuria nos allici 'Εμπεσόντα δὲ ἀνευρίσασθαι. Nodus hic in eleganti hac epistola Isidori περὶ πειρασμοῦ. Conjeceram leg. pro ἀνευρίσασθαι, ἀγωνίσασθαι; post etiam αναρρίψασθαι, ως αναρρίπτειν μάχην ἢ κίνδυνον, subire pugnam aut periculum. Nunc assentior viro docto reponenti ἀνεᾶσθαι ab ἀνευάζω, quod est, victorem aut ovantem celebrare. Supra ulo est μὴ εἰσελθεῖν· sic dictum fortasse, ut La tinis in sladium prodire, aut in scamma: utque, in scenam prodire. SCHOTT. — Pro ἀνευρίσασθαι 50lus cod. Alt. habet αναρίσασθαι, unde forte gradus fieri ad primigeniam lectionem assequendam possit, quam suspicor fuisse ἀναῤῥήσασθαι. hoc euim satis cum sequenti στεφανωθήναι convenit. Possit. 'Q mutant in & codd. Vat. 650 et Alt. POSSIN.

nur, utilissima est mansuetudo ac lenilas. Αt cum μεθα, ἡ πραότης χρησιμωτάτη· ὅταν δὲ τὸ θεῖον, Deus læditur, ut fit, a vino lasciviaque injuriam inferentibus (nec enim unum in æternum Deum noxæ committitur genus) frasci justius sit, quam connivere. Nos contra facimus, qui inimicis nolumus ignoscere: iis vero qui in Deum linguam exerunt, mites sumus atque benigni. Indignatus est aliquando mitissimus Moses Israelitis, qui vitulum conflaverant ** ; quæ ira omni melior fuit mansuetudine. Elias idololatris ", et Joannes Baptista Herodio el Paulus Elymæ iratus, non suam, sed vindicantes divini Ruminis injuriam *: quod etsi sibi suficial, bonorum tamen in vitia odium complectitur, injurias vero sibi illatas spernebant. Hanc enim virtutem ac philosophiam veram existimabant. AUSONIO CORRECTOR{. τόγε τῶν παραινούντων μέρος (οὐδεμία γὰρ εἰς τὴν ἀκήρατον ἐκείνην φύσιν διαβαίνει βλάβη), τῆς ἐπιεικείας ὁ θυμὸς ὡραιότερος· ἡμεῖς δὲ τοὐναντίον· δρῶμεν, τοῖς μὲν ἡμετέροις ἐχθροῖς ἀσύγγνωστος, τοῖς δὲ κατὰ τοῦ Θεοῦ ὁπλίζουσι τὴν γλῶτταν ἡμετ ροι όντες καὶ φιλάνθρωποι. Ηγανάκτησε ποτε Μωϋσῆς ὁ πραότατος κατὰ τῶν μοσχοποιησάντων ἀγανάκτησιν πάσης πραότητος κρείττονα, καὶ Ἠλίας κατὰ τῶν εἰδωλολατρῶν, καὶ Ἰωάννης καθ' Ἡρώδου, καὶ Παῦλος κατὰ τοῦ λύμα· οὐχ ἑαυτοὺς, ἀλλὰ τὸ θεῖον ἐκδικοῦντες, ἀρκοῦν μὲν ἑαυτῷ, τὴν δὲ τῶν φιλαρέτων μισοπονηρίαν ἀπο δεχόμενον τὰς δὲ εἰς ἑαυτοὺς βρεις παρεώρων ταύτην γὰρ ἀρετὴν εἶναι ἐνόμιζον καὶ φιλοσοφίαν. ΣΚΗʹ. ΑΥΣΟΝΙΟ ΚΟΡΡΗΚΤΩΡΙ. Ad justitiam ut judicem invitat. Fortitudinem tuam legum robore armatam decet cogere, ut ab injuria illi abstineant armantes dexteran suam contra imbecilliores, dum unde non oportet, lucrum facere conantur. CCXXIX. — JACOBO LECTORI. Πρέπει τῇ σῇ ἀνδρίᾳ, τῇ τῶν νόμων ωπλισμένῃ ισχύϊ ἀναγκάζειν ἀπέχεσθαι τοῦ ἀδικεῖν, τοὺς ὅθεν οὐ χρὴ κερδαίνειν ἐπιχειροῦντας κατὰ τῶν ἀσθενεστέρων ὁπλίζοντας την δεξιάν. Virtus, etsi laboriosa, ipsa tamen Etsi laboriosa' mihi virtus est, ipsum tamen ¡psius opus, quod merces sequitur, alterum donum esse videtur. Admiror adhæc magnopere divina largitatis majestatem, quandoquidem coronæ coronam gratificandi accumulat Deus, veram virtutem cœlesti exornans regno. EIDEM. ΣΚΑ. ΙΑΚΩΒΟ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ. sibi merces. (Supr. 223.) Ἐμοὶ εἰ καὶ ἐπίπονος ἐστιν ἡ ἀρετή, αλλά γε καὶ αὐτὸ τὸ ἔργον αὐτῆς, ᾧ ὁ μισθὸς ἕπεται, ἕτερον δῶρον εἶναι δοκεῖ. Καὶ λίαν θαυμάζω τῆς θείας με γαλοδωρεᾶς τὴν φιλοτιμίαν, ὅτι στέφανον στεφάνι χαρίζεται, τὴν ἀκίβδηλον ἀρετὴν τῇ τῶν οὐρανῶν βασιλείᾳ κοσμοῦσα. ΣΑ'. Bonos offendi non decet malorum felicitate. (De Eusebio Pelusii episcop. conf. epist. 16, 140, 147, 196, 249, 250.) Μὴ καταβια τῆς θείας ἀνεξικακίας διὰ τὴν Εὐσεβίου καὶ τῶν παρ' αὐτοῦ συγκροτουμένων εὐημερίαν· οίτινες τὴν μὲν ἀρετὴν ὑβρίζοντες, τὴν δὲ κακίαν στεφανοῦντες καὶ ἐναβρύνονται· ἀλλὰ θαύ μαζε αὐτήν, τὴν δι' ὑπερβάλλουσαν χρηστότητα εἰς μετάνοιαν αὐτοὺς καλοῦσαν· καὶ εὔξαί γε αὐτοὺς μεταγνῶναι· ἵνα σὺ μὲν σκανδάλου ἀπαλλαγείης, αὐτοὶ δὲ τιμωρίας, ἡ δὲ θρησκεία, κωμῳδίας· εἰ δέ, 8 μὴ γένοιτο, ἕως τέλους ὑπὸ τῆς κακίας ἐκβακχεςθῶσι, καὶ οἴστρῳ καὶ μανίᾳ λυττήσωσι, δι' ὧν ἐκεῖθε Cave contra Deum malos tolerantem vocifereris propter Eusebii ejusque asseclarum res secundas: qui virtuti quidem inimici, improbitatem extollunt, eaque se jactant: verum admirare potius immensam illam Dei benignitatem aut poenitentiam ipsos vocantem, utque se ipsi agnoscant, precare, ut ta offendiculo libereris, ipsi vero supplicio, cultusque divinus dedecore. Quod ni fiat, ad extremum usque improbitate debacchabuntur, et furore ac rabie laborabunt, ob quæ in altera vita patientur, agnoscent moderate vitam instituere temperanterque ή πείσονται, γνώσονται, ὅτι ἄμεινον ἦν τὸ σωφρονεῖν. vivere quanto sit præstabilius. CCXXXI.· ZOSIMO PRESBYTERO. ΣΛΛ'. - ΖΩΣΙΜΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. vitæ termínum. (Vide epist. 22 et 99.) Εἰ καὶ οἱ νέοι ἄδηλον ἔχουσι τὸ πέρας, ἀλλά γε οἱ γεγηρακότες πρόδηλον. Οἱ μὲν γὰρ, εἰ καὶ οὐδένα αἰδεῖται ὁ θάνατος (κατὰ πάσης γὰρ καὶ ἡλικίας καὶ ἀξίας χωρεί), ἀλλ᾽ οὖν γε ἐλπίδα τινὰ ἔχουσι εἰς Monel ut senescens tandem resipiscat ob imminentem Juvenes quidem ignotum habent vitæ terminum; senes vero manifestum. illi enim, tamnetsi mors revereatur neminem (grassatur eniin per omnes ælates atque ordines), sperant se ad senectam perven - ** Exod. xxvi, 1 seqq. * 1V Reg. 1, 1 seq. σε Matth. χιν, 1.12. ** Act. xIII, 8. Ilem, ἀποδεχόμενος. Possit. Nimirum hoc est quod imp. Justinianus principio´´ Institutionum juris ait, ‹ non solum armis décoratum, sed etiam legibus oportet esse armatum.» SCHOTT. Ipsum tamen. id est, in virtutis opere an tantum inerces ipsa, quam recepturi sitanus, ned ipsum opus mihi pro dono est. Schott.

EPISTOLARUM LIB. V. γῆρας ἥξειν· οἱ δὲ οὐδὲν ἕτερον, ἢ τὸ γῆ γενέσθαι (κατὰ τὸ σῶμα γάρ φημι) προσδοκῶσι. Τὸ γὰρ γής ρας είρηται παρὰ τὸ γῆς ἐριν. Διὸ καὶ οἱ γεγηρα κότες τρόπον τινὰ κυρτοῦνται καὶ κυρτοβατοῦσι, τὸ εἰς γῆν ἐπείγεσθαι διαμαρτυρόμενοι. Εἰ τοίνυν ταῦτα οὕτως ἔχει, δι᾿ ἣν αἰτίαν ἐπὶ γήρως οὐδῷ νεωτερίζεις τοῖς ἀδικήμασιν ΣΑΒ. — ΘΕΟΔΩΡΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. Injuria ufficientem æquo ferut moderate Τὸ μὲν ἀδικηθέντα μὴ ἀμύνασθαι, θεῖον ἡγοῦμαι τὸ δὲ ἀμύνασθαι μετρίως, νόμιμον καὶ ἀνθρώπινον· τὸ δὲ ἀμέτρως, παράνομον καὶ ἀλιτήριον, μᾶλλον δὲ διαβολικόν. Πολλούς γὰρ ἄρξαι χειρῶν ἀδίκων μὴ πείσας, τῷ δήλην εἶναι τὴν ἁμαρτίαν, διὰ τοῦ ἀμέτρως ἐπεξιέναι εἰς τὸ τῶν καταρξάντων ἔγκλημα η περιέστησεν. Ο γὰρ ἐκβαίνων τῶν ἀδικημάτων τὸ μέτρον, καὶ μείζους τῶν πταισθέντων ἀπαιτῶν τὰς δίκας, εἰ καὶ δοκεῖ δικαίως πεποιηκέναι, εἰς τὸ τοῦ ἐξ ἀρχῆς ἀδικήσαντος (εἰ καὶ παράδοξον εἶναι δόξει τὸ λεχθησόμενον), περιίσταται έγκλημα· δεύτερος γὰρ ἄρχει πάλιν ΣΑΓ. — ΘΕΟΠΕΜΠΤΟ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟ. EPIST. CCXXXIV. turos. Senes vero illud tantum exspectant, in terram se, corpore, inquam, deposito, abituros. Γῆρας enim senectus παρὰ τὸ γῆς ἐμᾷν Græcis dicitur, quasi terram ament. Hinc et senes corpore flexo incurvantur, testificantes se terram repetere. Quod cum ita sit, quam ob causam in senectutis limine maleficiis juvenescis? CCXXXII. THEODORO SCHOLASTICO. animo: sive de vindicanda injuria. Qui læsus injuria sit, eam non ulcisci, divinum id opus existimo: moderate vero vindicare, jus fasque est atque humanum. Cæterum immoderate ulcisci, id demum nefas ác sceleri affine, imo diabolicum. Multi enim quod pravis atque injustis imperarint, in manifestumn inciderunt peccatum, quia immodice subditorum crimen vindicarunt. Qui enim modum excedit justitiæ, et graviores a delinquen, tibus pœnas exigit, tametsi juste fecisse videatur, in ejus, qui initio (etsi fidem excedere, quod dicam, videatur) culpam incidit, secundo injuriam facit. CCXXXIII. THEOPOMPO PRESBYTERO. Opus quam oratio magis movel. (Conf. supr. epist. 213.) Οταν μὲν λόγος ἔργου χηρεύῃ, οὐ μόνον οὐκ ὠφε λεῖ, ἀλλὰ καὶ ἐνοχλεῖν εἴωθε τοὺς ἀκούοντας· ὅταν δὲ ἔργον λόγου ἔρημον εἴη, δυσωπεῖν πέφυκε τοὺς θεωμένους. Εἰ δὲ καὶ ἄμφω συμβαίη, καὶ ὁ λόγος ὑπὸ τῆς πράξεως κοσμηθείη, τὸ τηνικαῦτα πολλή ἐπίδοσις ἔσται τοῖς φοιτηταῖς, εἰ εὐγνώμονες εἶεν. ΣΛΔ'. - ΑΛΥΠΙΑ. Quando opere caret oratio, non modo nihil prodest, sed et conturbare ac fatigare auditores consuevit. Cum vero opus oratione vacat flectere pudoremque solet incutere spectantibus. Si ambo concurrant, et oratio ab actione ornetar, tunc magna fit accedentibus, si modo æqui fuerint, ac benigni, accessio ac lucrum. 631 CCXXXIV. - ALYPIO. In alterius erratis, animadvertendis lyncei sumus, in nostris talpæ. Contra in virtutibus. Λίαν θαυμάζω, πῶς τῶν μὲν ἑτέροις πεπλημμε λημένων καὶ ἁμαρτανομένων πικροί καθήμεθα δια κασταί, τὰ δὲ ἑαυτῶν πταίσματα, συγγνώμης όντα πολλάκις μείζονα, παρορῶμεν· καὶ περὶ μὲν τὰ ο! κελα τυφλώττομεν, τὰ δὲ τῶν πέλος ὀξέως ὁρῶμεν· ἐπὶ δὲ τῶν κατορθωμάτων τοὐναντίον πάσχομεν, τὰ μὲν γὰρ οἰκεῖα, κἂν μικρὰ ᾗ καὶ εὐτελῆ, μεγάλα φαίνεται· τὰ δὲ τῶν πλησίον, κἂν μεγάλα ᾗ καὶ θαυμαστά, μικρὰ καὶ φαῦλα. Οἶμαι τοίνυν, ὅτι ἡ φιλαυτία τούτων αἰτία καθέστηκεν, ἡ τὴν ὀρθὴν Magnopere equidem admiror, cur in aliorum errata delictaque severi judices sedeamus, nostra vero peccata, majora sæpenumero, quam ut veniam mereantur, negligamus. Et ad nostra quidem cacutimus vitia, ad aliorum vero res acutum cernimus. Contra vero in recte factis nobis evenit. Nostra enim, etsi parva sint et exilia, gratia nobis vi dentur; proximi vero bona, quamvis magna et admiranda, parva et exilia: amor enim sui rectum labefactat corrumpitque judicium, atque iisdem Δι' ήν αἰτίαν ἐπὶ γήρως οὐδῷ νεωτερίζεις τοῖς ἀδικήμασιν. Γήραος οὐδῷ, senecta limen: Ηοmericum est proverbium Odyss. (), vers. 246 et 347, et T, v. 212; Iliad. X, v. 60, et Iliad. Q, v. 487. Utitur Herodot. Thalia: Ες πτωχίαν ἀφίκται ἐπὶ γήραος οὐδῷ, In limine senecta ad egestatem tervenit. Catullus ad Mantium. Et a mortis limine restituam. Lucretius quoque sæpe in limine leti dixit pro morte. lib. 11. Nam quare polius, leti jam limine ab ipso Ad vitam possint conlecia mente reverti. lib. τι: Et omni languebat corpus leti jam limine in ipso. Idem statin: Et graviter partim metuentes limina leti. Et alius poeta vrimo in limine vitæ pro infantia dixit. Juvenari autem Horatiana vox in Arte poetica Aut nimirum teneris juvenentur versibus unquam, quod est νεανιεύειν ut hic νεωτερίζειν, quod etiam capitur rebus studere novis. SCHOTT. Πολλούς breviaut in πολλοῦ codd. Vat. 650 et Alt. Possin. Hoc est, qui majores justo poenas exigit, item ruin injuriæ secundus auctor est: alterius injuriæ dat principium. Explicat, quod jam dixit, e in ejus, qui a principio peccavit, delictum incidit. SCHOTT. Ed. Paris. καὶ θαυμαστὰ ὀρθὴν τῶν, εἰε. Lacunia suppletur ex cod. Vat. 650 οι Αι. Επιτ.

oculis nostra alienaque considerare non per- τῶν πραγμάτων κρίσιν λυμαινομένη, καὶ τοῖς αὐτ mittit. τοῖς ὀφθαλμοῖς τά τε ἡμέτερα καὶ τὰ τῶν πέλας θεάσασθαι μὴ συγχωρούσα. HIERACI DIACONO. ΣΛΕ. - ΓΕΡΑΚΙ ΔΙΑΚΟΝΟ. Cavendum ne specie utilitatis decipiaris. «Non videmus manticam in tergo.» Adagium. Persius sat. 4. Phedrus: 4 Peras imposuit nobis duas, etc. Decipis forsan teipsum putans te cernere quod in rem sit tuam. Cernere quidem videris, non cernis tamen, sed plerumque in tuis rebus cæcutis. Si enim quod ambiguum incertumque putatur, honorificum opinaris, neque mihi, neque tibi judicium permittas, sed communicans cum judicio prudentiaque præstɔntibus, sententiam ab illis muJuare. CCXXXVI. JACOBO LECTORI. Αὐτὸς μὲν ἴσως σαυτὸν ἀπατᾷς, ὡς ὁρῶν τὸ σαυτοῦ συμφέρον· ἐγὼ δὲ φαίην, ὅτι δοκεῖς μὲν ὁρᾷν, ὁρᾷς δὲ οὐδαμῶς, ἀλλὰ καὶ κομιδῇ πρὸς αὐτὸ τυ φλώττεις. Εἰ δὲ ἀμφίδοξόν σοι εἶναι δοκεῖ τὸ ἔνδοξον, μήτε ἐμοὶ, μήτε σαυτῷ τὴν κρίσιν ἐπιτρέψης· ἀλλὰ ἀνακοινωσάμενος τοῖς συνέσει διαφέρουσι, παρ' α τῶν δέχου τὴν ψῆφον. ΣΑΦ'. - ΙΑΚΩΒΟ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗ. Malos esse fugiendos. Consuetudo enim altera natura. Fuge, o charissime, improbos: quippe noxium quemdam habitum animæ usu et consuetudine sua sensim ingenerant. Plerique enim fallentes seipsos quasi optimi sint et fortissimi, quasique tales casus lædere non possint, clam in mala se lenteque velut in barathrum præcipitant. Consuetudo enim quid magnum, et in naturam paulatim abit; alteramque esse naturam quidam affirmant. Alii etiam a consuetudine superari naturam, illud veteris poets adhibentes, asserunt. Gutta carum reddit saxum, dum decidit usque. Et vero quid saxo durius? quid aqua mollius? attamen ictu assiduo naturæ vincitur durities. HIERACI DIACONO. Temperantia sanitatis mater. Siquidem valetudinem corporis curas, sufficienti tibi copia contentus esto. Hæc enim illam parit. Si vero per delicias illud turgescere ac lascivire cupis, falleris non modo armando ipsum adversus animam atque infrene reddens, sed et radicem ac ſontem immedicabilium reddens morborum. 632 CCXXXVIII. — THEODORO SCHOLASTICO. Φεῦγε, ὦ φίλτατε, τους πονηρούς, ἅτε λυμικήν τινα κατάστασιν τῇ ψυχῇ λανθανόντως διὰ τῆς συν ηθείας κατασκευάζοντας πολλοὶ γὰρ ἀπατήσαντες ἑαυτοὺς ὡς ἄριστοι καὶ κράτιστοι, καὶ ὑπὸ τοιούτων συντυχιῶν μὴ καταβλαπτόμενοι, ἔλαθον εἰς τὰ αὐτὰ ἐκείνοις ἠρέμα καὶ κατὰ μικρὸν κατενεχθέντες βάραθρα. Μέγα γὰρ ἡ συνήθεια, καὶ δεινὸν εἰς φύσιν καταστῆναι δευτέραν γὰρ εἶναι φύσιν την συνήθειάν τινες ἀπεφήναντο. "Αλλοι δὲ καὶ τὴν φύσ σιν ὑπὸ τῆς συνηθείας νικᾶσθαι ὡρίσαντο, φήσαντες. Πέτραν κοιλαίνει ῥανὶς ὕδατος ἐνδελεχούσα Καίτοι τί πέτρας σκληρότερον; τί δὲ ὕδατος μαλα χώτερον; ἀλλ' ὅμως τῇ συνεχείᾳ τῆς πληγῆς περι εγένετο τῆς φύσεως. ΣΑΖ'. IEPAKI ALAKONQ. (Vide epist. 64, 148, 158.) Εἰ μὲν τῆς ὑγιείας τοῦ σώματος φροντίζεις, την αὐτάρκειαν τίμα· αὕτη γὰρ ἐκείνην ὠδίνει· εἰ δὲ διὰ τῆς τρυφῆς σφριγᾶν καὶ σκιρτἂν αὐτὸ παρασκευάζεις, λανθάνεις μὴ μόνον ὁπλίζων αὐτὸ κατὰ τῆς ψυχῆς, καὶ δυσήνιον ποιῶν, ἀλλὰ καὶ ῥίζαν καὶ πηγὴν τῶν ἀνηκέστων νοσημάτων εἶναι παρασκευάζων. ΣΛΗ. ΘΕΟΔΩΡΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΑ. Explicat senarium proverbialem de calumnia. (Confer. epist. 129, 190.) Dictum illud: «Injurias, dum vixeris, par est Τό, ο ὡς ἂν βιώσης, λοιδορηθῆναι σε δεῖ, ο ὡς Pro καταστῆναι scribunt ambo iidem codd. μεταστῆναι. PossIN. Proverbialis est versus Charili poetæ, non tam inepti quam Qu. Flacco est visum. Laudatur a multis, et advocatur a Clemente Alexand. et Eusebio lib. Lx Preparal. evangelica, et a Simplicio in lib. vii Aristotelis Φυσικῆς ἀκροάσεως. Latinis item poetis expressus locus, a T. Lucretio, et P. Ovidio. Ille lib. iv De rerum natura, in extremo: Nonne vides etiam gullas in saxa cadentes Humoris, longo in spatio pertundere saza: Et lib. 1: Stillicidi casus lapides caval. Naso vero lib. 1v De Pont: Galla caval lapidem, consumitur annulus usu: Et teritu pressa venter aduncus humo. Quod vero hic subjicit Isidorus: Quid saxo durius? quid aqua mollius? idem sic alibi poeta Ovidius expressit: Quid magis est durum saxo? quid mollius unda? Dura tamen molli saxa cavaniur aqua. Et ipse Isidorus lib. 111, epist. 286: Al illud, inquit, persuasum esse cupiam, quod quidam perhibuit: aquus levigare lapides. Tibullus lib. 1, eleg. 4: Ipsa dies molli saxa peredit aqua. Εt Plutarch. comm. Περὶ παίδων ἀγωγῆς· Σταγό νες υδάτων πέτραν κοιλαίνουσι. Guild aquaruin saxa cavant. De εντελέχεια voce in animæ definitione dis - serui abunde Tullianarum Quæstionum lib. iv, c. 21, 22 el 23. Chœrili autem alios versus attulit Hadr. Turnebus lib. Lx Adversariorum, cap. 9, et M. Ant. Muretus lib. xu Variar. lect., cap. 14.

EPISTOLARUM LIB. V. EPIST. CCXLI. γέγραφας, οὐκ εἰς ἀποτροπὴν ἀρετῆς εἰρῆσθαι νο- pali, o non ad avocandum a virtute, ut scribis, μιστέον· οὐ γὰρ ἵνα εἰς κακίαν βαδίσοιεν, ὡς ἔφης, οἱ ἀκροώμενοι· ἀλλ᾽ ἵνα εἰς φιλοσοφίαν εναχθείεν εἴρηται. Οὐ γὰρ ἐπειδὴ πάντως λοιδορηθῆναι δεῖ καὶ τὸν εὖ βιοῦντα, τὴν ἡδονὴν αἱρετέον· ἀλλ' ὅτι πάντῶς ὑπὸ τῶν πονηρῶν τοὺς ἀρίστους κακηγορεῖσθαι συμβαίνει, φιλοσοφητέον. Εβρέθη γὰρ οὐκ εἰς τὸ φυγεῖν ἀρετὴν, ἀλλὰ πρὸς τὸ τοὺς ἀσκοῦντας αὐτὴν, κακιζομένους φιλοσοφεῖν· ὁ γὰρ φθόνος αὐτοῖς ἀν τιστρατευόμενος κωμῳδεῖσθαι αὐτοὺς πολλάκις πάρασκευάζει. Αμεινον οὖν, εἰ πάντως λοιδορηθῆναι δεῖ, ἀδίκως τοῦθ᾽ ὑπομεῖναι· τὸ γὰρ δικαίως, τοῖς πονηροῖς πρόσεστι. ΣΑΘ'. - ΠΕΤΡΟ. Hæreses aut ex ambitione, aut Η ἐκ φιλαρχίας, οἶμαι, ἢ ἐκ προλήψεως, δύο δυσκαταγωνίστων παθῶν, τὰς αιρέσεις τετάχθαι Οἱ μὲν γὰρ ἐν τοῖς ὑπηκόοις μὴ ἀξιώσαντες εἶναι, οἱ δὲ μετὰ τὸ προληφθῆναι, διδαχθῆναι μὴ καταδεξάμενοι, νεωτέρας διδασκαλίας σπέρματα καταβε βλήκασι, τοῖς καθεστηκόσιν ἐμμεῖναι μὴ ἀξιώσαντες. usurpatum esse existimandum est: neque ut illud audientes, uti aiebas, malitiæ sese dedant, sed potius ut ad philosophicam se conferant vitam, ideo dictum. Non enim quia omnino conviciis impeti oportet recte viventes, voluptas est amplectenda, sed quia ab improbis optimos accusati omnino contingit, philosophandum est. Dictum enim est, non ut virtus fugiatur, sed ut eam exercentes male accepti philosophentur. Invidia enim eos oppugnans facit non raro, ut reprehendantur. Praestal itaque si conviciis omnino obnoxii sumus, injuste id perpeti. Juste enim reprehendi, convenit improbis. CCXXXIX. PETRO. ex pertinacia nascuntur. Ex dominandi libidine, et præsumpta opinione, duabus ægre superari solitis affectionibus, hæreses natæ sunt. Siquidem partim subjecti esse detreclantes, partim vero post præoccupatam opinionem instructionem respuentes, novæ doctrinæ semina jaciunt, recusantes semel recte constitutis inhærere dogmatibus. CCXL. NILO SCHOLASTICO. ΣΜ'. — ΝΕΙΛΟ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΟ. Virtutem doctrina jungendam. Fides et opera. (Supr. epist. 162.) Τυφλὸς μὲν ὁ τῶν ἀρετῶν χορός, ὀρθοῦ μὴ καθ ηγουμένου δόγματος· ἀργὸν δὲ καὶ τὸ ὀρθὸν καθ ηγούμενον δόγμα, εἰ ὁ τῶν ἀρετῶν χορὸς ἀπολειφθείη· εἰ δὲ τὸ μὲν κορυφαῖον ταξιαρχοίη, αἱ δὲ χορεύοιεν, παντὶ τρόπῳ ὁ χορὸς στεφθήσεται, ὡς νομίμως τὸν ἀγῶνα διαθείς. ΣΜΑ. Cæcus quidem est virtutum chorus non recta doctrina imbuto. Otiosa vicissim recta doctrina ea instituto, nisi virtutum chorum comitetur. Si vero doctrina chorum veluti ducat, virtutesque subsequantur, quavis ratione chorus coronabitur, ut legitime peracto certamine. CCXLI. EIDEM. Etsi ipse reprehendas, ego vero etiam legislatoris Dei sapientiam vehementer admiror, quod a vividis hominibus profligare libidines et lascivas mentes freno coercere maluerit. Pronuntians etiam involuntariam exsecrationem inquinare, damnat multo magis voluntariam actionem. Cum enim involuntarium fluxum, qui et sine peccato fit, neque sit pœnæ obnoxius, pollutionem esse dixit, opusque purgatione censuit, longe justius voluntarium repulit delictum. Quandoquidem vero adulterium Deum non modo adulterium, sed fornicationem, et omne impuritatis genus vetuisse. Εἰ καὶ αὐτὸς αἰτιᾷ, ἀλλ' ἐγὼ κάν τούτῳ κομιδῇ ἄγαμαι τοῦ νομοθέτου την σοφίαν, ὅτι ἐκ πολλοῦ τοῦ περιόντος τὰς ἀσελγείας εξοστρακίσαι, καὶ τὰς ἀκολάστους γνώμας χαλινώσαι προήρητο. Ο γὰρ τὴν ἀκούσιον ἔκκρισιν μολύνειν ἀποφηνάμενος, τὴν ἐκούσιον πρᾶξιν πολλῷ μᾶλλον ἀπηγόρευσε. Τῷ γὰρ τὴν ἀβούλητον φύσιν, τὴν μήτε ἁμάρτημα τυγχάνουσαν, μήτε ὑπὸ τιμωρίαν άγουσαν, μολυσμὸν εἶναι φῆσαι, καὶ καθαρσίων ἀξιῶσαι, τὸ ἑκούσιον πλημ μέλημα μᾶλλον ἀνέστειλεν. Επειδὴ δὲ τὴν μοιχείαν μόνην ἐνόμισας αὐτὸν ἀπηγορευκέναι, δοκεῖς μοι ἢ duntaxat Deum damnare existimas, videris aut non μὴ ἀνεγνωκέναι τὸ Δευτερονόμιον, ἢ μὴ νενοηκέναι, καίτοι σαφώς κείμενον·. Οὐκ ἔσται γάρ, ἔφη, πόρνος ἀπὸ υἱῶν Ἰσραὴλ, καὶ οὐκ ἔσται πόρνη ἀπὸ θυγατέρων Ισραήλ.» Εἰ γὰρ καὶ χαλεπωτέρα πολλῷ ἡ μοιχεία τῆς πορνείας, καὶ συγγνώμης μείζων, ἀλλὰ καὶ ἡ πορνεία τιμωριῶν ἀξία, εἰ καὶ τοῦτο τοῖς ἔξωθεν νομοθέταις, οὐκ οἶδ' ὅπως, παραλέλειπται. Τοῖς γὰρ ὀρθῶς βιοῦσι καθαρευτέον καὶ ἀπὸ ταύτης «Πορνεία γὰρ, φησὶν ὁ Ἀπόστολος, καὶ ἀκαθαρσία μηδὲ όνομα ζέσθω ἐν ὑμῖν, καθώς πρέπει ἁγίοις.» Καὶ πάλιν legisse Deuteronomim, aut non intellixisse Laut clare hoc pronuntiatum. 633. Non erit meretrix de filiabus Israel, aut scortator de filiis Israel ". Etsi enim majus flagitium est adulterium, quam fornicatio, et venia gravius sit, hæc tamen pœna quoque digna est, quamvis pœnam nescio quomodo ei non præscripseriut gentium legislatores. Recte enim viventes ab hac puros se præbere oportet: 4 Fornicatio, inquit Apostolus, et omnis immunditia ne nominetur quidem in vobis, sicut de- ** Deut. xx111, 17. Pro τετύχθαι legunt codices iidem τετάχθαι. Possis.