graviorem casum efficias. Imbecilles enim, et καὶ ἀνορθῶσαι τὸ καταπεπτωκὸς σπουδάζων, μείζονα dissoluti, quique b magis mundi deliciis dediti ἐργάσῃ τὴν πτῶσιν. Οἱ γὰρ ἀσθενεῖς, καὶ διακεχυ sunt, præterea etiam qui generis nobilitate et μένοι, καὶ τὸ πλέον τῇ τοῦ κόσμου δεδεμένοι τρυφῇ, potentia gloriari possunt, si quidem paulatim in ἔτι δὲ καὶ ἐπὶ γένει καὶ δυναστεία μέγα φρονείν eorum delicta censura adhibeatur, possunt, si ἔχοντες, ἡρέμα μὲν κατὰ μικρὸν ἐν οἷς ἂν ἁμαρτά non perfecte c, saltem ex parte, a malis liberari, νωσιν ἐπιστρεφόμενοι, δύναιντ᾽ ἄν, εἰ καὶ μὴ τέλεον, quibus delenti sunt: quod si quis nimia disciplinæ ἀλλ᾽ οὖν ἐκ μέρους τῶν κατεχόντων αὐτοὺς ἀπαλλα severitate utatur, minore etiam eos disciplina et γῆναι κακῶν· ἐὰν δὲ ἀθρόον τις ἐπάγῃ τὴν παίδευσιν, emendatione privabit. Nam postquam anima coacta καὶ τῆς ἐλάττονος αὐτοὺς ἀποστερήσει παιδεύσεως pudorem deposuerit, in desperationem cadit, nec τε καὶ διορθώσεως. Ψυχὴ γὰρ ἐπειδὰν ἀπερυθριᾶσαι blandis cedit admonitionibus in posterum, nec βιασθῇ, εἰς ἀνελπιστίαν ἐκπίπτει, καὶ οὔτε προση minis deterretur, nec præmiorum agitur exhorta- νέσι λόγοις εἴκει λοιπόν, οὔτε ἀπειλαῖς καλύπτεται 4. tione: verum multo pejor redditur ea civitate d, οὔτε εὐεργεσίαις προτρέπεται· ἀλλὰ γίνεται πολύ cui maledicens, propheta dixit: Facies meretricis χείρων τῆς πόλεως ἐκείνης, ἣν ὁ προφήτης κακίζων fuit tibi: turpiter te apud omnes gessisti. Quam- ἔλεγεν, Όψις πόρνης ἐγάνετό σοι, ἀπῃναισχύντηκας obrem pastori multa opus est prudentia, et oculis πρὸς πάντας. Διὰ τοῦτο πολλῆς δεῖ συνέσεως τῷ ποιinnumerabilibus, ut undique circumspecte animæ μένι, καὶ μυρίων ὀφθαλμῶν, πρὸς τὸ περισκοπεῖν habitum intueatur.Quemadmodum enim ad contu- πάντοθεν τὴν τῆς ψυχῆς ἔξιν. Ωσπερ γὰρ εἰς ἀπό maciam feruntur multi, et in salutis propriæ des- νοιαν αἴρονται πολλοί, καὶ εἰς ἀπόγνωσιν τῆς ἐπι perationem cadunt, quod acerbiora remedia per- τῶν καταπίπτουσι σωτηρίας, ἀπὸ τοῦ μὴ δυνηθῆναι peti non potuerint: sic sunt alii quibus, quod par πικρῶν ἀνασχέσθαι φαρμάκων· οὕτως εἰσί τινες, delicto pena non irrogatur, in contemptionem διὰ τὸ μὴ δοῦναι τιμωρίαν τῶν ἁμαρτημάτων ἀντί convertuntur, et multo funt deteriores, ut gravius ῥοπον, εἰς ὀλιγωρίαν ἐκτρέπονται, καὶ πολλές για quandoque peccent. Horum igitur nihil inexplora- νονται χείρους, καὶ πρὸς τὸ μείζον αμαρτάνειν προς tum relinquendum est, sed exacte omnia pers- άγονται. Χρὴ τοίνυν μηδὲν τούτων ἀνεξέταστον ἀφεῖcrutando, adeunti conveniens emendatio adhi- ναι, ἀλλὰ πάντα διερευνησάμενον ἀκριβῶς, καταλbenda, ne correctionis perperam insumatur stu- λήλως τὰ παρ' ἑαυτοῦ προσάγειν τῷ προσερχομένῳ, dium. ἵνα μὴ ματοίως αὐτῷ γένηται ἡ σπουδή. ΓΕΝΝΑΔΙΟΥ. GENNADII. Gennadii patriarcha Constantinopolitani, et san- c «Εγκύκλιος ἐπιστολὴ Γενναδίου. ctc cum eo congregata synodi, ad sanctiss omnes metropolitanos, et ad papam urbis Romus Epistola Εγκύκλιος, Ne ob pecunias fiat manuum impositio. πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως, καὶ τῆς σύν αὐτῷ ἁγίας συνόδου, πρὸς ἅπαντας τοὺς ὅσιωτάτους μητροπολίτας, καὶ πρὸς τὸν πάπαν Ῥώ μης. — Περὶ τοῦ μὴ ἐπὶ χρήμασι γίνεσθαι χει ροτονίας.» Exstat inter ipsius Gennadii opera, Patrologiæ tom. LXXXV, col. 1613. TARASII. De eodem, ad Adrianum papam veteris Romae, epistola Tarasii, sanctissimi patriarchæ Constantinopolis, novæ Romæ. ΤΑΡΑΣΙΟΥ. • Περὶ τοῦ αὐτοῦ, πρὸς 'Αδριανὸν τὸν πάπαν τῆς πρεσβυτέρας Ρώμης, ἐπιστολὴ Ταρασίου τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως, νέας Ῥώμης.» Exstat Patrologiæ tom. XCVIII, col. 1441. NICEPHORI CONFESSORIS. Ex Nicephori Confessoris canonibus. ΝΙΚΗΦΟΡΟΥ ΤΟΥ ΟΜΟΛΟΓΗΤΟΥ. Τῶν Νικηφόρου Ὁμολογητοῦ κανόνων τινές. Exstant Patrologiæ tom. C, col. 851. SISINNII ΣΙΣΙΝΝΙΟΥ. Decisio Sisinnii patriarchæ, ne duo fratres acci- • Τόμος Σισιννίου πατριάρχου περὶ τοῦ μὴ λαμβάνειν piant duas consobrinas. Sisinnius, miseratione divina archiepiscopus δύο ἀδελφοὺς ἐξαδέλφας δύο. Σισίννος ἐλέει Θεοῦ ἀρχιεπισκόπος, ΚωνσταντιVARIÆ LECTIONES. 4 κολύεται. a » c majori ex parte. in universum. faciem meretricis es nacta; pudorem ad omnes deposuisti. NOTÆ. Vixit sub Basilio et Constantino fratribus Augg.

νουπόλεως, νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικός πατριάρ- η Constantinopolis nova Rome, et universalis patriarcha. χης. Καὶ ἱατρὸς ἡδίων ἐκεῖνος, καὶ 1 πολλῶν ἄξιος Et medicus ille suavior, et multis civitatibus πόλεων 1, όστις λοιμοῦ προσβάλλειν ἐπειγομένου, dignus, qui pestilentia imminente, malum priusπρὶν εἰσπηδῆσαι τὸ κακὸν διωθῶν, πεῖραν τῆς νό- quam grassetur repellens, periculum morbi faceσου λαβεῖν οὐκ ἐξ· δίαιταν δὲ ὑποτιθέμενος ἄνο- re non sinit: salubremque præscribens rationem σον, ταύτῃ τοῖς σώμασι ῥῶσιν ἀκίνδυνον πραγμα- victus, corporibus sanitatem sine periculo per eam τεύεται. 'Επεί ἅπαξ εἰσπηδήσασαν ἔνδον, 'καὶ τὰ conciliat, cum si semel interius insiluerit ac ignis σώματα δίκην πυρὸς νεμομένην, μόλις ἂν δυνηθείη instar corpora depascatur, vix reprimi possit et ἀναστείλαι καὶ ἀπελάσαι, τῆς ἐπιστήμης αὐτῷ ἀναγ- abigi: quin necessario morbi vehementia inefficaκαίως πάντοθεν παραχωρούσης τῷ σφοδρῷ τοῦ cem medicinam omni ex parte reddat.Et animarum παθήματος 9. Καὶ ψυχῶν ἰατρὸς εὐχερῶς τού- medicus hæc apte sibi accommodaverit, qui, priusτων πῶς ἀντιποιήσαιτο, ὅστις παντοίως ἀνέστη 5 quam morbus propagetur,omnino restiterit,remeπρὶν εἰσκωμάσαι τὴν νόσον, προφυλακτικά σωτή - dia præservatoria, sermonibus pharmnaca miscens, για λόγου φάρμακα κερασάμενος, καὶ μὴ ἐάσας nec permittens eum passim contra naturam insulταύτην πάνδημον καταχορεύσαι κατὰ τῆς φύσεως. tare. Cum autem doloris malum intro se insinuaΗδη δὲ τοῦ δεινοῦ εἰσφθαρέντος καὶ χρόνον συχνόν verit, et longo tempore multorum animas saepe τὰς τῶν πολλῶν πολλάκις ἐπικατανεμηθέντος ψυ- depastum fuerit, difficile est nec promptum auxiχάς, ἐργώδης ἀλλὰ οὐκ εὐχερὴς ἡ βοήθεια, καὶ τὰ lium, et medicamenta adhiberi vix possunt. Sed ἐπὶ ταύτῃ δυσμεταχείριστα φάρμακα. ᾿Αλλὰ τοῖς e contrario, iis qui a vitio cavent, salus parata, et μὲν αὖθις φυλαξομένοις τὸ πάθος πρόχειρος ή σω est facile vitare perniciem. Qui autem in malum τηρία, καὶ τὸ διαφυγεῖν τὸν ὄλεθρον ῥᾴδιον. οἱ δὲ inciderunt, ii abstersa morbi noxa, inexpugnabili φθάσαντες περιπεσεῖν τῷ δεινῳ, ἀπῆλθον οὗτοι τὴν et tota, perierunt. Quemadmodum igitur ei qui inἐκ τῆς νόσου βλάβην δυσαπάλλακτον ἑαυτοῖς καὶ cidit in quodpiam malum,effugere melius est quam ὅλην ἀπομορξάμενως. Ωσπερ οὖν τῷ κακῷ τινι simul cum eo sepeliri, et grassentem morbum ac περιπεπτωκότι τὸ τοῦτο διαφυγείν κρεῖττον τοῦ vulgo per corpora astuantem, depascentemque συγκατορυχθῆναι αὐτῷ, καὶ τὸ ἀναστείλαι σοβάδα omnem ætatem et sexum satius est coercere quam νόσον καὶ πάνδημον κατὰ σωμάτων κυμαινομένην, sine inpedimento sinere latius diffundi:sic, quanκαὶ πᾶσαν ἡλικίαν βοσκομένην, καὶ γένος, τοῦ do vitium in perniciem et corruptionem animarum ἑᾶσαι χωρεῖν ἀπικωλύτως, ἐστὶν αἱρετώτερον accidit, resecare et sistere ex eo nascens exitium, οὕτω καὶ πάθους ἐπὶ λύμῃ καὶ σηπεδόνι ψυχῶν ἐμ- laudabile simul et Deo gratum:et ut a nobis ratioπεσόντος, ἀνακόψαι καὶ στῆσαι τὸν ἐκ τούτου ἐπι- nalibus pastoribus fiat, conveniens ac consentaφυόμενον ὄλεθρον, ἐπαινετὸν ὁμοῦ καὶ Θεῷ ἀρέσκον, neum. Quoniam igitur Christi populum, quem ipse καὶ τοῖς λογικοῖς ποιμέσιν ἡμῖν πρόσφορόν τε suo sanguiue redemit, sanctam gentem,antiquitus ποιεῖν καὶ ἁρμόδιον. Ἐπεὶ τοίνυν τὸν τοῦ Χρι- quidem disciplina divinorum et sacrorum apostoloστοῦ λαόν, ἐν τῷ οἰκείῳ οὗτος ἐξηγόρασεν αἶ- rum, et qui eos seculi sent, rursus sanctorum Paματι, τὸ ἅγιον ἔθνος, πάλαι μὲν τὸ διδασκάλιον τῶν trum, velut quamdam vineam, divinis sepivit leθείων καὶ ἱερῶν ἀποστόλων, καὶ τῶν μετ᾿ αὐτοὺς gibus,saerosancte jam plantatam a Deo omnia in αὖθις ἁγίων Πατέρων, οιονεί τινα θείοις νόμοις 4 essentiam producente resecans omnino et purπεριεχαράκωσεν ἄμπελον, ἱερῶς ἤδη καταφυτευ- gans,quæ naturam lædunt, imbecillitates, et omnem θεῖσαν τῷ πάντα εἰς τὸ εἶναι παραγαγόντι Θεῷ, solutum gentilis vitæ impetum naturalibus cupiπερικόπτον πάντη Β, καὶ ἀποκαθαῖρον ἐπὶ λύμῃ ditatibus inservientem, veluti quemdam fuvialem τῆς φύσεως ἀῤῥωστήματα, ἐπὶ πᾶσαν ὁρμὴν ἄνετον cursum, irruentem in primariæ imaginis injuriam ἐθνικοῦ βίου ταῖς φυσικαῖς ἐπιθυμίαις δουλεύουσαν, ο refrenavit et compescuit: præter autem divinos καθάπερ τινά, ποτάμιον ῥοῦν, ἐφ᾽ ὕβρει τῆς ἀρχε- canones, et civiles leges in eos qui pietate non τύπου εἰκόνος εἰκόνος φερόμενον, ἀνεχαίτισε καὶ ἆν- imbuti sunt,sed procul ab eo quod decet præcipiέστειλε· πρὸς δὲ τοῖς θείοις κανόσι, καὶ νόμοι που tati, gladium quotidie vibrant: sic oportebat saλιτικοὶ τοῖς μὴ τῇ εὐσεβείᾳ στοιχοῦσι, μακρὰν δὲ cram gentem in pura conscientia degere, et nihil τοῦ δέοντος ἐκτραχηλιαζομένοις 6, όσημέραι την eorum quæ prohibita sunt huic superinducere, μάχαιραν ἐπισείουσι· τοῦτο ἐχρῆν τὸ ἅγιον ἔθνος vitamque nostram conturbare. Divini enim canones ἐν καθαρῷ τῷ συνειδότι βιοῦν, καὶ μηδὲν τῶν et civiles leges asperitatem humanæ naturæ complaἀπειρημένων ἐπεισάγεσθαι τούτῳ, καὶ τὸν ἡμέτε- nantes,spiritalem vitam bonosque mores mentibus ρον βίον καταθολοῦν. Θεῖοι μὲν γὰρ κανόνες καὶ nostris Girmissime imprimunt: ut sine vitæ offenνόμοι πολιτικοὶ βίον πνευματικὸν καὶ ἤδη χρηστὰ diculo rempublicam nomine dignam omni tempore 1 πολλοῦ ἄξιος πόλεσι, 8 νοσήματος. 5 ἀντέστη. 4 νόμοις πάντοθεν, e ac magni civitatibus æstimandus. ' divinus undique sepivit. 5 πάντα. 6 ἐκτραχηλιζομένοις, resecans omnes,

ostendere possimus. Et cum radicem ac fundamen- τὸ τραχύνον τῆς ἀνθρωπίνης καθομαλίζοντες φύσεως, tum genere,nostræque naturæ officinam, honestas ταῖς διανοίαις ἡμῖν 7, ἀπολιορκήτως κατορωρί noverunt esse nuptias,ut munditiem puritatemque χασιν· ὡς ἂν ἔχοιμεν τῷ ἀπροσκόπῳ τοῦ βίου jain ab ipsa radice habeat,nec ullis vituperii asper- ἀξίαν τῆς κλήσεως ἐν παντὶ καιρῷ τὴν πολιτείαν ginibus conspurcetur (grave namque est cum fru- ενδείκνυσθαι. Καὶ ἐπεὶ ῥίζαν καὶ ὑποπόαθραν τοῦ mento lolium seri), variis argumentorum rationibus γένους, καὶ τῆς ἡμετέρας φύσεως ἐργαστήριον, τὸν et commonitionibus muniverunt, illitas nuptias a σεμνόν γάμον ᾔδεσαν ὄντα· ἵνα τὸ καθαρὸν ἐξ legitimis procul removentes, aut etiam honestas b αὐτῆς ἤδη τῆς ῥίζης καὶ τὸ ἀθόλωτον ἔχοι, καὶ μὴ discernentes, et eos quijam ipsa naturæ necessitate τισι μώμου περιῤῥαντίσμασι καταχραίνοιτο (δεινὸν conjugalem vitam amplectuntur,ad has cohortantur γὰρ τῷ στη συνεσπάρθαι καὶ τὸ ζιζάνιον) πανet inducunt: suadent autem ut illas a suo repellant τοίαις λόγων φωραῖς καὶ εἰσηγήσεσι κατωχύρωσαν, conjugio, et omnino aversentur. Olim enim Israeli, μακρὰν τοῦ νομίμου γάμου τὸν ἀθέμιτον διαστέλcum Dei signum circumcisionem fuisset sortitus, λοντες, ἢ καὶ τὸν σεμνὸν ἐκκρίνοντες β, καὶ τοῖς nuptiarum jura per singulas tribus regebanturi, le- η κατ' αὐτὴν ἤδη τῆς φύσεως ἀνάγκην τὸν ἐπίζυγα gislatore excludente gentilium cum eo consuetudi- "βίον ἀσπαζομένοις παραινοῦντες εἰσιν ἐπὶ τοῦτον nem et commistionem. Generi autem sibi arciscenti καὶ εἰσηγούμενοι, τὸν δὲ ἀπωθεῖσθαι τούτους πείsui generis affinitatem,adid nuptiarum via directa repetitaque extra prohibitionen erat. Ut autem populus Dei peculiaris,elementia ejus qui assumpsit et conciliavit sibi, omnes gentes effectæ sumus, et juxta Prophetam, cum latitia manibus plausimus, el novus Israel omnes facti sumus, cum universos, qui omnia paciflcavit, in unum collegit: unire nos volens et ad dilectionem sui ipsius, et ad mutuam omnium inter nos conjunctionem,interiores nuptiarum portas, et ad cognationem ducentem viam occlusit, exteriores autem transitus universis terra incolis aperuit. Et vero ad has nuptias venire volentibus universus terrarum orbis patet:quemadmodum ad cognationem ducens via divinis legibus obstructa et occlusa est. Qui igitur legis scripserunt, illicitas nuptias, alias certis nominibus distinxe-C ruut: alias immunditiei nomine generaliter comprehendentes,omiserunt et silentio præterierunt: honestatis omnino curam habentes, et in relonga per singulas species linguam suam polluere nolentes Quibus magnusapostolus Paulus concinens, Scortatio,inquit,et immundities omnis nec nominetur inter vos, sicut decet sanctos. Immunditiei notnine omnem illicitam conjunctionem et obscenitatem comprehendens.Nec in his silentium prorsus libidinosis pro licentia fuit,namque ad lcitas nuptias facile permisit lexprosilire. Quid vero ait? In nuptiis non tantum quod licet,sed et quod honestum est spectandum Sic de naturæ castitate et innocentia divini Patres canonibus et legislato - res legibus constituerunt. Ad nostrum aulem bellum strenuus bellator et in insidi.sis animarum obsidionibus fortissimus et potentissimus adversa rius,cum aliis,quibus sæpe insurgens, et publice privatimque honestatem subvertens nuptiarum, contentiosius protulit;et hoc latenter introduxit,ut multi pro nihilo habeant, fratres cum sint, duas θόντες τῆς ἑαυτῶν συζυγίας καὶ ἀποτρέπεσθαι παντοίως. Πάλαι μὲν γὰρ τῷ Ισραήλ, σφραγίδα λας χόντι Θεοῦ τὴν περιτομήν, κατ' οἰκείαν εκάστην θ φυλήν τὰ τοῦ γάμου ἐπροτυνεύετο· ἀποκλείοντος του νομοθέτου τὴν τῶν ἐθνῶν πρὸς τοῦτον ἐπιμιξίαν, καὶ οἷον ἀνέκρασιν. Γένει δὲ τὴν τοῦ γέ νους οἰκείωσιν δεξιουμένῳ, ἢ πρὸς τοῦτο τοῦ γάμου οδὺς ἀναφερομένη καὶ ἀναπλεκομένη, ἀπερι κώλυτος ἦν. ὡς δὲ λαὸς Θεοῦ περιούσιος, εὐδοκίᾳ τοῦ ἡμᾶς προσλαβόντος οἰκειώσαντος ἑαυτῷ, πάντα τὰ ἔθνη γεγόναμεν· καὶ χεῖρας, κατὰ τὸν Προσ φήτην, χαρμονικῶς ἐκροτήσαμεν· καὶ νέος πάντες γεγόναμεν Ισραήλ· καὶ πάντας, ὁ εἰρηνοποιήσας ti πάντα εἰς ἔν συνήγαγεν εἰς τοῦτο συνάπτειν ἡμᾶς, καὶ τὴν ἀγάπην πρὸς ἑαυτὸν, καὶ ἀλλήλους βουλόμενος ἔνωσιν, τὰς ἔνδοθεν πύλας τοῦ γάμου, καὶ τὴν πρὸς συγγένειαν ἀποκλείσας ὁδὸν, τὰς ἔξωθεν πᾶσιν ἀναξε διαβάσεις, τοῖς καθημένοις ἐπὶ πρόσωπον πάσης τῆς γῆς. Καὶ δὴ ἐπὶ τοῦτον τὸν γάμον τοῖς χωρεῖν βουλομένοις ἡ οἰκουμένη πᾶσα ἠνέφχται, ὥσπερ ἡ πρὸς συγγένειαν ἄγουσα πᾶσα θείοις ἐπεζυγώθη νόμοις καὶ ἐπηκλείσθη ὁδός. Τοὺς τοίνυν ἀθεμίτους τῶν γάμων, τους νόμους οἱ γεγραφότες, τοὺς μὲν ὀνόμασι ῥητοῖς διέστειλαν - τοὺς δὲ τῷ τῆς ἀκαθαρσίας ονόματι διαλαβόντες γενικῶς, ἀφῆκαν καὶ παρεσιώπησαν· τοῦ σεμνοῦ παντοίως 19 φροντίζοντες, καὶ μὴ ἐπὶ μακρῷ καὶ καθ' έκαστον την γλώτταν καταῤῥυπαίνειν ἐθέλον τες Οἷς καὶ ὁ μέγας ἀπόστολος Παῦλος συνάδων, Πορνεία (φησί) καὶ ἀκαθαρτία πᾶσα μηδὲ ὀνομα ξέσθω ἐν ὑμῖν, καθὰ πρέπει ἁγίοις, τῷ τῆς ἀκατ θαρσίας ονόματι πᾶσαν ἀθεματογαμίαν καὶ ἀῤρητοποιίαν περιλαμβάνων. Καὶ οὐ πάντως ἡ σιωπὴ τοῖς φιληθόνοις ἐν τούτοις ἐγένετο ἀδεις· ἀλλὰ καὶ αὐτοῖς τοῖς ἐπιτετραμμένοις τῶν γάμων ὁ νόμος οὐκ ἀφῆκε ῥᾳδίως ἐπιπηδᾷν. ᾿Αλλὰ τί φησιν; Ἐν τοῖς γάμοις οὐ τὰ ἐπιτετραμμένον μόνον, ἀλλὰ καὶ 7 ἡμῶν ἀρχῆθεν. 8 ἐγκρίνοντες. Ὁ ἑκάστῳ. 10 ἀπεκωλύετο. 11 συνάπτων, 18 πάντως. approbando recipientes. ' in sua cuique tribu nuptiæ contrahebantur. NOTÆ. L. XLII, D. de Rit. nupt 197 de reg. juris. Εν

cum sacra precatione facere: aut rursus duos consobrinos sororibus duabus velut legitimis nuptiis conjungi aut avunculum patrumve et fratris sororisve flium duabus sororibus copulari: aut vice versa fratres duos amitæ materteræve, et fratris sororisve fliæ. Insolentia hujusmodii, a nuptiarum honestale remota, contumelia naturam latenter aficiebat. τὸ εὐπρεπὲς δεῖ σκοπεῖν. Οὕτως καὶ περὶ τοῦ consobrinas uxores ducere,idque palam ac impune ἀῤῥυπώτου τῆς φύσεως καὶ πάντοθεν ἀνεγκλήτου, καὶ θεῖοι Πατέρες κανόσι καὶ νομοθέται νόμοις διησφαλίσαντου. Ο δὲ πρὸς τὸν ἡμέτερον πόλεμον εὔζωνος μαχητής, καὶ πρὸς ἀκηρύκτους πολιορκίας ψυχῶν δυσκαταμάχητος καὶ βιαιότατος ἀνταγωνιστής, μετὰ τῶν ἄλλων, οἷς πολλάκις ἐπαναστὰς, καὶ κοινῇ καὶ ἰδίᾳ τὸ σεμνὸν ἀνορύττων τοῦ γάμου, φιλονεικότερον εκομίσατο 13 - καὶ τοῦτο λαθὼν ἐπεισήγαγεν, ὥστε πολλοὺς ἐν οὐδενὶ τίθεσθαι, ἀδελφοὺς ὄντας εἰς γάμον αὐτοῖς δύο ἐξαδέλφας λαμβάνειν· τοῦτο δὲ καταφανὺς καὶ ἀνεπικωλύτως μετὰ τῆς ἱερολογίας ποιεῖν· ἢ δύο τισὶν ἀδελφοῖς ἐξαδέλφους αὖθις ὡς ἐπὶ νομίμῳ γάμῳ συζεύγνυσθαι, ἢ θεῖον καὶ ἀνεψιὲν ἀδελφαῖς συνάπτεσθαι, ουσίν, ἢ ἀδελ φοὺς δύο τὸ ἔμπαλιν θείᾳ καὶ ἀνεψίᾳ. Τὸ δὲ τοιοῦτον ἄτοπον τῷ τοῦ γάμου σεμνῷ καταχωρηθέν 14, ὑδρίζον τὴν φύσιν ἐλάνθανε. k Διὰ τοῦτο ἢ μετριότης ἡμῶν τοῖς ἀθεμίτοις πε· Quamobrem moderatio nostra conjunctiones ριαλγούσα συνοικεσίοις, μετὰ τῆς ἱερᾶς τῶν θεσ- illicias graviter ferens,cum sacra piorum metroφιλεστάτων μητροπολιτῶν καὶ ἀρχιεπισκόπων politanorum et archiepiscoporum synodo consultans συνδιασκεψαμένη συνόδου, καὶ τὸ βαρὺ τῆς ἀπει et grave comminationis formidans judicium (quod λῆς φοβηθείσα κρίμα (ὅ τοῖς μὴ ἀναγγέλλουσι τῷ iis proponitur qui populo imminentem gladium non λαῷ τὴν ἐρχομένην ῥομφαίαν, ἐπειληται), ἔγνω καὶ renuntiant, utile esse cognovit probavitque ut mali ἐδοκίμασεν εἶναι λυσιτελὲς θεραπείαν ἐπινοῆσαι hujus aliquod excogitaretur remedium: ut qui conτινα τοῦ κακοῦ· "ν' οἱ μὲν ἐαλωκότες, ὡς ἴαμπ ή victi sunt, veluti medicinam aut testatam defensioδιαμαρτυρίαν τὴν ἀπόφασιν ἔχοιεν, ἐν τοῖς ἄλλοις nem condemnationem habeant, aliis autem in futuδὲ προφυλακτήριον 45 εἴη τοῦ μέλλοντος. Εντεῦθεν rum sit præservatorii medicamenti loco. Hinc deδιοριζόμεθα, μηκέτι ἀπό γε τοῦ νῦν τοιοῦτόν finimus,ne ab hoc temporein posterum committere περὶ τοὺς γάμους τολμᾶσθαι πονηρὸν πρᾶγμα, καὶ quis audeat tantum in nuptiis flagitium, et circa περὶ τοὺς ἐξ αἵματος ἀδικώτατον, καὶ αὐτῇ πολε- sanguine conjunctos iniquitatem qui omnino ipsi μοῦν καθόλου τῇ φύσει, καὶ συγχέον ταύτην προς naturæ repugnat, et creat confusionem, ut postea ἑαυτήν. Εντευθεν τις καταμάθοι καὶ διασκοπήσει manifestius et clarius fet. Sanctus et magnus Basiτρανότερον. Ὁ ἱερὸς καὶ μέγας Βασίλειος, ὁ καὶ “lius, qui profunditates spiritus, juxta theologicam τὰ βάθη τοῦ πνεύματος, κατὰ τὴν θεολόγον φωνήν, vocem,inquirit, cum de quibusdam illicitis nuptiis ἐρευνῶν, οὗτος περί τινος ἀθεμίτου γάμου διαλε- dissereret, brevem definitionem dedit, qua licite γόμενος, ἐπίτομον γνώρισμα 18 δίδωσιν, ἐν ᾧ τὰ nuptiæ ab illicitis facile discernuntur: in quibus τῶν ἀθεμίτων γάμων ῥᾳδίως τῶν νομίμων ἀπο- (inquit) generis nomina confunduntur,in iis nuptis κριθήσεται· ἐν οἷς λέγων) τὰ τοῦ γένους συγχέον- illicita. Quoniam igitur modo quis in praesentibus ται ονόματα, ἐν τούτοις ὁ γάμος ἀθέμιτος. Πῶς nuptiis coaptaverit appellationes? Nam fratres, οὖν ἐπὶ τοῦ παρόντος γάμου της προσηγορίας pariter et fratres et congeneri appellabuntur:qoemἁρμόσοι τις 17; οἱ μὲν γὰρ ἀδελφοί, κατὰ τοῦτο admodum his nuptæ, consobrinæ pariter et conαὐτὸ καὶ ἀδελφοὶ καὶ σύγγαμβροι προσαγορευθήσον- nurus: ex his autem natos liberos quo cognationis ται, ὥσπερ αυταί συναφθεῖσαι τούτοις εἰς γάμον nomine parentes nuncupabunt? fratribus quidem ἐξάδελφοί τε ἅμα καὶ σύννυμφοι· τὰ δὲ ἀπὸ τού- secundus gradus iis conveniet appellatio, ut consoτων τικτόμενα (έκγονα, ἐκ ποίας συγγενείας οἱ brini nominentur; a matribus aulem tertii gradus τεκόντες προσαγορεύουσιν; ᾿Απὸ μὲν γὰρ τῶν ἀδελ- commodior erit: justius enim sobrinos dicere Et φῶν, ἡ τοῦ δευτέρου βαθμού τούτοις ἁρμόσει προσ- nominum absurda confusio illiciti matrimonii iniηγορία, ἐξαδέλφους προσαγορεύεσθαι· ἀπὸ δὲ τῶν quitatem, juxta sanctum Patrem Basilium, aperμητέρων, ἡ τοῦ τρίτου μᾶλλον ἔσται κατάλληλος. tius demonstrant. Δισεξαδέλφους γὰρ ἦν εἰπεῖν δικαιότερον. Καὶ ἡ τῶν ὀνομάτων ἀκατάλληλος σύγχυσις, τὴν τοῦ ἀθεμίτου 18 παρανομίαν, κατὰ τὸν ἐν ἁγίοις Πατέρα Βασίλειον, καταφανέστερον ἀποδείκνυσιν. Αλλ᾽ ἴσως τῷ πάθει τυνηγορήσων τις ἀναστὰς ἐρεῖ, πυθόμενος δῆθεν, Διὰ τί μὴ τούτων γεγραμμένων 18 τις ονομαστὶ κεκώλυκε νόμος, ἀδελφοὺς λέγων τὰς ἐξ ἀδελφῶν γεννωμένας, εἰς κοινωνίαν γάμων μή προσλαμβάνεσθαι; καὶ διὰ τί τῷ κατ' Sed affectui patrocinaturus fortasse quispiam exsurget,quærens,cur nulla lex scripta nominalim veluit fratres sibi nuptiis asciscere natas ex fratribus; et cur ei quod juxta consuetudinem fit per spiritum tam longi temporis contrarium statuis? 18 ἐκονίσατο. 44 κατοχυρωθέν. 15 τοῖς δὲ ἄλλοις προφυλ. 18 γνώμην, eli. ἐν ᾗ. 17 ἁρμόσαι τό τις. 18 ἀθεμίτου γάμου. 10 μὴ τοῦτο τῶν γεγρ. 1 honesto nuptiarum titulo munita. * mediocritas. 'jam deliquerunt, veluti pro medicina et contestationė sententiam hanc habeant.

τε τι verborum circuitu et gravitate demulcens aures, et a ἔθος πραττομένῳ χρόνον τοσοῦτον εἰς συνηγορίαν rem ipsam captionibus involvens, culpaque subji- λαβόντι ἀντινομοθετεῖς; λόγων στροφαῖς καὶ δεινό ciens quod per leges culpa caret? Verum non ego τητι κλέωτων τὴν ἀκοὴν, καὶ τὸ πράγμα κατα quidem, sed spiritu [plenus] Basilius " id delictum σοφιζόμενος, καὶ ὑπ᾿ εὐθύνην ἔγων τὸ ἀπὸ τῶν jam pridem lege declaravit. Cujus lex, lingua Eccle- νόμων ἀνεύθυνον; Αλλ' οὐκ ἔγωγε, ὁ δὲ τοῦ Πνεύ siæ, et verborum sonus divinitus scriptæ tabulæ, ματος τοῦτο τὴν ἁμαρτίαν προενομιθέτησε 10 πάDei digito insculpta. Quod si quis in his alium και Βασιλειος οὗ νόμος ἡ γλῶττα τῇ Ἐκκλησίᾳ, καὶ legislatorem quaesierit, et nescio an sapientibus ὁ τῶν ῥημάτων φθόγγος, θεόγραφοι πλάκες δα sapere videbitur. Εt licet nulla hujus rei mentio a κτύλῳ ἐγκεχαραγμέναι Θεοῦ. Ὁ δὲ ζητῶν ἕτερον quoquam Patrum facta sit, neque sic absque ratione νομοθέτην ἐν τούτοις, οὐκ οἶδα εἰ σωφρονοῦσιν οὐ vitium hoc ab Ecclesia removere videbimur iis, τός γε δόξει σωφρονεῖν. Εἰ δὲ καὶ δῶμεν μηδεμίαν quibus nullum de eo judicium est. Nam qui de γεγράφθαι μνήμην παρ' οὐδενὸς τῶν Πατέρων περὶ temperantia leges tulerunt, et mulieris adulterio του πράγματος, οὐδ᾽ οὕτως ἂν ἀλόγως ἐθέλειν ἀποraptique virginis ponas irrogarunt, non addi- κινῆσαι τὸ ἀῤῥώστημα τοῦτο τῆς Ἐκκλησίας τοῖς derunt, si pater filiæ pudicitiam violans deprehen- β μὴ περὶ τὴν κρίσιν δικάζουσι δόξωμεν. Οἱ γὰρ sus sit, qua pena plectendus sit: cum hæc non περὶ σωφροσύνης νομοθετήσαντες, γυναικός facile perpetrentur. Si tamen hujusmodi quidpiam μοιχείαν καὶ βίαν τιμωρητάμενοι κόρτις, οὐ προστι commissum sit, manifestum est reum poenam sub- θέασιν, ἂν θυγατέρα αλῷ πατὴρ βιασάμενος, 8 iturum, cum minora crimina puniantur. An quia δέοι παθεῖν· ὡς οὔτε ῥᾳδίως τὰ τοιαῦτα τολμώμενα. quidpiam lege prohibitum non est, ideo facile ad- Κἂν ἄρα πραχθῇ τι, πρόδηλον ὄν ὡς δίκην ὑφέξει, mittet? aut si ausus fuerit, legem quæ defeo τῶν ἐλαττόνων τιμωρουμένων. Αρα μὴ τοῦτο νόμῳ scribetur non patietur? Nemo qui sapiat id dixerit. κεκώλυται, ῥᾳδίως τις καταπράξαιτο; ἢ τολμή Quemadmodum igitur cum illud silentio præteritum σας οὐκ ἕξει τὸν ἐπὶ τούτῳ γραψόμενον; Οὐκ ἂν est,silentium non permittet ut natura inpudenter φαίη τις σωφρονών. "Ωσπερ τοίνυν ἐκείνου σιωπω contumelia afficiatur: sic neque hoc prætermisso(si- μένου, οὐ δίδωσι χώραν ἡ σιωπὴ τολμηρώς υβρί cubi prætermissum est licentia erit impune faciendi ζειν κατὰ τῆς φύσεως οὕτως οὐδὲ τούτου ἴσως maxime cum simus Christiani,et probe noverimus παραλειφθέντος (ε που καὶ παρελείφθη, ἄδειαν hujus mundi formam momentaneam, juxta Paulum ἕξει τις ἀνεπικωλύτως ποιεῖν· καὶ ταῦτα, Χριστιαapostolum ut qui habent uxores, sint quasi non νῶν ὄντων ἡμῶν καὶ, ἄκρως 38 εἰδότων ὅτι παρα habeant. Quanquam prætermissum non est, sed άγει τὸ σχῆμα τοῦ κόσμου τούτου, κατὰ τὸν ἀπό quibus dictum, est prohibitum. Non enim quod o στολον Παῦλον· ἵνα καὶ οἱ ἔχοντες γυναίκας, ὡς licetin nuptiis spectandum est, sed quod decet. Εἰ μὴ ἔχοντες ώσι. Καίτοι οὐδὲ παραλέλειπται, ἀλλ᾽ sanctus praeterea ac magnus Basilius, quemadmo- οἷς ἐῤῥέθη κεκώλυται. Οὐ γὰρ τὸ ἐπιτετραμμένον, dum dictum est, in quibus (inquit) nomina cogna- φησὶν, ἐν τοῖς γάμοις δεῖ σκοπεῖν, ἀλλὰ καὶ τὸ tionis confunduntur, in iis nuptis illicitæ. Nam εὐπρεπές. Καὶ ὁ ἱερὸς αὖθις καὶ μέγας Βασίλειος, quemadmodum unio copulatoruin per nuptias di- καθὼς εἴρηται, Εν οἷς, φησί, τὰ τοῦ γένους συγκ stinctionem nullo modo novit, sed ambo r una caro χέονται ὀνόματα, ἐν τούτοις ὁ γάμος ἀθέμιτος. noscuntur (Eruntenim inquit, duo in carnem unam): ωσπερ γὰρ ἡ τῶν διὰ γάμου συναπτομένων ἔνωσις sic utrisque genere propinqui, consequenter jure οὐκ οἶδεν ὅλως διαστολὴν, ἀλλὰ σάρξ ἄμφω μία cognationis conjunguntur, et in unam sanguinis γνωρίζεται 25 (Έσονται γάρ, φησίν. οἱ δύο εἰς σάρpropinquitatem afinitatemque conveniunt: ut his και μίαν)· οὕτω καὶ οἱ κατὰ γένος προσήκοντες necessario cavenda sit et formidanda lubrica in- έκατέροις ἀκολούθως δικαίῳ συγγενείας ἐπισυνάπτονter se conjugalis, commistio et copula. Non enim ται, καὶ εἰς μίαν ἁρμόζονται αρχιστείαν αἵματος ingrediendum est omnem q carnis proximum, καὶ οἰκείωσιν· ὡς ἐπάναγκες εἶναι τούτοις εὐλαβεῖ propter generis conturbationes et confusiones. Ο σθαι καὶ δεδιέναι σφαλερὰν τὴν εἰς ἀλλήλους γαμι καὶ ἐπιμιξίαν καὶ συμπλοκήν. Οὐ γὰρ ἐνὸν εἰσιέναι πρὸς πάντα οἰκεῖον σαρκὸς διὰ τὰς συνθολώσεις καὶ συγχύσεις τοῦ γένους. Ubinam ergo jam prætermissum est quod omnia ex parte canonibus et legibus est caulum, ut propter id extra culpam esse videatur? De tempore vero quod vitio suffragatur, dici facile potest flagitiosam et improbamn degere volentibus vitam, nullum omnino ex tempore esse auxilium. Neque euim adulteris, expilatoribus, effractoribus, aut alio Ποῦ τοίνυν τὸ πάντοθεν, ὡς ἀθέμιτον, καὶ κανόσι καὶ νόμοις ἀσφαλισθεν, ἤδη παραλέλειπται, ὡς καὶ διὰ τοῦτο δόξαι ἀνεύθυνον; Περὶ δὲ τοῦ συνηγοροῦντος τῷ πάθει χρόνου τοῦτό ἐστιν εἰπεῖν ῥᾴδιον, ὅτι τοῖς ἀσελγαίνειν ἐθέλουσι καὶ τοῖς διαμόχθηρον ἔχουσι βίον, οὐδεμία τις ἀπὸ χρόνου πάντως ἔσται βοήθεια. Οὐδὲ γὰρ μοιχοῖς, ἢ λωποδύταις, ἢ τοιχω 20 τούτων τῶν ἁμαρτίαν ἐλέγχων προενομοθ. 21 ἄρα ὅτι μή. 23 ἀκριβῶς. 13 λογίζεται. 24 ἁρμόττονται. 49 σαρκί. ■ * horum peccatum arguens, jam ante sancivit. ideo quis eum hoc nomine accuset, non habebit? • licet, inquit, in. pro una carne habentur. 9 carne propinquum.

ρύχοις, ἢ ἑτέρως πως ἀδικοῦσιν, ἂν ἐπ' αὐτοφώρῳ quovis modo delinquentibus, si in ipso crimine ἁλῶσιν, ἀρκέσει πρὸς σωτηρίαν τὸ ἀπὸ χρόνου μα- deprehendantur, sufficiet al salutem si a longo κροῦ ταῦτα πραττομένους αὐτοὺς ἔχειν ἀποδει- tempore hæc se fecisse probaverint: nisi quod κνύειν· εἰ μήπου καὶ μείζονα ἐπάξει τὴν καταδίκην, graviorem importabit condemnationem,ut facino πρὸς τὸ δοῦναι δίκας τῶν τολμηθέντων, ὧν τε ἄρτι rum luat panas, tam quæ recens, quam quæ jam καὶ ὧν κατὰ τὸν πάλαι χρόνον πεπλημμεληκότες 8 pridem commisisse arguetur. Praeterea quod hoδιαποδειχθήσονται. Αλλως τε τὸ σεμνὸν τοῦ ἀσέμνου nestum est, ante id, quod turpe, primas obtinere πρωτεύον ἔστι 17, καὶ τοῦ καλοῦ δεύτερον 28 ἡ ἀπο- debet: et calamitas hono deterior, et habitus τυχία· καὶ ἡ ἕξις ἀεὶ τῆς στεμήσεως προτερεύουσα - semper privationem præcedit: et in nuptiis temκαὶ τὸ σωφρονεῖν ἐπὶ γάμοις, τοῦ τῶν ἀθεμίτων και peranter se gerere, tempore firmius, qnam illicitas τετολμῶν, τῷ χρόνῳ ἐπικρατέστερον. Τίνα γοῦν audere. Quodnam igitur auxilii momentum erit Έξει βοηθείας ροπὴν τὸ κακὸν χρόνῳ ἐπικυλινδηθεν malo,quod longo aliquo tempore nec interrupto μακρῷ τινι καὶ ἀπερικόπῳ 10, ἐπὶ λύμῃ ψυχῶν; volutatum erit in animarum perniciem? quasnam Τίνας δὲ ἑτέρους εἴποι τις αθεμίτους τῶν γάμων, alias dixerit quis illicitas nuptias, si praesentes τοὺς παρόντας παραγραφόμενος; Ἐπὶ γὰρ τῶν ἀν- exceperit? Nam inter ascendentes et descendentes, ιόντων καὶ κατιόντων, εἰς ἀπέραντον, ὡς ὁ νόμος in infinitum, ut lex ait, nuptiæ sunt prohibita: φησί, τὰ τῶν γάμων κεκώλυνται· ἐπὶ δὲ τῶν ἐκ latere autem fratrum, consobrinorum,seu patrueπλαγίου, ἀδελφῶν, ἐξαδέλφων, καὶ τῶν ἀπὸ τούτων lium,et eorum qui ex his nati sunt ac solis. Proinde τικτομένων, καὶ μόνων. Οὐκοῦν οὐδὲ βαθμός τις nec gradus ullus conjunctione sanguinis in se ἀνακρέσει αἵματος εἰς ἑαυτὸν συμπλεκόμενος ὅλως, omnino implicatus, ad nuptiarum communionem εἰς κοινωνίαν γάμου δυσὶν ἀδελφοῖς ἢ ἀδελφοῖς ἀνα- duobus fratribus aut sororibus miscebitur prius κραθήσεται, πρὸ τοῦ διαλυθῆναι αὐτῶν τὴν ἐξ αἵμα- quam ipsorum cognatione continua series per enuτος ἄνωθεν ἀναπλεκομένην σειράν. Πρὸς δὲ τούτοις merationem superne resoluta sit. Præterea illud ἐκεῖνο εἰπεῖν ἔστιν, ὅτι ἐπὶ παντὸς ἔργου καὶ πρά- dicendum est, in omni opere et negotio, id quod γματος, τὸ μὴ ἀποδοχῆς ἄξιον, εἰς ἔργον ἐκβαῖνον non est commendatione dignum, si effectumn sorὑπεύθυνον· καὶ τὸ ἐν ἐπαίνου μοίρᾳ τοὺς μὴ πράτ- tiatur penæ obnoxium esse. Et quod laudem triτοντας ἔχον, ὑπ᾿ εὐθύνην ἄγει τοὺς αἱρουμένους buit non facientibus culpa subjicit eos qui facere ποιεῖν. Οὐ τοίνυν χώραν ἔχει τὸ λέγειν τὸν τοιοῦτον audent. Non est igitur quod hujusmodi nuptia γάμον ἀνεύθυνον. Οὐδὲ γὰρ οὐ μόνον ἀνεύθυνος, extra culpam esse di antur. Neque enim extra ἀλλ᾽ εἴ πού τις ἐξετάσει διατκοπῶν, μεῖζον τὸ culpam tantum est: sed si quis consideratius perδεῖγμα ἐν τούτῳ τῆς ἁμαρτίας, καὶ τὸ κακὸν τῶν pendat, majus in hoc indicium peccati, et malum ἄλλων ὀλεθριώτερον. Καί μοι μή θορυβείτω πριν aliis perniciosus. Nec turbas mihi excitet quis, ἀκούσῃ μηδείς. Τῶν ἐλαττόνων ἀδικημάτων τὰ μεί- priusquam audierit. Minorum delictorum majora ζονά πως εφόλκια γίνεται. Καὶ τοῦ φόνου κακὸν quodam modo sunt allractoria. Et ira minus malum ἔλαττον ὁ θυμός· ὁ δ᾽ εὐχερῶς τις 50 ἐπὶ τούτῳ καὶ homicidio: sed si quis in hoc prompte et facile ῥᾳδίως τῷ πάθει κρατούμενος, τάχα που καὶ τυπτή- indulgeal affectui, forsitam et pulsabit: procedente σει· εἶτα προϊόντος τοῦ 51 χρόνου, τοῦ ἡνιόχου ἐκχυ- deinde temporegaratione deturbatus gubernatrice, λισθεὶς λογισμοῦ, τῷ πάθει ἁλώσεται. Ορᾶς πῶς afectibus rapietur. Vides ut majoribus delictis τὰ ἐλάττονα τῶν ἀδικημάτων αἴτια γίνεται τῶν μει- minora dent semper causam, et horum initium ζόνων ἀεὶ, καὶ θύρα τῶν ὀλεθριωτέρων κακῶν ἡ sit malorum graviorum porta. Ob eam rem etiam ἐπὶ τούτοις ἀρχή; Καὶ διὰ ταῦτα ὑπὸ δίκην τῶν eidem cum aliis subjiciuntur penæ potius, a quiἄλλων τὰ τοιαῦτα μᾶλλον ἄγεται 89, ἃ καὶ φυλάττε- bus magis cavendum quam a majoribus vitiis σθαι πλεῖον τῶν μειζόνων ἐλαττωμάτων ἡ Κυριακή Domini vox hortatur. Dictum enim est: (inquit)Non φωνή εγκελεύεται. Εῤῥέθη γάρ, φησί, Μὴ πορνεύ- mochaberis. Ego autem dico vobis, non concupiστις· ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν, μὴ ἐπιθυμῆσαι ὅλως. Καὶ scere, prorsus. Εt scriptum est: Oculum pro oculo, γέγραπται. Οφθαλμὸν ἀντὶ ὀφθαλμοῦ, καὶ ὁδόντα " et dentem pro dente. Ego autem dico vobis, q" neque ἀντὶ ὁδόντος· ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν, μηδὲ ἀρχὴν δ᾽ ὀργι- initio irasci. Fratres igitur duas consobrinas duσθῆναι. Οὐ τοίνυν δύο ἐξαδέλφες ἀγαγόμενοι ἀδελ- centes, semel hamo capti, et viam ingressi ad φοί, ἅπαξ τῷ ἁγκίστρῳ περιπαρέντες, καὶ ὁδοῦ exitium, ad majora fortasse delicta progredien- 81 τοῦ χρόνου, 28 ὧν πάλαι πεπλημ. 17 προτερευόν ἐστι. 28 δευτέρα. 18 ἀπερικόπτη. 30 ευχερής τις. χωρήσει καὶ πρὸς μιαιφονίαν ῥᾳδίως. Καὶ τὸ ἐν ἅπασιν ἐπιβάλλειν τὸν ὀφθαλμὸν, παρὰ τῇ φύσει ἀκώλυτον. Εἶ δέ τις τῇ δράσει μὴ ἐπιθῇ χαλινόν, τάχα τι τῶν προσηκόντων ἰδὼν, πρῶτον θαυμάσει, εἶτα θαυμάσας ἐπιθυμήσει, καὶ προϊόντος τοῦ χρόνου, τοῦ ἡνιοχοῦντος ἐκκυλ. 89 ὑπάγονται. 89' την αρχήν. δι' precedente deinde tempore, ad homicidium et jam facile progredietur. Itidem oculum om nibus adjicere, non prohibitum est a natura. Sed siquis visui frenum non injecerit, forte quid gratum conspicatus, primum admirabitur. Deinde admiratus, concupiscet: ac procedente tempore a ratione. 9* prorsus non irascendum. *ad majores fortassis absurditates prompteprog. q

tur: at si rei minoris peccatum excisum sit, ma- ἀπαγούσης πρὸς ὄλεθρον ἐπιβάντες, τάχα που καὶ jorum raritas quædam erit. Voluntas igilur facien- πρὸς τὰ μείζονα τῶν ἁμαρτημάτων χωρήσουσι, tium, condemnation^m acerbam et coronas ubique τῆς 33 δὲ [του] ἐλάττονος ἁμαρτίας εκκοπτομένης, meretur. Hanc igitur exquirens quispiam, et deli- φειδώ τις πρὸς τὰ μείζονα ἔσται. Ἡ γνώμη τοίνυν tescentem perscrutans, num contumaciter his ἁπανταχῆ τῶν δρωμένων, καταδίκης 54 πικρᾶς καὶ nuptiis insilientem inveniet, sed cum pedicis qui- στεφάνων ἀξία. Ταύτην οὖν ἐξετάζων τις, και φω busdam affectis invitati, captivam in eas præcipi- νιάζουσαν ἐρευνῶν, οὐκ δι* ἀπειθῶς εὑρήσει τοῖς tari. Aut enim gloria generis, aut dignitatem fa- τοιούτοις γάμοις ἐπιπηδῶσαν, μετὰ δέ τινος πέδης stus, aut divitia viri, aut formnæ pulchritudo, ad πάθους δριμυττομένου, δεσμῶτιν κυλινδουμένην illicitas præcipitarunt nuptias ab iis quæ ubique αὐτοῖς. Η γὰρ δόξα γένους, καὶ ὄγκος ἀξιωμάτων, ἢ terrarum sunt permissæ, nec in ullam reprehen- πλοῦτος ἀνδρὸς, ἢ κάλλους φαιδρότης, τῆς ἅπανταsionem impedimentum afferentem impegerunt, χοῦ γῆς ἐπιτετραμμένων, καὶ μηδένα μώμον προστ Has ob causas venit (inquit) ira Dei in Filios no- επιτριβόντων εκκρούσαντα γάμων, πρὸς τὸν ἀθέσ bedientia, ob easdem causa mulli infirmi et μιτον ἐξεκύλισαν. Διὰ ταῦτα ἔρχεται, φησίν, ἡ ὀργὴ agroti, et dormiunt multi. Ob easilem, pavores τοῦ Θεοῦ ἐπὶ τοὺς υἱοὺς τῆς ἀπειθείας· διὰ ταῦτα terribiles, terræ motus quatientes fundamenta πολλοὶ ἀσθενεῖς καὶ ἄῤῥωστοι, καὶ κοιμώνται ἱκανοί· terra, et civitatum ædifcia convellentes, horridæ διὰ ταῦτα, δείματα φοβερά, σεισμοί κλονοῦντε; siccitates, morborum incursus in corpora, hostium θεμέλια γῆς καὶ πόλεων ἀνασπώντες οἰκοδομάς insultus, fames denique et pestilentiæ ætatem αὐχμοὶ φρικώδεις· νόσων κατὰ σωμάτων ἐπιδρομαί· omnem invadentes, et nec unde accipientes conso- πολεμίων ἐπεναστάσεις, καὶ τὸ τελευταῖον, λιμοὶ καὶ lationem. Hanc hominum ad exilium proclivitatem, λοιμοί, ἡλικίαν πᾶσαν ἀπάγοντες, καὶ μηδαμόθεν modestia nostra simul cum assidente pientissimo- παραμυθίαν λαμβάνοντες. Τούτων τὴν ἐν ἀνθρώποις rum metropolitanorum et archiepiscoporum synodo ἐπὶ ὀλέθρῳ φορὰν 85 ἡ μετριότης ἡμῶν, ἅμα τῇ συνsistere cupiens, et a turpi, inhonesto, infamique εδριαζούσῃ τῶν θεοφιλεστάτων μητροπολιτῶν καὶ conjugio, peculiarem Christi populum liberans, ἀρχιεπισκόπων 36, στῆσαι περὶ πολλοῦ ποιουμένη, veluit hujusmodi nuptiis inter Christianos amplius καὶ τοῦ καταῤῥύπου καὶ ἀπρεποῦς καὶ ἀσέμνου γά locum esse, et ab ulio uuquam contrahi. Admonet μου τὸν περιούσιον λαὸν τοῦ Χριστοῦ ῥυομένη autem communiter omnues, et ex sancti Spiritus διωρίσατο μηκέτι τους τοιούτους γάμους χώραν ἐν facultate, patris et domini jure definit, ne ex hoc τοῖς Χριστιανοῖς τοῦ λοιποῦ ἔχειν, μηδὲ παρά τινος tempore quisquam ', sive juvenum viribus potentiac μηδέποτε καταπραχθῆναι. Εἰσηγεῖται καὶ πᾶσι κοιet divitiis efferatur, = sive multitudinis et populi, νῶς, καὶ τῇ ἀπὸ τοῦ ἁγίου Πνεύματος ἐξουσίᾳ παad hujusmodi nuptias accedat. Quod si quis quæ hic τρικῶς καὶ δεσποτικῶς διορίζεται, ὥστε μηδένα τῶν definita sunt nihili faciens, se in tale conjugium ἁπάντων, ἀπό γε τοῦ νῦν κἂν τῶν νέων 87 δυναστείαις praecipitaverit, aut liberos elocaverit, oto vitæ suæ ή τις, καὶ ἐξουσίαις, καὶ πλούτῳ κομῶν, κἂν tempore ab Ecclesia ejectus erit. Nec prius ad τῶν πολλῶν καὶ τοῦ δήμου, πρὸς τοιοῦτον γάμον penitentiam, admittetur, quam nuptias diremerit, ἐλθεῖν. Εἰ δέ τις ἀπὸ τοῦ παρόντος τὰ διωρισμένα etiamsi ex iis liberos procrearit. Sacerdos autem ταῦτα θέμενος παρ᾽ οὐδὲν, πρὸς τὸν τοιοῦτον ἑαυτὸν qui hujus nuptiis preces concesserit, perpetuæ de- ἐπιῤῥίψειε γάμον, ἢ ἐπιδῷ τέκνα τῇ ᾿Εκκλησίᾳ 20 positioni subjicietur. Quamobrem et quæ delinita οὗτος ἐκκήρυκτος ἔσται πάσας τὰς ἡμέρας τοῦ βίου hic, exposita sunt, et signata in chartophylacio αὐτοῦ· καὶ οὐ πρότερον δεχθήσεται εἰς μετάνοιαν Dei verbi sophia,in posterorum memoriam recon- πρὶν ἂν διασπάσῃ τὸν γάμον, κάν φθάσῃ παῖδας dita sunt. Die 21 Februarii, 10 indictionis, anno ἀποτεκειν. Ὁ δὲ τῷ τοιούτῳ γάμῷ εὐχὴν ἐπιδοὺς ἱερεὺς, καθαιρέσει τελείᾳ ὑποπεσεῖται. Διὸ καὶ τὰ χαρτοφυλακίῳ τῆς τοῦ Θεοῦ λόγου σοφίας, εἰς ὑπό Φεβρουαρίου μηνὸς τῆς ι᾿ ἐπινεμήσεως, ἐν ἔτει 41 τῷ ὡρισμένα 40 ἐνταῦθα ἐξετέθη, καὶ σφραγισθέντα τῷ μνησιν τοῖς ἐσομένοις ἐπρυτανεύθη, κατὰ τὴν καὶ τοῦ σφε Qui vero nobiscum hæc consultando perpende-D runt et statuerunt metropolitani,sunt hi: Joannes, Heracles. Joannes, Ancyræ. Leo, Sardium. Stephanus,Nicomedia. Daniel, Chalcedonis. Theodorus, Melitenæ. Joannes, Tyanorum. Petrus, Gangrensis. Joannes, Gariæ. Basilius, Iconii. Theophylactus, Antiochia. Joannes, Sylæi Theodegius, Athenarum. Stylianus, Larissæ. Georgius, Trajano36 Οἱ δὲ μεθ' ἡμῶν συνδιασκεψάμενοι καὶ συνδριορι σάμενοι ταῦτα μητροπολῖται, εἰσὶν οὗτοι· Ιωάννης Ηρακλείας, Ιωάννης, Αγκύρας, Λέων, Σάρδεων, Στέφανος Νικομηδείας, Δανιήλ, Χαλκηδόνος, Θεόδω ρος, Μελιτηνής, Ιωάννης, Τυάνων, Πέτρος, Γαγγρῶν, Ιωάννης Καρίας, Βασίλειος Ικονίου, Θεοφύλακτος, Αντιοχείας, Ιωάννης, Συλαίου, Θεοδήγιος, ᾿Αθηνῶν, Στυλιανός, Λαρίσσης, Γεώργιος, Τραιανουπόλεως, 38 τῶν ἀτοπημάτων ἑτοίμως. Τι απανταχοῦ τῶν δρώντων, καὶ καταδ. 56° οὐκ ἀπαθῶς. 25 φθοράν. ἀρχ. συνόδῳ. 37 τῶν ἐν δυν. 88 κἂν πλούτῳ κομῶν. 39 τῆς ἐκκλησίας. 40 διωρισμένα. 41 TOP 5040 in aliis. * ⚫ non absque affectione his. ' sive quis dynasta sit, ac, ▪ sive unus ex multis, et plebeius.

Λέων, Κατάνης, Εὐθύμιος, Φιλίππων, Αρσεβήρ, ο politanus. Leo, Catans. Euthymius, Philipporum. Ιεραπόλεως, Βασίλειος, τῆς ἁγίας Σεβερινής, Νικό- Arseber, Hierapolitanus. Basilius, S. Severins. λας, Νέων, Πατρών, Στέφανος, Κοτυπείου, Λεόντιος, Nicolaus, Neopatrensis. Stephanus, Cutyaii. LeonΣερρών, Βασίλειος, Πομπηΐουπόλεως, Φίλιππος Πα- tius, Serrensis. Basilius, Pompeiopolitanus. Phiρίου, Λέων, Κυψέλλων, Κωνσταντίνος, Κίου, Ιωάννης, lippus, Parii. Leo, Cypsellorum. Constantinus, Cui. Δέρκου, Ιωάννης, Λευκάδος, Θεόδωρος, Ροΐων 44, καὶ Joannes, Dercous Joannes, Leucadis. Theodorus, Κωνσταντίνος, Σουγδαΐας. Rhoiorum. Constantinus, Sugdaiæ. Ερμηνεία τοῦ Ζωναρά. Ὁ συνοδικὸς οὗτος τομος, εἰ καὶ πολλαῖς παρεκβάσεσι κέχρηται, ἀλλὰ τὸ ὅλον ἐκ τούτου συνάγει, κωλύει γὰρ δύο ἀδελφοὺς δύο ἐξαδέλ. φας λαβεῖν, καὶ τὸ ἀνάπαλιν, δύο ἐξαδέλφης δύο ἀδελφούς. Καὶ θεῖον, καὶ ἀνεψιόν, ἀδελφὰς δύο καὶ αὖθις, ἀδελφοὺς δύο θείαν καὶ ἀνεψιάν. Καὶ πλέον οὐδέν. ΣΕΡΓΙΟΥ. Scholium Zonaræ. bus utitur in summa tamen hoc concludit. Prohibet enim,ne duo fratres,duus consobrinus uxores accipiant,ac vice versa,ne luo consobrinæ duobus fra tribus nubant:neque patruus,aut avunculus et fratris sororisve filņus, sorores duus ducant:et rursum, ne fratribus duobus, amita materlerare cum fratris sororisve filia nubat.Præter ea nihil continet. SERGII Tomux hic synodalis, tametsi multis digressioni- • Περὶ δωρεῶν καὶ ἐπιδόσεων τῶν μοναστηρίων ἢ De donationibus et collationibus monasteriorum φροντιστηρίων.» aut conventuum. Ὁ μθ' κανὼν τῆς ἐν τῷ Τρούλλῳ συνόδου, τὰ αὐτὰ XLIX canon synodi in Trullo eadem decernens, διοριζόμενος, προστίθησι, μὴ ἐκδίδοσθαι κοσμικούς adjicit, non, tradlenda sæcularibus hominibus moἀνδράσι τὰ μοναστήρια. Ελαλήθη ποτὲ ὡς ὀφείλου- nasteria. Dicium est aliquando,canoni et præsenti... σιν ἀκολούθως τῷ τοιούτῳ κανόνι καὶ τῷ παρόντι consequenter,debere subvertiy antiquiores patriarἀνατραπῆναι οἱ προγενόμενοι πατριαρχικαί δωρεαί cbales monasteriorum sæcularibus factas donatioμοναστηρίων πρὸς κοσμικούς· ἀλλὰ μὴν καὶ αἱ nes:quin etiam traditiones monasteriorum aliis moἐπιδόσεις τῶν προσκυρωθέντων ἑτέραις μοναῖς μου nasteriisallributorum et magnæ ecclesiæ reversari. ναστηρίων καὶ ἐπανασωθῆναι τῇ μεγάλῃ ἐκκλησίᾳ. Lectus est et patriarchæ illius domini Sisinnii Ανεγνώσθη δὲ καὶ τόμος τοῦ πατριάρχου εκείνου locus eadem decernens: et id fortasse etiam ad κυρίου Σισιννίου, τὰ αὐτὰ διοριζόμενος. Καὶ τάχα effectum pervenisset. Quia autem sanctissimi illius ἔμελλε νοῦτο καὶ εἰς ἔργον ἐλθεῖν. Οτι δὲ προεκο- patriarchæ domini Sergii allata est decisio, quæ μίσθη ἕτερος τόμος τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου ἐκεί mense Maio facta est, indict. 14, anno 6524, του κυρίου Σεργίου, γενόμενος κατὰ μῆνα Μάϊον imperatoria subscriptione munita: quæ synodi in ἐπινεμήσεως ιδ΄ του 5 οκδ ἔτους, υπογραφῇ βασι- Trullo canonem ILIV interpretatur, et statuit, non λικῇ κατησφαλισμένος· ἐρμηνεύων τε τὸν μθ' και ascipi traditionem b in donationibus, quæ statum νόνα τῆς ἐν τῷ Τρούλλῳ συνόδου, καὶ γνωματεύων monasteriorum conservant: sed in iis, qui monaτὴν ἔκδοσιν μὲ ἐκλαμβάνεσθαι εἰς τὰς δωρεὰς τὰς steria accipiunt, ut ea habeant sæcularia diverσυντηρούσας τὴν τῶν μοναστηρίων καταστασιν, ἀλλὰ soriac (Circa finem hæc quoque expresse proseεἰς τοὺς λαμβάνοντας μοναστήρια, ἐφ᾽ ᾧ ἔχειν αὐτὰ quens. Synodice ergo subvertimus 4 per datam κοσμικά καταγώγια. (Περὶ δὲ τὸ τέλος καὶ ταῦτα nobis a sancto Spiritu potestatem, actionen illam, ῥητώς διεξιών. Ανατρέπομεν οὖν συνοδικῶς, διὰ quæ donationes et traditiones e tollit: ut quæ ex τῆς δοθείσης ἡμῖν παρὰ τοῦ ἁγίου Πνεύματος ἐξου nullo episcopali consensu,sed ex propria auctoritate σίας, τὴν τὰς δωρεὰς καὶ τὰς ἐπιδόσεις ἀναιροῦσαν facta sit, et nec ab imperatore Christi amantissimo ἐκείνην πρᾶξιν, ὡς ἐξ οὐδεμιᾶς ἐπισκοπικῆς συναι- suscepta sit,quemadmodum videtur et ipse donare νέσεως, ἐξ αὐτονόμου δὲ γνώμης γεγενημένην, καὶ monasteria præter ejus vigorem, et quæ ex rebus μηδὲ βασιλεῖ τῷ φιλοχρίστῳ δεχθεῖσαν, καθώς φαι- p ipsis appareat non esse ad monasteriorum utilitaνεται καὶ αὐτὸς δωρούμενος μοναστήρια παρὰ τὴν tem,sed summam perniciem et exitium. Confr ταύτης ἰσχύν, καὶ προσέτι φανεῖσαν ἀπ' αὐτῶν τῶν mantes autem et corroborantes antiquam, et bonam, πραγμάτων, οὐ πρὸς ὠφέλειαν τῶν μοναστηρίων, et utilem consuetudinem beatorum et divinorum ἀλλὰ πρὸς τέλειον ὄλεθρον καὶ ἀφανισμόν. Επιβε- Patrum nostrorum,statuimus, fieri donationes et βαιοῦντες δὲ καὶ ἐπιχυροῦντες τὸ παλαιὸν καὶ καλὸν citra ullam prohibitionem, ad constitutionem e et λυσιτελὲς ἔθος τῶν μακαρίων καὶ θεοφόρων Πατέρων meliorationem sacrorum, quæ dantura ac donantur, ἡμῶν, ὁρίζομεν γίνεσθαι δωρεὰς καὶ ἐπιδόσεις ἀκω- locorum.) Visum est itaque dictos canones debere 49 Ροδίων. • Rhodiorum.. locanda. y rescindi. s locationes. s locationes.: tomus, id est scriptum. b non intelligi locationem. pro sæcularibus diversoriis. & rescindimus. • locationes. t locationes. s stabilitionem.. locantur. © NOTE. Vixit iisdem imperantibus quibus Sisinnius (supra col. 727).

Εδοξε τὰ τῶν exponi secundum præsentem decisionem, quæ Aλύτως ἐπὶ συστάσει καὶ βελτιώσει τῶν ἐπιδιδομένων funt saecularibus monasteriorum donationes, καὶ δωρουμένων φροντιστηρίων. multo autem magis i tratiliones non posse la- ῥηθέντων κανόνων ὀφείλειν ἐρμηνεύεσθαι κατὰ τὸν befactari. Quamobrem ea hucusque sine impedi- παρόντα τόμον· καὶ τὰς πρὸς κοσμικούς γινομένας mento servantur. δωρεὰς τῶν μοναστηρίων, πολλῷ δὲ πλέον τὰς ἐπισ δόσεις, ἐχεῖν τὸ ἀπαρεγχείρητον. Διὸ καὶ μέχρι τοῦ νῦν ἀκωλύτως τοιαῦτα γίνονται. ALEXII ΑΛΕΞΙΟΥ. Α΄. Περὶ γάμου τοῦ ζ΄ βαθμού. καὶ I. De nuptiis septimi gradus. Præsidente Alexio sanctissimo et œcumenico Προκαθημένου 'Αλεξίου τοῦ ἁγιωτάτου καὶ οἰκου patriarcha ad dextram partem catechumeniorum μενικοῦ πατριάρχω ἐν τοῖς δεξιοῖς μέρεσι τῶν κατα assidentibus ipsi piissimis metropolitanis, Nicolao, ηχουμένων, συνεδριαζόντων αὐτῷ θεοφιλεστάτων Aneyra, Constantino, Patrarum, Laurentio, Dyr- μητροπολιτών, Νικολάου, 'Αγκύρας • Κωνσταντίνου, rachii, et Constantino, Chonarum; assistentibus Πατρῶν· Λαυρεντίου, Δυρραχίου, καὶ Κωνσταντί ecclesiasticis magistratibus, adfuit Joannes cubi- νου, Χωνῶν· παρισταμένων Εκκλησιαστικῶν ἀρχόν cularius J, qui ex Euripo appulerat, et hanc pro- των παρέστη Ιωάννης κουβουκλείσιος, ὁ ἐξ Εὐρί posuit quaestionem: Georgius (inquit) et Nicolaus που ὁρμώμενος, καὶ τοιόνδε προεβάλετο πρόβλημα fratres. Filia Georgii Theodote, Helena autem Γεώργιος (φησί) καὶ Νικόλαος ἀδελφοί· θυγάτηρ Nicolai: et rursus Theodotæ filius Demetrius, Γεωργίου μὲν Θεοδότη, Ελένη δὲ Νικολάου Helena autem Basilius: Demetrii filia Theodote αὖ πάλιν Θεοδότης μὲν υἱὸς Δημήτριος, Ελένης δὲ cum Basilio nuptiis conjuncta est. Quærebat an legi- Βασίλειος· Δημητρίου δὲ θυγάτηρ Θεοδότη τῷ Βαtimæ essent nuptiæ, necne. Quoniam igitur Basi- σιλείῳ πρὸς γάμον συνεζύγη· καὶ ἐπυνθάνετο εἰ lius septimo gradu Theodotæ constitutus est, lex Έννομος ἢ, μὴ, ὁ γάμος. Επεὶ οὖν ὁ μὲν Βασίλειος autem nuptias permittit iis qui octo gradibus a se ἑβδόμου βαθμοῦ τῇ Θεοδότῃ καθέστηκεν, ὁ δὲ δὴ νότ invicem distant, iis autem, qui sex, prohibet: at μος επιτρέπει τοῖς ὀγδόου βαθμοῦ πρὸς ἀλλήλους iis, qui septime sunt gradu, nec permittit, nec ve- οῦσι τὸν γάμον, ἀπαγορεύει δὲ τοῖς τοῦ ἔκτου· τοῖς lat: et ob eam rem cum similes sape mots essent γε μὴν ἐβδόμου οὐδαμῶς ἐπιτρέπει, οὐδ᾽ ἀπαρνείται controversia, institutum est, hujusmodi nuptias καὶ διὰ τοῦτο πολλάκις ὁμοίων ἀμφισβητήσεων antequam processerint, non permitti: postquam κινηθεισῶν, ὡκονόμηται, τὸν τοιοῦτον γάμον πρὸ μὲν vero facta fuerint, non distrahi quidem, sed eos c τοῦ προβῆναι, μὴ ἐπιτρέπεσθαι· μετὰ δὲ τὸ γενέqui sic conjuncti sunt, penis subjici: idem fieri σθαι, μὴ διασπᾶσθαι μὲν, ἐπιτιμίοις δὲ τοὺς οὕτω rursus definitum est litteris dominicis de simili συναφθέντας καθυποβάλλεσθαι· ωρίσθη τὸ αὐτὸ specie k scriptis ad Leonem piissimum metropoli- πάλιν πραχθῆναι, γράμματος δεσποτικοῦ περὶ τῆς tanum Athenarum et syncellum. τοιαύτης ὑποθέσεως γενομένου πρὸς Λέοντα, τὸν θεοφιλέστατον μητροπολίτην ᾿Αθηνῶν καὶ σύγκελο λον, Figura septimi gradus cognationis. Fratres, Τὸ σχῆμα τοῦ ἐξ αἵματος εβδόμου βαθμού. Αδελφοί. Georgius. Theodote. Nicolaus. Consobrini. Helene. Γεώργιος, Θεοδότη, Νικόλαος. Πρωτεξάδελφοι, Ελένη. Sobrini, Δεύτεροι ἐξαδελφοι, Demetrius. Theodote. Basilius. Δημήτριος, Βασίλειος. Θεοδότη. II. De quodam, qui suo filio per nuptias con-DB΄. junxit filiam familias alterius, sine patris ejus consensu. Petrus, cognomine Bombylas, eGracia profectus, del nuptiis lege non receptis nostra retulit mediocritati. Nam me absente, inquit, Nicetas ille, cognomine Chalculza, uxorem meam Calain, et fi- «Περί τινος άρμοσαμένου τῷ ἰδίῳ υἱῷ πρὸς γάμον θυγατέρα τινὸς ὑπ' ἐξουσίαν παρὰ γνώμην τοῦ πατρὸς αὐτῆς.» Πέτρος, τὸ ἐπώνυμον 48 Βομβυλᾶς, ἀπὸ Ἑλλάδος ὁρμώμενος 4, περὶ γάμου τῷ νόμῳ ἀπροσδέκτου τῇ ἡμῶν ἀνήνεγκε μετριότητι, Ἐμοῦ γὰρ, φησίν, ἀποδήμου τυγχάνοντος, Νικήτας ἐκεῖνος, ᾧ τὸ ἐπίκλην 45 49 ᾧ τὸ ἐπώνυμον. 44 ὁρμώμενος, τέκνον ἐν Κυρίῳ, περί. 45 ᾧ Χαλκούτζης τὸ ἐπώνυμον. ev 1 locationes.: Cubiclusius oriundus en Euripo. * causa vel negotio. I oriundus, flius in Christo noster, de. ΝΟΤΑ. Vixit sub iisdem cum Sergio principibus, et sub Argyropulo, Paphlagone, Caiaphate, Monomacho.

Χαλκούτζης, τήν τε γυναῖκά μου Καλὴν καὶ τὴν θυ- Αliam Mitzam, domum suam deducens, sacram γατέρα Μιτζήν, εἰς τὸν οἶκον αὐτοῦ ἀγαγών, ἱερολό- precationem feri curavit, et Gliam meam Milγησε, καὶ συνέζευξε τὴν ἐμὴν θυγατέρα Μιτζην μετὰ zam cum Leone filio Anthimo m conjunxit hæc δέοντος υἱοῦ ᾿Ανθίμου 46-48 ταῦτα προτεινόμενος, ᾔτει proponens, petiit, ut lam injustum dissolveretur διαλυθῆναι τὸ οὕτως ἐνομώτατον συνοικέσιον. Εἰ γοῦν conjugium Si igitur præter conquerentis voluntaπαρὰ γνώμην 48 τοῦ διεγκαλέσαντος τὴν θυγατέρα tem,filiam ejus duxit quispiam uxorem: et neque αὐτοῦ πρὸς γάμον ἠγάγετό τις. καὶ οὔτε πρότερον initio, neque postea contractui consensisse reperiοὔθ᾽ ὕστερον εὑρίσκεται συναινέσας τῷ συναλλάγματι, tur, sed eum semper improbasse apparuit: hujus ἀλλ᾽ ἀεὶ τουτο ἀπαρεσκόμενος φαίνεται, διάσπασαι τὴν filiam familias ab eo, qui male ei conjunctus est, τούτου ὑπεξουσίαν ἀπὸ τοῦ κακῶς συναφθέντος αὐτῇ. separato Hujus modi enim conjugia leges oderunt Τὰς γὰρ τοιουτοτρόπους συναιχήσεις μισούσι μὲν οὗ et aversantur, neque pro nuptiis habent: ut pruνόμοι καὶ ἀποτρέπονται, καὶ οὐδὲ γάμους ἡγοῦνται, dentia tua novit. Sacri etiam canones procul a ciὡς καὶ ἡ ἀγχίνοιά σο ἐπίσταται πόῤῥω δὲ τοῦ που vili administratione repellunta".Ideoque in divinis λιτεύματος καὶ οἱ ἱεροὶ κανόνες ἐλαύνουσιν. Ὁ γοῦν excellens imperator o ea nihil a scortatione diferre τὰ θεῖα πολὺς βασιλέων 49; πορνείας οὐδὲν διενηνοχές ait. Nam nuptiæ non fiunt (inquit) nisi r consenκαι ταύτας φησίν. Ὁ μὲν γὰρ γάμος οὐ γίνεται tiant, qui co junguntur, iique quorum in potestate (φησίν) 48* εἰ μὴ συναινοῦσιν οἱ συναπτόμενοι, καὶ οἱ sunt. Εt multis in locis nuptias contractas præter ἔχοντες αὐτοὺς ὑπεξουσίους, καὶ πολλαχοῦ δῆλός ἐστι eorum sententiam,qui in potestate habent coeunτοὺς παρὰ γνώμην τῶν ἐχόντων τινὰς ὑπεξουσίους tes, aperte pro nullis habet. Magnus autem Basi γενομένους γάμους ἀντὶ μηδενὸς λογιζόμενος. Ὁ δὲ lius alicubi: Puella (inquit, quæ præter patrum μέγας Βασίλειος ποτὲ μὲν, Αἱ κόραι (φησίν) αἱ παρὰ voluntatem nupserunt, scortantur. Reconciliatis γνώμην τῶν πατέρων γεγαμηκεται, πορνεύουσι· γεγαμηκυῖαι, πορνεύουσι • autem parentibus medelam videtur accipere quod διαλλαγέντων δὲ τῶν γονέων, δοκεῖ θεραπείαν λαμ- factum est. Non continua tamen ad communionem βάνειν τὸ γεγονὸς· οὐκ εὐθὺς δὲ εἰς τὴν κοινωνίαν restituuntur, sed tribus annis censuræ subjicienἀποκαθίστανται, ἀλλ' ἐπιτιμηθήσονται τρία ἔτη· ποτὲ tur. Alibi autcm, nuptias sine iis, qui potestatem δὲ, ὅτι οἱ ἄνευ τῶν κρατούντων γάμοι, πορνεταί εἰσιν, habent scortationes esse: quod si domini conjunὡς ἐὰν ἐπινεύσωσιν οἱ κύριοι τὴν συνοίκησιν, τότε clioni annuant,tuncqrnuptiæ robur accipiunt.illud λαμβάνει ὁ γάμος τὸ βέβπιον. Ἐκεῖνο δὲ καλὸν ὑπο pulchre monebitur tua facundia, legem esse, quæ μνῆσαί σου τὴν λογιότητα, ὅτι νόμος ἐστὶν ὁ κελεύων, jubet. si per triennium pater ignoretur ubi degat, ἐὰν ἐπὶ τριετίαν ὁ πατὴρ ἠγνόηται που διάγει, καὶ εἰ el an supersit, posse utriusque sexus liberus ejus περίεστι, δύνασθαι τοὺς ἑκατέρας φύσεως αὐτοῦ πατ- legitimum matrimonium contrahere. Quod si ante δας νομίμως γαμετ. Εἰ δὲ πρὸ τῆς τριετίας οἱ παῖδες trennium, liberi capuvi aut absentis nuptias conτοῦ αἰχμαλώτου ἢ τοῦ ἀπόντος γαμήσουσι, καὶ δῆλόν traxerint, et cui.stet personam non displicere patri, ἐστι μὴ ἀπαρέσκειν τῷ πατρὶ το πρόσωπον, ἐῤῥω- ralas esse nuptias, Petri causa: nequaquam est σθαι τὸν γάμον. Καὶ μήποτε καὶ τὸ τοῦ Πέτρου τοι- hujus modi: etsi forte ignorabatur ubi ageret,et αὐτόν ἐστι· καὶ ἀπὼν ἡγνοεῖτο ἴσως που διάγει, καὶ an superesset. Si enim sæpe sic se res habet,juxta εἰ περίεστιν. Εἰ γὰρ οὕτω πολλάκις ἔχει τὰ τοῦ πρά- vim legis quæsuo terminanda est. Tuam auteit non γματος, κατὰ τὰν δύναμιν του νόμου δεῖ περαιωθή- latet eruditionem jus illud quod ait: Sicut paren καὶ τὴν ζήτησιν Οὐ λανθάνει δέ σου τὴν πολυμάθειαν tum volenti virum dare suæ liliæ vel nepti,et doοὐδὲ ἐκεῖνο τὸ νόμιμον, τὸ λέγον, Εἴ τινι τῶν γονέων te secundum facultates proprii patrimoni pro βουλομένῳ τῇ ἰδίᾳ θυγατρὶ ἡ ἐκγόνῃ ἄνδρα δούναι, ea præstare ilia non consenserit, sed turpem agere καὶ προίκα κατὰ τὴν δύναμιν τῆς ἰδίας περιουσίας vitam maluerit; licere patri exuæredem eam lacere: ὑπὲρ αὐτῆς παρασχεῖν, ἐκείνη μὴ συναινέσῃ ἀλλ᾽ αἰ- quod si filia aut vigesimum quintum ætalis annum σχρὸν βίον ἐπιλέξεται· ἐξεῖναι τῷ πατρὶ ἀποκληρονό- pervenerat, et parentes eam viro conjungere distuμον αὐτὴν ποιεῖν· εἰ δὲ μέχρι τῆς τῶν εἰκοσιπέντε p lerint, forteque inde acciderit, ut suum corpus ἐνιαυτῶν ἡλικίας ἡ θυγάτηρ γένηται, καὶ γονεῖς peccet, flagitium hoc ei non imputari ": quandoὑπέρθωνται ταύτην ἀνδρὶ συνάψαι, καὶ ἴσως ἐκ τού- quidem non sua,sed parentum culpa hoc nuscatur του συμβαίη εἰς τὸ ἑαυτῆς σῶμα ταύτην ἀμαρτήσαι, commisisse. Videndum igitur num forte Petri τοῦτο εἰς ἀχρηστίαν θ' αὐτῇ μὴ λογίζεσθαι· ἐπειδη lilia vicesimnum quintum annum excesserit. Tunc οὐ τῇ ἑαυτῆς, ἀλλὰ τῇ τῶν γονέων αἰτία ταῦτο γινώ- enim si quid præter patris voluntatem fecerit, non σκεται πλημμελήσασα. Δεῖ τοίνυν σκοπεῖν μὴ καὶ ἡ damnabitur. Si vero nihil tale contigit, sed contra t 48:47 Ανθίμου τοῦ πρωτοσπαθαρίου. 48 διὰ τοῦτο γράφω τῇ εὐλαβεία σου, ζητῆσαι τὰ τῆς ὑποθέσεως ἐπιμελῶς, καὶ εἰ παρὴ γνώμην. 48 Βασίλειος. 4θ' ὁ μὲν γὰρ νόμος οὐ γίνεται (φησί) γάμος, Αθ' εἰς ἀχαρι ° στείαν. filio Anthimi protospatharii conjunxit. Hæc proponens.ª conjugium. Propterea pietati tuæ scribo, ut negotium hoc diligenter perquirus, ac si quidem præter conquerentis e republica expellunt. Basiluis, ea nihil» Nam lex quidem, Nuptic non fiunt, inquit, nisi. 9. r nuptias robur accipere. • tua erudito. An Petri causa tulis sit, et an ignorabatur, ubi degeret absens, et num superstes esset. " hoc pro ingratitudine haberi non posse. ΡΑΤΗΘΕ. GR. GXIX.

legem omnem filia familias Petri præter ejus vo- τοῦ Πέτρου θυγάτηρ ὑπὲρ τὸν εἰκοστὸν πέμπτον ἴσως luntatem nupserit; non solum conjunctos per tuam celebritatem disjungi oportet, sed et eos, qui auxilium ad id tulerunt, corrigi: et sacerdotem, qui sacram precationem facere ausus fuerit, ad loci episcopum remitti, dignas audaciæ ponas luitarum. Quod si res etiam aliquæ ut prædictus asseruit Petrus) ipsius domo translatæ sunt ad domum ejus cui filia nupsit; eas recipi, eique restitui. Exigenda autem est etiam juxta tenorem le= gum stupri pana, et parti ejus, quæ corrupta est, praestanda. Dat. mense Aprili, indictione... anno VICIO. 15. XLVI. ἐγεγόνει ἐνιαυτόν· τότε γὰρ εἴ τι καὶ παρὰ γνώμην τοῦ πατρὸς πεποίηκεν, οὐ κατακριθήσεται. Εἰ μέντοι μηδὲν τοιοῦτον συνέβη, ἀλλὰ παρὰ πάντα νόμον ἡ ύπεξουσία τοῦ Πέτρου θυγάτηρ παρά γνώμην αὐτοῦ ἐγήματο, οὐ μόνον τους συναφθέντας διαζυγῆναι χρή παρὰ τῆς εὐκλείας σου, ἀλλὰ καὶ τοὺς εἰς τοῦτο συναρσμένους εὐθυνθῆναι, καὶ τὸν τὴν ἱερολογίαν τολμή σαντα ἱερέα τῷ κατὰ τὸν τόπον ἐπισκόπῳ παραπεμφθῆναι, δίκας τοῦ τολμήματος τὰς ἀξίας ληψόμενον. Εἰ δὲ καί τινα πράγματα (ὡς ὁ δηλωθεὶς ἔφη Πέτρος ἀπὸ τῆς οἰκίας αὐτοῦ πρὸς τὴν τοῦ συναφθέντος τῇ θυγατρὶ αὐτοῦ οἰκίαν μετηνέχθησαν, κἀκεῖνα αναλη φθορᾶς πρόστιμον ἀπαιτηθῆναι κατὰ τὴν τῶν νόμων φθῆναι καὶ ἀποκαταστῆναι αὐτῷ. Δεῖ δὲ καὶ ὑπὲρ τῆς περίληψιν, καὶ τῷ τῆς φθαρείσης μέρει παρασχεθῆναι. Μηνὶ ᾿Απριλλίῳ, ἐπινεμήσεως.... ἔτους, 5φης. MICHAELIS (6-1). Exemplum edita synodalis sententiæ, sub Michaele sanctissimo et universali patriarcha, a Niceta santissimo protosyncello et chariophylace magnae ecclesiæ, anno 6565, v indict. Ne nuptiæ fiunt septimo gradu. ΜΙΧΑΗΑ. Ισον τῆς ἐκτεθείσης συνοδικῆς ψήφου ἐπὶ Μι χαήλ τοῦ ἁγιωτάτου καὶ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου παρὰ Νικήτα του ὁσιωτάτου πρωτοσυγκέλλου καὶ χαρτοφύλακος τῆς μεγάλης ἐκκλησίας, κατὰ τὸ, έρξει 50 έτος, της ε' ἔπινε μήσεως. Περὶ τοῦ 'μή γίνεσθαι γάμον ἑβδόμου βαθμού.» Retulisti, sanctissime, ad nostram mediocrita- Ανήνεγκας, ἱερώτατε 51, πρὸς τὴν ἡμετέραν μετριό tem, cum quidam sobrinis nati, nuptias secum τητα, ὡς μελλόντων τινῶν τρισεξαδέλφων πρὸς γέinvicem inirent, te in praesenti eas prohibuisse;et μου κοινωνίαν ἀλλήλοις συνέρχεσθαι, πρός γε τὸ παquæsiisti per litteras annon oporteat eos prohibere, ρὸν ἐκώλυσας τὸν γάμον αὐτός· καὶ ἐζήτησας διὰ sed permittere ulterius progredi. Nosti vero piissime γραμμάτων εἰ δέον τοὺς τοιούτους τῶν γάμων μή κω qualia de nuptiis legumlatores sanciverint. Aiunt λύειν, ἀλλ' ἐπιτρέπειν προβαίνειν. Καὶ πάντως οἶ enim. Interascendentes et descendentes in infinitum σθα, θεοφιλέστατε, οἷα περὶ τῶν γάμων οἱ νομοθέται nuptis prohibentur, inter eos autem qui sunt a la- θεσπίζουσι. Φασί γάρ· Ἐπὶ τῶν ἀνιόντων καὶ κατιόνω tere,est quædam prohibitio. Vox, Quælam,oppo- των εἰς ἀπέραντον ὁ γάμος κεκώλυται, ἐπὶ δὲ τῶν ἐκ sita ei,quod est in infinitum, particularem inducit πλαγίου ἐστί τις κώλυσις. Τὸ γοῦν τὶς ῥῆμα, ἀντιδιαprohibitionem. Idque manifestum sit ex iis quæ στελλόμενον πρὸς τὸ ἀπέραντον, μερικὴν εἰσάγει κώ rursus leges dicunt, nuptiis conjungi prohibentur λυσιν· καὶ τοῦτο δῆλον ἐξ ὧν καὶ αὖθις οἱ νόμοι φασί· fratres,consobrini et qui ex iis nati duntaxat. Quid κωλύονται πρὸς γάμου κοινωνίαν ἀδελφοί, ἐξάδελφοι, hac lege clarius requiri potest? nihil. Quonam καὶ οἱ ἐξ αὐτῶν τικτόμενοι μόνον. Τί τούτου τοῦ νό modo conabitur quispiam prohibitionem aut per- μου σαφέστερον ζητήσειέ τις; Οὐδέν. Καὶ πῶς ἄν τις missionem aliam facere supra eam quæ sancita ἐπιχειρήσειε κώλυσιν ἢ ἄφεσιν ἑτέραν ὑπὲρ τὴν το est? Si igitur terminum prohibitionis ex eadem θεσπισμένην ποιήσασθαι; Εἰ γοῦν τὸν ὅρον τῆς κω cognatione nuptiarum le.islator Gxit ad sobrinos λύσεως τῶν ἐκ τοῦ αὐτοῦ γένους γάμων ὁ νομοθέτης usque, et quæ his ulteriora sunt indefinita reliquit, μέχρι τῶν δισεξαδέλφων ἐπήξατο. καὶ τὰ ποῤῥωτέρω nemo est qui legitimum terminum egredi possit. τούτων ἀφῆκεν ἀπεριόριστα, οὐδείς ἐστιν ὁ τὸν νομικὸν Contrarium enim constituit. Audi etiam expressim ὅρον ύπερβῆναι δυνάμενος. Αντινομοθετεῖ γάρ Καὶ permittentem nuptias natorum ex sobrinis Hæres, η ἄκουε τὸν τῶν τρισεξαδέλφων διαῤῥήδην ἐπιτρεπόμενον inquit, scripta sub conditione,si pronepoti propa- " γάμον. Ἡ γραφείσα (φησί) ὑπὸ π ρεσιν 58 κληρονόμος, trui, proavunculive pronepoti nupserit r, impleat ἐὰν τῷ τρισεξαδέλφη γαμηθῇ, πληρούτω τὴν αἵρεσιν. conditionem. Non enim turpes sunt nuptiæ. Οὐ γὰρ αἰσχρός ἐστιν ὁ γάμος. Quid ita? quia octo gradibus separantur. Etsi enim eamdem radicem idemque genus communicent sobrinorum Glii; graduum tamen intervallum, ct legislatoris verba, ad unionem rursus cognationem vocant,connubii jure concesso. Sextus enim Διὰ τί; Οτι ἀπεσχοίνισται πρὸς τὸν ὄγδοον βαθμὸν ὁ γάμος. Εἰ γὰρ καὶ τῆς αὐτῆς ῥίζῆς καὶ τῆς αὐτῆς γονῆς κεκοινωνήκασιν οἱ τῶν δισεξαδέλφων παῖδες, ἀλλ' ἡ τῶν βαθμῶν ἐπίτασις, καὶ ἡ τοῦ νομοθέτου φωνὴ πρὸς ἕνωσιν καὶ αὖθις τὰ γένη καλεῖ, συγχω 10 al. ζ. 11 ὁ ἱερώτατος. 58 κληρονόμος υπό αἵρεσιν, τὴν ἐὰν τῷ. ▾ si sobrini filio nupserit, * semen. NOTÆ. (β-1) Cerularius sic dictus fuit, et sub Monomacho, Theodora, Michaele Comneno primo, Argg., vixit.

ροῦσα τὸν γάμον. Ὁ μὲν γὰρ ἕκτος βαθμὸς καὶ gradus et inter eos, qui sunt ex transverso, et inἐπὶ τῶν ἐκ πλαγίου καὶ ἐπὶ τῶν ἐξ ἀγχιστείας πάμ- ter affines,impedit omnino nuptias, et jam contraπαν ἀπείργει τὸν γάμον, καὶ τὸν συστάντα ἴσως ctas dirimit. Rursus gradus oclavus permissam διαλύει· δ δ' αὖ ὄγδοος τῶν βαθμών, συγκεχωρη- habet conjunctionem, sive ii qui coeunt, sint a laμένην ἔχει τὴν συνέλευσεν, εἴτε τῶν ἐκ πλαγίου, εἴτε lere cognati, sive affines. Circa septimum gradum τῶν ἐξ ἀγχιστείας εἰσὶν οἱ γαμοῦντες, Περὶ μέντοι omnis consistit questio,quæ non aliter, quam juris τὸν ἕβδομον βαθμὸν τὸ πᾶν περιίσταται ζήτημα, οὐκ civilis scientia dissolvitur et sincera mente termiἄλλως ἢ τῇ νομικωτάτῃ τῶν ἐπιστημῶν διαλυόμενον, natur. Nam quæcunque conjugia personarum simul καὶ ἀνεπιφθόνῳ φρενί διαιρούμενον. Όσα μὲν γὰρ coeuntium ex propinquate sive affinitate septimo τῶν συνοικεσίων ἐξ οἰκειότητος, ἤγουν ἐξ ἀγχιστείας, inclusa gradu constiterint,ea indissotula manent, ἀλλήλοις συνημμένων τῶν προσώπων, τῷ ἑβδόμῳ ut ex inculpatis copulata nuptiis. Duo enim consoπερικλειόμενα βαθμῷ, την σύστασιν λάβῃ, ταῦτα brini patruelesve instrumenta dotalia componentes καὶ ἀδιάλυτα μένει, ὡς ἐξ ἀμέμπτων συναφθέντα cum materlera amitave magna, et fratris sororisτῶν γάμων. Δύο γὰρ ἐξάδελφοι πρώτοι πρὸς θείαν ve filia. progressis ex alia serie et progenie, non μεγάλην καὶ ἀνεψιάν, ἑτέρας σειρᾶς καὶ γένους ὡρ- imponent sibi accusationes criminum. Nam consoμημένας, τὰ γαμήλια θέμενοι, κατηγοριών κατ' brini quartum a se invicem gradum obtinent: αὐτῶν οὐκ ἐπιθήσουσι γραφάς. Οἱ μὲν γὰρ πρὸς amita autem seu malertera tribus dividitur gradiἀλλήλους τέταρτον ἐπέχουσι βαθμόν, οἱ πρῶτοι bus a fratris sororisve Glia. Atque ita computatus ἐξάδελφοι· ἡ δὲ θεία τῆς ἀνεψιᾶς τρισὶ διήρηται septimnus in gradus acuta consideratione subti βαθμοῖς. Καὶ οὕτως ὁ ἕβδομος ἐπὶ τούτοις συναγό- lique ratione, reprehensionem effugit, propter μενος βαθμὸς τὴν μέμψιν εἰς τέλος ἐκπέφευγεν, præcepium: cum in aliis quidem gradibus qui ἰσχναῖς ἐπινοίαις καὶ λεπτοῖς διαλογισμοῖς, διὰ τὴν septimum præcedunt, disjunctorum generum conἐντολήν· ἐν μὲν τοῖς πρὸ τοῦ ἑβδόμου ἑτέροις βα- nexionem temperans,uniat,septimo autem nuptias θμοῖς, ἐνοῦντος τοῦ σώφρονος τὴν τῶν διηρημένων non impediat. Cognatorum autem a latere nuptia γενών συνάφειαν, τὸν δέ γε ἐπὶ τῷ ἐβδόμῳ γάμον septimo gradu comprehensa, prorsus velitæ sunt; οὐκ εἴργοντος. Τῶν δὲ ἐκ πλαγίου συγγενῶν ὁ τῷ fugiendæque censentur.Neque enim sobrinus soἑβδόμυ καταλαμβανόμενος διόλου ἀπείρηται γάμος, brino natæ copulabitur unquam; aut sobrino nala, καὶ ἀποτρόπαιος εἶναι νομίζεται. Οὐδὲ γὰρ ὁ δισ. ad patris sui subrinum retrocedens, eum ad suas εξάδελφος τῇ τοῦ δισεξαδέλφου θυγατρί συναρμο- nuptias alliciet unquam. Hæc enim est generis inσθήσεται πώποτε, ἢ ἡ τοῦ δισεξαδέλφου θυγάτηρ quinatio et corruptela, et cognatiouis probrum, ac ἐπὶ τὸν τοῦ πατρὸς αὐτῆς ἀναποδίσασα δισεξάδελ- mistio incontinens, et: legali opposita dissidio. φον τοῦτον πρὸς τὸν ἑαυτῆς γάμον καθελκύσει Neque enim eadem omnino propinquitas personaποτέ. Μολυσμὸς γὰρ τοῦτο γένους και φθορά, καὶ rum per affinitatem conjunctarum: et earum quæ συγγενείας φυρμός, καὶ μίξις ἀκόλαστος, καὶ τῇ ex eadem cognatioue et sanguine progenitæ ut in νομικῇ διαστάσει 53 ἀντίθετος. Ἐπεὶ οὐδ᾽ ἡ αὐτὴ utrisque septimus gradus permissus sit aut proπάντως οἰκειότης τῶν ἐξ ἀγχιστείας συνημμένων bibitus. Cognationum enim a latere radix una, προσώπων, καὶ τῶν ἐκ τῆς αὐτῆς συγγενείας και unusque fun, licet diversæ propagines et rivuli τοῦ αἵματος ἀπογεννωμένων· ἵνα καὶ ἕβδομος ἐπ' distincti intervallis. Quæ enim propinquitates per ἀμφοτέριος βαθμὸς ἐπίσης ἢ συγχωρηθῇ; ή κωλυθῇ. nuptias constituta, duorum diversorum generum Τῶν μὲν γὰρ ἐκ πλαγίου συγγενειών μία ἡ ῥίζα, conjunctionem trahunt, hæ velut ex alio genere in καὶ πηγή μία· κἂν διάφορα τὰ βλαστήματα, καὶ aliud insitæ et coalescentes, prohibitum continent τα ρεύματα μετρητά. Οσπι δὲ τῶν οἰκειοτήτων ἐξ connubium, non jure cognationis, sed legalibus ἐπιγαμιῶν τὴν σύστασιν εἰληφυῖαι, δύο ξένων γενών elictis, et divina voce, in unum copulante ab iniσυνάφειαν ἐπισύρονται, ὥσπερ μετακεντριζόμεναι Bi tio mari feminam Non enim quod fratris mei καὶ συμφυόμεναι ἐξ ἑτέρου γένους πρὸς ἕτερον, τον Duxor una caro est cum viro suo, fratre meo, et γάμεν ἔχουσι κεκωλυμένον· οὐ διὰ θεσμὸν συγ- subtiliti mente ac consideratione sponsa censetur νείας, ἀλλ᾽ ἐκ τῶν νομικών διαταγμάτων, [καὶ φωνῆς soror mea, etiam hujus omnem cognationem in θείας, εἰς ἓν ἐξ ἀρχῆς τὸ θῆλυ συναπτούσης τῷ unam personam obliterans, sorores et consanguiἄῤῥενι. Οὐ γὰρ ἐπεὶ ἡ τοῦ ἀδελφοῦ μου γυνή, μία neas reputabo Ostendit enim lex, quas earum non ἐστὶ τῷ ἀνδρὶ ταύτης καὶ ἀδελφῷ μου σὰρξ, καὶ λεπτῷ ducam a, et cum quibus sine reprehensione coeνῷ καὶ νοήματι καμοῦ λελόγισται ἀδελφὴ ἡ νύμφη, am.Non enim cum uxoris meæ sorore,vel ejusdem καὶ τὴν ταύτης ὅλην συγγένειαν εἰς ἕν συναλείφων consobrina,aut amila materlerave majore: sed nec πρόσωπον, ἀδελφὰς καὶ συγγενίδης λογίσομαι 33. cum fratris sororisve filia, dotales conscribam Οδηγεῖ γὰρ ὁ νόμος, τίνας ταύτας τῶν συγγενίδων tabulas. Quoniam sexti gradus et inferiorum laVARIE LECTIONES. 13 διατάξει. 34 αὗται ὥσπερ μετεγκεντριζόμεναι. 15 λογίζομαι. Οδηγει γάρ με ὁ νόμος, τίνας ταύ της τῶν. legum constitutioni adversa., nurus Lex enin manu me ducens ostendit, quas hujus cognatas non ducam.

F queis irretius sum. At cum sobrins, paternæ οὐκ ἄξομαι, καὶ τίσιν ἀμέμπτως προσέλθω. Οὔτε maternaeve hujus filia; vel cum propatrui, proavuncali, proamits, promaterteræ nepte, irreprehensibile statuam conjugium. Nam illa ad octavum gradum remota est: hæc autem excedit sextum, et ad septimum subsistit. Sic patruus vel avunculus et fratris sororisve filius diversa cognationis consobrinis immisti,justas constituent nuptias. Intervallo namque legitimo distant inter se, ne ex his cognationem ullo modo contaminent. Nemo igitur recte dixerit,affinitate conjunctum et cognominatum abusive cognatum, proximiorem aut squalem esse ei qui est ex genere et sanguine: ut eum ob causam iisdem nuptiarum claudatur finibus, quemadmodum superius explicatum est Cum enim legislator consobrinorum filios connubio jungi vetuit, et sobrinorum filiis congressionam permisit, nihilque de iis qui sunt in medio statuit, ex velito et non velito mentem suam manifestam fecit, ut limites transgredi non oporteat. Nam si sobrinus filiam solrini amatorie aspiciens, legalem terminum non plane observans, lasciviet (velut equut ad sui generis animal hinnit): non maritus,sed stuprator ex eo judicatur. Sobrini autem paterni maternive filius, exsistens extra graduum numerum a legislatore interdictum, si quidem retrocedens sepem egre liatur, et relicta trisex adelphia intra prohibitas insiliat nuptias, et cum patris sobrina fagitose corrumpatur. insidiose plane et latronis more, nec legitime eam uxorem ducet.Et ideo ignominiose ab hac separabi ur, et qui oscula huic exhibuit, velut c quædam delecta sponsalitia munera probibi arum nuptarum ei largietur. Quænam vero hæ sunt? Perpetuum dedecus, et illaudata fama. Itaque propter has sordes, et inquinationem confusionemque generis et commristionem cognatici sanguinis piissime, in iis qui septimi sunt gradus ex transverso nuptiæ non connumerantur, neque a bene sentientibus agnoscuntur, e numero legitimorum conjugiorum eligiose explostr. γὰρ πρὸς τὴν τῆς νύμφης μου ἀδελφήν, οὔτε πρὸς τήν πρώτην ταύτης ἐξαδέλφην ἢ τὴν θείαν την μείζω, καὶ μέντοι οὐδὲ πρὸς τὴν ἀνεψιάν γαμικὰ συγγράψω 86 συμβόλαια· ἐπειδὴ ταῖς τοῦ ἕκτου καὶ τῶν ὑπ' αὐτὸν βαθμῶν ἄρκωσι περιείλημμαι Πρὸς δὲ τὴν δισεξαδέλφην ταύτης, καὶ τὴν μικρὰν ἀνεψιάν, ἀνεπιτίμητον θήσομαι το συνοικέσιον. Η μὲν γάρ πρὸς τὴν ὄγδοον ἀπελήλαται βαθμόν, ἡ δὲ ἀνεψιὰ ὑπερβαίνει τὸν ἕκτον, καὶ ἐπὶ τὸν ἕβδομον ἵσταται. Οὕτω καὶ θεῖος καὶ ἀνεψιὰς ἀλλοφύναι πρώτ ταις ἐξαδέλφαις ἐπιμιγνύμενοι, ἔννομου συνιστώσε τον γάμον. Χάσματι γάρ τώ νομικά ἀποδιεστήκασιν ἀλλήλων, τὴν συγγένειαν ἐκ τούσων καταῤῥυπαί νοντες 57 μηδαμώς. Οὐδεὶς οὖν όρθως εἴπης, τὸν ἐ " ἀγχιστείας συνημμένον, και συγγενή καταχρηστικῶς Επωνομασμένον, οἰκειότερον ἢ ἴσαν εἶναι τῷ ἐκ τοῦ γένους καὶ αἵματος· ἵνα διὰ τοῦτο καὶ τοῖς αὐτοῖς τῶν γάμων στοιχήσῃ τοῖς ὅροις, ὥσπερ καὶ προδιεί ληπται. Ο γάρ νομοθέτης τοὺς τῶν ἐξαδέλφων παῖδας πρὸς γάμου κοινωνίαν κωλύσεις, ταῖς δὲ τρισεξαδέλφοις τὴν συνέλευσιν ἐπιτρέψεις, καὶ μή τι περὶ τῶν ἐν μέσῳ διαταξάμενος, ἐκ τοῦ κεκωλυμένου καὶ ἀκωλύτου σαφῆ τὸν ἑαυτοῦ κατέστησε 83 σκοπόν, ὡς οὐ δεῖ παρεκβαίνειν τὸ ὁροθέσιον. Ὁ μέσω γάρ δισ εξάδελφος 30 πρὸς τὴν τοῦ διαεξαδέλφου αυτού θυγα τέρα ερωτικῶς ἀπιδών, ἐπιγαυριάσει, τὸν νομικὸν ὅρον μὴ παραφυλαξάμενος καθαρῶς, ὡς ἵππος ἐπὶ τὸ συγγενὲς ἐχρεμέτισεν, οὐ γαμέτης ἀλλὰ φθορεὺς ἐντεῦθεν κρινόμενος. Ὁ δέ γε τραπεξάδελφος, των καταριθμουμένων ἐν κωλώσει τῷ νομοθέτη βαθμών τυγχάνων ἔξω, εἴπερ ἀναποδίσας ὑπεραναβῇ τὸν φραγμόν, καὶ τὴν τρισεκαδελφίαν ἀμείς, εἴσω των κεκωλυμένων εἰσπηδήσει γάμων, καὶ τῇ τοῦ πατρὸς δισεξαδέλφη παρεισφθερή, ἐπιβούλους ἄρα ἄρα καὶ ληστρικώς 60 καὶ οὐ νομίμως παύτην γαμήσει. Καὶ διὰ ταῦτα ἀτίμως ταύτης διαιρεθήσεται, καὶ τὰ πρὸς ταύτην αἰσχρῶς (1 συντρίψας φίλτρα, μόνα ταύτῃ τῶν ἀπηγορευμένων γάμων, ὥσπερ τινὰ ἕνα χα ρίσεται τὰ ἐξαίρετα. Τίνα δὲ ταῦτα; Ονειδος αἰώνιον, καὶ φήμην οὐκ εὔφημον. Διὰ ταῦτα γοῦν τὰ ῥυπά σμπτα, καὶ τὸν φυρμὸν καὶ τὴν σύγχυσιν τοῦ γένους, καὶ τὴν ἐπιμιξίαν τοῦ συγγενικού σώματος θεοφιλέστατε, ἐπὶ τῶν ἐκ πλαγίου ὁ τοῦ ἑβδόμου βαθμοῦ οὐ συγκατηρίθμηται γάμος, οὐδὲ τοῖς εὖ φρονοῦσι γνωρίζεται, τῶν ἐν νόμων ἐκφυλοφορούμενος εὐσεβέστατα συνοικεσίων. Sie jurisconsultorum præceptiones volunt: sic antiquissimi sapientum judicium ab initio art hoc asque tempus de his pronuntiarunt, et hujusmodi nuptiis terminum posuerunt.Talia etiam clarorum magnorumque virorum constituta sunt et constituentur conjugis, et adhuc constituuntur, irrepreheusibilem habentia mistionem, et cognatonis cruorethorum immaculatum nullo modo inquinantia. Cum autem beatus inter patriarchas dominus Sismanius inveniret (ut videtur) sua elate, qui Οὕτω τοῖς νομικοῖς τὰ διατάγματα βούλονται· οὕτω καὶ οἱ παλαίτατοι τῶν σοφωτάτων δικαστών ἐξ ἀρχῆς καὶ ἄχρι τῶν νῦν καιρῶν περὶ τούτων διετυπώσαντο, καὶ τοιούτον τοῖς γάμοις τεθείκασιν ὅριον. Καὶ τοιαὐτά περιφανῶν καὶ μεγάλων ἀνδρῶν συνέστη καὶ συστήσονται συνοικέσια, καὶ ἔτι συνίστανται, ἀμώμητον τὴν μίξιν λαβόντα, καὶ τῷ συγγενικῷ λύθρῳ τὴν ἀμίαντον κοίτην μηδόλως μολύνοντα. Ὁ δὲ μακαριστὸς ἐν πατριάρχαις κύριος Σεπώνιος, ευρών, ὡς ἔοικεν, ἐν τοῖς κατ᾿ αὐτὸν χρόνοις αναίδην 43 ἐπὶ 18 συνάψω. 57 εκ τούτου μηδόλως καταρρυπ, 88 κατεστήσατο. Εθ εἰ μὲν γὰρ δισεκάδελφος. 19 καὶ σφαλερώς. β αἰσχρά. 69 ἀνέδην. but periculose. cat ‹turpem erga illam amorem abolens, volut.

Τ τῶν ἐξ ἀγχιστείας τους του έκτου μιγνυμένους βα- 4 se impudenter a sexto gradu affinitatis miscerent. θμοῦ, καὶ ἀνεπιτίμητον ἂν ἀδελφοὺς δύο δυσὶν ἐξ- et extra reprehensionem esse fratres duos cum αδέλφαις πρώταις ἑτερογενέσιν, ἢ θεία μείζονι καὶ duabus consobrinis allerius cognationis, aut cum ἀνεψιᾷ συνέρχεσθαι, καὶ τὸν γάμον αἰσχρὸν εἶναι μὴ amita materterave majore, et fatris sororisve filia δοκεῖν· τοῦτο μὲν διὰ νεκροῦ κεκώλυκε θεσπίσματος, congredi, nec turpes esse videri nuptias, hoc quiτὰ δὲ ἐκτὸς τούτων ἀφῆκεν ἀπεριόριστα καὶ ἀκώ- dem novella sanctione vetuit: extra hæc autem, λυτα. Εἰπὼν γὰρ μὴ δύνασθαι θεῖον καὶ ἀνεψιόν δύο caetera indefinita nec prohibita reliquit.Cum enim ἀδελφὰς λαμβάνειν, ἢ δύο ἀδελφοὺς θείαν καὶ ἀνεψιάν dixit patruum vel avunculum, et fratris sororisve καὶ, ὃ δοκεῖ μείζον ἁμάρτημα τῷ πατριάρχῃ, ἀπει- flium non posse duas sorores accipere, aut duos ρηκώς, δύο ἀδελφοὺς δύο ἐξαδέλφαις πρώταις μίγνυ- fratres annitam materteramve, et fratris sororisve σθαι γαμινῶς, ὡς ἐκ τούτου συγχύσεως τῶν γενών filiamn: et,quod patriarchæ majus videtur delictum ἐπισυμβαινούσης, καὶ τῶν ὀνομάτων συμπτώσεως· cum prohibuit duos fratres misceri per nuptias καὶ μέχρι τούτου τὰς κωλυομένας 65 περιγραψα- duabus consobrinis: quasi ex his generum orireμενος τῶν συνελεύσεων, καὶ μή τι ἐκφωνήνας ὑπὲρ tur confusio et nominum conturbatio: et hactenus ταύτας· δοκεῖ σαφέστατα, τὸν μὲν τοῦ ἕκτου βαθμοῦ, vetitas circumscripsit coitiones, nihil amplius de καὶ τὸν κατωτάτω τούτου γάμων κωλύειν, καὶ μὴ iis exprimens: videtur apertissime sexti quidem συγχωρεῖν χώραν διαλαμβάνειν 64. Τῶν δ' ὑπερόχι- gradus et inferioris nuptias vetare, nec concedere νόντων τὸν ἕκτον δρον θεμιτὴν τὴν συνάφειαν ἡγεῖ- locum habere: eorum autem qui sextum gradum σθαι· ταὐτὰ τοῖς πάλαι νομοθετῶν νομοθέταις, καὶ excedunt,licitam existimare copulam eadem cum κανονίζων ἱεροπρεπέστατα· καὶ μᾶλλον πλέον τούτων antiquis legislatoribus sanciens, et sacra constiτὸν ἐξ ἀγχιστείας περιστέλλων καὶ συσφίγγων γάμον, tuens regula: magis etiam quam hi contrahens et Ο γὰρ ἐκεῖνοι μέχρι τετάρτου ἔστησαν βαθμού, ή constringens ex aliinilaie nuptias. Quod enim illi ueδιὰ τὸ εὐπρεπὲς ἀπειρήκασιν, εἰπόντες οὕτως· Οὐ usquo ad quartum stiterunt gradum, aut propter δύναμαι λαμβάνειν τὴν ἐξ ἄλλου θυγατέρα τῆς ἐμῆς bonestatem prohibuerunt, ita dicentes: Non posγαμετῆς· ἢ τὴν ἐγγόνην, ἢ προεγγόνην· οὐδὲ τὴν sum accipere uxoris mem ex alio filiam, aut nepγαμετὴν τοῦ υἱοῦ μου, ἢ τοῦ ἐκγόνου, ἢ τοῦ προεκ- tem aut proneptem, neque uxorem alii mei, aut γόνου μου· ἀλλ᾽ οὐδὲ την πενθεράν μου, ἢ τὴν μη- nepolis aut pronepolis mei: sed neque socram τρυιάν μου· οὗτος ὁ σοφὸς τὰ θεῖα πατριάρχης, μηδὲ mean, vel novercam meam: hic circa divina 88ταῦτα ἢ τἆλλα νομικά κωλύματα περιδών, ἀλλὰ καὶ piens patriarcha, neque has neque alias despiciens τὰ μέχρις ἕκτου βαθμοῦ κωλύσας ἐπεκτεινόμενα, ἐν prohibitiones sed et quæ ad sextum usque gradum τούτῳ μόνῳ τὸ κωλυτικὸν ἔθετο όριον. "Οπερ 63 porriguntur velans in hoc solo prohibitorium παρελθὼν 86 οὐδεὶς τοῦ Χριστωνύμου λαοῦ, ἀνεπιτί- posuit terminum: quem nemo ex Christiano poμητος ὑποστρέψει ποτέ, ἀλλὰ τῇ αἰσχύνῃ τὸ πρόσωπον pulo præter iens, sine censura unquam revertetur, ἐπικαλυψάμενος, καταθρηνήσει πολλά. Ατε γὰρ δι- sed pudore suffusus, lugebit plurimum. Nempe καστηρίοις ἐκ παίδων ἐντεθραμμένος ἐκεῖνος, ὁ καὶ educatus ille in foro et judiciis a pueris, gui aetate τὸν χρόνον καὶ τὴν σύνεσιν πολιὸς, καὶ τὰς νομικὰς εἰ prudentia canus, legalesque vrrsans quotidie μὲν ἀνελίττων βίβλους καθ᾿ ἑκάστην, τελευταῖον δὲ libros, tandem in sacro consessu sedens, et diviκαὶ ἐπὶ τὸ ἱερὸν καθίσας συνέδριον, καὶ τὰ τῶν θεοnorum virorum contrahens definitiones, et qued φόρων ἀνδρῶν συνελών 66* κανονίσματα, καὶ παντα castum honestumque, undique colligens,exactissiχόθεν τὸ σεμνὸν καὶ τίμιον συλλεξάμενος, οὐκ ὤχνησε mum conjugiorum ordinem exponere non dubitaτῶν συνοικεσίων ἀκρεβεστάτην τάξιν ἐκθεῖναι, καὶ vit, et novam de his conscribere decisionem, quam τόμον νέον περὶ τούτων συγγράψασθαι, καὶ τοῖς μετ' posteris relinqueret, titulum omnino veracem et αὐτὸν καταλιπεῖν, στηλογραφίαν ὄντως ἀψευδῆ καὶ irreprehensibilem, largientem hominibus puram ἀμώμητον, καθαρὰν τῷ βροτείῳ γένει τὴν ὕπαρξιν generis exsistentiam,eusque Deo conservantem caτοῦ γένους χαριζομένην, καὶ Θεῷ καθαρωτάτους ταῖς stissimos consuetudine et conjunctione nuptiarum ἐπιμιξίαις καὶ συναφείαις τῶν ἀμέμπτων γάμων culpa carentium. Hæc tibi, sacratissime pauca ex τοὺς ἀνθρώπους φυλάττουσαν. Ταῦτά σοι, ὦ ἱερώ- paucis ad ea, quæ a te scripta sunt, de nuptiis τατε, ὀλίγα ἐξ ὀλίγων πρὸς τὰ παρὰ σοῦ γραφέντα περὶ colligentes et exarantes mittimus in scriptis 6. γάρι ων ἀναλεξάμενοι καὶ διαχαράξαντες, ἐκπέμπομεν γγράφως 87. " 65 κεκωλυμένας. 64 λαμβάνειν. 65 τὸν κωλ. ἔθετο ὅρον όνπερ. 66 διεξελθών. 67 εκπεπόμφαμεν έγω γράφως. Σὺ δὲ καὶ πλείονα τούτων τῷ ποριμωτάτῳ ἐξευρίσκων τῆς φύσεως, ὡραίῳ τῆς εὐσεβείας στεφάνω τὰ περὶ τῶν γάμων ζητηθέντα ὡράϊσον, καὶ οὕτως ὡραιοτάτην πάντως τὴν νυμφικὴν ἀναδείξεις υπό θεσιν. magna cum licentia perlegens indicem & misimus scripto comprehensa. Tu autem his etiam plura per ingenii solertiam inveniens, pulchro pietatis serto de nuptiis inquisita condecorabis, alque ita hoc de matrimoniis argumentum omnino perpolitum efficies.

Hoc exemplum patriarchalium litterarum synodaliter editarum, prolatum ex codicibus repositis in sanctiore secreto, et confirmatum propriæ manus subscriptione,et sigillo Nicetæ sanctissimi protosyncelli et chartophylacis sanctissimæ magnæ Dei ecclesia, subscriptionibus etiam peritissimorum diconorum notariorumque patriarchalium roboratum, datum et mense et indictione suprascriptis. JOANNIS XIPHILINI I. De sponsalibus. Τοῦτο δὴ τὸ ἴσον τοῦ πατριαρχικοῦ συνοδικῶς ἐκ τεθέντος γράμματος ἐκ τῶν ἐναποκειμένων κωδικίων τῷ εὐαγεῖ σεκρέτῳ ἐκβληθέν, καὶ τῇ αὐτοχείρῳ Υπογραφῇ καὶ σφραγίδι Νικήτα τοῦ ὁσιωτάτου πρωτ τοσυγκέλλου και χαρτοφύλακος τῆς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ μεγάλης εκκλησίας πιστωθέν, ἔτι δὲ καὶ ταῖς ὑπογραφαῖς τῶν λογιωτάτων διακόνων καὶ πατριαρ χικῶν νοταρίων βεβαιωθεν, ἐπεδόθη, μηνὶ καὶ ἐπινεμή σει τους προγεγραμμένοις. ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΞΙΦΙΛΙΝΟΥ. • Α΄. Περὶ μνηστείας.» Meusis Aprilis die xxvi, feria quarta, indictione Μηνὶ ἀπριλλίῳ κς', ἡμέρᾳ δ', ἐπινεμήσεως δ', quarta, anno vicID 19 LXXIV, præsidente Joanne, ἔτους 5 φοδ', προκαθημένου Ιωάννου τοῦ ἁγιωτάτου sanctissimo domino nostro et universali patriare ἡμῶν δεσπότου καὶ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, ἐν τοῖς cha, ad dextram catechumeniorum parlem; assi- δεξιοῖς μέρεσι τῶν κατηχουμενείων, συνεδριαζόντων dentibus ei sanctissimis metropolitanis, Casa- αὐτῷ πανιερωτάτων μητροπολιτῶν, τοῦ Καισαρείας, riensi, Ephesimo, Heracliensi, Ancyrano, Cyzte του Εφέσου, του Ηρακλείας, τοῦ ᾿Αγκύρας, τοῦ ceno, Chalcedonensi, Sebastiensi, Gangraeno, Κυζίκου, τοῦ Χαλκηδόνος, τοῦ Σεβαστείας, τοῦ Γάγω Philippensi, Hierapolitano, Cotyaii, Mitylenæo, γρας, τοῦ Φιλίππων, τοῦ Ἱεραπόλεως, τοῦ Κοτυπείου, Chonensi, Nacoliensi: et archiepiscopis, Maronæ, του Μιτυλήνης, του Ιωνῶν, τοῦ Νακωλείας· καὶ Præconesi, Garellæ, Lenini, Bospori, Gothiæ, άρχιεπισκόπων, τοῦ Μαρωνείας, τοῦ Προικονήσου. Herculano: cum ad extremum venissent etiain τοῦ Γαρέλλης, τοῦ Λήμνου, τοῦ Βοσπόρου, τοῦ ΓοτArasenus, Melitenicus, Claudiopolitanus, Iconien- θίας, τοῦ Ἡρακλέος· ἐλθόντων καὶ ἐν ὑστέρῳ τοῦ sis, Hydruntinus. ᾿Αμασείας, τοῦ Μελιτηνής, του Κλαυδιουπόλεως, τοῦ Ικονίου, καὶ τοῦ Ὑδροῦντος. Quavis evidenter et expressis verbis in syno- Εἰ καὶ μὴ προδήλως καὶ κατὰ λέξιν ἐν τῷ ἐκτεdali tomo, promulgato a clarissimo patriarcha, θέντι συνοδικῷ τόμῳ παρὰ τοῦ ἀοιδίμου πατριάρχου, domino Sisinnio, de prohibitis et incestis nuptiis, κυρίου Σισινίου, ἐπὶ τῶν κεκωλυμένων καὶ ἄθε nihil de sponsalibus quoque sit comprehensum: μίτων γάμων, διείληπται καὶ περὶ τῆς μνηστείας tamen cum jus civile patris atque filii sponsam, ἀλλ᾽ ἐπεὶ καὶ τὴν τοῦ πατρὸς μνηστὴν, καὶ τὴν τοῦ filio vel patri omnino conjungi propterea velet, ἀδελφοῦ 68, κωλύει παντάπασιν ὁ πολιτικὸς 60 νόμος quod illa novercæ locum habeat. hac nurus, licet τῷ υἱῷ ἢ τῷ ἀδελφῷ 70 ζεύγνυσθαι, διὰ τὸ τὴν μὲν nuptiæ secutæ non sint: idemque valeat in sponsa μητρυιᾶς τάξιν ἔχειν, τὴν δὲ νύμφης, κἂν ὁ γάμος filii adoptivi, licet adoptio soluta sit. ut eam pater μὴ προβέβηκε· τὸ αὐτὸ δὲ καὶ ἐπὶ τῆς μνηστῆς τοῦ adoptivus uxorem accipere nequeat, veluti nurum θετοῦ υἱοῦ, κἂν ἡ θέλησις 71 λυθῇ, μὴ δυναμένου του et filii sui conjugem; cum obtinuerit denique in θετοῦ πατρὸς ταύτην λαβεῖν, ὡς νύμφην, καὶ τοῦ hunc usque diem, ut qui virginem sibi desponde- ιδιοῦ υἱοῦ γαμετήν· ἐκράτησε δὲ καὶ μέχρι τῆς δεῦρο, rit, eamque vel morte amiserit, vel repudio, vel τὸ μνηστευσάμενον κόρην, καὶ ἡ θανάτῳ ταύτην consensu, perarumque legitimarum præstatione, ἀποβαλόντα, ἢ διαζυγίῳ, ἢ συναινέσει, καὶ προστί ac deinde duxerit aliam; neque sacerdos, neque μων 78 καταβολῇ, εἶτα ἑτέραν ἀγαγόμενον, μὴ μή diaconus, aut subdiaconus ordinari possit, quasi δύνασθαι ἱερές, ἢ διάκονον, ἢ ὑποδιάκονον χειροτοqui secundas contraxisse nuptias reputetur: visum νεῖσθαι, δίγαμον δηλαδή λογιζόμενον· ἔδοξε καὶ νῦν est nunc quoque mediocritati nostra, tolique τῇ ἡμῶν μετριότητι, καὶ πάσῃ τῇ ἐνδημούσῃ ἱερω sanctissimæ synodo præsenti, valere in omnibus τάτῃ συνόδῳ, τοῦ κρατεῖν ἐπὶ πάντων τῶν ἀθεμίτων incestis prohibitisque nuptiis debere, ut non mo- καὶ κεκωλυμένων, μὴ μόνον εἰ γάμος καὶ ἱερολογία do si nuptiae sacræque preces intercesserint, φθάσει προβῆναι 75, κωλύεσθαί τε καὶ ἄθεσμον τὸ ejusmodi contractus prohibeatur, et illicitus ap- συνάλλαγμα ονομάζεσθαι· ἀλλὰ κἂν μνηστεία κατά pelletur, sed et si sponsalia secundum legem per- τὸν νόμον τετέλεσθαι, γάμος δὲ οὐκ ἀπήρτισται, acta sint, nuptiis non impletis, sed morte, vel alio θανάτῳ δὲ, ἢ ἑτέρῳ τρόπῳ διαλέλυται 74, μὴ ἐξὺν modo solutis, nefas sit alterutri harum persona- εἶναι, θάτερον τῶν προσώπον τῷ κατὰ τὴν συγγέ rum juncta sibi per cognationem personæ, cujus νειαν ἡνωμένῳ αὐτῷ προσώπῳ, ἐξ ἧς αἰτίας κώλυμα causa nuptiarum nascitur impedimentum, vel alio γίνεται γάμου, ἢ κατὰ ἄλλον τινὰ τρόπον τὸ ἀθέμιVARIE LECTIONES. 68 τὴν τοῦ υἱοῦ. 60 πρακτικός. 70 τῷ πατρ. 74 αλύεται. 74 θέσις. 78 νομίμων προστίμων, 75 φθάσῃ συμβῆναι. NOTE. L. 12. §. 1. D. de rit. nupt. Inst. de nupt. Vixit sub dicto Constantino, Eudocia,Diogene, Michaele, Augg. Hæc duo decreta Nicephorus Bo- § Si uxor. toniates Aug. confirmavit per auream bullam.

τον παρεισάγεται, συνάπτεσθαί τε κατὰ τὸν νόμιμον γάμον καὶ νόμοις ἐγνωσμένον, ἢ θείοις κανόσι τὸ συνάλλαγμα ἢ τὴν συνοίκησιν κεκλῆσθαί τε καὶ ὅλως καθίστασθαι· τῆς νομίμου μνηστείας του γάμου τάξιν τε καὶ κατάστασιν ἐχούσης. Διὰ τοῦτο γὰρ καὶ προστίμων ἄνευ λύεσθαι ταύτην οὐκ ἔξεστιν, ἀλλ᾽ ἐπὶ μὲν τῶν ἀθεμίτων νομικός διορίζεται κανών, ὡς ἔνθα τὸ συνάλλαγμα νόμοις ἀπρόσδεκτον, ποινὴν ἀπαιτεῖσθαι οὐκ ἔξεστιν. Ἐπὶ δὲ τῶν ἐῤῥωμένων καὶ νομίμων, ὥσπερ ἐν τοῖς γάμοις, αἱ ποιναὶ ἀντιδίδονται· εἰ μὲν ἐξ αἰτίας δηλονότι τῆς γυναικὸς τὸ διαζύγιον πέμπεται, τοῦ ἀνδρὸς κερδαίνοντος. Εἰ δὲ παρ' αἰτίαν τοῦ ἀνδρὸς, τῆς γυναικὸς ἀποφερομένης τὸ κέρδος. Οὕτω καὶ ἐν ταῖς μνηστείαις, τῆς λύσεως πετὰ προστίμου συνισταμένης, πρόδηλον ὡς ὁ μνη-Β στείαν συστησάμειος καὶ κατὰ νόμους διαλυσάμενος, εἶτα ἑτέραν ἀγαγόμενος, δίγαμός τέ ἐστι, καὶ οὕτω νῦν καὶ εἰς τὸ ἑξῆς ὀνομασθήσεται τε καὶ ἔσται. Τὸ δ' αὐτὸ πάντως· καὶ ἐπὶ τῶν θηλειών. Επεὶ τὰ αὐτὰ ἐφ' ἑκατέρας φύσεως οἱ νόμοι κρατεῖν καν τοῖς γάτοῖς ἑτέροις συναλλάγμασι θεσπίζουσι. Διαῤῥήδην τοίνυν ἀποφαινόμεθα, ὅσα καὶ οἷα πρόσωπα ἀπὸ τῶν πολιτικῶν νόμων, ἢ ἀπὸ τῶν θείων κανόνων, ἢ ἀπὸ τοῦ δηλωθέντος συνοδικοῦ τόμου, ἢ ἀπὸ ἑτέρου τοῦ περὶ τριγαμίας συνοδικοῦ τε ἅμα καὶ βασιλικοῦ θεσπίσματος, εἰς γάμου κοινωνίαν κεκώλυται, τὰ αὐτὰ καὶ ἐπὶ τῶν μνηστειῶν τὴν κώλυσιν ἐναργεστάτην 75 ἔχειν, καὶ μηδὲν εἶναι γάμου τε καὶ μνηστείας διάφορον, εἰς σύστασιν τοῦ θεμιτοῦ καὶ ἐῤῥωμένου. Ετέρα συνοδικὴ ἀπόφασις. Περὶ μνηστείας. Μηνὶ Μαρτίῳ ιθ΄, ἐπινεμήσεως δ', ἔτους 5 φος, προκαθημένου Ιωάννου τοῦ ἁγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου καὶ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, ἐν τῷ μικρῷ σε κρέτῳ, συνεδριαζόντων αὐτῷ και τινων ἀρχόντων συγκλητικών, πρὸς τούτοις δὲ πανιερωτάτων 76 μητροπολιτῶν, τοῦ Καισαρείας, τοῦ Ἡρακλείας, τοῦ Νικαίας, τοῦ Χαλκηδόνος, του Τιτάνων 77, τοῦ Νεοκαισαρείας, τοῦ ᾿Αμωρείου, τοῦ Κοτυαίου, τοῦ ᾿Αμάστριδος, τοῦ Κελεσηνῆς, τοῦ Κολωνίας, καὶ ἀρχιεπισκόπων, τοῦ Σηλυβρίας, τοῦ Ῥουσίου, καὶ τοῦ Γοτθίας. Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ τῶν συγκλητικῶν ἀπάντων ἀποχωρησάντων, ἐλθόντος δὲ καὶ τοῦ μητροπολίτου Πατρῶν, καὶ συγκέλλου Νικήτα, προετέθη τὸ τῆς μνηστείας ἀμφιβαλλόμενον, εἴ γε χρὴ ἐν τοῖς γαμιτοῖς συναλλάγμασιν, ἔνθα συγγενείας ἐστὶ νόμος, κώλυσιν ἐπάγων ἀντὶ γάμου ταύτην λογίζεσθαι· καὶ ἢ ἐπιτρέπεσθαι τὸ μετὰ τοῦτο μέλλον προβῆναι συνοικέσιον, ἢ ἀποτρέπεσθαι, ὡς ἄθεσμόν τε καὶ νός μοις ἐναντιούμενον, καὶ θείοις κανόσι προσκόπτον. Καὶ ἠρωτήθησαν οἱ παδουσιάζοντες ἅπαντες πανιερώτατατοι ἀρχιερεῖς, καὶ εἶπον κοινῇ γνώμῃ κατὰ quodam modo incestus admittitur, copulari justo legibusque comprobato matrimonio, ne ve per 82cros canones contractus hic vel conjugium nuncupetur, aut ullo modo subsistat: cum legitima sponsalia matrimonii locum et conditionem obtineant. Nam proptera nec absque penis hac dissolvere licet, cum de incestis regula juris definiat, ubi contractus legibus interdictus sit, non licere panam exigere. In iis autem, quæ jure legibusque valent, quemadmodum in nuptiis, pana persolvuntur: ut lucrum vir consequatur, si quidem per causam mulieris repudium mittatur, sin culpa viri, lucrum mulier auferat. Sic et in sponsalibus, siquidem cum pena consistat eorum dissolutio, manifestissimum est, eum, qui sponsalia contraxit, et secundum leges dissolvit, alia deinceps uxore ducta, digamum esse, atque ita nunc, et in posterum nominatum iri, et futurum. Idem vero et in feminis omnino locum habebit. cum eadem in utroque sexu tam in nuptiis, quam cæteris contractibus obtinere, leges sanciant. Ilaque diserte pronuntiamus, quæ et qualescunque personæ per juria civilia, vel sacros canones, vel indicatum synodalem tomum, vel aliam de tertiis nuptiis synodalem pariter et imperatoriam sanclionem, a consortio matrimoniali arceantur: easlem et in sponsalibus prohibitionem manifestissimam habere, nec ullum esse nuptiarum et sponsalium discrimen in hoc, ut licite justeque contrahantur. Altera synodalis sententia. De sponsalibus. Mensis Martii die ΣΙΣ, indictione r, anno VICID 19 LXXV, præsidente Joanne, sanctissimo domino nostro, et universali patriarcha, in minore secreto assidentibus ipsi magistratibus quibusdam ordinis senatorii, præterque hos sanctissimis metropolitanis. Caesariensi, Heracliensi, Nicæno, Chalcedonensi, Tyanensi, Neocæsariensi, Amoriensi, Cotyai, Amastridis, Celesena, Coloniensi: et archiepiscopis, videlicet archiepiscopo Selebris, Russii, et Gotthiæ. Eodem die, cum omnes ordinis senatorii proceres abcessissent, et advenisset metropolitanus Patrensis, et Nicetas syncellus, de sponsalibus est proposita quæstio: num scilicet in contractibus nuptialibus, ubi cognationis lex impedimentum affert, sponsalia pro nuptiis habenda sint; ut vel permittatur, quod subsecuturum est, conjugium; vel prohibeatur, tanquam illicitum, et legibus contrarium, et in sacros canones impingens. Interrogati vero cuncti, qui coram aderant, sanctissimi pontifices, communi sententia de quaestione 73 Ενεργεστάτην, 70 θεοφιλεστάτων, 77 τυάνων, ▲ j. v C. de sponsal.

controversa responderunt; ejusmodi contractnm τὸ ἀναμφίβολον 78, κωλυτέον εἶναι τὸ συναλλαγμα prohibendum esse, quoties celebratis sponsalibus, ἔνθα μνηστείας προβάσης, καὶ γάμου μὴ ἐπακολου nec secutis nuptiis, cum persona quapiam vel ob θήσαντος, πρός τι πρόσωπον ἢ ἀπὸ συγγενείας, ἢ cognationem, vel ob affinitatem manifestam velita, ἀπὸ ἀγχιστείας προφανοῦς εἰργόμενον, μέλλει ἕτερον contractus alius instituitur: partim,quod nonage- τελεσθῆναι συναλλαγμα· τοῦτο μὲν, τοῦ ἐνενηκοστοῦ simus octavus canon sanctæ universalis sextæ ογδόου κανόνος τῆς ἁγίας οἰκουμενικῆς ἕκτης συνsynodi sic ad verbum statuat: Qui alii desponsa- όδου, οὕτω κατὰ ῥῆμα διαλαμβάνοντος· Ὁ τὴν tam, viro adhuc superstite, duxerit uxorem,adulte- ἑτέρῳ μνηστευθεῖσαν ἔτι τοῦ ἀνδρὸς ζῶντος εἰς γάrii crimine tenetor (quippe nisi patres ilii divini μον ἀγόμενος 78, τῷ τῆς μοιχείας ὑπικείσθω ἐγκλή sponsalia loco nuptiarum habuissent, sed pro re ματι· (εἰ γὰρ μὴ ἐλογίζοντο οἱ θεῖοι πατέρες τὴν quadam diversa; quonam modo adulterii crimen μνηστείαν εἰς γάμου τάξιν, ἀλλ᾽ ἄλλο τι, πῶς ἂν impegissent ei, qui cum desponsata cum allero μοιχείας ἐγκλήματι τὸν συναπτόμενον τῇ ἕτερον matrimonium contrahit? Nam haud dubie cum μνηστευσαμένῃ ὑπέβαλον; Πρὸς ὕπανδρον γὰρ προς nupta committitur adulterium, nec citra discrimen δήλως ἡ μοιχεία πλημμελεῖται, καὶ ἀδιάφορον οἱ camdem penarum rationem ac modum tam in g κανόνες τὸν τῶν ἐπιτιμίων λόγον καὶ τρόπον ἐπί τε adulterio, puam in scortatione, canones staluunt): τῆς μοιχείας καὶ τῆς πορνείας οὐ τίθενται) τοῦτο δὲ, partim, quod et jus civile titulo v, libri XXVII Ba- καὶ τοῦ πολιτικοῦ νόμου ἐν τῷ ε΄ τίτλῳ τοῦ κη' βι silicorum, in hanc sententiam loquatur Patris βλίου τῶν Βασιλικῶν οὕτω λέγοντος· Τὴν τοῦ πατρός fratrisve mei sponsam, uxorem ducere non pos- μου, ἢ τοῦ ἀδελφοῦ 80 μου μνηστὴν οὐ δύναμαι sum, licet eorum uxores non fuerint. Nam illa no- λαμβάνειν, κἂν γαμεταὶ αὐτῶν οὐ γεγόνασιν. Η verca, hæc nurus locum habet. Item, post capita μὲν γὰρ μητρυιᾶς, ἡ δὲ νύμφης τάξιν ἐπέχει. Καὶ quædam: Quamvis mulias paler meus habuit, μετά τινα κεφάλαια· Κἂν πολλὰς ἔσχεν ὁ πατήρ nullam earum duco Nec matrem sponsæ quon- μου, οὐδεμίαν αὐτῶν λαμβάνω. Οὐδὲ μητέρα τῆς dam meæ. Quippe mea socrus fuit. Igitur et in hoc ποτέ μου μνηστῆς· γέγονε γάρ μου πενθερά. Δῆλον perspicuum est, legum conditores habuisse sponsa- οὖν καὶ ἐπὶ τούτου, ἀντὶ γάμου τὴν μνηστείαν εἰ lia pro nuptiis et illicitum existimassei, quad con- νομοθέται ἔθεντο, καὶ ἄθεσμον τὸ συμβαῖνον ἡγήsequitur, sanxisseque, non posse conjungi. Atque σαντο, καὶ μὴ οἷόν τε συνάπτεσθαι ἐθέσπισαν. Καὶ hæc de affinitate Nam post enumerata sanguinisim- ταῦτα ἐπὶ ἀγχιστείας. Μετὰ γὰρ τὸ ἀριθμήσασθαι pedimenta, subjiciunt: Sed et aliæ nuptiæ,quæ non τὰς ἐξ αἵματος κωλύσεις επάγουσιν· Εἰσὶ δὲ καὶ ob jus cognationis, sed propter affinitatem non pro- ἕτεροι, οὐ διὰ θεσμὸν συγγενείας, διὰ δὲ ἀγχιστείαν cedunt. Et in hujusmodiimpedimentorum enumera- μή προβαίνοντες. Καὶ ἐν τῷ καταλόγῳ τῶν τοιούτων tione, prædicta quoque capita collocantur. Ac prae- κωλυμάτων, συντάττονται καὶ τὰ εἰρημένα κεφά sentes una sanctissimi pontifices in hanc canonicam λαια. Καὶ οἱ συμπαρόντες πανιερώτατοι άρχιε legalemque sententiam consenserunt, ita se sentire ρεῖς τῇ τοιαύτῃ κανονικῇ τε καὶ νομικῇ γνώμῃ ὡμο ac dicere professi, nec diversum quid se vel cogita- γνωμόνησαν, καὶ οὕτω φρονεῖν τε καὶ λέγειν ἀνtione, vel facto probare, velut una voce pronuntia- ωμολόγησαν, καὶ μηδέν τι ἐναντίον φρονεῖν ἢ πρέτ rnnt:quandoquidem et in renuntiationibus ad sacer- τειν, ὁμοφώνως 83 ἐξεῖπον. Ἐπεὶ καὶ ἐν ταῖς εἰς dotium, ita se tum facere, tum manus imponere ἱερωσύνην παραγγελίαις οὕτω ποιεῖν καὶ χειροθετεῖν dicerent, ut cum quis aliqua sibi desponsata, nec ma- ἔφασαν, ὡς ὅτε τις μνηστευσάμενός τινα, καὶ μὴ trimonio copulata, quocunque modo eam deserens, κατά γάμον συναφθείς, ἀποσταίη ταύτης οιωδήποτε aliud deinde legitimum matrimoninm contraxerit, τρόπῳ, εἶτα ἑτέρῳ νομίμῳ γάμῳ συναφθῇ, οὔτε nec sacerdos ordinetur, nec forte per ignorantiam ἱερέως χειροτονίαν δέχεται, οὔτε χειροτονούμενος ordinatus, quidquam fructus inde refer at; sed sa- ἴσως ἐξ ἀγνοίας ὠφέλειαν τινὰ ἔχει, ἀλλὰ τῆς ἱερω cerdotio, veluti digarnus, excidat. Nam et qui de- σύνης, ως δίγαμος, ἀλλοτριοῦται. Ἐπεὶ καὶ τὴν sponsatam alii duxerit, ad sacerdotii gradum ascen- ἑτέρῳ μνηστευθεῖσαν εἴ τις ἀγάγηται, εἰς ἱερωσύνης dere prohibetur. Sic se tum judicare, um dicere, βαθμὸν ἐμποδίζεται ἀναβαίνειν. Οὕτω καὶ γινώσκειν pariter omnes deposuerunt i; et sic ab omnibus καὶ λέγειν ὁμοῦ πάντες κατέθεντο, καὶ οὕτω πράτfaciendum, pronuntiarunt. τεσθαι ἐκ παντὸς χρεών, ἐξεφώνησαν. bet ΠΙ. De clericis causas agentibus k. Subnotatio patriarchæ, domini Joannis, sic haMense Februario, xv die, ut iudictione 1. Cum 20 } Γ΄. Περὶ κληρικῶν συνηγορούντων. Τὸ σημείωμα τοῦ πατριάρχου κυρίου Ιωάννου ἔχει οὕτω· Μηνὶ Φεβρουαρίῳ 5', ἡμέρᾳ γ', ἐπινεμήσεως η', τὸ ἀμφίβολον. Τὸ ἀναγαγόμενος. 80 τοῦ υἱοῦ. 81 θεοφιλέστατοι. 88 ὁμοφρόνως. I existimasse hunc casum. 1 testati sunt. k causarum patronis Mensis Februari die 6, feria 3, indictione 2. Filii vel 12. § 1. D. de rit. nupt. I. 14. § Nunc videamus. D. eod. ΝΟΤΑ. d. I. 14, § ult.

n Πολλοὺς τῶν ἐκκλησιαστικῶν καὶ μοναχῶν καθορῶντες mnllos ecclesiasticos et monachos videremus alieὑποθέσεις ἀλλοτρίας ὑποδουμένους, καὶ ὑπεραγωνι- nas causas subeuntes, et pro iis decertantes, qui ζομένους τῶν δικαζομένων ἐν πολιτικῷ καὶ ἐκκλησιαστικῷ δικαστηρίῳ· ἀλλότριον τῆς ἐκκλησιαστικῆς συνηθείας καὶ τῆς τῶν νομίμων ἀκριβείας τὸ πραττόμενον κρίναντες, διοριζόμεθα, μηκέτι του λοιποῦ μήτε μοναχὸν μήτε τῶν τινα ἐκκλησιαστικών ἀλλοτρίας ἀγωγὰς ἐπεισερχόμενον, ἐν δικαστηρίῳ συνηγορεῖν. Εργολαβία γὰρ ἄντικρυς τοῦτο· καὶ οὐκ ἄν τις τοιοῦτόν τι διαπραττόμενος, τὴν ἀπὸ τῆς ἡμῶν μετριότητος ἐπιτίμησιν διαφεύξηται. Πλὴν εἰ μή πως ἐκκλησιαστικῆς ὑποθέσεως οὔσης, κελευσθείη παρ' ἡμῶν ὑπεραγωνίζεσθαι θατέρου μέρους τῶν δικαζομένων. Τηνικαῦτα γὰρ ἔξει σὺν τῷ ἀμέμπτῳ καὶ τὸ ἀνεπιτίμητον. Τὸ δὲ παρὸν σημείωμα Υπαναγνωσθῆναι ωρίσθη καὶ πᾶσι τοῖς που λιτικοῖς δικασταῖς· ἵνα ἐντεῦθεν εἴδησιν λαβόντες τοῦ ἡμετέρου διορισμού, μή προσδέχωνται τοὺς τοιούτους εἰς τό τισιν ὅλως συνηγορείν. in civilibus et ecclesiasticis judiciis litigant; ab ecclesiastica consuetudine, et legum gravitate, quod fiebat, alienum judicantes statuimus ut nemo deinceps, nec monachus, nec ullus ecclesiasticus, alienas causas m suscipiens in judicio defendat.Id enim est aperte mercenaria opera: et nomo tale quid agens, nostræ moderationis supplicium effugiet: præterquam 'si forte cum sit causa ecclesiastica, a nobis jubeatur alterutrius ligantium partis defensionem suscipere. Tunc enim præterquam quod erit reprehensionis expers, in plenam quoque non cadet. Praesens autem subnotatio omnibus quoque civilibus judicibus legi jussa est: ut cum nostri decreti scientiam habuerint, eos omnino non admittant ad ullorum causas agendas. NICOLAI A'. • Περί γάμου θείου καὶ ἀνεψιᾶς μετὰ θείας καὶ I. De nuptiis patrui acunculive, et fratris soroἀνεψιοῦ κατ' ἀγχιστείαν.» risve filice, cum amita materterave et fratris sororisve filio per affinitatem. Mense Maio, xv die, 7Indict. 15', præsidente Nicolao sanctissimo nostro domino et acumenico patriarchain Thom.ita,assistentibus senatoriis magistrati bus vir, et civilibus judicibus Joanne,magno drungario Viglæ: Georgio, protoproedro Manganæ: Joanne, Μηνὶ Μαΐῳ, ιε', ἡμέρᾳ ζ', ἐπινεμήσεως ιε΄, προκαθα ημένον Νικολάου τοῦ ἁγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου καὶ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου ἐν τῷ Θωμαΐτη, συνεδριαζόντων συγκλητικών αρχόντων ζ΄, καὶ πολιτικῶν δικαστων, Ἰωάννου τοῦ μεγάλου δρουγγαρίου της Β'- γλας, Γεωργίου πρωτοπροέδρου τοῦ Μαγγάνη. Ιωάννου – [rotoproedroSolomonis,et piissimis metropolitan:s πρωτοπροέδρου τοῦ Σολομῶντος καὶ θεοφιλεστάτων multispassistentibusetiamn dominicis magistra ibus: μητροπολιτῶν 83 ἱκανῶν· παρισταμένων καὶ δεσπο- Deo charissimus metropolitanus Philippopolis in saτικῶν ἀρχόντων· προέθετο ὁ θεοφιλέστατος μητροπο- era synodo proposuit q, interrogationem faciens, an λίτης Φιλιππουπόλεως ἐπὶ τῆς ἱερᾶς συνόδου ἐρώτη- oporteal patruum vel avunculum et fratris sororisve σιν, πυθόμενος, εἰ χρεὼν ἐστι θεῖον καὶ ἀνεψιάν θείᾳ filiam coire cum amila malerterave et fratris soroκαὶ ἀνεψιῷ κατ᾿ ἀγχιστείαν συνελθεῖν. Ὡς τούτο μα- risve filio per affinitatem:quia il discere vellet et in θεῖν ἐθέλων, καὶ φυλάττειν εἰς τὸ ἑξῆς κατὰ τὴν posterum in sua provincia observare. Et ad illius ἑαυτοῦ ἐπαρχίαν. Καὶ πρὸς τὴν τοιαύτην τούτου ἐρώ- hujusmodi interrogationem responderunt omnes, τησιν 84 ἀπεκρίθησαν ἅπαντες, μέχρι μέν τινος ἀμ- aliq atenus dubium esse contractum. Sed postquam, φίβολον εἶναι τὸ τοιοῦτον συνάλλαγμα. Επεὶ δὲ τοῦ potens et sancius noster dominus et imperator judiκραταιού 85 καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ βασιλέως casset nobiscum,et cum sacra synodo, de contractu δικάσαντος ἡμῖν 88 καὶ τῇ ἱερᾷ συνόδῳ περὶ τοῦ συν proedriBardæXeri,et postea interpretatus esset,quæ αλλάγματος του προέδρου Βάρδα του ξηροῦ, καὶ μετὰ in bujusmodi judicio apparebant dubitationes,de en ταῦτα ἑρμηνεύσαντος τὰ ἐν τῇ κρίσει ταύτῃ δόξαντα cognovit et pronuntiavit, huic judicio contradicit ἀμφίβολα, διεγνώσθη περὶ αὐτοῦ καὶ ἀπεφάνθη· τῇ nemo, quod hujus modicontractus nullo modo veliti τοιαύτῃ κρίσει 87 ὁ ἀντιλέγων οὐκ ἔστιν, ὡς ἀκωλύ- appareant. Et hæc quidem alii omnes. Claudiapolitaτως φανέντων πανταχόθεν τῶν τοιούτων συναλλαγμά- nus autem et Cariensis, et praeter hos Euchant nsis των. Καὶ ταῦτα μὲν οἱ ἄλλοι πάντες. Ο Κλαυδιουπό- de huc in promptu respondere se n. n posse dixerunt, λεως δὲ, καὶ ὁ Καρίας, καὶ πρὸς τούτοις ὁ Εὐχανείας, licet: lecta essent ipsis et cognita quæ venerandi οὐ δύνασθαι ἔφησαν ἐκ ταυτομάτου περὶ τούτου ἀπο- illius erant judicii, et interpretationis ad ipsum κριθῆναι, ἔστ᾽ ἂν ἀναγνωσθῇ αὐτοῖς καὶ διαγνωσθῇ facta, el si qua de hoc contractu synodalis processit τὰ τῆς τοιαύτης σεβαστῆς κρίσεως, καὶ τῆς ἐπ' αὐτῇ subnotatio. Philippopolitanus a tomo patriarcha μητροπ. κε', καὶ ἀρχιεπισκόπων Ϛ΄. 84 ἐρώτ. ἅμα ἡμῖν ἀπ. 85 κρατίστου. 88 ἅμα ἡμῖν, 77 κρίσε καὶ διαγνώσει. ■ actiones.» mediocritatis • Mensis Maii die xv, feria septima, indictione xv. p metropolitanis XIV, et archiepiscopis vi, a proposuit quaestionem, interrogans:: nobiscum omnes. sed quoniam, doner ΝΟΤΑ. '(7) Cöghömen habúřt Grammàfíci, et sub imperio Alexii Comneni vixit,

domini Sisinnii se impulsum esse dixit ad hanc & Ερμηνείας, καὶ εἴ τι περὶ τοῦ τοιούτου συναλλάγμα interrogationem,et in eo adhuc insistere et inter- τος συνοδικὸν προέβη σημείωμα. Ο γε μὴν Φιλίππουpretationem requirere. πόλεως, ἀπὸ τοῦ τόμου τοῦ πατριάρχου κυρίου Σισιννίου, καὶ εἰς τὴν τούτου ἐρώτησιν παρορμηθῆναι ἔφησε, καὶ ἔτι τούτου ἐνίστασθαι, καὶ τὴν αὐτοῦ ἐρμηνείαν ἐπιζητεῖν. De eodem. Manse Junio χιν, indict. 15, præsidente Nicolao sanctissimo domino nostro et acumenico patriarcha in Thomaita assidentibus ei piissimis metropolitanis Xill assistentibus etiam dominicis magistratibus quæstione proposita a piissimo Philippopolis metropolitano Basilio. interrogati sunt illi de eo, an oporteat pa'ruum vel avunculum et fratris sororisve filiam, cum amita vel malerlera, et fratris sororisve filio per affinitatem convenire. Qui cum aliis antistitibus non consenserunt, neque simul cum iis responderunt, secundum ea, quæ tunc ab his ad prædictamPhiloppopolitani interrogationem " dicta sunt, et subnotationes traditas.: Joannes videlicet Claudiopolitanus, Joseph Cariensis, et Joannes Euchaniensis: qualem scopum attingant hujus quæstionis cause, cum tandiu de ea deliberarint, et quid iis de hac videatur. Utrum consentiant aliis,an adversentur, et contradicant. Et tres illi unanimiter responderunt et affirmarunt, nullo modo discrepare a suis comministris,sed idem cum iis per omnia sentire,et esse unanimes, quod legerint et jam cognoverint, tam ea, quæ prius pronuntiata et subnolala sunt a piissimo et sancto nostro imperatore, et a sanctissimo nostro domino ecumenico patriarcha, et sacrosancta synodo quam quæ posterius emissa ac exposita sunt a Christi studioso ejus imperio In quibusdam videbantur habere quaedam dubia, nihil amplius in ullo contradicentes, quasi non veliti appareant hi contractus, quemadmodum etiam prius subnoratum est. III. De duabus sobrinis non ducendis. Vetuit Ecclesia, ne unus et idem secundas consobrinas uxores ducat. Neque enim tum affinitatis septimus, ut nonnulli existimant, colligitur gradus, sed sextus: propter ea quod uno gradu vir esse cum uxore censeatur. Hoc siquiden patriarcha Nicolao in quæstionem vocatum, ab Eclesia prohibitum est. IV. De sponsalibus septennis. Scito in chartophylacii x sexto sanctissimi illius patriarchi domini Nicolai subnotationem insinuatam esse, quæ hæc ad verbum complectitur. Περὶ τοῦ αὐτοῦ Μηνὶ Ἰουνίῳ ιδ' τῆς αὐτῆς ἐπινεμήσεως ιε', προκαθημένου Νικολάου τοῦ ἁγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου καὶ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου ἐν τῷ Θωμαΐτη, συνεδριαζόντων αὐτῷ θεοφιλεστάτων μητροπολιτών ιγ΄, παρισταμένων καὶ δεσποτικῶν ἀρχόντων. Ερωτήθησαν οἱ γενομένης παρὰ τοῦ θεοφιλεστάτου μητροπολίτου Φι λιππουπόλεως Βασιλείου τῆς πεύσεως, περὶ τοῦ εἰ χρὴ θεῖον καὶ ἀνεψιάν θείᾳ καὶ ἀνεψιῷ κατὰ ἀγχι στειαν συνελθεῖν, τοῖς ἄλλοις ἀρχιερεύσι μὴ συμφω νήσαντες, μηδέ συναποκριθέντες αὐτοῖς, κατὰ τὰ τηνικαῦτα παρὰ τούτων πρὸς τὴν ῥηθεῖσαν τοῦ Φι λιππουπόλεως πεῦσιν ῥηθέντα, καὶ σημειώματα 88 παραδοθέντα· ἤγουν ὁ Κλαυδιουπόλεως Ιωάννης, ὁ Καρίας Ἰωσήφ, καὶ ὁ Εὐχανείας Ιωάννης, ὁποίου σκοποῦ τυγχάνουσι τῆς τοιαύτης ἕνεκεν πεύσεως ἐπὶ τοσοῦτον διασκεψάμενοι περὶ αὐτῆς, καὶ τί τούτοις περὶ ταύτης δοκεῖ· ἄρα συμφωνοῦσι τοῖς ἑτέροις, ἢ ἐναντιοῦνται τούτοις καὶ ἀντιλέγουσι. Καὶ ἀπελογή σαντο οἱ τρεῖς ὁμοθυμαδὸν, καὶ διεβεβαιώσαντο κατὰ μηδένα τρόπον διίστασθαι τῶν ἰδίων συλλειτουργών, ἀλλὰ καὶ συμφρονεῖν κατὰ πάντα τούτοις, καὶ εἶναι συγγνώμονες 88, ὡς ἀναγνόντες καὶ διαγνόντες ἤδη καὶ τὰ πρότερον διεγνωσμένα καὶ σεσημειωμένα τῷ τε κρατίστῳ καὶ ἁγίῳ ἡμῶν βασιλεῖ καὶ τῷ ἁγιωτά τῳ ἡμῶν δεσπότῃ τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ, καὶ τῇ ιερωτάτῃ συνόδῳ, καὶ τὰ ἐς ὕστερον ἐπιλυθέντα τε καὶ ἐρμηνευθέντα παρὰ τῆς φιλοχρίστου βασιλείας αὐτοῦ ἐφ᾽ οἷς ἐδόκουν ἔχειν τινὰ ἀμφίβολα, καὶ μηκέτι κατὰ τι ἀντιλέγοντες, ὡς ἀκωλύτων τῶν τοιού των συναλλαγμάτων φανέντων 90, καθὰ καὶ προσεσημείωται. Δ΄. Περὶ τοῦ μὴ λαμβάνειν δύο δευτέρας έξω αδέλφας.» Κεκώλυκεν ἡ ᾿Εκκλησία, τὸν αὐτὸν καὶ ἕνα δευτέ ρας ἐξαδέλφας λαμβάνειν. Οὐ γὰρ ἕβδομος ἐξ ἀγχι στείας, ὡς οἴονται τινες, συνάγεται βαθμός, ἀλλ' ἕκτος· διὰ τὸ ἑνὸς βαθμοῦ λογίζεσθαι τὸν ἄνδρα μετὰ τῆς γυναικός. Τοῦτο γὰρ ζητηθὲν ἐπὶ τοῦ πατριάρχου Νικολάου, ἐκωλύθη παρὰ τῆς Ἐκκλησίας. Δ΄ Περὶ μνηστείας ἐπταετούς. Γίνωσκε, ὅτι τοῦ σεκρέτῳ τῷ 91 χαρτοφυλακίου σημείωμα κατέστρωται τοῦ ἁγιωτάτου ἐκείνου πατριάρχου κυρίου Νικολάου, τάδε κατὰ ρῆμα διαλαμβάνου, 88 σημειώματι. 88 καὶ εἶναι συγκάταινοι. 20 ἀναφανέντων. Θὰ τῷ σεκρέτῳ τοῦ ■ subnotationi tradita ab amante Christi majestate ipsius, de quibus habere dubia quædam videbantur, × in secreto scrinii ΝΟΤΑ. In manuscripto hic est ti'ulus: Η γενομένη πρὸς τοὺς μὴ συνελθόντας τοῖς λοιποῖς ἀρχιερεύσιν ἐπὶ τῇ ἐν τῷ ἀνωτέρω σημειώματι δηλουμένη ὑποθέσει ερώτησις, καὶ ἡ τούτων ἀπόκρισις. Interrogatio facta ad eos pontifices, qui ad aliorum sententiam non accesserunt in ea causa, qua supe riori notatione exponitur: et eorundem responsio.

Μηνὶ Ἰουλίῳ, κα', ἡμέρα, δ᾽ ἐπινεμήσεως ιε΄, προ- Mensis Julii diey 4, indictione 15, cum sanctissi καθημένου τοῦ ἁγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου καὶ οἰκου μενικου πατριάρχου Νικολάου ἐν τῷ Θωμαΐτη, συνεδριαζόντων αὐτῷ θεοφιλεστάτων μετροπολιτῶν, τοῦ δεῖνος καὶ δεῖνος. ὁ θεοφιλέστατος μητροπολίτης Κυζίκου Συμεών συνεδριάζων τῇ ἡμῶν μετριότητι, εἶ πεν ὡς κληρικὸς τῆς κατ᾿ αὐτὸν μητροπόλεως Ιωάννης, Διαβατηνὸς ὀνομαζόμενος, ἐμνηστεύσατο Μαρίαν τινὰ τοῦ Θεοφίλου καλουμένην, ἡλικίας οὖσαν ἑπταετούς. Μαθὼν δὲ τὴν μνηστείαν είναι παμάνομον, διὰ τὴν τῆς μνηστῆς ἀνηβότητα, τότε μὲν ἀπέστη ταύτης, μετὰ δὲ χρόνους οκτώ νομίμως ταύτην πρὸς γάμον ἠγάγετο. Καὶ ταῦτα λέγων, ἤθελε τὸ ποιητέον ἐπὶ τῷ κληρικῷ μαθεῖν. Εκουσεν οὖν ἀπὸ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ τῆς συνεδριαζούσης ἀδελφότητος, ὡς οὐκ ἐπὶ μόνου τοῦ γαμικοῦ συναλλάγματος ἀῤῥαβών νας νενόμισται δίδοσθαι, ἀλλὰ καὶ ἐπὶ πάντων τῶν συναλλαγμάτων· πλὴν οὐκ ἠναγκασμένους, ἀλλ᾽ αὐθαιρέτως. Ώσπερ τοίνυν ἐπὶ τῶν ἄλλων συναλλαγμάτων οὐ λέγομεν ἄκυρον εἶναι τὸ γεγονός, μὴ δοθέντων ἀῤῥαβώνων, οὕτων καὶ ἐπὶ τοῦ γαμικοῦ συναλλάγματος, κἂν ἀρραβών ἤτοι μνηστεία προβῇ 89, βέβαιον ἔσται καὶ ἀδιάσπαστον. Τῆς γοῦν προβάσης μνηστείας, ὡς εἴρηται, μέσον τοῦ κληρικοῦ καὶ τῆς Μαρίας, οὔσης ἀνυποστάτου, ἐσεῖται ὁ κληρικὸς ἔχων ἀδιασείστως τὴν διὰ μόνης γαμικῆς ἱερολογίας ἁρμοσθεῖσαν αὐτῷ σύζυγον, ὡς διείληπται. Πρὸ γάμοὺ δὲ δωρεά, δι᾽ ἦν καὶ τὴν μνηστείαν νενομοθέτηται γίνεσθαι, μέσον τῶν ὁμοζύγων ἢ τῶν μερῶν αὐτῶν οὐ τρακταισθήσεται, ἀλλ᾿ ὥσπερ εἰ μηδὲ προέβη μνηστεία, μηδὲ πρὸ γάμου παρηκολούθησε δωρεά, βέβαιος ὁ γάμος ἔσται καὶ ἀδιάρρηκτος. ΣΤΥΠΗ ΚΑΙ ΑΡΣΕΝΙΟΥ. • Περὶ γάμου δύο ἀδελφῶν μετὰ νύμφης καὶ ἀνδραδέλφης.» Τὸ τοῦ πατριάρχου Στυπῆ ψήφισμα, καὶ τὸ τοῦ πατριάρχου Αρσενίου, δύο ἀδελφοὺς νύμφην λαβεῖν καὶ ἀνδραδέλφην, ἀκώλυτον εἶναι κρίνουσι. ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΤΟΥ ΜΟΥΖΑΛΩΝΟΣ. • Περὶ μνηστείας δυοῖν πρώτοιν ἐξαδέλφοιν μετά δυαῖν ἀδελφοῖν.» mus noster dominus et ecumenicus patriarcha Nicolaus in Thomaita praesideret, ac cum ipso Dei amantissimi metropolitani ille et ille considerent, Dei amanlissimus metropolitanus Cyzyci Simeon cum nostra moderatione: considens, dixit, quomodo quidam matricis sum, urbis clericus, nomine Joannes Diabalenus,sponsalia inierat cum quadam Maria Theophili dicta,quæ esset ætate septennis: atqne intellecto, propler sponsæ impubertatem, præter ju- sponsalia esse inita, tunc ab illa recesserat, acpost annos octo legitime ipsam in matri monium assumpserat. Atque hæc cum dixisset, quid de clerico illo faciendum esset, discere voluit. Audivit igitur a nostra moderatione,confidentiumque fratrum cætu, non solum in nuptiali contractu arrhas dari receptum esse, verum etiam in cæteris contractibus omnibus: atque in quidem non coacle, sed sponte. Quemadmodum igitur in aliis contracti bus non dicimus, quod actum est, si arrhæ datæ non fuerint, esse irritum: ita quoque in contractu nuptiali, tametsi atra sive sponsalia non processerint, quod actum fuerit, Grmum atque indivul sum erit. Itaque quanquam quæ inter clericum et Mariam, ut dictum est, sponsalia processerunt, subsistere nequeant: habebit tamen indissolubiliter clericus uxorem, ipsi per solam nuptialem consecrationem, ut explicatum est, conjunctam. De donatione tamen propter nuptias, propter quam sponsalia etiam fieri consuevere, inter conjuges Cipsorumve partes uon tractabitur: sed perinde atque si sponsalia nou processissent, neque ante nuptias donatio subsecuta esset, firmum erit matrimonium atque indisruptum. a STUPE ET ARSENII De nuptiis duorum fratrum cum sponsa» et glore. Decretum patriarchæ Stupa, item et patriarchæ Arsenii, nequaquam prohibitum indicant, ut duo fratres sponsam ducant et viri sororem. NICOLAI MUZALONIS De sponsalibns duorum consobrinorum fratrum ve patruelium cum duabus sororibus. Cum venerandus bo ille, et magnus drungarius, dominus Stephanus Comnenus esset matrimonio Djungendus dominæ Eudociæ, venerandi c illius et magni donnestici domii Joannis Gliæ, et prohiberetur, eo quod soror ejus domina Irene desponsa esset illi Augusto d domino Alexio, protosebasti domini Joannis inclyti sebastocratoris filio, qui erat,primus patruelis magni drungarii: et fieri non Τοῦ σεβαστοῦ ἐκείνου καὶ μεγάλου δρουγγαρίου κυρίου Στεφάνου Κομνηνού μέλλοντος συζευχθῆναι τῇ κυρίᾳ Ἐδοκία, τῇ θυγατρὶ τοῦ σεβαστοῦ ἐκεί. νου καὶ μεγάλου Δομεστίκου κυρίου Ιωάννου, καὶ κωλυομένου διὰ τὸ τὴν αὐταδέλφην αὐτῆς κυρίαν Εἰρήνην μνηστευθῆναι τῷ σεβαστῷ ἐκείνῳ κυρίῳ ᾿Αλεξίῳ, τῷ υἱῷ τοῦ πρωτοσεβαστοῦ ἐκείνου κυρίου Ἰωάννου τοῦ ἀοιδίμου σεβαστοκράτορος, τῷ ὄντι 83 μὴ προβῇ. Mensis Julii die XXI feria IV. z mediocritate metropolis suæ cler. Þ nuru bª Sebaštus. hoc enim palatinc dignitatis est nomen, ut supra in expremo libro 11. e Sebasti, 9 Sebasto. NOTÆ. Leo Stypiota vixit sub calo-Joanne aug, rino et Palmologino vixit imperio. Arsenius vero Antorianus, longe post, sub Lasca - Vixit sub Manuele Comneno.

poterat, ut duo primi patrueles duabus sororibus η πρώτῳ ἐξαδέλφη του μεγάλου δρουγγαρίου· καὶ conjungerentur: synodice agitatum est tempore ἀδύνατον είναι δύο πρώτους ἐξαδέλφους δυσὶν ἀδελ sanctissimi patriarchæ domini Nicolai Musalonis, φαῖς συνάπτεσθαι· ἐλαλήθη συνοδικῶς ἐπὶ τῶν an ex eo impediatur magni drungarii contractus; ἡμερῶν τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου κυρίου Νικολάου statutum est autem, non impediri, eo quod spon- τοῦ Μουζάλωνος, εἰ ἐκ τούτου ἐμποδίζεται τὸ τοῦ salia perfecti matrimonii locum non teneant. μεγάλου δρουγγαρίου συνάλλαγμα. Καὶ διεγνώσθη μὴ ἐμποδίζεσθαι, διὰ τὸ τὴν μνηστείαν τόπον τελείου γάμου μὴ ἐπέχειν. THEODOTI. De divortio ab infideli conjuge. Tempore sanctissimi patriarchæ, domini Theodoti, separatus est a sua infideli uxore Basilius buccinator imperatorius, postquam baptizatus fuerat, decreto patriarchali: utpote quæ a viri suasione induci non posset, ut baptizaretur. CONSTANTINI CHLIARENI. De homicidis latronum. Tempore sanctissimi illius patriarchæ, domini Constantini Chliareni, cum quidam arcessissent ad sanctissimam Dei magnam ecclesiam,et se armatos in latrones incidisse dicerent in clausura sancti Basilii, et eos interfecisse, et vellent scire, quid ag'ndum: synodaliter disputatum est, an omnes qui latrones interficiunt,debeant indistincte puniri: et dixerunt nonnulli, illum qui potuit latronis insidias t effugere, et hoc non fecit, sed eum dedita opera iuterfecit, non puniri seundum canonem, sed tanquam n homicidam gravius in eum animal-, verti. Quis enim scit (inquit) an qui in eum impetum faciebat latro si vixisset, Dei providentia a latrocinio cessasset et Deo adhasisset? Ulebantnr G autem i et antiqua superius sita lege, quæ dicit: Si non posse: tuto effugere, criinini non datur. Sin autem latro violentam manum adversus eum qui ipsum interfecit, intentavit, fiet, quod canon decernit J. Atqui lex quoque superius dicta, sic habet: Si autem qui occidit, nec latronem prosecutus est, nec, dum latro eum persequeretur, se defendit, et ipsum occidit; sed propter communem utilitatem incitatus, hoc molitus est, et ipsum interfecit: nec legitime, nec ecclesiastice punietur. Is enim, inquiunt, præmiis quoque dignus est, ut qui multorum animas a morte liberaverit, et locum, qui latronis insidiis, tanquan quibusdam spinis et tribulis, suffocabatur, mansuefecerit. Hoc quoqne confirmabant ex lege,quæ sita est in 1 tit. ut libri b, et decernit eum non esse infamen, qui pro osten'andla virtute cum bestiis pugnaverit et pro oppugnanda bellua absque canum venatione mercedem ' acceperit, cum ea bellua provinciam magnopere læderet. Synodo autem visum est, ut quod ad leges Ecclesiæ allinet, et qui se defendentes, et qui propter puΘΕΟΔΟΤΟΥ. «Περὶ διαζυγίου ἀπὸ τῆς ἀπίστου γυναικός..» Ἐπὶ τῶν τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου κυρίου Θεο δότου, διεζύγη βασιλικός βυκινάτων, μετὰ τὸ βακ πτισθῆναι, ἀπὸ τῆς ἀπίστου γυναικὸς αὐτοῦ, μετὰ πατριαρχικοῦ ὁρισμοῦ, ὡς μή πειθομένης βαπτι σθῆναι κατὰ τὴν τοῦ ἀνδρὸς παράκλησιν. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΤΟΥ ΧΛΙΑΡΗΝΟΥ. • Περὶ φονέων τῶν λῃστῶν.» Ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου εκείνου κυρίου Κωνσταντίνου τοῦ Χλιαρηνού, προσελ θύντων τινῶν στρατιωτὺν τῇ ἁγιωτάτῃ τοῦ Θεοῦ μετ γάλῃ ἐκκλησίᾳ, καὶ διηγησαμένων ἐντυχεῖν ἑνό πλοις λῃσταῖς εἰς τὴν κλεισούραν τοῦ ἁγίου βασι λέως 95, καὶ φονεῦσαι αὐτούς· καὶ ζητησάντων τὸ ποιητέον μαθεῖν· γέγονε λόγος συνοδικῶς εἰ ὀφεί λουσιν, ἀδιαστίκτως πάντες οἱ φονεύοντες ἐπιτιμᾶ σθαι. Καὶ εἶπόν τινες, ὡς εἰ μὲν δυνάμενός τις τὴν ἐπιβολὴν θὰ τοῦ λῃστοῦ διαφυγεῖν, οὐκ ἐποίησε τοῦτο, ἀλλ᾽ ἐκ μελέτης αὐτὸν ἐφόνευσεν· οὐχὶ κατὰ τὸν και νόνα ἐπιτιμηθήσεται, ἀλλ᾿ ὡς φονεὺς ἐπὶ πλέον τι μωρηθήσεται, Τίς γὰρ (φησίν) οίδεν, ἐὰν ὁ μὴ κατ᾿ αὐτοῦ ἐπιὼν λῃστὴς, προνοίᾳ Θεοῦ ἐπιζήσας, ἀπέστη της ληστείας, καὶ τῷ Κυρίῳ προσεκολλήθη; Εχρώντο δὲ καὶ τῷ παλαιῷ τοῦ καταστρωθέντος ἄνωθεν νόμου, λέγοντι· τουτέστιν, Εἰ μὴ ἠδύνατο φυγεῖν ἀσφαλῶς, οὐκ ἐγκαλεῖται· εἰ δὲ ὁ λῃστὴς μᾶλλον προέτεινε χείρα φονεύτριαν κατὰ τοῦ φονεύ σαντος αὐτὸν, γενήσεται εἴ τι κανών διορίζεται, ἀλλὰ μὴν καὶ ἡ διαληφθεὶς νόμος. Εἰ δὲ ὁ φονεύσας οὔτε ἐδίωξε τὸν λῃστὴν, οὔτε διωκόμενος ὑπ' ἐκείνου ἀντημύνατο, καὶ ἐφόνευσε τοῦτον· ἀλλὰ διὰ τὸ κοινῇ συμφέρον ἐκ παρακλήσεως ἐμελέτησε, καὶ ἐφόνευσεν αὐτὸν, οὔτε νομίμως οὔτε ἐκκλησιατικῶς τιμωρηθήσεται. Ὁ τοιοῦτος γὰρ (φησί) καὶ ἐπάθλων ἄξιός ἐστιν, ὡς πολλῶν ψυχὰς ἐκ θανάτου φυσάμενος, καὶ ἐξημερώσας τὸν τόπον, τὸν ὡσεὶ ἀκάνθαις καὶ τριβόλοις, ταῖς τοῦ λῃστοῦ ἐνέδραις συμπνιγό μενον. Κατεσκεύαζον δὲ τοῦτο καὶ ἀπὸ τοῦ νόμου τοῦ κειμένου εἰς τὸν α΄ τίτλον, τοῦ η΄ βιβλίου, καὶ διοριζομένου, μὴ ἀτιμοῦσθαι τὸν, χάριν ἐπιδείξεως ανδρείας, θηριομαχήσαντα, καὶ τὸν λαβόντα μισθὸν ἐπὶ τῷ καταπολεμῆσαι θηρίον ἔξωθεν κυνηγίου, βλάπτον τὴν ἐπαρχίαν. Ηρεσε δὲ τῇ συνόδῳ τέως, ὅσον κατὰ τοὺς νόμους τῆς Ἐκκλησίας, τοὺς ἄμυνο 85 τοῦ ἁγίου Βασιλείου. θὲ τὴν ἐπιβουλήν. • in faucibus S. Basilii ↑ impetum «et antiquæ superius insertæ legis interprete, dicente: Id est, non poterat tuto fugere, non accusatur. quod canon decernit et tex lindicata. Si autem qui occidit extra arenam mercedem. 3 tamen.

μένους τοῖς λῃσταῖς, καὶ τοὺς διὰ τὸ κοινῇ συμφέρον blicam utilitatem, deprecatione interposita, laἐκ παρακλήσεως φονεύσαντας λῃστὰς, ἐπιτιμάσθαι Irones interfecerunt, puniantur, quemadmodum καθὼς ἐπιτιμώνται καὶ οἱ ἐν πολέμῳ φονεύσαντες. puniuntur, qui in bello occiderunt: is autem, qui Τὸν δὲ φονεύσαντα λῃστὴν, οπόταν τὴν ἀπὸ τούτου latronem interfecit, quando poterat suum & latroληστείαν ἠδύνατο διαφυγεῖν, ἐπὶ πλέον ἐπιτιμᾶ- cinium effugere, amplius puniatur. Tanen secunσθαι. Κατὰ μέντοι τὰ νόμιμα δίκαια ἡ ἀνωτέρω dum jura legitima, superius dicta divisio non βηθεῖσα διαίρεσις οὐκ ἀπεπέμπετο. Καὶ ταῦτα μὲν repudiabitur. Et hæc quidem de laicis. Clerici περὶ λαϊκῶν. Οἱ γὰρ κληρικοί όπως δήποτε φονεύον- enim, quomodocunque occidentes, deponuntur, τες καθαιρούνται, μηδεμιᾶς διαφορᾶς οὔσης πολε- nulla habita differentia hostium, vel latronum, vel μίων, ἢ λῃστῶν, ἢ ἑτέρων τινῶν. aliquorum aliorum. LUCA ΛΟΥΚΑ. Α'. • Σημείωμα συνοδικὸν ἐπὶ τῆς βασιλείας του Κομνηνού κυρίου Μανουήλ, πατριάρχου ὄντος Λουκᾶ, περὶ τοῦ μὴ γίνεσθαι γάμον ἐβδόμου βαθμοῦ ἐξ αἵματος.» Περὶ ᾿Απριλλίω ια' ἐπινεμήσεως 83 ιδ΄ προκαθημένου Λουκά τοῦ ἁγιωτάτου καὶ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου ἐν τοῖς δεξιος ᾿Αλεξιακοῖς κατεχουμενοις 10, συνεδριαζόντων τῇ μεγάλῃ ἁγιωσύνῃ αὐτοῦ ἱερωτάτων ἀρχιερέων, τοῦ Καισαρείας, του Ηρακλείας, τοῦ Κυζίκου, τοῦ Νικομηδείας, του Νικαίας, τοῦ Μελιτηνῆς, τοῦ Γαγγρῶν, τοῦ Μύρων, τοῦ Καρίας, του Ικονίου, του Κορίνθου, τοῦ ᾿Αθηνῶν, τοῦ Μωσικοῦ, τοῦ Κρήτης, τοῦ Λαρίσσης, τοῦ Μιτυλήνης, του Σμύρνης, τοῦ Νέων Πατρῶν, τοῦ ᾿Αμάστριδος, του Αρίστρας, τοῦ Κερκύρων, του Παροναξίας τοῦ Μιλήτου, τοῦ ᾿Αρκαδιουπόλεως, τοῦ Περίου, τοῦ Σηλυβρίας, τοῦ Προικονήσου, του Βρύσεως, τοῦ Niκης, τοῦ ᾿Αγχιάλου, παρισταμένων καὶ δεσποτικῶν ἀρχόντων. Εὐστόχως ὁ σοφώτατος Σολομῶν νόμον καὶ ἕλεον ἐπὶ γλώττης φορεῖν τὴν σοφίαν ἐν παροιμίαις ἔφθέγξατο. Φιλανθρωπος γὰρ αὐτῆς ὁ νόμος, καὶ τῷ ἐλέῳ συγκέκραται, πᾶν συνοῖσον ὑποτιθέμενος, καὶ τῆς τῶν ἀνθρώπων σωτηρίας κηδόμενος, καὶ τὰ βλάπτοντα πόῤῥω ἀποκρινόμενος 97. καὶ παρανομίαν ἀπείργων, καὶ ἀνομίαν ἀναστέλλων, καὶ συνάγων πάντας πρὸς τὸν Θεὸν, καὶ θεσμοῖς ὑποκεῖσθαι τοῦ καλοῦ καὶ τοῦ δικαίου διασταττόμενος. Η σοφία τοίχων καὶ σήμερον χρηστενομένη μὲν περὶ τοὺς μὴ τοὺς θείους θεσμούς παραβαίνοντης, καὶ ἐπ᾿ αὐτοὺς τὸν ἑαυτῆς ἐκχέουσα έλεον, τῷ νόμῳ δὲ τῷ θείῳ, τοὺς παρανομούντας ὑπάγουσα, μετὰ τοῦ Δαβιδ ψαλτωδεῖ συνοδικώς δι᾿ ἡμῶν, Εἶπα 88 τοῖς παρανομούσι, μὴ παρανομεῖτε· καὶ τοῖς ἁμαρ. τάνουσι, μὴ ὑψοῦτε κέρας, τὸν θεῖον νόμον παρα-D γραφόμενοι 80. Ἵνα δὲ τὴν τοῦ λόγου πρόθεσιν σαφή παραστήσωμεν 1. φέρε του λόγου διαλευκάνωμεν Ο ἱερώτατος Μητροπολίτης ᾿Αθηνῶν Νικόλαος ὁ ἀγιο θα δωρίτης, τοῦ ὑπ' αὐτὸν ποιμνίου κηδόμενος, καὶ φροντιστικῶς ἔχων καὶ ἀμμερίμνων, μή μόνον τοὺς ἔτι περιόντας τῇ πανευδοίμονι χώρα της Αττι1. Subnotario synodulis sub imperio domini Manuelis Comneni, Luca patriarchatum obtineute. Ne fiant nuptiæ s-přimi gradus cognationis Mense Aprili ', indictione 14, presidente Luca sanctissimo et ecumenico patria cha in dextris Alexiacis catechumeniis assidentibus niagnæ ipsius sanctilati sacratissimis antistitibus, Cesariensi, Heracliensi, Cyziceno, Nicomediensi, Nicæno, Melitenico, Gangrensi, Myrensi. Cariensi, Iconiensi, Corinthio, Atheniensi, Mocisio, Cretensi, Laris - Seno, Mitylenæo, Smyrnæo, Neopatrensi, Amastridis, Dristra, Corcyrousi, l'aronaxio, Milesio, Arcadispo ilano, Pariensi, Selybriensi, Præconesio, Brysensi, Nicensi, Anchialino: astantibus et dom niinicis magistratibus. Eleganter sapientissimnus Solomon in Froverbiis dixit sapientiam in lingua ferre legem et misericordiam. Benigna enim ejus lex,et misericordiæ comunista est,suggerens quidquid conducturum est, et hominum salutis curam habens, secernensque m procul ea,quæ ofliciunt, et iniquitatem prohibens scelusque coercens, et congregans omnes ad Deum, ac ut qui et boni subjiciantur institutis, præcipiens. Sapientia igitur divina etiam hodie benigne agens circa eos, qui divina non transgrediuntur instituta, et in eos suam effundens misericordiam legi autem dirinæ subjiciens iuique agentes: cum Davide per nos synodice canit carnem, Dixi = inique agentibus. Ne iuique agatis: et peccatoribus, Ne erigalis cornu: adversus divinam legem prescriptione utentes o. Ut autem orationis propositionem perspicuam exhibeamus,age, eam elucidemus. Sacratissimus metropolitanus Athenarum Nicolaus Hagiotheodoritus, sui gregis curam habens, et sollicite cogitabundeque se gerens, non solum ut superstites adhuc in felici Allica regione et Athenis p edurals q, mundos sistal Deo, sed et ut posteri per generationem esseincipiant, legitimas habeant generationis prie mitias, et justas primas nuptiarum conventiones, 80 ια' ἡμέρᾳ, β' ἐπινεμήσεως ιδ΄. 28 κατηγουμενείοις. 97 ἀποκρουόμενος. 88 εἴπατε. 80 περιγραφό μένοι. 4 παραθήσομεν. Ο * giusª Mensis Aprilis die x, feria. secunda. ".removensque Dicit legem divinam circumscribenies. › versantes a sed etiam ut per ortum in rerum naturam producendi NOTÆ. Cognomen huic Chrysoberyes, qui sub Comneno vixit.

utnon solum in vita commercio, prout per humanam τῆς καὶ τρεφομένους 3 Αθήναζε, ἀγνούς παραστῆσαι fragilitatem licet, inculpati sint, sed et in nuptia- Θεῷ, ἀλλὰ καὶ τοὺς μέλλοντας εἰς τὸ εἶναι διὰ γενέσεως libus contractibus id consequantur. ne divinam ἔρχεσθαι, ἐννόμους ἔχειν τὰς ἀπαρχᾶς τῆς γεννήσεως, legem et Deum offendant, requirens prohiberi καὶ ἐνθέσμους τὰς πρώτας πρός γάμον συναγωγάς 5, nuptias septimi gradus cognatione illegitime con- ὡ, μὴ μόνον ἐν ταῖς βιωτικαῖς συναλλαγαῖς ἔχειν tractas: synodaliter retulit nostræ modestiæ r,quos- ὡς ἐξῆν ἀνθρώποις τὸ ἄμεμπτον, ἀλλὰ κάν τοῖς dam ea, quæ a beatæ memoriæ sanctissimo patri- γαμικοῖς συναλλάγμασι κεκτῆσθαι πρός τε τὸν θείον archa illo domino Alexio, synodice constituta sunt νόμον καὶ πρὸς Θεὸν τὸ ἀπρόσκοπον, καὶ ἐκ τοῦ de contrahentibus matrimonium in septimo cogna- εβδόμου ἐξ αἵματος 4 βαθμοῦ συνιστάμενον, γάμον ἀtionis gradu, data opera depravare, dum non ad θέσμως, ζητῶν κωλυθῆναι συνοδικῶς, τῇ ἡμῶν ἀν eorum sententiam respiciunt, sed verbis oscitanter ήνεγκε μητριότητι, ὣς τινες τὰ παρὰ τοῦ ἐν μακαρία inhærent. Nam illo quidem synodire nuptias τῇ λήξει τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου ἐκείνου κυρίου septimi gradus prohibente, si earum pedila fuerit ᾿Αλεξίου συνοδικῶς οἰκονομηθέντα ἐπί τοῖς ἐξ αἵμα venia: sin minus, eas indivulsas manere permitten- τος εβδόμου βαθμοῦ γαμικὸν συνιστῶσι συνάλλαγμα, te,sed eos qui contraxerunt penis subjiciente; id- παραχαράττουσιν ἐκοντί, μὴ πρὸς τὸν ἐγκείμενον que omnino sic feri definiente, et si qui coeunts,igno. τούτοις νοῦν ἀποβλέποντες, ταῖς δὲ λέξεσι κακοσχο rantes quoto gradu a se invicem distent, tales λαίως εναπομένοντες. Εκείνου γὰρ συνοδικῶς τὸν nuptias contraxerint: (quoniam enim modo,si non ἐξ ἐβδόμου γάμον βαθμοῦ εἰ μὲν ἐρωτηθείη, κωλύον ita hoc illi sanctissimo patriarchæ excogilatum siti, τος γίνεσθαι· εἰ δὲ πρὸ ἐρωτήσεως γένηται, μένειν de una eademque re velut contraria quædam de- μὲν ἀδιάσπαστον ἐπιτρέποντος, ἐπιτιμίοις δὲ τοὺς finita sint? quonam autem modo quod cum dolo συναλλάξαντας ὑποβάλλοντος, καὶ τοῦτο πάντως clam factum est, indivulsum manere constituit, qui οὕτω διοριζομένου γίνεσθαι, εἴτε 5 οἱ συναπτόμενοι non permittit fieri, si ejus venia petatur?) quos- ἀγνοοῦντες ὁποίου πρὸς ἀλλήλους εἶεν βαθμοῦ, τὸν dam igitur illud videntes, quemadmodum nostra τοιοῦτον γάμον συστήσονται β· πῶς γὰρ ἄν, εἰ μὴ mediocritati relatum est, seque septimi gradus οὕτω τοῦτο ἐκείνῳ τῷ ἁγιωτάτῳ πατριάρχῃ νενόηesse scientes,et, si hujus modi contractus sub in- ται 7 περὶ ἔνὸς καὶ τοῦ αὐτοῦ πράγματος οἷον ὑπο terrogationem cadat, nullo modo permissum iri: εναντία τινὰ κεκανόνιστο; Πῶς δὲ τὸ ἐπιβούλως de industria,maligne agere, timori Dei et canonica κρύφα πραττόμενον, μένειν ἀδιάσπαστον διετάξατο. constitutioni propriarum libidinum expletionem δ μηδὲ γίνεσθαι συγχωρῶν τοῦτο πεσὸν ὑπ᾿ η ερώτη præferentes, quod vel forente pulchritudine victi, σιν;) τοῦτο γοῦν τινὲς εἰδότες, ὡς ἀνήνεκται τῇ aut duentibus divitiis adducti, aut generis subli- ἡμῶν μητριότητι, καὶ ὡς ἐβδόμου βαθμού τυγχάνου mitate pertracti fuerint. σιν ἐπιστάμενοι, καὶ ὡς εἰ πάσῃ τὸ τοιοῦτον άλλαγμα ὑπ' ἐρώτησιν, πάντως οὐδ᾽ ὅλως προβῆναι συγχωρηθήσεται· κακουργοῦσιν ἐπίτηδες, φόβου θείου καὶ κανονικῆς ἐπίπροσθεν διατάξεως τὴν τῶν οἰκείων ἐκπλήρωσιν θελημάτων τιθέμενοι· ὡς ἢ τοῦ ἀμαρέντου καλλους ἡττώμενοι, ἢ πλούτῳ τῷ ῥέοντι ὑπαγόμενοι, ἢ καὶ γένους ὑπεροχῇ ύφελο κόμενοι. ο συν Nostra igitur moderatio, partim pro divina Ἡ τοίνυν μετριότης ἡμῶν τοῦτο μὲν, τοῦ θείου lege propugnans,partim hujusmodi facinorum pa- νόμου ὑπερμαχοῦσα τοῦτο δὲ, καὶ τῶν οὔτο τοῦτο 8 ternam curam habes: iis enim divinitus immi- κατατολμώντων πατρικῶς κηδομένη ἔρχεται γὰρ net, ut inobedientiæ filiis, intolerabilis ira, ut au- ἐπ᾿ αὐτοὺς 9, ὡς υἱοὺς ἀπειθείσας, θεόθεν ὀργὴ ἀν tem horam aliquando et ambo talia commillentes υπόστατος, ὡς πρὸ ὥρας ἔστιν οὗ καὶ ἄμφω τοὺς mortis gladio exscindantur, aut per mortem omni- δεδρακότας τοιαῦτα τῷ τοῦ θανάτου ξίφει ἐκτέμνε no alter ab altero separetur, quod tales nuptiæ, σθαι, ἢ πάντως θάτερον τοῦ ἑτέρου ἀποδιίστασθαι non sint nuptiæ, sed nuptiarum dissolutiones: et διὰ θανάτου 10. Οτι μηδὲ γάμος ὁ τοιοῦτος γάμος, talis conjunctio, separatio potius et exitium; et ἀλλὰ γάμου κατάλυσις· καὶ ἡ τοιαύτη συνάφεια, talis conversatio, eversio potius et interitus. Pul- διάστασις μᾶλλον καὶ ὄλεθρος· καὶ ἡ τοιαύτη διὰ chritudinis etiam fruitio,hujus vitæ dissolutiones: γάμου συναναστροφή, καταστροφὴ μᾶλλον ἐστι καὶ generis exaltatio, destructio potius, et in infernum ἀπώλεια ἤ τοῦ κάλλους ἀπόλαυσις, τοῦ ἐνθάδε ducens viam; et divitiarum satietas, eorum potius βίου ἀπόλυσις· ἤ τε τοῦ γένους ἀνύψωσις, καθαίρε quæ cernuntur, privatio constitit ", propter haec σις μᾶλλον καὶ ὁδὸς εἰς ᾅδην απάγουσα 11· καὶ ἡ igitur moderatio nostra, cum sacrosancta frater- τοῦ πλούτου πλήρωσις, τῶν ὁρωμένων μᾶλλον καθα nitale, factam a sanctissimo patriarcha domino Λ- έστηκε στέρησις.) Διὰ γοῦν ταῦτα ἡ μετριότης ἡμῶν, lexio synodalem dispensationem in nuptiis septi- μετὰ τῆς ἱερᾶς ἀδελφότητος, την γεγονυίαν παρὰ 8 στρεφομένους. 8 συναλλαγάς. 4 τὸν τοῦ ἔκτου βαθμοῦ ἐξ αἵματος. 5 εΐ γε. συστήσαιεν. 7 νενόητο, οὕτω τούτου, θ ἐπὶ υἱούς. 10 θανάτῳ διίστασθαι. 11 κατάγουσα. = mediocritati. siquidem ii, qui coeunt. ' intellectum sit. " mediocritas. * exsistit:

τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου κυρίου Αλεξίου Guv- mi gradus cognationis nominatim non prohibitis οδικὴν 19 οἰκονομίαν ἐπὶ τῷ 15 ῥητῶς ἐπὶ του πολιτικού νόμου μὴ κωλυθέντι ἐπὶ τοῦ ἐξ 14 αἵματος εβδόμου βαθμού γάμῳ 15, μήτε καθαρῶς ἐπιτραπέντι, κρατύνουσα και στηρίζουσα, καὶ οἷον ἐφερμηνούουσά τε καὶ σαφηνίζουσα· ἅμα δὲ καὶ τὸ τῶν πολλῶν καὶ κουργόν τε καὶ περίεργον περικόπτουσα, καὶ οἷον ἐκ ῥίζης αὐτῆς ἀνασπῶσα, ἵνα μὴ καὶ ἔτι 16 παρανομίας ἐξανατείλη βλαστήματα, καὶ τέκνα μωμητὰ πληθυνθῇ, καὶ υἱοὶ τῶν θείων νόμων αὐξηθῶσιν ἀλλότριοι· τὸν ἐκ τοῦ τοιούτου γάμου βαθμοῦ οὐ μόνον ἐρωτώμενον προβαίνειν κωλύει, ἀλλὰ καὶ πρὸ ἐρωτήσεως γεγενημένον διασπᾶσθαι διακελεύεται· παντ τελῆ τοῦ τοιούτου γάμου ἀργίαν καταψηφιζομένη ἀπὸ τῆς σήμερον· τῶν φθασάντων γενέσθαι τοιούτων γάμων, μένειν πάντως ὀφειλόντων ἀδιασπά στων. Τὸ γοῦν ἀπὸ τοῦδε οἱ τοιοῦτον γάμον στο στῆναι τολμήσοντες, οὐ μόνον τοῦ οἰκείου σκοποῦ οὐδαμῶς ἀπολαύσουσιν, ἀλλὰ καὶ μετὰ τῆς τοῦ τοιούτου συναλλάγματος διασπάσεως, καὶ ἀφορισμῷ και θυποβληθήσονται, ὡς συγγενικά συγχέοντες αἵματα, καὶ ὡς τοῦ παρόντος συνοδικοῦ ὁρισμοῦ καταφρο νηταί· οἵ τε τοῖς οὕτω συναλάττουσι συναινέσοντες, αὐστηρίας κανονικῆς πειραθήσονται, καὶ οἱ ἱερολο γῆσαι τολμήσοντες καθαιρέσει ὑποβληθήσονται. lege civili, neque manifeste permissis, corroborans et firmaus, ac veluti interpretans et declarans, simul etiam multorum fraudem et versuliam resecans, et quasi ad radice exstirpans,ne ullæ amplius iniquitatis exoriantur propagines et reprehensionem merentibus liberis respublica impleatur, filiorumque a divinis legibus alienorum crescat numerus: nuptias septimi gradus non solum postulalas procedere vetat, sed et ante postulationem contractas distrahi jubet: ab hodierno die discer nens, ut hujus modi nuptiæ omnino feri desinant: quæ autem jam factæ sunt, manere debeant indivulsa. Qui igitur tales nuptias ab hoc tempore contrahere ausi fuerint, non tantum sua frustrabuntur ipsi, sed et cum hujus modi contractus dissolutione excommunicationi subjicientur, velut cognationis sanguinem * confundentes, et praesentis synodicæ definitionis contemptures, si etiam, qui eum contractum ineuntibus consensum præstiterint, severitatem canonicam experientur, et qui sacram benedictionem facere ausi fuerint, depositioni subjiciuntur. Ταῦτα ἀπὸ τῶν συνοδικῶν σχεδαρίων παρεκόληθέντα, τῇ σφραγιδί τε καὶ ὑπογραφῇ τοῦ τιμιωτάτου ἀρχιδιακόνου καὶ χαρτοφύλακος τῆς ἁγιωτάτης του Θεοῦ μεγάλης Εκκλησίας συνήθως βεβαιωθέντα, ἐπεδόθη μηνὶ καὶ ἐπινεμήσει τοῖς προγεγραμμένοις, ἔτους τς χοδ'. Ὁ χαρτοφύλαξ τῆς ἁγιωτάτης μεγάλης Εκκλησίας καὶ ἀρχιδιάκονος Ἰωάννης ὁ ᾿Αγιόφλωρίτης, ὑπέγραψε. Β΄. «Περί κληρικῶν κοσμικαῖς ἑαυτοὺς συμπλεκόντων φροντίσι.» Τὸ σημείωμα τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου κυρίου Λουκᾶ ἔχει οὕτως· Μηνὶ Δεκεμβρίῳ η' ἡμέρᾳ α'. ἐπινεμήσεως 5. Εἰ καὶ Οζᾶν ἐκεῖνος, τῆς θείας κιβωτού παρατραπείσης ἀψάμενος, οὐ μικρόν κατεκρίθη τὸ ἐπιτίμιον· καίτοι σκοπὸς ἦν αὐτῷ πρὸς ἀνόρθωσιν ταύτης, οὐ πρὸς καθαίρεσιν· τίς οὕτω τολμηρός, καὶ εἰς ἐσχάτην ἀναίδειαν καὶ ὑπερηφανίαν ἐξενεχθείς, πνεύματι πάντως ἀγόμενος πονηρῷ· ὃς μὴ μόνον οὐκ ἐπανορθούν αἱρεῖται τὰ θεῖα καὶ πνευματικά διατάγματα, ἀλλὰ καὶ τὴν ἐναντίαν τρεπόμενος, καὶ παρασαλεύειν ταῦτα καὶ καθαιρεῖν ἀναιδεύεται, καὶ παραλύειν τὰ παγίως ἡδρασμένα, καὶ παρ ρακινεῖν τὰ ἀσάλευτα ᾠκοδομημένα (καθώς φησιν) ἐπὶ τῷ θεμελίῳ τῶν ἀποστόλων καὶ προφητῶν. Διὰ τοῦτο καὶ ἡ μητριότης ἡμῶν, οὐκ ἀνασχετὸν ἡγησαμένη πονηρὰν συνήθειαν καὶ ἔτι κρατείν, μιγνύσαν θετά τε καὶ ἀνθρώπινα καὶ τῇ τῆς Εκκλησίας καταστάσει, τῆς ἀμωμήτου νύμφης Χριστοῦ, σπίλους οὐ 19 συνοδικῶς, 18 ὑπὸ τοῦ. * cognatum sanguinem. esset. Hæc ex synodicis chartulis prolata, sigillo et subscriptione in primis venerandi archidiaconi et chartophylacis sanctissimæ magna Dei ecclesia pro more confirmata, data sunt mense et indictione supra scriptis, anni 6674. Carlophylax sauctissimum magnæ ecclesiæ et archidiaconus Joannes Hagioforita, subscripsit. II. De clericis se immiscentibus sacularibus uegoliis. Subsignatio sanctissimi patriarchæ domini Lucæ sic habet: Mense Decembri, 8 die, 1 indictione 6 r. Si et Ozan ille, qui divinam arcam, quæ evertebatur, alligit, non pario supplicio affectus est: alqui ejus erat: institutam illam erigere, non perdere: quis est aden audax, et ad extremam usque impudentiam arrogantiamque elatus,malo omnino spiritu ductus, qui non solum non vult divina et spiritalia mandata erigere,sed etiam in contrarium detorquens, ea labefactare ac destruere impudenter molitur, eaque dissolvere, quæ firme ac stabiliter locata sunt et ea commovere,quæ conquassari non possunt: ut quæ sint ædificata (ut aiunt a) supra fundamentum apostolorum et prophetarum. Propterea nostra quoque moderatio s non ferendum esse rata, malam consuetudinem adhuc servari. quæ divina et humana confundit, et Ecclesiæ (quæ est ab omni reprehonsione aliena Dei sponsa 44 ἐπὶ τῶν ἐξ. 15 γάμων. 16 ἵνα μηκέτι παραν. : Mensis Deccmbris die vult, feria prima, indictione seata. s licet ejus • sicut ille inquit. s mediocritasς.

JUS GANONICUM constitutioni bnon vulgares maculasinurere,quæque τους τυχόντας προσεπιτρίβουσαν· καὶ τύφῳ καὶ superbia, et vana negotiatione c, et in iis quæ sunt ἀσχολίᾳ ματαίᾳ, καὶ τῇ περὶ τὰ εἰκαῖα. Καὶ ταύτῃ abjecta, et ea indigna: studio et labore, et turpi- ἀπάδοντα διαπονήσει τε καὶ σπουδῆ, ἔτι γε μὴν καὶ bus praeterea lucris ejus honestatem splendoremque ἀχερδέσι τὸ σεμνὸν ταύτης καναῤῥυπαίνουσαν poluit: visum est eam esse radicitus evellendam, ηὐδόκησε ῥιζόθεν ταύτην ἀποτεμεῖν· ἵνα μὴ ῥίζα ut non amplius enascatur radix amparitudinis, se- πικρίας καὶ ἔτι φυῇ κατὰ τὸν θεῖον ἀπόστολον διὰ cundum divinum apostolum, præsentem nostram τῆς παρούσης ἡμετέρας πνευματικῆς καὶ πατρικῆς spiri:alem et paternam doctrinam e, quæ scopum διαλαλιᾶς, τῆς δηλούσης μὲν τὸν σκοπὸν φανερῶς quidem aperte declarat causa proposita de iis τῆς προτεθείσης ὑποθέσεως, περὶ τῶν ἱερὰν ἀξίαν qui sacram auctoritatem sortiti sunt, et sæcularibus λαχόντων, καὶ κοσμικαῖς ἑαυτοὺς συμπλεκόντων seipsos magistratibus et dignitatibus curisque ac ἀρχαῖς, καὶ ἀξίαις, καὶ φροντίσι, καὶ πράγμασιν negotiis implicant. Ad verbum autem sic habet:fi οὕτω δὲ κατὰ ῥῆμα ἐχούσης· Τοῖς τὴν ἱερατικὴν qui sacerdotalem (inquiunt divini Patres d gnitatem (φασὶν οἱ θεῖοι Πατέρες) λαχοῦσιν ἀξίαν μαρτύριά sortiti sunt, testimonia et præclara facta sunt τε καὶ κατορθώματα αἱ τῶν κανονικών διατάξεων canonicarum constitutionum informationes; quas ὑποτυπώσεις εἰσίν. Ας καὶ ἀσμένως δεχόμενοι eliam lubenter admittentes, adl Dominum Deum πρὸς τὸν δεσπότην Θεὸν μετὰ Δαλὸ τοῦ θεοφαν cum David Deo præcone canimns, In via testimo- τορος ᾄδομεν. Ἐν τῇ ὁδῷ τῶν μαρτυρίων σου ἑτέρ niorum tuorum delectatus sum, tanquam in om- φθην, ὡς ἐπὶ παντὶ πλούτῳ. Καὶ αὖθις, Ενετείλω nibus divitiis Et rursus. Mandasti justitiam: testi- δικαιοσύνην. Τὰ μαρτύριά σου εἰς τὸν αἰῶνα. Συνmonia tua in avum, doce me, et vivam. Quod si ἐτισόν με, καὶ ζήσομαι. Καὶ εὔπέρ εἰς τὸν αἰῶνα vox prophetica nos jubet in ævum Dei testimonia φυλάττειν ἡμῖν ἐντέλλεται ἡ προφητική φωνή τα custodire, et in ipsis vivere,ea scilicet inconcussa μαρτύρια τοῦ Θεοῦ, καὶ ζῆν ἐν αὐτοῖς, δῆλον ὡς el nulla ratione labefactanda permanent. Nam ἀκράδαντα. Καὶ ἀσάλευτα διαμένουσιν· ὅκι οὕτω divinus quoque Moses sic inquit, Non licet eis φησὶ καὶ ὁ θεόπτης Μωϋσῆς, ἐν αὐτοῖς οὐκ ἔστι προςaddere, nec detrahere. θεῖναι, καὶ ἀπ' αὐτῶν οὐκ ἔστιν ἀφελείν. h Cum hæc itaque ita sint, et nobis testimonium Τούτων τοίνυν οὕτως ὄντων καὶ διαμαρτυρουμέν ferant, in eis exsultantes, tanquam si quis multa νων ἡμιν, ἀγαλλιώμενοι ἐπ' αὐτοῖς, ὡς εἴ τις εὔρῃ spolia invenerit, divinus lubenter canones ample- σκύλα πολλὰ, τοὺς θείους ἀσπασίως κανόνας ενστερ ctiuus, et eorum constitutionem integram et in- νιζόμεθα, καὶ τὴν αὐτῶν διαταγὴν ὁλόκληρον επί ἐπὶ concussam manere tolo animo eligimus r. Quoniam c ασάλευτον μένειν ὁλοψύχως αιρούμεθα, καὶ ἐπειδὴ autem nonnullos eorum, qui sunt in clero consti- τῶν ἐν κλήρῳ τεταγμένων τινὰς ἔγνωμεν πράγμασι tuti, novimus scnlaribus negotiis contra canones κοσμικοῖς ἐμπλέκοντας ἀκανονίσεως ἑαυτούς· οὓς se implicare; hos quidem, domorum, magistra- μέν, κουρατωρείας καὶ προνοήσεις οἴκων ἀρχοντιtuum, vel possessionum curationes administratio- κῶν ὢ κτημάτων ἀναλαμβάνοντας· ος δὲ, καὶ της nesque suscipientes; illos vero,etiam publicorum μοσίων τελών εἰσπράξεις, ἢ κεφαλαίων ἑτέρων, ἢ vectigalium exactiones, vel aliorum capitum, vel ἐξελάσεις πλωίμων, ἢ δὴ καὶ ἀναγραφάς, ἢ λογοearum, quæ navibus portantur specierum inqui- ποιίας, ἢ καὶ ἑτέραν ὁμοίαν ἐνέργειαν· οὐκ ἐπὶ sitiones c, vel colligendarum pecuniarum ratio- πράγμασιν ἐκκλησιαστικοις, ἀλλὰ κοσμικοῖς· ἐνίους sumque reddendarum munera, vel aliquod hujus - δὲ καὶ ἀξίας τε καὶ ἀρχάς, τοῖς τῆς πολιτείας ἀποmodi officium, non in ecclesiasticis, sed sæculari- νενεμημένας· τοῖς τοιούτοις παρεγγυώμεθα, παύbus negotiis, nonnullisque " eorum civiles etiam σασθαι τοῦ λοιποῦ τῶν εἰρημένων ἁπάντων, ταῖς magistratus dignitatesque esse attribulas: eis ἐκκλησιαστικαῖς δὲ χρείαις προσευχαιρεῖν. Εἰ μὴ præcipimus ut deinceps cessent a prædictis om- βούλοιντο τῇ δεδογμένῃ τοῖς θείοις καὶ ἱεροῖς και nibus; in ecclesiasticis autem negotiis officiisque p νόσι καθαιρέσει τοῦ προσόντος αὐτοῖς ἐκκλησιαστι versentur, nisi velint ei, qnæ sacris divinisque κου βαθμού ὑπαγαγεῖν ἑαυτούς. Εἰ γὰρ καὶ μακρᾷ canonibus placuit, gradus quem habent ecclesia- συνηθεία εδράζεσθαί τινες οἴονται, τοιαῦτα μετιέναι suici, depositioni subjici. Etsi enim longa consue- καὶ πρὸ αὐτῶν οὐκ ὀλίγους, πρὸς δὲ καὶ βασιλικάς tudine quidem se confirmari stabilirique existi- φασι προβῆναι οἰκονομίας ἀνατεθείσας ἱερωμένοις, mant, quod non pauci ante eos illa susceperint: ἀξίας τε κοσμικὰς καὶ ὀφφίκια, ἡ ἐνεργείας ὁμοίας, præterea autem dicunt imperiales administratio- εἴτε ἀρχάς· ἀλλ᾽ οὐχ ελκυσθήσονται πρὸς ὑπόδειγμα. nes secularesque dignitates, et officia, similiaque Επειδὴ γὰρ οὔθ᾽ ὑπ' ἀμφιβολίαν οἱ περὶ τούτων munera et magistratus, sacratis hominibus com- ἱεροὶ καὶ θεῖοι κανόνες ἔπεσον, οὔτε δοκιμασία τις missos, processisse: non tamen trahentur ad καὶ διάγνωσις ἔγγραφος προβεβήκει παρά τε τοῦ exemplum. Quia enim est citra controversiam, κατὰ καιρὸν τὰ τῆς βασιλείας σκήπτρα διέποντος, ἔτι nec sacros ac divinos de iis canones intercidisse: δὲ καὶ ἁγιωτάτων πατριαρχῶν καὶ συνόδων, τούτους stalui occupatione. per præsentem interlocutionem, ' optamus descriptionum nonuullos denique, tâm dignitates, quam magistratus, ad honines politicos pertinențės: 1 Quia enim nec in dubium sancti de iis ac divini canones vocati sunt, nec ulla. |

ΤΗ " αὐτοὺς παραθραύουσα· οὐ τοὺς γεγραμμένους και nec una cognitio aut examinatio litteris mandata νόνας αἱ τοιαῦται οἰκονομίαι καὶ ἡ μὴ δοκιμασθεῖσα ab eo, qui illo tempore imperialia sceptra tenebat, συνήθεια ὅλως παρασαλεύουσιν, αὗται δὲ μᾶλλον processit: nec sanctissimnorum patriarcharum et ὑπὸ τούτων τοὐναντίον τέλεον συντριβήσονται· ὡς synodorum eos ad hoc incitans constitutio: seri χύτρα, κατὰ τὸν Σολομῶντα, προσκρούσασα λέξητι, μιαs I canones, ejusmodi dispensationes, et non • Πύλαι δὲ (φησίν) ᾅδου τῆς ἁγίας Εκκλησίας οὐ κατ. probala consuetudo, omnino non labefactabunt; ισχύσουσιν,» οἰκοδομηθείσης παρὰ Κυρίου ἐπὶ τῷ sed ipsa potius ab eis penitus conterentur, sicut Θεοκήρυκι Πέτριν, τῷ σὺν τοῖς λοιποῖς ἁγίοις ἀπο- αλλa, ut inquit Salomon, quæ lebeti allia est. στόλοις νομοθετήσαντι οὕτως ἐν τῷ 5 κανόνι αὐτῶν alortæ enim,inquit,inferi adversus Ecclesiam bon ἐπίσκοπος, ἢ πρεσβύτερος, ἢ διάκονος κοσμικός prevalebunt, quæ a domino supra Dei præconem φροντίδας μὴ ἀναλαμβανέτω· εἰ δὲ μὴ, καθαιρείσθω. Petrum ædifical est, qui cum cæteris apostolis ωσαύτως καὶ ἐν τῷ πι᾽ εἴπομεν, ὅτι μὴ χρὴ ἐπί- in vi eorum canone sic decrevit: Episcopus, vel σκοπον ἢ πρεσβύτερον καθιέναι ἑαυτὸν εἰς δημοσια- presbyter, vel diaconus, saecularia negotia non reκας διοικήσεις, ἀλλὰ προσευχαιρεῖν ταῖς ἐκκλησια- cipit: sin minus m, deponatur. Similiter et in στικαῖς χρείαις. Ἡ πειθέσθω οὖν τοῦτο μὴ ποιεῖν, Lxxxi diximus, non oportere episcopum ad publiἢ καθαιρείσθω. «Οὐδεὶς γὰρ δύναται δυσὶ κυρίοις cas administrationes ipsum descendere, sed in δουλεύειν,» κατὰ τὴν Κυριακὴν παρακέλευσιν. "Ετι ecclesiasticis negotiis oficiisque versari Vel hoc καὶ ὁ πγ' φησιν· Ἐπίσκοπος, ἢ πρεσκύτερος, ἢ διά- ergo facere persuadeatur, vel deponatur. «Nemo κονος στρατεία σχολάζων, καὶ βουλόμενος ἀμφότερα eum po est duobus dominis serv.re, ut est præκατέχειν, Ρωμαϊκὴν ἀρχὴν, καὶ ἱερατικὴν διοίκη- ceplum Domini.Prælerea el LXXIII Canon inquit: σιν, καθαιρείσθω. «Τὰ Καίσαρος, Καίσαρι· καὶ τὰ Εpiscopus, v I presbyter, vel diaconus militiæ vaτοῦ Θεοῦ, τῷ Θεῷ.» ᾿Αλλὰ μὴν καὶ ὁ τῆς ἐν Καρθα- cans, et volens ulrumque obtinere, Romanum γένῃ 15', οὕτως ἐν μέρει διαγορεύει· Ομοίως ἤρεσεν, Μagistratum, et sacerlotalem administrationem, ἵνα ἐπίσκοποι καὶ πρεσβύτεροι καὶ διάκονοι, εκλή. δεponatur. Quæ enim sunt Cæsaris, Gaesari, et πτορες μὴ γίνωνται, ἢ προκουράτωρες. Καὶ μετ' quæ sunt Dei, Deo. Jam vero et canon Carthagiὀλίγον· «Οὐδεὶς γὰρ στρατευόμενος τῷ Θεῷ, ἐμπλέ- nensis synodi xvi, sic præcise dicit. Similiter κει ἑαυτὸν πράγμασι κοσμικούς. • Συν τούτοις καὶ ὁ placuit ut episcopi, et presbyteri, et diaconi, non ιε' τῆς ἐν Χαλκηδόνι συνόδου. Τοὺς ἅπαξ ἐν κλήρῳ sint administralores p, vel procuratores. El paulo τεταγμένους, ἢ καὶ μοναστάς, ὡρίσαμεν μήτε ἐπὶς Pust: Nullus non peu militans se implicat sæcnστρατείαν, μήνε ἐπὶ ἀξίων κοσμικὴν ἔρχεσθαι. laribus negotiis. Cum ius xv quoque canon Chalτούτο τολμώντας, καὶ μὴ μεταμελομένου;, ὥστε cedunensis synodi. Los qui semel in clero eonstituti ἐπιστρέψαι ἐπὶ τοῦτο, ὁ διὰ Θεὸν εἴλοντο, ἀναθεματίω ευαι, slalummus neque ad militiam, neque ad sa ζεσθαι. Καὶ ὁ τῆς ἐν Κωνσταντινουπόλει α' καὶ β΄ cularem dignitatem accedere. Vel si hoc audeant, συνόδου ια', τάδε κατὰ ῥῆμα διέξεισι. Τοὺς πρεσβυ- vel non penitentia aucti, ad id revertuntur, quod τέρους ἢ διακόνους κοσμικὰς ἀρχὲς ἢ φροντίδας prupler Deum elegerunt anathematizari. El Conἀναδεχομένους, ἢ τὰς ἐν τοῖς οἴκοις τῶν ἀρχόντων stantinopolit. et u1 synodi canon x1, hæc ita ad λεγομένας κουρατωρείας, οἱ θεῖοι καὶ ἱεροὶ κανόνες verbum prosequi ur: Presbyteros, vel diaconos καθαιρέσει καθυποβάλλουσι. Τοῦτο οὖν καὶ ἡμεῖς saeculares magistratus vel curas suscipientes, vel ἐπιχυροῦντες, καὶ περὶ τῶν λοιπῶν τῶν ἐν κλήρῳ quæ in magistratuum æ.jibus dicuntur curationes, κατειλεγμένων διοριζόμεθα· ὡς εἴ τις αὐτῶν κοσμι divini et sacri canones depositioni subjiciunt. κὰς ἀρχὰς μεταχειρίζοιτο, ἢ τὰς ἐν τοῖς τῶν ἀρ- Ηuc ergo nos quoque confirmaules, eliam de χόντων οἴκοις ἢ προαστείοις λεγομένας κουρητωρείας reliquis, qui in clerum relati sunt, slalumus; ἀναδέχοιτο, τοῦτον του οἰκείου κλήρου ἀποδιώκεσθαι. ut si quis eorum sæcularia negotia aggrediatur, vel «Οὐδεὶς γὰρ δύναται, ο κατά την του Χριστού του p quæ i magistratuum millibus, vel suburbanis, ἀληθινοῦ ἡμῶν αὐτόλεκτον καὶ ἀψευδεστάτην φωνήν, curationes dicuntur, suscipiat, is ex clero expel- • δυσὶ κυρίοις δουλεύειν.» Καὶ σαφείς πάντως οἱ θεῖοι Τaur. Nemo enim potest, secundum Christ veri κανόνες οὗτοι, καὶ πρόδηλοι· καὶ διὰ τοῦτο μετα. Dei nostri ab ipso q dictum et verissimam vocem, ποιεῖσθαι τούτους οὐ χρή. Εἰ δὲ καὶ ἐντολέα δίκης «duobus domms servare.» Εt omnino aperti sunt, γίνεσθαι τὸν κεκληρωμένον κεκώλυται..... μείζοσι εἰ perspicui, ut divini canones: et ideo non sunt κοσμικαῖς φροντίσιν ἐμπλέκεσθαι, παρεμπορικού- translurmandi r. [vel ali. er accipiendi. ] Sin autem σαις αὐτῷ, ταῖς ἐκκλησιαστικαῖς χρείαις προσευ etiam causæ procuratorem, [quæ ad ecclesiam, καιρεῖν. Πᾶσι τοίνυν εὐλαβεστάτοις κληρικοῖς ἐν cujus est clericus, non perles J, fieri clerico proἁγίῳ παρεγγνώμεθα Πνεύματι, τῶν εἰρημένων hibitum est ue, [ne,inquit, divina ministera unpeἀπέχεσθαι· ἢ μὴν εἰδέναι, ὡς ἔσονται μὲν ἐπιτιμίῳ diantur: ] quanto magis prohibitum est majoribus Н με ' tam ab aliquo id temporis rerum potiente, quam a sanctissimis pairiarhis et synodis processit, quæ illos aboleret scriptos, sin autem. ad fiscales administration.s sese demittere. • ex parte r P conductores vectigalium. a ab ipsomet prolatum * mutandı. q PATROL. GR. CXIX.

sscularibus negotiis implicari, quæ impediunt, ne ἀφορισμοῦ ὑπεβεβλημένοι, καὶ τὴν μείζονα δὲ κανοpossit ecclesiasticis negotiis vacare?Omnibus ergo νικὴν αὐστηρίαν οὐ διαφεύξονται, πράγμασι κοσμι religiosissimis clericis in S. sancto præcipimus, κοῖς τοιούτοις ἐμπλέκοντες ἑαυτούς. Ἐπὶ τούτῳ γὰρ ut ab iis, quæ dicta sunt, abstineant: vel sciant καὶ ὁ παρὼν ἔγγραφος ἀφορισμὸς τῆς ἡμῶν μετριο se fore quidem segregationis penæ subjectos: quin τητος καὶ τοῖς ἱερωτάτοις ἀρχιερεῦσιν ἐπιδοθῆναι et majorem quoque. et canonicam acerbitalemns τετύπωται, ἵνα καὶ τοῖς ἀπανταχοῦ κληρικοῖς κατα non efugituros, ejusmodi sæcularibus negotiis δηλος γένηται. seipsos implicantes. Ad hoc enim præsens quoque nostræ mediocritatis decretum sacratissimum anciscitibus tradi jussum est, ut etiam clericis, qui sunt ubicunque, sit manifestum. III. De pruefectis in extraneo monasterio tonsis. Scias, tempore patriarchæ domini Lucæ syn- Γίνωσκε, ὅτι γέγονε καὶ σημείωμα συνοδικὸν ἐπὶ odale decretum factum esse, ut sine prejudicio τῆς ἐφημερίας τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου κυρίου constituantur præfecti in monasteriis patriarchæ, Λουκᾶ, χάριν τοῦ ἀπροκριματίστως καθηγουμέ regioni, subjectis,quæ non habent monachos ido- νους εἰς μοναστηρία ὑποκείμενα τῇ ἐνορίᾳ τοῦ παρ neos ut prasint, ex altero monasterio, quod est τριάρχου, μὴ ἔχοντα ἱκανοὺς εἰς προστασίαν μοναχούς, ejusdem regionis: etiamsi statula eorum caveant ἀπὸ ἑτέρας μονῆς οὔσης ἐκ τῆς αὐτῆς ἐνορίας· κἂν τὰ ne ξενοκουρίτης, hoc est, qui in externo monaste- τυπικὰ τούτων διορίζωνται, ξενοκουρίτην μὴ γίνεσθαι rio tonsus est, fiat eorum præfectus. καθηγούμενον. t IV. De festo notariorum. Quæ aliquando fiebant in sanctorum notariorum festo a notariis pueros docentibus, cum scenicis personis forum obeuntibus, ante aliquot annos exoleverunt, sanctissimi illius patriarchae domini Lucm decreto. V. De depositione episcopi. Cum Joannes Amathuntis episcopus ab illo Cypri archiepiscopo Joanne fnisset depositus, et depositionis decretum in tribunali imperatorio lectum esset: quoniam inventi sunt undecim episcopi, et archiepiscopus, depositionem fecisse, statuit sanctissimus ille patriarcha dominus Lucas cum assistente synodo, quin etiam ipse praesens senatus, esse infirmam et nullius momenti deposilionem: eo quod non accersita fuerit universa synodus Cypriorum Ecclesiæ, etiamsi magna esset ejus cogendis facultas: et quod non archiepiscopus ultra 12 episcopos,sed una cum illis esset connumeratus. Præterea autem allegarunt et xx eanonem... synodi, et xiv. Et quainvis dixissent nonnulli,hoc de soiis presbyteris ei diaconis dictum esse, tamen non sunt exauditi. Γ΄. Περὶ ξενοκουριτῶν καθηγουμένων. Δ΄. Περὶ ἑορτῆς νοταρίων. Τὰ γινόμενα ποτε ἀπρεπῆ παρὰ τῶν νοταρίων παιδοδιδασκάλων κατὰ τὴν ἑορτὴν τῶν ἁγίων νοτι ρίων, μετὰ προσωπείων σκηνικῶν διερχομένων τὴν ἀγορὰν, πρὸ χρόνων τινῶν κατηργήθησαν, καθ᾽ ὁρι σμὸν τοῦ ἁγιωτάτου ἐκείνου πατριάρχου κυρίου Λουκᾶ. Ιωάννου Ε΄. Περὶ καθαιρέσεως ἐπισκόπου. Τοῦ ἐπισκόπου Αμαθούντος ᾿Αμαθοῦντος ἐκείνου καθαιρεθέντος ὑπὸ τοῦ ἀρχιεπισκόπου Κύπρου κυ ρίου Ιωάννου, καὶ τοῦ καθαιρετικού σημειώματος αναγνωσθέντος ἐπὶ βήματος βασιλικοῦ· ἐπεὶ εὕρηνται Ένδεκα ἐπίσκοποι καὶ ὁ ἀρχιεπίσκοπος τὴν καθαίρεσ σιν πεποιηκότες, διέγνω ὁ ἁγιώτατος ἐκεῖνος πο τριάρχης κύριος Λουκᾶς μετὰ τῆς παρουσιασάσης συνόδου, ἀλλὰ μὴν καὶ ἡ παρεστῶσε σύγκλητος, ἄχυρον εἶναι τὴν καθαίρεσιν· διά τε τὸ μὴ μετακληθῆναι τὴν πᾶσαν σύνοδον τῆς τῶν Κυπρίων Εκκλησίας, ἢ κἂν τὴν πλείονα, εὐχερείας καὶ ταῦτα οὔσης πρὸς τοῦτο· καὶ διὰ τὸ μὴ τὸν ἀρχιεπίσκοπον ἐπέκεινα εἶναι τῆς δωδεκάδος τῶν ἐπισκόπων, ἀλλὰ ταύτῃ τοῦτον συνυπάγεσθαι. Εχρήσαντο δὲ προς τοῦτο καὶ τῷ κ' κανόνι της..... συνόδου, καὶ τῷ ιδ'. Κἂν τινες δὲ εἶπον τότε, εἰς μόνους πρεσοντέρους καὶ διακόνους τοῦτο ἐκφωνηθῆναι, ἀλλ' οὐκ εἰσηκού σθησαν. VI. Ne ecclesia ladantur transactione episcopi. D5'. Περὶ τοῦ μὴ βλάπτεσθαι Εκκλησίαν διαλυτέῳ ἐπισ Mihi videtur non lædi Ecclesia ex iis, quæ peccat episcopus et propterea rite parœciam revocavit successor ejus qui invasit, etiamsi multum tempus præterierit.Tale quid autem dictum est in tempore patriarchæ sanctissimi domini Luca. Cum enim quidam episcopus magne Brysis litigaret cum archiepiscopo parva Brysis, et protulisset scriptam transactionem antistitis et archiepiscopi, de non revocanda: ab ipso paracia, goæ ab episcopo detinebatur: pronuntiavit synodus, facto prædeκόπου. Ἐμοὶ δοκεῖ μὴ καταβλάπτεσθαι τὴν ᾿Εκκλησιαν ἐξ ὧν ἁμαρτάνει ὁ ἐπίσκοπος· καὶ διὰ τοῦτο ἐνδυνά μως ἵνα ἀνακαλέσηται τὴν ἐνορίαν ὁ διαδεξάμενος τὸν ποιήσαντα τὴν ἔφοδον, καν πολὺς παρέλθη και ρός. Ἐλαλήθη δὲ τοιοῦτόν τι καὶ ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου κυρίου Λουκᾶ. Τινὸς γὰρ ἐπισκόπου τῆς μεγάλης Βρύσεως δικαζομένου μετὰ τοῦ ἀρχιεπισκόπου τῆς μικρᾶς Βρύσεως, καὶ προκομίσαντος διαλυτέον ἔγγραφον τοῦ προτελευτήσαντος ἀρχιεπισκόπου, χάριν τοῦ μὴ ἀνακαλεῖσθαι τοῦτον • severitati ¹ abbatibus ■ territorio ▾ regionem is suam repetet, qui successit, ab eo qui eam invasit. x repetenda.

ἐνορίαν, κατεχομένην ὑπὸ τοῦ ἐπισκόπου· ἡ σύνοδος ἀπεφήνατο, μὴ καταβλάπτεσθαι τὴν ἀρχιεπισκοπὴν ἐξ ὧν ὁ ταύτης πρόεδρος ἔπραξε παρὰ γνώμην τῶν οἰκείων κληρικῶν καὶ τῆς μεγάλης συνόδου συνοδικαί. z'. cessoris, non lædi archiepiscopatum, præter sententiam suorum clericorum, et magnæ sypodi. Fuerunt: et multa hujusmodi alia synodalia judicia. Γεγόνασι δὲ καὶ ἄλλαι πολλαὶ τοιαῦται κρίσεις Περὶ τῶν μαρτυρούντων κατά πνευματικού VII. De iis, qui testifcantur contra flium spiri παιδός. Ὁ ἁγιώτατος πατριάρχης κύριος Λουκᾶς, ἐπιτι μίῳ ἀλειτουργησίας καθυπέβαλε τὸν καθηγούμενον τῆς μονῆς τοῦ γηροτροφείου, τὸν γεγονότα ἀρχιεπίσκοπον Ηρακλείας, τοιούτόν τι μαρτυρήσαντα κατὰ πνευματικοῦ παιδὸς αὐτοῦ. Η΄. Περὶ τοῦ κατὰ βίαν ἀποκαρέντος ἐπισκόπου. Τοῦ χρηματίσαντος ἐπισκόπου ᾿Αμυκλείου κυρίου Νικολάου του Μουζάλωνος κατὰ βίαν πρακτορικήν ἀποκαρέντος, καὶ πολλὰ παρακλητεύσαντος τὸ κατὰ βίαν γεγονὸς εἰς αὐτὸν, περιαιρεθῆναι, καὶ πάλιν ἐνεργεῖν τὰ ἐπισκοπικά· ὁ ἁγιώτατος ἐκεῖνος πατριάρχης κύριος Λουκᾶς, βλέπων τοῦτον παρουσιάζοντα μετὰ ἐπισκοπικῶν ἀμφίων συνοδικώς, οὐ παρεδέξατο αὐτόν· εἰπὼν, ὡς εἰ μὲν τὴν συνοδικὴν ἐκδίκησιν καὶ διόρθωσιν ἀνέμεινεν ὁ ἐπίσκοπος, εὗρεν ἂν κανονικὴν βοήθειαν· ἐπεὶ δὲ τὰ κατὰ βίαν περιβληθέντα αὐτῷ μοναχικά άμφια, ἀσυντάκτως ἀπέθετο, καὶ αὐτεκδίκητος γέγονεν, οὐ τεύξεται βοηθείας. ᾿Αλλὰ τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου τούτου μεταστάντος πρὸς Κύριον ὁ μετ' ἐκεῖνον ἀγιώτατος πατριάρχης κύριος Μιχαήλ, τὴν μὲν κατὰ βίαν γε νομένην ἀπόκαρσιν, ὡς μηδὲ γενομένην λογιζομένην, ἐσχόλασε· τὸν δὲ ἐπίσκοπον, ὡς ὀλιγωρήσαντα καὶ ἑαυτὸν δικαιώσαντα, καιρικῆς ἀλειτουργησίας ἐπιτιμίῳ ὑπέβαλε. Θ΄. Περὶ τοῦ μὴ φυλαχθῆναι ἔργον τὸν ὄντα ἀκανόνιστον. talem. Sanctissimus patriarcha dominus Lucas excom municationis penæ subjecit monasterii gerotrophii præfecium, qui fuerat archiepiscopus Heracleæ, quod tale testimonium tulisset adversus suum spiritalem filium. VIII. De episcopo per vim tonso. Cum dominus Nicolaus Muzalon, qui Amyclæus episcopus dictus est, vi a magistratu b tonsus esset, et supplex contenderet, ut quod vi in eum factum erat, tolleretur; et episco,ale rursus munus obiret: sanctissimus ille patriarcha dominus lucas, videns,eum cum vestibus episcopalibus præsentem synodices, non admisit: dicens, quod si synodalem quidem sntentiam a et correctionem exspectassel episcopus, canonicum auxilium invenisset: sed quia vesles monasticas, quibus vi indutus fuerat, inordinate exuit, et sibi ipsi jus dixit, auxilium non assequetur. Sed cum sanctissimus isle patriarcha ad Dominum migrasset, vi quidem factam tonsuram tanquam non factam reputans, successor ejus sanctissimus patriarcha dominus Michael abolevit: episcopum autem, ut qui negligens fuisset, et sibi jus dixisset, ad tempus ce tebrand officio privavit e. IX. Ne jusjurandum irregulare servetur •*. Τινὸς εὐγενοῦς ἐν ἡμέρᾳ τρίτη μιᾶς ἑβδομάδος Cum quidam nobilis tertio die *** unius hebεἰπόντος πρὸς τὸν κραταιὸν καὶ ἅγιον ἡμῶν βασι- domadis dixisset potenti et sancto nostro imperaλέπ, μὴ ὀφείλειν κρεωφαγῆσαι τελουμένης καὶ tori, se non debere carnen cometlere, quamvis ταῦτα τῆς γεννήσεως τοῦ Χριστοῦ καὶ Θεοῦ ἡμῶν, festum esset nativitatis Christi et Dei nostri, quod διὰ τὸ ἐπομεσασθαι νηστεύειν της τρίτης ἡμέρας jurasset tertias ferias omnium anni hebdoma.lum, τῶν ὅλων ἑβδομάδων του χρόνου εἰς τιμὴν τοῦ τι a carnibus abstinere in honorem venerabilis Præμίου Προδρόμου ὥρισεν ὁ θεοστερὴς ἡμῶν αὐτοῦ cursoris, s atuit a Deo coronatus noster imperaκράτωρ συνοδικῶς ἐρωτηθῆναι εἰ κανονικόν ἐστι tor, synodaliter interrogari, an sit canonicum, τὸν ὅρκον τοῦτον φυλαχθῆναι, καὶ τὴν Δεσποτικὴν hoc jusjurandum servari, et Dominicum festum, ἑορτὴν πασχαλίαν οὖσαν, ἀπανηγύριστον ἐσθῆναι, quod est Paschale, incelebratum dimittere. Εἰ Καὶ γενομένης τῆς ἐρωτήσεως, ὁ ἁγιώτατος παρ fac:a interrogatione, sanctissimus ille patriarcha, τριάρχης ἐκεῖνος κύριος Λουκᾶς, μετὰ τῆς παρα-lominus Lucas, cum synodo, quæ aderat, cum τυχούσης συνόδου, εἰπὼν ἀγαθὸν εἶναι καὶ τὸ νησ dixisset bonum esse omni tempore jejunare, subστεύειν ἐν παντὶ καιρῷ, ἐπήγαγεν ὡς οὐ χρὴ τὸν junxit non oportere loc jusjurandum Domino et τοιοῦτον προτιμηθῆναι τοῦ Κυρίου καὶ Θεοῦ ἡμῶν. Deo nostro præferre. Si enim apostolici canones Εἰ γὰρ οἱ ἀποστολικοί κανόνες κολάζουσι τὸν ἐν τῷ puniunt eum qui in quovis sabbato, vel die Domiτυχόντι Σαββάτῳ ἢ τῇ Κυριακῇ γονυκλιτούντα, ἢ nico genu flectit, vel jejunat, multo magis punieνηστεύοντα, πολλῷ πλέον κολασθήσεται ὁ νηστεύων tur, qui in Paschali Christi festo jejunat, ne jusκατὰ τὴν πασχαλίαν τοῦ Χριστοῦ ἑορτήν· διὰ τὸ μὴ jurandum a se voluntarie susceptum contemnat. παροραθῆναι τὸν αὐθαίρετον ὅρκον αὐτοῦ. Καὶ ἐξ- Et nobili carnibus vesci perinisit. Idem autem εχώρησε τῷ εὐγενετ κρε ωφαγῆσαι. Ὁ αὐτὸς δὲ πα- patriarcha Tzitain quoque ennuchumn, juratum,se v præsidis sui. * Facta sunt. pœnæ suspensionis a ministerio sacio subjecit abbatem mansionis Gerotrophii, qui factus est archiep. b vi questorice prosentem in synodo a defensionem pœnæ suspensionis a ministerio sacro ad tempus subjecit. contra canones factum, e feria tertia. "

iturum; ^ τριάρχης καὶ τὸν Τζίταν τὸν εὐνοῦχον ὁμόσαντα εἰς poenitentia προσκύνησιν ἀπελθεῖν τῶν ἐν Ἱεροσολύμοις ἁγίων τόπων, καὶ μὴ ἀπελθόντα, συνοδικῶς ἐκ τῆς ἐπιορο κίας ἀπέλυσε, διὰ μετρίου ἐπιτιμίου θεραπεύσας αὐτόν, ad sanctorum locorum adorationem cum profectus non esset, ut qui ductus esset, synodaliter a perjurio absolvit; mediocri pœna imposita, eum emendans. Γ΄. Περὶ ἐκουσίου φόνου. X. De homicidio voluntario. Cum quidam miles in voluntariæ cædis crimen Στρατιώτου τινὸς περιπεσόντος εκουσίου φόνου incidisset, et a quodam antistite post valde modi- εγκλήματι, καὶ παρὰ ἀρχιερέως τινὸς μετὰ μέτριον cum tempus dalis scriptis absolutus esset, potens πάνω καιρὸν ἐγγράφως ἀθωωθέντος, ὁ κραταιὸς καὶ et sanctus noster imperator et dominus, id factum ἅγιος ἡμῶν βασιλεὺς δυσχεράνας ἐπὶ τῷ γενομένῳ, #gre ferens, statuit tempore sanctissimi illius pa- διωρίσατο ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τοῦ ἁγιωτάτου ἐκείνου triarcha domini Luca,ut synodaliter considerare- πατριάρχου κυρίου Λουκά, σκοπηθῆναι συνοδικῶς, tur, an recte illi militi concessa esset a poenis εἰ καλῶς τῷ στρατιώτῃ ἐπεφιλοτιμήθη ἡ τῶν ἐπισ absolutio, tanto in; eum studio, et per quamdam τιμίων αθώωσις, κατεσπουδασμένως οὕτω, καὶ, οἷον non misericordiam, sed potius animi affectionem.. εἰπεῖν, οὐ συμπαθῶς, ἀλλὰ προσπαθῶν. Τοῦ δὲ Cum autem antistes ille canonem proponeret, et " ἀρχιερέως τον κανόνα, προβαλλομένου, καὶ ἑτέρους alios, moderantes utique eam, quæ illi objiciebatur, μετεωρίζοντας τάχα τὴν ἐπιφορτιζομένην αὐτῷ βα nimiam penæ levitalem; sancta synodus canones ρεῖαν κουφότητα, ἡ ἁγία σύνοδος τοὺς κανόνας όρο limitibus circumscribens f, secundum divinissi- θοτομήσασα κατὰ τὴν ἐνοῦσαν αὐτῇ ἐκ τοῦ mam inspirationem, quæ ex sancto illis Spiritu αγιωτάτου Πνεύματος θειοτάτην ἔλλαμψιν, τὸν μὲν ineral, militem quidein canonicarum poenarum στρατιώτην καὶ αὖθις αλυκτοπέδαις ἐπιτιμίων και rursus compedibus subjecit: antistitem autem ad νονικών καθυπέβαλε· τὸν δὲ ἀρχιερές μετρίῳ ἀφ aliquantum temporis ab officii ac ministerii sus- ορισμῳ ἀλειτουργησίας ἐστενοχώρησεν· εἰποῦσα, ὡς pensione punivit: dicens, antistilibus quillem li- τοῖς ἀρχιερεῦσι μὲν ἐφεῖται αὔξειν καὶ μειοὖν τὰ cere pœnas canonicas augere et diminuere; araκανονικὰ ἐπιτίμια, αραχνιαίοις δὲ μίτοις δεσμεῖν τὰ nearum aulem fiis ligare, quæ debent tribus καλωδίοις ἐντρίτοις καταδεσμεῖσθαι οφείλοντα, οὐκ rudentibus alligari, non concessum esse. Quin. ἐνεδόθη. Λέγεται δὲ, ὅτι καὶ διὰ τὴν τοῦ τοιούτου etiam propter illius militis causam, potens et san- στρατιώτου ὑπόθεσιν ἐξέθετο ὁ κραταιὸς καὶ ἅγιος ctus noster imperator illam de voluntariis homi- ἡμῶν βασιλεὺς τὴν περὶ τῶν ἑκουσίων φονέων νεα cidis Novellam edidisse dicitur «. ράν. XI. De advocatis. Diaconus quidam a felicis memoriæ patriarcha domino Luca, commemoratis canonibus reliquisque legislationibus utente, advocalum agere aliquando prohibitus, coram imperatorio tribunali, prasente patriarcha, dixit canones illos, atque Irges, in hodiernis advocatis non habere locum: sel in illius temporis advocalis, qui in c vilibus judiciis stationes habebant, imperiales frumenta - rias tesseras accipiebant, sub primiceriis crant atque a mundanis magistratibus confirmabantur, quo tempore omnino recte clerici mundanis advoca torum officiis fungi prohibeantur. Αt quoniam qui hodie advocati sunt, tanquam liberalem aliquam arten, advocationem exercent: neque sacri ordinis homines in jure patrocinari, impediri debere, Et sermonem suum astruens, non actionem, seul modum a canonibus puniri, causabatur. Non solum enim, inquit, clerici, verum etiam episcopi pro amicis in jure certantes, veniam cons quentur: neque qui in controversia rei ecclesiastica patrocinium praestant, notabuntur: quemadmodum Ipsum eliam jus hoc evidenter docet. Ut autem clericus, quemadmodum mundani officiales,advocalum agat, et a laico confirmetur; odiosumn est ΙΑ΄. Περὶ συνηγόρων. παν Διάκονος τις κωλυθείς ποτε παρὰ τοῦ μακαρίτου πατριάρχου κυρίου Λουκᾶ τοῦ συνηγορεῖν, χρωμένου τοῖς διαληφθείσι κανόσι καὶ λοιπαῖς νομοθεσίαις· εἶπεν ἐπὶ βασιλικού βήματος, παρόντος καὶ τοῦ πα τριάρχου, μὴ ἔχειν χώραν τὰ τῶν τοιούτων κανόνων καὶ νόμων εἰς τοὺς σήμερον συνηγορούντας, ἀλλ᾽ εἰς τοὺς τότε συνηγόρους, τους τεταγμένους εἰς πολιτικα δικαστήρια, καὶ λαμβάνοντας βασιλικά σιτηρέσια, καὶ ὑπὸ πριμικηρίους ὄντας, και σφραγιζο μένους από κοσμικών αρχόντων, ὅτε πάντως καλώς οἱ κληρικοὶ ἐκωλύοντο συνηγόρων οφφίκια κοσμικά ἐνεργεῖν. Ἐπεὶ δὲ οἱ σήμερον συνηγορούντες, ὡς Ελευθέριον τι σπούδασμα τὸ συνηγορεῖν μετέρχονται, οὐδὲ οἱ ἱερωμένοι ἐμποδισθήσονται συνηγορεῖν. Καὶ κατασκευάζων τὸν οἰκεῖον λόγον, ἐδικαιολογήσατο μὴ τὴν πρᾶξιν, ἀλλὰ τὸν τρόπον κολάζεσθαι παρὰ τῶν κανόνων. Οὐ μόνον γάρ κληρικοί, ἀλλὰ καὶ ἐπίσκοποι ὑπὲρ φίλων ἀντιποιούμενοι συγγνωσθή - σονται, καὶ περὶ ἐκκλησιαστικῆς ὑποθέσεως συν ηγορούντες οὐκ αἰσχυνθήσονται, ὡς καὶ αὐτὰ τὰ νόμιμα τούτο διατρανοῦσι. Τὸ δὲ συνηγορήσει κληρικὸν, ὡς οἱ κοσμικοὶ ὀφφικιάλιοι, καὶ δέξασθαι σφραγίδα λαϊκού, μισεῖται καὶ κολάζεται. Οτι δὲ τὸ συνηγορεῖν, ὀφφίκιον ἦν ποτε κοσμικόν, καὶ σιτη canonibus recte distinctis, quam expositum habes inter Manuelis Comneni novellas.

ρέσια ἐλάμβανον βασιλικὰ οἱ τεταγμένοι συνήγοροι, atque runitur. Verum quod advocati k mandarum καὶ ὑπὸ πριμικηρίους ἦσαν, δῆλόν ἐστι ἀπὸ πολὺ λῶν. Καὶ ἀναγνωθι τὸ τελευταίων κεφάλαιον του α τίτλου τοῦ η' βιβλίου τῶν βασιλικῶν, καὶ τὰ ἐν τῷ βιβλίῳ 17 τοῦ ἐπάρχου, περὶ συνηγόρων ἀναταττό μενα. Διαλαμβάνουσι γὰρ τοὺς συνηγόρους σύστημα εἶναι, καὶ ὑπὸ τοῦ κατὰ καιροὺς ἐπάρχον σφραγ!. ζεσθαι. Ταῦτα εἰπὼν, καὶ παραδεχθείς, ἐξεχωρήθη καὶ παρὰ τοῦ πατριάρχου συνηγορεῖν, ὡς καὶ πρότερον. ΙΒ΄. Περὶ τοῦ βαπτίζεσθαι νήπια αἰχμαλωτισθέντα, καὶ περὶ τῶν ᾿Αγαρηνῶν. Τινὲς οἱ παρεχώρουν, διὰ τὴν ἀμφιβολίαν βαπτί ζεσθαι τοὺς παῖδας αἰχμαλώτους, ἵνα μὴ δόξωσιν ἀναβαπτίζειν τοὺς προβαπτισθέντας. Περὶ δὲ τούτου s πολλάκις ἀμφισβητησις γέγονε συνοδικός. Νηπίων γὰρ ἀπὸ Χριστιανικῆς χώρας αἰχμαλωτισθέντων παρὰ Σκυθῶν καὶ ᾿Αγαρηνῶν, καὶ διαπραθέντων πρὸς Ρωμαίους, ἀμφιβολία γέγονεν, εἰ χρή τους πωληθέντας βαπτισθῆναι. "Ελεγον γάρ τινες ὡς ἐπεὶ ἀπὸ Χριστιανικῆς χώρας αιχμαλωτίσθησαν, πρόσληψίς ἐστι 18 βαπτισθῆναι κατά χώραν ἐν νηπιότητα, καὶ οὐ χρὴ αὖθις ἀναβαπτισθῆναι. Ηρεσε δὲ μᾶλλον ὀφείλειν βαπτισθῆναι, διὰ τὸ μὴ εἰδέναι τούτους εἰ ἐν νηπιότητι ἐβαπτίσθησαν, μήτε τινὰς εὐρί σκεσθαι διαβεβαιουμένους τὸ βάπτισμα. Περὶ δὲ τῶν ἀπὸ χώρας ἀπίστων αἰχμαλωτιζομένων, ὁρίσθη, ἀδιαστίκτως αὐτοὺς βαπτίζεσθαι· εἰ μὴ μάρτυρες ὁμολογοῦσι, βαπτισθῆναι τούτους μετὰ τὴν αἰχμαλωσίαν, Ἐπὶ δὲ τῶν ἡμερῶν τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου κυρίου Λουκά παρέστησαν ᾿Αγαρηνοι συνοδικῶς· καὶ ἀπαιτούμενοι βαπτισθῆναι, εἶπον ὡς ἔφθασαν εἰς τὰς χώρας αὐτῶν βαπτισθῆναι. Καὶ ἐρωτώμενοι ὅπως, ἀπελογήσαντο, ὅτι συνήθειά ἐστι πάντα τὰ νήπια τῶν ᾿Αγαρηνῶν βαπτίζεσθαι παρὰ ὀρθοδόξων ἱερέων· ἀλλ᾽ οὐ παρεδέχθησαν. Ηκουσαν γάρ, ὡς τὰ παρὰ τῶν ἀπίστων ζητούμενον ἀπὸ τῶν Χριστιανών βάπτισμα, οἱ κατὰ διάθεσιν ἀγαθὴν καὶ προαίρεσιν ὀρθόδοξον ζητεῖται, ἀλλὰ διὰ θεραπείαν σωματικήν. Δέδοκται γὰρ παρὰ τοῖς ᾿Αγαρηνούς, τα τέκνα τούτων δαιμονᾷν, καὶ κατὰ κύνας ὄζειν, εἰ μὴ βαπτισματος τύχωσι Χριστιανικοῦ. Καντεῦθεν, οὐχ ὡς καθαρτήριον παντός ῥύπου ψυχικού, και φωτὸς θείου καὶ ἁγιασμού πάροχον, ανακαλοῦνται τὸ βάπτισμα, ἀλλ' ὡς φαρμακείαν, ἢ ἐπῳδήν. Τινὲς δὲ ἐξ αὐτῶν μητέρας εἶπον ἔχειν δεθοδόξους, καὶ ἀπὸ σπουδῆς τούτων βαπτισθῆναι αὐτοὺς παρὰ ὀρθοδόζων. 'Αλλ' οὐδὲ οὗτοι εσηκούσθησαν, ὅτι οἱ παρέστησαν μάρτυρες 19, του το αὐτὸ μαρτυροῦντες. Μάλλον μὲν οὖν καὶ κατεγνώσθησαν, ὡς μὴ ἀγαθήν πρόσληψιν 29 διδόντες καθ᾿ ἑαυτῶν, εἰς τὸ μὴ προσέρχεσθαι τῇ πίστει ορθώς. Διὸ καὶ ἐξεχωρήθη, πάντως τούτους βαπτισθῆναι. officium aliquando fuerit, et ordinarii advocali itnperatorias annonæ pensiones ceperint atque sub primiceriis fuerint, ex multis constat Lege autem postremum caput tit. I, lib, III Basil. et quae in Præfecti libro de advocatis digesta sunt. T adunt enim, advocatos collegium esse. atque a cujus cunque tempofis præfecto confirmari. Hæc cum dixisset, applausumque ipsi esset, etiam a patri archa, patrocinari (ut antea) permissum illi est. XII. De infantibus captivis baptizandis, et de Agarenis. Non permittebant aliqui, ut captivi pueri propter dubitationem baptizarentur, ne eos, qui antea baptizati fuerant, rebaptizare viderentur. De eare autem sape synodice controversia exorta est Cum enim in'antes ex Christianorum regione a Scythis et Agarenis bello capti essent, et empti a Romanis, dubitatum est,an oporteat venundatos rebaptizari. Dicebant enim nonnulli, quoniam ex Christiana regione capti sunt, præsumptio est, eos fuisse baptizatos in patria aetate infantili, nec denuo rebaptizandus esse. Magis tamen placuit, eos debere baptizari, quod nesciant,an in i fantia fuerint baplizati, nec ulli inveniantur, qui baptismum affirment. Eos autem, qui ex infidelium regione capiuntur, indistincte baptizandos statutum est: nisi testes profteantur, eos post captivitatem fuisse baptizatos. Tem ore autem sanctissimi patriarchæ, domini Lacæ, synodice adfuerunt Agaremi: et cum ab eis postularetur, ut baptizarentur,dixerunt se in suis regionibus, antea fuisse baptizatos. Εt interrogati quomodo responderunt, esse consuetudinem, ut omnes Agarenorum infantes ab orthodoxis sacer dotibus, baptizarentur: non tamen admissi fueinfideles runt. Audierant enim baptismum, quem a Christianis petunt non bona affectione, et orthoφοxo proposito peli, sed propter corporalem medicinam. Persuasum est enim, Agarenis, fore ut sui liberi a damone vexentur, et tanquam canes male oleant, nisi baptismum Christianum asse quantur. Quamobrem non ut omnium auimnæ sor dium mundalorem,divinæque lucis et sanctificatio n:s præbitorem, baptismum postulant; sed tanquam veneficinm et incan ationem.Quidam autem eorum dicebant, se matres habere orthodoxas,seque earum cura ac studio fuisse baptizatos. Sed nec ii exauditi sunt quoniam testes non adducebant, qui hoc ipsum pro testimonio dicerent: imo potius condemnati sunt, quod non bonam de se existimationem darent,quod recte ad fidem accederent: et ideo omnes hos etiam baptizare permissum est. 15 βασιλεὺς αὐθέντης, 17 βιβλίον του υπάρχου. 18 πρόληψίς ἐστι, 10 μάρτυρας, οι μαρτυρούντας. 10 πρόληψιν. b advocatis.

XIII. Ne clerici turpilucres fant, aut medici. ΙΓ΄. Περὶ τοῦ κληρικοὺς μὴ γίνεσθαι αἰσχροκερδεῖς, ἢ ἱατρούς. Quoniam canon quidam statuit, ne qui sunt sacrati, victum i quærant ex rebus turpibus et vilibus, sepe quæsitum est,quænam sint eæ. Et alii quidem dixerunt esse eas, lenonem esse, ac meretrices alere, cauponariaeque tabernæ præesse, et similia. Sanctissimus autem patriarcha, dominus Lucas, unguentarias quoque efficinas, et balnea, turpis esse quaestus dicebat, ut quæ mendacii quoque causa essent. Sed nec diaconos vel sacerdotes feri sinebat archiatros, dicens non esse ferendum, ut qui cum infulis et casulis sancta tractant, sacularibus vestibus induantur, et cum laicis, viris scilicet, medicis, incedant. MICHAELIS ANCHIALI. sæἘπεὶ κανών τις διορίζεται, μὴ πορίζεσθαι τοὺς Ιερωμένους τὰ πρὸς τροφὴν ἀπὸ πραγμάτων αἰσχρῶν καὶ ἀτίμων, ἐζητήθη πολλάκις ποια ταῦτα εἰσι. Και τινες μὲν εἶπον εἶναι ταῦτα, τὸ πορνοβοσκεῖν, τὸ καπηλικοῦ ἐργαστηρίου προΐστασθαι, καὶ τὰ ὅμοια. Ὁ δὲ ἁγιώτατος πατριάρχης κύριος Λουκᾶς, καὶ τὰ μυρεψικά εργαστήρια, καὶ τὰ βαλανετα, αἰσχροκερ δὴ εἶναι ἔλεγεν, ὡς καὶ ψεύδους παραιτία. 'Αλλ' οὐδὲ ἀρχιάτρους παρεχώρει γίνεσθαι τοὺς διακόνους, ἢ τοὺς ἱερεῖς λέγων ἀνένδεκτον εἶναι, τοὺς μετὰ φαινο λίων καὶ στιχηρίων τὰ ἅγια μεταχειριζομένους, κοσμι κας στολὰς ἐνδιδύσκεσθαι, καὶ μετὰ λαϊκῶν ἀνδρῶν, τῶν ἰατρῶν δηλαδή, προπομπεύειν. ΜΙΧΑΗΛ ΑΓΧΙΑΛΟΥ. I. Ut ne lectores quidem mundana officia susci- Α΄. Μηδὲ ἀναγνώστης ἀναδέχεσθαι κοσμικά όρ piant. Vis edicti domini` Michaelis hæc est, Mense Januario, die 8, 4 Indictionis j et deinceps, constituit, ne lectores, æque ac diacon: et sacerdotes sæcularia officia suscipiant, vel exactorum munera, vel curationes, propter XI canonem: et ut Constantinopolitanæ synodi. II. Ne clerici ex aliena diæcesi creentur k. φίκια. Ἡ δύναμις τοῦ σημειωματος τοῦ κυρίου Μιχαήλ, ἔστιν αὕτη· Μηνὶ Ἰανουαρίῳ ιγ', ἡμέρᾳ δ᾽ ἐπινεμή σεως δ΄, καὶ ἐφεξῆς διατάττεται καὶ τοὺς ἀναγνώ στις ἐπίσης τοῖς διακόνοις καὶ τοῖς ἱερεῦσι μὴ ἀναδέχεσθαι κοσμικό ὀφφίκια ἢ πρακτορικὰς ἐνεργείας, ἢ κουρατωρείας, διὰ τὸν ια΄ κανόνα τῆς ἐν Κωνσταντινουπύλει π' καὶ β΄ συνόδου. Β. Περὶ τοῦ μὴ χειροτονεῖν κληρικοὺς τοὺς ἐξ ἑτέρας ἐνορίας. In memoria habe synodalem declarationem san- Εχε ἐπὶ μνήμης τὴν συνοδικὴν σημείωσιν τοῦ ctissimi patriarchæ, domini Michaelis, qui fuit άγιωτάτου πατριάρχου κυρίου Μιχαήλ, του γεγοphilosophorum summus,quæ hæc ad verbum con- c νότος ὑπάτου τῶν φιλοσόφων, τάδε πρὸς ἔπος δια tinet: Mense Novembri, die primo, Indictione v, λαμβάνουσιν. Μηνὶ Νοεμβρίῳ ἡμέρᾳ αʹ, ἐπινεpræ idente sanctissimo domino nostro et universali μήσεως δ, προκαθημένου τοῦ ἁγιωτάτου ἡμῶν patriarcha domino Michaele in Alexiaciscalechume- δεσπότου καὶ οἰκουμενικού πατριάρχου κυρίου Μια niis,magnæ ejus sanctilati una assidentibus sanctis- χαὴλ ἐν τοῖς ᾿Αλεξιακοῖς κατηχουμενείοις, συνεδριαsimis antistitibus,Stephano Cæsareæ. Nicolao Eple- ζόντων τῇ μεγάλῃ ἁγιωσύνῃ αὐτοῦ ἱερωτάτων έρω si, Michaele Heracleæ, Joanne Cyzici, Leone Ama- χιερέων, Στεφάνου, Καισαρείας· Νικολάου, Εφέσου· sea,Niceta Melilenes, Basilio Neocasareæ. LucaMo - Μιχαήλ, Ηρακλείας • Ιωάννου, Κυζίκου· Λέοντος, cisi,Joanne Crera, Leone Adrianopolis, Constantino ᾿Αμασείας • Νικήτη, Μελιτηνής - Βασιλείου, Νεοκαι Euchailarum, Georgio Alania, Theodoro Melliym σαρείας Λουκά, Μωκιτο.· Ιωάννου, Κρήτης nes, Joanne Byzyes, et Romano, Apro. præsenti- Λέοντος, Αδριανουπόλεως· Κωνσταντίνου, Εὐχαί bus etiam religiosissimis dominicis magistralibus. των Γεωργίου, Αλανίας· Θεοδώρου, Μηθύμνης. Ιωάννου, Βυζύης, καὶ Ῥωμανοῦ, ᾿Απρω· παρισταμένων καὶ θεοφιλεστάτων δεσποτικῶν ἀρχόντων. Patrum terminos non transgredi, quos iipulchre, Όρια Πατέρων μὴ ὑπερβαίνειν, ἃ καλῶς οὗτοι et cum ea, qua par est disquisitione ab initio po- καὶ μετὰ δεούσης δοκιμασίας ἀρχῆθεν ἐξέθεντο· suerunt: sed nec fossas, nec vallum 1 transilire ἀλλὰ μηδε τὰ ἐσκαμμένα καθάλλεσθαι, καὶ θριγγίου quod externa a suis juribus dividit,decretum est ec- υπερπηδᾷν διαιρετικὸν ὀθνείων τε καὶ οἰκείων δι clesiasticum, et lex divina, a mulis ante sæculis και ων statula. Οportebat ergo hoc non ignorare eos, qui Ecclesiis præsunt, quæ ubique silæ sunt, et qui synodalia decre a legumque constitutionesse servaturos profitentur; et qui debent in eis permanere, et propria quidem jura retinere, ab alienis autem abstinere. Sed nescio quanam ratione quidam sanctissimi antistites, qui m etiam proxime hanc Π " ἐκκλησιαστικὸν δόγμα, καὶ νόμος θεῖος ἀνέκαθεν κείμενος. "Εδει μὲν οὖν τοῦτο μὴ ἀγνοεῖν τοὺς τῶν ἀπανταχού διακειμένων προϊσταμένους Εκκλησιῶν, καὶ τὸ ἐπάγγελμα ἔχοντας συντήρησιν θεσπισμάτων κανονικῶν καὶ νομικών διαταγμάτων· καὶ μέντοι καὶ ἐμμένειν τούτοις οφείλοντας, καὶ τῶν οἰκείων μὲν δικαίων ἀντέχεσθαι, τῶν δ' ἀλλοτρίων ἀπέχεσθαι. Αλλ' οὐκ οἶδ' ὅ τι παθόντες τινὲς τῶν ne sacerdotes victum. I Mensis Jannarii die XIII feria IV. indictione IV. * ordinentur. * praesertim qui pror. 1 sepem ! Hic successor Luca fuit. NOTÆ.

ἱερωτάτων ἀρχιερέων, οἳ καὶ μάλιστα ἔγγιστα τῆς & urbem imperialem sedes episcopales sortiti sunt, βασιλίδος ταύτης τῶν πόλεων τοὺς ἀρχιερατικούς diaconorum et sacerdotum suis diccesibus non θρόνους ἔλαχον, ἀσυντηρήτως ποιοῦντες χειροτονίας subjeclorum ordinationes citra ullam observatioδιακόνων καὶ ἱερέων, μὴ ὑποκειμένων ταῖς ὑπ' nem facere deprehensi sunt Qui etiam de eo, quod a αὐτοὺς ἐνορίαις, πολλάκις ἑάλωσαν. Οἱ γὰρ περί sanctissimno patriarcha nostro, domino Luca, τούτου προσαγγελθέντες τῷ πρὸ ἡμῶν ἁγιωτάτῳ annuntiatum est, et admoniti n, ut hac contra πατριάρχῃ κυρίῳ Λουκᾷ, καὶ παρεγγυηθέντες παύ- canones facere desinerent: extra, inquam, suæ σασθαι τοῦ τοιαῦτα ποιεῖν ἀκανόνιστα· φαμὲν δὴ regionis limites ordinare, et iis, qui ex aliena reτοῦ χειροτονεῖν ὑπερόρια, καὶ τοὺς ἐξ ἑτέρας ἐν gione ad se veniunt,tam libere manus imponere: ορίας εἰς αὐτοὺς ἀφιγμένους, ἀνυποστόλως οὕτω oblivionem eorum,quæ ante facts erant, decl:raχειροθετεῖν· ἀμνηστίαν τῶν ἀμνηστίαν τῶν αὐτοῖς περὶ τούτου tionum °, non cessavernnt imponere usque in παρεγγελμένων οὐκ ἐπαύσαντο τίθεσθαι, μέχρι hodiernam diem. Quia autem nostræ medioeritati δῆτα καὶ τήμερον. Επειδή τοίνυν ἀνηγγέλθη καὶ a nostro pio chartophylace renuntiatum est, mulτῇ ἡμῶν μετριότητι παρὰ τοῦ ἡμετέρου θεοφιλε- tos ex nostra regione præter ejns voluntatem ad στάτου χαρτοφύλακος, πολλούς τινας τῶν ἐκ τῆς p episcopos et archiepiscopos,qui sunt circum circa ἡμετέρας ἐνορίας παρά γνώμην αὐτοῦ πρὸς τοὺς magnam hanc civitatem, accedentes, sacerdotali πέριξ ταυτησὶ τῆς μητροπόλεως ἀπερχομένους munere ab eis dignos haberi, deinde rursus reverti ἐπισκόπους τε καὶ ἀρχιεπισκόπους, ἱερατικού παρ' ad hanc nostram regionem cum littc: is forte comαὐτῶν ἀξιοῦσθαι χαρίσματος, εἶτ᾽ αὖθις ἐπαναστρέ- mendatitiis: quid sibi agendum sit in iis,a nostra φειν εἰς τήνδε τὴν καθ' ἡμᾶς ἐνορίαν, μετὰ δὴ τάχα intelligere mediocritate postulavit. Dixit enim καὶ γραμμάτων συστατικῶν· τὸ ποιητέον αὐτῷ ἐπὶ se non parum dubitare, ne ipse alienis forte judiτούτοις ἐζήτει μαθεῖν παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος. ciis communicet, permittens eos ad sacra admitti, ᾿Αμφιβάλλειν γὰρ οὐ μικρῶς ἔφασκε, μήποτε quos ipse non examinavit: de quibus nec testes,ut κρίμασιν ἀλλοτρίοις ἐπικοινωνοίη, παραχωρών ipsi mos est, astantes interrogavit; nec an præἱερᾶσθαι, οὓς αὐτὸς ἐξήτασε· περὶ ὧν οὔτε μαρτύ- Ginitos annos nati sint, certior factus est, nec eorum ρων, ὡς ἔθος αὐτῷ, παραστάντων ἐπύθετο, καὶ εἰ vitam examinavit: ne fides sibi facta est ex scripto χρόνων εἶεν τῶν ὡρισμένων, πεπληροφόρηται· οὔτε eorum testimonio: qui illos secundum spiritum δοκιμασίαν περὶ τοῦ βίου τούτων πεποίηται, καὶ pepererunt, eos esse sua professione dignos,idque, τὸ πιστὸν τοῦ ἀξίους εἶναι τοῦ ἐπαγγέλματος ἐκ τῆς cum sæpe in nonnullis manifeste adversetur Ενυπογράφου μαρτυρίας τῶν κατὰ πνεῦμα τούτους – aspectus. quod ad annorum complementum attinet, ὠδινησάντων παρείληφε καὶ ταῦτα, πολλάκις et qui xxx annos nalus esse deberet,ab eo tempore ἐπί τινων προφανώς ἐναντιουμένης τῆς ὄψεως περὶ longe absit, corporis constitutione, qua cernitur, τὴν τῶν χρόνων τέως ἐντέλειαν· καὶ τὴν τριακον- ætatem aperte testante, ipsaque barbæ raritate: τούτην εἶναι ὀφείλοντα, πολλῷ τῆς τοιαύτης λεί cum in aliis quidem pili nullo modo appareant, in πεσθαι προθεσμίας· προσμαρτυρούσης προδήλως aliis vero brevis, et multo minor quam triginta ἔκ τε τῆς κατὰ τὴν ἡλικίαν τοῦ σώματος φαινομένης annorum pilos esse oporteat. Hæc dicens, etiam ei ἀτελούς καταστάσεως. καὶ ἐξ αὐτῆς τοῦ πώγωνος occurreutem dubitationem non esse injustam faτῆς ἐπιψιλώσεως, ἐφ᾽ ὧν δὲ βραχείας πάνω και ctis ipsis ostendit, nostræ mediocritati synodice ἐνδεεστέρας πολλῷ τοῦ προσήκοντος τριακοντούτη hodie præsidenti, duos vel tres, qui hoc erant asπωγωνιήτη τριχώματος. Τα τα λέγων καὶ τὴν pectu et constitutione, et ad sacros ordines promoὑφέρπουσαν τοῦτον ἀμφιβολίαν καὶ ἀπορίαν, ὡς ti erant, exhibens: hos quidem, a Dei amantissimo οὐκ ἀνεύλογον, ἐξ ἔργων αὐτῶν παρεδήλωσε παρα- Derci episcopo: illos vero, a Dei amantibus epiστησάμενος τῇ ἡμῶν μετριότητι συνοδικώς προ-scopis Præneli et Chalcidis; et dicens,alios a diverκαθημένῃ, τὴν σήμερον δύο καὶ τρεῖς οὕτως ἔχοντας sis sic ordinatus hic esse et versari, et velle uti ὄψεως καὶ καταστάσεως, καὶ εἰς ἱερατικόν προδι-D sacerdotes sacra celebrare. Hanc ergo religiosisβασθέντας βαθμόν· ὃν μὲν, παρὰ τοῦ θεοφιλεστάτοῦ ἐπισκόπου Δέρκου· οὓς δὲ, παρὰ τῶν θεοφιλῶν ἐπισκόπων, τοῦ τε Πραινέτου καὶ τοῦ Χαλκ! δος· καὶ ἄλλους δὲ παρὰ διαφόρων οὕτω κεχειροτοντημένους φάμενος εἶναι, καὶ διατρίβειν ἐνταῦθα, καὶ ἱερουργεῖν ἐθέλειν ὡς ἱερεῖς. Τὸ γοῦν τοιοῦτον τοῦ θεοφιλεστάτου ἡμῶν χαρτοφύλακος ἀξιοζήτητον πρόβλημα, οὐδὲ ἡ μετριότης ἡμῶν καταλιπεῖν ἐθέλουσα ἄλυτον, ἐπὶ κοινοῦ συνδισσκεψαμένη τῇ ἐνδημούσῃ θείᾳ καὶ ἱερᾷ ἐπέτρεψεν ἀδελφότητι. Τοίνυν καὶ περὶ τοῦ προκειμένου διαγνωμονῆσαι simi nostri chartophylacis quæsitu dignam propositionem nec nostra mediocritas volens iusolutam relinquere, communiter considerandam divinæ et sacre, qaæ hic agit fraternitati permisit. Ergo et de proposito disceptare volentes, priuc ut discer natur petivimus, quænam sunt antistitum, qui sunt ubique, communia et quæ sint specialia, id est, quænam ejusdem regionis episcopi peragere non prohibentur in iis, qui ad illos undecumque accedunt, et quænam extra suæ diæcesis terminos facere prohibentur. qui etiam hoc nomine interpellati a decessorenostro, sanctiss, patriar, domino Lucu, et admoniti • iuterdictorum.

θέλοντες, διακριθῆναι πρότερον ἐζητήσαμεν, τίνα μὲν τὰ τῶν ἀπανταχοῦ ἀρχιερέων εἰσὶ καινότερα ενεργήματα, τίνα δὲ ἰδικώτερα· τουτέστι, ποῖα μὲν οἱ ἐγχώριοι τῶν ἀρχιερέων οὐ κωλύονται διαπράττεσθαι, ἐπὶ τοῖς ὀθενδήποτέ σφισι προσερχομένοις· τίνα δὲ ἀπείργονται ποιεῖν ὑπερόρια. Deinde P de ea re sententiam ferre cupientes,inve- Καὶ ἐπειδὴ τὰ περὶ τούτων φιλοκρινοῦντες ἐφεύnimus eos quidem, qui mysteriis non sunt initiali, ρομεν, τὸ μὲν ἀμυήτους τὸν περὶ πίστεως λόγον δια fidei rationem ducere, et catech zare: deinde sit δάσκειν, καὶ κατηχεῖν. εἶθ᾽ οὕτω καὶ φωτίσματος eliam illuminatione dianari,ac divinam etiam et νί- ἀξιοῦν, ἀλλὰ καὶ τῆς τῶν θείων καὶ ζωοποιῶν μυ vifa mysteria communicare fidelibus, qui sunt ex στηρίων μεταλήψεως μεταδιδόναι τοῖς ἐξ οἰασούν quarunque regione; hoc esse commune officium ἐνορίας πιστοῖς, ἐνέργημα εἶναι τοῦτο κοινότερον judicavimus, et iis, qui ex propria regione arce- διεγνωκειμεν, ἐπί τε τῶν ἐκ τῆς οἰκείας ἐνορίας dunt, et iis etiam qui ex aliena regione veniunt. ώρμημένων, ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῶν ἐξ ἀλλοδαπῆς ἐρχος Manus autem imponere,et sacros ordines conferre, μένων. Χειροθεσίας δὲ ἱερατικῆς ἀξιοῦν, οἱ τοὺς non iis, qui undequaque veniunt, sed iis solis, qui άπανταχόθεν ἐρχομένους, ἀλλ᾽ ἢ μόνους τοὺς ἐκ τῆς sunt ejus diceresis, unicuique antistiti canone cau- οἰκείας ἐνορίας ἑνὶ ἑκάστῳ ἀρχιερεῖ κεκανόνισταιο tum est: ne inter eos confusio seditioque versetur,a "να μὴ τὸ ἄτακτον τούτοις καὶ στασιώδες ἐμπολιquibus et ordo et pacis b num aliis quoque certa τεύοιτο, ἐξ ὧν τὸ εὔτακτον καὶ τὸ τῆς εἰρήνης και debet regula tradi. Quoniam ergo hæc inquisita sic λὲν καὶ τοῖς ἄλλοις οφείλεται κανονίζεσθαι. Επεὶ habere se invenimus, eos quidem, qui ante fue- οὖν οὕτω ταῦτα ζητήσαντες, εὕρομεν, τὸ μὲν σχολὴν runt, propemodum condemnare, el sacerdotalia τῶν προγεγονότων καταψηφίσασθαι, καὶ ἀκυρῶσαι munera, quæ jam obierunt, infirmare et vel eos, τὰς ἤδη σφίσι προτετελεσμένας ἱερατικὰς ἐνεργείας, qui ordinarunt, segregationi subjicere, vel eos, καὶ εἴτε ἀφορισμῷ τοὺς χειροθετήσαντας καθυποβαqui ordinati sunt, sacerdotali nudare dignitale, λεῖν, ηἴτε τοὺς χειροτονηθέντας τῆς ἱερατικῆς ἀξίας durum omnino et in humanum existimavimus: sed ἀπογυμνώσαι, σκληρόν τι καὶ ἀπηνὲς ὅλως ἐλογισά eos non amplius ferre, qui in nostrum prejudi μεθα· τὸ δὲ καὶ ἔτι 98 ἀνασχέσθαι τῶν ἐπὶ κρίματι cium tam ratione aliena fecerunt, et quæ prius σφετέρω τὰ τοιαῦτα διαπραξαμένων παράλογα, καὶ quidem facta sunt,humane transmittere; id aulem, τὰ μὲν προτετυγμένα φιλανθρώπως παραδραμεῖν, τὸ quod futurum est, corrigendo tutum reddere ut δὲ μέλλον ἐπιδιορθωτικῶς, ἀσφαλίσασθαι, ἅτε κοινῇ quod nobis ipsisque conferat, censuimus. et dein- συμφέρον καὶ ἡμῖν αὐτοῖς ἐπεκρίναμεν· λοιπὸν καὶ ceps unanimes: omnes pronuntianus, ne quis ομοφρονοῦντες ἀποφαινόμεθα ἅπαντες, μηκέτι τὸ deinceps ex finitimis audeat antistitibus, nec ex ἀπὸ τοῦδε τολμήσει τινα τῶν πλησιοχώρων εἴτε καὶ ulterioribus, sive ex nostra sint, sive ex aliena ποῤῥωτέρων ἀρχιερέων, τῶν ΤΕ ἐκ τῆς ἡμετέρας synodo, manum sacros ordiues conferentem impo συνόδου, τῶν τε ἐξ ἑτέρας, χεῖρα τελεστικὴν ἐπι· nere alicui eorum, qui sunt hujus imperialis et θεῖναι ἐπί τινι τῶν τῆς ὑπὸ τὴν βασιλίδα ταύτην καὶ magna civitatis dicceris, nec ullo sacralorum loco μεγαλοπόλιν ὄντων ἐνορίας, καὶ οιουδήτινος αὐτὸν et gradu eos dignos judicare, sed scial unusquis- ἀξιοῦσαι τῶν ἱερωμένων τύπου τεκαὶ βαθμοῦ· ἀλλ' que sua jura, et iis vel solis sit contentus. Episco- ἕκαστον εἰδέναι τὰ ἑαυτοῦ δίκαια, καὶ τούτοις ἀρpalia autem jura, quæ ad alios pertinent, ne im- κεῖσθαι καὶ μόνοις· τῶν δ᾽ ἄλλοις ἀνηκόντων άρχιε pndenter et omnino contemptim invadant. Mo- ρατικών δικαίων μὴ κατεπεμβαίνειν ἀναιδώς, καὶ nendique sunt qui a nobis sic canonice constituta, τὸ ὅλον καταφρονητικῶς. Εἰδέναι ὀφειλόντων τῶν infrnare et negligere ausi fuerint, et qui ad eos ἀθετῆσαι τολμησόντων τὰ οὕτω κανονικώς παρ' accedunt, et sacerdotio digni habiti sunt; eos ἡμῶν διατεταγμένα, ἀλλὰ καὶ τῶν προσερχομένων quidem qui præter canones ordinati fuerint, nullum αὐτοῖς καὶ ἱερωσύνης ἀξιουμένων, ὡς οὗτοι μὲν, ὡς hic munus sacerdotale exercituros sed in illis παρὰ κανόνες χειροτονηθέντες, οὐδὲν ἱερατικὸν λει regionibus secure sacra celebraturos. in quibus τούργημα ἐνταῦθα διενεργήσουσιν, ἀλλ' ἐν ἐκείναις etiam sacerdotii unctionem acceperunt: qui autem ταῖς ἐνορίαις άδεως ἱεράσονται, ἐν οἷς καὶ τὰ χρίσμα ordinaverunt, ex quacumque sint synodo, non τῆς ἱερωσύνης ἐδέξαντο τῆς ἱερωσύνης ἐδέξαντο· εἰ δὲ χειροτονήσαντες, ἐξ celebrandorum sacrorum panæ fure deincepsob- ozς ἂν εἶεν συνόδου, ἀλειτουργήσιας ἐπιτι· ἱῳ ἀπεν noxios,ut qui nec post primnam vel secundam admo- τεῦθεν ἔσονται ὑποκείμενοι· ὡς μηδὲ μετὰ πρώτην nitionem primam autem dicimus, quæ a sanctis- ή νευτέραν παραίνεσιν (πρώτην δέ φαμεν τὴν καὶ simo nostro prædecessoredomino Lucæsynodaliter παρὰ τοῦ πρὸ ἡμῶν ἁγιωτάτου κυρίου Λουκά συν facta est, denuntiationem ab ea actione canonibus οδικῶς περὶ τούτου γενομένην ἔγγραφον ἐπιφώνησιν) repugnante sejungi voluerint Quocirca etiam ἀποσχέσθαι τῆς τοιαύτης ακανονίστου θελήσαντες cautum est, hanc emitti, et dari declarationen. πράξεως. Διὸ καὶ τετύπωται παρεκαληθῆναι καὶ 91 καὶ ἔπειτα. 99 δὲ μηκέτι. P Deinde studiosus hæc inquirentes, invenimus: tradere non initiatis fidei doctrinam, et catechesin exercere, alque ita baptismum impertiri, ac divina, a proprium. id vero publice ac nobis ipsis profuturam censuimus: ac proinde unanimes.

δοθῆναι τὴν τοιαυτὴν σημείωσιν. Αφορισμού δὲ 4 Segregationis autem prnam et imponimus, qui προσεπιτιθέαμεν ἐπιτίμιον, καὶ ὃς ἂν πρώτος τῶν primus contra hos canonicas ordinationes facienτὰς τοιαύτας διενεργούντων ἀκανονίστους χειροτο- tium, hæc a nobis definita cognoverit, nisi etiamn νίας τὰ παρ' ἡμῶν διωρισμένα ταῦτ᾽ ἐπιγνώσεται, finitimis suis antistitibus, quæ decreta sunt, nota εἰ μὴ καὶ τοῖς πλησίον αὐτοῦ ἱερωτάτοις αρχιερεύσι fecerit. Quæ quidem in omnibus regionibus quæ τὰ ὁρισθέντα γνωρίσειεν· ἃ δη καὶ ἐπὶ πασῶν τῶν sunt sub sanctissimis ubique Ecclesiis, nimirum ἐνοριῶν τῶν ὑπὸ τὰς ἀπανταχοῦ ἁγιωτάτης Εκκλη- metropolibus.archiepiscopalibus et episcopalibus. σίας, ήγουν μητροπόλεις, ἀρχιεπισκοπὰς τὸ ἕνερ- exercebuntur, et immutabilia pernanebunt. Ει γόν τε καὶ ἀναλλοίωτων εξουσι. Καὶ οὐδεὶς τῶν nemo eorum, qui deinceps sunt sacrandi, ad ἱερᾶσθαι τὸ ἀπὸ τοῦδε μελλόντων εἰς ἕτερον ἀρχιε- alium antistilem ultra regionem accedet, et ab illo ρία παρ' ἐνορίαν ἀφίξεται, καὶ παρ' ἐκείνου τοῦ τῆς sacerdotali unctione dignus judicabitur. Deinceps ἱερωσύνης ἀξιωθήσεται χαρίσματος. Απεντεύθεν enim abhinc erunt obnoxii utrique tam qui ordiγὰρ ὑπόδικοι ἔσονται καὶ ἀμφότεροι, ὅ τε χειροτο- navit antistes, quam qui ordinatus est sacerdos. νηθεὶς ἱερεὺς, καὶ ὁ χειροτονήσας τοῦτον ἀρχιερεύς, iis quæ de his jam prius synodaliter statuimus. Ne τοῖς οἷς περὶ τούτων ἤδη συνοδικῶς διωρισάμεθα autem sit prætextus, isque salis elegans, iis, qui φθάσαντες. ἵνα δὲ μὴ πρόφασις εἴη, καὶ τοῦτο nolunt hic ordinari, ad religiosum nostrum charδῆθεν εξέφορμος, τοῖς μὴ βουλομένοι· ἐνταῦθα tophylacem accedentibus, quod majorem forte suχειροτονεῖσθαι, προσερχομένοις τῷ θεοφιλεστάτῳ beant innovationem, quam olim dari fuerit conἡμῶν χαρτοφύλακι, τὸ καινοτομίαν ἴσως ὑφίστασθαι suetude; ei quoque rei a nostra mediocritate πλείονα τῆς εἰωθυίας συνηθείας ἔκπαλαι δίδοσθαι· bodie provisum est. Cautum est enim, ne antiqua ταὶ τοῦτο παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητες συνοδικῶς in iis consuetudo transiliatur: sed illa sola dentur διῳκονόμηται σήμερον. Διωρισάμεθα γάρ, τὸ ἀρ- episcopi ministris et religiosissimo hujus temporis χαῖον ἔθος ἐπὶ τούτοις μὴ παραβαίνεσθαι· ἀλλ' chartophylaci, quæ ab iis, qui ordinantur, jam ἐκεῖνα δίδοσθαι μόνα τοῖς τε ἐπισκοπειανοῖς καὶ τῷ olim dari consuevere. κατά καιρούς θεοφιλεστάτῳ χαρτοφύλακι, τα ειωθότα παρὰ τῶν χειροτονουμένων ἀνέκαθεν καταβάλω λεσθαι. Γ΄. «Περὶ συνηθείας μὴ βεβαιωθείσης διὰ δικαστικῆς διαγνώσεως. ο Συνηθείας οὔσης, τοὺς ἀπὸ ἱερέων λαϊκών μονά σαντας, καὶ ὄντας πρότερον καταγεγραμμένους εἰς διακονίαν ἱερέων, καὶ μετὰ τὸν μόνασι βον τῷ τῶν διακόνων συγκαταλέγεσθαι σώματι, καὶ μετὰ λαϊκῶν ἱερέων· πειρωμένους συναναστρέφεσθαι· ὁ πανο αγιώτατος ἡμῶν δεσπότης, κύριος Μιχαήλ, την με κράν τοιαύτην συνήθειαν ὡς οὐδὲν ἐλογίσατο· καὶ διωρίσατο, ἀπὸ μόνον λαϊκῶν ἱερέων τὰς διακονίας συνίστασθαι, καὶ τοὺς μοναχούς παρὰ τοῖς οἰκείαις προσεδρεύειν μοναῖς. Δ΄. • Πεοὶ γάμου μετά συγγενούς τῆς προμνηστευθείσης.» Κακῶς ἐξεχωρήθη ὁ Πλευρης κύριος Μιχαήλ συν ζυγῆναι τῇ Σπανοπωλίνη κυρία "Αντι, πρώτη οὔση, ἐξαδελφη της προμνηστευθείσης αὐτῷ Μερίας τῆς τοῦ Σερβιλίου. Κἂν γὰρ νόμῳ θανάτου προ του για μου διεζύγη τῆς τοιαύτης μνηστῆς, καὶ οὐδὲ συνεμίγη αὐτῇ· ἀλλ᾽ οὐκ ὤφειλεν ἐξαδέλφην αὐτῆς πρώτην λαβείν. Οὐ γὰρ ἡ συνάφεια, ἀλλ᾽ ἡ τῆς εὐχῆς τελετὴν πρεῖ τὴν μνηστείαν ὡς γάμον λογίζεσθαι. Ε? γοῦν λαϊκὸς τοιοῦτόν τι ποιεῖν κεκώλυται, πολλῷ μᾶλ. λον ἱερωμένος. Ο τοιοῦτος γὰρ ἐκωλύθη δια σημειωματος συνοδικοῦ ἐπὶ τῆς ἐφημερίας του αγιωτάτου ἐκείνου πατριάρχου κυρίου Μιχαήλ τοῦ ᾿Αγχιάλου, συνάπτεσθαι νομίμως γυναικὶ συγγενεῖ οὔσῃ, τῇ διὰ δεσμωτικῶν μόνων ἐγγράφων κατεγγυηθείση τούτην, καὶ μὴ φθασάσῃ λαβεῖν μνηστείας εὐχὴν μετ' αὐτοῦ, ἢ ὡς θανούσῃ, ἢ ὡς ἑτέρῳ ἀνδρὶ συναφθείση, ΙΙΙ. De consuetudine non confirmata judiciali sententia. Cum moris fuisset, ut qui ex laici sacerdotibus monachi facti essent, quoniam prius ministerio sacerdotum ascripti fuissent, post susceptum vi tam monachicamn in corpore et collegio ministerio - rum recenserentur, et cum sacerdotibuslaicis conversarentur: sacrosanctissimus dominus noster Michael hane longam consuetudinem pro nihilo reputavit, ac decrevit ut ex laicis acer lulibus solum ministeria constituentur, monachi autem in recessibus suis assidui essent. IV. De nuptiis cum cognata prius desposata. Male permissum fuit domino Michaeli Pleuræ, matrimonio conjungi cum domina Anna Spanopolina. quæ pra/uelis erat Mariæ Serbilii filiæ, anplea ilii desponsa. Nam tametsi lege mortis ante nuptias ab ea sponsa separatus est, neque cum illa se commiscuit: altamen ipsius patruelem. uxorem ducere non debuit, Neque enim conjunctio, sed precationum cæremonie, ut sponsalia tunquam nuptæ repulentur, faciunt. Si igitur laicus tale quidpium facere prohibeiur, perfecto con Cratus ' multos magis. Tali nanque tem. oribus sanctissimi illius patriarchæ, domini Michaelis Anchiali, per synodalem commentarium velitumn est legitime conjungi cum ea muliere, quæ cognata ejus fuerat, quæ obligatoriis scriptis duntaxat illi obstricta fuisset,neque sponsaliorum preces cum • sacris initiandi sunt. consobrina. " consobrinam. sacerdos.

" ipso excepisset: quod aut mortua, aut penitudine bx μεταμελείας· εἰ μή πω ταύτην ἐξαετῆ οὖσαν ὁ ducta aleri viro conjuncta esset: extra quam si θάνατος ἠῤῥαβωνίσατο. Εδοξε γὰρ τῇ συνόδῳ μετὰ eam nec dum sexennem mors, arrhabonis instr. ἐξαετοῦς γυναικὸς ἐπιθυμίαν φθορᾶς μὴ μεσολαβεῖν. abstulerit. Nisum est enim concilio, in sexennem Τοῦτο δὲ ἐπὶ λαϊκῶν οὐ κρατήσει. Μόνοι γὰρ οἱ τοῦ mulierem copulas concupiscentiam non cadere. βήματος μιας γυναικὸς, καὶ ταύτης παρθένου, ἄν Verum hoc in laicis non obtinebit. Nam qui altari δρες ὀφείλουσιν ονομάζεσθαι, καὶ αὐτοὶ δὲ τῆς αὐτῆς deserviunt, soli unius uxoris ejusdemque virginis εἶναι καταστάσεως, viri nominari ipsique ejusdem status esse debent. V. De nuptiis duorum fratrum cum filia fratris sororisve uxoris Joannis, et filia ejus, ex alio suscepta y. Patriarchæ Michaelis decretum, Joannis, forte filiam, et filiam fratris sororisve uxoris ejus, duobus fratribus jungi permittit, utpote quam Joannes ex altera uxore susceperit. THEODOSII. I. De nuptiis cum prius desponsata sobrino. Scito, tempore sanctissimi et universalis patri archæ domini Theodosii, xxx Julii meusis, xn indictionis, factum esse subnotationen synodalem, quæ ad verbum sic habet: Sanctissimus metropolitanus Apro, frater et comminister nostræ mediocritatis, Romanı 8 Arta basdus, allato sydodaliter scripto; quod hat his verbis continebat: Puebla quædam,qnæ Irenedicitur, sponsalia contraxit eum q..odam Joanne, nata decem annos.Cum autem dic'a essent illicita illius sponsalia, facta est judiciaria declaratio, permittens eos utique separari qui sponsalia contraxissent, quod essent, ut dictum est, sponsalia contra leges facta. Vult ergo Irene hodie legitime conjungi Theodoro, qui est Joannis secundus patruelis, et interrogat, aut habeat aliquod impedimentum. Rogavit nostram mediocritatem, et sacram fraternitatem, ub ab ea disceret, au nullum habeat impedimentum contractus, de quo i scriptura facta est. Ab ea ergo audivit, eliam præsente fratrum congregatione ejusmodi contractum nullo modo esse prohibitum. Quia enim quæ cum Joanne contracta sunt sponsalia, ut quas propter Irenes #latem consistere non possent soluta sunt, recle Irene secundo ejus patruel lege matrimonii conjungetur. Neque enim Irenem coguatam personam reputat Theodorus, nec cognationis ɓ vinculis ac finibus constringitur. Ε΄. «Περὶ γάμου δύο ἀδελφῶν μετὰ, ἐνεψιᾶς τῆς γυν ναικός. Ιωάννοο καὶ θυγατέρος αὐτοῦ ἐξ ἑτέρας γυναικὸς ἤτοι Θεϊδώρου 23, ο Τὸ σημείωμα τοῦ πατριάρχου Μιχαήλ, την θυγα τέρα τοῦ Ἰωάννου τυχόν, καὶ τὴν ἀνεψιὰν τῆς γυναικὸς αὐτοῦ, δυσὶν ἀδελφοῖς ἐπιτρέπει συζευχθῆναι ἦν ἐξ ἑτέρας ἔσχεν ὁ Ιωάννης γυναικὸς δηλονότι. ΘΕΟΔΟΣΙΟΥ. Α΄. «Περί γάμου μετὰ τῆς προμνηστευθείσης τῷ δευτέρῳ ἐξαδέλφψ. ε Οφείλεις εἰδέναι, ὅτι γέγονεν εἰς τὴν ἐφημερίαν νοῦ ἁγιωτάτου καὶ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου κυρίου Θεοδώρου 24, καὶ τὴν λ' τοῦ Ἰουλίου μηνὸς τῆς 16 ἐπενεμήσεως, σημείωμα συνοδικὸν, ἔχον κατὰ ρῆμα οὕτως· Ο ἱερώτατος μητροπολίτης ᾿Απρω, ἀδελφὸς καὶ συλλειτουργὸς τῆς ἡμῶν μητριότητος, Ρωμανὸς ὁ 'Αρταβασος, ἔγγραφον προκομίσας 25 συνοδικώς, τάδε κατὰ ῥῆμα διαλαμβάνον· Κόρη της Διρήνη καλουμένη ἔλαβεν εὐχὴν τῆς μνηστείας μετά τινος Ιωάννου, δεκαετής οὖσα τότε τὴν ἠλικίαν. Λαληθείσης δὲ τῆς περὶ τούτου ἀθεμίτου μνηστεία; 28, γέγονε σημείωμα δικαστικὸν, ἐπιτρέπον διαζυγῆναι τους τάχα μνηστευσαμένους διὰ τὸ εἶναι τὴν μνηστείαν, ὡς εἴρηται παράνομεν. Βούλεται οὖν σήμερον ἡ Εἰρήνη νομίμως συναφθῆναι τῷ Θεοδώρου, δευτέρῳ ὄντι ἐξαδέλφῳ τοῦ Ἰωάννου· καὶ ἐρωτᾷ εἰ ἔχει τινὰ παρεμποδισμόν· ἠξίωσε τὴν ἡμῶν μετ τριότητα καὶ τὴν ἱερὰν ἀδελφότητα μαθείν, ὥσπερ οὐκ ἔχει κωλύμην τινὰ τὸ περὶ οὐ γέγονεν ἡ γραφὴ συνάλλαγμα πανταχόθεν ακώλυτόν ἐστιν. Ἐπεὶ γὰρ ἡ μετὰ τοῦ Ἰωάννου τελεσθεῖσα μνηστεία, ὡς ἀνα υπόστατος λέλυται, διὰ τὴν τῆς Εἰρήνης ἀνηβότητα, καλῶς ἢ εἰρήνη δευτέρῳ ἐξαδέλφῳ αὐτοῦ κατὰ νόμον γάμου συζευχθήσεται. Οὔτε γὰρ συγγενικόν πρόσωπον τὴν Εἰρήνην 27 λογίζεται ὁ Θεόδωρος, οὔτε τοῖς ἐξ ἀγχιστείας δεσμοῖς καὶ ὅροις συσφίγγεται. II. De sponsalibus non sufficientibus pro perfecto, A'. < matrimonio Sanctissimus patriarcha, dominus Theodosius, concessit Mesopolamino, domino Michaeli, cui Maria quædam forte desponsafuerat et qual ea Περὶ μνηστείας μή ἀρκούσης ἀντὶ τελείου γάμου. Ο Ὁ ἀγιώτατος πατριάρχης κύριος Θεοδόσιος ἐξεχώρησε τῷ Μεσοποταμίτη κυρίῳ Μιχαήλ, μνηστευσαμένῳ Μαρίαν τινὰ τυχὸν, καὶ διὰ τὸ τελευτήVARIE LECTIONES. 13 Θεοδώρας. 24 Θεοῦ δοσίου. 25 προεκόμισε. 28 παρανόμο, συνοδικόν. 27 τῇ εἰρήνῃ. x coitus. ex alia, puta Theodora, suscepta. (verbi causa) a sobrinns. b affinitatis. NOTÆ. Tertius hic a Michaele Anchialino pa!riarchatupo:tius est. Successor fuit Nicolai Musalonis, sab imperio Manuelis Comneni.

σπί ταύτην πρὸ τοῦ γάμου, ἑτέραν λαβόντι, ἀπροχρι- Α' ante matrimouium, aliam acceperat, ut alii sine ματίστως μετὰ τὸν ταύτης θάνατον ἑτέρα συναφθῆ ναι, ἔχοντι καὶ ταῦτα παῖδας, καὶ τὸν τριακοστὴν ὑπεραναβάντι χρόνον· εἰπὼν, μὴ λογίζεσθαι τοῦτο τριγαμίαν, ὡς τῆς μνηστείας μὴ ἀρκούσης ἀντὶ τελείου γάμου. Α΄. ΓΕΡΜΑΝΟΥ. «Σημείωμα τοῦ παναγιωτάτου πατριάρχου κυρίου Γερμανού κατὰ τοῦ μητροπολίτου Ναυ πάκτου κυρίου Ιωάννου, περί τινων μοναστη ρίων ἐπισκοπικών, καὶ περὶ παρθένου τῆς Ιερολογηθείσης προ τῆς ἤδης. " Ὁ Θεοφιλέστατος ἐπίσκοπος Αρτης Ιωάννης, ἀρτιώσεως ἤδη τετυχηκὼς καὶ ἀναπληρώσεως, εἴτ᾿ οὖν ἀποκαταστάσεως εἰς τὴν προτέραν ἐπιτιμίαν διὰ συνοδικού σημειώματος, ἀφ᾿ ἧς καὶ, ὡς ἀπέδειξεν. ἐκ διαβολῆς ὑπέστη ὑρέσεως, καὶ πρὸς ἀντίληψιν 8 ἄρτι τῶν ἐπισκοπικῶν αὐτοῖ δικαίων διαναστάς, ἐπὶ τοῦ μέσου παρίσταται συνοδικῶς, καὶ νῦν προκαθημένῃ τῇ ἡμῶν μετριότητα. Καὶ πρῶτα μὲν τὸν μητροπολίτην ἐκεῖνον τῆς Ναυπάκτου Ιωάννην κατα αιτιᾶται άρπαγε χεῖρα τοῖς ἐπισκοπικοῖς αὐτοῦ μοναστηρίοις ἐπιβαλόντα, ἐστι δὲ οἷς καὶ οἰκεῖα πήξαντα σταυροπήγια, προφάσει του καὶ τὴν μονὴν τοῦ ἁγίου Δημητρίου ἐν τῇ ἐνορία κειμένην τῆς Αρτης, παρ' εγχωρίου ἐπισκόπου ἀνεγερθεῖσαν ἐπὶ σταυροπηγίῳ ἐκτίθεσθαι (συνορᾷν όπως, οὐκ ἔχω) τοῦ τότε μητροπολίτου. Καὶ περὶ μὲν ἐκείνου ταυτί προσβάλλετο εἰς αἰτίασιν. Οὐ μὴν ἀπέκρυπτεν οὐδὲ τὸν μετάμελον, ὃν ἐκεῖνος εἰσήνεγκεν ἐπὶ διορθώσει τοῦ πλημμελήματος. Επιδεδώκει γὰρ τοῦτο κόπου, ἐξενεγκών του αὐτοῦ μητροπολίτου ὁμολογίαν κατά τὸν ᾿Απρίλλιον μῆνα προβᾶσαν τῆς β΄ ἐπινεμήσεως. Ητις ἀναγνωσθεῖσα ἐπ' ἀκροάσει συνοδικῇ, ὁρισμῷ νῆς ἡμῶν μητριότητος, εἶχεν ἐπὶ λέξεων οὕτως· præjudicio post mortem ejus conjungeretur, maxime cum et liberos haberet, et xxx annum excessisset dicens, non reputari trigamiam c. utpote cum sponsalia pro perfecto matrimonio non sufficerent. GERMANI I. Subnotatio sanctissimi patriarcha, domini Germani, contra metropolitanum Naupacti, dominum Joannis, de quibusdum episcopalibus monasteriis, et de virgine, quæ ante pnbertatem nuptialem benedictionem accepit. Deo charissimus episcopus Artæ Joannes, redinlegra'ionem et complementum adeptus, id est, restitutionem in priorem statum, per synodlalem subnotationem, ab ea remissione e, in quam, ut demonstravit, per fraudem inductus est: et cum ad receptionem episcopalium suorum jurium nnper exsurrexisset in medio, nunc etiam præsens adest synodaliter, presidenti meæ mediocritati. Et prinium quidem metropolitanum illum Naupacti Joannem accusat, quod rapacem manum in ipsius monasterium injecerit, et nonnullis etiam suas @xerit cruces, eo pretextu, quod sancti Demetrii monasterium in diæcesi Arlæ silum, a loci episcopo proponatur exstructum, sub cruce (nescio quomodo) ejus, qui tunc erat, metropolitani. Et de illo quidem hanc querelam proponebat. Neque vero poenitentiam celavit,quam ille egit adl maleficii emendationem. Vifficultatem enim auxeral, quod protulisset ejusdem metropolitani confessionem mense Aprili emissam,it indictione, quæ jussu nostræ mediocritalis lecta in synodali audientia, sic habet ad verbum. Πανιερώτατε Αρτης εν Κυρίῳ συνάδελφε, πολ- Sacratissime Artæ in Domino frater, sanctitas λάκις ἐγένετό μοι δι' ὄχλου ἡ ἁγιωσύνη σου περὶ τῆς tua mihi sæpe fuit molesta propter Calzuræ monaἐν ᾿Αρτῇ μονῆς τοῦ Κατζούρη, ὡς συστάσης ἐπὶ sterium,quod est Artæ, ut conditum sub mea cruσταυροπηγίῳ ἐμῷ, καὶ τῆς ἑτέρας μονῆς τοῦ τιμίου cifixione, propterque aliud monasterium venerandi Προδρόμου, τῆς δομηθείσης παρὰ τοῦ πανευγενε- Precursoris,ædificatum a generosissimo Comneno, στάτου Κομνηνοῦ κυρίου Κωνσταντίνου, ἐν τῇ ἀρχον- domnino Constantino, in præfectura a Scomobi, agro τα τοῦ Σμοκόβου, χωρίου Βαλτίτζης, καὶ τοῖς Baltilzæ, et aliis: et ex eo nihil in canones offenλοιποῖς· καὶ ἐδόκουν μηδὲν προσπταίειν τους και dere viiebar.Cum autem probabili ratione intelνόσιν ἐκ τούτοι. Συνεὶς δὲ κατὰ τὸν ἐνδεχόμενον λό- lexissem, ea monasteria add te, ut luci episcopum γον, ὅτι σοι ἀνήκουσιν, ὡς ἐπισκέπῃ ἐγχωρίον, αἱ pertinere: ea exinde a manu mea liberavi, ita ut τοιαῦται μοναὶ, ἀπολύω ταύτας τῆς ἐμῆς χειρὸς posthac tibi liceat apprehendere, et episcopalia ἀπεντεῦθεν. Καὶ ἔξεστί σου ἐπιλαβέσθαι αὐτῶν jura in iis exsequi, eaque regere et administrare ἀπάρτι καὶ τὰ ἐπισκοπικὰ δικαια ἐν ταύταις δι- juxta regularein dispositionem. Quamobrem et ενεργεῖν, καὶ διεξάγειν ταύτας, καὶ διοικεῖν κατὰ mea relatio exinde ab ej smodi monasteriis cesτὴν κανονικὴν ὑποτύπωσιν. Οθεν καὶ ἡ μὲν ἐμὴ sare debet, tuæ autem sanctitatis ab hoc tempore ἀναφορὰ σχολάσαι ἀπεντεύθεν οφείλει ἀπὸ τῶν τοιού deinceps agnosci.Mense Aprili, indictione n subτων μονῶν· διαγνωσθήναι δὲ ταύταις ἀπὸ τοῦ νῦν scipla autem propria manu prædicti, et synodali καὶ εἰς τὸ ἑξῆς, τῆς τῆς ἱερότητος. Μην ᾿Απριλλίψ, consecutione completa, per subscriptiones epiἐπινεμήσει β', ὑπογέγραπτο δὲ καὶ αὐτοχειρίᾳ τοῦ Scoporum, qui ei suberant, Joannis Conditza, ῥηθέντος, καὶ συνοδικῇ ἐξακολουθήσει συνεπληροῦτο Nicodemi Ae.ensis, Manuelis Bel ®, Thomæ DruiVARIE LECTIONES. Ο non hoc pro tertiis haberi nuptiis. & buccinator imperatorius. ° suspensionis, juxta canonicam. ΝΟΤΑ. Antea pontifex hic Adrianopolitanus fuerat.

JUS CANONIGUM nopolis, Demetrii Buthroti. Quorum singuli et δι᾽ ὑποσημανσιών 28 τῶν ὑπ' αὐτὸν ἐπισκόπων, τοῦ cum additione subscripserunt, hanc synodalem ju- Βονδίτζης Ιωάννου, τοῦ ᾿Αετοῦ Νικοδήμου, τοῦ Βελ risdictionem optimam videri, utpote canonicam. λᾶς Μανουήλ, τοῦ Δρυϊνουπόλεως τε Θωμᾶ, καὶ τοῦ De mnetropolitano autem qui nunc est Naupactio- Βαθρωτού Δημητρίου· ὧν ὁ καθέκαστος μετὰ καὶ rum gravius conquestus est Ingressus est enim προσθήκης υπέγραψε, τοῦ ἀρεστὴν ἡγήσασθαι τὴν (inquit) et vi facta sacrificavit e in mihi subjecto τοιαύτην συνοδικήν δικαιοδοσίαν, ὡς [ἂτε] κανονι monasterio Calzuræ, et quidem post cognitionem κήν. Τῷ δὲ νῦν μητροπολίτῃ τῆς Ναυπακτίων μάθ provincialis sessionis synodicæ, quæ mihi meæ λιστα επεμέμφετο ἐξοχώτερον. Εἰσῆλθε γάρ (φησί) dioceseos monasteria juxta canones restituit, et καὶ ἱερούργησεν ἐπιβατικῶς ἐν τῇ ὑπ' ἐμὲ μονῇ τοῦ episcopalem relationem illuc sustulit: præfecit Κατζούρη, μετὰ τὴν ἐπίγνωσιν καὶ ταῦτα τῆς συν etiam priorem b, dicens synodalem illam actiouem οδικῆς ἐπαρχιώτιδος πράξεως. τῆς ἀποκαθιστώσης factam esse, cum metropolitanus moreretur, και κατά κανόνας τὰ τῆς ἐνορίας μου μοναστήρια. nulliusque momenti esse. Occupavit etiam mona- Καὶ τὴν μὲν ἐπισκοπικὴν ἀναφορὰν ἐκεῖθεν ἐσχόλα sterium venerandi Præcursoris, et sancti Demetrii σε· προεχειρίσατο δὲ καὶ ἡγούμενον, λέγων ὡς ἡ monasterium, in quo adjulicata est et restituta mi- πράξις αὕτη ἐν τῷ τελευταν τον μητροπολίτην ἐκεῖνον hi subjecta ecclesia per provincialis synodi actio- γέγονε, καὶ οὐκ ἔῤῥωται. Εξιδιώτατο δὲ τὴν μονὴν nem: defensione videlicet illa utens, quod hujus τοῦ τιμίου Προδρόμου καὶ τὴν ἐν ᾗ ἐδικαιώθη καὶ repetitio tempore mihi exclusa sit,et in eo præfe- ἀποκατέστη ἡ κατ' ἐμὲ ἐκλησία, πράξει συνοδικῇ ctum sigillavit, Dejecit etiam ecclesiasticas cruces ἐπεργιώτιδι τοῦ ἁγίου Δημητρίου μονήν· δικαιολο a meis monasteriis, inclusæ et sanct Res rrec- γούμενος δῆθεν ἀποκεκλεῖσθαί μοι τὴν ταύτης ἀνά tionis. Propria nunc fecit stauropegia: in luobus κλησιν ἐκ τοῦ χρόνου· καὶ ἐσφράγισε καὶ ἐν ταύτῃ gnitulam oratoriis eripere volentibus pr chartu- ηγούμενον ἐξέβαλε καὶ ἐκκλησιαστικά σταυροπή lasi pe misit Et ordinati sunt sacerdotes terri- για ἀπὸ τῶν μοναστηρίων μου, τοῦ τῆς ἐγκλειστῆς toricrum k meædicceseos, Nisistæ videlicet. Frini- καὶ τῆς ἁγίας ἀναστάσεως Εποίησε νῦν καὶ οἰκεῖα sta Dobrolistae et Planicobistæ, numero circiter ταυροπήγια. Δύο τισὶ τῶν εἰκτηρίων οἴκων μέλα duo 1, præter eos, quorum notitiam m non habet λουσιν ἀνεγεραι προέτρεψε διὰ πιττακίων· καὶ ἐχει Ordinarunt autem ex diæcesi mea et quidam mei ροτονήθησαν ἱερεῖς τῶν χωρίων τῆς ἐνορίας μου, coepiscopi. Sed et sacra issimus Leu adis ar- ήγουν τῆς Νισίστης, τῆς Πρινίστης. τῆς Δοβρολίστης, chiepiscopus sape ingressus est, et intra meos καὶ τῆς Πλανικοβίστης· ἀνὰ δύο τὸν ἀριθμόν· παρfines propria auctoritate sacra celeb avit. Velim εκτός ῶν οὐκ ἔφθασε λαβεῖν εἴδησιν. Εχειροτονηigitur a vestra sanctitate percipere quæ sit in σαν δὲ ἀπὸ τῆς ἐνορίας μου καὶ τινες τῶν συνεπιenumeratis capitibus singulis sacrorum canonum σκοπάν μου. ᾿Αλλὰ καὶ ὁ ἱερώτατος τῆς Λευκωδος et institutorum Eu clesiæ sententia. sancta nostra αρχιεπίσκοπος εἰσῆλθε πολλάκις, καὶ ἱερούργησεν synodo hujusmodi responsiones statim tulit: Ut vi- ἐν τῇ ἐνορίᾳ μου αὐτοβούλως. Δέομαι ου παραλα delicet, et si forte facta sit abejus temporis metra- βεῖν ἐκ τῆς ὑμῶν ἁγιότητος τὸ ἐφ᾽ ἑκάστῳ τῶν ἀπὸ politano moriente redhibitio episcopalium Artensis αριθμουμένων κεφαλαίων δοκοῦν τοῖς ἱεροῖς κανόσι, crucium, quas sibi attribuerat, et ipsius monaste- καὶ τῇ θεσμοθεσίᾳ τῆς ᾿Εκκλησίας. Καὶ δὴ ἀποφέρε rii sancti Demetrii ª: sed cum, ut ipse confessus ται τοιάστε τὰς ἀποκρίσεις ἀπὸ τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγίας est, in sacros canones incurrere se intellexit et συνόδου • ἵνα δηλαδή κἂν ἴσως ἐπιτελεύτιος γέγονε vitium correxit firmitatem habet quod factum est) τῷ τότε μητροπολίτῃ ἡ τῶν ἐπισκοπικών σταυροπη et episcopalia o monasteria hæc in perpetuum γίων τοῦ Αρτης τῶν ἐκείνῳ σφετερισθέντων ἀνmaneant cessante præscriptione temporis, in eo, τστροφή, καὶ αὐτῆς τῆς τοῦ ἁγίου Δημητρίου μου quod circa sancti Demetrii monasterium innovatum νῆς· ἀλλ᾽ ἐπειδή, ὡς καὶ αὐτὸς ὡμολόγησεν, εἰς est: quia crucifixionum, quæ sunt per diocesim, οὺς ἱερεὺς κανόνας παίων συνῆκε, καὶ τὰ τοῦ πταίο soli patriarchali amplitudini relictum est privile- σματος διωρθώσατο, τὸ κῦρος ἔχει τὸ γεγονὸς, καὶ gium, metropolitanorum autem nemini. Quod au- ἐπισκοπικὰ τὰ τοιαῦτα μοναστήρια εἰς ἀεὶ διαμεί lem in Calzuræ monasterio sacra celebravit. post νωσιν, ἀργούσης καὶ τῆς ἀπὸ χρόνου περιγραφῆς actionis synodlalis notitiam, siquidem cum tu Artæ ἐπὶ τῇ κατὰ τὴν μονὴν τοῦ ἁγίου Δημητρίου και episcopus otio indulgeres, per subnotationem a νοτομία· διὰ τὸ προνόμιον τῶν παρ' ἐνορίαν στην provincialibus episcopis ad id inductus est, extra ροπηγίων μόνῃ τῇ πατριαρχική έφεῖσθαι μεγαλειό culpam erit, per 14 apostolicum canonem, dicen- τητι, τῶν δὲ μητροπολιτῶν εὐδενί. Οτι δὲ καὶ ἱεtem episcopo qui suam pareciam reliquerit, non ρούργησεν εἰς τὴν τοῦ Κατζούρη μονὴν μετὰ τῆς licere in alienam insilire, quamvis a multis con- πράξεως τὴν ἐπίγνωσιν, εἰ μὲν ἐν τῷ σχολάζειν σε pellatur: nisi justa aliqua causa eum cogat: ut τὸν επίσκοπον Αρτης, ὑπὸ τῶν ἄλλων ἐπαρχιωτῶν 28 υποσημασιών. " j Ο s per usurpationem sacra peregit. abbatem. tin eo quoque confirmavit abbatem. per breves : locorum. ' in singulis duo. " necdum habet. - Demetrii; quia tamen, ut ipse confessus, etc. o quod factum est, et episcopalia. vacares.

80% ἐπισκόπων διὰ σημειώματος εἰς τοῦτο προεβιβάσθη, si iis, qui ibi sunt, possit pietatis ratione plus ἀνεύθυνος ἔσται, διὰ τὸν ιδ᾽ ἀποστολικὸν κανόνα, τὸν lucri afferre, idque non a seipso, sed multorum λέγοντα ἐπίσκοπον μὴ ἐξεῖναι, καταλείψαντα τὴν episcoporum judicio, maximisque precibus. Sin ἑαυτοῦ παροικίαν, ἑτέρᾳ ἐπιπηδᾷν, κἂν ὑπὸ πλειό- autem aliter nemine impellente ad id incitatus sit, νων ἀναγκάζηται· εἰ μή τις εὔλογος αἰτία εἴη τοῦ tunc xxxv q canon apostolicus per * deprecationem τον βιαζομένη ὡς εἰ πλέον τι κέδρος δυναμένους placetur. Audacter autem prodeat vicesimus αὐτοῦ τοῖς ἐκεῖσε λόγῳ εὐσεβείας ἐμβαλέσθαι, καὶ secundus Antiochenæ synodi, definiens, ne τοῦτο οὐκ ἀφ' ἑαυτοῦ, ἀλλὰ κρίσει πολλῶν ἐπισκύ- episcopus invadat alienam civitatem non sibi πων, καὶ παρακλήσει μεγίστῃ. Εἰ δ᾽ ἄλλως πως αὐ- subjectam, neque regionem ad se non pertinenτοκέλευστος εἰς τοῦτο καὶ παρωρμήθη, τέως μὲν ὁ lem tem nec presbyterum, vel diaconum ordinet ε' καὶ λ' ὁ ἀποστολικός κανών παραιτείσθω, διὰ συγ- quenquam ad loca alii episcopo subjecta, nisi forte γνώμην· παρρησιαζέσθω δὲ ὁ κ' καὶ ὁ β' τῆς ἐν ᾿Αν cuin sententia proprii regionis episcopi. Quod si τιοχείᾳ ἐπίσκοπον μη ἐπιβαίνειν ορίζων αλλοτρία ausus sit quidpiam ejusmodi,irrita sit or linatio, et πόλει τῇ μὴ ὑποκειμένῃ αὐτῷ, μηδε χώρᾳ τῇ μὴ ipse censuram synodalem patiatur: et censuram per αὐτῷ διαφερούσῃ. ἐπὶ χειροτονία τινός· μηδὲ καθ- benignitatem modum accipiat all annuam a sacris ιστον πρεσβύτερον ἢ διάκονον εἰς τόπους ἑτέρῳ ἐπι· vacationem Licebitque tibi retinere **, et pro aliis σκόπῳ ὑποκειμένους· εἰ μὴ ἄρα μετὰ γνώμης του sigi lare præfectus, quos metropolitanus Luis οἰκείου τῆς χώρας ἐπισκόπου. Εἰ δὲ τολμήσειέ τις praeferit monasteriis. Nisi propter spiritualem sufτοιοῦ.όν τι, ἄκυρον εἶναι τὴν χειροθεσίαν, καὶ αὐ- ficientiam, qui prius de signali sunt, accepli esse τὸν ἐπιτιμίον ὑπὸ τῆς συνόδου τυγχάνειν. καὶ ἡ tibi videantur. Cruces autem, quæ quidem ex tuis ἐπιτιμία δὲ συμμητρείσθω εἰς ἀλεινουργησίαν ἔνιαυ- monasteriis sunt dejecta, iter uun in iis restit; enσιαίαν κατ' ἐπιείκειαν. Καὶ τοὺς ἡγουμένους δὲ οὓς tur: quæ autem per diocesius innovata sunt, ὁ μητροπολίτης προεχειρίσατο εἰς τὰ τὰ μοναστή- refurinabuntur. Cura autem tibi erit de iis, qui ρια, εξέσται σοι παραστείλαι, καὶ ἀνθετέρους σφρα- intralumites ex tua diceresi creatiunt, ut etiamn γίσαι· εἰ μή πως ἀρεστοί σοι δοκῶσιν οἱ προεσφρα- diligenter examines, num inculpatæ vitæ sint, γισμένοι διὰ πνευματικὴν ικανότητα. Σταυροπήγια et sacris imbuti litteris. Et eos quidem qui hujusδὲ τὰ μὲν ἐκβληθέντα ἀπὸ τῶν μοναστηρίων, του, modi inventi fuerint a sacro ministerio removeas, αὖθις ἐν αὐτοῖς ἀποκαταστήσονται· τὰ δὲ καινι- quatenus tibi visum fuerit: alios autem plena deσθέντα παρ᾽ ἐνορίαν, ὑπολλαγήσονται. Μελήσει δὲ positione condemnes. In episcopis autem, el arσοι καὶ περὶ τῶν ἐνορίως χειροτονηθέντων ἀπὸ τῆς ο "hiepiscopo Leucadis, eadem obtinebit dispositio; ὑπὸ σὲ ἐνορίας· ὡς ἂν ἀκριβῶς δοκιμάσῃς αὐτούς, quæ et de sanctissimo Naupacti superius enunεἴπερ ἀνεπιλήπτου βίου τυγχάνουσι, καὶ τὰ ἱερὰ με- tiata est. μύηνται γράμματα. Καὶ τοὺς μὲν εὑρισκομένους τοιούτους ἐπιτιμῆσαι ἀλειτουργησίᾳ, ἐφ' ὅσον ἄν τοι καὶ δόξειε τῶν δὲ μὴ οὕτως ἐχόντων, ἀργίαν τελεία καταψηφίσασθαι, Ἐπὶ δὲ τοῖς ἐπισκόποις καὶ τῷ ἀρχιεπισκόπῳ Λευκάδος ἡ αὐτὴ κρατήσειεν ὑποτύπωσις, ἥτις καὶ περὶ τοῦ ἱερωτάτου Ναυπάκτου ἀνωτέρω ἐξεφωνήθη. " Ἔτι δὲ ἐζήτησεν ὁ ᾿Αρτης ἐπίσκοπος, ὅρισθῆναι τὸ ποιητέον καὶ ἐπὶ τῷ ἱερολογηθέντι πρὸ τῆς ἤδης τελειαν ἱερολογίαν κορασίῳ ἐν τῇ κατ' αὐτὸν ἐνορίᾳ, καὶ παιδοφθορίαν παθόντι καὶ μὴν ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῷ ἱερολογήσαντι ἴερετ. Καὶ ἡκουσεν ὡς ἡ τὴν παρθενικὴν λυθεῖσα ζώνην ἐν ἀώρῳ τῇ ἡλικίᾳ, τοῦ φθορέως διαζυγήσεται, καὶ ὁ ἱερολογήσεις αὐτοὺς ἐνγνώσει, καθαιρεθήσεται. Ταῦτα παρεκβληθέντα ἀπὸ τῶν ἡμερησίων συνοδικῶν παρασημειώσεων, καὶ τῇ ὑπογραφῇ καὶ σφραγίδι του τιμιωτάτου χαρτοφύλακος τῆς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας συνήθως βεβαιωθέντα, ἐπεδόθη μηνὶ καὶ ἐπινεμήσει τοῖς προγεγραμμένοις, ἔτους 5 αγ'. Η υπογραφή. Ὁ χαρτοφύλαξ τῆς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας, Κωνσταντίνος ὁ Αὐληνός. Η συνήθης μολιβδίνη βούλλα. Καὶ ὄπισθεν ἐν τῇ συμπήξει τῆς βούλλης, τῷ μηνὶ Ἰουλί, ἐπινεμήσει η. 10 συμβάλλεσθαι. Amplius autem quæsivit Artensis episcopus, ut defiuiatur quid faciendum sit de puelia, quæ ante pubertatem in ipsius dices perfectam, benedictionem accepit, et curruptionem passa est: quid etiam de sacerdote, qui sacras preces concepit Et audivit eam, quæ virgineam solvit zonain non matura æate,a corruptore separandam Dusse; enmque qui sciens sacram precationem pronuntiaverit, deponendum. Hæc emissa ex diurnis synodalibus: annotationibus, et pro more confirmata subscriptione, ac signo imprimis venerandi charophylacis sanctissima Dei Magna Ecclesiæ, ulala sunt mene et indictione supra scriptis, anno 6743. Subscriptio. Chartophylax sanctissimæ Dei Magnæ Ecclesiæ, Constantinus Aulenus. Solita plombea bulla, el retro,qua bulla cohærebat: mense Julio, indictione octava. ¶ tunc v, et © xxxv * recusetur ignoscendo, ** inhibere abbates, et pro eis alios confirmare, quos. * παρ' extra. η descripta diariis synodalibus.

I. Sigillum sanctissimi et acumenici patriar-A cho, Domini Germani, de paralauriis για triarchalium monasteriorum ad quem pertinere debeant. Factum mense Junio V indictionis, et insinuatum secreto sacri chartophylacii. ν καὶ οἰκουμενικού Β. Σιγίλλον του παναγιωτάτου πατριάρχου Κυρίου Γερμανοῦ, ἐπὶ τοῖς παρα· λαυρίοις νῦν πατριαρχικῶν μονῶν, τίνι ἂν διαφέρειν ὀφείλουσι. Γεγονὸς κατὰ μήνα Ιούνιον τῆς εἰ ἐπινεμήσεως, καὶ καταστρωθεν τῷ σεκρέτῳ τοῦ ἱεροῦ χαρτοφυλακίου. Quæ de patriarchalibus stauropegiis metropolita- Τὰ περὶ τῶν πατριαρχικών σταυροπηγίων τῶν norum per diversas provincias, archiepiscoporum, κατά διαφόρους ἐνορίας μητροπολιτῶν, ἀρχιεπισκό et episcoporum nostræ administrationis flxis, πων τε καὶ ἐπισκόπων τῆς ἐφ' ἡμᾶς διοικήσεως πεdefinita et disposita sunt, actis syno-lalibus san- πηγότων, ωρισμένα τε καὶ τετυπωμένα δι᾽ ὑπομνη ctissimi illius inter patriarchas domini Germani: μάτων συνοδικῶν τοῦ ἐν πατριάρχαις ἐκείνου ἁγιωiquorum alia quidem xxvur mensis Novembris, alia τάτου κυρίου Γερμανού, ὧν τὸ μὲν κζ' τοῦ Νοεμ annum vu Januarii, ejusdem indictionis, novit βρίου μηνός, θάτερον δὲ ἡ η' τοῦ Ἰανουαρίου, τῆς facta bene et pie habere cogilans mediocritas αὐτῆς ἐπινεμήσεως, οἶδε γεγενημένα, καλώς καὶ nostra, definit; immutabile inviolatumque servari θεοφιλῶς ἔχειν κατανοήσασι ἡ μετριότης ἡμῶν, unumquodque eorum capitur,quæ illis aclis com- p ἀμετάθετον καὶ ἀπαράβατον διορίζεται συντηρεί prehensa sunt, alias ubique et maxime de ipsa pro- σθαι τὸ καθ' ὧν ἕκαστον τῶν ἐν τοῖς αὐτοῖς ὑπομνή vincia Naupacti. Ut patriarchalis nominis relatio μασι διειλημμένων κεφαλαίων, αλλαχόσε πανταχη, in ilis solis obtineat et clarius exprimnatur, in καὶ δὴ καὶ ἐπ' αὐτῆς τῆς ἐπαρχίας Ναυπάκτου. quibus exstructio per patriarchalia crucifixa facta "Όστε τὴν ἀναφορὰν τοῦ πατριαρχικοῦ ὀνόματος ἐν fuerat, sive monasteria sint, sive ecclesiae ca- ἐκείνοις μόνοις καὶ κρατεῖν καὶ ἐκπεφωνῆσθαι τραtholica, sive oral ria. Et in hujusmodi nihil sit νότερον, ἐν οἷς ἡ ἀνέγερσις διὰ σταυροπηγίων παcommune regionis antistiui ", sive ad sacrorum τριαρχικῶν ἐγεγόνει· και μοναστήρια ώσι, κἂν ἐκε confectionem, sive ad præfecti * designationem, κλησίαι καθολικαί· κἂν εὐκτήριοι οἶκοι· κἂν τοῖς sive ad animalium peccatorum inquisitionem x, τοιούτοις μηδὲν εἶναι μεθεκτὸν τῷ κατὰ χώραν ἀρneque aliud quidquam, usque ad canonicarum χιερεῖ, εἴτε εἰς ἱεροπραξίαν, εἴτε εἰς ἡγουμένου illalionum exactionem. Etenim qui in his y, conse- σφραγίδα, εἴτε εἰς ψυχικών σφαλμάτων ἀνάκρισιν, crationem sortiuntur, patriarchales erunt et no- οὐδ᾽ ἄλλο οὐδ᾽ ὁτιοῦν, μέχρι καὶ τῆς τῶν κανονικών minabuntur, et patriarchalium jurium exarcho εἰσφορῶν ἀπαιτήσεως. Καὶ γὰρ οἱ ἱερᾶσθαι λαχόν subjicientur, eique solita cauonica persolvent. τες ἐν τούτοις, πατριαρχικοὶ καὶ ἔσονται καὶ ὄνο Ipse autem exarchus eos, qui sacris in posterum c μασθήσονται, καὶ τῷ τῶν πατριαρχικών δικαίων initiabuntur, per gradius singulos ad id promove- ἐξάρχῳ ὑποκείσονται, καὶ τὰ συνήθη κανονικὰ πρὸς bit, cum legitimis: tam vitæ, quam ælalis ipso. αὐτὸν ἀποτίσουσι. "Ο δ᾽ αὐτὸς ἔξαρχος καὶ τοὺς ἑξῆς rum testimoniis,et alio omni regulari observationes ἱερᾶσθαι μέλλοντας διὰ τῶν κατὰ μέρος βαθμῶν εἰς Præterea nuptialibus præerit contractibus per- τουτ' αὐτὸ προβιβάσει, μετὰ τῶν νενομισμένων μαρτ millendis aut velandis. Et ratiociniorum susce τυριῶν τοῦ τε βίου καὶ τῆς ἡλικίας αὐτῶν, καὶ πά plores spiritales Patres in patriarchalibus juribus της ἑτέρας κανονικῆς παρατηρήσεως. Ετι γε μὴν assidentes ab e probabuntur,ac veniam accip ent. καὶ τῇ τῶν γαμικῶν συναλλαγμάτων ἐπιστατήσει Ubi autem patriarchale S auropegium præstructum προτροπῇ καὶ ἀποτροπῇ. Καὶ οἱ τῶν λογισμῶν δὲ non fuerit, regionis antistes illius poleslalem la- ἀνάδοχοι πνευματικοί Πατέρες οἱ ἐν τοῖς πατριαρ bebit: sive monasterii suburbanum sit sive paralau- χικοῖς δικαίοις προσκαθήμενοι, παρ' αὐτοῦ καὶ δου rium, sive domus oratoria Et illius erit relatio κιμασθήσονται, καὶ τὸ ἐνδόσιμον λήψονται. Ενθα sigillum b, inquisitio, preventus canonicorum,or- δὲ μὴ κατεβλήθη πατριαρχικὸν σταυροπήγιον, δκατὰ dinationes, venia et prohibitio contractuuin, et si χώραν ἀρχιερεὺς ἐκεῖσε ἐξουσιάσει· κἂν προάστειον quod sit aliud episcopale privilegium. Sicubi etiam ή μοναστηρίου, κἂν παραλαύριον, κἂν οἶκος εκτής forte tempus interruperit et abstulerit, occasione ριος· καὶ αὐτοῦ ἔσται ἡ ἀναφορὰ, ἡ σφραγὶς, ἡ ἐξarchetyporum, et ipsis subjecta fecerit, ut censeren- έτασις, ἡ πρόσοδος τῶν κανονικῶν, αἱ χειροτονίας, tur palriarchalia, quæ ab initio patriarchicum non ἡ ἔνδοσις καὶ ἡ κώλυσις τῶν συναλλαγμάτων· καὶ εἴ τι habuere Stauropegium.Sed mediocritas nostra re- άλλο προνόμιον ἐπισκοπικόν. Κἂν τί που ἴσως ὁ χρό gionum antistitibus talium jure credit. Etsi enim νος διέκοψε καὶ ἀφείλετο, προφάσει των πρωτοτύπων, studiose amplectatur, quæcumque patriarchali καὶ αὐτοῖς ὑποκείμενα, πατριαρχικά λογίζεσθαι κάτ conveniunt potestati, aliena lamen non appetit, κεῖνα πεποίηκε τὰ μηδὲ τὴν ἀρχὴν ἐσχηκότα παut quæ ad eam non pertinent, sibi vindicet. Subji - τριαρχικόν σταυροπήγιον. Αλλ' ἡ μετριότης ἡμῶν cimus autem locorum et antistitibus et illos, qui τοῖς ἐγχωρίοις ἀρχιερεύσι τῶν τοιούτων παραχωρεί. ante exstructionem divinorum templorum.quæ suh Κἂν γαρ ἐξόχως ἀντέχηται τῶν ὅσα τῇ πατριαρχικῇ patriarchalibus crucibus præædificata sunt, vel προσήρμοσεν ἐξουσίᾳ, ἀλλ' οὐχὶ καὶ τῶν ἀλλοτρίων postea adificabuntur, locum inhabitaru, aut έρᾷ, ὥστε τὰ μηδὲν αὐτῇ προσήκοντα σφετερίζεσθαι. = pontifici. n abbalis, = anima delictorum examen, sacerdotes funt. = cum visitatis. a canonica • confirmatio.

Ὑποτιθέαμεν δὲ τοῖς ἐγχωρίοις ἀρχιερεύσι κάκε!- qui, cum posterius inhabitarunt, ab indigenis, vel νους, οἵτινες πρὸ τῆς ἀνεγέρσεως τῶν ἐπὶ σταυροπη- incolis originem ducere reperiuntur: ut regionis γίοις πατριαρχικούς προγκοδομημένων, ἢ καὶ μετὰ antis iti tales subjiciantur, in omnem episcopalem τοῦτο οἰκοδομηθησομένων θείων σηκῶν, τὸν τόπον sollicitudinem. De iis tamon, qui ex aliena reκατῴκησαν, ἢ καὶ ὕστερον κατοικήσαντες, ἀπὸ τῶν giune venerunt, aut venturi sunt ante fixionem ιθαγενῶν καὶ ἐγχωρίων εὑρίσκονται ὄντες ὥστε κα! stauropegii, et postea illic domicilium collocarunt, τοὺς τοιούτους τῷ κατά χώραν ὑποκεῖσθαι ἀρχιερεῖ, nemo repugnabit quin ad pa riarchalium jurium εἰς πᾶσαν ἐπισκοπικὴν διεξαγωγήν. Περὶ μέντοι τῶν exarchum prorsus pertineant. Indubitatus enim ἐξ ἀλλοδαπῆς ἐληλυθότων καὶ ἐλευσομένων πρὸ τῆς et eorum talis erit exarchus. Innotescal e ergo πήξεως τοῦ σταυροπηγίου, καὶ μετα τοῦτο κἀκεῖσε præsens nostræ moderationis definitio secra ta saτὴν οἴκησιν ποιουμένων, οὐδεὶς ἀντερεῖ τῷ τῶν πα- cri chartophylacii, et rescribatur ei, qui a parte τριαρχικών δικαίων ἐξάρχων, ὡς δῆθεν οὐκ αὐτῷ episcopatus Artæ postulavit eam, et exhibuit, uι d προσηκόντων. Αναμφίλογος γὰρ ἔσται καὶ αὐτῶν intimelur notiliæ sacratissimi metropolitani Nauἔξαρχος ὁ τοιοῦτος. Ἐπιγνωσθήτω τοίνυν ἡ παρών pacti Habuit subscriptum,mense Junio, indictioὁρισμὸς τῶς ἡμῶν μητριότητος τῷ σεκρέτῳ τοῦ ἱεροῦ nis 5, patriarchali et dis ina manu. Pendlebat autem χαρτοφυλακίου. Καὶ ἀντιγραφή των τῷ ἀπὸ τοῦ μέρους inferne plumbea bulla, habens ex una parte sanτῆς ἐπισκοπῆς Αρτης αίτησαμένῳ, καὶ πορισαμένῳ tissimani Deiparam in ulnis gestantem Dominum noαὐτόν, ἐπὶ τῷ ἐμφανισθῆναι καὶ τῷ ἱερωτάτῳ μητρο- stru: Jesnm Christum, ex altera autem has litteras, πολίτη Ναυπάκτου, εἰς εἴδησιν. Εἶχε τὸ, Μηνὶ Ἰου- Gernanus Dei miseratione archiepiscopus Constanνίῳ, ἐπινεμήσεως εʹ, διὰ τῆς πατριαρχικῆς καὶ θείας tinopoleos.nova Romæ, et cuinenicus patriarcha. χειρός. ᾿Απῃώρητο δὲ καὶ κάτωθεν μολιβδίνη Βούλλα, ἔχουσα ἐν μὲν τῷ ἐνὶ μέρει τὴν ὑπεραγίαν Θεοτόκον. παλάμαις φέρουσαν τὸν Κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστόν· ἐν δὲ τῷ ἑτέρῳ γράμματα ταῦτα, Γερμανός ἐλέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως, νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικές πατριάρχης. Έτερον τοῦ αὐτοῦ. Aliud de eodem e Τὰ κατὰ συναρπαγήν λαβόντα σύμπηξιν, οὔθ᾽ ὁ Quæ per vim affixionem ceperunt ƒ, nec tempus καιρός περιτρέχει ἀπερικλόνητα, καὶ αὐτοὶ δὲ οἱ percurrit inconcussa, et qui ipsorum affixionis τῆς αὐτῶν συμπήξεως αἴτιοι τὴν ἀνατροπὴν αὐτῶν sunt auctores, eversionem, tandem eorum perfτελεσιουργοῦσι προφυάνοντες. Προβαίνει τι καὶ παρ' ciunt. Accidit quidpiam apud nos hujusmodi, cujus ἡμῖν τοιουτότροπον, καὶ ταχέως ἡ μετριότης ἡμῶν correctionem mediocritas nostra celeriter facit. In τὴν αὐτοῦ ποιεῖται διόρθωσιν. Ἐν τῇ χώρᾳ τῆς regione Paphlagonia, patriarchalia monasteria Παφλαγονίας, πατριαρχικαί μοναὶ σποράδην διά-α sparsim sita sun: monasteriis subjiciuntur et κεινται ταῖς μοναῖς ὑπόκεινται καὶ προάστεια, suburbana. prædiaque simul et agelli. Populus χωρία τε ὁμοῦ καὶ ἀγρίδια· λαὸς τοῖς κτήμασι multiplex possessiones incolit. De his in synodo, διάφορος κατοικεῖ. Περὶ τούτων, ἐπὶ τῆς καθ' ἡμᾶς quæ sub nobis habita, cum ante aliquod tempus συνόδου, γεγενημένης πρό τινος καιροῦ συζητήσεως, facta esset quaestio, uter administrationem eorum ὑπότερον ἄρα εἶναι δεῖ τὸν τῆς αὐτῶν διεξαγωγῆς, vindicare sibi leberet, isne qui est regionis antisἀντιποιησόμενον· εἴτε τὸν κατὰ χώραν ἀρχιερέα Les 4 (quo«l dioceseos et pars sit) an qui a patriar (ὅτι τῆς ἐνορίας τούτου μέρος τλγχανοῦσιν), εἴτε chali potestate mittitur exarchus, quod sujecta τὸν ἀπὸ τῆς πατριαρχικῆς ἐξουσίας ἀποστελλόμενον sint monasteriis, quae ab ipso gubernari statulum ἔξαρχον, ὅτι ταῖς μοναῖς, ἂς ἐτάχθη διέπειν, τυγχά. est: incerium erat,quomodo patriarchalis exarchi νουσιν ὑποκείμενα ἔλαθέ πως καὶ τῇ τοῦ πατριαρ- administrationi attribula essent. Attributionem χικοῦ ἐξάρχου ἐπεκυρώθησαν διεξαγωγῇ. Τῇ προσ- hanc aclio snbsecuta est, pronuntians et extermiκυρώσει ταύτῃ καὶ πρᾶξις ἐπηκολούθησεν, ἐκ- natisnem ad ea quæ tractata sunt, confirmanda. φωνοῦσα καὶ ἀφορισμόν, διὰ τὴν τῶν διειλεγμένων Hodie autem incidente causa in exactiorem disταύτῃ βεβαίωσιν. Τὴν σήμερον δὲ ὑπὸ ἀκριβεστέραν quisitionem, potuit quidem mediocritas nosira rei πεσούσης τῆς ὑποθέσεως βάσανον, εἶχε μὲν καὶ absurditatem ex eo perspicere, indeque ejus emenαὐτόθεν ἡ μετριότης ἡμῶν κατανοεῖν τὸ τοῦ πρά- dationi statim annuit, cognoscens exarchum jus γματος ἄτοπον, κάντεύθεν τῇ ἐπιδιορθώσει τούτου acquisiisse patriarchale, in iis, quæ sub crucibus παραυτίκα ἐπένευεν, ἐπ᾿ ἐκείνοις διαγινώσκουσα patriarchalibus fundamentum habuerunt, sive τὸν πατριαρχικὸν κεκτῆσθαι δίκαιον ἔξαρχον, ὅσα monasteria sint, sive oratoria. Sed et invenit ve ἐπὶ σταυροπηγίοις πατριαρχικοῖς τὴν βάσιν ἐσχή- terem actionem synodalem sub patriarchalu beati κασιν, εἴτε μοναστήρια εἰσιν, εἴτε εὐκτήρια. Εύρηκε illius domini Germani factam, idem negotium δὲ καὶ πρᾶξιν συνοδικὴν παλαιὰν ἐπὶ τῆς πατριαρ- plurimi facientem, constituentemque (si paucis χίας τοῦ μακαρίτου ἐκείνου κυρίου Γερμανού γε- verbis dicendum sit patriarchalium monasterioγενημένην, τὴν αὐτὴν περὶ πολλοῦ ποιοῦσαν ὑπόθεσιν· rum quæ ubique sunt, exarchos non habere καὶ διαταττομένην (εἰ δεῖ συντόμως εἰπεῖν) μὴ ἔχειν licentiam vindicandi sibi prædia his subjecta, aut • Insinuetur. " et impetravit, ut. e Aliud ejusdem. ' per obreptionem confecta sunt, ea nec. confectionis, η Baarchus.

qui in iis est populum, aut oratoria, quæ patriar- έξουσίαν τοὺς τῶν ἐκασταχού πατριαρχικών μονών chales cruces sortita non sunt, sed neqne susci- εξαρχεύοντας, ὑποποιεῖσθαι καὶ τὰ ὑποβλεβλημένα piendi eos, qui illinc consecrandi sunt et ut pro- ταύταις χωρία, ἢ τὸν ἐν τούτοις λαόν, ἢ τὰ εὐκτήρια prios ad sacerdotii dignitatem provehendi, sed ab ὅσα μὴ σταυροπηγίων πατριαρχικών ηὐμοιρήκασιν, iis omnino abstinere, ut a regionis episcopo ᾿Αλλὰ μηδὲ τοὺς ἐκεῖθεν ἱερᾶσθαι μέλλοντας ἀνατές administrentur. Εt secula est actionem. Eademque χεσθαι, καὶ ὡς ἰδίους πρὸς τὸ τῆς ἱερωσύνης ἀνά et ipsa, cum assidente fraternitate, in præsente γειν ἀξίωμα· ἀλλὰ ἀπέχειν πάντη αὐτῶν, ὡς παρὰ causa pronuntiavit, dicens,non esse consentaneum τοῦ ἐπισκόπου τῆς χώρας διέποιντο. Καὶ ἠκολούut episcopus a proprio expellatur populo, eo. uod θησε τῇ πράξει· καὶ τα αὐτὰ καὶ αὕτη μετὰ τῆς patriarchalibus monasteriis, quibus a lhærent συνεδριαζούσης αὐτῇ ἀδελφότητος πρὸς τὴν ὑπό prædia, vel suburbana subjecta sint. Sed nec a θεσιν ἀπεφήνατο, μὴ δέον εἶναι εἰποῦσα, ἀπωθεῖσθαι suis oratoriis, nisi sub patriarchalibus stauropegiis τοῦ ἰδίου λαοῦ τὸν ἐπίσκοπον, προφάσει τοῦ πατριet ipsa fundata sint,sive etiam paralauria forte αρχικαῖς μοναῖς ὑποκεῖσθαι τὰ χωρία, ἢ τὰ προsint, aut mnetochia. Quamobrem prædictam illam άστεια ἔνθα προσκάχηνται· ἀλλα μηδὲ τῶν ἐν actionem inde synodaliter abrogans, quæ in ea αὐτοῖς εὐκτηρίων, ἐὰν μὴ ἐπὶ σταυροπηγίοις παcomprehensa sunt, omni modo cessare constituit, τριαρχικοῖς καὶ αὐτὰ ἐφηδράσθησαν καν καὶ et quam pronuntiavit excommunicationis vinculum παραλαύρια τυχόν τυγχάνουσι τῶν μονῶν, ἢ μετόχια. solvit. Paphlagonia igitur antistites haec præ iia et ύθεν καὶ τὴν εἰρημένην ἐκείνην πράξιν ἀπεντευθεν suburbana sine interruptione gubernabunt, illa συνοδικῶς ἀκυρώσασα, ἀπραξίαν τε παντελῆ τῶν utique quæ non suh stauropegiis patriarchalibus ἐν αὐτῇ διειλημμένων κατεψηφίσατο, καὶ τῷ από exstructa sunt. Inveniuntur quidem et aliqua ej s- ορισμῷ δὲ λύσιν ἐπηγαγεν, ὃν ἐκφωνούσα ἐτύγχανεν. modi, cum iis aalem et oratoria patriarchalibus Έσονται οὖν οἱ κατὰ τὴν Παφλαγονίαν οὗτοι ἀρχ his monasteriis subjecta, nisi sint quibus patriar- ιερεῖς τα χωρία ταυτα καὶ τὰ προάστεια ἀπερις κύρ chicæ cruces fundamentum præstiterint. Etenim et πως διέποντες. Εκεῖνα μέντοιγε ὅτε μὴ ἐπὶ σταυ ab his debent quæ sunt suæ pastinis transferre, et ροπηγίοις πατριαρχικούς συνεχίσθησαν, ευρίσκονται patriarchali exarcho transitum ad ca concedere. μὲν καί τινά που τοιαύτα, σὺν αὐτοῖς δὲ καὶ τὰ Qui autern ea sic regere probabuntur, neque ab iis, υποτεθειμένα τοῖς πατριαρχικούς μοναστηρίας του qui patriarchalibus monasteriis præsunt ', turba- τοις εὐκτήρια· πλὴν εἰ μή τισι καὶ αὐτῶν πατριαρ buntur neque a patriarchicæ potestatis metochiis. χικὰ ὑποβέβληνται σταυροπήγια. Και τούτων γέρ Debent enim iis, quæ definit. sunt, acquiescere, όφείλουσι τὰ τῆς ἑαυτῶν μεταίρειν ποιμάνσεως, nec ullo modo conari cuiquam antistituin parti καὶ τῷ πατριαρχικῷ ἐξάρχῳ τῆς εἰς τὰ τοιαῦτα molesti esse, ob administrationem et curam παρόδου παραχωρεῖν. Διέπειν δὲ οὕτων ταῦτα δικαιωpræditorum prædiorum. et eorum, qai in his θέντες, οὔτε παρὰ τῶν τοῖς πατριαρχικούς μονα sedes collocarunt: præterea enim oratoriorum, στηρίοις ἡγουμενευόντων εἰς τοῦτο ἐνοχληθήσεται, metochiorum et paralauriorum, quæ sub patriar- οὔτε παρὰ τῶν τῆς πατριαρχικῆς ἐξουσίας ὄντων chalibus stauropegiis exstructionem non ceperunt. μετοχίων. Οφείλουσι γὰρ οἱ τοιούτοι τοῖς ὡρισμένοις ἐμμένειν καὶ μηδόλως πειρασθαί τινι τοῦ μέρους τῶν ἀρχιερέων παρενοχλεῖν, ἐπὶ τῇ διεξαγωγῇ καὶ ποιμάνσει τῶν εἰρημένων χωρέων, καὶ τῶν ἐν τούτοις προσκαθημένων· πρὸς δὲ καὶ τῶν εὐκτηρίων, μετοχίων τε καὶ παραλαυρίων, ὅσα μὴ ἐπὶ σταυροπηγίοις πατριαρχικοῖς εἰλήφασι τὴν ἀνέγερσιν. MANUELIS I. Solutiones quarumdam quaestionum. Sacratissimus Dyrrachii metropolita Romanus, dilectus in domino frater, et nostræ mediocritatis comminister. nostræ hodie assidens mediocritati synodice præsidenti cum sacratissimis suis fratribus, Caesarea, Cappadocia, Metrophane; Sardium, Andronico: Philadelphiæ, Phoca: Pontoheracleæ, η Nicephoro: Smyrna, Georgio: Methymna, Michaele: chartam in medium, ut legeretur, protulit, in qua erant interrogationes piissimi Bellæ episcopi, quærentes synodicas solutiones. Erant autem interrogationes hujusmodi. ΜΑΝΟΥΗΛ. Α΄. «Λύσεις ἐρωτήσεών τινων.» Ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Δυρραχίου Ρωμανός, κατὰ Κύριον ἀγαπητὸς ἀδελφὸς καὶ συλλειτουργὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος, τῇ ἡμῶν σήμερον συνεδριάζων μετριότητι προσκαθημένω προσκαθημένῳ συνοδικώς μετά τῶν ἱερωτάτων αὐτῆς ἀδελφῶν, τοῦ Καισαρείας, Καππαδοκίας Μητροφάνους, τοῦ Σάρδεων Ανδρονίκου, τοῦ Φιλαδελφείας Φωκά, τοῦ Ποντοηρακλείας Νικη φόρου, τοῦ Σμύρνης Γεωργίου, του Γεωργίου, του Μηθύμνης Μιχαήλ, χάρτην ἐπὶ τοῦ μέσου προέτεινε εἰς ἀναγνωσιν. Καὶ ὁ χάρτης ἐρωτήσεις ἦν τοῦ θεοφιλεσ στάτου ἐπισκόπου Βελλᾶ, συνοδικῶν δεόμεναι λύσεων. Εἶχε δὲ οὕτω τὰ τῶν ἐρωτήσεων. ! ' abbates sunt. NOTÆ. Charitopuli cognomentum hic habuit,

Τινὲς τῶν οἰκείων γυναικῶν ὑποχωρήσαντες διὰ μίσος, ἢ ἄλλην ὁποίαν δή τινα αἰτίαν, καὶ ἐν ἀλλο τρία διάγοντες, μένουσιν οὕτως αἱ γυναῖκες τῶν τοιούτων ἐπὶ πέντε ἢ καὶ πλείοσιν ἔτεσι τῶν ἀνδρῶν αὐτῶν ἀνεπιστρόφων ὄντων, καὶ ἀδήλων ποῦ ἄρα διάγοιεν· εἰ δεῖ τοίνυν ἀνδράσιν ἑτέροις ταύτας συζεύγνυσθαι; Τινὲς τῶν ἱερωμένων ἐν τῇ μεγάλη Τεσσαρακοστῇ, προηγιασμένους θείους ἄρτους κρύψαντες ἐν ἀρτοφορίοις, εἶτα συνεργία δαίμονος ἐκ τοῦ σηκοῦ τοῦ θείου συληθέντων ὑπὸ μυῶν, καὶ κυνὸς παρανοίξαντος τὴν θύραν, ἢ καὶ ἐν τῷ ἱερουργεῖν τὸν ἱερέα καὶ ἐν τῇ τραπέζῃ τὰς εὐχὰς ὑπαναγινώσκειν, λαθὼν μᾶς τις μετὰ τὴν προσκομιδὴν ἀφήρπασε τὸ ἱερουργούμενον θεῖον σῶμα· πῶς χρὴ εἰς τὰ τοιαῦτα η ἐπιτιμηθῆναι τοὺς ἱερεῖς. Ἱερεῖς τινες ἀφοριζόμενοι παρὰ τῶν οἰκείων ἀρχ ιερέων τοῦ ἀφορισμοῦ καταφρονοῦσι· καὶ ἐπιτετιμημένοις ὄντες εἰσέαχονται καὶ ἱερουργοῦσι. Πῶς δεῖ τούτους κολασθῆναι; Λαϊκοὶ διγαμήσαντες καὶ παιδοποιήσαντες, ὑπερβάν τες τὰ τεσσαράκοντα ἔτη παρενοχλοῦσι καὶ εἰς τρίτον ἐλθεῖν συνοικέσιον, ἕνεκα τῆς ἀνατροφῆς τῶν προϋπαρχόντων παίδων αὐτοῖς, καὶ τοῦ μὴ χύδην ἁμαρτάνειν, εἰ ἀνέγκλητον αὐτοῖς τριγαμῆσαι; Αντιμίνσια ἴσμεν γενόμενα, ἐπὰν ὁ ἀρχιερεὺς δι' ἑαυτοῦ ἐνεργήσῃ τὸν ἐγκαινισμὸν, καὶ ἐκ τοῦ πανίου τοῦ ὑποστρωθέντος καὶ περιειλήσαντος τὴν τράπεζαν, εἰς βραχέα τεμνομένου καὶ γραφομένου, τοῖς ἱερεῦσι δίδοσ— θαι· λαὶ ἄνευ τούτων μὴ δύνασθαι ἱερουργεῖν· "Ενθα οὖν ἐστι τούτων ἔνδεια, τι δεῖ πραχθῆναι· ἵνα μὴ μένωσιν οἱ ἱερεῖς ἄνευ ἱερουργιών; Τινὲς ἱερεῖς λανθανόντως ἐποίησαν τῇ μεγάλῃ Τεστ σαρακοστῇ εὐλογήσεις· ποταπὸς ἄρα ὁ γάμος οὗτος καὶ ποίοις ἐπιτιμίοις ἁλίσκονται οἱ οὕτως ἱερολογήσαντες ἱερεῖς; Πρὸς γοῦν ταύταις ταῖς ἐρωτήσει ἡ μετριότης ἡμῶν τοιαύτας τὰς λύσεις ἐπήνεγκεν. Οἱ ἀπὸ τῶν οἰκείων υποχωρήσαντες γυναικῶν ἄνω δρες δι᾽ ὁποιανδήτινα αἰτίαν, καὶ ἐν ἀλλοτρίᾳ διάγοντες ἀφορισμοῦ εἰσιν ἄξιοι, εἰ ἀνεπιστρόφως el ἔχουσι, καὶ πρὸς τὰς οἰκείας γυναῖκας οὐ προαιροῦνται πάλιν νοστῆσαι· εἰ δὲ ἄδηλοι εἶεν, καὶ προέβη καὶ ἔρευνα τούτων ἐξ ἀποστολῆς τῶν γυναικών αὐτῶν, καὶ πενταετία παρῆλθεν ἐξότου ἀφανεῖς οἱ ἄνδρες τούτων ἐγένοντο, αἰχμάλωτοι τυχόν γεγονός τες, ἢ ἄλλῳ τινὶ τρόπῳ ἀφανισθέντες· τῶν τοιούτων αἱ γυναῖκες ἀκωλύτως κατὰ τὸν ἐκχωροῦντα νόμον ἑτέροις συναφθεῖεν ἀνδράσιν· αἱ δ᾽ ἄλλαι ὧν οἱ τωσαν. Οἱ πταίσαντες ἱερεῖς οἱ τοὺς προηγιασμένους ἄρτους πεποιηκότες τοὺς ὑπὸ κυνων τῶν παρανοιξάντων τὴν τοῦ ναοῦ πύλην ἀφανισθέντας, τῆς ἱε. ρουργίας πρὸς καιρὸν τὸν παρὰ τὴν διάκρισιν κείμενον τοῦ αὐτῶν ἀρχιερέως παυσάσθωσαν, ὡς μὴ τὴν ἱκανὴν πεποιηκότες ἀσφάλειαν. Οἱ δ᾽ ἄλλοι οἱ τοὺς Quidam cum per odium aut aliam quamlibet ob causam a suis uxoribus discessissent, peregre degentes, non revertuntur: et cum incertum sit, ubi agant, non revertuntur: et cum incertum sit, annos vel plures. An eas oporteat aliis conjungi viris? Quidam sacrificuli in magna Quadragesima præsanctificatos divinos panes in panariis recon dentes, iis deinde opera dæmonis ex septo divino subreptis a muribus, et cane ostium aperiente,vel etiam cum sacerdos sacrificaret, et ad mensas precationes legeret, delitescens mus post oblationem, consecratum divinum corpus subripuit; Quam censuram merentur sacerdotes? Sacerdotes quidam a suis antistitibus excommunicati excommunicationem contemnunt; et sub penis cum sint, ingrediuntur et sacrificant. Quonam modo sint hi plectendi? Laici cum secundas contraxerunt nuptias, liberis procreatis post quadragesinum annum, postu lant ad tertias convolare, ob præexsistentem liberorum educationem, et ne passim k peccent. An sine reprehensioue id faciant? Antimensia 1 scimus facta, postquam antistes per se operatus fuerit dedicationem, et ex panno substrato circumvolventeque mensam, in frusta dissecto et scripto m, sacerdotibus dari: nec posse sine his sacrificare. Ubi igitur horum est defecfectus, quid faciendum,ne sine sacrorum celebratione sacerdotes maneant? Quidam sacerdotes in magna Quadragesima benedictiones clam fecerunt:quales tandem sunt nuptiæ, et quibus tenentur penis sacerdotes, qui sic sacras preces conceperunt? Ad has igitur interrogationes mediocritas nostra tales solutiones protulit? Qui ob quamlibet causam ab uxoribus suis recesserunt, et alibi degunt, excommunicationem merentur. si perseverent,nec velint ad uxores reverti. Si vero incertum ubi sint, et mandato earum inquisitio processerit, præterieritque quinquennium, ex quo viri disparuerunt, in bello forte capti, aut quo alio modo de medio sublati: uxores eorum per legem non prohibentur aliis conjungi viris. Aliæ autem, quarum adhuc viri supersunt, suos viros quærant. ἄνδρες ἔτι περίεισι, τοὺς οἰκείους ἄνδρας ζηνεί Qui sic deliquerunt sacerdotes, ut præsanctificatos panes,a se factus, canes templi ostium aperientes de medio sustulerint, ad tempus in cognitione antistitis positum, a sacrorum operatione cessent, quod diligenter non caverint. Alii autem, qui panes in oblatione per mures amiserunt, inculpati j sacerdotes. k promiscue. I Suid. ἀντιμίσιον. m picto. PATROL. GR. CXIX.

maneant (multa enim ejusmodi sape accidunt), ἄρτου; ὑπὸ μυῶν ἐν τῇ προσκομιδῇ ὀλέσαντες, ἀνεqui etiam aliam oblationem mensæ sacra apponent oblationeque facta sacrificium perficient. Excommunicati, qui sacrificant, depositione sunt digni, idque in episcopi ipsorum cognitione positum esto. Qui tertiis nuptiis implicari vulunt, post annum ætatis quadragesimum, ut polygamiam Christianis non convenientem quærentes, re infecta dimittentur: quod si etiam vim inferant, censuram subibunt. Antimensia in omnibus sanctis mensis poni neccsse non est, sed in iis, de quibus incertum consecrata sint, necne. Nam antimensin consecratarum sanctarum mensarum locum obtinent: nec iis opus est, ubi mensas consecralas esse constat. Sacerdotes, qui in magna Garrena - nuptiales fecerunt benedictiones, si per simplicitatem id fecerint, mediocri correctione sunt digni; sin autem per malitiam et clam commiserint, majore pana, quæ antistitis judicio irrogabitur. Ab iis autem facta connubia, ut sacra precatione munita rata inconcussaque manebunt. Habuit illud, mense Julio, indict. 8, et viridis ceræ sigillum. πιτίμητοι διαμεινάτωσιν· ἐπεὶ πλεῖστα τοιαῦτα πολλάκις γίνονται· οἳ καὶ ἑτέραν προσφορὰν ἐν τῇ ἁγίᾳ τραπέζῃ εἰστάξουσι καὶ προσκομιδὴν ποιήσουσι, καὶ τὴν ἱερουρ γιαν τελειώσουσιν. Οἱ ἀφωρισμένοι καὶ ἱερουργοῦντες, καθαιρέσεως εἰσιν ἄξιοι· καὶ εἰς τὴν τοῦ ἐπισκόπου αὐτῶν τοῦτο κείσθω διάκρισιν, Οἱ τρισί γάμοις συμπλακήναι βουλόμενοι μετὰ τὴν τεσσαρακονταετίαν, ὡς πολυγαμίαν τοῖς Χριστια νοῖς οὐκ ἀνήκουσαν ζητοῦντες, ἄπρακτοι ἀποπεμφθήσονται· εἰ δὲ καὶ βίαν ἐπάγουσι, καὶ ἐπιτι μηθήσονται. Τὰ ἀντιμίνσια οὐκ εἰς πάσας ἀνάγκη κεῖσθαι τὰς Βαγίας τραπέζας, ἀλλ᾽ εἰς ἃς οὐ γνώριμον ἐστιν εἴτε καθιερωμέναι εἰσιν, εἴτε οὔ τὰ γὰρ ἀντιμίνσια καθιερωμένων ἁγίων τραπεζῶν τόπον ἐπέχουσι· καὶ ἔνθα εἰσὶ γνώριμοι καθιερωμέναι τράπεζαι, οὐ χρεία ἀντιμινσίων ἐκεῖ. Ο II. De translatione episcoporum. Mense Julio, decima die 0, 1, indict. 20, præsidente sanctissimo domino nostro acumenico pa- G triarcha, domino Manuele, in celeberrima et super illustri synodo imperialis p mansionis. quæ hunorata est nomine immaculata Dei Matris Gorgepecoi, Saudrorum cognominata: assidentibus magnæ sanctitati ejus et sacratissimis antistitibus, Casa - rem Cappadocia, Metrophane: Sardium et totius Lydiæ exarcho, Andronico: Phila«lelphiæ et locum Syracusani obtinente Phoca: Pontoheracleæ et Claudiopolitani legato Nicephoro: Smyrnæ, Georgio: Dyrrachii, Romano: Methymna, Michaele assistentibus et piissimis dominicis magistratibus. Quod in corporibus animæ, id in negotiis temporum occasiones: et illa hæc movent, et aliter interdum mutant, probabilibus causis cedentes. Quorsum vero temporalis ista transpositio, rerumque mutatio et transitus?Oratio, tempore exigente, has transferat, et in apertius immutet. Joannes pontifcatum adeptus sanctissimi episcopatus Ezeri, qui est sub Larissa metropoli, longumque perpessus iter, præruptum, et equitibus difficile, et senex, mundanum adiens Luciferum, optimum et 30 σεβασμίαι. Οἱ πεποιηκότες τὰς γαμικάς ἱερολογίας ἱερεῖς ἐν τῇ μεγάλῃ Τεσσαρακοστῇ, εἰ μὲν ἐξ ἀφελείας τοῦ· το πεποιήκασι, μετρίων ἐπιτιμίων εἰσὶν ἄξιοι· εἰ δ' ἐκ σκαιοτοπίας καὶ κρύφα, μειζοτέρων ἐπιτιμίων, τῶν παρὰ τῇ διακρίσει κειμένων τοῦ ἀρχιερέως αὐτῶν. Τὰ δὲ παρ᾽ αὐτῶν γινόμενα συνοικέσια, ὡς ἱερολογίαν δεξάμενα, τὸ στέργον ἕξουσι καὶ ἀπερικλόνητον. Εἶχε τὸ, μηνὶ Ἰουλίῳ, ἐπινεμήσεως η', καὶ τὴν κηρίνην πρασίνην σφραγίδα. Β. Περὶ μεταθέσεως ἐπισκόπων. Μηνὶ Ἰουλίῳ ι', ἡμέρᾳ α', ἐπινεμήσεως κ', προκαθημένου τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου κυρίου Μανουὴλ ἐντὸς τῆς περιωνύμου καὶ πανυπερλάμπρου συνόδου 30 βατ: - λικῆς μονῆς, τῆς ἐπὶ ὀνόματι μὲν τιμωμένης τῆς ὑπεραμώμου Θεομήτορος τῆς Γοργεπηκόου, τῶν Σάνδρων δὲ ἐπικεκλημένης • συνεδριαζόντων τῇ μετ γάλῃ ἁγιωσύνῃ αὐτοῦ καὶ ἱερωτάτων ἀρχιερέων, τοῦ Καισαρείας, Καππαδοκίας, Μητροφάνους τοῦ Σάρδεων καὶ ἐξάρχου πάσης Λυδίας, Ανδρονίκου - τοῦ Φιλαδελφίας, καὶ τὸν τόπον ἐπέχοντος τοῦ Συ ρακούσης, Φωκᾶ· τοῦ Ποντοηρακλείας, καὶ τὸν τόπ πον ἐπέχοντος τοῦ Κλαυδιουπόλεως, Νικηφόρου - τοῦ Σμύρνης, Γεωργίου· τοῦ Δυρραχίου, Ῥωμανοῦ· καὶ τοῦ Μηθύμνης, Μιχαήλ· περισταμένων καὶ θεοφι Ο λεστάτων δεσποτικῶν ἀρχόντων. Ὁ ἐν σώμασιν αἱ ψυχαί, τοῦτ᾽ ἐν πράγμασιν οι καιροί· καὶ κινοῦσιν αὐτὰ, καὶ ἄλλως ἄλλοτε ταῦτα μετατιθέασιν εὐπροσώποις αἰτίαις ὑπείκοντες. Εἰς τί δὲ ἡ καιρικὴ αὕτη μετάθεσις, καὶ ἢ τῶν πραγμάτ των ἐναλλαγὴ καὶ μετάβασις; Ο λόγος, καιρού και λοῦντος, μετατιθέσθω ταύτας, καὶ ἐναλλαττέσθω πρὸς τὸ σαφέστερον. Ὁ τῆς ὑπὸ τὴν τῆς Λαρίσσης μητρόπολιν ἁγιωτάτης ἐπισκοπῆς Εζεροῦ ἀρχιερα τικῶς προϊστάμενος Ιωάννης, μακράν τ' ἀνατλὰς ὁδοιπορίαν ἔγκοπόν τε καὶ δύσιππον, καὶ πρέσβυς = quadragesima, o mensis Julii die x, feria prima. p ei splendidissima venerabili mansione regia.

domini et dilectissimi q nostra mediocritatis filii, et per seipsum cum eo collocutus, ad ecclesiasti cum nostrum appulit firmamentum, et non aliter ac astra, clare fulgentes pontifices, fratres et comministros nostra mediocritatis: cui assidentes eos inveniens, chartam in medium protulit, canonicam defensionem requirens.Quæstio autem sic habebat: ἀφικόμενος πρὸς τὸν κοσμικόν φωσφόρον, τὸν κρά- sanctum meum imperatorem, mandato felicissimi τιστον καὶ ἁγιόν μου αυτοκράτορα, ἐξ ἀποστολῆς τοῦ πανευτυχεστάτου δεσπότου καὶ ποθεινοτάτου υἱοῦ τῆς ἡμῶν μετριότητος, καὶ ἀμέσως τούσῳ προσομιλήσας, καὶ πρὸς τὸ καθ᾿ ἡμᾶς ἐκκλησιαστικόν ἐπεχωρίσε στερέωμα· καὶ τοὺς φαιδρὸν ἴσα και ἀστράσι λάμποντας ἱεράρχας, ἀδελφοὺς καὶ συλλειτουργοὺς τῆς ἡμῶν μετριότητος, τῇ ἡμῶν εὐρών συνε δριάζοντας μετριότητι, χάρτην ἐπὶ τοῦ μέσου προέτεινε, καὶ ἀπολογίαν ἐζήτει ἐγκάνονον. Εἶχε δὲ οὕτω τὰ τοῦ προβλήματος· Φῶς γνώσεως δοῦναι μοι ἐξαιτούμαι παρὰ τοῦ παναγιωτάτου δεσπότου μοι καὶ κυρίου, του οίκουμενικού φωστῆρος, καὶ τῆς κατ᾿ αὐτὸν θείας καὶ ἱερᾶς τῶν ἱεραρχῶν ὁμηγύρεως, ἐπὶ τῇ ἀναφορά, ἣν η πρὸς τὸ ὕψωμα τούτων ποιήσασθαι κατετόλμησα, τῷ θείῳ πεισθεὶς ῥήματι. Ερώτησον (γάρ, φησί), τὸν πατέρα σου, καὶ ἐναγγελεί σοι· τοὺς πρεσβυτέρους σου, καὶ ἐροῦσί σοι. " Lucem notitiæ, dari mihi postulo a sanctissimo hero meo et domino, acumenico luminari, et a divina sacraque pontifcum. quæ sub eo fit, congregatione: ad relationem,quam divino confidens verbo, eorum celsitudini facere ausus sum. Interroga (inquit) patrem tuum, et renuntiabit tibi, et seniores tuos, et dicent tibi. Εξεστι τοῖς μητροπολίταις, γνώμῃ. τῶν ὑπ' αὐτ Licetne metropolitanis, episcoporum, quos sub τοὺς ἐπισκόπων, δι' αἰτίαν εὐπρόσωπον, ἣν ὁ καιρὸς se babent,sententia,justam ob causam, quam temἀπαιτεῖ καὶ τὰ πράγματα, μεταθεῖναι ἐπίσκοπον pus et res postulant, ab episcope in episcopen *, ἀπὸ ἐπισκοπῆς εἰς ἐπισκοπὴν, ὑπὸ τὴν αὐτὴν μη- cum ambæ sint sub ejus metropoli, episcopum τρόπολιν τελούσας ἄμφω τὰς ἐπισκοπάς, ἢ οὔ; Επι- transferre, necne? Concessam enim fuisse translaτετράφθαι γὰρ τὴν μετάθεσιν, καὶ πολλοὺς τῶν lionem,et multos antistites, variis temporibus non ἀρχιερέων, κατὰ διαφόρους καιρούς οὐκ εἰς ὁμοτί impares conditione,sed et subliores sedes translaμους, ἀλλ᾽ ἤδη καὶ εἰς ὑπερβεβηκότας θρόνους με tos fuisse dicunt sacrarum tabularum periti. Sed τατεθῆναι, οἱ τῶν ἱερῶν πυκτίδων λέγουσιν ἐπιστή- nos hujus rei certitudinem a vestra amplitudine μονες ᾿Αλλ' ἡμεῖς ἐκ τῆς ὑμῶν μεγαλειότητος τὸ scire avemus. Hæc questione continebantur: et περὶ τούτου βέβαιον γνωρίσαι δεόμεθα. Ελεγε ταῦτα Ezerensis scriptam de eo responsionem postulabat. τὸ πρόβλημα· καὶ ὁ Εζερο. ἐζήτει ἐπ᾿ αὐτῷ ἀπο-“Nostra igitur mediocritas, cum sacra ipsius fraλογία ἔγγραφον. Ἡ γοῦν μετριότης ἡμῶν, μετὰ τῆς ternitale • hæc communi consilio tractans, talia ἱερᾶς αὐτῆς ἀδελφότητος τὰ περὶ τούτου κοινολογη- quædam synodice pronuntiavit. Si quidem synodi σαμένη, τοιαῦτά τινα συνοδικῶς ἀποφαίνεται· ὡς, metropolitanus, suorum episcoporum consensu, εἴπερ ὁ τῆς συνόδου μητροπολίτης, συναινέσει τῶν dare cuipiam voluerit, incrementi ratione, aliam ὑπ' αὐτὸν ἐπισκόπων, δοῦναί τινι θελήσει, κατὰ τὸν episcopen, in sua provincia sitam: sine prejudiτῆς ἐπιδόσεως λόγον, καὶ ἑτέραν ἐπισκοπήν, ὑπὸ cio: id faciet. Nam et a nobis y talia per modum τὴν ἐπαρχίαν αὐτοῦ καὶ ταύτην τελοῦσαν, ἀποκρι- fraternæ dilectionis quotidie funt. Et faciet episcoματίστως τοῦτο ποιήσει ἐπεὶ καὶ παρ' ἡμῖν τοιαῦτα pus etiam in ea episcope totaque ejus diœcesi admiδιὰ τὸν τῆς φιλαδελφίας οσημέραι τρόπον ἐνεργεῖ- nistrationem omnium pontificalium jurium, quæται· καὶ ποιήσεται ὁ ἐπίσκοπος καὶ ἐν τῇ τοιαύτῃ cunque et genuinus antistes ejus: excepto eo, ne ἐπισκοπῇ καὶ πάσῃ τῇ ταύτης ἐνορίᾳ τὴν διεξαγω- in sacro conthrono collocetur.Quod si rursus cum γὴν τῶν ἱεραρχικῶν ἁπάντων δικαίων, ὅσα καὶ γνή- sua syuodo metropolitanus ob causam laudabilem, σιος ἀρχιερεὺς αὐτῆς· παρὲξ τοῦ ἐν τῷ ἱερῷ συν- el probabilem prætextum (utilitas autem hæc aniθρόνῳ ἐγκαθιδρύεσθαι. Εἰ δ᾽ αὖ γε μετὰ τῆς οἰκείας marum et ecclesiastici status administratio (comσυνόδου δ μητροπολίτης, δι' αἰτίαν ἐπαινουμένην, probaverit,ut quis episcorum sub se positorum καὶ ἀπολογίαν εὐπρόσωπον (ὠφέλεια δ' αὕτη ψυχῶν, deponat quidem sedem et episcopi nomen,ad aliam καὶ κυβέρνησις ἐκκλησιαστικῆς καταστάσεως) εὐ- autem sub ipso metropolitano exsistentem transfeδοκήσει ἀποθέσται μὲν τὸν θρόνον καὶ τὸ τῆς ἐπι- ratur episcopen: id sine dubio et impedimento σκοπῆς ὄνομά τινα τῶν ὑπ' αὐτὸν ἐπισκόπων· μετα- faciel, quod hominum salutem et ecclesiasticum θεῖναι δὲ τοῦτον ἐν ἑτέρᾳ ἐπισκοπῇ ὑπ᾽ αὐτὸν δὴ decus nostra mediocritas, sacraque ipsius fraterτὸν μητροπολίτην τελούσῃ· ἀνενδοιάστως τοῦτο καὶ milas, cum affectione requirat. Quamobrem et adἀκωλύτως διαπράξεται, ὡς τῆς τῶν ἀνθρώπων σωτη- mittenda censebitur translatio,ob prædictam cauρίας καὶ τῆς ἐκκλησιαστικῆς εὐκοσμίας ποθητής sam; et rata firmaque manebit, ut cui nihil q desideratissimi. Responsum canonibus consentaneum Intellectus. obtemperant. ab episco¯ patu ad episcopatum. cum sacro suo fratrum catu. * sine cujusquam prejudicio.. et apud nos.

adversetur. Canonica enim observatio novit diversis οὔσης καὶ παρὰ τῇ ἡμῶν μετριότητι καὶ τῇ ἱερᾷ temporibus translationes antistitum, episcoporum, et metropolitanorum factas,non in æquales sedes, sed et in sublimiores et excellentiores, propter rationalium Ecclesia Christi ovium refocillationem, et ecclesiasticarum rerum gubernationem. Hæc e diariis synodicis annotationibus emissa, et subscriptione signoque sanctissimi domini nostri et @cumenici patriarcha, domini Manuelis, confrmata: data sunt mense et indictione subscriptis anni 6758. Habuerunt hoc, mense Julio, indictione 8, per patriarchalem divinamque manum, et solitam plumbeam bullam. αὐτῆς ἀδελφότητι. Οθεν καὶ δεκτή λογισθήσεται ἡ μετάθεσις, διὰ τὴν εἰρημένην αἰτίαν, καὶ ἕξει τὸ στέργον, καὶ ἐτεργὸν ὡς μηδὲν τὸ προσιστάμενον κεκτημένη. Επείπερ οἶδεν ἡ ἐγκάνονος παρατή ρησις κατὰ διαφόρους καιρούς μεταθέσεις γενομένας ἀρχιερέων, ἐπισκόπων καὶ μητροπολιτῶν, οὐκ εἰς ισοστασίους θρόνους, ἀλλά γε δὴ καὶ εἰς ὑψηλοτέ ρους καὶ ὑπερέχοντας, διὰ καταρτισμὸν τῶν λογικῶν θρεμμάτων τῆς ᾿Εκκλησίας Χριστοῦ, καὶ ἐκκλησιαστικῶν πραγμάτων κυβέρνησιν. Ταῦτα παρεκόληθέντα ἀπὸ τῶν ἡμερησίων συνοδικῶν παρασημειώ σεων, καὶ τῇ ὑπογραφῇ καὶ σφραγίδι τοῦ παναγιω τάτου ἡμῶν δεσπότου καὶ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου κυρίου Μανουήλ βεβαιωθέντα, ἐπεδόθη μηνὶ καὶ ἐπινεμήσει τοῖς προγεγραμμένοις, ἔτους 5 νη'. Εἶχε τὸ, μηνὶ Ἰουλίῳ ἐπινεμήσεως η', διὰ τῆς πατριαρχικῆς καὶ θείας χειρὸς, καὶ τὴν συνήθη μολιβδίνην βούλλαν, III. De jure patronatus. Moderationi nostræ relatum est a piissimo episcopo Dominico Demetrio, qui sub provincia metropolitani Larissai,eos qui jus fundationis revocants in monasterio, quod ab initio sub ejus episcope fuit, magni inter sanctos martyris Demetrii, Procovico indigenarum tingua cognominato, cupientes quidem hujusmodi monasterium in suam potestatem redigere, et consecratis eis rebus ut propriis uti,sed per prædictum episcopum eo, qui præter rationem erat, impetu inhibitos et non dala facultate bujusmodi absurdum perpetrandi, ad ultionem ejus videlicet excitatos,templum aliud exstruere conari sub patriarchali stauropegio: et ab episcopali monasterio divellere possessiones, ο quæ a majoribus eorum, aut quibusdam Christi amantibus cognatis illorum,ei tribulæ sunt: templo autem ab eis sub patriarchali cruce exstruendo consecrare. Nostra igitur moderatio iniquam hujusmodi ipsorum cogitationem radicitus exscindere volens, ut sacris canonibus omni modo prohibitam, per praesentes suas litteras definit,quascunque possessiones,vel res,episcopali monasterio sancti Demetrii semper ab eo indivulsas manere, idque ab episcopo Dominico administrari, et spiritualiter dirigi b. Nec enim ædiflcaloribus, neque alii cuiquam licet ab episcopali monasterio possessiones divellere, easque patriarchali monasterio vel oratorio templo jure proprietatis tribuere. Quod si quis monasterium vel oratorium septum sub pa- η triarchali c stauropegio exstruere velil, a nemine " quidem probibebitur: prius tamen ei possessiones ex propriis assignari curet. Quas enim possessiones episcopale monasterium liabet, ab eo divelli (ut dictum est) nullo unquam tempore poterunt. Et hæc quidem de eo. b* 31 κτητορικοῦ. 39 κτητορικόν. a «Γ΄. Περὶ οἰκτητορικοῦ 34 δικαίου.» ᾿Ανηνέχθη τῇ ἡμῶν μετριότητι παρὰ τοῦ ὑπὸ τὴν ἐπαρχίαν τῆς μητροπόλεως Λαρίσσης θεοφιλεστάτου ἐπισκόπου Δομινίκου Δημητρίου, ὡς οἰκτητορικὸν 39 δίκαιον ἀνακαλούμενοι ἐν τῷ ὑπὸ τὴν ἐπισκοπὴν αὐτοῦ τελοῦντι ἀνέκαθεν μοναστηρίῳ τοῦ ἐν ἁγίοις μεγαλομάρτυρος Δημητρίου, τῷ Προκοβίκῳ ἐγχωρίως ἐπονομαζομένῳ· ὀρεγόμενοι μὲν κατεξουσιάζειν τέτ λεον τῆς τοιαύτης μονῆς, καὶ τοῖς ἀφιερωμένοις αὐτῇ πράγμασιν ὡς οἰκείοις χρῆσθαι, τῆς δὲ παραλόγου ταύτης ὁρμῆς παρὰ σοῦ ῥηθέντος ἐπισκόπου ἀνακαπτόμενοι, καὶ μὴ ἐγχωρούμενοι τὸ τοιοῦτον ἄτοπον διαπράττεσθαι, εἰς ἄμυναν τούτου δῆθεν διο εγειρόμενοι, πειρῶνται ἕτερον ἀνεγείραι ναὸν ἐπὶ σταυροπηγίῳ πατριαρχικῷ, καὶ ἀποσπᾶσαι ἀπὸ τοῦ ἐπισκοπικοῦ μοναστηρίου τὰ παρὰ τῶν προγόνων απ τῶν, ἤ τινων προσγενῶν αὐτῶν φιλοχρίστων, προσκυρωθέντα αὐτῇ κτήματα· ἀφιερώσαι δ' αὐτὰ τῷ παρ' αὐτῶν ἐπὶ σταυροπηγίῳ πατριαρχικῷ ἀνεγερ θησομένῳ ναῷ. Ὁ γοῦν μετριότης ἡμῶν τὸ τοιοῦτον αὐτῶν παράλογον διανόημα πρόῤῥιζον ἀποτεμεῖν βουλομένη, ὡς τοῖς ἱεροῖς κανόσιν ἀπηγορευμένον παντάπασι, διορίζεται διὰ τοῦ παρόντος αὐτῆς γράμματος ἀναπόσπαστα μέχρι παντὸς μένειν παρὰ τῇ Επισκοπικῇ μονῇ τοῦ ἁγίου Δημητρίου τὰ προσόντα αὐτῇ ὁποιαδή τινα κτήματά τε καὶ πράγματα· καὶ παρὰ τοῦ ἐπισκόπου Δομινίκου διεξάγεσθαι ταύτην, καὶ πνευματικῶς διιθύνεσθαι. Οὔτε γὰρ τοῖς δομή τορσιν, οὔθ᾽ ἑτέρῳ τινὶ ἔξεστιν ἀπὸ ἐπισκοπικῆς μονῆς ἀποσπᾶν κτήματα, καὶ προσκυρούν ταῦτα πατριαρχικῇ μονῇ, ἢ εὐκτηρίῳ ναῷ. Εἰ δέ τις βού λεται ἀνεγεῖραι μονὴν ἢ εὐκτήριον σηκὸν ἐπὶ σταυ ροπηγίῳ πατριαρχικῷ, εἰς μὲν τούτου ἀνέγερσιν οὐ κωλυθήσεται παρά τινος· φροντισάτω δὲ πρότερον προστ κυρῶσαι αὐτῷ κτήματα ἀπὸ τῶν οἰκείων. Τὰ γὰρ τῇ ἐπισκοπῇ μονῇ προσόντα κτήματα, ἀναπόσπαστα παρ' αὐτῇ, ὡς εἴρηται, ἐς τὸ διηνεκὲς ἔσονται. Καὶ ταῦτα μὲν περὶ τούτου. VARIE LECTION ES. 2 Mediocritati. repelant. b apud episcopale monasterium S. Demetrii semper indivulsas. gubernari. c oratoriam adem.

Ἐπεὶ δὲ καὶ περὶ ἑτέρας μονῆς ἀρχῆθεν διαφέρούσης τῇ τοῦ Δομινίκου ἐπισκοπῇ, εἰς Κρομποὺς μὲν οὔσης, ἐπ' ὀνόματι δὲ τῶν ἁγίων μεγάλων μαρτύρων Θεοδώρων τιμωμένης ἀνέφερε τῇ ἡμῶν μετριότητι ὁ αὐτὸς ἐπίσκοπος, ὡς φθάσειε καὶ ταύτην ὁ δεσπότης ἐκεῖνος κύριος Μανουήλ ὑποθεῖναι εἰς μετόχιον τῇ ἐν τῷ θέματι τῶν Σερβίων πατριαρχικῇ μονῇ τῶν ἁγίων Θεοδώρων· οἱ δὲ μοναχοὶ τῆς τοιαύτης πατριαρχικῆς μονῆς, τοῦ ἐπισκόπου κατ εξανιστάμενοι, καὶ τὴν αὐτοῦ ἀπαναινόμενοι ποίμανσιν, τὴν μὲν ἀναφορὰν αὐτοῦ ἀπὸ τοῦ ῥηθέντος ἐπισκοπικοῦ μοναστηρίου, τοῦ εἰς μετόχιον, ὡς εἴρηται, ἐκδοθέντος αὐτοῖς, τέλεον ἐξώθησαν, τὴν πατριαρχικὴν δὲ ἀντεισήγαγον· καὶ τὸ τοιοῦτον ὡς ἀκανόνιστον πάντη ἀπείργουσα ἡ μετριότης ἡμῶν, διορίζεται, ὡς ἐὰν (ὡς ὁ ἐπίσκοπος ἀνήνεγκε) πρὸ τοῦ εἰς μετόχιον ὑποτεθῆναι τῇ πατριαρχῇ μονῇ, τὸ εἰς Κρομπούς μου ναστήριον ἐπισκοπικὸν ἦν, καὶ παρὰ τοῦ κατὰ καιροὺς ἐπισκόπου Δομινίκου διεξήγετο, ἵνα ἔχει καὶ αὖθις ὁ ἐπίσκοπος τὴν οἰκείαν ἀναφορὰν ἐν αὐτῷ, ὡς γνήσιος ἀρχιερεύς. Ὁ γὰρ ἐκδεδωκώς τοῦτο τοῖς μοναχοῖς εἰς μετόχιον, τὴν χρηματικήν μόνην δεσποτείαν ἐκδοῦναι ἠδύνατο, οὐ μὴν δὲ καὶ τὴν πνευματικὴν τοῦ ἐπισκόπου ἀναφορὰν, καὶ τὴν τῶν ψυχικῶν σφαλμάτων ἀνάκρισιν. Ἐσεῖται γοῦν ἡ ῥηθεῖσα τῶν ἁγίων Θεοδώρων μονὴ ἡ εἰς Κρομποὺς διακειμένη, ὑπὸ τὴν ἐπισκοπικὴν ἐξουσίαν καὶ διοίκησιν· εἰ μή πως δυνηθῶσιν οἱ τῆς πατριαρχικῆς μονῆς μοναχοὶ δεῖξαι ὡς καὶ τὸ τοιοῦτον μοναστήριον ἀνηγέρθη ἐπὶ σταυροπηγίῳ c πατριαρχικῷ. Εἶχε τὸ, μηνὶ Ἰουλίῳ, ἐπινεμήσεως η', διὰ τῆς πατριαρχικῆς θείας χειρὸς, καὶ τὴν κηρίνην πρασίνην σφραγίδα. ΑΔΗΛΩΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΩΝ. «Α' Τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου κυρίου περὶ τῆς κατὰ τὴν καθέδραν τάξεως τῶν μητροπολιτῶν καὶ ἀρχιε πισκόπων, καθὼς ἐν τῷ χαρτοφυλακίῳ ἐπαναγράφονται. Εδει τὰς πόλεις αἳ τῷ τῆς ἀρχιερωσύνης τετιμηνται ἀξιώματι καὶ αἷς ἱεροὶ ποιμένες παρὰ τῆς πατριαρχικῆς προχειρίζονται δεξιᾶς, ἐνταυθοί διαγράφεσθαι, ὥσπερ τινὶ οἰκουμένῃ βραχεία συνεχομένας, καὶ τῷ βουλομένῳ ἀταλαιπώρως προσφάινομένας, Τῇ γὰρ ἀναιμάκτῳ ἀνηκούσας ἀρχῇ ἀξιόχρεων ταύτας τῷ ἰδίῳ σηκῷ κατατάττεσθαι· ὡσαύτως τε καὶ πᾶσι τοῖς ἄλλοις τὴν ἐπ' αὐταῖς ἐξουσίαν καὶ τὴν τάξιν αὐτῶν εὐσύνοπτον εἶναι καὶ εὐεπίγνωστον. Σὺν ταῖς πρὸς ἀνίσχοντα δὲ ἥλιον, καὶ αἱ πρὸς δυόμενον καταγράφονται. Ἐκ παλαιοῦ γὰρ αὐτὰς οὔπω μέχρι τῆς δεῦρο ταῖς ἄλλαις συντετάχαμεν, ὧν οἱ τήν ἔφορείαν πεπιστευμένοι ἡνίκα καθέδρας καιρὸς ἐκάλει, παρὰ τῶν ὁμοταγών διωθοῦντο, καὶ ἀντώθουν τούτους, φεῦ τῆς ὕβρεως! τῷ ἴσῳ μέτρῳ τῆς ἐπιπλήξεως. ᾿Αλλ' όγε φιλόχριστος πανευσεβής βασιλεὺς ἡμῶν προσκάθητο μὲν ἅμα ἡμῖν ἐν τῷ σεβασμίῳ ναῷ τῆς ἁγίας Εἰρήνης, ἡνίκα τε τῶν ἀοιδίμων πατριαρχῶν μνήμην ἐπετελοῦμεν. σὺν η " Cum autem et de alio monasterio pertinente ab initio ad Dominici episcopen, in Crompis quidem exsistente, ornato autem sanctorum magnorum martyrum Theodorum nomine,mediocritati nostra idem episcopus retulerit,herum illum d dominum Manuelem hoc subjecisse in metochium patriarchali monasterio sanctorum Theodororum, quod estin Serviorum provincia. monachos autem illius patriarchalis'monasterii in episcopum insurgentes, ejusque passionem renuentes,relationem quidem ejus a prædicto episcopali monasterio, ipsis (ut dictum est) in metochium concesso, tandem rejecisse; patriarchalem autem pro ea introduxisse: rem hujusmodi, ut canonibus adversantem, omnino fprohibens nostra moderatio definit, si (ut episcopus retulit) Cromporum monasterium,antequam in metochium patriarchali subjiceretur mo nasterio, episcopale fuit, et ab illius temporis Dominico regebatur; habeat rursum episcopus propriam in eo relationem, utpote legitimus antistes. Nam qui illud monachis in metochium flargitus est, pecuniarium solum dominium tribuere potuit,non autem spiritualem episcopi relationem, et animalium peccatorum cognitionem g.Prædictum igitur sanctorum Theodororum monasterium in Crompis situm,sub episcopali potestate et administratione dimittetur: nisi patriarchicæ mansionis monachi ostendere potuerint, tale monasterium sub cruce patriarchica exstructum fuisse. Habuit subscriptum, mense Julio, indictione oclava, patriarchali divina manu, et cereo viridi sigillo h. INCERTORUM PATRIARCHARUM. Ι. Sanctissimi patriarchæ domini de sessionis ordine metropolitanorum et archiepiscoporum, ut in chartophylacio_describuntur. Oportebat civitates, quæ antistitis dignitates decoratæ sunt, et quibus sacri pastores dextra patriarchali præficiuntur, hic describi, velut quodam brevi orbe comprehensas, et cuilibet sine labore conspicuas. Num, et quæ ad incruentum pertinent principatum, proprio septo recenseri consentaneum est: sic omnibus aliis potestatem, quæ in ipsis est earumque ordinem manifestum esse et cognitu facilen.Cum iis autem,quæ ad orientem solemn, e quæ ad occasum,describuntur. Jampridem enim ad hodiernum diem nondum aliis annumeravimus il las quarum qui tutela susceperunt, cum sessionis tempus vocabat, ab ejusdem ordinis antistitibus expulsi sunt, et eos vicissim,proh dolor! pari indignationis mensura expulerunt. Sed religiosissimus Christi cultor,imperator noster, in venerando sancta Irenæ templo simul nobiscum praesidebat, quando etiaminclytorum patriarcharum mentionem faceremus: cum eo autem et Deo acceptissimi metropoVARIE LECTIONES. d Despotam illum. pastoralem gubernationem. Ad usumfructum. & Animæ delictorum • Cereum viride sigillum. I pontificis. Pacis. examen.

" Gitani, cum quibus uniuscujusque throni conside- τούτῳ δὲ καὶ μητροπολίται θεοφιλείς, μεθ' ὧν τὸ rantes reverentiam, convenientem cuique locum &:άστου θρόνου αἰδέσιμον συνδιασκεψάμενοι, προστ attribuimus: quemadmolum præsens ordo nos- φορον πᾶσι χώραν ἐπεκληρώσαμεν· καθὰ καὶ ἡ træ commonitionis verbis circumspecte k scriptus παρούσα τάξις ἡ τῷ ἡμετέρῳ τῆς προτροπῆς λόγῳ declarat. Absurdum enim videbatur eos sedis pri- περιεσκεμμένως γραφεῖσα, δηλοί. Ατοπον γὰρ matum usurpare, et decoris causa, quod est dede. ἐδόκει, τοὺς τοῦ βήματος πρωτείων ἀντιποιεῖσθαι, καὶ cus, vel, ut potius dicam, infamia, primarii sacer- δόξης ἕνεκα, ἥτις ἐστὶν ἀδοξία, εἰπεῖν δὲ μᾶλλον αἰdolii reverentiam l posthac contumelia afficere, σχύνη, τὸ τῆς ἀρχιερωσύνης τίμιον, τοῦ λοιποῦ καθcum solum immortalem gloriam curare debere- υβρίζεσθαι· μόνης τῆς ἀθανάτου δόξης φροντίζειν mus,quæ marcorem non admittit, sed semper ef· ὀφειλόντων ἡμῶν, ἢ μαρασμὸν οὐ προσίεται· ἀλλ᾽ florescit, et sui studiosos gloria incorrupta exor- ἀεὶ ἐπανθεῖ, καὶ τοὺς ἐραστὰς δόξῃ ἀκηράτῳ κατακοσμετ et illustrat. καὶ ἀποσεμνύνει. κ' ἡ Κολώνεια. νζ' αἱ Θῆβαι. νη αἱ Σέῤῥαι. • Αἱ μητροπόλεις.» α΄ ἡ Καισάρεια. β' ἡ "Εφεσος. ἡ Ηράκλεια. " ἡ Αγκυρα. ἡ Κύζικος. αἱ Σάρδεις. ἡ Νικομήδεια. η, ἡ Νίκαια. θ, ἡ Χαλκηδών. ι ἡ Σίδη. Metropoles. 1 Caesaria. 2 Ephesus. 3 Heraclea. 4 Ancyra. 5 Cyzicus. 6 Sardes. 7 Nicomedia. 8 Nicæa. 9 Chalcedon. 10 Side. ' ια ἡ Σεβάστεια. 11 Sebastea 12 Amasea. 13 Melitene. ιβ΄ ἡ ᾿Αμάσεια. ιγ. ἡ Μελιτήνη. ιδ᾿ τὰ Τύπνα. ιε δ. Γάγγρα. ις. ἡ Θεσσαλονίκη. ιζ΄ ἡ Κλαυδιούπολις. τη ἡ Νεοκαισάρεια. ιθ᾿ ἡ Πεσσινούς. κ᾿ τὰ Μύρα. να ἡ Κυρία. κ᾿ ἡ Λαοδίκεια. τὰ Σύναδα. κδ᾽ τὸ Ικόνιον. κε ἡ 'Αντιόχεια. κς, τὸ Σύλαιον. κι ἡ Κόρινθος. κη' αἱ ᾿Αθῆναι. αθ᾿ ἡ Μωσικός. λ' ἡ Σελεύκεια. λα ή Καλαυρία. λβ' τη Πάτραι. λη ἡ Τραπεζούς. λδ' ἤ Λάρισσα. λε ἡ Ναύπακτος. λϚ' ἡ Φιλιππούπολις. λζ' ἡ Τραϊανούπολις, λη ἡ Ῥόδος. λθ᾽ ἡ Φιλίππου 83 με ἡ ῾Αδριανούπολις. μα ή Ιεράπολις. μβ' τὸ Δυβράχιον. μγ, ἡ Σμύρνη. μὲ ἡ Κατάνη. με τὸ ᾿Αμόριον. μς, ἡ Κάμαχος. με τὸ Κοτύχιον, μη ή για Σεβηριανή. μθ᾽ ἡ Μιτυλήνη. ν' αἱ Νέαι Πάτραι. να' τὰ Εὐχαῖτα. " ἡ Αμαστρις. αἱ Χῶναι. να' ἡ Ὑδροῦς. ' νε ἡ Κελεσηνή. 14 Tyana. 15 Cangra. 16 hessalonica. 17 Claudiopolis. 18 Neocasarea. 19 Pisynus. 20 Myra. 21 Caria. 22 Laodicea, 23 Synada. 24 Iconium. 25 Antiochia. 26 Salæum. 27 Corinthus. 28 Athena. 99 Mocisus. 30 Seleucia. 21 Calauria. 32 Patræ. 33 Traperus. 34 Larissa. 35 Naupactus. 36 Philippopolis. 37 Trajanopolis. 38 Rhodus. 39 Philippi. 40 Adrianopolis. 41 Hierapolis. 42 Dyrrhachium. 43 Smyrna. 44 Catana. 45 Amorium. 46 Camachus. 47 Catyæum. 48 Sancta Severiana. 49 Mitylene. 50 Nova Patra. 51 Euchaita. 52 Amastris. 53 Chong. 84 Hydrus. 55 Celesena. νθ᾿ ἡ Πομπηϊούπολις. ξ' ἡ Ῥωσία. ξα ἡ ᾿Αλασία 34, ξβ' ἡ Αἶνος. Εγ᾽ ἡ Τιβεριούπολις. ἡ Εὐχανία. ξε΄ ἡ Κερασοῦς. 55. ἡ Νακώλεια. Εξ' ἡ Γερμανία. ξη τὰ Μάδυτα. εθ᾽ ἡ ᾿Απάμεια. τὸ Βασίλεον. και η Αρίστρα. οβ΄ ἡ Ναζιανζός. οι τὰ Κέρκυρα. οδ᾽ ἡ ᾿Αβυδος. σε ἡ Μήθυμνα. οϚ' ή Χριστιανούπολις. Co' τὸ Ῥούσιον. οη ἡ Λακεδαιμονία. οθ᾽ ἡ Ναξία. π᾿ ἡ ᾿Ατάλεια. • Αἱ ἀρχιεπισκοπαί. α΄ ἡ Βιζύη. β' ἡ Λεοντόπολις. ἡ Μαρώνεια. τὰ Γέρμια. ε' ἡ ᾿Αρκαδιούπολις. Γ' τὸ Πάρειον. ἡ Μίλητος. η ἡ Προικόνησος. θ' ἡ Σηλυμβρία. ι ἡ Κτος. ια ή "Απρως. ιβ΄ τὰ Κύψελλα. ' γ. Η Νίκη. ιδ' ἡ Νεάπολις. ιε΄ ἡ Σέλγη. ιϚ΄ ἡ Χερσών. ιζ ἡ Μεσήνη. τη ἡ Γαρέλα. ιθ᾽ ἡ Βρύσις. κι ἡ Δέρκος. και ἡ Καραβιζύη. κβ΄ ἡ ἡ Λήμνος. ' κα, ἡ Λευκάς. κι ἡ Μίσθεια. κι' αἱ Κούδραι. κϛ΄ ἡ Σωτηριούπολις. κι ἡ Πηδαχθών. " κη ἡ Γέρμη. κθ᾿ ἡ Βόσπορος. 56 Colonia. 57 Theba. 58 Serra. 59 Pompeiopolis. 60 Rosia. 61 Alasia. 62 Enus. 63 Tiberiopolis. 64 Euchania. 65 Cerasus. 66 Nacolia. 67 Germania. 68 Madlyla. 69 Apamea. 70 Basileum. 71 Distra. 72 Nazianzus. 73 Cercyra. 74 Abydus. 75 Methymna. 76 Christianopolis. 77 Rbusium. 78 Lacedæmonia. 79 Naxia. 80 Atalia. Archiepiscopatus. 1 Bisya. 2 Leontopolis. 3 Maronea. 4 Germia. | Arcadiopolis. 6 Pareum. 7 Miletus. 8 Praeconesus. 9 Selymbria. 10 Cius. 11 Apros. 12 Cypsella. 13 Nica. 14 Neapolis. 13 Selga. 16 Cherson. 47 Mesene. 18 Garela. 19 Brysis 20 Dercus. 21 Carabyzye. 22 Lemnus. 23 Leucas. 24 Mistea. 25 Cudræ. 26 Soteriopolis. 27 Pedachion. 28 Germa. 29 Bosporus.

λ' ἡ Κότραδις. λα ἡ Ἐρωίνη. λβ ἡ Κάρπαθος. λγ' ἡ Μεσημβρία. λδ᾽ ἡ Γοτθία. 30 Cotradis. 81 Eroine. 32 Carpathus. 33 Mesembria. 34 Gotthia. «Β΄ Περὶ τῶν ἐκτιθεμένων τὰ οἰκετα βρέφη. Περὶ τοῦ κολάζεσθαι, εἴτε καὶ μή, τὰς ἐκτιθεμέν νας τὰ οἰκεῖα βρέφη εἰς τὰς εἰσόδους τῶν θείων ναών, λόγος ἐγένετο διαφόρως ἐπὶ συνελεύσει συνοδικῇ· καὶ ἤρεσεν, ὡς φονευτρίας ταύτας κολάζεσθαι, κἂν παρά τινων τὰ βρέφη ζωογονηθώσιν. «Γ΄ Περὶ τῶν κατὰ βίαν ἀποκαρεισῶν γυναικών. Τὴν Κομνηνὴν κυρὰν Θεοδώραν, τὴν χρηματίσασαν σύζυγον τοῦ Λαπαρδά ἐκείνου κυρίου Ανδρονί κου, ἀποκαρεῖσαν κατὰ βίαν τοῦ τυράννου, ἡ ἐν Κωνσταντινουπόλει σύνοδος οὐ παρεχώρησε μετασχηματισθῆναι καὶ συζυγῆναι τῷ Κράλη Ουγγρίας, ἐκθύμως τοῦτο ζητήσαντι· διὰ τὸ μετὰ θάνατον τοῦ ἀνδρὸς αὐτῆς στοιχῆσαι τῇ ἀποκάρσει, κἂν κατὰ βίαν ἐγένετο, καὶ ἐν κοινοβιακῇ διάγειν μονῇ· Ἑτέρας δὲ γυναῖκας εὐγενεῖς οὕτως ἀποκαρείσας εδικαίωσεν ἡ αὕτη σύνοδος μετὰ θάνατον τοῦ τυράννου μετασχηματισθῆναι, ἢ, ὡς ἔτι παριόντων τῶν ἀνδρῶν αὐτῶν, ἢ διὰ τὸ μὴ καταδέξασθαι ὅλως τὴν ἀπόκαρσιν μετὰ θάνατον τοῦ τυράννου. λε' ἡ Σουγδία. λη, α! Φούλλοι. λζ' ἡ Αἴγινα. ' λη τὰ Φάρσαλα. λθ᾿ τὰ Μέτραχα. 35 Sugdia. 36 Phulli. 37 Agina. 38 Pharsala. 39 Metracha. II. De iis, quæ proprios infantes exponunt. An autem essent puniendæ quæ proprios filios in divinorum templorum " adilibus exponunt,annon, in synodali congressione varie disceptatum est: et placuit eas, ut homicidas, puniri, et si infantes ab aliquibus educentur. III. De mulieribus per vim tonsis. Comnenam dominam Theodoram, quæ dicta est Lapardæ illius domini Andronici conjux, ut illius tyranni Andronici tonsam, Constantinopolitana synodus non sivit mature habitnm, nec cum Grale Hungariæ, qui hoc vehementissime petebat, conjungi; co quod post ejus viri mortem processisset tonsura, etiamsi vi facta esset, et in cœnobiaco monasterio vitam egisset.Jam vero et alias quoque nobiles feminas sic tonsas, æquum censuit hæc synodus ad pristinum habitum reverti: vel quod eorum mariti superessent, vel quod tonsuram omnino non admisissent post mortem lyranni. - sacrorum. SENTENTIARUM SYNODALIUM ET SANCTIONEM PATRIARCHALIUM LIBER SECUNDUS ΝΕΚΤΑΡΙΟΥ. • Περὶ ᾿Αγαπίου καὶ Γαβαδίου, ἑκατέρου αντεχομένου τῆς ἐπισκοπῆς Βόστρης, ἐκ τῶν πραχθέντων ἐν Κωνσταντινουπόλει ὑπομνημάτων. NECTARII De Agapio et da Gabadio, quorum uterque Bostrensem episcopatum sibi vindicabat, ea monumentis actorum Constantinopoli. Ὑπατείας τῶν εὐσεβεστάτων καὶ θεοφιεεστάτων Consulatu piissimorum et religiosissimorum imβασιλέων ἡμῶν Φλαβίου Αρκαδίου Αὐγούστου τὸ peratorun nostrorum, Fl. Arcadii Aug. tertium, et τρίτον, καὶ 'Ονορίου τὸ δεύτερον, τῇ πρὸ τριῶν Κα- Honorii iterum, a. d. mi Kalend. Octobreis, in λανδῶν Ὀκτωβρίων, ἐν τῷ φωτιστηρίῳ τῆς κατὰ photisterio sanctissima Catholica Constantinopo Κωνσταντινούπολιν αγιωτάτης καθολικής Εκκκλη- litana Ecclesiæ,cum consedissent sanctissimi epiσίας, καθεσθέντων τῶν ἁγιωτάτων ἐπισκόπων, Νε- scopi, Nectarius ejusdem Constantinopolis, Theκταρίου τῆς αὐτῆς Κωνσταντινουπόλεως, Θεοφίλου philus Alexandrinus, Flavianus Antiochenus ᾿Αλεξανδρείας, Φλαβιανού Αντιοχείας, Ελλαδίου Hellalius Caesarienis in Cappadocia, Gelasius Καισαρείας Καππαδοκίας, Γελασίου Καισαρείας Caesariensis in Palæstina, Gregorius Nyssenus, Παλαιστίνης, Γρηγορίου Νύσσης, Αμφιλοχίου Ικο- Amphilochius Iconiensis, Paulus Heracliensis, Araνίου, Παύλου Ηρακλείας, Αραβιανού Αγκύρας, bianus Ancyrensis, Ammon Adrianopolitanus, ΝΟΤΑ. Successit Gregorio Nazianzeno, sub Theodosio Magno imp. Fa-

lerius Tarsensis, Luvlus Hierapolitanus, Elpidius Αμμωνος Αδριανουπόλεως, Φαλερίου Θαρσοῦ, Laodicensis, Paulus Xeensis, Dioscorus Hermopolitanus, Probatius Beronicensis, Theodorus Mopsuestenus, Bizus Seleuciensis, Epagathus Marcianopolitanus, Gerontius Claudiopolitanus, aliique diversi episcopi, et sacerdotum catus universus: ingressis Gabadio et Agapio, Nectarius episcopus Constantinopolitanus dixit: Cum hæc sacra synodes per Dei gratiam rursus in hoc sancto loco collecta sit, placetne eidem sanctorum fratrum et comministrorum conci lio, quandoquidem stantes hic video fratres nostros Gabadium et Agapium qui de Bostrenorum epicopatu inter se dissident, ut de juribus suis agere incipiant? Ac postquam acta quædam ab eis essent, ad eamdem causam pertinentia, et insinuata depositio dicti Gabadii, facta per duos duntaxat episcopos, eosque, jam vita functos, ejusdem concilii tempore: Arabianus episcopus Ancyrauus dixit: Non de præsenti duntaxat lite, sed etiam de omni posteritate sollicitus, uti de hoc sancta synodus decernat, peto. Liceatne fieri depositionem a duobus episcopis, necne? num adversus absentem id Geri liceat, necne? Nullum hoc præjudicium ad causam præsentcm attulerit. Vereor autem, ne his ex monumentis aliqui potestate usurpata, ejusmodi tentent. Rogo vos ut respon-G deatis. Nectarius episcopus Constantinopolis dixit:Laudabiliter monuit reverendissimus episcopus Arabianus. Sed cum lis per confessionem tolli nequeat, præteritum non condemnantes, futuro caveamus. Arabiamns episcopus Ancyranus dixit: Quod præteriit, sanctorum Nicææ coactorum Patrum synodus condemnat, quæ præcipit, ne pauciores sint tribus, qui ordinant nec id faciant absente metropolitano. Ego vero de futuro sollicitus, hanc interrogationem proposui. Quapropter rogo, ut perspicue statnamus, non suspense nec ambigue, quod non liceat a duobus hominibus episcopum ordinari, nec deponi, Nicænæ synodi auctoritatem in hoc sequendo. Post alia, Theophilus episcopus Alexandrinus dixit: De mortuis fieri nequit ut indignationis sententia feratur, quandoquidem non præsentes sunt condemnati. Verum si futura quis considerat, nimirum qui deponere debeant, mihi quidem videtur, non solum tres adesse debere, verum etiam (si fieri possit) universos episcopos provinciales, ut plurium calculo condemnatio hominis depositione digni majori cum accuratione fat, etiam reo præsente. Nectarius episcopus Constantinopolis dixit: Quum legitimæ funt expositiones atque decreta, Λουκίου Ἱεραπόλεως, Ελπιδίου Λαοδικείας, Παύλου Ξέως, Διοσκόρου Ερμουπόλεως, Προβατίου Βερονί κης, Θεοδώρου Μοψουεστίας, Βίζου, Σελευκείας, Επαγάθου Μαρκιανουπόλεως, Γεροντίου Κλαυδιανουπόλεως, καὶ ἑτέρων διαφόρων ἐπισκόπων, καὶ παντὸς τοῦ ἱερατείου, καὶ εἰσελθόντων Γαβαδίου, καὶ ᾿Αγαπίου, Νεκτάριος Επίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως εἶπε· Τῆς ἁγίας ταύτης συνόδου κατὰ Θεοῦ χάριν πάλιν ἐν τῷ ἁγίῳ τόπῳ τούτῳ συνειλεγμένης, εἰ δοκιμά ζει ἡ αὐτὴ τῶν ἁγίων ἀδελφῶν καὶ συλλειτουργῶν σύνοδος, ἐπειδὴ καὶ ἑστῶτας ὁρῶ τοὺς διαφερομένους πρὸς ἑαυτοὺς περὶ τῆς Βοστρηνῶν ἐπισκοπῆς τοὺς ἀδελφοὺς ἡμῶν Γαβάδιον καὶ ᾿Αγάπιον, τῶν πρὸς ἀλλήλους ἐνάρξασθαι δικαίων; Καὶ μετὰ τὸ πραχθῆναι τινα παρ' αὐτῶν, χάριν τῆς αὐτῆς ὑποθέσεως, καὶ ἐμφανισθῆναι καθαίρεσιν τοῦ ῥηθέντος Γαβαδίου, γενομένην ὑπὸ δύο καὶ μόν νων ἐπισκόπων, τῶν καὶ τετελευτηκότων ἤδη, κατὰ τὸν καιρὸν τῆς αὐτῆς συνόδου. ᾿Αραβιανὸς ἐπίσκοπος ᾿Αγκύρας τίπεν· Οὐ τῆς παρούσης ἕνεκα δίκης, ἀλλὰ τοῦ ἐφεξῆς, βίου παντὸς δεδοικώς, τοῦτο ἀξιῶ τὴν ἁγίαν σύνοδον διαλαλῆσαι· Εξεττι γενέσθαι καθαίρεσιν παρὰ δύο ἐπισκόπων, ἢ οὔ; καὶ κατὰ ἀπόντος ἔξεστιν, ἢ οὐ; Οὐδὲν πρόκριμα πρὸς τὴν παροῦσαν ὑπόθεσιν. Δέ δοικα δὲ, μὴ ἐκ τῶν ὑπομνημάτων τούτων τινὲς λαβόμενοι ἐξουσίας, τοιαῦτα τολμήσωσιν. ᾿Αξιῶ ὑμᾶς ἀποκρίνασθαι. Νεκτάριος ἐπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως εἶπεν. Επαινετῶς εἰσηγήσατο ὁ εὐλαβέστατος ἐπίσκοπος ᾿Αραβιανός. Οὐ μὴν δυναμένης δίκης ἐξωμολογῆσθαι, τὸ παρελθὸν μὴ κατακρίνοντες, τὸ ἑξῆς ἀσφαλισώμεθα. ᾿Αραβιανὸς ἐπίσκοπος 'Αγκύρας εἶπε· Τὸ παρελθὸν ἡ τῶν μακαρίων Πατέρων τῶν ἐν Νικαία σύν οδος κατακρίνει, ἡ κελεύουρα μὴ ἐλάττους εἶναι τριῶν τοὺς χειροτονοῦντας, μηδὲ ἀπόντος μητρο πολίτου. Τοῦ δὲ μέλλοντος ἕνεκεν δεδοικὼς ἐγώ, τὴν ἐρώτησιν ἐποιησάμην. ᾿Αξιῶ οὖν ὑμᾶς σαφῶς διαλαλήσαι, καὶ μήτε ἠρτημένως, μήτε ἀμφιβόλως, ὥστε μὴ ἐξεῖναι ὑπὸ δύο ἀνθρώπων μήτε χειροτο νεῖσθαι μήτε καθαιρεῖσθαι ἐπίσκοπον, ἀκολούθως τῇ ἐν Νικαία συνόδῳ. Καὶ μεθ᾿ ἕτερα, Θεόφιλος ἐπίσκοπος ᾿Αλεξανδρείας εἶπεν· Ἐπὶ τῶν ἀπελθόντων ου δυνατόν ψῆφον ἐκφέρειν ἀγανακτήσεως, ἐπειπερ μή παρόντες κατεκρίθησαν. Εἰ μέντοιγε περὶ τῶν μελλόντων διασκοποίη τις τῶν ὀφειλόντων καθελείν, φαίνεται μοι, μὴ μόνον τρεῖς παρεῖναι προσήκειν, ἀλλὰ καὶ εἰ δυνατὸν) τοὺς πάντας ἐπαρχεώτας, ἵνα τῇ τῶν πολλῶν ψήφω ἀκμι βεστέρα ἡ κατάκρισις τοῦ ἀξίου τῆς καθαιρέσεως δεικνύηται, παρόντος τοῦ κρινομένου. Νεκτάριος ἐπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως εἶπεν Εισηγήσεων νομίμων καὶ δογμάτων πρυτανευομέ-

quasdam personarum. Itaque sicut exposuit sanctissimus episcopus Arabianus, futuris cavere volens, consentanea benignaque sententia est sanctissimi episcopi Theophili, quæ statuit, non debere in posterum nequidem a tribus, nedum a duobus, reum examinari ac deponi; sed frequentioris concilii, et provincialium episcoporum communi sententia: quemadmodum et apostolici canones definiverunt. νων, ἀκόλουθον οὐ διὰ προσώπων τινὰς αἰτίας τὰ consentaneum est talia non statui propter culpas τοιαῦτα δογματίζεσθαι. Τοιγαροῦν καθάπερ ὁ ἁγιώτατος ἐπίσκοπος Αραβιανὸς εἰσηγήσατο, τὰ μέλτα λοντα ἀσφαλίσασθαι βουλόμενος, ἀκόλουθος καὶ φιλάνθρωπος ἡ τοῦ ἁγιωτάτου ἐπισκόπου Θεοφίλου ψήφος, διορισαμένη μὴ χρῆναι πρὸς τὸ ἑξῆς, μηδὲ παρὰ τριῶν, μήτιγε παρὰ δύο, τὸν ὑπεύθυνον δοκιμαζόμενον καθαιρεῖσθαι· ἀλλὰ γὰρ πλείονος συνόδου ψήφῳ, καὶ τῶν τῆς ἐπαρχίας καθὼς καὶ οἱ ἀποστολικοί κανόνες διωρίσαντο. Φλαβιανὸς ἐπίσκοπος Αντιοχείας εἶπεν· Απερ κατέθεντο οἱ περὶ τὸν ἁγιώτατον καὶ ὁσιώτατον ἐπίσκοπον Θεόφιλον, δῆλα. Καὶ στέργομεν πάντες οἱ ἐκκλησιαστικοί. ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΤΟΥ ΠΑΛΑΙΟΥ • Περὶ τοῦ, τὰς πατριαρχικὰς ἐπιστολὰς ἁμισθί δίδοσθαι τοῖς αἰτοῦσιν αἰτοῦσιν· ὡς γέγραπται ἐν τῷ χαρτοφυλακίῳ.» Χαλεπὸν μὲν, πάθος σαρκός, χρόνιον ἤδη γενόμε νον, ἐκμοχλεῦσαι. Χαλεπώτερον δὲ χρονική παρόδῳ βεβαιωθὲν ἔθος ἀποσκευάσασθαι. ᾿Αμφω γὰρ πρὸς ἔξιν τινὰ μεταστοιχειοῦνται, πρᾶγμα γινομένα μονιμώτερον, καὶ ῥᾳδίως ήκιστα δυνάμενον μεθαρμός ζεσθαι. 'Αλλ᾽ εἰ καὶ ταῦθ᾽ οὕτω τῷ ὄντι δοκεῖ, ἀλλ' ἡμεῖς γε ῥᾷον παλαιὰν συνήθειαν, τὸ φαῦλον πρόδηλον ἔχουσαν, τοῦ εὐαγοῦς τοῦδε τόπου ἐξεφορήσαμεν, τὸ ἀκαπήλευτον αὐτῷ μνηστευσάμενοι. Καὶ γὰρ ὁ τοῦδε τὴν φυλακὴν ἐμπεπιστευμένος, ὃν ἐστιάριον ἡ Ῥωμαίων γλῶσσα καλεῖ, τοὺς πατριαρχικὰς αἰτουμένους ἐπιστολάς, μισθούς (ὡς οὐκ ὤφελεν) ἀπῄτει τῆς παραλήψεως. Καὶ ἦν τὸ πρᾶγμα λίαν ἐφύβριστόν τε καὶ καταγέλαστον, οὐ μόνον Θεόν παροργίζον, ἀλλὰ καὶ τὸν σεμνὸν τόπον ἐξατιμοῦν, καὶ αὐτὸ τὸ τῆς ἱερωσύνης ἐκφαυλίζον αἰδέσιμον. 'Αλλ' ἡμεῖς γε τὴν ὀστιαρίου σκῆψιν ἐκφυλοφοροῦντες, τούτῳ μὲν ῥόγαν ἐτήσιον δίδοσθαι ἐτάξαμεν. τὴν πονηρὰν δὲ συνήθειαν, λήθῃ βαθείᾳ, καὶ ἀϊδίῳ ὑπεροπία παρεπεμψάμεθα τήν μηδαμῶς χώραν ἔχειν ἔτι, ἐν ἁγίῳ διοριζόμεθα Πνεύματι· ἐντελλόμενοι τοῖς τε κατά καιρούς χαρτοφύλαξι, καὶ τοῖς ἀμφ' αὐτοὺς νοταρίοις, ἄθραυστον τὸν παρόντα τύ που διατηρεῖν, καὶ τούτου ἐπιμελεῖσθαι ἀεὶ· ὡς μὴ ῥαστώνῃ τινὶ καὶ ὀλιγωρία (ὃ δὴ καὶ ὑπολαμβάνειν, μήτιγε πράττειν, ἐφάμαρτον, κἂν οἱ βραχύτατον περιτρέπεσθαι. Εἰ δὲ παρόπται τινὲς τοῦ τοσούτου ἀγαθοῦ ἐκ μεγάλης περὶ τὰ θεῖα φωραθετεν κατα-D φρονήσεως, τοῦτον μὲν γνώμη φιλόθεος πρὸς τὴν ἀξιέπαιον ἐπανάξει εὐγένειαν, αὐτοὶ δ' εὖ ἴστωσαν, ὡς δίκας θεῷ δώσουσι, νῦν τε καὶ ὁπηνίκα οὐ τὰ μοίζω μόνων τῶν ἁμαρτημάτων, ἀλλὰ καὶ αὐτά γε τὰ μέτρια πυρὶ ταλαντεύεται καὶ διακρίνεται. Ως γὰρ τὰ θεῖα τῆς ἀξιολόγου καθεστήκασιν ἀντιδόσεως ἄξια, οὕτω καὶ τὰ τῆς ἀναντίας μοίρας, τὴν ἰσοπαλή τοῖς ἔργοις παρέχεται ἀμοιβην. Flavianus episcopus Antiochenus dixit: Quæ deposuerunt episcopi, qui sanctissimum et piissimum episcopum Theophilum sequuntur, manifesta sunt. Ea probamus omnes ecclesiastici. NICOLAI ILLIUS PRISCI Quod littera patriarchales gratis concedantur petentibus eas, uti descriptum exstat in scrinio. Difficile quidem est vitium carnale, quod diu duravit,exscindere: sed difficilius, consuetudinem longi temporis irreptione firmatum amoliri. Etenim ambo in habitum quemdam transeunt, et durabile quiddam funt,quod haudquaquam reformari facile possit. Quæ licet ita se habere reapse videntur, nos tamen facili momento consuetudinem veterem, quæ vitiositatem manifestam habebat ex hocreligioso loco removimus, cauponandi licentiam coercentes. Hactenus enim is, cui eredita est ejus custodia (Romani ostiarium lingua sua vocant), ab illis, qui litteras patriarchales petebant, eo nomine mercedem (quod minime factum oportuit) poscebat. Quæ quidem res erat injuriæ ludibriique plena neque Dei duntaxat ofensam commovebat; verum etiam huic augusto loco pariebat infamiam, et venerandam ipsius sacerdotii dignitatem imminuebat. Nos autem hoc institutum ostiarii de medio tollentes, ipsi qui dem annuum salarium constituimus: malam vero consuetudinem oblivioni profundæ, ac perpetuo tradidimus exsilio: nec eam locum deinceps ullo habituram modo, in Spiritu sancto decernimus: mandates tam quorumlibet temporum chartulariis, quam eorum notariis,ut sanctionem hanc inviolatam servent, ejusque curam perpetuo gerant: ne socordia quadam et negligentia (quod sane vel cogitare, nedum agere delicto non vacat), vel minima ex parte subvertatur. Quod si qui tantum negligere bonum deprensi fuerint, ex magno erga res divinas contemptu, sanctionem quidem ipsam religiosa mens nitori suo laudabiliter restituet, verum ipsi plane norint, se penas Deo daturos, tam nunc,quam id temporis,quo non majora lantummodo peccata, verum eliam leviora per ignem examinabuntur et dijudicabuntur. Ut enim divina facinora se dignam remunerationem merentur,sic etiam iis contraria respondentem factis ipsis compensationem tribuere solent. ΝΟΤΑ. Fuerat hic antea mysticus in aula. Vixit sub Leone Philosopho, Alexandro, Constantino et Lacapeno Augg.

ALEXII I. Monumentum sanctissimi patriarcha Alerii, de diversis causis ecclesiasticis, pertinentibus ad universas metropoles et archiepiscopatus. Alexius miseratione Dei archiepiscopus Constantinopolis, nova Romæ, et universalis patriarcha. A. ΑΛΕΞΙΟΥ. Υπόμνημα τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου Αλε ξίου, περὶ διαφόρων ἐκκλησιαστικών ὑποθέ σεων, ἀνήπουσαν πάσαις ταῖς μητροπόλεσι καὶ ἀρχιεπισκοπαῖς.» ᾿Αλέξιος ἐλέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως, νέας Ῥώμης, καὶ οἰκουμενικός πατριάρχης. " Cum divini sacrique canones unicuique religio- Τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων ἐκάστῳ τῶν θεοφι sissimorum episcoporum potestatem rerum eccle- λεστάτων ἐπισκόπων τὴν ἐξουσίαν τῶν ἐκκλησιαστι siasticarum permitiant, ea tamen lege, ut et indi- κῶν ἐπιτρεπόντων πραγμάτων, οὕτω μέντοι, ὥστε gentibus adhibita cautione de iis suppeditent, et καὶ τοῖς δεομένοις σὺν εὐλαβείᾳ ἐπιχορηγεῖν, καὶ ipsemet res necessarias percipiant: episcopi quidam αὐτοὺς τῶν δεόντων μεταλαμβάνειν, τινὲς τῶν indifferenter, ut ita dixerim, et magna licentia res ἐπισκόπων ἀδιαφόρως, ὡς ἄν τις εἴποι, καὶ ἀδεῶς eas invadentes, et usui suo vindicantes, non ipsos τοῖς πράγμασι προσφερόμενοι, καὶ τῆς ἑαυτῶν χρή duntaxat episcopatus per occasionem difficultatis σεως ταῦτα ποιούμενοι, οὐ μόνον αὐτὰς τὰς ἐπισκο temporum in extremam perniciem præcipitarunt; πάς προφάσει δῆθεν τῆς τῶν καιρῶν δυσκολίας εἰς verum etiam metropoles illa, quibus subsunt, ἔσχατον κατήνεγκαν ὄλεθρον, ἀλλὰ καὶ τὰς μητρο intolerandis detrimentisac novitatibus subjecerunt, πόλεις, ὑφ᾽ ἂς τελούσιν, ἀφορήτοις τοῖς ζημιώμασι dum onera ad episcopatus pertinentia,metropoles καὶ ταῖς καινοτομίαις ὑπέβαλον, ἐκ τοῦ τὰ ἀνήκοντα sustinent, ac paulatim ad interitum consimilem ἐκείναι; βάρη ταύτας εἰσπράττεσθαι, καὶ γυνωθεῖ adıgnntur.Quamobrem nostra mediocritas una cum σθαι κατὰ μικρὸν εἰς τὴν ὁμοίαν καταστροφήν. Διό venerabili hac ad urbem synodo re deliberata, περ ἡ μετριότης ἡμῶν ἅμα τῇ ἐνδημούσῃ σεβασμία omnino rata grave, dubioque procul injustum, ut συνόδῳ τὰ τοῦ πράγματος διασκεψαμένη, χαλεπὸν talia tantaque damna metropoles episcopatuum no- ὄντως κρίνασα καὶ ἀτεχνῶς ἄδικον, τὸ τηλικαύτας mine sustineant, a quibus nullum ad ipsas lucru: ζημίας υφίστασθαι τὰς μητροπόλεις ὑπὲρ τῶν ἐπι redit: modum inveniendum censuit a sacris con- σκοπῶν, ἐξ ὧν οὐδὲν, κέρδος ταύταις προσγίνεται, stitutionibus haud alienum,imo magnopere ad finem δεῖν ἔγνω τρόπον ἐξευρεῖν, οὐ ξένον τῶν ἱερῶν et consentaneum,quo earum indemnitati,et onerum διατάξεων, ἀλλὰ καὶ λίαν οἰκεῖον καὶ σύμφωνον, relaxationi, quantum ejus fieri poterit. consulatur. ᾧ τὸ ἀζήμιον ταύταις καὶ ἀβαρές κατὰ τὸ ἐνα ỷ Uede ex auctoritate sacrorum canonum statuit, ut δεχόμενον περιποιηθήσεται. Ενθεν τοι καὶ διωρίσ areligiosissimis metropolitanis economi sive rerum σατο ἀπὸ τῆς τῶν ἱερῶν κανόνων αὐθεντίας, οἰκονόadministratores pro episcopalibus iis constituantur, μους καθίστασθαι παρὰ τῶν θεοφιλεστάτων μητρο a quibus illorum culpa, qui eos adepti sunt; delri- πολιτῶν, ἐφ' ὅσαις τῶν ἐπισκοπῶν, ἀφελείᾳ τῶν mentum metropoles capiunt; donec acceptum sin- λαβόντων αὐτὰς, αἱ μητροπόλεις ἐζημίωνται, ἄχρις gulorum nomine damnum metropolibus resartum οὗ τὸ ὑπὲρ ἑκάστου αὐτῶν ζημίωμα ταῖς μητροπό fuerit,et jndiciaria sen:entia definitum, undenam λεσι πορισθῇ, καὶ διάγνωσις γένηται, ὁποθεν εἰς ad eam egestatem et inopiam redigantur. quoniun ἀπορίαν καὶ στένωσιν καταφέρονται. Ἐπεὶ δὲ ἑτές ne aliorum episcopatus, ob improbitatem et mali- ρων ἐπισκοπὰς διὰ μοχθηρίαν καὶ κακοήθειαν τῶν tiam ipsorum præsidum, cons milia patiantur,ve- προέδρων αὐτῶν, ὅμοια πείσεσθαι ὑποπτεύειν φασιν reri se perhibent metropolitani; eorumque nonnul- οἱ μητροπολίται, και τινας αὐτῶν σπουδάσματα los qui sacrorum canonum contemptu in laude ποιουμένων τὴν τῶν θείων κανόνως παρόρασιν, εἶτα ponunt, nihilominus imminentem ex eis condemn- τὴν ἐξ αὐτῶν καταδίκην ὑφορωμένους, τούς τε καρnationem metuentes, tam fructus, quam reditus ποὺς καὶ τὰς ἄλλας προσόδους τῶν ἐκκλησιῶν ὑφαι ecclesiarum cateros aiunt auferre, quoque velint ρεῖσθαι καὶ μετακομίζειν ἔνθα καὶ βουλητόν ἐστιν ipsi transportare, delixisque in adventum exacto - η αὐτοῖς, καὶ σκοπὸν ἔχοντας ἐπιδημούντων ἀπαιτη rum oculis, suis ecclesiis excedere, atque alio commigrare, et ad metropoles lebitorum ad se pertinentium exactionem defensionis titulo transmittere: necessarium est ut in his etiam prius, quam quod moliuntur, ad exitum perducatur, certitudinis gratia,quasique correctionis et cautionis, eadem ratio servetur adeoque curatores similiter a metropolitanis dentur qui ecclesiis omni adhibita sollicitudine cum episcopis earum prospiciant, et administrationis annuae rationes exigant: quod que superfluum est ex red:tibus, siquidem aliquid "τῶν, ἀποδημεῖν τῶν λαχουσῶν, καὶ ἀλλαχοῦ που μεθίστασθαι, κάντεῦθεν πρὸς τὰς μητροπόλεις ἀμύτης τρόπον τῶν αὐτοῖς προσηκόντων ὁφλημάτων τὴν εἴσπραξιν παραπέμπειν, ἀναγκαῖον κάν ταύταις πρὸ τοῦ εἰς τέλος ἀχθῆναι τὸ σπουδαζόμενον, ἀσφαλείας χάριν, καὶ οἷον θεραπείας, καὶ φυλακῆς, τὸν αὐτὸν τηρηθῆναι τύπον· καὶ φροντιστὰς ὁμοίως παρὰ τῶν μητροπολιτῶν δοθῆναι, τοὺς ὀφείλοντας ἅπασάν τε τὴν πρόνοιαν τῶν ἐκκλησιῶν ποιεῖσθαι, ἄρα τοῖς αὐτῶν ἐπισκόποις, καὶ λόγους τῆς κατ᾽ ἐνιαυτὸν εισπράττεσθαι διοικήσεως· καὶ τὸ περιττεύον τῶν NOTÆ. De hujus aetate dictumn lib. præcedente (supra col. 743.

προσόδων, εἴ γε καὶ περισσεύοι, τὸ μὲν, ἐκ τῶν superat partim iis ademptum,qui metropoli auctoζημίας αἰτίων γινομένων τῇ μητροπολει, ταύτῃ res accepti detrimenti sunt, eidem reddatur: reliδηλονότι ἀναδίδοσθαι· τὸ δ' ἐκ τῶν λοιπῶν συντηρεῖν quum ecclesia, mulla innovatione facta, sibi serτὴν ἐκκλησίαν ἀκαινοτόμητον. " Ότι δὲ κανονικῆς ἔχονται ἀκριβείας τὰ ὁρισθέντα, ἐξ αὐτῶν θείων κανόνων δείκνυται. Καὶ γὰρ ὁ εἰ καὶ κ' τῆς ἐν ᾿Αντιοχεία συνόδου κανών, τοῖς ἐπισκόποις τὴν ἐξουσίαν τῶν ἐκκλησιαστικῶν ἐπιτρέπων πραγμάτων, κωλύει μεταβάλλειν αὐτὰ εἰς ἰδίας χρείας, καὶ οἰκείοις αὐτῶν συγγενέσι παρέχειν, εἰς τὸ διὰ τοῦτου λεληθότως βλάπτεσθαι τοὺς λόγους τῶν ἐκκλησιῶν. Διὸ καὶ ὑπευθύνους ταῖς κατ' ἐπαρχίαν συνόδοις τιθεὶς, τὸ πρέπον αὐτοὺς δοκιμάζειν ἐπιτρέπει. Καὶ τοίνυν κανταῦθα, ἐπεὶ κατὰ τὸ λεληθὸς πρὸς τὰς μητροπόλεις ἔρχεται τὰ τῆς βλάβης, τὸ πρέπον ἡ καθ᾽ ἡμᾶς ἁγία σύνοδος δοκιμάσασα, άναγ- η καίως τὴν τῶν οἰκονόμων προχείρισιν διετάξατο, κανὰ τὸν ια' δηλονότι τῆς ἐβδόμης συνόδου κανόνα. Αδειαν γὰρ ἐκεῖνος δίδωσι καὶ τῷ ἁγιωτάτῳ παρ τριάρχῃ, καὶ τοῖς ἱερωτάτοις μητροπολίταις, οἶκονόμους καθιστᾶν ἐν ταῖς ἐκκλησίαις, ὧν οἱ μητραπολῖται καὶ οἱ ἐπίσκοποι τοῦτο ποιεῖν οὐκ ἀνέχονται ή καὶ κακῶς τὰ τῶν ᾿Εκκλησιῶν διέπουσιν. Ότι δὲ ὁ τοιοῦτος κανὼν τῷ τοῦ προτεροῦ συνάδει σκοπῷ, ούτ δένα οίμαι διαμφιβαλλειν τῶν μὴ παρέργως αὐτοῖς τὸν νοῦν ἐφιστώντων. Ἐπεὶ οὖν ἐνταῦθα, ὡς σαφῶς ἀποδέδεικται, τοῖς θείοις κανόσιν επόμενοι τὰ ἀνωτέρω εἰρημένα διετυπώσαμεν, δεῖ ταῦτα διενεργεῖσθαι ἀναμφιλέκτως, ἐπί τε τῶν ἤδη προξένων γεγονότων ζημίας ταῖς μητροπόλεσιν ἐπισκόπων, καὶ ἐπὶ τῶν ἤδη προσδοκωμένων, καὶ κακῶς τὰ τῶν ἐκκλησιῶν καταγρωμένων, καὶ ἐκποιουμένων, καὶ σκορπίζόντων ἀνελευθέρως, ἃ οὐκ ἐπισυνήγαγον αὐταῖς, καὶ μάλιστα τῶν τὰ ἀλλότρια κτήματα ἐκλαμβανομένων, ἢ καὶ κοσμικὰς ἀναξίως μεταχειριζομένων φροντιδας, τῶν δὲ τῆς λαχούσης αὐτοὺς καταφρονούντων. ᾿Αλλὰ καὶ τῶν τοιούτων, εἰ μὴ μεταβάλλοιντο, καὶ καθαίρεσιν τελείαν οἱ τοῦ λόγου μύσται και μυστ αγωγοί τῶν Πατέρων σὺν αὐτοῖς ἐκείνοις καταψηφίζονται, μηκενὸς ἐμποδίου παρὰ τῶν ἐπισκόπων ἐπ· αγομένου τοῖς πράγμασιν, ἄχρις οὗ τά τε ζημιώματα ταῖς μητροπόλεσιν ἱκανωθῇ, ἐξ ὧν καὶ ἐπηνέχθη, καὶ διαγνωσις γένηται τοῦ λοιποῦ, εἴτε πρὸς τὰ ἐπικείμένα ταύταις ἐξαρκοῦσι βάρη, εἴτε καὶ μή. Εἰ δέ γε πρὸ τοῦ ταῦτα γενέσθαι, τολμήσειέ τις τῶν ἐπισκόπων πρόφασιν ἐμποδισμοῦ τοῖς οἰκονόμοις η ἐπενεγκεῖν, ἢ παρενοχλήσει τοῖς πράγματι, πλὴν τοῦ ἀναδιδάσκειν εἴ τι τῶν πρὸς ὠφέλειαν τῶν ἐκε κλησιῶν ἔπίστανται συντελεῖν, αὐτὸς ἑαυτῷ τῆς μείζονος καταδίκης γενήσεται πρόξενος, ὡς τοῖς συν οδικώς καὶ κανονικῶς ὀρισθεῖσιν ἐναντιούμενος. ᾿Αλλὰ μηδὲ τῆς κατὰ τὴν ἐπαρχιαν συνόδου ἀπολιμπάνεσθαι τοὺς ἐπισκόπους, χωρὶς ἀναγκαίας τινὸς καὶ ἀπαραιτήτου αἰτίας, συνολική ψήφῳ καὶ κρίσει διοριζόμεθα, ως γὰρ ἐπὶ λυσιτελεία πολλῶν καὶ οἰκοδομῇ, τάχα δὲ καὶ διορθώσει ἐναντίων τινῶν συμπιπτόντων έκασταχῆ, δεῖ ἐκ παντὸς τόπου τὴν συνέλευσιν γίνεσθαι· καὶ ὁ ἀνευλόγως ταύτης ἀφυστερῶν, ἢ καλούμενος ἀπειθῶν, εἰ μὴ εὐπροφάσιστον vel. Quod autem hæc a nobis ita definita, consentanea sint accuralæ canonum menti, ex ipsis canonibus sacris constat. Nam quintus et vicesimus Antiochenæ synodi canon, polesta em in res ecclesiasti cas episcopis concedens, quominus eas in usus suos convertant, cognatisque suis præbeant,nt hoc modo rationes ecclesiarum facile detrimentum capiant, prohibet. Ideoque rationibus ad synodos provinciales reddendis obnoxios faciens, decori explorandi curam eis injungit. Quapropter hic eliam, cum tacite damnum ad ipsas metropoles redeat, hæc sancta synodus nostra, decori ratione habita, necessario constituendos administratores decrevit, secundumn xt scilicet concilii septini canonein. Is enim licentiam dat tum sanctissimo patriarchæ, tum sacralissimis metropolitanis @conomos in iis ecclesiis constituendi, quarum metropolitani et episcopi hoc facere non sustinent, aut male res ecclesiarum administrant. Quod autem canon ille cum scopo prioris consentiat, neminem ex iis ambigere arbitror,qui non otiose mentem in eos defigunt. Cum igitur hic, uti liquido demonstratum est,sacrorum canonum vestigiis insistentes, superius indicala sanciverimus, oportet ea citra contradictionem exsequi, tam in iis episcopis, qui hactenus auctores exstiterint accepti metropolibus damni, quam qui deinceps exspectantur, et inale rebus ecclesiarum abutuntur, easque alienant, et illiberaliter dissipant,quæ pro eis ipsi non collegerunt,ac praesertim, qui aliena prædia conducunt aut indignum in modum mundanas curationes in sese suscipiunt, cum res ecclesia sibi commendatæ negligant. Quin etiam tales,nisi mulentur, depositionis plenæ sententia mystæ verbi Patres, et mysteriorum doctores, una cum ipsis damnaul: nullo impedimento rebus per episcopos afferendo,donec ei de damnis satisfactum metropolibus fuerit ab iis,a quibus illala sunt, et cognitione facta, constilerit in posterum, an incumbentibus sibi suffciant oneribus metropoles, necne. Quod si prius, quam hæc fant, episcodorum quispiam fuerit ausus impedimenti causam æconomis objicere, vel molestiam negotiis afferre: extra quam si docere velit aliquid eorum, quæ commodo ecclesiarum servitura norint: is ipsius sibi gravioris condemnationis conciliator erit, ut qui definitis ex auctoritate synodorum et canonum adversetur. Quin etiam ne provincialibus episcopi synodis interesse negligant, absque necessaria quadam et minime rejicula causa synodali decreto sententiaque statuimus. Quippe tanquam ad utilitatem multorum e aedificationem,ac fortassis etiam correctioncm contrariorum quorumdam, singulis temporibus incidentium, e quovis conveniendum est loco: et qui absque justa causa a conventu abest, aut vocalus

non paret, nisi probabilem rationem absentis suæ & λόγον ἀποδώσει τῆς ἑαυτοῦ ἀπολείψεως καὶ τοῦ reddiderit, et impedimenti futurum sciat, ut in έμποδισμοῦ, ἔστω εἰδώς, ψῆφον νομοθετησομένην eum sententia feratur, sicut inter cæteros multos κατ᾿ αὐτοῦ, ὡς μεθ᾿ ἑτέρων πολλῶν καὶ ὁ ἐν Καρ etiam Lxxvi synodi Carthaginensis canon decer- θαγένη οξ΄ ορίζει κανών. Μήτε δὲ ἀλλοτρίαις τούτους nit. Neque vero fines alienos hi ambitiose invadant, ἐνορίαις πλονεκτικῶς ἐπεμβαίνειν, καὶ χειροτονεῖν et extra limites suos ordinent, atque hac ratione ὑπερόρια, καὶ νομοθετεῖν οὕτως τὴν ἀταξίαν τοὺς confusionis auctores sint, qui bonis ordinis exem- οφείλοντας εὐταξίας καὶ ἑτέροις ὑπόδειγμα γίνε plum alii feri debent, et primum virtutis exemplari σθαι καὶ ἀρχέτυπον ἀρετῆς· μήτε κληρικοὺς ἐτές nuque clericos alterius provinciæ quocunque modo ρας επαρχίας προσίεσθαι καθ' οιονδήτινα τρόπον, admittant,absque sententia et scripto episcopi sui παρέξ γνώμης καὶ ἐγγράφου συστατικοῦ τοῦ ἰδίου commendatitio,quemadmodum sacri divinique ca- αὐτῶν ἐπισκόπου, ὡς οἱ Ἱεροὶ καὶ θεῖοι κανόνες προσω nones requirunt. Quod magis etiam in hac custo- απαιτοῦσιν. Ο καὶ μᾶλλον ἐν ταύτῃ τῇ θεοφυλάκτῳ dita divinitus urbe rite servabitur, utpote ad quam πόλει καλῶς φυλαχθήσεται, ἅτε τῶν ἀπανταχού γῆς constituti ubique terrarum clerici, rei pariter et κληρικῶν, ὑπευθύνων τε ἅμα καὶ ἀνευθύνων, καὶ non rei, ordinati et non ordinati, confluunt, nemi- κεχειροτονημένων καὶ ἀχειροτονήτων, εἰς αὐτὴν συνneque prohibente sacra peragunt. Nec item secun τρεχόντων, καὶ ἀκωλύτως ἱερουργούντων. Μήτε μὴν dis illigati nuptiis, quod passim jam fieri accepi- διγάμους, ὁ πολλαχοῦ ἀκηκόαμεν γίνεσθαι νῦν, ἢ mus, vel criminibus vetitis obnoxii, vel adhuc ἐν αἰτίαις τισὶν ἀπηγορευμέναις γεγενημένους, ἢ impuberes, vel accuratissimo testimonio destituti, ἔτι ἀφήλικας, ἢ χωρὶς μαρτυρίας ἀκριβεστάτης, ἢ vel qui prius alias sibi desponderunt, et aliis postea προμνηστευσαμένους ἑτέρας, καὶ ἑτέραις συναφθέν juncti sunt matrimonio prorsus ad sacerdotium ad- τας, εἰς ἱερωσύνην παραδέχεσθαι ὅλως. Ἐπεὶ εἱ mittantur. Nam qui hæc non observant episcopi ταῦτα μὴ παρατηροῦντες ἐπίσκοποι, ἀθετοῦντες τοὺς dum canones violant, a canonibus abdicabuntur, κανόνας, ἀθετηθήσονται παρ' αὐτῶν, καὶ ταῖς ἡπει et interminatis per eos penis inevitebiliter subji- λημέναις ὑπ' ἐκείνων εὐθύναις ἀφεύκτως ὑποβληθήcientur. Clericos autem cum clericis disceptantes, σονται- Κληρικοὺς δὲ κληρικοῖς διαμφισβητοῦντας, aut monachos cum monachis, apud episcopum suum ἢ καὶ μοναχοὺς μοναχοῖς, παρὰ τῷ οἰκείῳ κρίνεσθαι debere jus petere, sacros canones sequendo, pro- ἐπισκόπῳ, ἀκολούθως τοῖς θείοις κανόσιν ἀποφαινό nuntiamus. Clerici vero cum episcopis,vel episcopi μεθα. Κληρικοῖς δὲ ἐπισκόποις, ἢ ἐοισκόπους ἐπιcum episcopis, apud metropolitanum provincia, σκόποις, παρὰ τῷ τῆς ἐπαρχίας μητροπολίτη συν synodo interveniente, agant. Sin aliquod incidens οδικώς. Εἰ δὲ σκάνδαλον ὑποτρέχον, ὑποψίαν θατέρῳ offendiculum, suspicionem alterutri partium gignal: έμποιεῖ τῶν μερῶν, παρὰ τῷ κατὰ τὴν ἡμέραν ἁγίω ad sanctissimum cujusque temporis patriarcham, τάτῳ πατριάρχῃ, καὶ τῇ ἱερᾷ καὶ μεγάλη συνόδευ et ad sacrum magnumque concilium reservata lis, τηρεῖσθαι καὶ τέμνεσθαι τὸ ἀμφισβήτημα. Πλὴν μὴ decidatur: non tamen absque sententia et commen- ἄνευ γνώμης καὶ συστατικῆς τοῦ μητροπολίτου γρα datilio metropol:tani scripto, urbem imperatricem φῆς, ἐπιβαίνειν τῆς βασιλευούσης ἐπίσκοπον, ἢ ἀλ episcopus ingrediatur, vel alio peregrinationem λαχού που στέλλεσθαι ἀποδημίαν, εἴ τι δ᾽ ἂν καὶ εἴη instituat, si qua necessaria res ita flagitet. Quippe τὸ καλοῦν ἀναγκαῖον. Επεὶ ἔνοχον ἑαυτὸν ἀπεργά canonibus obnoxium reumque sese reddet. Episco- σεται τοῖς κανόσιν. Ἐπίσκοπον δὲ προπετώς ἐπιτι pum autem,qui temere metropolitani ponam con- μίου ολιγωρούντα μητροπολίτου, καθαιρεῖσθαι ἀν temnit, inaudita causa removeri jubemus. απολογήτως προστάσσομεν. Et personam sacerdotalem, vel personam mona- Κοσμικοῖς δὲ δικασταῖς ἱερατικόν πρόσωπον, ἢ chicam mundanos adire judices, et petere,de qua- καὶ μοναχικὸν πρόσωπον προσιέναι, καὶ ζητεῖν ὑπ' cunque ut lite per ipsos cognoscatur, omnino non εκείνων δικάζεσθαι δίκην Εκείνων δικάζεσθαι δίκην ήντινα τύχῃ, ὅλως οὐκ permittimus: sed in episcopos, episcopatus; in εφίεμεν· ἀλλὰ τῶν μὲν ἐπισκόπων, τῆς ἐπισκοπῆς· clericos, clericatus; in monachos, amissi hoc facto p τῶν δὲ κληρικῶν, τοῦ κλήρου· καὶ τῶν μοναχῶν, monasterii justam sententiam ferimus: et adversus του μοναστηρίου δικαίαν αὐτόθεν καταψηφιζόμεθα judices, qui hos suscipiunt, vel etiam ad se vi per- ἔκπτωσιν· καὶ κατὰ τῶν παραδεχομένων τούτους trahunt, præter justam numinis iram, imperato- δικαστῶν, ἢ καὶ βιαίως ἐλκόντων, μετὰ τῆς ἐκ Θεοῦ riæ quoque majestatis indignationem, legumque δικαίας ὀργῆς, ἔτι καὶ τὴν τῆς βασιλικῆς μεγαλειό pœnas implorabimus. Et vinculum, quo per nos τητος ἀγανάκτησιν ἐπικαλεσόμεθα, καὶ τὰς ἐκ τῶν illigabuntur, insolutum eis ad finem usque vitæ νόμων εὐθύνας. Ὁ δὲ ἀφ᾿ ἡμῶν δεσμός, ἄλυτος αὐτ porrigetur; si videlicet animum non mutaverint, τοῖς μέχρις ἐξόδου παρεκταθήσεται, εἴπερ δῆλον μὴ et ab hoc impio proposito non abstiterint. Nam et μεταβουλεύσαιντο, καὶ τῆς ἀνοσίου ταύτης ἀπόσχοιν religiosa leges, et præpotens atque sanctus impe- το προαιρέσεως. Ότι καὶ οἱ εὐσεβεῖς νόμοι, καὶ ὁ rator noster,in Porphyra natus (20'), una cum beatæ κραταιὸς καὶ ἅγιος ἡμῶν βασιλεὺς ὁ πορφυρογένν memoris fratre suo germano,in publicatis edictis νητος, μετὰ τοῦ ἐν μακαρίᾳ τῇ λήξει αὐταδέλφου NOTE. Constantinus scil. Basilii junioris frater.

αὐτοῦ, ἐν τοῖς ἐγγράφοις αὐτῶν τυπικοῖς, ἀναστέλ- suis judices coercent, quominus in personas ecλουσι τοὺς δικαστάς τοιαῦτα εἰς τὰ ἐκκλησιαστικά clesiasticas talia juveniliter audeant committere. νεανιεύεσθαι πρόσωπα. Υφαρπάζεσθαι γὰρ τὰ ἐκ- Quippe subripi nobis ecclesiastica, et sacra: divaκλησιαστικά, καὶ ἱερὰ, καὶ θεια προνόμια, παρὰ que privilegia, sive a provincialibus, sive urbanis τῶν θεματικῶν ἢ πολιτικῶν δικαστῶν, ὅλως οὐκ judicibus, omnino non patimur. Imo eliam ante ἀνεχόμεθα. ᾿Αλλὰ καὶ πρὸ ἡμῶν ὁ ὑπὸ τούτων κατα- nos ipse Dens, qui ab eis contemnitur et subsanφρονούμενος καὶ μυκτηριζόμενος Θεός, ἔκδικον natur, ultricem in eos indignationem stringet, et αὐτοῖς ἐποίσει τὴν ἀγανάκτησιν, καὶ την ῥομφαίαν justum vindictæ gladium coruscare faciet. Est δικαίαν στιλβώσει τῆς ἐκδικήσεω:. Αισχύνη γάρ enim et dedecus et probrum,divinioris ac melioris καὶ ὕβρις, τοὺς τῆς θειοτέρας καὶ κρείττονος μοί- sortis homines coram mundanis litigare, linguasque ρας, ἐπὶ κοσμικῶν διαπληκτίζεσθαι, καὶ τὰς λοιδό- contumeliosas hominum in universum Ecclesia ρους διερεθίζειν γλώσσας κατὰ παντὸς τοῦ τῆς corpus acuere Quod sane vel imprimis imperatoΕκκλησίας πληρώματος. Ο καὶ μάλιστα οἱ τῶν riarum (quæ dicuntur) mansionum et clerorum, βασιλικῶν λεγομένων μονῶν καὶ κλήρων κληρικοί tam clerici, quam monachi profane atque impie καὶ μονάζοντες ἀνευλαβῶς ποιεῖν καὶ ἀνοσίων θρα facere per summam audaciam gestiunt, dum ad σύνονται, ὑπὸ κοσμικῶν αἱρούμενοι ἐπὶ καταγνώσει η suimel condemnationem judicari damnarique maἑαυτῶν κρίνεσθαι καὶ κατακρίνεσθαι, οὓς βελτιοῦν lunt a mundanis, quibus corrigendis et in ordinem αὐτοὶ καὶ ῥυθμίζειν ἐτάγησαν, ἢ ἀρχιερεῦσι Θεοῦ εἰς redigendis ipsi præfecti sunt, quam Dei pontifγνῶσιν τὰ διάφορα προτιθέναι, καὶ τὰς τούτων αἰτίας, cibus variorum negotiorum cognitionem permitteκαὶ τὴν ἀρμόζουσαν ἐκεῖθεν θεραπείαν ὡς ἐξ ἐπι- re,atque illorum causas et sanationem idoneam tanστημόνων κομίζεσθαι ἰατρῶν, καὶ πρὸς τὴν τοῦ και quam a peritis medicis accipere, ipsorumque virtuλοῦ μελέτην ἐπιθαῤῥύνεσθαι τὴν ἀρετήν. ᾿Αλλὰ τοὺς tem ab iisdem excitari ad recti meditationem. Sed τῶν τοιούτων μοναστηρίων μοναχούς τοιαῦτα τολ- auctoritate synodali decernimus, ut nec illius epiμῶντας συνοδικῶς ἀποφαινόμεθα, μήτε τοὺς τῆς scopi provinciæ, nec diversi territorii, monachos ἐπαρχίας ἐκείνης ἔπισκόπους, μήτε τοὺς παρ, ἐν- ejusmodi monasteriorum,qui talia committunt,vel ορίαν, ἢ χειροθεσίας καταξιοῦν, ἢ εὐλογίας ἑτέρας impositione manuum dignentur,vel eis aliam beneκαὶ κοινωνίας μεταδιδόναι. Οὐ γὰρ πάροδον ἑαυτοῖς dictionem aut communionem impertiant. Non enim ἐπὶ ταῦτα πραγματευόμενοι, ἀλλὰ τὸ σεμνὸν ἐκ παντὸς hæc ideo sancimus, ut nobismetipsis aditum ad τρόπου καὶ τὸ τίμιον τῆς μοναδικῆς πολιτείας lalia patefaciamus; sed omni modo vitæ monasticæ διώκοντες, τὰ παρόντα διοριζόμεθα. Ωστε εἰ μὴ τὴν c dignitatem et honestatem quærimus. Adeo quidem, ἀναφορὰν ἐκεῖνοι, καὶ τὴν ἄλλην τιμὴν τοῖς τῆς ἐπαρ- ut nisi relationen κ. ' illi atque alios honores epiχίας ἀποδώσουσιν ἐπισκόποις, οὐκ ἀντιλήψονται scopis suæ provinciæ tribuerint; vicissim ab eis, παρ' αὐτῶν ἢ παρ ἑτέρων ἱερωσύνης ἀξίωμα οὐδὲ ἕν. vel ab aliis, nec unam quidem sacerdotii dignitaΚληρικοὺς δὲ ἀπειθοῦντας τοῖς οἰκείοις μητροπολίταις, tem accipiant. Clericos autem contumaces erga meἐπίταγμα αὐτοῖς ἐκκλησιαστικὸν ἀμνησικάκως το tropolitanos suos, qui mandatum aliquod ecclesiaδυνατὸν ἐπιτάττουσιν, εὐθύνεσθαι ἐπιτάσσομεν. Οὐ sticum eis, non injuriandi animo, quodque præstari γαρ ἀνυποταξίαν καὶ ἀνηκοίαν ἡ Κυριακή νομοθετεί possit, imponunt, in ordinem cogi jubemus. Non ἐντολή, ἀλλῃ εὐπείθειαν καὶ ὑπακοὴν Ωστε ὁ μὴ enim contumaciam et inobedientiam dominico ταύτῃ, στοιχῶν, καὶ τῆς κλήσεως καὶ τῆς ᾿Εκκλησίας præcepto docemur,sed facilitatem in parendo, et ἀλλότριος. Τοὺς δὲ διακονίας ἐκκλησιαστικὰς ἐμπε- subjectionem. Quo sane qui se non dirigil, lam πιστευμένους, καὶ λόγους ὧν ἐπιστεύθησαν, δοῦναι vocatione, quam Ecclesia excidit. Eos autem, μὴ ἀνεχομένους, κανονικῶς εὐθύνεσθαι, καὶ ἐκλογι- quibus ecclesiastica ministeria credita sunt, nec σμοῖς καὶ άκοντας ὑποβάλλεσθαι μετὰ κληρονόμων rationes sibi commissorum reddere sustinent, seκαὶ λοιπῶν τοῦ γένους διαδόχων, κατὰ τοὺς ἱερούς cundum canones in jus debere vocari, et ad redκανόνας καὶ πολιτικους νόμους, ὁρίζομεν. Ἐπεὶ δὲ dendas rationes etiam invitos, una cum suis hæreκαὶ περὶ μοναστηρίων εκδιδομένων διὰ δωρεᾶς οἱ dibus, ac cateris successoribus adigi, secundum ἱερώτατοι ἀδελφοὶ ἀνήγγειλαν καὶ συλλειτουργοι, ὡς sacros canones et leges civiles, decernimus. Quia ἐπιβλαβῶς πρὸς ταῦτα διατεθέντες οἱ τὰς δωρεάς vero etiam de monasteriis, quæ per donationem εἰληφότες εἰς ἔσχατον αὐτὰ συνήλασαν ἀφανισμόν locantur, sanctissimni fratres et comministri ad τὰς τούτων προσόδους οἴκοι μετακομίζοντες, και γυ- nos retulerunt, quod qui donationes illas accepeμνὰ τῶν οἰκείων ἑῶντες ἀγαθῶν, ἕτερα δὲ καὶ εἰς runt, ipsa monasteria parum æquis afecti ad exκοσμικὰ τελείως μεταμείβουσι καταγώγια, τους tremum ea redigant interitum, domum suam reτούτων μοναχοὺς πάσῃ ἐνδείᾳ καὶ στενοχωρία μετ- ditus eorum deportantes, ipsaque bonis suis nudata αναστεῦσαι καὶ ἄκοντας ἐκεῖθεν καταναγκάσαντες, relinquentes, quodque nonnulla prorsus in hospiἐξέσται αὐτοῖς, τοὺς τοιούτους εὐθύνειν κατὰ πᾶσαν tia mundana commutent, coactis eorum monachis ἄδειαν εἰς ὅτι ἂν εὐρεθεῖεν τὰ μοναστήρια καινοτο per omnis generis rerum inopiam et augustiam, ut k-l nominis commemorationem in sacris.

inde vel inviti abscedant: licitum eis esto, ejns- μέσαντές τε καὶ καταβλάψαντες· εἶτα καὶ τοῖς modi homines impune reos peragere de quibusvis δικαίοις τῶν μητροπόλεων ἀνασώζειν ἐπ' ἐξουσία, damnis et innovationibus quibus nocuisse mona- τοὺς κακοὺς αὐτῶν φροντιστὰς μεθ᾽ ὕβρεως ἐξ αὐτῶν steriis deprehensi fuerint: atque etiam, ut malis ἀπελάσασιν. Εἰ δέ τι τυχὸν ἔχοιεν πρὸς ταῦτα εἴλοeorum curatoribus ex eis cum contumelia expulsis, γον προτείνειν οἱ τούτων προνοηταί, μὴ κοσμικοῖς libere juribus ea metropolitanum vindir ent. Quod προσίτωσαν δικαστηρίοις. Ἐπεὶ ἐκκλείσουσι παντὸς si fortasse curatores eorum aliquid habeant proba- δικαίου ἑαυτοὺς. ᾿Αλλὰ τῇ καθ᾿ ἡμᾶς ἱερᾷ προσφοιbile, quod his objiciant: non adeant mundana tri- τάτωσαν συνόδῳ, καὶ τῆς ἐνδεχομένης οὐκ ἀμοιρή bunalia. Quippe hoc facto seipsos omni jure suo σουσι δικαιώσεως. ᾿Αναιτίως δὲ, καὶ ἀνεγκλήτων, excludent. Sed ad sacram synodum nostram acce- καὶ διὰ μόνην ἐπήρειαν, οὐδένα πιστεύομεν τῶν dant, quodque fas æquum fuerit, impetrabunt. Ιερωτάτων μητροπολιτῶν καὶ λοιπών ἀρχιερέων, Neque vero credimus quemquam sacratissimorum χαριστηκάριον ἐξωθῆσαι μονῆς· εἰ μή τις ἀναξίως metropolitanorum, et caterorum pontificum, abs- ἑαυτοῦ βούλοιτο πολιτεύεσθαι, καὶ τὴν ἀδικίαν ἀσπάque causa et immerito,perque solam injuriam,be- ζεσθαι. Εἰ δέ τινα τῶν φροντιστηρίων τύπον εἶχον neficiorum mansione expellere: nisi quis indigne ἐκ παλαιοῦ συνεισφοράν τινα συνεισφέρειν τας μηse gerere velit, et injustitiam amplecti. Quod si qui- τροπόλεσιν, εἴτε ἐπὶ μονοπροσώπων παροχῇ, εἴτε bus monasteriis ratione priscæ sanctionis alicujus ἐπὶ τροφαῖς κριτῶν καὶ τῶν τοῦ δημοσίου ἀπαιτη erat injunctum,ut collationem aliquam metropoli- τῶν, εἴτε καὶ ἀλλαχοῦ, καὶ ἔτυχε ταῦτα ὕστερον ἀναbus praestarent, sive personis singularibus eam τεθῆναι τισι, τὴν συνεισφορὰν διοριζόμεθα παρέχειν præbendo, sive judicum et exactorum fisci alimen- πρὸς τὰς μητροπόλεις ἀνυστερήτως ἀκοινοτόμητον. tis exhibendis, sive alioquin; atque illa forte dein- "Οσα δὲ κοινωνεῖ κατά τι ταῖς μητροπόλεσιν, ἢ πληceps onera contigit aliis esse imposita: stuluimus, σιασμὸν ἐν ταύταις ἔχει, καί ἀνακοίνωσιν, καὶ οὐκ ut ea collatio sine defraudatione, nec ulla innova ἀπεχαρίσθη πρὸ τούτου τισὶν, εἰς δωρεὰς δίδοσθαι tione facta, metropolibus præstetur. Quæcunque προσώποις οὐκ εὐδοκοῦμεν Αλλ' εἰ καὶ ἐδόθη. vero quadam ex parte commune quid cum metro- ἀκύρους εἶναι καὶ ἀνισχύρους τὰς δωρεάς βουλόμεθα polibus habent, aut quæ jus aliquid viciniæ et καὶ τὰ φροντιστήρια αὐτόθεν ἀντιστρέφεσθαι, πρὸς permissionis, cum eis copulat, nec ante hac ali- τας μητροπόλεις, ἢ ἐπισκοπάς. Τὰ γὰρ μήκοθεν καὶ quibus jure Leneficiario concessa sunt: ea nobis ιδιοπεριόριστα δωρεῖσθαι, καὶ τοῖς πρὸ ἡμῶν ἁγίοις haud placet ullis personis donari.Imo vero si ma- πατράσι καλῶς ἔδοξε, καὶ ἡμῖν· τὰ δέ οἷον ἐνδιπιxime donata sint, eas donationes irritas, et nullius c τήματα τῶν μητροπολιτῶν καὶ ἐπισκόπων, καὶ esse roboris volumus; ipsaque monasteria metro- ὑπερείσματα καὶ συγκροτήματα τῶν ἁγίων ἐκκληpolibus e vestigio, vel episcopalibus restitui. Non σιν, οὐδαμῶς· οὐδὲ ἡ ἡμῶν τοῦτο παραδέχεται με τ longe dissita,suisque descripta finibus ut donentur, τριότης τὰ σύνολον præclare tum Patribus qui ante exstitere, tum nobis placuit: nullo autem modo ea, qnæ metropolitanorum et episcoporum quasi domicilia sunt, et fulcro sustentaculaque sanctarum ecclesiarum: nec nostra id prorsus admittit mediocritas. Per locationis autem contracturn, et (verbi gratia) ad annos xx et 1x monasterium, vel ceruis pactis metropolim et episcopatum locari; tanquam alienum ab evangelico mandato, et apostolicis patriisque traditionibus omnino interdicimus: et pariter tum eos, qui hoc audent facere, tum qui, si fiat, negligunt; indignos pontificia perfectione judicamus, et sacrorum canonum adversarios: nec hisce rebus ultionem convenientissimam secundum canones adhibere singulari cum providentia cessabimus. Non enim paliemur ut sacra illa gratia venalis habeatur, et ipsi consortes eorum simus, qui sacra contra canones profanant, utque lucri causa dona spiritualia profanorum instar distrahantur. De sessione autem episcoporum sancimus, ut episcopi secundum ordinem suorum metropolitanorum sedeant, idque in concessibus sacris, et in synodis et in conviviis: neque superiores sedes et primatus studium affeclent indignis sese modis inferiorum metropolium episcopi: sed in suos metropolitanos, tanquam in canones et sanctiones quasdam, oculos dirigant; secundum quos in consessibus et ᾿Εκδοτικῶς δὲ, καὶ οἷον ἐπὶ χρόνοις εἴκοσι καὶ ἐννέα μοναστήριον, ἢ πακτικῶς μητρόπολιν ἐκδίδο σθαι, καὶ ἐπισκοπὴν, ὡς ξένον τῆς εὐαγγελικῆς διατάξεως, καὶ των ἀποστολικῶν τε καὶ παρ τρικῶν παραδόσεων, πάντη ἀπαγορεύομεν καὶ τούς τε τολμῶντας ἅμα, καὶ τοὺς τὸ γινόμενον παρορῶντας, ἀναξίους τῆς ἀρχιερατικής κρίνομεν τελειότητος, καὶ τῶν ἱερῶν κανόνων ἐναντιόφρονας καὶ τοῖς πράγμασιν ἐκδίκησιν τὴν πρεπωδεστάτην κανονικῶς προμηθεύσασθαι οὐκ ἀποκνήσομεν. Οὐ γὰρ καπηλεύεσθαι τὴν ἱερὰν χάριν, καὶ κοινωνεῖν τοῖς κοινοῦσιν ἀκανονίστως τὰ ἅγια, καὶ τὰς πνευ ματικὰς δωρεάς ὡς κοινὰς ἐμπορεύεσθαι ἀδεξόμεθα εμπορίας χάριν. Περὶ δὲ τῆς τῶν ἐπισκοπων καθ έδρας, διοριζόμεθα. Κατὰ τὴν τάξιν αὐτοὺς τῶν οἱ χείων καθέζεσθαι μητροπολιτῶν, καὶ ἐν συνθρόνοις, καὶ ἐν συνόδοις, καὶ ἐν ἐστιάσεσι· καὶ μὴ τὰς προς εδρίας ἁρπάζειν, καὶ τὸ φιλόπρωτον, αναξίως ἑαυ τῶν, τοὺς τῆς ὑποβεβηκυίας μητροπόλεως ἐπισκό πους· ἀλλ᾽ ὡς πρὸς κανόνας καὶ ὅρους, τοὺς ἰδίους δρον μητροπολίτας, καὶ τυποῦν ἑαυτοὺς ἔν τε καθα έδραις, καὶ πανταχοῦ. Ἐπεὶ δὲ καί τινες τῶν κατὰ τόπους δυνατῶν ἐν τοῖς τῶν οἴκων εὐκτηρίοις σην

T μείνειν τε καὶ συνάγειν φιλονεικοῦσι, καὶ ἱερολογίας ubique. sese conformnent. Εt quoniam alicubi καὶ βαπτίσματα, καὶ ἕτερα ἐπιτελεῖν, πατριαρχικούς quidam potentes in oratoriis imperium habere, δῆθεν σταυροπηγίοις ἢ καὶ ἐπισκοπικούς θαῤῥοῦντες, cctusque cogere nituntur, et sacras preces, baτὰς καθολικὰς παραιτούμενοι, καὶ τῶν ἐπὶ ταύταις plismos, aliaque talia peragere, patriarchalibus συνάξεων καταφρονοῦντες, ἄξιον καὶ περὶ τούτων scilicet crucium defixionibus aut episcopalibus διορίσασθαι, ὥστε μηκέτι τοιοῦτόν τι συγχωρεῖν τοὺς freli, generales interim Ecclesias repudiantes, et τῆς ἐπαρχίας ἐπισκόπους γίνεσθαι· ἀλλὰ τοὺς μὲν coetus, qui in eis habentur, contemnentes: oper ἱερεῖς, τοὺς πλὴν πρὸ λειτουργίας, κἀκείνην τυχόν pretium est, de his cliam decernere, ut episcopi ἐν ἑορτῇ, καὶ κατ᾽ ἐπιτροπὴν τοῦ ἐπισκόπου, ἑτέραν provinciales tale quil amplius fieri non permitἀκολουθίαν ἱερὰν ἐν εὐκτηρίοις ἐπιτελέσαι τολμή- tant, sed sacerdotes quidem qui præterquam ante σοντας, καθαιρέσει· τοὺς δὲ μὴ καταδεχομένους ministerium sacrum, ibique fortasse die feriato, τοῦτο τῶν δυνατῶν ἀναθέματι ὑποβάλλειν. Φησί γάρ et episcopi permissu, aliud quid rei sacræ in oraΕἴ τις διδάσκοι τὸν οἶκον τοῦ Θεοῦ εὐκαταφρόνητον εἴ- toriis peragere fucrint ausi,depositioni: potentes ναι, καὶ τὰς ἐν αὐτῷ συνάξεις, καὶ παρὰ τὴν καθολι- autem, qui hoc non amplectuntur, anathemati κὴν ᾿Εκκλησίαν ἰδίᾳ ἐκκλησιάζοι, καὶ μὴ συνόντος subjiciant. Hæc enim c.nonis m verba sunt: Si παντὸς τοῦ πρεσβυτερίου, ἀνάθεμα ἔστω. Ταῦτα quis doceat ædem Dei contemni posse, et qui funt οὕτω συγκεφαλαιωθέντα καὶ ὁρισθέντα, καὶ ἐπὶ συν- in ea congressus; sique seorsum quis extra gene - εδρίων τῶν θεοφιλεστάτων μητροπολιτῶν, Κυριακού, ralem Ecclesiam colus cogat, toto presbyterio Εφέσου· Δημητρίου, Κυζίκου Κωνσταντίνου, Νιο non simul præsente, anathema esto. Hæc ita sumκαίας Θεοδώρου, Χαλκηδόνος • Κωνσταντίνου, Σί- matim exposita et deGnita, inque consessibus δης • Ιωάννου, Μελιτηνῆς· Κωνσταντίνων, Τυάνων· religiosissimorum metropolitanorum, Cyriaci, Ιωάννου, Κλαυδιουπόλεως· Θεοφυλάκτου, Νεοκαισα- Epheseni; Demetrii, Cyziceni; Constantini, Niρείας· Ιωάννου, Ικονίου • Γεωργίου, Κορίνθου cani; Theod. ri, Chalcedonensis; Constantini, Μιχαήλ, ᾿Αθηνῶν· Θεογνώστου, Μωκισου • Κωνσταν- Sidensis; Joannis, Melitenæ; Constantini, Tyanenτίνου, Πατρών - Κωνσταντίνου, Τραπεζοῦντος· Ιωάν- sis; Joannis, Claudiopolitani; Theophilacti, Neoνου, Φιλίππων· ᾿Αγαπητού, Αδριανουπόλεως· cesariensis; Joannis, Iconiensis; Georgii, CorinΘεοδώρου, Καμάχου. Κωνσταντίνου, Κωνῶν • Στε- thii, Michaelis, Atheniensis; Theognosti, Moφάνου, Κρήτης - Νικήτα, Υδροῦντος • Σισινίου, cisii; Constantini, Palrensis; Constantini, TraΚελτζηνῆς καὶ ἀρχιεπισκόπων, Νικήτα, Βιζύης • pezuntii; Joannis, Philippensis; Agapeti, AdriaΔιονυσίου, Προικονήσου - Νικηφόρου, Κίου - Στρα- nopolitani; Theodori, Camacheni; Constantini, τηγίου, "Απρω· ᾿Ανδρέου, Χερσῶνος Λέοντος, Chonensis; Stephani, Cretensis; Nicela, HyΒρύσεως· Νικολάου, Λήμνου· Ιωάννου, Βοσπόρου druntini; Sisinii, Celzenæ; et archiepiscopo- ᾿Αρσενίου, Σουγδκίας· ἐν ὑπομνήμασι, ἐντεθέντα, rum Nicela, Bizyensis; Dionysii, Præconesii; τῇ συνήθει διὰ μολίβδου σφραγίδι ἐβεβαιώθη, και Nicephori, Ciensis; Strategii, Aproi; Anἐπεδόθη μηνὶ Ιανουαρίῳ, ἐπινεμήσεως ια'. ἔτους dreæ, Chersonis; Leonis, Brysei; Nicolai, 5 φλς. Lemnii; Joannis, Bosporani; Arsenii, Sugdencorroborata sunt, et data mense Januario, indictio- sis; monumentis illata, consueto plumbeo sigillo nis xı, anni vı GIƆ IƆ XXXVI. Β΄. «Ισον ὑπομνήματος ἐναποτεθειμένου τῷ ἐν Κωνσταντινουπόλει εὐαγεῖ χαρτοφυλακείῳ τοῦ παρ τριάρχου κυρου ᾿Αλεξίου, περὶ τῶν διὰ δωρεᾶς λαμβανόντων μοναστήρια, περί τινων ἄλλων ἀναγκαίων ἐκκλησιαστικών ὑποθέσεων, ταῖς μητροπόλεσι, ταῖς ἀρχιεπισκοπαῖς, καὶ ταῖς ἐπισκοπαῖς ἀνηκουσῶν.» Μετὰ τῶν ἄλλων ἀπάντων παρατρέχων ὁ χρόνος καὶ τὰς πατριαρχικὰς ἐκαινοτόμησε δωρεάς· καὶ τὰς ἐπὶ διαμονῇ καὶ εὐθηνίᾳ καὶ πλατυσμῷ τῶν ἱερῶ φροντιστηρίων πράξεις τῶν μακαριωτάτων πατριαρχῶν, πράσεις ανελευθέρους, και μεταφοράς ἀπὸ προσώπου εἰς πρόσωπα καπήλους καὶ πάσης βωμολοχίας πεπληρωμένας. Καὶ εἰκότως. Εκλειπόντῶν γὰρ τῶν ἀμέμπτιος πορευομένων, ἐπλήθυναν οἱ ἀροτριώντες τὰ ἄτοπα, κατὰ τὸν Ἰώβ, καὶ τὴν ἀρετὴν παρετημέρησεν ἡ κακία. Πᾶς δέ τις κέχηνεν εἰς ἀργύριον, οὐδένα πόρον αἰσχρὸν, ἢ κέρδος ἄδικον παραιτούμενος, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ εὐαγῶν καὶ ἀπὸ ἐνII. Exemplum ° monumenti,in venerabili scrinio Constantinopolitano reconditi, quod est domini Alexii patriarcha, de iis, qui per donationem monasteria consequuntur, et dealiis quibusdam necessariis ecclesiasticis causis, quæ ad metropoles, archiepiscopatus et episcopalus pertinent. Ut temporis progressus alia solet omnia, sic patriarchales etiam donationes innovavit: et tendentes ad durationem et felicitatem, et amplificationem sacrorum monasteriorum actiones beatissimorum patriarcharum, convertit in mercaturas illiberales, ac translationes ab una persona in aliam, cauponaria levitate, atque omni nequitia plenas. Nec abs re quidem. Dum enim deficiunt, qui citra reprehensionem ambulant, auctus est eoruin numerus, qui arant absurda, quemadmodum Jobus loquitur, et virtutem improbitas fertilitate sua superavit. Quilibet inhiat argento, m Apostolorum scilicet. " presbyterorum ordine. • Vulgo copiam dicunt.

nullum turpem quæstum vel lucrum injustum re- αγῶν ὁμοίως ζητῶν χρηματίζεσθαι. Ως κινδυνεύειν pudians, sed ex religiosis pariter ac piacularibus ἐντεῦθεν τὰ ἱερὰ ἐν ἴσῳ κεῖσθαι τοῖς μικροῖς, καὶ ditescere cupiens. Quo fit ut periculum sit, ne κοινούσθαι τὰ ἅγια· καὶ τὸν διακρίνοντα μεταξύ sacra eodem habeantur loco, quo impura, et ne ἱεροῦ καὶ βεβήλου, ή κατορθοῦντα, καὶ ὁρῶντα, sancta profanentur; et qui discrimen inter rem καὶ περιπατοῦντα ὀρθῶς, μὴ εἶναι σχεδόν, μηδὲ sacram profanamque faciat, vel virtutem colat, et πολιτεύσθαι. Καὶ σκόπει, τί μοι βούλεται τὸ προοίμιον. videat, et recte ambulet, prope nemo sit in homi- Παρεφθάρη τῷ βίῳ πᾶσα φαυλότης τανῦν, καὶ τολμά num vila reliquus. Ac vide, quæso, quid sibi velit ται ἀνέδην τὰ ἄσεμνα. Ἡ δὲ σκηνὴ καὶ τὸ προσωπεῖον, hoc meum exordium. Omnis in hominum vitam ὡς τίμιον ἐπιτήδευμα, καὶ ἐπαινετόν· καὶ οὐδὲν ἄλλο modo yitiositas irrepsit, et inhonesta per summam διά πεφροντισμένης σπουδῆς οἱ πάντες σχεδόν τίθενται licentiam impune committuntur. Simulatio et ἄνθρωποι, ἢ πόθεν ἄν τις, καὶ ὅπως κερδήσοι, καὶ larva, pro re honesta laudabilique ducitur: nec τῇ φιλοχρηματία πόρον ἐξεύροι, καὶ τοῖς οὖσι προσω aliud quidquam universi prope mortales magissol- θήκην ἐμπραγματεύσαιτο, καὶ ἐπινοίας ἐπινοήσῃ licito complectuntur studio, quam unde quis, et ἄντικρυς αἰχμαλωτιζούσας· ἀπὸ Θεοῦ. Καὶ ποιοῦμεν quomodo lucrari possit, et avaritiæ quæstum inve- τὰ χρήματα τῆς ἑαυτῶν ψυχῆς προτιμότερα. Εψαντο niat, ac praesentibus aliquid adjiciendi viam sibi g καὶ τῶν ἀψαύστων πολλοὶ, καὶ οὐκ ἐφείσαντο. ᾿Αλλὰ muniat, easque subtilitates excogitet, quæ haud τὴν ἑαυτῶν ἐπληστίαν ἐπὶ μέχρι τῶν ἀτολμήτων dubie caplos animos abducant a Deo. Pecuniam Εξέτειναν, καὶ τοῖς ἀνακειμένοις Θεῷ πλεονέκτιδα majori, quam animas nostras, in pretio habemus. ἐπιθυμίαν, καὶ ἀκόλαστον ἐπέβαλον ὄρεξιν· οἴκους Attigere jam nonnulli etiam non langenda, nec eis τε ἁγίους ἠχρείωσαν, καὶ ἱερὰ ἠρήμωσαν φροντιστή pepercere; sed inexplebilem animi sui libidinem ρια· καὶ τεμένη θεία, ἱερῶν κειμηλίων ἐψίλωσαν porrexerunt ad minime attentanda, Deoque dedica- τὸν ἁγνὸν τοῦ Θεοῦ φόβον, καὶ τὴν ἐπὶ τούτοις νέο tis cupiditatem avaram et infrenem appetitum μεσιν, πορρω που καὶ μακρὰν ἑαυτῶν ἐξοικίσαντες. injecerunt, ædes sanctas reddiderunt inutiles, monasteria sacra in solitudinem redegere, templa divina donariis sacris spoliarunt: dum castum Dei oculis longe remotam habent. Ita factum est, ut sancta Dei verba mendacii arguant, et legem ejus irrideant. Quinetiam nonnulli ob ea,quæ designantur, ingemiscere perspicacem illum oculum justitiæ per errorem non putantes,ad id operam dederunt, ulanimi occulto dolo, et lingua fraudulenta sanctorum quoque patriarcharum, reliquorunique sacerdotum simplicitati et sanctæ modestiæ insultarent, ac pelerent ipsi quidem monasteria per donationem ab eis consequi, cum promisso nullum non beneficentia Genus in ea declarandi, et illatam eis ipsorum ratione temporum cælerorumque casuum infelicitatem dissipandi, formnanque pulcherimam restituendi: sed tantum abfuit, ut ea nacti, verba factis præstarent, et promissa implerent,ut etiam inverecunde omnia contrari: designent, et veslationes eorum vastationibus cumulent: dum bonis iis, quæ auferunt, ad salietatem fruuntur, eorum vero, quibus indigent ipsi, ne minimum quidem rependant, donec ea tandem ad eversionem ac vastilatem extremam redegerint. Atque hoc modo perdita monasteria perinde divendunt, atque communia profanaque prædia, vel aliis ea gralis locant, ut erucæ residua devoret locusta, et plagam extremam plenus excipiat interitus: ac si quid illos efugit, ab his consumatur: in quo sane facinus admittunt incursui barbarico simile, sed Christiana tum honestate, tum modestia prorsus indignum. Jam quod etiam his ipsis et iuhonestius est, et alienus a decoro, virilibus monasteriis mulieres præsunt, timorem, et horum scelerum vindictam, suis ab Οὕτω ῥήματα τὰ ἅγια ἐψεύσαντο τοῦ Θεοῦ, καὶ τὸν νόμον αὐτοῦ ἐμυκτήρισαν. Ηδη δέ τινες καὶ μὴ ἐπιστενάζειν τοῖς πεπραγμένοις τὸν τῆς δίκης άληστον ἐξαπατώμενοι ὀφθαλμὸν, ἔσπευσαν μεθ᾽ ὑποκεκρυμμένου φρονήματος, καὶ γλώσσης ἀπατηλῆς, καὶ πατριαρχῶν ἁγίων καὶ ἱερέων ἑτέρων ἁπλόνητος καὶ ἐπιεικείας ἁγιοπρεπούς κατορχήσασθαι, καὶ αἰτήσασθαι μὲν φροντιστήρια διὰ δωρεᾶς λαβεῖν παρ' αὐτῶν, ἐφ' ὑποσχέσει τοῦ πᾶν εὐποιίας εἶδος εἰς αὐτὰ ἐπιδείξασθαι, καὶ ἀποσκεδάσαι τὴν ἐπισυμβα σαν τούτοις δυστυχίαν ἔκ τε τῶν καιρῶν καὶ τῶν ἄλλων ἐπιφορῶν, καὶ ὄψιν αὐτοῖς εὐπρεπεστάτην ἐπισκευάσαι, Λαβόντας δὲ τοσούτου δὲ τοσούτου δεῆσαι εἰς ἔργα τους λόγους ἀποτελέσαι, καὶ τὰς ἐπαγγελίας ἀποπληρῶσαι, ὅτι καὶ τἀναντία πάντα ἀνερυθριάστως νεανιεύονται· καὶ ταῖς ἐρημώσεσι τούτων, ἐρημώ σεις ἀπεργάζονται· τῶν μὲν, ὧν φέρουσιν, ἀγαθῶν εἰς κόρον ἀπολαύοντες· τῶν δὲ, ὧν δέονται, οὐδὲ τὸ εὐτελὲς ἀντεισφέροντες. Εως εἰς ἐσχάτην αὐτὰ καταστροφὴν καὶ ἐρήμωσιν συνελάσουσιν. Ἐπειδὰν δὲ οὕτω ταῦτα καταλυμήνηται, ἔπίσης κοινῆς 38 κτησειδίοις ἀπεμπολούσιν, ἢ δωρεὰν ἄλλοις ἐκδιδόασιν, ὡς ἂν τὰ κατάλοιπα τῆς κάμπης καταφάγοι ἡ ἀκρὶς καὶ τὴν ἐσχάτην πληγὴν ὁ παντελής διαδέ ξηται ὄλεθρος· καὶ εἴ τι ἐκείνους διέφυγεν, ὑπὸ τούτων ἀναλωθείῃ· τόλμημα τελμώντες βαρβαρικής ἐπιδρομῆς ὅμοιον, Χριστιανικῆς δὲ σεμνοπρεπείας καὶ κοσμιότητος πάντη ἀνάξιον. Καὶ τὸ ἔτι τούτων ἀσεμνότερόν τε καὶ ἀπρεπέστερον, γυναῖκες μὲν ἀνδρῴων ἐπιστατοῦσι φροντιστηρίων, ἄνδρες δὲ " κοινοῖς.

γυναικείων φροντίζουσιν λύκοι, φασίν, ἄνδρας 36 et viri muliebrium curam gerunt: a lupis, quod ποιμαίνοντες, ἢ καὶ πῦρ εἰς χόρτον ἐπαφιέμενοι, aiunt, pascuntur agni; vel ignis feno immittitur, Όπου γὰρ οὐδὲ πάροδος τυχαία καὶ ἀπερίσκεπτος Quippe cum ne fortuitus quidem,ac minime mediἀνδράσι μὲν εἰς γυναικεῖα ἐφεῖται παρὰ τῶν θείων tatus aditus viris ad muliebria monasteria sacris a κανόνων, ἢ τοὐναντίον γυναιξὶν εἰς ἀνδρῶν κατ canonibus permittatur, aut e contrario mulieribus αγώγια - πολλού γε δεῖ ἐνδοθῆναι ἄνδρας μὲν γυναι- ad virorum domicilia: multum profecto abest, κῶν ἄρχειν τιμίων, Θεῷ μόνῳ ζῆν ἑλομένων· concessum esse, ut in venerabiles feminas quæ soli γυναῖκας δὲ ὁσίων προΐστασθαι ἀνδρῶν. Εἰ μήπω τις Deo vivere decreverunt, imperium viri gerant, ac ἄμικτα μιγνύειν ἐθέλοι, καὶ τῶν θείων νόμων καὶ mulieres viris religiosis præsint, nisi quis forte τῆς ἐντολῆς καταπαίζειν αὐθαδιάζοιτο. Αλλ' ἡ non mniscenda miscere velit et contumaciter divinis μετριότης ἡμῶν τῆς τε φυλακῆς τῶν ἱερῶν κανόνων, legibus ac præcepto illudat. Enimvero mediocritas καὶ τῶν θείων δικαιωμάτων παρατηρήσεως μηδέν nostra conservatione sacrorum canonum, et juτι προυργιαίτερον πιουμένη, καὶ τὰ τοιαῦτα ὥσπερ rium divinorum observatione nihil antiquius haφθάνουσα καὶ ἱστῶσα δεινά, καὶ τῆς ἐπὶ τὰ πρόσω bens; simul et hæc mala velut nticipans ac siφορᾶς ἀνακόπτουσα, διορίζεται, μήτε μετένεξιν stens, et quominus ulterius serpant, retundens: ἀπὸ τοῦ παρόντος, μοναστηρίου γίνεσθαι οιανδήποτε, statuit ut ex hoc tempore neque translatio monaἀπὸ τοῦ διὰ δωρεᾶς κατέχοντος τοῦτο εἰς ἕτερον sterii quæcunque fat ab ea persona, quæ per πρόσωπον· ἀλλ᾽ εἰ καὶ γένηταί πότε, ἄκυρον εἶναι donationem id possidet, ad aliam personam: et, ταύτην, καὶ ἄδεκτον, καὶ εὐθύναις ἔνοχον ταῖς si facta sit forte, sit irrita,nec admittatur, et penis ἀρμοδιωτάταις. Μήτε γυναῖκα, οἵας ἂν εἴη τύχης, convenientibus reprimatur. Nec ut item mulier ἀνδρῴου δεσπόζειν μοναστηρίου ἢ τοὐναντίον, cujuscunque conditionis sit, virilis monasterii ἄνδρα γυναικείου· καὶ μάλιστα, ἡλικίας ὑποπτευοκαὶ μάλιστα, ἡλικίας ὑποπτευο- dominium habeat: aut vice versa, vir muliebris; μένης τυγχάνοντα, καὶ σκανδάλου ἀφορμὴν τοῖς præsertim, qui suspecta sit atatis, et occasionem πιστοῖς ἐμπαρέχοντα. Καὶ τοῦτο φυλάττεσθαι καὶ ἐν scandali delibus præbeat. Atque hoc observanμητροπόλεσι, καὶ ἐν ἐπισκοπαῖς, καὶ πανταχοῦ. dum tam in metropolibus quam episcopalibus, et Ἐκποδὼν γὰρ δεῖ ποιεῖσθαι τὰς πονηρὰς ὑποψίας ubique. Nam omni conatu removendæ sunt suspiπάσῃ μηχανῇ. ἀλλ᾽ οὐχὶ καὶ πτώματα ἐντεῦθεν ciones malæ, multoque minus permittendum, ut συγχωρεῖν ἀποτίκτεσθαι, καὶ τὸ τίμιον τῆς Ἐκκλη- lapsus inde proveniant, et infamia venerabile σίας καθυβρίζεσθαι πλήρωμα. ὡς ἂν οὖν μήτε corpus Ecclesiæ afficiatur. Ut igitur in posterum μεταφορὰ τὸν μέλλοντα χρόνον ἀπὸ προσωπου εἰς neque translatio sacri alicujus monasterii a persoπρόσωπον ἱεροῦ φροντιστηρίου πλημμεληθείη, ή na in personam committatur, aut venditio (quod ἀπεμπόλησις (τοῦτο δ' αἰσχύνη καὶ ὑπολογίζεσθαι, vel cogitatu turpe fuerit, nedum ut dicatur, et in μή τι λέγειν καὶ πιστεύειν γράφῃ) μήτε μὴν γυναι- litteras referatur), neque viri mulieribus scholis κείων ἄνδρες σεμνείων ἐπιστατοῖεν, ή γυναίκες honestatis præsint, aut virilibus mulieres: præsens ἀνδρῴων προΐσταιντο, τὸ παρὸν ὑπόμνημα ἐξετέθη hoc monumentum expositum est, quod præter ea πρὸς τοῖς εἰρημένοις ἔτι καὶ πᾶσαν ἔκδοσιν παρα- quæ dicta sunt, etiam omnem locationem paralauλαυρίων τε καὶ ἱερῶν φροντιστηρίων, καὶ κτημά- riorum et sacrorum monasteriorum, et prædioτων, καὶ τοπίων ἁπλῶς καὶ ἀμπελώνων, ἥτις μὴ rum, et fundorum simpliciter, ac vinearum, quæ κατά γνώμην πατριαρχικὴν, ἢ εἴδησιν τῶν τοῦ de sententia patriarchæ, ac scientibus iis, qui σεκρέτου τοῦ εὐαγοῦς χαρτοφυλακείου προέβη, secretario venerabilis scrinii præsunt,non procesἀναργύρως ἀνατρέπον καὶ ἀκυροῦν. Οὕτω μέντοι, sit: absque pretii restitutione rescindit et abolet. ὥστε μηδεμίαν ἐντεῦθεν ζημίαν τὰ εὐαγή σεμνεῖα Ita tamen, ut venerabiles honestatis scholæ nullum ὑφίστασθαι· ἀλλ᾿ αὐτοὺς ἐκείνους τοὺς ἐκδεδωκότας, inde detrimentum sustineant, sed ut illud de suo οἴκοθεν ταύτην ἐπιγινώσκειν, καὶ πρὸς οὓς ἐκδεδώ- locatores agnoscant et conductores: illi quidem, κασι, τοὺς μὲν, ὡς δολεροὺς, καὶ ἃ μὴ ἐπετράπησαν p ut fraudulenti, et qui non permissa a sanctissimis παρὰ τῶν ἁγιωτάτων ἀρχιερέων, ἐπὶ κέρδει ἰδίῳ pontificibus proprii lucri causa male alienent: κακῶς ἐκποιουμένους· τοὺς ἐκλαμβάνοντας δὲ, ὅτι μὴ conductores vero, quod curam nullam adhibuerint, ἐφρόντισαν ἀκριβώσασθαι παρ' ών δεῖ ἐκλαμβά- ut certiores essent, a quibus conductionem feri νειν, καὶ ἠσφαλίσαντο ἑαυτούς· καὶ μάλιστα, εἰ oporteat, nec eo modo sibi caverint: ac praesertim, μὴ προφανές εἴη καὶ δῆλον ὅτι εἰς χρειώδεις καὶ si non manifesto pareat,quod ad utiles et necessa ἀναγκαίας εξόδους τῶν φροντιστηρίων προεχώρησαν rias expensas monasteriorum erogata sint, quæ τὰ εἰσδεκτικά. ᾿Απὸ δὲ τοῦ παρόντος, μηδέν τι recepta ex reditibus erant. Deinceps quidem nihil τούτων γίνεσθαι. ᾿Αλλ' εἰ καὶ δεήσει γενέσθαι, τῇ horum fieri debet. Ac si maxime fieri oportuerit, ἡμῶν ἀναφέρειν μετριότητι, ἢ καὶ τῷ θεοφιλεστάτῳ ad mediocritatem nostram referatur, vel ad reliχαρτοφύλακι, καὶ τοῖς περὶ αὐτὸν εὐλαβεστάτοις giosissimum chartularium, et adjunctos ei veneraδιακόνοις καὶ πατριαρχικούς νοταρίοις· καὶ προ- biles diaconos ac patriarchales notarios horumque 38 ἄρνας. PATROL. GR. CXIX.

jussu et conseusu scripto, alienationem fieri τροπῇ, καὶ συναινέσει ἐγγράφω, προβαίνειν τὴν ἔχε volumus. Absque quo sit locatio nulla certa et δοσιν. Αλλως δὲ, τὸ βέβαιον καὶ ἀῤῥαγές οὐδεμία indirupta manebit: sed tum conductor excidet δέξεται τῶν ἐκδόσεων· ἀλλὰ καὶ ὁ ἐκλαμβάνων τοῦ pretio numerato, secundum canonum legumque τιμήματος Εκπεσεῖται, κατὰ τὴν τῶν κανόνων καὶ constitutionem; tum etiam locator multabitur. Hoc τῶν νόμων διάσυξιν 37, καὶ ὁ ἐκδιδοὺς ζημιωθήσε autem et in metropolibus valeat, et in archiepisco- ται. Τοῦτο δὲ καὶ ἐπὶ μητροπόλεων κρατείτω, καὶ patibus et episcopalibus. Ac neque donatio mo- ἀρχιεπισκοπῶν, καὶ ἐπισκοπῶν. Καὶ μήτε δωρεά nasterii locnm habeat unquam in persona, quæ in μοναστηρίου εἰς πρόσωπον αμωσγέπως μεταβαινέτω, ea non est inserta: neque viri muliebrium, vel τὸ μὴ ἀναταττόμενον ἐν αὐτῇ, μήτε ἄνδρες γυναι mulieres virilium monasteriorum curam gerant: κείων, ἢ γυναῖκες ἀνδρῴων μοναστηρίων φροντιζέneque locatio paralauriorum vel alicujus alterius τωσαν, μήτε μὴν ἔκδοσις παραλαυρίων, ἢ τινος immobilis rei, sine approbatione sanctissimi pa- ακινήτου ἑτέρου, χωρίς εὐδοκήσεως τοῦ ἁγιωτάτου triarchs, vel metropolitani et archiepiscopi, fiat. πατριάρχου, ἢ μητροπολίτου, καὶ ἀρχιεπισκόπου Facta vero, litteris tantummodo continebitur: γινέσθω. Γεγονοτα δὲ, ἐν γράμμασι κείσεται μόνον· cum re ipsa ne tantum quidem efficacitalis, ἐν πράγμασι δὲ, οὐδ᾽ ὅσα ὄνειροι ἐνεργήσει, ἢ ἀνή quantum somnia, sit habitura, vel profutura con- σει τοὺς ἐκλαμβάνοντας. ᾿Αλλὰ καὶ ἐπίσκοποι, ὅσοι ductoribus. Quin etiam episcopi, quotquot ex δωρεαίς μητροπολιτῶν κατέχουσι μοναστήρια, καὶ metropolitanorum donationibus monasteria possi- ἔτυχε τὰς μὲν μητροπόλεις στενοῦσθαι καὶ εὐπορεῖν, dent, si metropoles in artum cogi, et inopes fieri εὐθηνεῖσθαι δὲ καὶ εὐπορεῖν τὰς ἐπισκοπάς, δικαίως contigerit, beatos autem et locupletes esse episcopa- τὰς δωρεὰς ἀντιστρέψουσι, καὶ τῶν φροντιστηρίων tus: merito donationes illas restituent, ac metro- ὑπ᾽ ἐκστῶσι ταῖς μητροπόλεσιν, ὡς ἂν μικρόν τι polibus monasteria cedent; ut eorum angusta sors ἐντεῦθεν ἡ σύγκληρος αὐτῶν παραμυθῆται στενο paulum ex eo solatii capiat. Similiter et aliæ per- χωρία. Ωσαύτως καὶ πρόσωπα ἕτερα. Ατεχνώς sonæ facient. Nam haud dubie absurdum est, et γὰρ ἄτοπόν ἐστι καὶ παράλογον, τὰς μὲν μητροπό alienum a ratione, omnis generis exactionibus λεις παντοίαις βραβεῖσθαι εἰσπράξεσιν ὑπὲρ τῶν gravari metropoles episcopatuum ad inopiam ἐξαπορουμένων αὐτῶν ἐπισκοπῶν· τὰς εὐπορούσας redactorum causa: locupletes autem episcopatus δὲ τῶν ἐπισκοπῶν μὴ συγκροτεῖν καὶ συναίρεσθαι non manum porrigere, nec opem ferre metropolibus ταῖς ἀπορούσαις ἀπορούσαις αὐτῶν μητροπόλεσι, καὶ τῶν suis egentibus nec pertinentibus ad se si poscat διαφερόντων αὐτοῖς, εἰ τύχοι, μοναστηρίων παραusus, monasteriis cedere. Verum ut illud, ceu χωρεῖν. 'Αλλ', ὥσπερ ἐκεῖνο ὡς ἀναγκαῖον καὶ necessarium et irrecusabile, publicorum redituum ἀπαραίτητον ἡ εἰσφορά καινοτομεῖ τῶν δημοσίων illatio præter consuetudinem feri jubet: ita hoc εἰσπράξεων, οὕτω τοῦτο ἡ παροῦσα λελογισμένη præsens sententia,ex certa deliberatione profecta, κρίσις οἰκονομεῖ, καὶ δίδωσιν ἐνεργεῖσθαι καὶ πράτdisponit,et in posterum exercendum peragendum τεσθαι τουλοιποῦ. Ταῦτα εἰς ἀπήκοον ἀναγνωσθέντα que tradit. Hæc audientibus perlecta religiosissimis θεοφιλεστάτων μητροπολιτών, Κυριακού, Εφέσου metropolitanis, Cyriaco, Ephesino; Constantino, Κωνσταντίνου, Νικαίας Θεοδώρου, Χαλκηδόνος - Nicano; Theodoro, Chalcedonensi; Constantino, Κωνσταντίνου, Σίδης· Ιωάννου, Μελιτινῆς Κων Sidensi: Joanne, Melitene; Constantino, Tyanensi; σταντίνου, Τυάνων • Ιωάννου, Κλαυδιουπόλεως· Joanne, Claudiopolitano; Theophane p, Neocasa- Θεοφάνους 38, Νεοκαισαρείας· Ιωάννου, Ικονίου riensi; Joanne, Iconiensi; Sergio q, Corinthio; Σεργίου 80, Κορίνθου Μιχαήλ, ᾿Αθηνῶν· Θεογνώ Michaele, Atheniensi; Theognosto, Mocisio; Con- στου, Μωκιστοῦ· Κωνσταντίνου, Τραπεζοῦντος • stantino, Trapezuntio; Agapeto, Adrianopolitano; ᾿Αγαπητού, Αδριανουπόλεως· Στεφάνου, Κρήτης • Stephano, Cretensi; Nicolao, Hydrunttno; et Νικολάου, Υδροῦντος, καὶ ἀρχιεπισκόπων, Διονυ archiepiscopis, Dionysio Præconesio; Strategio, σίου, Προικονήσου - Στρατηγίου. Απρω • Λέοντος, Aproo; Leone, Brysensi; Petro, Cypsellensi; Nico- - Βρύσεως· Πέτρου, Κυψέλλων· Νικολάου, Λήμνου • τῇ lao, Lemnio; sigillo plumbeo munita sunt, et " διὰ μολίβδου σφραγίδι ἐπιστώθη, καὶ ἐπεδεβαιώθη, corroborata, dalaque mense Novembri, indictio- καὶ ἐπεδόθη μηνὶ Νοεμβρίῳ, ἐπινεμήσεως ια', ἔτους nis xi, anni vI GIƆIƆXXXVI. II. De sobrinis duobus, quorum unus matrimonium contraxit cum filia cujusdam adhuc impubere, hoc est, annos VS. natu: alter vero copulatus est illius matri, post ejus obitum, quod priores nuptiæ pro nullis haberentur, ob aetatem puellæ prorsus imperfectam. Quæstiones nuptiales, cum de re sacra fiant, et 5 φλς'. «Γ΄. Περὶ δισεξαδέλφων δύο, ὧν ὁ μὲν εἰς συνάλ λαγμα συνεστήσατο μετά θυγατρός τινος άτιλοῦς οὔσης τὴν ἡλικίαν, ἤτοι χρόνων πέντε πρὸς τῷ ἡμίσει· ἕτερος δὲ τῇ ταύτης συνεζύγη μητρί μετά τελευτὴν αὐτῆς, ὡς ἀντ᾿ οὐδενὸς δοκοῦντος τοῦ πρώτου γάμου, διὰ τὸ παντελῶς ἀτελὲς τῆς κόρης. Αἱ τῶν γάμων ζητήσεις παρὰ θείου γινόμεναι 37 διάταξιν. 38 Θεοφυλάκτου. 30 Γεωργίου. p Thenphylacto. ¶ Georgio.

" πράγματος, καὶ διαμονὴν τοῦ γένους τῷ βίῳ quæ generis perpetuitatem vitæ largitur, singulari χαριζομένου, πεφροντισμένως ὀφείλουσι προϊέναι, cum cura tractari debent: ut nec iis, quæ bona ἵνα μήτε τὰ καλὰ λυμήνηται τὸ ἀμέριμνον, μήτε sunt, officiat incuria; nec contractum honestissi τὰ φαύλα ῥυπαίνωσι τῶν συναλλαγμάτων τὸ τιμιώ- mum mala sordident. Argumentum quidem certe,de τατον. Η γοῦν ὑπόθεσις, περὶ ἧς ὁ λόγος ὥρμηται quo decretum est agere, considerationem quamdam διαλαβεῖν, ἔχει τινὰ θεωρίαν οὐκ ἄμουσον, οὐδ᾽ ἄχαριν, non illepidam, nec ingratam continet, sed maἀλλὰ καὶ λίαν ἡδέως εἰς τὸν νοῦν τῶν πεπαιδευμέ- gna cum voluptate in eruditorum animos peneνων διαβαίνουσαν· ἢ καὶ διηγητέον, ἵνα γένηται trantem: quod narrandum primo venit, ut quod δῆλον τὸ λεγόμενον. Συμὼν ὁ ὁ ἐπίκλην Σεμίδαλις, dicturi sumus, liquido perspici possit. Symeon, ἐλκύσας εἰς δικαστήριον τὸν Εὐφήμιον, παρανόμων cognomento Semidalis, pertractum ad tribunal γάμων τοῦτον ἐγράψατο. Καὶ ἡ διήγησις· Εὐφήμιος, Euphenium de nuptiis illicitis accusatum inscripφησὶ, καὶ Γεώργιος ἐξ ἀνεψιῶν τεχθέντες, δισεξαδέλ- sit. Facti narratio hæc est. Euphemius, inquit, et φων ἔχουσι τάξιν. Τούτων ὁ μὲν Γεώργιος μεθ' ιερο- Georgius, ex consobrinis procreati, pro sobrinis λογίας ἠγάγετο Θεοδότην ὄνομα, οὐ μόνον οὐ γάμων, habentur.Horum alter, Georgius, quamdam, nomi ἀλλ᾽ οὐδὲ μνηστείας ὡραίαν. Επιζήσασα δὲ ἡ κόρη ne Theodotem, precibus sacris adhibitis duxit, uon ἐνιαυτὸν ἕνα πρὸς τῷ ἡμίσει, θνήσκει. Έπειτα η modo non maturam nuptiis, sed ne sponsalibus Εὐφήμιος Μαρίαν τὴν ταύτης μητέρα γαμετ. Ὁ μὲν quidem. Cumque puella superstes annum IS κατήγορος, ταυτί διεξῆλθεν. διεξήλθεν. Ὁ δὲ διωκόμενος fuisset, moritur. Hinc Euphemius Mariam, puella ἀπελογήσατο, ἐνιαυτῶν μὲν εἶναι πέντε καὶ ἡμίσεως matrem, nuptiis sibi jungit. Et hæc quidem ab λέγων τὴν Θεοδότην ὅτε ἡ ἱερολογία συνίστατο actore sunt exposita. Reus autem se purgabat, κατὰ τὸν Μάρτιον μῆνα τῆς τρίτης ἐπινεμήσεως. Theodotem narrans annorum VS fuisse, cum Ἐν δὲ τῷ Ἰουλίῳ μηνὶ τῆς τετάρτης ἐπινεμήσεως sacra preces adhiberentur, mense Martio, indiθανεῖν, καὶ διὰ τοῦτο αὐτὸς τῇ ταύτης μητρὶ πρὸς ctionis III. Sed eam mense Julio indictionis Iv γάμον συνελθεῖν. Λέον τοιγαροῦν ταῖς τοιαύταις esse mortuam, ideoque si in matrimonium cum δικαιολογίαις παραθεῖναι τὸν νόμον, καὶ οὕτως ἀπό- ejus matre coivisse. Quandoquidem ergo disceptaφασιν ἐνεγκεῖν, ἐδικάσαμεν χρῆναι πρότερον διὰ tionibus hujusmodi lex est adhibenda, atque ita μαρτύρον συστῆσαι, πόστον ἔτος ἦγεν ἡ κόρη κατὰ ferenda sententia: pronuuliavimus, oportere prius τὸν καιρὸν τῆς ἱερολογίας· καὶ εἴτε μνηστεία συνέστη constare de dictis testium, quotum annum puella πρότερον, εἶθ᾽ οὗτος ὁ γάμος· ἢ εἰ τοπρῶτον φαμι- tempore conceptarum precum egerit; et an sponκόν συνάλλαγμα, μὴ προϋπαρξάσης μνηστείας. salia prius contracta sint, deinde nuptia: an Παρήχθησαν τοιγαροῦν ὑπὸ τοῦ κατηγορουμένου statim ab initio matrimonium, nullis sponsalibus μάρτυρες Εἰ γὰρ καὶ τοῖς κατηγόροις προσῆκον præmissis Producti sunt igitur a reo testes. Licet τὰς ἀποδείξεις ἐπιφορτίζεσθαι, ὅμως φειδοῖ τοῦ μή non actores probationum onere gravari par sit, τι παρανενομῆσθαι, καὶ τὴν φύσιν ἠδικῆσθαι, τῷ tamen eo respectu, ne quid scilicet admissum illiciδιωκομένῳ τὴν συγγένειαν ὁμολογοῦντι, τὸ τῶν tæ rei foret, neve sexus affectus injuria, reo ἀποδείξεων άχθος ἐπετέθη. Καὶ τῶν ἀναβεβηκότων cognationem fatenti probationum onus est imposi μαρτύρων, ὁ μὲν Γελάσιος, ᾧ ἐπώνυμον Θράκης, καὶ tum Ex testibus qui coram tribunali comparuere. Προκόπιος, ἐπίκλην Στραβοπροκόπιος, καθ᾿ ἕνα δι- Gelasius, cognomento Thraces, et Procopius, cognoερωτηθέντες, σύμφωνον καὶ εἰς ἕνα σκοπὸν συμπε- mento Straboprocopius, seorsum interrogati, conφαινόμενον μαρτύριον ἔνειμαν. Ὡς γεννηθείη μὲν ἡ sentiens et ad unum scopum tendens testimonium παὺς περὶ τὸν Αὔγουστον μῆνα τῆς ιβ΄ ἐπινεμήσεως, perhibuere. Nimirum puellam natam fuisse circa ὑπερβᾶσα δὲ τὸν πέμπτον ἐνιαυτὸν, καὶ τὸν ἕντον mensem Augustum, indictionis XII cumque supeἀνύουσα, πρὸς γάμον συναφθείη τῳ Γεωργίῳ, ἀμφὶ rasset annum quintum, et sextum jam ageret, τὸν Μάρτιον μῆνα τῆς τρίτης ἐπινεμήσεως· καὶ μετ- Georgio nuptum datam, circa mensem Martium, αλλάξειε τὴν ζωὴν κατὰ μῆνα Ἰούλιον, τῆς τετάρτης indictionis illi vitamque cum morte commuἐπινεμήσεως. Ὁ δὲ Θεόκτιστος, καὶ Νικήτας, ὁ υἱὸς tasse mense Julio, indictionis v. Theoclistus τοῦ πρωτοσπαθαρίου Ιωάννου, καὶ Θεόδωρος ὁ δαι- autem, et Nicetas, Joannis Protospatharii filius, et μόνιος, σύν γε Ιωάννῃ τῷ τὴν ἐπωνυμίαν Κλασματα, Theodorus Dæmonius, una cum Joanne cognoτὰ μὲν ἄλλα τούτοις ὅμοια μεμαρτυρήκασι τὸν δὲ mento Clasmala, cætera quidem his censimilia τῆς τετάρτης ἐπινεμήσεως, μῆνα, καθ᾿ ὃν ἐξέλιπε testati sunt: verum indictionis IV τὸν βίον ἡ Θεοδότη, μὴ εἰδέναι εἶπον. Οὕτω καὶ οὗτοι quo rebus humanis excessit Theodote, nescire se συνοδὰ τοῖς δυσὶ διεξῆλθον. Εἰ γὰρ καὶ διεχώρισεν dixerunt. Sic et hi duobus illis alteris consentanea ὁ λόγος ἀνὰ μέσον τῶν δύο, καὶ ἀνὰ μέσον τῶν perhibuerunt. Quamvis enim diversitas quædam τεσσάρων, ὅμως ὡς οὐκ ἐναντιότητα τῆς μαρτυ- exstitit in duorum, et in posteriorum quatuor diρίας ἐχούσης, εἰργάσατο τοῦτο· ἀλλὰ τῆς ἀληθείας ctis,non tamen hoc eo factum est, quod contrarietas περιεχόμενος, καὶ μηδὲν τῶν εἰρημένων ἄῤῥητον παρελθεῖν ἀνεχόμενος. Ἐπεὶ ὅσον γε πρὸς τε πολυ- inessel testimonio; sed quod inhærens eorum πραγμονούμενον, δι᾿ ὅλων οἱ μάρτυρες συμφωνούσι. oratio veritati, nihil eorum, quæ dicta sunt, omitΤὴν γὰρ ἀρχὴν τοῦ συναλλάγματος ζητοῦμεν, ἀλλ᾽ lere vellet. Nam quod rem ipsam, de qua agitur, mensem,

attinet per omnia testes inter se consentiunt. οὐ τὴν λύσιν· ὅπερ οὐδὲν ἐπισημαίνει τῷ πράγματι. Quippe contractus principium quærimus, non solutionem quod sane negotio nibil addit. Nam quod non cæptum est recte, nec solutum Ο γὰρ οὐκ ἧκται 40 καλῶς, οὐδὲ λελύσθαι λέγεται· dicitur: sed a principio vinculum nullum ha- ἀλλ᾽ ἀπαρχῆς δέσιν μὴ ἐσχηκέναι· ὁ μέντοι κατ buisse. Caeterum testes actor idoneos, et exce- ήγορος ἀλήπτους ὄντας τοὺς μάρτυρας καὶ διαβολῆς ptione majores, ipsam quidem indictionem, qua υπερτέρους, τὴν μὲν ἐπινέμησιν, καὶ ἦν ὁ γάμος nuptiæ contracta sint, et puella diem obierit, vere συνέστη, καὶ καθ᾽ ἣν ἐπῆλθεν ἡ τελευτὴν τῇ κύρῃ commemorasse dixit: sed quod nativitatis tempus ἀληθῶς ἔφη διεξελθεῖν· πρὸς δὲ τὸν τῆς γενέ attineret, errasse. Nam putare se,puellam tempore σεως χρόνον ἐσφάλθαι. Οἴεσθαι γὰρ ἐνιαυτῶν ἕξ καὶ contractarum nuptiarum annos sex, totidemque μηνῶν ἰσαρίθμων εἶναι κατὰ τὸν τοῦ γάμου καιρόν. menses fuisse natam. Verum isthæc objectio Ἡ δὲ τοιαύτη ἀντίθεσις κατ᾿ οὐδὲν ἐπήμυνε ταῖς nihil adjumenti ferebat rationibus ejus, qui et iin - τούτου δικαιολογίαις, ἀτέλειαν ἡλικίας ὁμολογοῦντος, puberem ætatem fateretur, nec ab se dictis firmi- καὶ μηδ' αὐτῷ τῷ ῥηθέντι στεῤῥῶς ἐμμένοντος· ter insisteret: sed cum conjectura et dubitatione ἀλλ᾿ εἰκασμῷ καὶ μετ᾿ ἐνδοιασμοῦ τὴν ἀντίθεσιν isthuc adversario objiceret. Εt qui primus accusa- ποιουμένου. Καὶ ὁ προκατηγορῆσαι λεγόμενος Μαλαtionem instituisse ferebatur Malacenus,in judicium κηνὸς ἀχθεὶς εἰς τὸ δικαστήριον, καὶ μηδὲν ἄτοπον deductus, aperte dixit, in contractu se nihil ab-, συνειδέναι τῷ συναλλάγματι τρανῶς ἀνεῖπε, μήτε surdi scire, nec sibi liquido constare quidquam vel τι σαφῶς εἰδέναι ἢ περὶ τοῦ χρόνου της γενέσεως de tempore nativitatis puellæ, vel conceptarum τῆς κόρης, ἢ τοῦ τῆς ἱερολογίας, ἢ τῆς τελευτῆς. precum, vel obitus. Cum igitur examen huc usque Τῆς δοκιμασίας τοίνυν εἰς τοῦτο προκεχωρηκυίας, processisset, ac lestes nuptiarum et sponsalium καὶ τὴν μαρτύρων μὴ διαστειλάντων χρόνου 41 και tempus non distinxissent, sed precum quidem sa- ρὸν καὶ μνηστείας, ἀλλὰ φαμένων ἱερολογίαν θεάς crarum conceptionem perfci, vidisse se dicerent; σασθαι τελουμένην· ἀγνοεῖν δὲ, εἰ προϋπῆρξε μνηignorare vero, num eodem die sponsalia præces- στεία κατ' αὐτὴν ἡμέραν· οὐδὲν ἦν τὸ προσω sissent: nihil erat, quod sententiæ ferendæ im- ιστάμενον τῇ ἀποφάσει. Εἰ μὲν γὰρ ὑπερβᾶσα ἦν ἡ pedimentum objiceret. Quippe si puella jam κόρη τὸν ἕβδομον ἐνιαυτὸν, ὅτε τὰ τῆς ἱερολογίας septimum excesserat annum, cum preces sacra ύπεθειάζετο, προσῆκον ἦν ἄρα, τοῦ γάμου ἐντὸς conciperentur, par erat, nuptiis intra duo deci- τοῦ δωδεκάτου ἐνιαυτοῦ γεγονότος, πολυπραγμονεί mum annum peractis, inquiri, num ante id tem- σθαι, εἰ συνέστη πρὸ τούτου ἔννομος μνηστεία μετὰ pus legitima sponsalia contracta fuissent, post τὸν ἕβδομον ἐνιαυτόν· ἵνα τοῦ γάμου μὴ λαμβάνονannum septimum: ut si nuptiæ non constarent, τος ὑπόστασιν, τέως γοῦν εἰ νόμιμον ἰσχὺν ἔσχεν ἡ saltem planum tieret, an sponsalia vim legitimam μνηστεία, κατασταθῇ δῆλον, Ἐπεὶ δ᾽ ὁ χρόνος τῆς habuissent. Cum autem sacra benedictionis, velut ὥσπερ ἐν σκηνῇ παιχθείσης ἱερολογίας συνωμολύ in scena peraclæ, tempus etiam actor ipse fassus γηται καὶ παρὰ τοῦ κατηγόρου μηδὲ μνηστείας sit, minime sponsalibus esse idoneum: omnis est εἶναι δεκτικός, ἀμφισβήτησις πῆσα περιήρηται, τῆς sublata dubitatio, quando rem manifesto illicitam έναργούς παρανομίας πᾶσιν ὑπ' ὄψιν ὑποπιπτού nemo non perspicit. Quippe cum leges sanciant, σης. Μνηστείαις γὰρ ἕβδομον ἐνιαυτὸν οἰκεῖον εἶ sponsalibus annum aptum esse septimum, nuptiis και παρεληλυθότα, γάμοις δὲ γυναικών δωδέκατον, autem mulierem, duodecimum: si quidem ex θεσπιζόντων τῶν νόμων. Εἰ μὲν, καθάπερ νενόμισται, sententia legum contractus fal, nulla facto labes συσταίη συνάλλαγμα, οὐδεὶς ἐπιτρίβεται τῷ πραχ inuritur. Sin præcipatio quædam comitata fuerit, θέντι μῶμος. Εἰ δέ τις ἐπακολουθήσει περιπέτεια, lex in hanc sententiam loquitur: Qui puellam mi- νόμος ὧδέ φησιν· Ὁ κόρην ἥττονα τῶν δώδεκα ἐνιαυnorem annis duodecim in uxorem ducit, siquidem τῶν ἐπαγόμενος πρὸς γάμον, εἰ μὲν προηγήσατο sponsalia præcessernnt, custoditur, licet uxoris μνηστεία, μένει φυλαττομένη κἂν τὰ μάλιστα ἐν loco domum ejus deducta sit. Sin sponsalia nulla τάξει γαμετῆς εἰς τὸ οἶκον αὐτου 49 ἀνήνεγκεν. Εἰ præcesserunt, nec eum habuit ab initio animum; δὲ μὴ προηγήσατο μνηστεία μηδὲ τοιαύτην ἐξαρnon propterea jam uxor esse facta videtur. Hæc χῆς ἔσχε διάθεσιν, οὐ διὰ τοῦτο νῦν γενέσθαι δοκεῖ. cum verba legis sint, satis intelligitur, quæ inter Οὕτως τοῦ νόμου φράζοντος, πάρεστι καταμανθά Georgium et Theodorem intervenerint, neque νειν, ὅτι καὶ γάμου καὶ μνηστείας τῶν μεταξύ Γεωρ nuptiarum, neque sponsalium contractum fuisse: γίου καὶ Θεοδότης, ἀπεστέρηται τὸ συνάλλαγμα quippe qui neque nuptiarum legem servarit, et μήτε τὸν τοῦ γάμου τηρῆσαν ὅρον, καὶ τὸν τῆς μνηlegem sponsalium violarit. Solet enim lex imitari στείας λωβησάμενον. Καὶ γὰρ εἴωθεν ὁ νόμος τὴν naturam. Et quod agnoscit natura, lex etiam ad- φύσιν μιμεῖσθαι. Καὶ ὁ μὲν οἶδεν αὕτη, προσmittit: quod autem ignotum est naturæ, missum ιέται· τὸ δ' ἠγνοημένον αὐτῇ, παραπέμπεται. Εἰ τοίfacit. Si ergo quæ adhuc pubescit, necdum partui νυν ἡ μὲν ἡδάσκουσα γονῆς ἐστιν ἀνεπίδεκτος, διὰ est idonea; nuptiæ vero procreationis causa funt: δὲ παιδογονίαν ὁ γάμος· ὁ συνερχόμενος ἄρα τῇ 40 ἤρκται. 41 γάμου. 48 αυτήν.

των " μή γεγονυία δωδεκάτου ἐνιαυτοῦ, φθορεύς ἐστιν, sequitur, cum, qui cum nondum nata duodecim ἀλλ᾽ οὗ γαμέτης. Καὶ διατοῦτο ὁ τῆς ἥττονος τῶν annos coit, stupratorem esse, non maritum. Ideoque δώδεκα ἐνιαυτῶν ἀπείρηται γάμος. Καὶ ὁ ἱερολο- nuptiæ cum ea, quæ minor est annis duodecim, τῶν ἱερεὺς, αἰτιάματι καθυποπίπτει. Τὰ αὐτὰ δὲ prohibitæ sunt. Et qui benedicit eis sacerdos, se καὶ περὶ τῆς μνηστείας ἐπιλογιζόμεθα. Ως ἡ μὲν culpa reddit obnoxium. Eadem et de sponsalibus ἥττων τῶν ἑπτὰ ἐνιαυτῶν, διακρίσεως ἐντελοῦς ratiocinamur. Nimirum eam, quæ minor sit annis ἀμοιρετ. Ὁ δὲ μὴ διακρίνων, οὐδὲ λεγισμένως septem, judicio pleno destitui. Qui vero judicio δύναται συναινεῖν. Συναινέσεως δὲ χωρίς, συμφώ- caret, is nec ex usu rationis consentire potest. At σύστασις οὐ προβαίνει. Διότι νόμος φησί. absque consensu, pacta constare nequeunt. Cum Σύμφωνόν ἐστι δύο εἰς ταυτὸν ἀρεστὸν συναίνεσις. hæc legis verba sint: Pactum est duorum in idem Ωστε οἱ νομοθέται ἑπόμενοι τοῖς φυσικοῖς λόγοις, τὰ placitum consensus. Unde paret, juris conditores περὶ τῶν γάμων διέταξαν δόγματα. Οὐκοῦν ἐπεὶ τὸ rationum naturæ vestigia sequentes, de nuptiis τῆς Θεοδότης καὶ τὸ τοῦ Γεωργίου συνάλλαγμα, οὔτε statuta promulgasse. Quandoquidem ergo contraτοῖς νόμοις, οὔτε τῇ φύσει γνώριμόν ἐστιν· ἀκωλύ- ctum hunc Theodotæ ac Georgii neque leges agnoτως ὁ τοῦ Γεωργίου δισεξάδελφος Εὐφήμιος τὴν scunt. neque natura: citra impedimentum ullum τῆς Θεοδότης μητέρα πρὸς γάμον ἠγάγετο. Ο γὰρ Georgii sobrinus Euphemius Theodotæ matrem ἀντ᾽ οὐδενὸς δοκεῖ, τοῦτο πῶς ἔσται τῷ καλῶς καὶ conjugio sibi junxit. Quod enim pro nullo ducitur, ἐννόμως γινομένῳ κώλυμα; πολλοῦ γε καὶ δετ. quonam modo possit esse obstaculo ei, quod recte Ταῦτα συνεδοκίμασε μεθ᾿ ἡμῶν ἐν τῇ βασιλίδι πό- ft ac legitime? Minime quidem. Hæc nobiscum λει, καὶ συναπεφήνατος, καὶ Μιχαὴλ ὁ θεοφιλέστα- examinavit in urbe imperatrice, ac una pronunτος μητροπολίτης ᾿Αθηνῶν. Οὗτος γὰρ καὶ τῆς δίκης tiavit etiam Michael religiosissimus ille meπαρ' αὐτῷ προκαταρχθείσης, προσήκατό τε τὸν γάμον, tropolitanus Atheniensis. Hic enim, lite coram se καὶ γραφὴν πρὸς τὸν ἁγιώτατον πατριάρχην μάλα δι- inchoata, et nuptias ipsas probavit, et ad sanctisκαιοτάτην καὶ ἀκριδεστάτην ᾿Αθήνηθεν πέπομφεν εἰς simum patriarcham scriptum æquissimum et acτοῦτο, καὶ ὑπέγραψεν. curatissimum Athenis hoc nomine misit, atque subscripsit. Σχῆμα τῶν προλαβόντων. Δισεξάδελφοι Ευφήμιος, Γεώργιος, Μαρία μήτηρ. Θεοδόθη θυγάτηρ. Γεώργιος ὁ τοῦ Εὐφημίου ἐξάδελφος 43 ἔλαβε τὴν Θεοδότην, ἀτελοῦς οὖσαν ἡλικίας, Θανούσης αὐτῆς μετὰ μικρὸν, ἔλαβεν ὁ Εὐφήμιος την Μαρίαν αὐτῆς μητέρα. Καὶ κρίνεται ὁ τοιοῦτος γάμος ἀθῶος καὶ ἔννομος. MIXAHA. Figura præmissorum. Sobrini Ephemius, Georgius. Maria, mater. Theodote, filia. Georgius Euphemii sobrinus Theodoten accepit adhuc impuberem. Ea paulo post mortua, duxit Euphemius Mariam, Theodotæ matrem. Atque hoc matrimonium vitio carere judicatur, et esse legitimum. MICHAELIS. Α΄. Ἐπιστολὴ τοῦ πατριάρχου, κυρίου Μιχαὴλ τοῦ Κη- I. Epistola patriarcha, Domini Michaelis Ceruρουλαρίου, περί γάμου κεκωλυμένου, ᾿Ακήκοεν ἡ μετριότης ἡμῶν, εὐκλεέστατε, παρὰ Λέοντος τοῦ Κρεμνίτου, γαμικὸν προβῆναι συνοικέσιον, ἀναίσχυντον τὴν ἀνομίαν ἐπισυρόμενον, Λέων γὰρ, φησί, καὶ Νικηφόρος, ἀδελφοί. Τούτων, ὁ μὲν Λέων γεννᾷ τὴ Καλήν· ὁ Νικηφόρος δὲ τὸν Γεώργιον. Εἶτα συνέρχεται πρὸς γάμου κοινωνίαν ἡ Καλὴ τῷ Μιχαήλ, καὶ ὁ Γεώργιος ὁ ταύτης ἐξάδελφος, γαμεῖ Εἰρήνην, τὴν τοῦ Μιχαὴλ ἀδελφήν. Ὡς συμπλακήναι δύο πρώτων ἐξαδέλφων γάμον, πρὸς δύο ἀδελφοὺς, ἑτέρου γένους, ὅπερ δῆλον πάντη καὶ τοῖς πολιτικοῖς νόμοις, καὶ τοῖς ἱεροῖς κανόσιν ἀπαράδεκτόν ἐστι. Κωλύονται γάρ, φησὶν ὁ νόμος, πρὸς γάμου κοινωνίαν, ἀδελφοὶ, ἐξάδελφοι, καὶ οἱ ἐκ τού των καταγόμενοι καὶ μόνον. Ἐπὶ δὲ τῶν ἐκ πλαγίου, ἐστὶ τις κώλυσις. Τοῦτο γοῦν τὸ τίς ῥῆμα, μερικὴν larii, de matrimonio prohibito. Audivit mediocritas nostra, vir clarissime,a Leone Cremnita, matrimonium esse contractum, quod cum impudente flagitio conjunctum est. Sunt fratres, inquit, Leo et Nicephorus.Horum aiter, Leo. Galen procreat: Nicephorus, Georgium. Hinc Cale in matrimonii societatem cum Michaele coit, et consobrinus ejus Georgius,Irenam ducit, Michaelis sororem. Ita quidem, ut duo consobrini cum duobus fratribus, diversi generis, nuptias contraxerint: quod haud dubie nec legibus civilibus, nec canonibus sacris admittitur. Nam, ut lex inquit, arcentur a societate conjugii fratres, consobrini, et qui ex his procreantur tantum. In iis autem, qui sunt ex transverso, prohibitio quædam est. Hæc ergo vox, quædam, particularem prohibitioVARIE LECTIONES. 48 διστεξάδελφος. ΝΟΤΑ. Hic proximus præcedentibus etiam decretis subscripsit.

nem inferens, non in infinitum se porrigit; sed in a ἐπάγον τὴν κώλυσιν, οὐκ εἰς ἀπέραντον ἐξικνεῖται, eodem genere,septimi quoque gradus nuptiæ pro- ἀλλ' ἐπὶ αὐτοῦ γένους καὶ ὁ τοῦ ἑβδόμου βαθμοῦ hibentur. Non enim potest sobrinus sobrini sui fi- κωλύεται γάμος. Οὐ γὰρ δύναται ὁ διεξάδελφος liam ducere, licet ex sobrinis procreatorum nuptiæ τὴν τρισεξαδέλφην γαμεῖν, κἂν ὁ τῶν τρισεξαδέλ non sint prohibitæ. Qui autem ex transverso sunt, φων γάμος οτκ ἀπειρημένος ἐστί. Πρὸς δὲ τοὺς ἐκ iis etiam septimus gradus permittitur. At in delato πλαγίου καὶ ὁ ἕβδομος συγχωρεῖται βαθμός. Ἐπὶ δὲ ad nos matrimonio, gradus sextus invenitur Nam τοῦ προσαγγελθέντος συνοικεσίου, ἕκτος εὑρίσκεται Cale ac Georgius, cum sobrini sint, in quarto erga βαθμός. Η μὲν γὰρ Καλὴ πρὸς τὸν Γεώργιον πρώτ se invicem gradu consistunt. At Michael ab Irena τοι ὄντες ἐξάδελφοι, τέταρτον ἔχουσι πρὸς ἀλλήλους gradu altero abest, ut cujns ipse frater sit. Atque βαθμόν. Ὁ δὲ Μιχαὴλ πρὸς τὴν Εἰρήνην, δύο ἀπhoc modo cum gradus sextus colligatur, Irenæ έχει βαθμούς, ἅτε ἀδελφὸς ὢν ταύτης. Καὶ οὕτως matrimonium prohibetur. Quod quidem tu, vir τοῦ ἔκτου βαθμοῦ συναγομένου, κωλύεται τὸ συνοικέ doctissime, vel non contractum prohibe, vel σιον τῆς Εἰρήνης. Ο δὴ καὶ αὐτὸς, ὁ λογιώτατος, ἢ μὴ jam contractum dissolve: cum ex relatione Leonis γενόμενον, κώλυσον· ἢ γενόμενον, διάλυσον· εὑρί intelligas, id intra sextum gradum claudi. Nec est σκων τοῦτο κατὰ τὴν προσαγγελίαν τοῦ Λέοντος, quod vereare. Nam plures habeo tibi patrocinantes τῷ ἔκτῳ περικλειόμενον, καὶ μηδὲν φοβηθῆς. Πολλοὺς in hoc facto,tam leges civiles, quam sacros cano- γὰρ ἔχω τοὺς συναιρομένους σοι τοῦ ἔργου καὶ πολιτικοὺς nes, ipsumque novellum tomum perpetuo cele- νόμους, καὶ ἱεροὺς κανόνας, καὶ αὐτὸν τὸν νεκρὸν τόμον brandi, et religiose defuncti, domini Sisinii pa- τοῦ ἀειμνήστου καὶ ὁσίως ἀναπαυσαμένου κυροῦ Σισινίου triarcha. τοῦ πατριάρχου. Fratres. Figura. Fratres. Leo, Nicephorus. a Michael, b Irena. a Cale. b Georgius. Αδελφοί Λέων, Νικηφόρος. • Καλη, Σχῆμα. Ο Γεώργιος. Αδελφοί • Μιχαὴλ καὶ ἡ Εἰρήνη. II. Ex Epislola Michaelis, sanctissimi et univer- «Β΄. Εξ Επιστολῆς Μιχαήλ, τοῦ ἁγιωκάτου καὶ οἶsalis patriarcha. Sacerdos, qui novit uxorem suam adulterio pollutam, si eam expulerit, a munere suo non arce- Ο tur: sin receperit, sacerdotium amittit. Dolis autem,quam per adulterium cognita sacerdotis uxor marilo attulit, duo trientes pro nato utrisque filio retinebuntur: reliquus ipsi concedetur, ei tribuendus monasterio, in quo tondebitur. III. Ejusdem. Quidam sacerdos quosdam præter parentum sententiam in matrimonium coeuntes precibus sacris initiavit. Inde divulsis a se invicem, et alia conjugia contrahentibus,sacerdos alius bene precatus est. Siquidem ignoravit, parentes non consentire; certum quoddam ad tempus a ministerio sacro abstinere jubebitur,etjejuniis ac orationibus semet amliget. Ipsius penæ tempus ad dies xt, vel alios totidem sese porriget. Sin norat, sacerdotio excidet. Quod si provectioris erant atatis liberi, et quia dilationem parentes interponebant,idcirco eis invitis contrahere matrimonium coacti fuere: quandoquidem id leges etiam probant, et is, qui preces sacras concepit, culpa caret, et secundus quoque, cui de priore matrimonio non constabat, excusatur.Sin constabat, penis mitioribus subjicietur,quod obnoxios crimini scortationis,tanquam puros, coronarit. Quod si de parentum sententia primæ contracta sunt nuptiæ, deinde nec opinato divortium intercessit: sacerdos primus culpa caret, alter sacerdotium amittit: sive parentes adfuerint, sive non. κουμενικοῦ πατριάρχου.» Ἱερεὺς γνοὺς τὴν σύνοιχον μοιχευθεῖσαν, ἀπωσάμενος μὲν, ἀκώλυτος· παραδεξάμενος δὲ, ἀνίεμος. Της δὲ προικὸς τῆς μοιχευθείσης τοῦ ἱερέως, γυναικὸς, τὸ μὲν δίμοιρον ὑπὲρ τοῦ τεχθέντος αὐτοῖς ἀποκράτηθήσεται παιδός· τὸ δὲ τρίτον παρασχεθήσεται αὐτῇ, δοθησόμενον εἰς μοναστήριον ἐν ᾧ ἀποκαρήσεται. Γ΄. Τοῦ αὐτοῦ. Ἱερεὺς τινὰς παρὰ γνώμην τῶν γονέων συναπτομένους ηὐλόγησεν. Εἶτα διαστάντας ἀπ' αὐτῶν, καὶ συναπτομένους ἑτέροις κατὰ γνώμην τῶν τεκόντων, εὐλόγησεν ἕτερος ἱερεύς. Εἰ μὲν ἡγνόησε τὸ τῶν τεκόντων ἀβούλητον, ἐπὶ χρόνον τινὰ ῥητὸν τῆς ἱε ρουργίας ἐπισχεθήσεται, καὶ τὴν ἐν νηστείαις καὶ προσευχαῖς ταλαιπωρίαν ὑποστήσεται. Ο χρόνος με μὴ τῆς ἐπιτιμίας. μ' ἡμέραι ἢ δὶς τοσαῦται. Εἰ δὲ ᾔδει, τῆς ἱερωσύνης ἐκπεσεῖται. Εἰ δὲ προσωτέρω τῆς ἡλικίας ἤλασαν, τῶν γονέων ὑπερτιθεμένων, καὶ παρὰ τοῦτο ἠναγκάσθησαν συναφθῆναι ἀκόντων, ἐπεὶ τὸ τοιοῦτον καὶ τοῖς νόμοις δοκεῖ, καὶ ὁ εὐλο γήσας ἀναίτιος, καὶ ὁ δεύτερος δὲ ἀγνοῶν τὸ πρῶτον συνοικέσιον, ἀναιτίατος. Εἰδὼς δὲ, ἐπιτιμίοις μετ τριωτέροις ὑποβληθήσεται, ὅτι τοὺς περνείας ἐγκλή ματι ἀλόντας, ὡς καθαρούς, ἐστεφάνωσεν. Εἰ μεντοι γνώμῃ τῶν γονέων ὁ πρῶτος συνέστη γάμος, εἶτα παραλόγως διέστησαν· ὁ μὲν πρῶτος ἱερεὺς, ἀθῶος ὁ δεύτερος δέ, τῆς ἱερωσύνης ἀλλότριος· είτε παρἦσαν οἱ γονεῖς, εἴτε μή.

«Δ΄. Εξ Επιστολῆς τοῦ αὐτοῦ πατριάρχου Μιχαήλ.» ΙV. Εx Epistola ejusdem patriarcha Michaelis. Ἐπὶ τῶν ἐκ τοῦ αὐτοῦ γένους, καὶ ὁ τοῦ ἑβδόμου βαθμοῦ κωδύεται γάμος. Οὐ γὰρ δύναται ὁ δισεξ ἀδελφος τὴν τοῦ διεξαδέλφου θυγατέρα γαμείν, κἂν ὁ θῶν τρισεξαδέλφων γάμος οὐκ ἐπηγόρευται, Πρὸς δὲ τοὺς ἐκ πλαγίου ἐξ ἀγχιστείας, καὶ ὁ ἕβδομας συγχωρείται βαθμός. Πρῶτοι οὖν ἐξάδελφοι εἰ συνήφθησαν ἀδελφαῖς ἐξ ἑτέρου γένους, ὁ ὕστερος γάμος ἀθέμιτος. Καὶ γενόμενος μὲν, διασπασθήτω· μὴ γενόμενος δὲ, κωλυθήτω. Τετάριου μὲν γὰρ βαθμοῦ οἱ ἐξάδελφοι, δευτέρου δὲ οἱ ἀδελφοί. Καὶ εὑρίσκονται ἕκτου βαθμοῦ, ὅπερ καὶ ὁ πολιτικός ἀπείργει νόμος. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΤΟΥ ΛΕΙΧΟΥΔΟΥ. In iis, qui eodem orti sunt genere,septimi quoque gradus nuptiæ prohibentur. Nequit enim sobrini fliam uxorem ducere, licet prognatorum ex sobrinis matrimonium minime sit vetitum. At iis, qui ex transverso sunt allnes, etiam gradus septimus permittitur. Itaque si consobrini copulati fuerint cum sororibus ortis alio genere, matrimonium posterius est illicitum, ac siquidem contractum sit, divellatur: necdum vero contractum, prohibeatur. Nam gradu quarto juncti sibi sunt consobrini, secundo fratres. Adeoque sexto constituti gradu deprehenduntur, quod quidem civili quoque jure vetatur. CONSTANTINI LICHUDIS Α΄. • Σημείωμα συνοδικόν περὶ δούλου έγκλημα- I. Scriptum in synodo subnotatum; de servo criτικού.» Κωνσταντίνος ἐλέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταν τινουπόλεως, νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικός πατριάρχης. Μετὰ τῶν ἄλλων ἁπάντων τῶν τῆς Θεοῦ μεγά λης Ἐκκλησίας δικαίων τε καὶ καλῶν, οὐδὲ τὰ περὶ τῶν δούλων οὐδοκούμενά τε καὶ διοριζόμενα του δικαίου καὶ πρέποντος ἠλλοτρίωνται. Ὅσοι γὰρ καὶ τούτων φόνον μίσει 45 χρανθώσι, καὶ τῶν θείων αὐτῆς περιβόλων ἐντὸς γένωνται, προσίεται συμπαθῶς. Καὶ θανάτου μὲν ἐπίσης τοῖς ἄλλοις ῥύεται μητρι χώς, δουλείᾳ δὲ διηνεκεί, συμπαρεκτεινομένη τῇ ἐκείνων ζωῇ, κατὰ τὴν ἀρχῆθεν ἐμπολιτευομένην αὐτῇ συνήθειαν, κατακρίνει θεοπρεπώς, θείοις φροντι. στηρίοις καὶ εὐαγέσιν οἴκοις ἀπεμπολούσα, ὡς ἂν καὶ τὸν δι᾽ ἐλπίδος ἀδέσποτον βίον τῆς διανοίας ἐκβάλοιεν, καὶ τὸν τῆς ἀτοπίας ἔλεγχον ἐγκαλούμενον ἔχοιεν τῷ τῆς δουλείας ονόματι, καὶ διὰ μετανοίας τὸ τοῦ φόνου ἄτοπον ἀποκαθαίροιεν. Καὶ τοίνυν Δημήτριον τὸν οἰκέτην τοῦ δεῖνος, μιάσματι φονικῷ χρανθέντα, καὶ ἐξαγορεύσαντα, κατὰ τὸ ἀνέκαθεν ἔθος, ἐξέδοτο ὡς ἡμαρτηκότα τοῦτον φόνου μύσος ἡ τοῦ Θεοῦ μεγάλη Εκκλησία διὰ τῶν θεοσεβεστάτων ἐκδίκων, Δημητρίῳ ἐπισκόπῳ Πριηΐνης 48, ἐπὶ παρ. οχῇ νομισμάτων κδ'· ὥστε πᾶσαν αὐτοῦ δεσποτείαν ἔχειν καὶ κυριότητα, καὶ μηδένα τῶν ἀπαντον ἕτερον αὐθεντεῖν αὐτοῦ. Παραινοῦσα διὰ ταυτησί τῆς ὑπηγορευθείσης γραφῆς καὶ τοῖς κατὰ καιροὺς θεοφιλεστάτοις ἐπισκόποις τῆς αὐτῆς ἐπισκοπῆς, κήδεσθαι τῆς αὐτοῦ πλέον σωτηρίας, καὶ τὰ πρὸς λυσιτέλειαν καὶ ἄφεσιν τοῦ τοιούτου μύσους έγκελεύεσθαί τε καὶ διδάσκειν. Μὴ μέντοι πειρᾶσθαι, τῆς δουλικῆς αὐτὸν τύχης ἐλευθεροῦν, μήτε πιπράσκειν εἰς πρόσωπον, ἐξ οὗ τῆς διηνεκούς δουλείας καὶ τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ ἐπιτιμίου λυθήσεται. Εἰ γάρ ποτε καταγγελθῇ ὁ εἰρημένος ἐλευθερίαν ἐπιφερόμενος, αὐτὸς μὲν τὴν δικαίως αὐτῷ ὡρισμένην καταδίκην οὐκ ἐκφεύξεται, ἀλλ' ἐκδοθήσεται πάλιν minali. Constantinus miseratione Dei archiepiscopus Constantinopolis, nova Romæ, et universalis patriarcha. Inter omnia alia majoris Ecclesiæ Dei jura et bona,nec ea quæ de servis statuere placuit, ab æquilate ac decoro sunt aliena. Nam quotquot hom rum quoque cædis piaculo polluti fuerint, et intra sacra ejus septa pervenerint, adhibita commiseratione recipiuntur. Et a morte quidem ipsos Ecclesia, materna pietale,sieut et alios, liberat: verum eosdem ad ser vitutem perpetuam, quæ cum eorum tota se vita Gporrigit, pro sua consuetudine antiqua, ceu divino quodam rigore, damnat, sacris ipsos monasteriis ac domibus religiosis vendens; ut etiam spe conceptam vitam ab herili liberam imperio suis excludant animis,et ipso nomine servitutis accusantem facinus stimulum habeant, perque penitentiam cædis turpitudinem expurgent. Itaque Demetrium Titii servum, cædis inquinamento pollutum,idque confessum, veluti qui piaculum cædis adiniserit, ex more prisco hæc magna Dei Ecclesia per religiosissimos defensores, Demetrio Prienensi episcopo, xxiv aureorum pretio persoluto, sic vendidit, ut is omne dominium et proprietatem ejus habeat, nec alius quisquam mortalium sibi quidquam juris in eum vindicet. Simul per hanc diDictatam ab se scripturam religiosissimos pro tempore antistites episcopatus illius hortatur, ut majorem in modum salutis ejus curam gerant, et quæ ad commodum ipsius, et piaculi remissionem spectant,imperent atque doceant. Non tamen eum servili conditione liberare, nec ulli ausint personæ vendere, per quam e servitute perpetua, et ecclesiastica pena eripiatur. Quippe si nuntiatum aliquando fuerit, indicatum Demetrium libertate potitum: ipse quidem irrogatum sibi jure suppliVARIE LECTIONES. 45 μύσει. 48 πριήνης. ΝΟΤΑ. Successit Cerulario, Isaacii Comneni et Constantini Ducæ temporibus.

cium non effugiet, sed denuo per religiosissimos διὰ τῶν θεοφιλεστάτων ἐκδίκων χαλεπωτάτῃ δουλεία, defensores molestissimæ servituti, gravissimoque και βαρυτάτη υπηρεσία· ζημιωθήσεται δὲ ἡ ἐπι labori mancipabitur; episcopatus autem multabitur,ut qui constitutiones scriptas flocci fecerit; et cujusque demum temporis antistes, qui ei præest, penæ canonicæ subjicietur. Igitur ad avertendum eum,qui servi dominus aliquando fuit, et excludendum omnem in hujus modi casibus actionem cæteroqui legitimam et æquam, ne scilicet ullo modo corporali morte distractus hic Demetrius afficiatur, nec male tractetur, aut ab alia persona puniatur: hæc ita sancita, et ecclesiastico more perscripta, et obsignata per bullam plumbeam, data sunt mense Decembri, indictionis XII, anni VIGID ID LXVII. II. De sacerdote cœdis reo et deposito. σκοπή, ὡς τὰς γεγραμμένας ἀθετήσασα διατάξεις Καὶ ὁ κατὰ καιροὺς ταύτης προεστώς, ὑπὸ δίκην κανονικὴν ἀχθήσεται. Πρὸς ἀποτροπὴν οὖν τοῦ που τε δεσπόσαντος, τῆς τε νομικῆς ἐπὶ τούοῖς τοιούτοις καὶ δικαίες ἀποτολμίας, τοῦ μηδαμῶς εὐθύνεσθαι σωματικῷ θανάτῳ, μήτε μὴν ἐπηρεάζεσθαι, ἢ τιμω ρεῖσθαι παρ' ἑτέρου προσώπου τὸν ἐκδεδομένον Δημήτριον, ἐγράφη τὰ διωρισμένα ἐκκλησιαστικῷ ἔθει, καὶ σφραγισθέντα τῷ διὰ μολίβδου βουλλωτηρία, ἐπεδόθη μηνὶ Δεκεμβρίῳ, ἐπινεμήσεως ιβ΄ ἔτους 5φές. «Β΄. Περὶ τοῦ φονεύσαντος ἱερέως, καὶ καθαιρε θέντος.» Priscam legislatorum circa delubra religionem, Τὴν ἄνωθεν τῶν νομοθετῶν περὶ τὰ τεμένη εὐ cum de pluribus aliis perspicere licet, tum multo λάβειαν, ἔξεστι μὲν καὶ διὰ πολλῶν ἑτέρων καταmaxime de iis, quæ humaniter ac benigne sta- μαθεῖν, πολλῷ δὲ μᾶλλον, οἷς τῷ φιλανθρώπῳ τὴν tuendo, esse argumenta pietatis erga benignum πρὸς τὸν φιλάνθρωπον εὐσέβειαν ἐπιδείκνυνται. Τοῖς Deum suæ voluerunt. Nam iis, quibus omnis γὰρ ἀφῃρημένοις πᾶσαν ἐλπίδα ζωῆς μεγέθει τῶν adempta vitæ spes est, ob magnitudinen perpetra- πλημμεληθέντων αὐτοῖς, τοὺς τῆς θείας καὶ μεγά torum ab eis scelerum, septa sacra magnæque λης Εκκλησίας ἤνοιξαν περιβόλους· ῶν εἰ φθάσειεν Ecclesia patefecerunt, intra quæ si qui se rece- ἐντὸς γενέσθαι τινὲς, πάσης ἀφιᾶσιν αὐτοὺς ἐνοχῆς καὶ pissent, eos ab omni reatu et vexatione exemerunt: κακώσεως, τὴν εἰς τὸ ἱερὸν αὐτῶν ἄφιξιν οὐκ ἄνευ quod eorum ad ædem sacram perfugium non sine θείας προνοίας καὶ σωτηρίας κρίναντες γίνεσθαι. divina providentia, et cum ipsorum salute accidere Οὕτω δὴ οὖν, καὶ εἴ τινες τῶν ἱερωμένων εἰς τὸ τῆς staluissent. Itidem si qui etiam sacerdotes ad pia- ἀνδροφονίας ἐκκυλισθεῖεν μύσος, ἐπεὶ ναὸς Θεοῦ εἰσι culnm cædis admittendum prolapsi fuerint, quan- " τρόπον τινὰ, καθιερωθέντες αὐτῷ· τοῦ τῆς ἱερωσύ doquidem quodam modo Dei templum sunt, eidem της βαθμού καταγόμενοι, διατελοῦσιν εἰς τὸ τῶν consecrati: sacerdotii gradu dejecti, laicorum in λαϊκῶν ἐξεταζόμενοι πλῆθος, μέχρις ἂν ἡ παροῦσα turba,exploratione interveniente, degent,quousque τούτοις ἐπιμετρῆται ζωή, ἀρκοῦν ἐξέλασμα τοῦ se hujus vitæ spatium porrigit; qua dignitalis φόνου τὴν τοιαύτην ἔκπτωσιν ἔχοντες. Εντεῦθεν amissione, satis gravem cædis expiationem conseκαὶ ὁ δεῖνα ἱερεὺς, τῶν ἱερῶν τῆς Ἐκκλησίας περιquuntur. Proinde et Sempronius hic, ex ordine βόλων ἔνδον γενόμενος, ἐξηγόρευσε, τοὺς οἰκείους sacerdotum, cum intra sacra Ecclesiæ septa se re- υἱοὺς προτρέψασθαι συπανελθεῖν τῷ λοιπῷ ὁμιλῳ τοῦ cepisset; confessus est se suis auctorem fuisse χωρίου αὐτῶν, καὶ συνεργῆσαι εἰς τὸν τοῦ Χαλκέωfiliis ut cum agri sui reliqua multitudine perge- πούλου Κατακαλών φόνον. Ταῦτα ἐξαγορεύσας, τοῦ rent, eamque in perpetrandaChalceopuli Catacalonis ἱεροῦ καταλόγου, κατὰ τοὺς θείους κανόνας, διὰ τὸ cæde juvarent. Qua confessione facta, catalogo sa- γεγονός του φόνου μύσος, ἐξέπεσεν· ὥστε δὲ ἄνετον cro,secundum divinos canones, ob admissum cædis μένειν αὐτὸν, ἀνέπαφόν τε, καὶ ἀνεπηρέαστον, τὸ piaculum,excidit. Ut autem liber maneat, et intactus, παρόν καθαιρετικόν γρέμμα γραφῆναι καὶ ὑποet vexationis expers, præsentem hanc depositionis γραφῆναι προετρέψαμεν. Μηνὶ Ἰουλίῳ, ἐπινεμήscripturam litteris mandari, et subscribi curavi- σεως ιβ'. mus. Dat. M. Julio, indict. XII. JOANNIS XIPHILINI. Exemplum decreti sanctissimi et universalis patriarcha, domini Joannis ad quemdam metropolitanum, de nuptiis prohibitis, litteris mandatis a Niccta diacono et chartulario. Quod illicitas vel prohibitas nuptias attinet, esse personas quasdam diserte piis et imperatoriis legibus expressas, quæ in contrabendis matrimoniis ad nuptiarum coitionem tendere prohibeantur propterea, quod nefas admittant: itemque nonuullas esse, quæ nulla prohibitione coerceantur, sed in contrahendis nuptiis liberum habeant arbitrium, ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΞΙΦΙΛΙΝΟΥ. • Ψηφίσματος ἴσον τοῦ ἁγιωτάτου καὶ οἰκουμενι κοῦ πατριάρχου, κυρίου Ιωάννου, πρός τινα μητροπολίτην, περὶ κεκωλυμένων γάμων, έκτεθέντος παρὰ Νικήτα διακόνου καὶ χαρτοφύλακος.» Ὅτι μὲν ἐπὶ τῶν ἀθεμίτων ἢ κεκωλυμένων για μων, τινὰ πρόσωπα τοῖς εὐσεβέσι καὶ βασιλικοῖς νόμοις ὥρισται ῥητῶς ἐπὶ συναλλάγμασιν ἰέναι κωλυόμενα πρὸς γάμον ὅλως συνάπτεσθαι, διὰ τὸ τοῦ πράγματος ἀθέμιτον· εἰσὶ δέ τινα μηδεμιά κωλύσει ὑποκείμενα, ἀλλ᾽ ἄνετον ἔχοντα τὸ θέλημα ἐπὶ συν αλλάγματι γαμικῷ, διὰ τὸ ἀκώλυτον τῆς πράξεως· |

παι οὐκ οἶμαί σε ἀγνοεῖν, θεοφιλέστατε. "Ενθα δὲ ῥητῶς quod res minime vetita sit: equidem te,vir religioτι μὴ διηγόρευται τοῖς νόμοις καὶ τοῖς θείοις κανόσι, sissime, non ignorare arbitror. In quibus autem συνοδικὴ διὰ τὰς συνεχεῖς ἐρωτήσεις οἰκονομία ἐπὶ casibus nihil diserte legibus et canonibus sacris τοῦ μακαρίτου πατριάρχου, κυρίου Αλεξίου, γέγρα- expressum est, de iis consilium synodicnm ob in- · τυποῦσα τὸ ὀφείλον ἐν τοῖς τοιούτοις προβπι- terrogationes continuas tempore felicis recordatioνειν, ἤγουν ἔνθαπερ ἕβδομος τῆς συγγενείας ἐστὶ nis patriarchæ, domini Alexii, perscriptum est; βαθμός· καὶ δηλοῦσα, ὡς εἰ μὲν ἐρωτηθῇ τὸ τοιοῦ- quod sancit, quid in talibus locum habere debeat. τον πρὸ τῆς αὐτοθελούς πράξεως καὶ τοῦ ἀποτελέ- videlicet ubi septimus cognationis gradus est: et σματος, κωλύεσθαι· εἰ δὲ λάθοι ὡς ἀγνοούμενον, καὶ significat, si de tali matrimonio consulatur ante ἀποτελεσθείη, μένειν μὲν ἀδιαίρετον· ὑποκεῖσθαι δὲ ὑποκεῖσθαι δὲ rem sponte peractam et impletam, prohiberi: sin τοὺς συναφθέντας ἐπιτιμίοις, καθὼς ἂν ὁ τοῦ τόπου tacite quasi per ignorationem absolutum fuerit, συνίδῃ ἐπίσκοπος. indireptum quidem manere: sed copulatas personas pœnis obnoxias esse, prout episcopo loci visnm fuerit. Ἐπεὶ οὖν καὶ ἡμεῖς ἡρωτήθημεν παρά τινος τῶν Quoniam ergo nos etiam consulti sumus a quoἐν τῇ ὑπὸ σὲ ἐνορίᾳ ὡς ὁ Γεώργιος καὶ ἡ Μαρία, dam tui territorii, narrante, Georgium et Mariam, ἀδελφοὶ ὄντες, ἔτεκον· ὁ μὲν, τὴν Εἰρήνην· ἡ δὲ, qui fratres essent, illum quidem Irenam,hanc vero τὸν Βασίλειον· ὁ δὲ Βασίλειος ἐγέννησε τὴν Μαρίαν· Basilium procreasse, ex quo Maria nata sit, hinc τῆς δὲ Εἰρήνης τῷ ᾿Επιφανίῳ συναφθείσης, βούλε- Irena Epiphanio juncta,velle germanum Epiphanii ται ὁ τοῦ ᾿Επιφανίου αὐτάδελφος τὴν Μάριαν αγα- fratrem, Mariam uxorem ducere: per scripturam γέσθαι· ἀπεφηνάμεθα διὰ γραφῆς, ὡς οὐκ ἔξεστιν pronuntiavimus, non ei fas esse copulari Mariæ, αὐτῷ ἐνωθῆναι αὐτῇ διὰ τὸν τοῦ Ἐπιφανίου, μετά propter jam contractas Epiphanii cum Irena, ejus τῆς εἰρήνης τῆς θείας αὐτῆς ἤδη γεγενημένον γά- amita, nuptias. Atque ita tunc impedita fuit ejus μον. Καὶ οὕτω μὲν ἀνεχαιτίσθη τηνικαῦτα ἡ τοιαύτη modi dictarum personarum conjunctio. Verum τῶν εἰρημένων προσώπων Ένωσις. Θάτερόν γε μήν utraque pars operam dans ut contractus reipsa τῶν μερῶν. σπεῦδον ἐπὶ τὴν τοῦ συναλλάγματος succederet, præpotenti ac sancto imperatori nostro ἐνέργειαν, τοῦ κραταιοῦ καὶ ἁγίου ἡμῶν βασιλέως preces obtulit, quibus petebat, ut doctissimus noἐδεήθη, ὡς ἂν ὁ λογιώτατος νομοφύλαξ κρίνῃ περὶ mophylax de re cognosceret, atque pronuntiaret. τούτου καὶ ψηφίσηται. ᾿Αλλ᾽ αὖθις ὁ ἀντιδικῶν αὐτῷ Sed adversarius ejus vicissim sacratissimæ majestaδέησιν τῷ θειοτάτῳ κράτει επανατεινάμενος, θείας c ti porrectis precibus, rescriptum sacrum impetraεὐμοίρησεν ἀντιγραφῆς, οὕτως ἐχούσης. Τὸ κριθὲν vit, in sententiam: Quod judicatum est a maxime παρὰ τοῦ τιμιωτάτου χαρτοφύλακος, καὶ μᾶλλον ἐπὶ venerabili Chartulario, cum magis tendat ad proκωλύσεως γάμου, οὕτω μενεί, ὥσπερ ἐκρίθη. Την hibitionem matrimonii, sic manebit,uti judicatum τοιαύτην οἶν δεξάνενοι ἀντιγραφήν, δηλοῦμέν σοι, est. Igitur accepto hujusmodi rescripto, significaὁ καὶ πρότερον ἐπὶ τῆς τοιαύτης ὑποθέσεως ἐρωτη- mus tibi, quod etiam prius in tali causa consulti θέντες δεδηλώκαμεν· ὥστε μὴ ἐξεῖναι, τὸν Μιχαὴλ significavimus: non esse fas, ut Michaeli Mariam ἑαυτῷ τὴν Μαρίαν συνοικίσασθαι, διὰ τὸν τοῦ Ἐπι- sim conjugio copulet, propter Epiphanii contractas φανίου μετὰ τῆς Εἰρήνης ἤδη ἐκτεθέντα γάμον, jam cum Irena nuptias, cum nomina cognationis συγχεομένων τῶν ονομάτων τῆς συγγενείας· καὶ confundantur: idque vel in primis, secundum guμάλιστα, κατὰ τὸν τοῦ θεοφόρου και μεγάλου Πα- bernali divinitus ac magni patris Basilii dictum et τρὸς Βασιλείου λόγον καὶ ὅρυν. Τὰς γὰρ τῶν ἀδελφῶν sanctionem. Quippe fratrum uxores, quæ amita γαμετάς, θείαν οὖσας καὶ ἀνεχιὰν, καὶ συννύμφας, sunt, et filia fratris, pariter quoque fratrias appelἐν ταύτῳ συμβαίνει καλεῖσθαι. Ὡς κεκωλυμένον lari contingit, adeoque contractum prohibitum, συνάλλαγμα, ἄπρακτον διαμεῖναι, καὶ μηδὲ πρόστι- infectum manere, nec pcnam ex transgressione μον ἐκ παραβασίας ἀπαιτηθῆναι. Οὕτω γὰρ καὶ ὅτε oportet exigi. Sic enim et cum initio consulti fuisκαταρχὰς ἡρωτήθημεν, ἀπελογησάμεθα· τοῦ ζητή- semus,respondiuus, quæstione tunc ob ejus modi ματος τότε τῆς τοιαύτης ἕνεκεν αἰτίας ὄντος. Καὶ causam instituta. Id quod subjecta delineationi διδάσκει ἡ ὑποκειμένη τῆς διὰ γραφῆς 47 τῆς ὑπο- causæ responsio nostra, per scripturam facta, deθέσεως ἡμετέρα ἔθγραφος ἀπόκρισις. Εἰ δὲ καὶ clarat. Quod si forte dotem viri pars jam ante acEl προῖκα ἴσως τὸ τοῦ ἀνδρὸς ἔφθασε δέξασθαι μέρος, ceperit,aut donationis propter nuptias promissio, ἢ προγαμιαίας δωρεᾶς ὑπόσχεσιν ἢ δόσιν, τὸ τῆς vel præstatio, mulieris parti facta sit: non proγυναικὸς, οὐ παρὰ τοῦτο συννηρηθήσεται το συνάλ- pterea contractus servabitur. Quandoquidem dotes λαγμα. Ἐπεὶ μηδὲ α! προίκες συνιστώσι τοὺς γά- non faciunt nuptias, quæ absque dotibus eliam μους δυναμένους καὶ χωρὶς τούτων συνίστασθαι, ένα constare possunt, cum legitime contrahuntur. Quæ νομίμως συναλλάττονται. Τὰ δὲ ἐπὶ τοῖς ἀθεμίτοις ἢ vero nefariis in nuptiis, aut prohibitis promittunVARIE LECTIONES. 47 τῇ διαγραφῇ τῆς. . Rescriptum imp.

tur aut dantur, neque dotes sunt, neque donatio- κεκωλυμένοις ὑπισχούμενα ή διδόμενα γάμοις, οὔτε nes ante nuptias: et restituenda sunt, quæ data προῖκες οὔτε προγαμιαίαι δωρεαὶ καθεστήκασι fuerint, quo data sunt modo, nullo ex usuris in- καὶ χρὴ ἀναδοθῆναι τὰ δεδομένα καθ' δν τρόπον cremento accedente. ἐδόθησαν, μηδεμιᾶς αὐξήσεως ἀπὸ τόκων προστιθημένης. Figura. Σχήμα Fratres. Fratres Georgius, Maria. Epiphanius, Michael. Αδελφοί Γεώργιος, Μαρία. Αδελφοί - Επιφάνιος καὶ Μιχαήλ. Consobrini. Εξάδελφοι Irena. Basilius. Εἰρήνη, Βασίλειος. Maria. Μαρία. Interdictum est Mariæ ne Michaeli nubat. EUSTRATII De duabus sobrinis, qui matrem et filiam durerant; deque dirempto posteriore matrimonio, tanquam illicite contracto Εκωλύθη ἡ Μαρία λαβεῖν τὸν Μιχαήλ. ΕΥΣΤΡΑΤΙΟΥ. «Περὶ δύο δισεξαδέλφων, λαβόντων μητέρα καὶ θυγατέρα, καὶ λυθέντος τοῦ δευτέρου συνοικεσίου, ὡς ἀνόμως συστάντος.» Præsidente sanctissimo patriarcha Eustratio, in Προκαθημένου Ευστρατίου τοῦ ἁγιωτάτου πα minore secretario, assidentibus ei Petro illustris τριάρχου ἐν τῳ μικρῷ σεκρέτῷ συνεδριαζόντων simo protospathario et præside, ac religiosissimis αὐτῷ, Πέτρου τοῦ περιφανεστάτου πρωτοσπαθαρίου metropolitanis, Neocasarem, Severinæ, Chonarum, καὶ ἐπάρχου, καὶ θεοφιλεστάτων μητροπολιτῶν, τοῦ et archiepiscopo Zecchiæ, civilibusque magistra- Νεοκαισαρείας, τοῦ Σεβηρίνης, τοῦ Χωνῶν, καὶ tibus, Potho protospathario et magno @conono, ἀρχιεπισκόπου του Ζηκχίας, και πολιτικὼν ἀρχόν Theodosio protospathario el economo religioso- των, Πόθου πρωτοσπαθαρίου καὶ μεγάλου οικονόμου, rum, Joanne protospathario et chartulario, præ- Θοδοσίου πρωτοσπαθαρίου καὶ οἰκονόμου τῶν εὐαγῶν fector Generalis, et libellorum supplicum magistro, Ιωάννου πρωτοσπαθαρίου καὶ χαρτουλαρίου, τοῦ Basilio spatharo candidato et coadjutore, Romano, γενικοῦ, τοῦ ἐπὶ τῶν δεήσεων, Βασιλείου σπαθαροa secretis ac scriba, Leone a secretis et logotheta κανδιδάτου καὶ συμπόνου, και Ρωμανοῦ ἀσηκρῆτις prætoris, introducti sunt Malacenus, Bardas, Theo- καὶ σκρίβα, καὶ Λέοντος ἀσηκρῆτις καὶ λογοθέτου dorus, Helladici, protospatharii, ferentes secum τοῦ παίτωρος, εἰσήχθη δ τε Μαλακηνός, καὶ ὁ Βάρ litteras metropolitani Athenarum,et metropolitani δας καὶ ὁ Θεόδωρος, οἱ Ελλαδικοί, πρωτοσπαθάριοι, Thebarum, et episcopi Euripi. Quibus audiente έπιφερόμενοι καὶ γράμματα τοῦ μητροπολίτου sacra synodo, et assidentibus ei civilibus judici- ᾿Αθηνῶν, καὶ τοῦ μητροπολίτου Θηβῶν, καὶ τοῦ bus, perlectis; quoniam in eis de illicito matri- ἐπισκόπου Εὐρίπου, ὡς εἰς ἐπήκοον τῆς ἱερᾶς συν monio continebatur, contracto per Euthymium όδου και τῶν συνεδριαζόντων πολιτικῶν δικαστών Capulen, et Mariam Bardæ protospatharii mili- ἀναγνωσθέντων, ἐπεὶ περὶ ἀθεμιτογαμίας διελάμβα tumque Tribuni filiam, quo sane duo sobrini,ma- νον γεγονυίος παρά τε Εὐθυμίου τοῦ Καπουλῆ, καὶ trem atque filiam in matrimonii societatem acce- Μαρίας τῆς θυγατρός Βάρδα πρωτοσπαθαρίου καὶ pissent: sancitum est ut et hæ nuptiæ, tanquam ταξιάρχου, στα δύο δισεξαδέλφων, μητέρα καὶ θυγα nefaris, pro nullis habeantur, et divortio solvan- τέρα εἰς γάμου κοινωνίαν λαβόντων· ωρίσθη τὸν τε tur.Non tamen hoc in utraque parte Iocum ha- γάμον ἀθέμιτον ὄντα ἀκυρωθῆναι, καὶ διαζύγιον περὶ beat,sed in Euthymio et Maria, velut qui postremi, αὐτὸν γενέσθαι. Μὴ μέντοι εἰς ἀμφότερα τὰ μέρη, adeoque prioribus illis nuptiis peractis, in matrim ἀλλὰ εἴς τε τὸν Εὐθύμιον καὶ τὴν Μαρίαν, ὡς ἔσχα monium coiverint. pœnis tamen immunes hæ- τον καὶ μετὰ τὸν πρῶτον γάμον συναφθέντων αὐτῶν. persons serventur, quandoquidern de synodali sen- Πλὴν μέντοι ἀνεύθυνα διατηρεῖσθαι εἰς τὰ πρόστιμα tentia divortium hoc fat.Simul Maria lunsa,quod- τὰ τοιαῦτα πρόσωπα, ὡς συνοδικῶς τοῦ διαζυγίου dam in monasterium ejus loci tradatur. προβαίνοντος. Αποκαρῆναι δὲ τὴν Μαρίαν ἔν τινι τῶν κατὰ τόπον μοναστηρίων. NICOLAI I. De præstatione canonicorum. Mense Novembri, die x,inditionis x, præsidene Α΄. «Περὶ τῶν κανονικών.» Μηνὶ Νοεμβράν, ιε, ἔπινεμέσεως ι', προκαθημέν Nicolao sanctissimo universali patriarcha, in mi- νου Νικολάου τοῦ ἁγιωτάτου καὶ οἰκουμενικοῦ προ r scilicet ratiocinii, vel, NOTÆ. Hic cognomento dictus est Caridas; vixit imperante Alexio Comneno. Cognomento Grammatici, de cujus state lib. dictum præcedente (col. 766).

metropolitanis, Ancyrano, Cyziceno, Claudio politano, Christianopolitano, Rosim, atque item ar chiepiscopis, Leontopolitano, Sugdaiæ, Rosii, astantibus et dominicis magistratibus '.. τριάρχου ἐν τῷ μικρῷ σεκρέτῳ, συνεδριαζόντων more secretario, assidentibus ei religiosissimis αὐτῷ τῶν θεοφιλεστάτων μητροπολιτῶν, τοῦ ᾿Αγκύρας, τοῦ Κυζίκου, του Κλαυδιουπόλεως, τοῦ Χριστιανουπόλεως, τοῦ Ῥωσίας· καὶ ἀρχιεπισκόπων, τοῦ Λεοντοπόλεως, τοῦ Σουγδαΐας, τοῦ Ρωσίου· παρισταμένων καὶ δεσποτικῶν ἀρχόντων. " aureum βοντο μέν τινες τῶν κατὰ χώραν θεοφιλεστάτων Existimabant quidem nonnulli per provinciam ἐπισκόπων ἐκ τοῦ συνοδικοῦ ἐπιστάλματος, ο πάλαι religiosissimi episcopi, se non parum ex synodali μὲν περὶ τῆς του κανονικού δόσεως ἐπὶ τοῦ μακα- præcepto, quod olim de canonici præstatione ρίτου πατριάρχου κυροῦ ᾿Αλεξίου ἐξετέθη, οὐ μια sub beatæ memoriæ patriarcha, domino Alexio, κρῶς καταβλάπτεσθαι, ὡς ταῖς μετέπειτα γενομέ- fuit expositum, damni percipere; veluti quod faναις θείαις καὶ βασιλικαῖς κατὰ τὰς πάσης τῆς οἰ- ctis deinceps sacris et imperatoriis ad orbis uniκουμένης πόλεις ἐναντιοῦσθαι δοκοῦντος χρυσοβούλ- versi civitates sanctionibus, per aureas bullas muλοις διαταγαῖς παρόσον τὸ μὲν συνοδικὸν ὑπὲρ nitis,adversari videretur: quatenus illud decretum κανονικοῦ, νόμισμα ἔν χρυσοῦν ἐκ μόνου τοῦ ἱερέως synodale canonici nomine nummum εἰσπράττεσθαι διορίζεται, τῶν διακόνων καὶ ὑπο-B unum a sacerdote duntaxat exigendum statuit, διακόνων μηδέν τι παρεχομένων· καὶ ἀφ' ἑκάστου diaconis et subdiaconis nihil præbentibus: et τῶν χειροτονουμένων, εἰ μὲν ἀναγνώστης εἴη, νός a quolibet eorum, qui ordinantur, si lector sit, μισμα ἔν χρυσοῦν· εἰ δὲ διάκονος, νομίσμανα τρία nummum aureum uuum; si diaconus, nummos ὅμοια· εἰ δὲ πρεσβύτερος, ἕτερα νομίσματα τρία tres similes; si presbyter, alios tres nummos conὅμοια, τὸν χειροτονοῦντα ὑπὲρ διατροφῆς λαμβάνειν similes sumendos,alimenti nomine, decernit abeo διατάττεται· ὅτι μηδὲ ἀδάπανον, κἄν ἀμισθον ἐστὶ qui ordinat: quandoquidem si maximne mercedem, τὸ Εὐαγγέλιον. Οἱ δὲ παρὰ τῶν εὐσεβῶν τεθέντες non tamen et vivendisumptus excludit Evangelium. χρυσόβουλλοι λόγοι, προσθήκην τέ τινα τοῖς παρὰ Aureæ vero bullæ piis a principibus promulgatæ, των χειροτονούμενων παρεχομένοις ἐξεῖρον μέσω tum appendicem quamdam invenere deinceps ad έπειτα, καὶ τὰς ἀπὸ τῶν λαϊκῶν ἀπαρχός κανονικὸν ea, qnæ ab ordinandis præstantur: tum debitas a ὀνομάσαντες, ὠρίσαντο παρ' ἑκάστου τούτων ἀναλό- laicis primitias,canonici nomine iis indito, statueγης τῇ αὐτῶν εὐπορίᾳ εἰσπρέττεσθαι, καὶ τοῖς runt ab eorum quolibet exigendas, pro modo faεὐλαβεττάτοις ἱερεῦσι παρέχεσθαι. ᾿Αλλὰ συνοδικῶς cullatum ejus, ac reverendissimis sacerdotibus παραστάντες, καὶ τὰ βασιλικά διατάγματα εἰς μέσον præstandas. Sed cum in synodo hi comparuissent προθέμενοι, καὶ τοὺς παλαιοτέρους συνοδικούς όρι- et imperatorias sanctiones in medium proposuisσμοὺς ἀναγνωσθῆναι πρὸς τούτοις καθικετεύσαντες, sent, prætereaque vetustiora decreta synodalia reἐφάνησαν μηδ' ὁτιοῦν ἐντεῦθεν ἐπὶ τῇ τῶν κανονικῶν legi peliissent: nullum eis paruit in exactione εἰςπράξει πρόκριμα υφιστάμενοι. Οτι τὰ μὲν συνο- canonicorum præjudicium inde afferri. Quippe syδικὰ τὴν ἐκ τῶν λαϊκῶν τοῦ κανονικοῦ εἴσπραξιν nodalia quidem decreta exactionem canonici a ἀπείργοντα φαίνεται, δι᾿ ὃ οὐδὲ μνήμην τινὰ τούτων laicis prohibere videntur, dum mentionem horum ὡς ἀπαγορευομένων, ἐν Γραφαῖς τίθεται. Τὰ δὲ μὴ nullam faciunt, veluti sacris Litteris interdictorum. κώλυσιν ὁθενοῦν δεξάμενα, πῶς ἐναντιότητά τινα Quæ autem nulla prohibitione vetantur, quonam εἰσάξει γινόμενα; Οἱ δέ γε θειότατοι βασιλεῖς πρὸς pacto si fiant, adversationi causaın aliquam præτὸν και ρὸν (ὡς ἔοικεν) ἀποβλέψαντας, καὶ τῇ πρὸς bebunt? At vero sacratissimi principes temporis τοὺς ἀρχιερεῖς τιμῇ, διὰ τῆς τῶν πραγμάτων εἰσο ίut quidem apparet ratione babita, et honori φορᾶς χώραν παρέχοντες, καὶ τοῦ λαϊκοὺς τῇ παρ- pontificibus exhibendo, per oblationem rerum, οχῇ ταύτης ὑπέθεντο, Ενθεν τοι καὶ δικαιότατον, occasionem præbentes, etiam laicos praestationi huἔδοξεν, ἀμφοτέρωθεν τοὺς ἀρχιερεῖς͵ ἔκ τε τῶν ἰε- jus obnoxios esse voluerunt. Eaque de causa visum ρέων, καὶ τῶν λαϊκῶν, τὰ ὑπὲρ νοῦ κανονικού τυπω- est æquissimum esse, ut utrinque pontifices, tam θέντα, κομίζεσθαι· ὅτι μηδὲ στρατεύεταί τις, κατὰ a sacerdotibus, quam a laicis, canonici nomine sanτὸν θεῖον ᾿Απόστολον, ὀψωνίοις ἰδίοις. ᾿Αλλὰ καὶ ποί- cita ferant; quandoquidem stipendiis propriis, μνην τις ποιμαίνων, ἐκ τοῦ γάλακτος ἐσθίειν οὐκ secundum divinum illum Apostolum, nemo militat, ἀποτέτραπται· καὶ ἀμπελῶνα φυτεύων ἐκ τοῦ sed et pastor aliquis, pastoriciam faciens, lacte καρποῦ δρέπεσθαι οὐ κεκώλυται. Καὶ ὁ παλαιὸς δὲ vesci non velatur: et qui vineam plantat, de fructu νόμος, ἐμβαλεῖν ἐκ τῶν καρπῶν εἰς τὴν κάρταλιν decerpere non prohibetur. Praeterea lex eliam vetus παρακελεύεται καὶ εἰσοίσειν εἰς τὸν τοῦ Θεοῦ νἶκον· conjici fructuumn partem in quas illum jubet, et λήψεσθαι τε ταῦτα ἐκ τῶν χειρῶν τοῦ προσοίσοντος in Dei templum deportari: ubi de manibus ofeτὸν ἱερέα, καὶ τεθῆναι ἀπέναντι τοῦ θυσιαστηρίου rentis ea sacerdos accipiat, et ex adverso allaris εὐλογῆσαί τε καὶ εὔξασθαι, καὶ οὕτως εὐλογημένον collocet, votisque conceptis benedicat: quibus εἶναι τὸν προσενέγκανα, καὶ τὸν οἶκον αὐτοῦ, καί peraclis, benedictus ille futurus sit, qui obtulit, Officialibus.

una cum domo sua, et fundo, et reliquis faculta- τὴν χώραν αὐτοῦ, καὶ τὰ ἐγκαταλείμματα αὐτοῦ tibus. Quod si hæc illorum talia, quo pacto non Εἰ δὲ τοιαῦτα τὰ ἐκείνων, πῶς οὐχὶ μείζονος τεύξεται majorem ista benedictionem consequantur, cum εὐλογίας, ἱερωτέρας οὔσης τῆς θείας, καὶ τελεωτέ divina sacrosanctior sit atque perfectior? In hunc ρας; Οὕτω γοῦν, τοῦ προεκφωνηθέντος συνοδικοῦ ergo modum cum prius indicatum synodale de- ἐπιστάλματος καὶ τοῦ ἀκολουθήσαντος βασιλικού cretum, et insecuta imperatoria sacra sanctio, in θείου προστάγματος κατ' οὐδὲν διεφονούντων πρὸς nullo inter se discrepent, statutum est ut praeter ἄλληλα, οὐδὲν παρὰ ταῦτα ἕτερόν τι γίνεσθαι ὥρισται· hæc nihil aliud fat: sed quæcunque præceptum ἀλλ' ὅσα μὲν ἐκ τῶν ἱερέων τετύπωται καταβάλλε est a sacerdotibus solvi, ea solventur; si nummi σθαι, ταῦτα δὴ καὶ καταβληθήσεται· νομισμάτων μὲν sint,in nummis: sin autem, in proportionali quan- ὄντων, διὰ νομισμάτων· μὴ ὄντων δὲ, διὰ τῆς ἀναλόγου ţitate rerum sanctionibus imperatoriis expresse ποσότητος τῶν ἐν τοῖς βασιλικοῖς τυπικοῖς ἀναταττοinsertarum; nec his amplius aliquid nonine ali- μένων· καὶ οὐ πλέον τούτων, ὑπὲρ διατροφῆς τοῦ χειροmentorum illius, qui ordinat,ab ordinando expen- τονοῦντος, ἐκ τοῦ χειροτονουμένου κ τοῦ καταβληθήσε detur. Quæcunque vero requiruntur a laicis, ται. Οσα δὲ αὖθις ἐκ τῶν λαϊκῶν, διὰ νομισμάτων, εἰδῶν solventur in nummis, et speciebus, et argenteis, τε καὶ ἀργυρίων, τῶν ἀνατεταγμένων ἐν τούτοις. Οὔτε prout dictis sanctionibus inseruntur. Sic enim γὰρ τὰ πάλαι συνοδικῶς ὀρισθέντα παραβαίνεσθαι nec olim in synodis decreta violari videbuntur, nec δόξαι, οὔτε τὰ μετέπειτα ἐκ βασιλικῆς τυπωθέντα deinceps imperatorio sancita jussu,rejicula fient: προστάξεως, ἀθετητές γενήσεται. ᾿Αλλὰ καὶ ἀμφός sed utraque inter se conciliata, cunctis in locis τερα συμβιβασθέντα πρὸς ἄλληλα, κρατητές ἔσται atque urbibus, citra ullum impedimentum observa - ἀκωλύτως, ἐπὶ πάσαις χώραις καὶ πόλεσι. Ταύτη buntur. Atque haec excerpta, moreque muuila solito, παρεκκληθέντα καὶ συνήθως πιστωθέντα, ἐπεδόθη data sunt mense Maio, indictione x. μηνὶ Μαΐῳ ἐπινεμήσεως ι'. Subscriptio. Petrus, humilis diaconus et chartularius sanctissimæ Dei majoris Ecclesiæ. Nicetas diaconns et chartularius sanctissimæ Dei majoris Ecclesia, praesenti exemplo cum insinuato mihi originali.collato, et invento per omnia æquivalenti, subscripsi, et sigillum appendi. II. Synodalis epistola sactissimi et universalis patriarchae, domini Nicolai, ad piissimum imperatorem dominum Alexium Comnenum, probans ex sacris canonibus atque legibus,non esse fas, ut episcopatus a metropolibus auferanlur. Pro divina lege ducens piæ majestatis tuæ jussa, quando etiam reapse justa sunt et digna, quæ studiose servenlur, coronate divinitus sancteque domine mi, et præpotens ac sublimis imperator noster, posteaquam accepi datum ad oblatas majestati tuæ preces a religioso Ancyræ metropolitano Niceta sacrum rescriptum, per sigillum cereuin puniceasque propriæ manus litteras idonee muni tum, quo hæc continebantur: «Sanctissimus • dominus meus et universalis patriarcha, una «cum sacra synodo, quæ ad urbem est, ac præ- ■terea cum ordinis senatorii magistratibus, quos «requisivisti, causam hanc audiat, eique finem «imponat, legibus et canonibus consentaneum, «nihil eum impediente scripto, quod prius a ma- • jestate mea factum est: atque ubi hæc causa • pervestigata fuerit, majestati meæ scribat, a qua «quod opus facto fuerit, curabitur. Mense Augusto, «indictione vi:» pro mea virili operam dedi, ut divino huic mandato satisfacerem. Ideoque arcessitis viris senatoriis, qui mecum exercendo 48 κεκτημένην. p «Ἡ ὑπογραφή, ο Πέτρος ὁ εὐτελῆς διάκονος καὶ χαρτοφύλαξ τῆς ἀγιωτάτης τοῦ Θεοῦ μεγάλης Εκκλησίας. Νικήτας διάκονος καὶ χαρτοφυλαξ τῆς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ μεγάλης Εκκλησίας, τὸ παρὸν ἴσον ἀντιβαλών μετὰ τοῦ ἐμφανισθέντος μοι πρωτοτύπου, καὶ εὐρὼν κατὰ πάντα ἐσάζον, ὑπέγραψα καὶ ἐσφρά γισα. Β΄. Συνοδικὸν γράμμα τοῦ ἁγιωτάτου καὶ οίκου μενικού πατριάρχου, κορίου Νικολάου, πρὸς τὸν εὐσεβέστατον βασιλέα, κύρον ᾿Αλεξιον τὸν Κομνηνόν,παριστῶν ἐκ τῶν ἁγίων κανόνων καὶ νόμων, ὅτι οὐκ ἔξεστιν ἀφαιρεῖσθαι τὰς ἀπισκοπάς ἀπὸ τῶν μετροπόλεων.» Θεῖον νόμον ἡγούμενος τὰ τῆς εὐσεβοῦς σου βασιλείας ἐπιτάγματα εἰσὶ γὰρ καὶ τῷ ὀντὶ δίκαια καὶ ἀξιοσπούδαστα), θεόστεπτε ἅγιε δεσποτά μου, καὶ κραταιά και υψηλέ ἡμῶν βασιλεῦ, δεξάμενος τὴν ἐν τῇ προσενεχθείσῃ δεήσει τῷ κράτει σου παρὰ τοῦ θεοφιλούς μητροπολίτου Αγκύρας Νικήτα δοθεῖσαν θείαν ἐπίλυσιν, διὰ σφραγῖδος ἐκ κυροῦ καὶ φοινικών αὐτόχειρων γραμμάτων τὸ ἀξιόπιστον 48 κεκτημένα τὴν καὶ περιέχουσαν οὕτως·. Ὁ ἁγιώτατός μου «δεσπότης καὶ οἰκουμενικός πατριάρχης, ἅμα τῇ • ἐνδημούσῃ ἱερᾷ συνόδῳ, πρὸς δὲ καὶ τοῖς συγκλη «τικοῖς ἄρχουσιν, οὓς ἐζήτησας, ἵνα ἀκροασηται «τῆς τοιαύτης υποθέσεως, καὶ πέρας ἐπιθήσει ταύτῃ νόμῳ καὶ τοῖς κανόσι συνάδον, μή κωλυό • μενος ἀπὸ τοῦ προγεγονότος σημειώματος τῇ βα «σιλείᾳ μου· μετὰ δὲ τὸ ταύτην τὴν ὑπόθεσιν ζη- • τηθῆναι, γράψῃ καὶ τῇ βασιλείᾳ μου, καὶ παρὰ «ταύτης τὸ δέον οἰκονομηθήσεται. Μηνί Αὐγούστῳ, • ἐπινεμήσεως ζ'·» ἔσπευσα κατὰ τὸ ἐγχωροῦν, τὴν θεσπεσίαν ταύτην πληρῶσαι ἐπιταγήν. Καὶ δῆτα μετακληθέντων τῶν σὺν ἐμοὶ τυχθέντον ποιῆσαι, τῇ

ζητήσει συγκλητικῶν, καὶ τῆς ἐνδημούσης τηνικαῦτα / examini destinati erant, et synodo, quæ tunc ad συναθροισθείσης συνόδου συνέδριον γέγονε. Καὶ τῆς urbem erat, congregata; concilium est coactum. ἐξετάσεως ἀρχὴν ἤδη λαμβάνειν μελλούσης, παρά - Cumque jamjam habitura principium esset inδοξόν τε παρὰ προσδοκίαν ἀπήντησε· τῶν κληρικῶν dagatio, quiddam inopinatum præter exspectatioτῆς ἁγίας καὶ μεγάλης τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίας αὐθαι nem contigit; cum clerici sanctæ magnæque Dei ρέτως ἐξάπινα στασιασάντων, ὡς μηδὲ ἀνασχέσθαι Ecclesiæ sponte sua subito seditionem commovisζήτησιν ὅλως περὶ τοῦ σκέμματος προτεθῆναι· ἀλλ' sent tantam, ut ne quidem palerentur omnino de ἐφ᾽ ἱκανὰς ὥρας κόπτεσθαι τὸ συνέδριον μάτην, μὴ re consideranda investigationem proponi, sed δι' ὑποδεχομένων τῶν ἐκκλησιαστικῶν τὴν τῆς ὑπο- plnribus horis concilium frustra laboraret, nec θέσεως ἀγωνίαν μήτε μὴν ἀποκρτομένων. Ην accipientibus ecclesiasticis causæ disceptationem, δὲ μόνον φωνὴ παμμιγής, ὑπὸ τοῦ λίαν ἐνηχεῖν nec eliam rejicientilus. Tantum clamor quidam ταῖς ἀκοπῖς, ἀδιάκριτος, ὡς καὶ κατασιγάζουσι promiscuus erat, elquod vehementer feriret aures, τοῖς ἱεροκήρυξε τὴν ἄσημον κραυγήν, καὶ σιγήν indiscretus adeo quidem, ut etiam præconibus παραγγέλλουσιν, ἐπισχεθῆναι 48 τὰς φωνές. Ο συν- sacris obscurum clamorem compescentibus, et sim νενοηκὼς ἐγὼ μετὰ τῶν δοθέντων μοι συνεργῶν τῆς lentium indicentibus, minime voces cohibitae fueσκέψεως, καὶ τηνάλλως τρίβεσθαι τὸν καιρὸν οὐκ ο rint, Quo ego animadverso cum iis, qui mihi dati ἐθελήσας, ἔλυσα τὴν ἐκκλησίαν, καὶ εἰς ἑτέραν ήκειν erant investigandæ rei socii, quod tempus frustra παρήγγειλα, παρεσκευασμένους ὄντας, καὶ ἐπαγο- conteri nollemn, concionem dimisi, et in alterum μένους τὰ μεθ' ὧν οἴονται νικάν, βοηθήματα ἐπι- diem venire jussiparatos, eaque secum afferentes, τιμίοις καὶ παλαμναίαις ἀραῖς καὶ φρικωδεστάταις adjumenta, quibus se superiores evasuros puta- (ὡς ᾠόμην) ἀσφαλισάμενος τοὺς εἰς τὴν μέλλουσαν rent: penis et exsecrationibus diris maximeque θορυβήσειν επιχειρήσοντας, ἢ φθέγξασθαί τι κατὰ horrendis (ut equidem arbitrabar) implicans eos, χρείαν, ἢ χάριν, ἢ πάθος ἕτερον, κοινῶς ἢ ἰδίᾳ δια- qui postridie ausuri essent tumultuari, aut quid φέρον αὐτοῖς τῶν τενόντων εἰς παράβασιν τῶν quam proloqui, vel ex usu, vel ex gratia, vel alio θείων καὶ παρακοὴν κανόνων, καὶ σύστασιν ψεύδους. affectu, quod publice vel privatim eos tangeret, Ηκεν εἰς δευτέρα 30. Καὶ πάλιν ἀφίκοντο οἱ τῆς atque ad violationem contemptumque sacrorum caἐκκλησίας ἐνστάναι, καὶ ἐναγόμενοι. Οι οὐδὲ περι- nonum, et mendacio stabiliendo faceret. Ventum έμειναν πεῦσιν, ἀλλ᾽ εὐθὺς ἐπίμπλαντο τὰ πάντα ergo postridie, jamque rursus ecclesiastici aderant ἀκοσμίας καὶ ταραχῆς, καὶ τοῦ προτέρου συνεδρίου ad instandum, etiam cum rei essent. Nec jam ut μείξον ἀταξία κατέσχε τὸ δεύτερον. Λοιπὸν ἔλυσα interrogarentur, exspectabant; sed mox omnia com - καὶ πάλιν τὴν ἐκκλησίαν, καὶ τὴν ζήτησιν ἀνήρτησα, plebantur indecora facie rerum ac perturbatione, προχειρίσασθαι παραγγείλας, εἰς ἀπολογίαν ἀφ᾽ ἐκά- majorque confusio erat in altero, quam in priore τῶν ἐκκλησιαστικών ταγμάτων, δύο τυχὸν ἢ concilio. Quamobrem denuo concionem solvi, et καὶ τρεῖς, τοὺς λόγον στρογγύλει ειδήμονας, και exainen sustuli; cum jussissem, ut exponendæ εἶπειν καὶ ἀκοῦσαι δοκιμωτάτους· ἐπήγεσθαι τε και causæ duo vel tres e quolibet ecclesiasticorum orλεύσας καὶ θείους κανόνας, εἰ ἔχουσιν ἐναντίους πρὸς dinum seligerentur, qui rotunde rem proponere παρὰ τῶν ἀπεναντίας προφερομένοις, ἢ ἕτερά τινα nossent, ac tum loquendi, tum audiendi modum δικαιώματα. Επισχεῖν δὲ τὸ πλῆθος καὶ τὸν σύρ- recte tenerent. Simul edixi, sacros adducerent caφακα ὄχλον, οὐ σὺν τῷ δικαίῳ, σὺν βίᾳ δὲ τῆς δίκης nones, si quos haberent contrarios iis, qui ab ἀποπειρώμενον, καὶ συγχέοντα, καὶ θλίβοντα τὸ adversa parte proferentur, aut aliajurium adminiἀκροατήριον. Εὐτρεπίσθη καί πάλιν ἐκκλησία τρίτη. cula:nultitudinem interim promiscuamque turbam Καὶ συμπαρῆσαν ἅπαντες οἱ προτεταγμένοι, ἠνεψη- cohibentes, quæ non ex æqui et boni ratione, sed μένας ἔχοντες καὶ ἐστώσας ὡς πρὸς ἀκρόσιν τὰς vi causam disceplet, ipsumque auditorium turbet ἑαυτῶν ἀκοὰς, καὶ οἱόμενοι ἀκούσεσθαί τι λαμπρόν ac vexel. Itaque rursus instituta concione tertio, καὶ γενναῖον. 'Αλλ᾽ ἦν οὐδὲν οὐδαμοῦ τοιοῦτον· ὄχλος convenerunt universi de quibus dictum, jamque δὲ, καὶ θρούς, καὶ ἐνθουσιώδης ὁρμή, καὶ δῆμος apertas et erectas ad auscultandum aures habeπάλιν παρέβακχόν τι βλέπων καὶ μανικόν, καὶ πολ- bant, quod aliquid rei splendide ac præclara se λων λόγων ματαία τριβή, ὡς τοπρότερον. Τελευτατον audituros putarent. Verum nihil usquam erat tale, δὲ μετὰ πολλὰς τῆς ἡμέρας ὥρας, καὶ περὶ δείλην sed merus omnino tumultus, et strepitus, et incitaὀψίαν, ἤδη δόξαν οὕτως αὐτοῖς, εἰς μέσον προετέθη- tus animorum impetus, et populus iterum more χρυσόβουλλον προσκυνητὸν τοῦ θειοτάτου κράτους bacchantium furentes ostentans oculos, et mulσου, τῇ μεγάλη φιλοτιμηθὲν Ἐκκλησίᾳ, ἐπί τισι torum verborum ceu prius etiam acciderat, vana μὲν καὶ ἄλλοις θεφαλαίοις διαφόροις, περιέχον δὲ consumptio. Tandem post multas diei horas,elsero καὶ περὶ τῆς ζητουμένης ταύτης, προσέπος ταῦτα· jam vespero, quod eis ita visum esset, prolata est • Οσαι δὲ ἀρχῆθεν ἐπισκοπαὶ εἰς ὕψος ἀνήχθησαν in medium venerabilis aurea bulla sacratissimm ἤδη μητροπόλεων, ἢ καὶ ἐπισκοπαὶ εἰς ἀρχιεπισκο- majestatis tuæ, majori concessa Ecclesis, cum de στου 40 οὐκ ἐπισχεθῆναι. 50 ἧκον εἰς δευτέραν.

aliis quibusdam diversus capitulis, tum de quæ- τῶν ἢ μητροπόλεων ἀξίωμα ἀνεβιβάσθησαν, ἔσονται stione proposita complectens hæc ad verbum: καὶ αὗται ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀξίας ἐστῶσαι καὶ βάσεως, • Quicunque vero episcopatus jamdudum evecti καὶ οὐδεὶς ταύτας ὑποβιβάσει. τὸ ἀμετακίνητον καὶ sunt ad metropolium sublimitatem, vel si episcopa- πάλιν οφειλούσας κεκτῆσθαι, ὥσπερ δὴ καὶ τετύπω tus ad archiepiscopatuum, aut metropolium di. ται, καὶ γεγόνασιν· εἰ μή που χρονικὸν ἴσως, καὶ gnitatem ascenderunt: manebunt et ipsi eadem προσώποις περιγραπτὸν τὸ τοσοῦτον δεδώρηται φι in dignitate ac gradu, nec eos quisquam ad infe- λοτίμημα παρά τινος βασιλέως, η riorem rediget locum, sed habere debebunt hoc jus, ut innovari nequeant, quemadmodum et sancitum est et obtinuere; nisi forte beneficium ejusmodi ceu temporarium, et personis circumscriptum, ab aliquo eis imperatore concessum sit. " Præter hanc vero sacram bullam auream, insinuatum est etiam scriptum constitutæ divinitus majestatis tuæ, jus dicentis unter indicatum religiosum metropolitanum Ancyra, ac reverendissimum chartularium, atque nonnullos e majore Dei, Ecclesia, decessoris nostri jussu, missos ob causam propositam, quod quidem secundum majorem Ecclesiam pronuntiat. Πρὸς τῷ θείῳ δὲ τούτῳ χρυσόβουλλίῳ, ἐνεφανίσθη καὶ τὸ σημείωμα τοῦ θεοπροβλήτου κράτους σου, μεταξὺ δικάσαντος τοῦ τε ῥηθέντος θεοφιλούς μητροπολίτου Αγκύρας, καὶ τοῦ εὐλαβεστάτου χαρτοφύλακος, καί τινων τῆς τοῦ Θεοῦ μεγάλης ἐκκλησίας ἐκ προστάξεως τοῦ πρὸ ἡμῶν τὰ τῆς Ἐκκλησίας οἰακίζοντος ἐκπεμφθέντων περὶ τῆς προκειμένης ὑποθέσεως, δικαιοῦν τὴν μεγάλην Εκκλησίαν. " Cumque tum hæc ipsa, tum longitemporis dura- Ως τι δὲ ὅπλον προβαλλόμενοι προβλημα, ταῦτά tionem, instar alicujus teli objicerent: negabant τε καὶ τὸν μακρὸν χρόνον, μὴ δεῖν τὴν ἐπὶ τοσοῦτον abrogandam rem quæ tanto jam temporis inter- χρόνον κρατήσασαν ἐκ μακρᾶς καὶ ἀπαραποδίστου vallo ex longa minimeque interturbata consuetu- συνηθείας πρᾶξιν ἀθετηθῆναι ἔλεγον. ἂν οὐχ έκαν dine obtinuisset. Quæ cum ad tollendos canones νῦν ἡμῖν εἰς κανόνων καθαίρεσιν ἀναφανέντων, nobis haud sufficere visa fuissent, ipsique metro- άγκκακτούντων δὲ τῶν μητροπολιτῶν ἐπὶ ταῖς τοιχύν politani permoleste ferrent tam alienas a ratione ταῖς ἀλόγοις τῶν ἐκκλησιαστικῶν ἀντιῤῥήσεσιν, ἐπιcontradictiones ecclesiasticorum; ac vicissim ac- βοωμένων δὲ καὶ τῶν ἐκκλησιαστικῶν, καὶ τὸν θεῖον clamarent ecclesiastici, et ad sacrum imperato- βασιλικὸν ἐπικαλουμένων βῆμα, καὶ μὴ πρότερον rium tribunal provocarent, nec prius sc causam ἀπολογήσασθαι βεβαιουμένων, εἰ μὴ ταῦτα ἀθετηsuam actures asseverarent, nisi hæc abrogata fuis- θετεν, μετεωρίσθη πάλιν τὰ τῆς ζητήσεως, καὶ τῇ sent: suspensa denuo fuit quæstio, tuæque ma- τῆς σῆς μεγαλειότητος ἐξενάσει ἐταμιεύθη, Ἵνα δὲ jestatis examini reservata. Ut autem sacra quoque c καὶ τὸ ἅγιόν σου κράτος γνῷ, ὡς ἐκ ἐν παρέργω majestas lua cognoscat, non ob nullum pretium ήμῖν ἐδόθη τα τῆς προστάξεως, οὐδὲ παρέργως opera nobis hoc datum fuisse mandatum, nec obi- ἢ ἀμελῶς ἐξητάσθη, δεῖν ἔγνω ἡ μετριότης ἡμῶν ter aut negligenter tractatum, visum est medio- πᾶσαν ἱερὰν βιβλον (εἰ οἷόν τε) αναπτυξασθαι, καὶ critati nostre, omnem librum sacrum (si feri pos- πάντα θεῖον κανόνα πολυπραγμονῆσαι, καὶ ἐξ αὐτῶν set) evolvere, sacrosque canones universos curiose λαβεῖν τοῦ ζητουμένου κατάληψιν· καὶ μετὰ γνώσιν, perquirere. deque his ejus, quo de rgitur, intel- γράμματι παραστῆσαι τῷ θεσπεσίῳ κράτει σου τὰ ligentiam percipere, postque cognitionem hanc, ευρεθέντα πᾶσιν. "Απερ ἐπεξιόντι τοῖς ἀπ᾿ ἀρχῆς scripto exhibere divæ majestati tuæ quæ inventa μέχρι τέλους..... ὅπως ἀπὸ τῶν καθέκαστα καὶ κατὰ essent. Quæ sane recensenti a principio ad finem μέρος δικαιολογίων εκάττου τῶν μερῶν λαβοῦσα εἴδη usque..... ut et singuluis et particulatim propositis σιν ἡ δικαιοτατη καὶ ἀῤῥεπής βασιλεία σου, μάθοι juribus cujusque partis instructa tua majestas καὶ πληροφορίαν λάβοι, ὡς οὐκ ἐπ' ἀδίκοις οἱ περὶ æquissima et incorrupta, certo cognoscat religio- τούτων μαχόμενοι θεοφιλείς μητροπολίται φιλονει sos metropolitanos, qui de his litigant, non de re- κοῦσιν. Οὐκοῦν καὶ ἄκουσον, γαληνότατε βασιλεύ, bus iniquis contendere. Quapropter audi, quæso, η Πολλών κανόνων εἰς μέσον τεθέντων καὶ ἱερῶν δια serenissime imperator. Qum multi canones in me- βλῷν, εὑρέθη ἐκ τούτων, ὡς ἐξῆς δηλωθήσεται, ὡς dium allati fuissent multiqne libri sacri reper- τὸ τὰς ἐπισκοπὰς εἰς μητροπόλεων ὕψος ἀνάγεσθαι, tum ex eis est, uti deinceps indicabitur, multos πολλοὶ καὶ ἱεροὶ καὶ θεῖοι κανόνες, καὶ πολιτικοὶ sacros ac divinos canones, legesque civiles, et acta νόμοι, καὶ πράξεις καθολικῶν ἁγίων συνόδων sanctarum universalium synodorum velare, ne ad λύουσι, τάξιν ἐκάστῳ καὶ τόπον ἐπιτιθέντες, καὶ μὴ metropolium sublimitatem episcopatus erebantur: πηδῶν ὑπερόρια, μηδ' ἐφίεσθαι ἐπιτρέποντες τῶν οὐ cum ordinem singulis modumpue statuant, nec ulli προσηκόντων. Καὶ ἵνα μὴ μηκύνων τῇ τῶν πάντων rerum fines transilire, vel appetere non convenien- παραγωγῇ, ταῖς ταῖς ἁγίαις ἐνοχλῶ ἀκοαῖς, τοὺς tia, permittant. Atque uti minime producentis καιριωτέρους προθεὶς εἰς μέσον. καὶ ἐν ὧν μόνον omnibns orationem prolixiorem faciens, sacris au δυνατόν ἐστι τὴν ἀλήθειαν ἀναφανῆναι, τοὺς ἄλλους ribus tuis molestus sim, saltem prolatis in medium καταλιμπάνω, Πατριάρχου γάρ τινος Αντιοχείας, majoris momenti canonibus et ex quibus solis elu- τῶν ἐν Κύπρῳ Ἐκκλησιῶν τῆς χειροτονίας πάλαι cescere veritas poterit, cateros omittam. Cum pa- ἀντεχομένου, καὶ ζητήσεως περὶ τούτου ἐν τῇ ἁγίᾳ triarcha quidam Antiochenus olim ordinationem και καθολικῇ τρίτῃ συνόδῳ γενομένης, ἀπόφασις xox

« τῶν θείων ἐδόθη Πατέρων, ὡς ὁ ζ' ταύτης κανὼν ecclesiarum Cypri sibi vindicaret, deque hoc in παρίστησι, τοιαύτη·. Πράγμα παρὰ τοὺς ἐκκλη- sancta et universali tertia synodo quæsitum fuis- • σιαστικούς θεσμούς καὶ τοὺς κανόνας τῶν ἁγίων set: sententia divorum Patrum edita est hu- • Πατέρων καινοτομούμενον, καὶ τῆς πάντων έλευ- jusmodi, sicuti canon eisdem septimus declarat: «θερίας ἀπτόμενον, προσήγγειλεν ὁ θεοφιλέστατος ο Rem quæ novo more præter leges ecclesiasticas, «ἐπίσκοπος Ρηγίνος, καὶ οἱ σὺν αὐτῷ εὐλαβέστα- «et sanctorum Patrum canones admittitur, om- • τοι ἐπίσκοποι τῆς Κυπρίων ἐπαρχίας Ζήνων καὶ ⚫ niumque libertatem tangit, nuntiavit religiosissi- • Ευάγριος. "Οθεν ἐπειδὴ τὰ κοινὰ πάθη μείζονος • mus episcopus Reginus, eique adjuncti reveren- • δεῖται θεραπείας, ὡς καὶ μείζονα την βλάβην φέρ • dissimi episcopi provinciæ Cypriorum, Zeno «ροντα, καὶ μάλιστα, εἰ μηδὲ ἔθος ἀρχαῖον παρ- • Atque Evagrius Unde.cum morbi communes maηκολούθησεν, ὥστε τὸν ἐπίσκοπον τῆς ᾿Αντιοχέων joris curationis egeant, ut qui majus quoque «πόλεως τὰς ἐν Κύπρῳμ ποιεῖσθαι χειροτονίας, καθὰ <damnum ferant, præsertim si neque mos antiquus • διὰ τῶν λιβέλλων καὶ τῶν οἰκείων φωνῶν ἐδίδαξαν • accesserit, ut episcopus urbis Antiohenæ ordi- «οἱ εὐλαβέστατοι ἄνδρες, οἱ τὴν πρόσοδον τῇ ἁγίᾳ «nationes in Cypro faciat, quemadmodum per li- • συνόδῳ ποιησάμινοι, ἔξουσι τὸ ἀνεπηρέαστον καὶ • bellos et orationes suas docuere viri reverendis- «ἀβίαστον οἱ τῶν ἁγίων ᾿Εκκλησιῶν τῶν κατὰ τὴν «simi, qui concilium hoc nomine adierunt; Κύπρον προεστῶτες, κατὰ τοὺς κανόνας τῶν ὁσίων * immunitatem ab omni habebunt injuria et vio- «Πατέρων, καὶ τὴν ἄρχαιαν συνήθειαν, δι᾿ ἑαυτῶν «lentio sanctorum ecclesiarum,quæ in Cypro sunt, «τάς χειροτονίας τῶν εὐλαβεστάτων ἐπισκόπων «præsides,secundum canones sanctorum Patrum, «ποιούμενοι, Τὸ δὲ αὐτὸ καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων δι «et antiqnam consuetudinem, per seipsos ordina- • οικήσεων καὶ τῶν ἀπανταχῆ ἐπαρχιών φυλαχθήσε- «tiones reverendissimorum episcoporum facientes. ο ται, ὥστε μηδένα των θεοφιλεστάτων ἐπισκόπων «Idem vero et in aliis diœcesibus provinciarnm, ἐπαρχίαν ἑτέραν οὐκ οὖσαν ἄνωθεν καὶ ἐξαρχῆς «quæ ubique sunt, observabltur: ut nullus reli- «ὑπὸ τὴν αὐτοῦ ἤγουν τῶν πρὸ αὐτοῦ χεῖρα, κατα- "giosissimorum episcoporum provinciam alienam, • λαμβάνειν. 'Αλλ᾽ εἰ καὶ τις κατέλαβε, καὶ ὑφ᾽ ἑαυ • quæ olim et ab initio ejus, vel antecessorum 4 τὸν πεποίηται βιασάμενος, τούτου ἀποδιδόναι, ἵνα ■ipsius manu non fuerit, occupet. Quinetiam si «μὴ τῶν Πατέρων οι κανόνες παραβαίνωνται, μηδὲ «quis occupaverit, et sibi subjecerit, adhibita, vi, «ἐν ἱερουργίας προσχήματι, ἐξουσίας τύφος κοσμι «restituat eam, ne Patrum canones violentur, α κὸς παρεισδύηται, μηδὲ λάθωμεν τὴν ἐλευθερίαν «nec sacri muneris prætextu, potestatis mundana «κατόμικρὸν ἀπολέσαντες, ἣν ἡμῖν ἐδωρήσατο τῷ a fastus irrepat, neve nobis haud observantibus «ἰδίῳ αἵματι ὁ Κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστὸς, ὁ • libertatem eam paulatim amittamus,quam nobis «πάντων ἐλευθερωτής ἀνθρώπων. Εδοξε τοίνυν τῇ largitus est per sanguinem suum Dominus noster «ἁγίᾳ καὶ οἰκουμενικῇ συνόδῳ, σώζεσθαι ἑκάστῃ «Jesus Christus,omnium liberator ille mortalium. επαρχία καθαρὰ καὶ ἀβίαστα τὰ αὐτῇ προσόντα ■ Placuit ergo sancto et universali concilio, ut «δίκαια ἐξαρχῆς καὶ ἄνωθεν, κατὰ τὸ πάλαι κρατῆ. «cuique provinciæ pura serventur et inviolata * σαν ἔθος, ἄδειαν ἔχοντος ἑκάστου μητροπολίτου, «jura, quæ a principio et jam olim habet, secunο τὰ ἴσα τῶν πεπραγμένων πρὸς τὸ οἰκεῖον ἀσφαλὲς • dum consuetudinem priscam: metropolitano quo- • ἐκλαβεῖν. Εἰ δέ τις μαχόμενον τύπον τοῖς νῦν ὡρι libet licentiam habituro, ut copias actorum suam ο σμένοις προκομίσοι, ἄκυρον τοῦτον εἶναι ἔδοξε τῇ «in securitatem accipiat. Quod si quis sanctionem «ἁγίᾳ πάσῃ καὶ οἰκουμενικῇ συνόδῳ.» Καὶ τοῦτο • pugnantem cum iis,quæ modo decreta sunt proμὲν ὥρισται παρὰ τῆς ἁγίας τρίτης συνόδου. Καὶ «tulerit, eam irritam essa debere placuit huic δεήσεως ταύτῃ προσενεχθείσης παρά τινος Εὐνομίου «universo sancto et universali concilio.» Et hoc τῆς Νικομηδέων ἁγίας Εκκλησίας ἐπιστατοῦντος, quidem decretum fuit a sancto tertio concilio. κατὰ ᾿Αναστασίου τῆς κατὰ Νίκαιαν Εκκλησίας Cum eidem preces essent oblata ab Eunomio quoκατάρχοντος, τὴν ἐπισκοπὴν Βασινουπόλεως ὑφαρ- dam, sanctæ Nicomediensis ecclesiæ præside, πάσαντος, διὰ τὸ ἔπαγχος τὴν εἰρημένην μητρόπολιν 31 adversus Anastasium Nicænæ pontificem ecclesiæ, τῆς Νικαίας παρὰ Ουαλεντινιανοῦ καὶ Οὐέλεντος τῶν qui Basinopolitanum " episcopatum per surreptioβασιλέων εἰς μητροπόλεως ἀναχθῆναι τάξιν, ἀναχθέν- nem invaserat propterea, quod haud ita pridem της 50 ἄρτι ἐν αὐτῇ πρὸς τὴν τοῦ βασιλείου κράτους περ Εν dicta civitas Nicæna per Valentinianum et Valenριωπὴν καὶ ἀναβοῶντος ὡς ἀδικοῖτο, ἡ ἁγία σύνοδος tem imperatores ad metropolis ordinem evecta ἐξήτησε περὶ τούτου, παρόντων καὶ τῶν προσώπῳ fuisset, qui recens ad imperii regii culmen in ea τοῦ βασιλέως Μαρκιανού συνεδρευόντων συγκλητικών fuerant elati: exclamante Eunomio,injuriam sibi ἀρχόντων· καὶ δεῆσανούτω, τὸ βασιλικόν διάταγμα, τὸ fieri: perquisivit rem sancta synodus, iis etiam τὴν εἰρημένην μητροπόλιν 34 τῆς Νικαίας ἀναβιβάζον præsentibus senatoriis magistratibus, qui nomine εἰς μετροπόλεως ὕψως, ὑπανεγνώσθη· καὶ εἶχεν οὕτως· Marciani Augusti concilio intererant: quodque sic opus esset facto, decretum imperatorium, quo dicta Nicæna civitas ad metropolis sublimitatem evehebatur, perlectum fuit; quod in hanc perscriptum erat sententiam: 14 πόλιν τῆς. Δὲ ἀναχθέντων. 53 πόλιν, • Constantinopolitanum.

• Imperatores, Cæsares, Valentinianus et Va- • Jens pii, felices, perpetui augusti, victores, Ni- «cænis. • ⚫ Licet studium nostrum jam inde manifestum et < conspicuum factum sit omnibus, ex quo imperii ■ culmen,et reipublicæ gubernacula voluntate Nu- ⚫ minis suscepimus: tamen præter hæc referemus • etiam ad felicitatis ipsius initium, quod civitas «vestra referta mortalibus et exsultans ob felicita- • tem nostram, gaudii lætitiæque causam universo «populo præbuit. Quare cum metropolis olim ap- «pellata fuerit, idque leges antiquæ contineant: . eadem, quæ Nicomedienses, nobis sancientibus, «consecuti sunt, quin inconcussa rataque mansura «sint, et in posterum augenda quoque civitati «vestra, nullum esse dubium potest. Duret igitur <in perpetuum hæc consuetudo, et civitas vestra • metropolis sit: ea consuetudine, quæ in proces- • sione Bithyniarchæ servatur, permanente. Nam «nemo quid aliis adimit. Augescat,ila volente Nu- * mine, civitatis vestræ dignitas. Ideoque læti vota «duplicate, atque ob ea gaudete, quæ honor ipse vobis largitus est, omni deinceps ambiguitate ces- • sante: considerantes, quo pacto aterna mansue- • tudo et providentia vobis ex sanctionibus nostris • obtigerit. • Αυτοκράτορες, Καίσαρες. Ουαλεντινιανὸς καὶ «Ούκλης, εὐσεβεῖς, εὐτυχεῖς, σεβαστοί αἰώνιοι, για «κηταί, Νικαεῦσιν. • Εἰ καὶ ἡ σπουδὴ ἡ ἡμετέρα ἐξ ἐκεινου δήλη πᾶσι «καὶ περίβλεπτος γέγονεν, ἐξ οὗ γῆς βασιλείας τὸ • ὑπεραναβεβηκός καὶ τῶν δημοσίων τοὺς οἴακας α βουλήσει τοῦ Κρείττονος ὑπεδεξάμεθα, ὅμως πρὸς • τούτοις ἀποσώσομεν καὶ εἰς τὴν ἀρχὴν τῆς εὐτυ • χίας αὐτῆς, ὅτι γε ἡ ὑμετέρα πόλις προσαναπλη * σθεῖσα καὶ γαυριωθεῖσα ἐπὶ τῇ ἡμετέρᾳ εὐτυχία, «χαρὰς καὶ εὐφροσύνης παντὶ δήμῳ αἰτία γέγονε. «Διὸ δὲ ἐπειδὴ μητρόπολις πάλαι ὠνομάσθη, καὶ «τοῦτο νόμοι παλαιοί περιέχουσι. τὰ αὐτὰ, ἅπερ • Νικομηδεῦσι νομοθετούντων· ἡμῶν ὑπῆρξεν, οὐδε < μίαν ἀμφιβολίαν έχειν δύναται, τὸν ἀσάλευτα καί «ἰσχυρὰ μένειν, καὶ εἰς τὸ ἔπειτα αὐξηθησόμενα • τῇ ὑμετέρα πόλει. Διαμενέτω τοίνυν εἰς τὸ διηνε ο κὲς ἡ συνήθεία αὕτη, καὶ ἡ πόλις ὑμῶν μητρόπου «λις ἔστω, τῆς συνηθείας ἐπὶ τῇ προόδῳ τοῦ • Βιτυνιάρχου διαμενούσης. Οὐδεὶς γὰρ ἀφαιρεῖταί «τι ἄλλων. Βουλήσει τοῦ Κρείττονος, αυξηθείη «τῆς ὑμετέρας πόλεως τὸ ἀξίωμα. Χαίροντες τοίνυν «τὰς εὐχὰς διπλασιάζετε, καὶ ἤδεσθε ἐφ᾽ οἷς αὐτὴ «ἡ τιμὴ ὑμῖν παρέσχηται, πάσης ἀμφιβολίας εἰς • τοεξῆς σχολαζούσης· συνορώντες, όπως αἰωνίου πραότητος καὶ προνοίας ἐκ τῶν ἡμετέρων θεσπισμά α των τευχήκατε, η Et hæ quidem illæ fuerunt imperatorum litteræ, Καὶ τὸ μὲν γράμμα τῶν βασιλέων, ὅπερ τοῖς Νι Nicanis concessæ. Cum autem eas indigne (velut καεῦσι πεγιλοτίμητο, τοῦτο Σχετλιασάντων δὲ πρὸς apparet tulissent Nicomedienses, edictum aliud αὐτὸ ὡς φαίνεται) Νικομηδέων, γέγονε καὶ ἕτερον eorumdem imperatorum pro Nicomediensibus fa- πρόσταγμα τῶν αὐτῶν βασιλέων Νικομηδεῦσιν, ἐξ ctum fuit, ex episcopi Nicomediensis petitione: αἰτήσεως τοῦ ἐπισκόπου Νικομηδείας. Ανεγνώσθη quod ipsum quoque lectum fuit in synodo, hanc δὲ καὶ αὐτὸ ἐν τῇ συνόδῳ. Κεὶ ἀναγνωσθέν, εἶχεν perscriptum in sententiam: οὕτως· • Valentinianus, pius, felix, augustus, Nicome- • diensibus salutem. › • Consuetudo velus, quæ circa privilegia vestræ «civitatis jam olim obtinet, servabitur.Non enim • incrementum honoris Nicænæ civitatis juri ve- ⚫stro potest officere, quandoquidem hoc ipso Nicomediensis urbis augetur dignitas, quod illa • secundo consistens loco, nietropolis appellatione «vocetur. • Ουαλεντινιανός, συσεβής, εὐτυχής, αύγουστος, • Νικομηδεῦσι χαίρειν. • Η περὶ τὰ πριβιλίγια τῆς πόλεως τῆς ὑμετέρας α πάλαι ὑπάρχουσα αρχαία συνήθεια φυλαχθήσεται. • Οὔτε γὰρ ἡ προσθήκη τῆς τιμῆς τῆς Νικαίων «πόλεως τὸ δίκαιον τὸ ὑμέτερον βλάψαι δύναται, • ὁπότε ἐπαύξεται τὸ ἀξίωμα τῆς Νικομηδέων, «ὅπερ 34 ἐκείνη ἡ ἐν δευτέρῳ τόπῳ οὖσα, μητροπό • λεως ὀνόματι καλεῖται,» «Οἱ ἐνδοξότατοι ἄρχοντες, οἱ προσώπῳ τοῦ βασι «λέως Μαρκιανοῦ τῇ συνόδῳ συνεδριάζοντες, εἶπον· • Οὐδὲ ἕν μὲν θεῖον Γράμμα περὶ ἐπισκόπου διαλέγε < ται· ἔκάτερον δὲ τὴν τιμὴν ταῖς πόλεσι παρέχει. Τὸ δὲ • θεῖον Γράμμα τοῦ τῆς θείας λήξεως Ουαλεντινιανοῦ • καὶ Ουάλεντος, τηνικοῦτα τῇ Νικαέων παρασχόν «τὸ μητροπολικὸν δίκαιον, ἰδικῶς παρακελεύεται, α τῶν ἄλλων μηδὲν ὑφαιρεῖσθαι πόλεων. Καὶ ὁ και «νὼν τῶν ἁγίων ἀποστόλων, περὶ ἐνὸς μητροπολίτου «καθ' εκάστην τῶν ἐπαρχῶν διαγορεύει. Τί τοίνυν «τῇ ἁγίᾳ συνόδῳ παρίστατοι περὶ τούτου; Η ἁγία • σύνοδος εβόησεν· Οἱ κανόνες κρατείτωσαν. Τοῖς ■ Illustrissimi præsides, qui nomine Marciani • augusti concilio intererant, dixerunt: Neutræ ex his sacris Litteris de episcopo loqunutur, sed «ambæ civitatibus honorem largiuntur. Et sacræ Litteræ divæ memoriæ Valentiniani ac Valentis, * quæ tum temporis Nicenorum civitati jus metro «policum tribuebant, peculiariter præcipiunt, ne * quid aliis civitatibus adimatur. Et sanctorum ‹ apostolorum canon de uno métropolitano per «quamlibet provinciam loquitur. Quid igitur sancta e synodo de hoc videtur? Exclamavit sancta syno- «dus. Canones rati sunto. Canonibus satis fiat. • Atticus, religiosissimus episcopus Nicopolis an- «κανόσι τὸ ἱκανόν γενέσθω, Αττικὸς ὁ εὐλαβέστα 14 ότι περ.

«τος ἐπίσκοπος Νικοπόλεως παλαιᾶς " Ηπείρου, «tiquæ Epiri, dixit: Canonis hæc verba sunt: Ut «εἶπεν· Ὁ κανών οὕτω διαγορεύει. Ωστε ἐν μιᾷ ⚫ in unaqualibet provincia metropolis episcopus «ἑκάστῃ τῶν ἐπαρχιῶν τὸ κῦρος ἔχειν τὸν τῆς μηauctoritatem habeat, atque is ipse constitnat «omnes, qui sub eadem provincia sunt, episcopos. · τροπόλεως, καὶ αὐτὸν καθιστᾶν πάντας τοὺς ὑπὸ α τῶν αὐτὴν ἐπαρχίαν ὄντας ἐπισκόπους. Καὶ αὕτη • Et hac canonis mens est. At Nicomediensi epiα ἐστὶν ἡ διάνοια του κανόνος. Τῷ δὲ τῆς Νικομη * scopo, quoniam hæc urbs a priscis sæculis est • δείας, ἐπειδὴ ἐξ ἀρχαίου αὕτη μητρόπολίς ἐστι, «metropolis,hoc ipsum debetur, ut omnes episco- • κεχρεώστηται, πάντας τοὺς ὑπὸ τὴν ἐπαρχίαν < pos qui ejus provincia continentur, ordinet. «αὐτοῦ ὄντας ἐπισκόπους χειροτονεῖν. Ἡ ἁγία σύν • Sancta synodus dixit: Hæc omnes volumus. Hæc • οδος εἶπε· Ταῦτα πάντες βουλόμεθα. Ταῦτα παν- «ubique rata sunto.Hæc placent universis. Joanε ταχοῦ κρατείτω. Ταῦτα πᾶσιν ἀρέσκει. Ἰωάννης, «nes et Constantinus, patricii, cæterique religio- • sissimi episcopi Pontica diocesis, dixerunt: Ca- «Κωνσταντίνος, πατρίκιοι, καὶ οἱ λοιποὶ εὐλαβέστα «τοι ἐπίσκοποι τῆς Ποντικῆς διοικήσεως, εἶπον - Οι nones unum illum agnoscunt metropolitanum • κανόνες ένα ἴσασι μητροπολίτην, τὸν ἀρχαιότερον. «qui antiquior est. Adeoque manifesto patet, ad «Καὶ δῆλον, ὡς τὸ θεοφιλεστάτῳ ἐπισκόπῳ Νικο- • religiosissimum Nicomediensem episcopum per- • μηδείας διαφέρουσιν αἱ χειροτονίαι. Επειδὴ καὶ • tinere ordinationes.Quandoquidem hæ leges, id • αἱ νομοθεσίαι, ὡς σύνοιδε καὶ ἡ ὑμετέρα μεγαλο- «quod etiam vestræ constat magnificentiæ,nomine α πρέπεια, ὀνόματι μητροπόλεως μόνῳ ἐτίμησαν «duntaxat metropolis Nicætam civitatem co- • τὴν Νικαέων προτιμᾶται δὲ τῶν λοιπῶν ἐπισκόπων ■ honestarunt: cujus antistites episcopis provinciæ < cæteris honore solo præfertur: sancta synodus • τῆς ἐπαρχίας τῇ τιμῇ μόνῃ· ἡ ἁγία σύνοδος εἶπε· • Κανονικῶς ἐδίδαξαν. Καλῶς ἐδίδαξαν. Πάντες ■ dixit: Hi canonice rem exposuerunt. Recte rem α τὰ αὐτὰ λέγομεν. Καὶ αὖθις οἱ κανόνες κρατεί- «exposuerunt. Omnes eadem dicimus. Εt rursun «τωσαν. Τοῖς κανόσι τὸ ἱκανὸν γενέσθω. ἂν οὕτω • canones rati sunto. Canonibus satisfiat. Quibus • συνδοξάντων, συμπέρασμα επήγαγον οἱ ἄρχοντες, «ita communiter approbatis, conclusionem intu- «καὶ ἀπόφασιν, ἔχουσαν οὕτως· Τὴν μὲν αὐθεντίαν a lere præsides, atque sententiam hujusmodi: • τοῦ μητροπολίτου ἐν ταῖς κατὰ Βιθυνίαν Ἐκκλη- < Auctoritatem metropolitani in Ecclesiis Bithyniæ • σίαις ὁ Νικομηδείας εὐλαβέστατος ἐπίσκοπος ἕξει. ‹ religiosissimus Nicomediensis episcopus habebit, «τοῦ Νικαίας, τὴν τιμὴν μόνην τοῦ μητροπολίτου • Nicæno metropolitani duntaxat honorem obti- «ἔχοντος, ὑποκειμένου δὲ κατὰ μίμησιν τῶν ἄλλων «nente, nihiloque minus ad imitationem cætero- · ἐπισκόπων τῆς ἐπαρχίας, τῷ τῆς Νικομηδείας. Τούτο & dito. Nam hoc ita sacra visum est synodo.» <rum provinciæ episcoporum, Nicomedieusi sub- «γὰρ καὶ τῇ ἁγία παρέστη σύνοδῳ.» « Τῇ τοιαύτῃ ψήφῳ καὶ ἁγία σύνοδος ἐπακολουθή σασα, τὸν ιβ΄ κανόνα υπηγόρευσεν, ἀπαγορεύοντα τὴν μίαν ἐπαρχίαν εἰς δύο κατατέμνεσθαι, καὶ μητροπολίτας δύο ἐν μιᾷ ἐπαρχία εἶναι· καὶ καθαίρεσιν ἀπεντεῦθεν ἀπειλοῦσα τῷ ἐκ περιδρομῆς τολ μήσοντι ἐπισκόπῳ διὰ θείου τύπου τοῦτο λαβεῖν· καὶ θεσπίζουσα, τὸν ἐπίσκοπον τὸν ἐκ βασιλικῆς ἐξουσίας ἤδη μητροπολιτικὸν εἰληφότα δίκαιον, μόνης ἀπολαύειν τῆς τιμῆς, σωζομένων ἀκεραίων τῇ κατὰ ἀλήθειαν μητροπόλει τῶν οἰκείων δικαίων. Εχει δὲ ὁ κανὼν οὕτως· Hoc eadem sancta synodus secuta decretum, canonem duodecimum dictavit, prohibentem, ne una provincia_scindatur in duas, neve metropolitani duo in una provincia sint. Simul abdicationem episcopo comminatur in posterum, qui circumcursitando per apicem sacrum id tentaturus sit consequi: sanciens, ut is episcopus, qui ab imperatoria potestate jus metropoliticum jam nactus sit, honore duntaxat fruatur, salvis et integris veræ metropoli suis juribus. Ejus canonis hæc verba sunt: * Pervenit ad nos, quosdam præter ecclesiasti- «Ἦλθεν εἰς ἡμᾶς, ὡς τινες παρὰ τοὺς ἐκκλησ • σιαστικούς θεσμούς προσδραμόντες δυναστείαις, • cas leges ad eos, qui rerum poliuntur, accur- «διὰ πραγματικῶν τὴν μίαν ἐπαρχίαν εἰς δύο και «τέτεμον. ὡς ἐκ τούτου δύο μητροπολίτας είναι «ἐν τῇ αὐτῇ ἐπαρχία. Ωρισε τοίνυν ἡ ἁγία συν «οδος, τοῦ λοιποῦ μηδὲν τοιοῦτον τολμᾶσθαι παρὰ • ἐπισκόπου Επειδὴ τὸν τοιούτῳ ἐπιχειροῦντα, «ἐκπίπτειν τοῦ ἰδίου βαθμοῦ, Οσαι δὲ πόλεις διὰ • γραμμάτων βασιλικῶν, τῷ τῆς μητροπόλεως ἐτι • μήθησαν ονόματι, μόνης ἀπολαυέτωσαν τῆς τιμῆς, «καὶ ὁ τὴν Ἐκκλησίαν αὐτῆς διοικῶν ἐπίσκοπος, • σωζομένων δηλονότι τῇ κατὰ ἀλήθειαν μητροπόλει κ τῶν οἰκείων δικαίων.» οἷς σύμψηφος ἐγένετο καί ὁ βασιλεὺς Μαρκιανός, τὴν θείαν ταύτην ὑπαγορεύσας διάταξιν. * • Τὸν ἀφαιρούμενον πόλεως οιασδήποτε, πάλαι • οὔσης, ἢ νύν πολισθείσης τὸ τῆς ἰδικῆς ἐπισκοπῆς PATROL. GR. CXIX. De risse, perque pragmaticas sanctioncs unam pro- • vinciam in duas divisisse. Quo fiat ut in eadem «provincia duo sint metropolitanii. Decrevit ergo * sancta synodus, in posterum ab episcopo nihil «tale tentandum. Quippe qui hoc molietur, gradu suo excidet. Quæcunque vero civitates * per imperatorias litteras metropolis nomine ⚫ cohonestate fuerint, honoris duntaxat fructum • percipiant, una cum episcopo, qui cujuslibet «civitatis Ecclesiam regit; salvis scilicet veræ «metropoli suis juribus.» Atque his assensus est eliam Marcianus imperator hoc sacro edicto cundito. Eum,qui cuicunque civitati, vel jamdudum • exsistenti,vel mnodo conditæ,jus episcopatus sui,

«vel aliud quodpiam privilegium adimit, eliam «δίκαιον, ἢ ἕτερόν τι προνόμιον, κἂν ἀπὸ βασιλικῆς • imperatorio permissum infamia notat hæc consti- «ἐπιτροπῆς, ἀτιμοῖ καὶ δημεύει ἡ διάταξις, ἀκυροῦσα • tutio, bonorumque publicatione multat, ipsum «καὶ τὴν ἐγχείρησιν.» «etiam conatum improbans.» Excipit autem sitas in Scythia provincias et Leontopolim Isauria. Lex item exstat alia, cujus hæc verba sunt: • Firma sint ecclesiastica privilegia universa.» Itemque rursus alia. «Sacros canones non minus, quam ipsas leges «valere,leges volunt. Et quod canones prohibent, «id etiam prohibent leges.» ⋅ Et hæc quidem sufficiunt ad probandum, non duos metropolitanos in una esse provincia,sed tempore priorem,itemque jam pactos metropolitanos, η honore duntaxat aliis episcopis praestare, cæteros " qui subditos ei, qui reapse metropolitanus est; deinceps vero, cum ipse rei conatus etiam prohim beatur,episcopum id ausum facere, gradu suo dejici: nullum denique privilegium ex iis, quæ prius alicui adhæserunt episcopatui,a quoquam adimendum. Quod autein non fas sit ea, quæ concernunt episcopos, secundum sacram sanctionem pragmaticam procedere, sed juxta Patrum duntaxat determinationes, quos et canones vocant: id ex aliasanctæ hujus universalis quartæ synodi actione percipi potest. Nam cum civitas Berylus metropoliticum jus impetrasset ab eo Theodosio principe (24 25),qui ad discrimen illius majoris,minor dicitur, Eustathius, ejus urbis episcopus, illa concessione metropolitici juris elatus, adversus Pho- " tium metropolitanum Tyri, quæ Phonicum metropolis est, insurrexit: cumque duos quosdam ei subjecios episcopos, veluti metropolitanus deposuisset, et ad presbyterorum gradum detrusisset, alios ordinavit. Quod minime ferens Photius, ad sanctam synodum sese contulit. Ac lite mota, sententiam secundum se pronuntiatam tulit, cum nihil Eustathio Berytensi profuisset, quod imperatoriis se litteris munitum diceret, quæ sibi potestatem ejus rei facerent. Non enim attendebat iis synodus,quæ ab ipso dicebantur; sed in examine causa,cum praesides, synodum prius disertis hisce verbis interrogassent: Placuit orbis sacralissimo «domino,ne secundum sacras epistolas, aut san- «ctiones pragmaticas,episcoporum negotia proce- ♥ dant,sed juxta Patrum canones. Dicat ergo sancta < synodus,an fas sit, ut per sacram pragmaticam san- «ctionem alterius jura Ecclesiæ alii rapiantepiscopi? ‹ Sancta synodus respondit.Adversus canones nihil «pragmaticum valebit. Canones Patrum rati sunto. * Cumque præsides iterum dixissent: Jam tempus • est, ut a synodo erudiamur,an fas sit, ut secun53 τῶν κανόνων. Υπεξαιρεῖ δὲ καὶ τὰς ἐν Σκυθίᾳ ἐπαρχίας, καὶ Λεον τόπολιν τῆς Ἰσαυρίας. Εστι δὲ καὶ ἕτερος νόμος, οὕτω διεξιών· • Βεβαιούσθω τὰ ἐκκλησιαστικὰ πάντα προνόμια, ο Καὶ πάλιν ἄλλος. «Τοὺς θείους κανόνας οὐκ ἔλαττον τῶν νόμων ἰσχύειν, «οἱ νόμοι βούλονται. Καὶ ὅπερ οἱ κανόνες κωλύουσι, • τοῦτο καὶ οἱ νόμοι.» Καὶ ταῦτα μὲν ἀπόχρη πρὸς τὸ δεῖξαι, οὐ δύο μητροπολίτας εἶναι ἐν μιᾷ ἐπαρχία, ἀλλὰ τὸν ἄρχαιότερον. Καὶ τὸ, τοὺς φθάσαντας γενέσθαι, τῇ τιμῇ μόνον τῶν ἄλλων ἐπισκόπων ὑπερέχειν· ὑποκειμένως μέντοιγε τῷ κατὰ ἀλήθειαν μητροπολίτῃ· εἰς τοεξῆς δὲ καὶ αὐτῆς τῆς ἐγχειρήσεως κωλυομένης, καὶ τὸν τοῦτο τολμήσαντα ποιῆσαι ἐπίσκοπον, ἔκπτωσιν πάσχειν τοῦ οἰκείου βαθμοῦ· καὶ τὸ μηδὲν τῶν φθα σάντων προσπαγῆναι ἐπισκοπῇ τινι προνομίων, ἀφαιρεῖσθαι παρ' οιουδήτινος. Ὅτι δὲ οὐ κατὰ πραγματικὸν θεῖον ἔξεστι τύπον τὰ τῶν ἐπισκόπων προβαίνειν, κατὰ μόνους δὲ τοὺς Πατρικοὺς ὅρους, τούς καὶ κανόνας, ἐξ ἑιέρας πράξεως τῆς τοιαύτης ἁγίας οἰκουμενικῆς τετάρτης συνόδου καταμαθεῖν δυνατόν. Τῆς γὰρ πόλεως Βηρυτού, μητροπόλεως δίκαιον εἶ ληφυίας παρά Θεοδοσίου τοῦ βασιλέως, τοῦ πρὸς ἀντιδιαστολὴν τοῦ μεγάλου, λεγομένου μικρού. Ενα στάθιος ὁ ταύτης τῆς πόλεως ἐπίσκοπος τῷ τοιούτῳ φιλοτιμήματι τῆς μητροπόλεως κατεπαρθείς, κατ εξανέστη Φωτίου τοῦ μητροπολίτου τῆς Τύρου, τῆς τῶν Φοινίκων μητροπόλεως· καὶ δύο τινὰς ὑποκει μένους αὐτῷ ἐπισκόπους καθελών, ὡς δῆθεν μητροπολίτης, και εἰς πρεσβυτέρων βαθμόν κατασπάσας, ἑτέρους κεχειροτόνηκεν. Ὁ μὴ φέρων ὁ Φώτιος, τῇ ἁγίᾳ προσέδραμε συνόδῳ. Καὶ δίκης κροτηθείσης, τὴν δικαιοῦσαν ἀπείληφε, μηδὲν ὠφεληθέντος Εὐα σταθίου τοῦ τῆς Βηρυτοῦ, ἐκ τοῦ βασιλικοῖς ὠχυ ρῶσθαι γράμμαρι λέγειν, τοῖς ἐπιτρέπουσι τοῦτο. Οὐ γὰρ πρόσεσχεν ἡ σύνοδος τοῖς παρ' αὐτοῦ λεγομένοις, ἀλλὰ τῆς ὑποθέσεως δοκιμαζομένης, τῶν ἀρχόντων πρότερον ἐρωτήσαντων τὴν σύνοδον· ῥητῶς οὕτως· «Τῷ θειοτάτῳ δεσπότῃ τῆς οἰκουμένης «ἤρεσε, μὴ κατὰ θεῖα γράμματα, ἢ κατὰ πραγματ «τικούς τύπους, τὰ τῶν ἐπισκόπων προβαίνειν, «ἀλλὰ καὶ τοὺς κανόνας τῶν Πατέρων. Εἰπάτω «οὖν ἡ ἁγία σύνοδος, εἰ ἔξεστι κατὰ θεῖον πραγματ «τικὸν τύπον ἀλλοτρίας ἐκκλησίας δίκαια ἑτέρους • ἐπισκόπους παραιρεῖσθαι; ἡ ἁγία σύνοδος ἀπὸ «εκρίνατο. Κατὰ τοὺς κανόνας 33 πραγματικὸν μη- «δὲν ἰσχύσειν. Οἱ κανόνες τῶν Πατέρων κρατείτω • σαν. Καὶ αὖθις τῶν ἀρχόντων εἰπόντων· Νῦν και NOTE. (24-25) Exstat edictum 1. un. C. De metrop. Beryto, lib. XL.

«ρός ἐστι διδαχθῆναι ἡμᾶς παρὰ τῆς συνόδου εἴΔ «dum sacram sanctionem pragmaticam jura eccle- «ἔξεστι κατὰ θεῖον πραγματικὸν ἀλλοτρίας Εκκλη- • siæ alterius, alii rapiant episcopi: sancta synodus «σίας δίκαια ἑτέρους ἐπισκόπους παραιρεῖσθαι· ἡ «exclamavit: Non licet. Hoc præter canones ad- • ἁγία σύνοδος ἀνεβόησεν· Οὐκ ἔξεστι. Τοῦτο παρὰ «mittitur. Est etiam lex, quæ hoc ipsum vult «τοὺς κανόνας ἐστί. Εστι δὲ καὶ νόμος ὁ τοῦτο «his verbis exposita: Pragmatica sanctiones, quæ • βουλόμενος, οὕτω διεξιών· Οἱ τοῖς κανόσιν ἐναν • canonibus adversantur, irrita sunt.. Vide, ob- «τιούμενοι πραγματικοί τύποι, ἄκυροί εἰσι.» Καὶ secro, maxime imperator, quomodo per hæc omnia δρα, μέγιστε βασιλεῦ, ὅπως διὰ πάντων τούτων ἀπο- clarissime demonstratum sit,non debere principis δέδεικται τηλαυγῶς, τὸ μὴ δεῖν αὐθεντεῖν τὸν βασι- in hujusmodi rebus auctoritatem valere,sed eccleλέα ἐν τοῖς τοιούτοις, κανονικῶς δὲ τὰ ἐκκλησιαστικὰ siastica secundum canones peragi. Ac sunt quiδιεξάγεσθαι. Εἰσὶ μὲν οὖν καὶ ἄλλοι πολλοί κανόνες dem et alii multi canones coronatorum divinitus τῶν θεοστέπτων ἀποστόλων, καὶ ὑπηρετῶν τοῦ λό- apostolorum ministrorumque verbi, et secutarum γου, καὶ τῶν ἐφεξῆς ἁγίων συνόδων, αὐτὰ ταῦτα deinceps sanctarum synodorum, hæc ipsa declaδιατρανοῦντες, οὓς παραθεῖναι τῷδε τῷ γράμματι, rantes; quos huic scripto adjungere velle,stolidum εἴηθες ἔδοξε, καὶ μὴ πόῤῥω φιλοτιμίας ἀνωφελούς, visum fuit, nec ab inutili ambitione longe remotum. ἱκανῶν γὰρ τῶν προβληθέντων εἰς ἀπόδειξιν ὄντων, Nam cum ea, quæ producta sunt, ad demonstraτί δεῖ καὶ προσεπεξεργάζεσθαι; καὶ τῆς ἀληθείας tionim rei sufficiant, cur amplius laboretur? et δυναμένης ἀναλάμψαι, καὶ νοῖς πᾶσι γενέσθαι δήλης, cum veritas elucere possit, atque omnibus innoτῶν πολλῶν οὐδαμῶς χρεία. Αὐτάρκης γὰρ εἰς lescere: non multis opus est verbis. Quippe veσυνηγορίαν ἑαυτῆς ἡ ἀληθεία. Κοινῳ μὲν οὖν λόγῳ ritas ad sui patrocinium ipsamet sufficit. Itaque καὶ καθολικῶς ἐλέχθη ταῦτα. Ιδίᾳ δὲ, καὶ κατὰ μέ- ratione communi, et generaliter hæc dicta sunt. ρος, καὶ ἑτέροις ἕκαστος φράγνυται δικαιώμασιν. Seorsum vero, et particulatim, etiam aliis quisque Αὐτὸς μὲν γὰρ ὁ καὶ τῶν περὶ τῶν ὅλων συστήσας munitus est juribus. Nam et is ipse qui certamen ἀγῶνα, καὶ τὸ σμήνος τῶν λόγων κινήσας, τὸν θεο- hoc universum accepit, et verborum hoc alveare φιλῆ δὲ λέγω μητροπολίτην Αγκύρας, ὑπομνήματι commovit, religiosus, inquam, metropolitanus ille τε πέφρακται τοῦ μακαρίτου βασιλέως τοῦ Δούκα, Ancyranus, instrumento munitus est felicis meὅστις τὴν τοῦ βασιλείου ἐπισκοπὴν εἰς μητροπολιτι- moriæ principis Ducæ v, qui episcopatum Basili κὸν ἀνήγαγε δίκαιον, διοριζομένῳ, τῷ θανάτῳ τοῦ metropolitico jure donavit, quod instrumento sanτιμηθέντος μητροπολίτου, εἰς ἐπισκοπὴν κατεσπάσθαι citur,ut honorem adepti metropolitani morte, dicta: τὴν εἰρημένην ἐκκλησίαν· μὴ ἐπαισχυνθέντος λίαν ο Ecclesia redeat ad statum inferiorem episcopatus νουνεχῶς τοῦ βασιλέως τὸ οἰκεῖον ὀλίσθημα καὶ τὴν cum valde prudenter hunc principem non puduerit ἄγνοιαν καὶ θριαμβεῦσαι, καὶ διορθώσασθαι· ἀλλὰ lapsum et ignorantiam suam tum palam spectandam κατὰ τὸ Θετταλὸν μειρακίσνον, καὶ τρώσαντος, καὶ exhibere,tum corrigere; idemque Thessali adoleσυμπαθῶς καὶ φιλανθρώπως ἐπεγνωκότος τὴν ἴασιν. scentis exemplo, et vulnus infixerit; et benigue Καὶ πρὸς τούτῳ χρυσοβούλλῳ ἔπλισται ἄλλῷ τοῦ humaniterque sanationem agnoverit. Præter hanc υἱοῦ τούτου καὶ βασιλέως, τὸ φθάσαν ὑποστηρίζοντι· bullam auream, munitus est alia quoque filii καὶ ὑπομνήματι συνοδικῷ, τῶν τότε ζώντων μητρο- hujus *, et imperatoris, quæ priorem confirmat: πολιτών, ὀλίγων δὲ ὄντων Β, ταῖς αὐτοχειρίοις ὑπο- itemque monumento synodali, quod factis manu σημασίαις τὸ ἔμπεδον ἀποφέροντι, ὧν καὶ οἱ πλείους propria subscriptionibus est confirmatum ab omniπερίεισι, στοιχησάντων ἁπάντων τῇ κανονικῇ ἀπο- bus tunc viventibus metropolitanis, si paucos deφάσει. Ατερος δὲ ὁ Ἡρακλείας πρὸς τοῖς κοινοῖς mas, quorum et major pars superstes est, univerδικαιώμασιν, αὐτό τε τὸ συνοδικὸν ὑπόμνημα προβάλ- sis sententiam canonicam secutis. Alter autem λεται εἰς συνασπισμὸν, καὶ χρυσοβούλλῳ τεθωράκι - ille pontifex Heracleæ, præter jura communia; σται, οὗ δημιουργὸς ὁ μακαρίτης βασιλεὺς ὁ Βοτα- profert ad sui defensionem illud ipsum synodale νειάτης, διοριζομένῳ τῇ τελευτῇ τοῦ νυνὶ ἀρχιερα- η monumentum, et munitus est aurea bulla, cujus τεύοντος ἐν Μαδύτῳ, τὸ ὑπ᾽ αὐτῷ μητροπολιτικὸν auctor est felicis recordationis imperator Botaniaπαύεσθαι δίκαιον, καὶ ὑπὸ τὴν Ἡράκλειαν ἐπανα- tes, qua sancitur, ut illius morte,qui nunc Madyli στρέφειν τὴν εἰρημένην Εκκλησίαν, ὡς τοπρότερον. pontificatum gerit,jus ejus metropoliticum exspiΠροσεπιτούτοις καὶ ὁ θεοφιλέστατος μητροπολίτης ret, ac dicta ecclesia pristino more sub Heracleam Πατρῶν, πολλοῖς καὶ διαφόροις τετείχισται δικαιώμα- redeat. Præter hæc, religiosissimus quoque meσιν, εἰς τὸ συμφυεῖς, καὶ ἀτμήτους, καὶ ἀναποσπά- tropolitanus Patrensis compluribus ac variis στους ἔχειν τὰς τῇ κατ' αὐτὸν ἐκκλησίᾳ δωρηθείσας munitus est juribus in hoc, ut sibi abjunctos, et ἐπισκοπάς, παρὰ Νικηφόρου βασιλέως τοῦ ἀπὸ minime separatos, indivulsosque habeat episcopaγενικῶν, διὰ τὸ ἐν τῇ καταστροφῇ τῶν ᾿Αβάρων tus, ecclesiæ suæ a Nicephoro principe, qui ex geπαρὰ τοῦ κορυφαίου τῶν ἀποστόλων καὶ πρωτοκλή- nerali procuratore factus est imperator, altribulos 34 δεόντων. Constantini. Michaelis Ducas.

ejus miraculi gratia, quod oculariter factum fuit τοῦ ᾿Ανδρέου ὀφθαλμοφανῶς γενόμενον θαῦμα, ἐπὶ ab illo eximio primoque vocato apostolo Andrea, in Abarum eversione, qui totis ccxvII annis Peloponnesum obtinuerant,usque adeo ab imperio Romano avulsi, ut nemo Romanus in Peloponnesum vel pedem inferre posset; tunc autem unius hora spatio fuerunt exterminati per solam apparitionem hujus primo vocati apostoli, et ipsa regio tota Romanis restituta sceptris. διακοσίοις δεκαοκτώ χρόνοις όλοις κατασχόντων τὴν Πελοπόννησον, καὶ τῆς Ρωμαϊκῆς ἀρχῆς ἀποτεμομένων, ὡς μηδὲ πόδα βαλεῖν ὅλως δύνασθαι ἐν αὐτῇ Ῥωμαῖον ἄνδρα· ἐν μιᾷ δὲ ὥρᾳ τούτων μὲν ἀφανισθέντων ἐκ μόνης ἐπιφανείας τοῦ πρωτοκλήτου, τῆς δὲ χώρας ἁπάσης τοῖς Ῥωμαϊκοῖς σκήπτροις ἐπανελθούσης. Ac primum quidem profert auream bullam in- Καὶ πρῶτον μὲν προβάλλεται τὸ τοῦ ῥηθέντος βαdicati principis, qui et hanc ipsam sanctissimam σιλέως χρυσόβουλλον, τοῦ καὶ τὴν αὐτὴν ἁγιωτάτην Patrensem Ecclesiam ex archiepiscopatu ad metro- ἐκκλησίαν Πατρῶν, ἐξ ἀρχιεπισκοπῆς εἰς μητροπό polis gloriam evexit ob illius eximii prodigium apo- λεως δόξαν ἀναγαγόντος, διὰ τὸ ῥηθὲν τεράστιον stoli,quæ diximus; et tres episcopatus ei largitus τοῦ κορυφαίου, καὶ τρισὶν ἐπισκοπαῖς αὐτὴν δωρη est, Methonensem, Lacedamonium, et Sarsocoro- - σαμένου, τῇ Μεθώνῃ, τῇ Λακεδαίμονι, καὶ τῇ Σαρnensem: deinde alteram huic consonam, Leonis " σοκορώνῃ· καὶ ἕτερον τούτῷ συνάδον, Λέοντος καὶ et Alexandri augustorum: ac tertiam Romani, 'Αλεξάνδρου τῶν βασιλέων· καὶ τρίτον Ρωμανού, Christophori, et Constantini, reliquarum vestigiis Χριστοφόρου, καὶ Κωνσταντίνου, κατ᾽ ἴχνος τοῖς inharentem; itemque præter has aliam, Nicephori ἄλλοις βαῖνον· καὶ ἄλλο ἐπὶ τούτοις. Νικηφόρου του Phocæ: quintam denique Botanialæ illius, qui Φωκᾶ· καὶ πέμπτον ἐπὶ τούτοις, τοῦ πρὸ μικροῦ paulo ante rerum potitus fuit, quæ recensitæ omnes βεβασιλευκότος τοῦ Βοτανειάτου, τοὺς εἰρημένους obsignantur. Neocæsariensis quoque similiter mo- πάντας ἐπισφραγίζοντος. Καὶ ὁ Νεοκαισαρείας δὲ numento domini Michalis patriarcha, beats me- ἐστήρικται ὁμοίως ὑπομνήματι τοῦ ἐν μακαρίᾳ τῇ moriæ nititur; et aurea bulla domini Michaelis Du- λέξει πατριάρχου, κυροῦ Μιχαήλ, καὶ χρυσοβούλλῳ cæ. Inveniuntur et acta, quæ tradunt quod episco κυροῦ Μιχαὴλ τοῦ Λούκα. Εὑρίσκονται δὲ καὶ πράpatus,quicunque ad metropolium dignitatem pro- ξεις διαγορεύουσαι, ὅτι περ ὅσαι τῶν ἐπισκοπῶν εἰς vehendi erant, non aliter id assequebantur; nisi μητροπόλεων ἔμελλον ἀναβιβασθῆναι κλέος, οὐκ ἄλε publicæ utilitatis id suaderet ratio, et synodus λως τούτου ἐπέτυχον, εἰ μὴ κοινωφελής προὔκειτο assentiretur, et ecclesiæ honorem accepturæ me- οἰκονομία, καὶ ἡ σύνοδος κατεδέξατο, καὶ ὁ μητρο tropolitanus remunerationes se dignas ex impera- πολίτης τῆς μελλούσης τιμηθῆναι ἐκκλησίας ἀντιδο toris manu consecutus, ea quæ gererentur, ap-G σεις ἀξίας εἰληφώς τῆς βασιλικῆς δεξιᾶς, τοῖς πρατ probaret. Tot igitur atque talia cum adminicula τομένοις συνήνεσε. Τοσούτων τοίνυν ὄντων βοηθη sint, tam universis communia, quam singulis pe- μάτων, καὶ κοινῶν τοῖς πᾶσι, καὶ τῶν καθέκαστον culiaria: mihi sane, meique similibus videtur, ἰδίων, ἐμοί τε καὶ τοῖς ὁμοίοις δοκεῖ, φιλανθρωπός humanissime princeps, esse factum hujus modi τατε βασιλεῦ, παράνομον εἶναι καὶ ἄῤῥυθμον τὴν et iniquum et enorme, contraque sacros canones, τοιαύτην πρᾶξιν, καὶ τῶν ἱερῶν κανόνων ἀπεναντίαν, et decretis spiritualibus ac legibus adversum καὶ τοῖς πνευματικοῖς ὅροις καὶ νόμοις ἀντίθετον, nec satis habere virium, quæ ab adversaria parte καὶ οὐχ ἱκανὰ τὰ παρὰ τοῦ ἀντιῤῥόπου μέρους ἀν opponatur. Nam neque sacra pragmatica sanctio, τιτιθέμενα. Οὔτε γὰρ πραγματικὸς θεῖος τύπος κατὰ veluti superius est declaratum, adversus divinos τῶν θείων κανόνων ἰσχύσει, ὡς ἄνωθεν διατετράνωcanones valebit: neque condemnatio, quæ con- ται, οὔτε μὴν καταδίκη, ὁμόσε νόμων καὶ κανόνων tra leges canones tendit, laudabilis esse poterit. χωροῦσα, ἐπαινετή. Εἰ γὰρ καὶ τὸ σημείωμα τῆς ἐκ Quamvis enim scriptum a constituta divinitus Θεοῦ βασιλείας σου, τεχνικῶς καὶ ῥητορικῶς κατα majestate tua subnotatum, artificiose alque ora- εσκεύασται, καὶ πιθανὸν δοκεῖ τοῖς πολλοῖς· ἀλλ᾽ torie factum est, ac vulgo fidem mereri videtur: οὔπω καὶ δυνατὸν, νόμους ἀνελεῖν καὶ κανόνας, καὶ non tamen et leges alque canones evertere potest, τὴν ἀλήθειαν κατασείσαι. Σοφιστεία, γάρ, καὶ συλ at veritatem succutere. Nam argutatio et ratio- λογισμοί, ἐκ φαινομένων ἐνδόξων, μὴ ὄντων δὲ, πόρ cinationes, ex iis sumptæ,quæ hominum opinioni δω τοῦ ὄντος καὶ ἐπιστήμης εἰσίν. ᾿Αλλ' οὐδὲ μακρὰ consentaneæ videntur, cum non sint; longe absnnt συνήθεια, τὸ ἀπαρχῆς ἀνυπόστατον, εἰς ὑπόστασιν a vero atque scientia. Nec longa consuetudo efi- ἄξει ποτέ. Τότε γὰρ καὶ ἡ μακρὰ συνήθεια οὐδὲν ciet unquam,ut id,quod ab initio subsistere non ἧττον νόμου κρατεῖ, ὅταν πρὸς τῷ μὴ ἀλόγιστος εἶ potuit, locum habeat. Tunc enim longa quoque ναι, καὶ νόμον οὐκ ἀναιρῇ. δε δὲ τῶν θείων ανα consuetudo vim legis obtinet, quando præterquam τρεπομένων κανόνων, ποίῳ λογισμῷ συνήθεια λαμ quod curatione non pugnat, nec legem everti. βάνουσα παρείσδυσιν προσδεχθήσεται; 'Ακούσῃ γὰρ At cum hoc modo sacri canones evertantur, qua- τοῦ νόμου λέγοντος· «Τὸ μὴ μετὰ λογισμοῦ εἰσενεnam ratione consuetudo, quæ sic irrepsit, ad- χθὲν, ἀλλὰ κατὰ πλάνην καὶ συνήθειαν κρατῆσαν, mittetur? Nam audi legis verba: «Quod non cum οὐ δεῖ κρατεῖν ἐν τοῖς ὁμοίοις.» Οὐκ ἀγνοοῦμεν δὲ ratione introductum est, sed per errorem et con- καὶ τὰ παρ' ἐνίων προσφερόμενα πικρά βήματα suetudinem obtinuit in similibus valere non debet., τὰ σπουδάζοντα δωρεὰν ἀποδεικνύειν βασιλικὴν, τὴν

τῶν Ἐκκλησιῶν ἐπανάβασιν· καὶ μὴ δεῖν φάσκοντα Neque vero ignoramus acerba isthæc verba, qua ταύτην ἀνατρέπεσθαι, λόγου ἀχαριστείας μή παρεμπίπτοντος. Εἰ γὰρ ἀνθρώπῳ, φησί, δωρούμενος ὁ βασιλεὺς, οὐκ ἄλλως ἀναλαμβάνει τὴν δωρεάν, εἰ μὴ αχαριστίας παρεμπέσοι λόγος, πολλῳ μᾶλλον ἐπὶ τῶν ἁγίων Ἐκκλησιῶν, ἐφ᾽ ὧν ἀχαριστίαν λέγειν, οὐκ εὔλογον. Πρῶτον μὲν γὰρ πρὸς τὰς πόλεις, οὐ πρὸς τὰς ἐκκλησίας ἡ βασιλικὴ δωρεά. Εἰ δὲ καὶ θείη τις τοῦτο βιαζόμενος δωρεὰν εἶναι, ἄδικον αὐτὴν εὑρήσει, καὶ νόμοι ἀπρόσδεκτον. Οὗτοι γὰρ κωλύουσι καὶ τὰς ἀδίκους αἰτήσεις, καὶ τὰς προχείρους ενεργεσίας, εἰς ἄλλων βλάβην αιτουμένας, χαρίζεσθαι. Καὶ ἔτι, οὐκ ὀφείλουσιν ἑτέροις είναι επιζήμιοι αἱ ἑτέρων τιμαί. prohibent injustas preces, ac faciles donationes, non debent aliorum honores aliis esse damnosi. a nonnullis proferuntur quibus probare nituntur, ecclesiarum ad altiora provectionem, munus esse imperatorium; quod rescindendum negant, ratione ingratudinis non interveniente. Nam si homini largiens aliquid imperator, inquiunt, non aliter beneficium suum revocat, nisi causa ingratitudinis inciderit, multo magis id locum habet in sacris sanctis ecclesiis, quas ingratitudinis insimulare velle, absurdum fuerit. Atenim primum non ad ecclesias, sed ad civitates hoc imperatorium beneficium spectat. Quod si maxime quis ponat,per vim extorquens, esse donationem. Reperiet injustam, et legibus vetitam. Quippe leges in aliorum petitas detrimentum, concedi. Præterea Τῆς ὑποθέσεως οὖν οὕτως ἐπιμελῶς ζητηθείσης, χρεὼν πάντως, θεσπέσιε βασιλεῦ, τὴν ἀλόγιστον ταύτην καὶ ἀδικον πράξιν τέως εἰς τὴν ἑξῆς ἀνακόψαι, θείων θεσπισμάτων ἐκτιθεμένων παρὰ τῆς σῆς ἡμερότητος, γίνεσθαι ταύτην τουλοιποῦ κωλυόντων καθἀπαξ· τῶν προηγησαμένων δὲ προσήκουσαν καὶ κατω ἀλληλον τῇ μεγαλεπηβόλῳ συνέσει σου, ποιῆσαι οἰκονομίαν. Καὶ ὅσαι τῶν ἐκκλησιῶν ἐξ ἐπισκοπικῶν δικαίων εἰς ὑπεροχὴν μητροπόλεων ἀναχθεῖσαι, ὑπερήλασαν ἀδιακόπως καὶ τὴν χρονίαν παραγραφήν τῆς τριακονταετηρίδος, μενέτωσαν ἐπὶ σχήματος, καὶ τῇ ἁγίᾳ καὶ μεγάλῃ τοῦ Θεοῦ ᾿Εκκλησίᾳ ἔστωσαν ὑποκείμεναι. Ἐπειδὴ καὶ τοῦτο προνόμιον ἐπισκοπικὸν, καὶ κανόνες εἰσὶν ἐπιτρέποντες, δεσπόζειν ἐππίσκοπον προνομίου ἑτέρας Εκκλησίας διὰ παρα-C δρομῆς τῶν εἰρημένων ἐνιαυτῶν. Φησὶ γὰρ ὁ ιζ' κανὼν τῆς ἐν Χαλκηδόνι συνόδου, της καθ᾿ ἑκάστην ἐκκλησίαν ἀγροικικὰς παροικίας, ἢ ἐγχωρίους, μένειν ἀπαροσαλεύτους παρὰ τοῖς κατέχουσιν αὐτὰς ἐπισκόποις, καὶ μάλιστα, εἰ τριακονταετή χρόνος ταύνας ἀδιάστως διακατέχοντες ὠκονόμησαν. Εἰ δὲ ἐντὸς τῶν τριάκοντα ἐνιαυτῶν γένηταί τις ἢ γένοιτο περὶ αὐτῶν ἀμφισβήτησις, ἐξεῖναι τοῖς λέγουσιν ἠδικῆσθαι, περὶ τούτων κινεῖν παρὰ τῇ συνόδῳ τῆς ἐπαρχίας. Η τινι θείῳ κανόνι καὶ ἡ ἐν τῷ Τρούλλῳ τοῦ παλατίου συστᾶσα ἁγία σύνοδος διὰ τοῦ κει κανόνος ἐπηκολούθησε. Τὰς δὲ τοῦτο παθούσας, μηδε χρόνῳ βοηθουμένας, ἐπαναστρέφειν ἀναμφιλέκτως εἰς τὰ τῶν οἰκείων μητροπόλεων δίκαια. Μὴ η ταραττέτω δὲ τὴν κραταιὰν καὶ ἁγίαν βασιλείαν σου, τὸ κατὰ φαντασίαν παρεισαγόμενον ἀτοπον, καὶ ἡ δοκοῦσα προσγίνεσθαι ταῖς ἐκκλησίαις θόρις, άτιμαζομέναις ὥσπερ τῷ ὑφαιρεῖσθαι τοῦ μητροπολιτικοῦ ἀξιώματος. Οὐκ ἔστι γάρ τοῦτο ὕβρις, τὸ ὑφαιρεῖσθαι ἐνθέσμως· τοὐναντίον δὲ μᾶλλον τὸ ἕτερον, τὸ ἐκφύλως καὶ ἐκθέσμως γινόμενον. Εὑρέθη γάρ τι καὶ τοιοῦτον γενόμενον κρίσει συνοδικῇ, καὶ ἐπικρίσει βασιλικῇ κυρωθέν. Τῆς γὰρ ἐπισκοπῆς τοῦ Ροιζαίου ὑπὸ τὸν Καισαρείας τελούσης, καὶ ἀρχιεπισκοπῆς γενομένης παρὰ Γερμανοῦ τοῦ ὁμολογητοῦ καὶ πατριάρχου, καὶ τοῦ ἐπ᾿ ἐκείνου βασιλεύοντος, χρόνοις Quapropter hac causa tam diligenter examinata, oportet omnino, divine imperator, morem absurdum et injustum saltem in posterum abolere, sacras mansuetudine tua sanctiones proponente, quibus edicatur in universum, ne deinceps locum habeat: ac de iis, quæ ante hæc contigerunt, pro sua singulari et heroica prudentia, disponente. Quotquor efiam ecclesiæ jus episcopale prius habentes, et ad eminentiam metropoliticam evectæ, citra inter turbationem ullam præteriere terminum longæ præscriptionis annorum triginta: in eadem conditione maneant, et sanctae magnæque Dei Ecclesiæ subdita sint. Quandoquidem hoc etiam episcopale privilegium est, et exstant canones, qui permittunt, ut episcopus alterius eaclesia prærogativam dictorum annorum decursu sibi vindicet. Inquit enim canon xvii synodi Chalcedonensis, rurales vel provinciales paracias singularum ecclesiarum inconcussas in eorum episcoporum potestatem manere, qui eas possideant: ac præsertin,si eas annorum triginta spatio, nulla interveniente vi, possidentes, administrarint. Si vero intra illos annos 30 vel inciderit, vel incidat aliqua de eis dubitatio; licere dicentibus,se passos injuriam, ut de his apud synodum provincialem agant. Quem sacrum canonem sancta quoque synodus in Trullo palatii habita, canonu Ixv est secula. Quibus autem hoc contigerit, si temporis adminiculum nullum habeant; citra contradictionem ad suarum metropolium jura redeant. Neque vero præpotentem sanctamque majestatem tuam ea turbet absurditas,quæ specie tenus prætenditur, nec contumelia, quæ videtur Ecclesiis irrogari; cum infamia quasi notari videantur, dum metropolica dignitas ei adimitur. Non enim probrum est legitime quidpiam amitlere: sed e contrario potius illud alterum, quod more novo,et præter leges committitur. Εt deprehensum est aliquid tale factum de sententia synodali et imperatorio decreto corroboratum. Nam cum episcopatus Rhcræi sub Cæsarem pontifce fit, et archiepiscopatus fuisset a Germauo, confessore ac patriarcha; subque principe qui Germani

tempore præfuit imperio: ducentis post annis, sub διακοσίοις ὕστερον, ἐπὶ Θεοφυλάκτου τοῦ ἀοιδίμου celebri patriarcha Theophylacto, jussu Romani πατριάρχου, κελεύσει βασιλέως Ῥωμανοῦ τοῦ πρεsenioris imperatoris, preces offerente Nicephoro σουταρου, ἐξ αἰτήσεως Νικηφόρου τινός, ποιμενάρ quodam, pastore principe Neocasariensi, consti- χου Νεοκαισαρείας τυγχάνοντος, δικαστήριον ἀνtutum est tribunal mistum ex pontificibus, et έστη συμμιγές, ἔκ τε ἀρχιερέων, καὶ ἐλλογίμων συγκ doctis viris senatoriis, eodem patriarcha, quem κλητινῶν, προκαθημένου καὶ αὐτοῦ τοῦ εἰρημένου diximus, præsidente. Quo iu judicio secundum πατριάρχου. Καὶ ἡ νικῶσα εῷ μητροπολίτῃ ἐδόθη· metropolitanum est pronuntiatum. Hoc manifesto παρίστησι τοῦτο τρανῶς. τὸ τῶν δικαιωσάντων parel ex illorum snbnotatione, qui de causa co- σημείωμα, καὶ ὑπόμνημα τοῦ ῥηθέντος πατριάρχου, gnoverunt; deque monumento dicti patriarchæ, καὶ χρυσόβουλλος λόγος τῶν βασιλέων, Ῥωμανοῦ, et aurea bulla imperatorum, Romani, Christo Χριστοφόρου, καὶ Κωνσταντίνου, ἐπισφραγίζων τὰ phori, et Constantiui obsignante judicata. Nec abs κεκριμένα. Καὶ εἰκότως, φιλάγαθε βασιλεῦ. Τὸ γὰρ re quidem benigne imperator. Nam quod factum κακῶς γενόμενον, δέον διορθωθῆναι καλῶς. Οὕτω est male,corrigendum est bene. Sic equidem sen- φρονῶ. Οὕτως ἀποφαίνομαι, ταῖς πατροπαραδότοις tio. Sic pronuntio, doctrinis a majoribus quasi per διδασκαλίαις τῶν ἁγίων θεοφόρων Πατέρων επόμεmanus acceptis sanctorum aflatorumque divinitus vos, καὶ τοῖς ἱεροῖς καὶ θείοις κανόσι στοιχῶν. Οὐ Patrum insistens, et sacrosanctos canones sequens. γὰρ ὅσιον, οὐδὲ δίκαιον ἤγημαι, τὸ μὴ δικαίως τε Nec enim sanctum, nec justum duco; quod juste καὶ ὁσίως γενόμενον· οὐκοῦν οὐδὲ πέφρικα τὰς τῶν sancteque factum non est. Non etiam multorum πολλῶν ὑπολήψεις, ἀξιούντων με τῶν τῆς ἐκ Θεοῦ opiniones metuo, qui me volunt concessæ mihi δεδομένης μοι ἐκκλησίας ἀντιποιεῖσθαι καὶ μὴ καὶ divinitus Ecclesiæ privilegiorum rationem habere, ταμελεῖν προνομίων, καὶ εὐκόλως ταῦτα προϊεσθαι. nec ea vel negligere, vel temere prodere. Non enim οὐ γάρ ἐστι τῶν ἀρχιερέων, ὡς ἐπάναγκες είναι hoc pontifcum est, ut necessario putent ecclesia τῶν τῆς οἰκείας εκκλησίας προνομίων ἀδιαφόρως snæ privilegia sibi citra discrimen tuenda, tam ἀντέχεσθαι δικοίων τε ἅμα καὶ ἀδίκων· ἀλλὰ τὰ justa, quam injusta: sed quæ justa sunt, invio· μὲν δίκαια φυλάττειν ἀλώβητα, τῶν δὲ ἀδίκων labilia præstare debent; injustis vero cedere. υπεκχωρεῖν καὶ ἐξιστασθαι. Οὐ γὰρ τὸν τῆς ἀλη Nam qui sermonem veritatis recte secare de do- θείας λόγον ὀρθοτομεῖν ἐκ τῶν διδαγμάτων τῆς ctrinis sermonis Dei Servatorisque nostri Jesu αὐτοαληθείας τοῦ Λόγου Θεοῦ καὶ Σωτῆρος ἡμῶν Christi, qui veritas ipsa est, omnino jussi sumus, Ἰησοῦ Χριστοῦ καθάπαξ κεκελευσμένοι, οὐκ ἀναί non plane apud Deum expertes erimus culpa. G τιοι πάντως εσόμεθα τῷ Θεῷ, εἰ προύργου ταῦτα si ob animi nostri affectum hæc lucra sectabimur. διὰ πάθος τὰ κέρδη ποιήσομεν. Καὶ ἡμεῖς μὲν μηAc nos quidem, a quibus necessario flagitatur, δὲν προτιμότερον τῶν θείων ἐντολῶν καὶ τῶν Πατριut divinis præceptis et traditionibus Patrum, nihil κῶν παραδόσεων ποιεῖν ἐξανάγκες ὀφείλοντες, ἀλλ' ducamus antiquius, sed ea pro viribus nostris ἀμενάπτωτα ταῦτα φυλάττειν, ὡς δύναμις, οὕτω καὶ illibata servemus; sic et sentimus, et decernimus. νοούμεν καὶ ὁριζόμεθα. Σκοπησάτω δὲ καὶ τὸ εὐσεβες Velim vero, tua quoque pia serenissimaque ma- καὶ παγγάληνον κράτος σου, καὶ οἰκονομησάτω τὸ δέον• jestas rem consideret, quodque facto fuerit opus, καὶ ὁ πάντως ἄμεμπτον, καὶ ἀπρόσκοπον, καὶ πρὸς Θεὸν faciat: atque hoc modo majestas tua id, quod αὐτὸν, καὶ πρὸς τοὺς ἱερούς κανόνας διαφυλάξει ἡ βασιomnino et reprehensionis et scandali expers erit, λεία σου. tam ipsius Dei, quam sacrorum canonum respectu, servet. LUCÆ Ne clerici auferant ea, quæ ad ecclesias vel episcopos morientes pertinent. Mensi Martii die x, feria 1, præsidente sanclissimo domino nostro et universali patriarcha, domino Luca,in dextris Alexiacis catechumeniis, assidentibus in concilio magnæ ipsius sanctilati sacratissimis pontificibus Casariensi, Heracliensi, Amasiensi, Melitenæ, Thessalonicensi, Neocasariensi, Myrensi, Mocisso, Cretensi, Trajanopolitano, Hierapolitano, Ani, Dristra, Nazianzeno, Abydeno, Milesio, Selybriæ, Bizy, Maroneæ, Parii, Gii, Apro, Nicæ, Gotthiæ, Matrachorum, ΛΟΥΚΑ. «Περὶ τοῦ μὴ ἀφαρπάζεσθαι τοὺς κληρικούς τὰ ἐπισκόποις ἐκκλησίαις, ἢ Τελευτῶσιν ταῖς ἀνήκοντα.» Μην Ματρίῳ ι', ἡμέρᾳ β΄, προκαθημένου, τοῦ ἁγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου καὶ οἰκουμενικοῦ πατριάρ χου κυροῦ Λουκᾶ, ἐν τοῖς δεξιοῖς ᾿Αλεξιακούς κατα ηχουμενίοις, συνεδριαζόντων τῇ μεγάλῃ ἁγιωσύνῃ αὐτοῦ ἱερωτάτων ἀρχιερέων, τοῦ Καισαρείας, τοῦ Ηρακλείας, τοῦ ᾿Αμασείας, τοῦ Μελιτηνῆς, τοῦ Θεσσαλονίκης, τοῦ Νεοκαισαρείας, τοῦ Μύρων, τοῦ Μωκισσοῦ, τοῦ Κρήτης, τοῦ Τραϊανουπόλεως, του Ἱεραπόλεως, τοῦ Αἴνου, τοῦ Αρίστρας, τοῦ Ναζιαν ζοῦ, τοῦ ᾿Αβύδους τοῦ Μιλήτου, τοῦ Σηλυβρίας, τοῦ NOTÆ. Cognomento Chrysobergis, de cujus ætate lib, præcedente dictum (col. 769).

! Βιζύης, τοῦ Μαρωνείας, τοῦ Παρίου, τοῦ Κίου, τοῦ Sugdophullorum, et Herculis: astantibus et Απρω, τοῦ Νίκης, τοῦ Γοτθίας, τοῦ Ματράχων, τοῦ religiosissimis dominicis magistratibus s. Σουγδοφούλλων, καὶ τοῦ τῶν Ηρακλέος· παρισταμένων καὶ θεοφιλεστάτων δεσποτικῶν ἀρχόντων. Ὁ ἱερώτατος ἀρχιεπίσκοπος τῆς μητροπόλεως Θεσσαλονίκης Κωνσταντίνος περιηγήθη, ὅτι τὰ τῆς λαχούσης αὐτὸν μητροπόλεως διάφορα πράγματα, οὐχ ἧττον δὲ καὶ τὰ τῷ πρὸ αὐτοῦ μητροπολίτῃ ἀνήκοντα, ἀφήρπασάν τινες τῶν ὑπ' αὐτὸν κληρικῶν. Καὶ ἤρετο συνοδικῶς προκαθημένης τῆς ἡμῶν μετριότητος, τί ἄρα μέλλει διαπράξεσθαι ἐπὶ τοῖς οὕτω παραλόγως εἰς τὴν τοιαύτην πράξιν ἐξενεχθεῖσι. Καὶ ἤκουσεν, ὡς ἐπεὶ ἀπὸ διαφόρων κανόνων καὶ νόμων, ὧν καὶ ὁ λόγος κατωτέρω μνησθήσεται, οἱ τοιαῦτα πράττοντες εὐθύναις προσηκούσαις ὑπόκεινται, η καὶ οἱ τῆς κατ᾿ αὐτὸν ᾿Εκκλησίας κληρικοί, μετὰ ἐξέτασιν ἀκριβῆ, καὶ τῆς ἀληθείας διάγνωσιν, τοιύταις πράξεσιν εὑρεθησόμενοι ἔνοχοι, κατὰ τὴν τῶν τοιούτων νόμων καὶ κανόνων περίληψιν, εὐθυνθήσονται. Οἱ δὲ κανόνες καὶ οἱ νόμοι, οἱ τοὺς τοιαῦτα πράττοντας εὐθύνοντες, ἔχουσιν οὕτως· Κανὼν οθ᾽ τῶτ ἁγίων ἀποστόλων· Εἴ τις κληρικὸς οβ΄ ἢ λαϊκὸς ἀπὸ τῆς ἁγίας ἐκκλησίας ἀφέληται κηρὸν ἢ ἔλαιον, ἀφοριζέσθω· καὶ τὸ ἐπίπεμπτον προστιθέσθω μεθ᾽ οὗ ἔλαβεν. Τῆς ἐν Γάγγρας συνόδου κανὼν ζ΄. Εἴ τις τὰς καρποφορίας τὰς ἐκκλησιαστικὰς ἐθέλοι λαμβάνειν, ή διδόναι ἔξω τῆς ἐκκλησίας, παρὰ γνώμην τοῦ ἐπισκόπων, ἢ τοῦ ἐγκεχειρισμένου τὰ τοιαύτα, καὶ μὴ μετά γνώμης αὐτοῦ ἐθέλοι πράττειν, ἀνάθεμα " ἔστω. Τῆς ἐν Χαλκηδόνι συνόδου κανών β'· Μὴ ἐξεῖναι κληρικῳ. μετὰ θάνατον τοῦ ἰδίου ἐπισκόπου, διαρπάζειν τὰ διαφέροντα αὐτῷ πράγματα, καθὼς καὶ τοῖς πάλαι κανόσιν ἀπηγόρευται. Η τοὺς τοῦτο ποιοῦντας, κινδυνεύειν εἰς τοὺς ἰδίους βαθμούς. Τῆς ἐν Κωνσταντινουπόλει ἐν τῷ Τρούλλῳ τοῦ παλατίου συνόδου κανὼν λε'· Μῆ ἐξέστω τινὶ τῶν μητροπολιτῶν, τελευτῶντος ἐπισκόπου τελοῦντος ὑπὸ τὸν κατ' αὐτὸν θρόνον, τὰ αὐτοῦ πράγματα ἢ τῆς κατ' αὐτὸν Ἐκκλησίας, ἀφαιρεῖσθαι ἢ σφετερίζεσθαι • ἀλλ᾽ ὑπὸ παραφυλακὴν ἔστωσαν τοῦ κλήρου τῆς Ἐκκλησίας, ης ὁ τελευτήσας ἐτύγχανε πρόεδρος, μέχρι τῆς ἑτέρου ἐπισκόπου προβολῆς· ἐκτὸς, εἰ μὴ κληρικοὶ ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ οὐχ ὑπελείφθησαν. Τηνικαῦτα γὰρ ὁ γὰρ ὁ μητροπολίτης ταῦτα φυλάξει ἀμείωτα, τῷ χειροτονηθησομένῳ ἐπισκόπῳ πάντα ἀποδοῦς. Βιβλίου ξ', τίτλος με', κεφάλαιον α', θεμάτιον β'. Τὸ δὲ πεκουλάτους κινεῖται κατὰ τοῦ ὀφελομένου ἐκ τῶν ἱερῶν, ἢ μνημείων, ἢ δημοσίων χρημάτων, ἢ στρέψαντος εἰς ἰδίας χρείας. Καὶ κεφ. δ΄, τοῦ αὐτοῦ τίτλου καὶ βιβλίου· Τῷ δὲ πεκουλάτους ὁπόκειται, καὶ ὁ ἱερὰ, ἢ ἐκ μνημείου χρήματα λαμβάνων, ἢ τὸ δωρηθὲν Θεῷ. 1 officialibus. Sanctissimus archiepiscopus metropolis Thessalonicensis Constantinus indigne se ferre clamabat, quod diversas metropolis suæ res,itidemque pertinentes ad metropolitanum decessorem suum clerici quidam sibi subditi diripuissent. Et interrogabat in synodo, præsidente mediocritate nostra, quid agendum esset in eos, qui tam nequiter ad ejus modi facinus exorbitassent. Responsum est quod, cum ex diversis canonibus et legibus, quarum inferius in hoc scripto fiet mentio, talia committentes convenientibus penis obnoxii sint; etiam Thessalonicensis Ecclesiæ clerici, accurato prius examine habito, et veritate cognita, si talibus facinoribus obnoxii reperiantur, prout ejusmodi legibus et canonibus contineatur, rei paragendi sint; canonum vero, et legum,quarum penas incurrunt hujusmodi facinorum auctores, hæc est sententia. Canon LXXII sanctorum apostolorum: Si quis clericus aut laicus ex sancta ecclesia ceram abstulerit, vel oleum segregator; et præter id, quod accepit, sesquiquintum adjiciat. Canon VII synodi Gangrensis: Si quis fructus ecclesiasticos accipere voluerit, aut dare extra ecclesiam, præter sententiam episcopi, vel ejus, qui talia commissa sunt,nec agere cum illius voluntate velit: anathema sit. Canon II synodi Chalcedonensis. Non liceat clerico, post mortem episcopi sui, res ad eum perti nentes deripere: quemadmodum priscis quoque canonibus est prohibitum. Vel qui hoc faciunt, de gradu suo periclitentur. Canon XXXV synodi Constantinopolitanæ, in Trullo palatii celebrata. Non liceat alicui metropolitano, cum episcopus throno suo subditus moritur, ejus res alque bona, vel etiam ecclesia ipsius, auferre, sibive vindicare: sed sub ejus ecclesiæ cleri custodia sint,cujus in præses erat, qui diem obiit, donec alius episcopus præficiaDtur: excepto, si nulli sint in ea ecclesia clerici superstites. Tunc enim metropolitanus ea non deminula servabit,ac ordinando episcopo universa restituet. Liber Basilicorum LX, titulo XLV, capite 1, themalio II. Crimen peculatus intentatur ei, qui surripit e templis,aut sepulcris,aut pecuniis publicis, vel eas in usus suos convertit. Item cap. IV, ejusdem tituli et libri: Crimine peculatus tenetur, et qui sacras, vel ex sepulcro pecunias, vel Deo dicatum quid accipit.

GEORGII XIPHILINI De juribus territoriorum. Mensis Februarii die Iv, feria 11 indictione xv, præsidente sanctissimo domino nostro, et univer sali patriarcha, domino Georgio, in Thessalo, assidentibus in concilio magnæ ipsius sanctilati sacratissimis pontifcibus, Stephano Amaseno, Joanne Melitenæ, Michaele Tyanensi, Theodoro Gangrensi, Euphemiano Philippopolitano, Theophane Madytensi, Theodoro Abydeno, Romano Aproico, Manuele Philadelphiensi et Protosyncello, Constantino Pyrgii, Joanne Gii, Georgio Nicensi, Basilio Lemnio,Joanne Anchialino, Gregorio Dercoo, astantibus et reverendissimis dominicis magistratibus. ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΤΟΥ ΞΙΦΙΛΙΝΟΥ. «Περὶ ἐνοριακῶν δικαίων. Μηνὶ Φεβρουαρίῳ δ', ἡμέρᾳ β', ἐπινεμήσεως με προκαθημένου τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου καὶ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, κυρίου Γεωργίου, ἐν τῷ Θετταλῷ, συνεδριαζόντων τῇ μεγάλη αγιωσύνη αὐτοῦ ἱερωτάτων ἀρχιερέων, τοῦ ᾿Αμασείας Στε φάνου, τοῦ Μελιτηνῆς Ἰωάννου, τοῦ Τυάνων Μιχαήλ, τοῦ Γαγγρῶν Θεοδώρου, τοῦ Φιλιππουπόλεως Εὐφη μιανοῦ, τοῦ Μαδύτων Θεοφάνους, τοῦ ᾿Αβύδου Θεο δώρου, τοῦ ᾿Απρω Ῥωμανοῦ, τοῦ Φιλαδελφείας καὶ Πρωτοσυγκέλλου Μανουήλ, τοῦ Πυργίου Κωνσταν τίνου, τοῦ Κίου Ιωάννου, σοῦ Νίκης Γεωργίου, του Λήμνου Βασιλείου, τοῦ ᾿Αγχιάλου Ιωάννου, καὶ τοῦ Δέρκω Γρηγορίου, παρισταμένων καὶ θεοφιλεστάτων δεσποτικῶν ἀρχόντων. Compareas hodierno die coram mediocritate Παραστὰς τὴν σήμερον συνοδικῶς προκαθημένη nostra synodaliter presidente religiosus episco- τῇ ἡμῶν μετριότητι ὁ θεοφιλῆς ἐπίσκοπος Λίμνης pns Limna Michael, hujusmodi proposuit quæ- Μιχαὴλ, τοιαύτην ἐποιήσατο τὴν ἐρώτησιν. Ότι stionem. Mansiones quædam, inquit, et oratoria, μοναί τινες, φησί, καὶ εὐκτήριοι οἶκοι, ἐπὶ σταυρο condita sunt ab initio sub stauropegis patriarcha- πηγίοις πατριαρχικοῖς ἐξαρχῆς ἀνηγέρθησαν. Τού libus. Ad ea pertinent possessiones quædam im- τοις κτήσεις ἀκίνητοι διαφέρουσι, διακείμεναι κατὰ mobiles, silæ in episcopatus sanctitatis meæ ter- τὴν τῆς ἐμῆς ἁγιότητος ἐπισκοπῆς ἐνορίαν. Καὶ οἱ ritorio. Et qui habitant ad ea sacerdotes, neque ἐν τούτοις προσκαθήμενοι ἱερεῖς, οὔτε τὸ ἐμὸν ἀναnomen meum referunt, cum sacra peraguntur, φέρουσιν ὄνομα ἐν ταῖς ἱεραῖς, ἁγιστείαις, καὶ ἐν et in aliis divinis hymnorum carminibus; neque ταῖς ἄλλαις τοῦ Θεοῦ ὑμνῳδίαις, οὔτε μὴν πρὸς ἐμὲ dant mihi canonicum illud, quod ex more pon- διδόασι τὸ συνήθως πᾶσι τοῖς ἀρχιερεῦσι παρεχό tificibus universis solvitur. Simul obsecrabat, ut μενον ἐξ ἔθους κανονικόν. Καὶ παρεκλήτευε δοθῆναι ad hac sibi responsum a nobis daretur. Et audivit ˙ αὐτῷ παρ᾽ ἡμῶν ἐπὶ τούτοις ἀπόκρισιν. Καὶ ἤκουσεν a mediocritate nostra, et sacrosancta synodo, c από τε της ἡμῶν μετριότητος, καὶ τῆς θείας καὶ licet ipsa possessiones immobiles sub aliorum ἱερᾶς συνόδου, ὡς αἱ ἀκίνητοι κτήσεις κἂν ὑπὸ pontifcum dominio sint, tamen eos, qui domicilium in eis habeant,sub provinciæ pontifcis, veluti qui pastoris jus habeat, gubernatione positos esse. Propterea videri canonicæ subtilitati consentaneum esse, ut nominis ejus pontifcis ejus relatio, qui provinciæ præest,ab iis peragatur, qui in ipsius territorio domicilium habent, eosque ab ipso ceu pastore regendos. Praeterea solutionem canonici, quod ex more pontificibus præstatur, ad provincialem episcopum spectare. Nam hoc sanctissimo cujusque temporis patriarcha Constantinopolis, nova Roma, concessum est ut in sitis ubi vis locorum territoriis reverendissimi nominis ejus fat relatio,tam in mansionibus, quam sacris oratoriis, quæ sub stauropegiis patriarchalibus ab initio et ipsis a fundamentis condita fuerunt. Non hæc vero solam,sed etiam sacræ venerabilesque domus, itidemque monasteria, quæ de fundamentis exstructa sunt quocunque in terri. torio, sub jure pontificis alterius sito, siquidem sub stauropegio patriarchali ab initio condi ceperunt; in iis illius sanctissimi et universalis patriarch e, qui pro tempore præest, nomen referetur. Sin eorum structura non eo processit modo, plane pontifex is, qui pro tempore gubernationi præerit, in eis referetur, canonici quoque præstationem ἄλλων ἀρχιερέων δεσποτείαν τελῶσιν, ἀλλ' ὅμως οἱ ἐν αὐταῖς κροσκαθήμενοι, ὑπὸ τοῦ κατὰ χώραν άρχιερέως ποιμαντικῶς διευθετώνται καὶ διεξάγονται. Καὶ διαταῦτα κανονικῆς δοκεῖ ἐξέχεσθαι ἀκριβείας, τὸ τὴν ἀναφορὰν τοῦ ὀνόματος τοῦ κατὰ χώραν ἀρχιερέως τελεῖσθαι παρὰ τῶν ἐν τῇ ὑπ' αὐτὸν ενορίᾳ προσκαθημένων, καὶ παρ' αὐτοῦ ποιμαντικώς διο εξάγεσθαι. Ἔτι δὲ καὶ τὴν καταβολὴν τοῦ διδομένου συνήθως κανονικοῦ τοῖς ἀρχιερεύσι, πρὸς τὸν κατὰ χώραν ἐπίσκοπον δίδοσθαι. Τοῦτο γὰρ τῷ κατὰ και ροὺς ἁγιωτάτῳ πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως, νέας Ρώμης ἀπονενέμηται, τὸ ἐν ταῖς ὁπουδήποτε δια κειμέναις ἐνορίαις ἀναφορὰν τελεῖσθαι τοῦ τιμιωτά η του ονόματος, ἐν μοναῖς τε, καὶ ἱεροῖς εὐκτηρίοις οἴκοις, ἐπὶ σταυροπηγίοις πατριαρχικοῖς ἐξ ἀρχῆς καὶ βάθρων αὐτῶν λαβοῦσι τὴν πήξιν. Οὐ μόνον δὲ, ἀλλὰ καὶ οἱ ἱεροὶ καὶ σεβάσμιοι οἶκοι, εἴτε δὴ καὶ σεμνετά τινα ἐξαρχῆς λαβόντα τὴν τῆς οἰκοδομῆς ὑποβάθραν, ὁπουδήποτε ἐνορίας, ὑπὸ ἄλλον τελού σης ἀρχιερέα, εἰ μὲν ἐπὶ σταυροπηγίῳ πατριαρχική ἐξαρχῆς τὴν σύστασιν ἔλαβον, τὸ τοῦ κατὰ καιρούς ἁγιωτάτου καὶ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου ὄνομα ἐν τοῖς τοιούτοις ἐσεῖται ἀναφερόμενον. Εἰ δὲ ἡ σύμ πηξις τῶν τοιούτων οὐχ οὕτω προέβη, πάντως ὁ κατὰ καιροὺς ἀρχιερεὺς ἐν τοῖς τοιούτοις ἐσεῖται αναφερόμενος, καὶ τὴν τοῦ κανονικοῦ ἀποφερόμενος NOTE. Vixit sub Isaaco _Angelo et Alexio fratribus. Augg‘

δόσιν. Αλλὰ καὶ οἱ παροικοῦντες ἐν προαστείοις, sibi vindicans. Quinetiam sub territorio pontifcis ὑπὸ ἐνορίαν τελοῦσιν ἀρχιερέως τινός, ἃ δεσποτικῶς διαφέρουσιν ἱεροῖς τισι σαμνείοις καὶ εὐκτηρίοις οἵκοις εἰ μὴ ἐπὶ σταυροπηγίοις πατριαρχικοῖς ἀρχῆθεν ἔσχον τὴν συστάσιν. Ταῦτα ἐκ τῶν ἡμερησίων συνοδικῶν παρασημειώσεων παρεκβληθέντα, καὶ τῇ ὑπογραφῇ καὶ σφραγίδι του τιμιωτάτου χαρτοφυλακος καὶ ὑπερτίμου κυρίου Ιωάννου τοῦ Καματηροῦ βεβαιωθέντα, ἐπεδόθη μηνὶ καὶ ἐπινεμήσει τοῖς προγεγραμμένοις, ἔτους 5 ψε. • Η υπογραφή.» Ιωάννης χαρτοφύλαξ τῆς ἁγιωτάτης ἁγιωτάτης μεγάλης ἐκκλησίας, καὶ Υπέρτιμος, ὁ Καματηρός. ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΚΑΜΑΤΗΡΟΥ. • Συνοδικόν ψήφισμα, κωλύον τὸν αὐτὸν καὶ ἔναι λαβεῖν εἰς γυναίκα δισεξαδέλφας δύο· ᾧ καὶ · μᾶλλον στοιχεῖν δεῖ, πᾶν οἱ πολιτικοὶ δικασταὶ τοῦτο οὐ κωλύουσιν ἐν τῷ ἀκολουθοῦντι ἐξῆς - ψηφίσματι.» Ἰωάννης ἐλέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως, νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικὸς πατριάρχης, τῷ ἐν κυρίῳ ἀγαπητῷ ἀδελφῷ καὶ συλλειτουργῷ, τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Διβραχίου, καὶ ὑπερτίμῳ καὶ τῷ θεοφιλεστάτῳ ἐπισκόπῳ Δεαβόλεως. η Ἐν Κυρίῳ ἀγαπητὲ ἀδελφὲ καὶ συλλειτουργέ, ἱερώ τατε μητροπολίτα Δυρραχίου καὶ ὑπερτιμε, καὶ σὺ θεοφιλέστατε ἐπίσκοπε Δεαβόλεως, ὁ Καπανδρίτης ᾿Αλέξιος ἐπὶ τοῦ πρὸ ἡμῶν ἁγιωτάτου πατριάρχου παραστὰς τῷ ἱερῷ συνεδρίῳ τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγίας συνόδου, κατὰ τὸν Φεβρουάριον μήνα, τῆς παρελ- " θούσης πρώτης επινεμήσεως, ἀφηγήσατο· ὡς νομίμε γάμω συνεζύγη τῇ ἀπὸ τοῦ θέματος Δυρραχίου ὀρμωμένῃ Εὐδοκία, τῇ αὐταδέλφῃ τοῦ πανσεβά στου Σεβαστοῦ, κυροῦ Κωνσταντίνου τοῦ Βοϊωάννου, ἀποβαλούσῃ τὸν πρότερον ομευνέτην αὐτῆς, τὸν Δυῤῥαχίτην ἐκεῖνον ἄρχοντα, Βάρδαν τον Μακρόμ ματον 4 καὶ προέβησαν ἐπ' αὐτῇ καὶ γαμικά συνήθη συμβόλαια. Καὶ ἐπὶ τούτοις ἱερά εὐχὴ τῆς τε μνηστείας καὶ τοῦ γάμου ἐπεδόθη αὐτῷ· μετὰ δὲ μῆνας ζ' τῆς αὐτῶν νοιαύτης συμβιώσεως, ἐσχηματίσατο ὁ διαληφθεὶς σεβαστὸς ὁ Βωϊάννης, προκαλείσθαι αὐτόν τε [καὶ] τὸν Καπανδρίτην, καὶ τὴν αὐ τοῦ μὲν κατὰ νόμους γεγονόταν σύζυγον, αὐταδέλφην δὲ οὖσαν ἐκείνου, ὡς εἴρηται, εἰς τὴν οἰκείαν αὐτοῦ, συνεστιαθησομένους συγγενικῶς. Προσφοιτησάντων δὲ τούτων τῇ κατοικία αὐτοῦ, τοῦτον μὲν σιδηροῖς δεσμοῖς κατασφαλισάμονος, ἔμφρουρον είχεν, ἀποδιελὼν τῆς τοιαύτης συζύγου αὐτοῦ, προσαφελόμενος καὶ ἢ ἐπεφέρετο οὗτος πράγματα· τὴν δὲ τούτου σύζυγον ἄκουσαν βιασέμενος, ἑτέρῳ ἡρμόσατο. Ταῦτα ἀφηγησάμενος, καὶ σημείωμα ἐνεφάνισε σου τοῦ θεοφιλεστάτου ἐπισκόπου Δεαβόλεως, δηλοῦν ἐκ συμφώνου ὁμολογίας τῶν Κολωνειατῶν ἀρχόντων, τῶν καὶ κατόνομα ἐν τῷ τοιούτῳ δηλουμένων σημειώματι, ὡς ὁ τοιοῦτος προσγενὴς αὐτῶν ὁ Καπανδρίτης, θανάτω ἀποκαλὼν τὴν ἐκ πρώτου συνοικεσίου alicujus degunt ii, qui domiciliam habent in suburbanis, quæ jure dominii pertinent ad sacra quædam monasteria, et oratoria; nisi forte ab initio sub stauropegiis patriarchalibus exstructa fuerint. Hæc de diurnis synodalibus adnotationibus excerpta, et per subscriptionem ac sigillum reverendissimi a chartularii et Hypertimi domini Joannis Camateri, confirmata; data sunt mense ac indictione supra scriptis, anno VI CID IOcc. Subscriptio. Joannes chartularius sanctissimæ majoris ecclesia, et Hypertimus, Camaterus. JOANNIS CAMATERI Decretum synodale, quod prohibet unum et eumdem sobrinas duas, uxores ducere: quod magis sequendum licet judices civiles hunc casum in proxime sequenti decreto non prohibeant. Joannes miseratione Dei archiepiscopus Constantinopolis, nova Romæ, et universalis patriarcha, dilecto in domino fratri et comministro, sanctissimo et honoratissimo Dirrachii, metropolitano, itemque religiosissimo episcopo Deabolis. Dilecte in domino frater et comminister, sanctissime Dyrrachii metropolitane et hypertime, tuque religiosissime Deabolis episcope, cum Alerius Capandrites sub decessore nostro sanctissimo patriarcha comparuisset coram sacro consessu sanctæ synodi nostræ mense Februario, præterita prima indictione: narravit se matrimonio legitimo fuisse copulatum Eudocia, ortæ ex ditione Dyrrachina, sorore germana venerabilis illius Sebasti domini Constantini Boioannis, quæ amiserat priorem consortem suum, præsidem illum Dyrrachit m, Bardam Macromatum: et hoc nomine confecla fuisse consueta instrumenta matrimonialia. Praterea preces sacras tam sponsalium, quam nuptiarum intervenisse. Verum post septem menses a tali horum vitæ societate, memoratum Sebastum Bojoannem invitasse pcr simulationem in domum suam tum ipsum Capandritam, tum sororem suam germanam,ceu dictum est,illius conjugem secundum leges factam, velut excipiendos convivio, promore affinium. Qui cum ad domum ejus acces sissent, Boioannem a se quidem vinculis constrictum ferreis in custodiam dedisse, diremptum ab illa conjuge sua, spoliatumque preterea rebus iis, quas secum attulissel: at illam conjugem suam invitam alteri copulasse, vi adhibita. Quibus recensitis etiam instrumentum insinuavit tuum, religiosissimi Deabolis episcopi, quo significabatur ex consentiente magistratuum Colonialarum confessione, qui et nominatim eo in instrumento expri mebantur, cognatum illum suum Capandritam mortis interventu amissa uxore, quæ primo ipsi NOTÆ. Successit Xiphilino, eodem Alexio imperante, captamque Constantinopolim a Flandris vidit.

matrimonio juncta fuerat,copulatum esse secun- συναφθεῖσαν αὐτῷ γυναίκα, συνεζύγη δευτέρω γάμ dis nuptiis, nulla interveniente vi, mulieri com- βίας ἀπάσης ἐκτὸς τῇ διαληφθείσῃ γυναικί· ἀλλὰ memorata: prætereaque adorandum edictum im- δὴ καὶ βασιλικὸν προσκυνητὸν πρόσταγμα, αὐτὸ τοῦτο peratorium, quo sanciebatur, siquidem indicata διοριζόμενον, τὸ εἴπερ ἡ ῥηθείσα Εὐδοκία βίας Eudocia nulla intercedente vi, per sacras preces απάσης ἐκτὸς, μεθ᾽ ἱερᾶς εὐχῆς συνεζύγη αὐτῷ, ei copulata fuisset; ut nemo modestias auderet με ένα τολμῶν ὀχλήσεις ἐπάγειν τῷ δηλωθέντι Και exhibere dicto Capandritata. Secundum igitur hæc πανδρίτῃ. Επὶ τούτοις γοῦν πᾶσι καὶ σημείωμα omnia, synodale tunc instrumentum factum fuit, τηνικαῦτα προέβη συνοδικὸν, δι᾿ οὗ κατὰ τὴν Καπαν quo juxta Capandritæ petitionem pronuntiatum δρίτου παράκλησιν ἀπεφάνθη καὶ ἐγνωματεύθη, τὸ est, ac decretum, quid in ea cauaa esset agen- ἐπὶ τῇ τοιαύτῃ ὑποθέσει ποιητέον. ο δὴ συνοδικῷ dum. Atque huic instrumento synodali etiam pro- σημειώματι καὶ τὰ παρὰ τοῦ Καπανδρίτου, ὡς εἴρηται, ducta (ceu dictum est) a Capandita chartæ, vide- προκομισθέντα χαρτία, τότε Βασιλικὸν προσκυνητὸν licet adorandum illud edictum imperatorium, et δηλονότι πρόσταγμα, καὶ τὸ σοῦ, τοῦ θεοφιλεστάτου instrumentum abs te, religiosissimo Deabolis epis- ἐπισκόπου Δεαβόλεως σημείωμα, ἐνεγράφησαν κατὰ copo, profectum, ad verbum erant inserta. Quia p ρῆμα. Ἐπὶ δέ νῦν πάλιν ἀνηνέχθη τῇ ἡμετέρα μετ vero nunc rursum mediocritati nostræ relatum est τριότητι παρὰ τοῦ μέρους τῆς τοιαύτης γυναικός, τῆς ex parte mulieris istius, sororis scilicet venerabi- αὐταδέλφης δηλονότι τοῦ πανσεβάστου Βοϊωάννου, ὡς lis illius Boiannis, quod cum prius legitime junc- τοῦ πρότερον συζυγέντος νομίμως ταύτη ἀνδρὸς, τοῦ tus ipsi maritus, primicerius ille Bardas Ma- πριμμικηρίου ἐκείνου Βάρδα τοῦ Μακρομμάτου τῷ cromatus, natura debitum persolvisset; ipsa χρεών λειτουργήσαντος, τὴν πρακτορικὴς δειλιάσα quæstoriam verila protestatem, quod talia sæpius σα δυναστείαν, ὁποῖα πολλάκις ἐν τοῖς τοιούτοις φι in rebus hujusmodi evenire soleant, ad tempus in λετ γίνεσθαι πρὸς καιρὸν εἰς τὸ θέμα Κολωνείας ditionem Coloniensem migraverit ad cognati cu- μετετοπίσθη πρὸς οἰκίαν τινὸς τῶν αὐτῇ προσγενῶν, jusdam sui domum, deferens eo secum res suas ἐπιφερομένη καὶ ὅσα τέως ἴσχυσε, ἐπάγεσθαι κρείτ potiores, et ad transportandum faciliores, quas- τω καὶ εὐμετακόμιστα τῶν ταύτης πραγμάτων. Ο cunque potuisset avehere. Tum Capandritam δὲ τοιοῦτος Καπανδρίτης λαὸν ἔνοπλον οὐκ ὀλίγον hunc non paucis armatis hominibus coactis συναγαγών, ληστρικῶς ἐπελθών, ἁρπαγὴν αὐτῆς prædonis in morem advenisse, raptumque sui ἐπλημμέλησεν, ἀφελόμενος καὶ ὅσα προσῆσαν αὐτῇ commisisse, ablatis etiam rebus iis, quas secum πράγματα, ἀπὸ τόπου εἰς τόπον μετάγων αὐτὴν, habuisset; atque ita de loco in locum eam trans- G καὶ αἰχμάλωτον ἔλκων ὅπου ἠβούλετο, μὴ συγχω postasse, captivamque traxisse quocunque vellet, ρουμένην ἰδεῖν μηδὲ τὰς αὐταδέλφας αὐτῆς, τοῦτο cum ne quidem et permitteret aspicere sorores μαθούσας, καὶ εἰς ἀναζήτησιν ταύτης ἐλθούσας. Καὶ suas gemanas; quæ hoc facto cognito, ad earu οὕτω βιαίως καὶ παρανόμως συνεζύγη αὐτῇ μὴ συντι quærendam venerant. Hec modo Capandritam per θεμένῃ, διὰ τε τὸ αὐτόθεν τοῦ πράγματος ἄτοπον, vim contraque leges ei fuisse copulatum haudqua- καὶ διὰ τὸ ἀκριβῶς εἰδέναι, ὡς δισεξαδέλφη ταύτης ἦν quaquam consentienti, tum propter ipsius absur- ἡ πρότερον σύζυγος τοῦ τοιούτου Καπανδρίτου, ἣν dilasem facti, tum quod accurate ipsa nosset so- θανάτῳ αὐτὸς ἀπεβάλετο. Διὸ καὶ καιροῦ δραξαμένη, bringm suam fuisse prierem Capandritæ conju-. τὴν μετ᾿ αὐτοῦ συνοίκησιν ἐκφυγεῖν εἴλετο, ἵνα μὴ gem, quam morte amiserat. Ideoque ipsam oc- κρίμα ψυχικὸν ἔν συνειδήσει ἐπισπῶτο ἐκ τῆς μετ' casione captata, maluisse fuga cohabitationem αὐτοῦ συμβιώσεως, διὰ τὴν καθ' αἷμα ταύτης εγγύτη ejus deserere,ne damnalionem animæ sciens pru- τα πρὸς τὴν πρότερον σύζυγον τούτου, τὴν καὶ δευτέ densque sibi sonciliaret ex tali vitæ consortio,pro- ραν (ὥς φησιν) ἐξαδέλφην οὖσαν αὐτῆς. Καὶ ἐρώτησιν pter sanguinis cum ejus priore conjuge propin- ἔθετο ἐπὶ τούτοις διά τικος τῶν αὐτῆς πρὸς τὴν ἡμῶν quitatem, quæ Eudociæ sobrina (velut ipsa præ- μετριότητα προκαθημένην συνοδικῶς, τοῦ ἐπὶ τῷ dicat) fuerit. Quibus expositis per quemdam ex τοιουτοτρόπως προβάντι συνοικεσίῳ ποιητέου. Ήχουsuis interrogabat mediocritatem nostram, in con- σεν ἀπό τε τῆς ἡμῶν μετριότητος, καὶ τῆς ἱερᾶς ἀδελ cilio præsidentem, quid de conjugio in hunc mo- φότηνος, ὡς εἰ οὕτως ἔχει τὰ τῆς ἀληθείας, αὐτόθεν ἔχει dum contracto faciendum esset. Responsum est τὸ διεσπασμένον τὸ οὕτω προβὰν συνοικέσιον. Καὶ tum mediocritate nostra tum sacro coetu fra- ὁ μὲν βίαν πλεμμελήσας, ἐκεῖνο πάντως ἄξιός ἐστι trum; siquidem ita comparata sit rei veritas, ipso παθεῖν, ἅπερ οἱ θεῖοι καὶ φιλευσεβεῖς νόμοι διακε facto diremptum esse matrimonium sic contrac- λεύονται, ἐπιγνοὺς καὶ τὰ ἀπὸ τῶν ἱερῶν κανόνων tum. Et ille quidem, qui vim intulit, omnino ea ἐπιτιμώμενα τοῖς ἐν συνειδήσει δυσί, δισεξαδέλφαις perpeti meretur, quæ sacræ piæque leges sta- συζευγνυμένοις ὡς ἔκτου ἐξ αἵματος ευρισκομένου tuunt, ahnoscens et illas penas, quæ per sacros βαθμοῦ. Ἡ δὲ ἀποστᾶσα τούτου διὰ τὰς τοιαύτας canones irrogantur iis, qui scientes ac pru- αἰτίας, οὐδέν τι πρόκριμα ὑποστήσεται. Οθεν καὶ dentes cum duabus sobrinis copulantur, cum is παραδηλοῦμεν ὑμῖν, μετακαλέσασθαι καὶ ἀμφότερα τὰ gradus ex sanguinis conjunctione sextus esse μέρη, καὶ ἀκρικῇ κατὰ συστάδην Β' θέσθαι ἐξέτασιν 13 κατασυστάδην,

θέντων των παρ' αὐτῶν λεγομένων, καὶ συνοδικῶς ἀφηγη- deprehendatur: hæc vero, quæ propter bujus καὶ ἐν οἷῳ τούτων εὑρήσετε τὴν ἀλήθειαν modi causas ab eo divertit, nullum præjudicium ἐπιφαίνουσαν, ποιῆσαι κατὰ τὴν ἐπὶ τούτῳ ἐξενε- sustinebit. Quamobrem vobis etiam significamus, χθεῖσαν συνοδικὴν ἀπόφασιν. Ἔῤῥωσθε, Μηνὶ Φε- utramque partem arcessatis, et ambobus coram βρουαρίῳ· ἐπινεμήσει δευτέρα. constitutis, accuratum examen habeatis eorum, ac utra tandem in parte veritatem evidentem quæ ab eis dicuntur, et exposita sunt in synodo inveneritis, secundum pronuntiatam de ea synodalem sententiam agetis. Valete. Mense Eebruario, indicatione II. ΨΗΦΙΣΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΔΙΚΑΣΤΩΝ. • Περί συγγενείας, ὅτε δύο δισεξαδέλφας εἰς γάμον κοινωνίαν ἠγάγετο τις. Καὶ ὧδε μὲν παρὰ τούτων συγκεχώρηται τὸ τοιοῦτον, παρὰ δὲ τῆς συνόδου κεκώλυται,» DECRETUM JUDICIUM CIVILIUM. Ne cognatione, cumduas quidam sobrinas in societatem matrimonii ascivisset. Et hoc quidem αἱ eis permissum fuit, verum a synodo prohibitum. Τὸ μέρος τοῦ μεγαλεπιφανεστάτου κυροῦ ᾿Αλεξίου Ex parte sua illustrissimus dominus Alexius Caτοῦ Καπανδρίτου ἔσχε πρῶτον νόμιμον γυναίκα, pandrites habuit primo legitimam uxorem, filiam τὴν θυγατέρα τοῦ Προβατᾶ ἐκείνου κυριοῦ Θεοφάνους. domini Theophanis illus Provatæ. Post ejus Μετὰ δὲ θάνατον ἐκείνης, ἐμίγη μεθ᾽ ἱερολογίας vo- vero mortem, sese commiscuit, interveniente leμίμου τῇ δευτέρᾳ ἐξαδέλφῃ ἔκείνης. Καὶ ἐζήτησε gitima precum conceptione, cum ejus sobrina. μαθεῖν ἐξ ἡμῶν, εἴπερ ὁ ῥηθεὶς γάμος ἐκ νόμων Scire cupit ex nobis, an dictum matrimonium ex ἔχει τὸ βέβαιον καὶ ἰσχυρόν. Πωεῖς οὖν ἐξείπομεν jure ratum sit ac firmum. Itaque nos ei respondiπρὸς αὐτὸν, ὡς ὁ νόμος ἐν βιβλίῳ τῶν Βασιλικῶν mus, quod lex in libro Basilicorum xxvi, tit. v, κι', τίτλ. ε', κεφ. β', φησὶν· Οἱ κεκωλυμένοι γάμοι cap. 11. dicat: Nuptiæ prohibitæ sic cognoγινώσκονται οὕτως· Ἐπὶ τῶν ἀνιόντων, καὶ κατιόν- scuntur: In ascendentibus, et descendentibus in των, εἰς ἀπέραντον ὁ γάμος κεκώλυται, κἂν μὴ ἐκ infinitum nuptiæ sunt probibitæ, licet ipsa perνομίμων ὦσι γάμων. Οὐ δύναται γὰρ τις τὴν ἰδίαν sonæ non sint ex legitimis nuptiis ortæ. Quippe λαμβάνειν θυγατέρα, ἢ ἐγγόνην, ἢ μητέρα, ή μάμ- non potest aliquis suam dicere filiam, vel nepμην, εὔτε φυσικαὶ ὦσιν αἱ θυγατέρες, εἴτε θεταί· tem, vel matrem, vel aviam: sive naturales sint Καὶ μεταξὺ δὲ τῶν ἐκ πλαγίου προσώπων ἔστι τις filia,sive adoptive.Itidem inter personas ex transκώλυσις. Τὴν γὰρ τοῦ ἀδελφοῦ μου, ἢ τῆς ἀδελφῆς verso prohibitio quædam est. Non fratris mei, vel μου θυγατέρα λαμβάνειν πρὸς γάμον οὐ θέμις. 'Αλλ' sororis meæ filiam, non fas est mihi ducere οὐδὲ τὴν τούτων ἐγγόνην. Ομοίως οὐδὲ τὴν θυγατέρα uxorem. Nec etiam horum neptem. Similiter nec τοῦ θείου, ἢ τῆς θείας, τουτέστι τὴν ἐξαδέλφην μου. “fliam patrui vel avunculi, aut amitæ vel mater- ᾿Αλλ᾽ οὐδὲ ὁ υἱός μου τὴν ἐγγόνην αὐτῶν, οἵτινες tera, hoc est, consobrinam meam. Nec item fλέγονται δισεξάδελφοι, Καὶ βιβλίον ξ', τίτλ, λζ΄, κεφ, lius meus eorum neptem qui sobrini vocantur. ογ' ταῦτα διαγορεύοντα· Οἱ πρὸς γάμον συναπτόμε- Item lib. Lx, tit. XXXVII, cap. 73 hæc verba leνοι, ἢ σαρκικῶς ἄλλως συμπλεκόμενοι ἐξάδελφοι, guntur: Qui juguntur matrimonio, vel alioqui καὶ οἱ ἐξ αὐτῶν τικτόμενοι παῖδες καὶ μόνον, ἢ πα- carnaliter copulantur consobrini, et qui ex eis τὴρ καὶ υἱὸς πρὸς μητέρα καὶ θυγατέρα, ἢ δύο ἀδελ- duntaxat nascuntur liberi, vel pater et flius cum φοι εἰς δύο ἀδελφάς, ἢ δύο ἀδελφοὶ εἰς μητέρα καὶ matre ac filia, vel duo fratres cum duabus soroθυγατέρα, ἢ ἐνεχιός εἰς γεγαμηνένην τῷ θεῷ ribus vel duo fratres cum matre ac filia, vel fraγυναίκα, εἴτε θεῖος εἰς γεγαμημένην τῷ ἀνεψιῷ tris sororisve filius cum muliere patruo avuncuγυναῖκα, πρὸς τῷ χωρισμῷ καὶ τυπτέσθωσαν. Καὶ love nupta, vel patruus avunculusve cum muἐν μέρει δὲ τοῦ τόμου τοῦ ἁγιωτάτου ἐκείνου πατρι- liere nupta sui fratris sororisve filio, præter diάρχου Σισιννίου, κεκωλυμένοι εἰσὶν οἱ γάμοι οὗτοι, vortium verberibus quoque cæduntor. Praeterea Οἷον, ὅταν ἀδελφοὶ ἐξαδέλφας ἀλλοτρίας λαμβάνωσιν, in parte scripti, quod est sanctissimi patriarcha ἢ δύο ἀδελφοὺς ἐξάδελφαι δύο, ἢ θεῖος καὶ ἀνεψιός Sisinnii, hæ sunt prohibitæ nuptiæ, videlicet cum ἀδελφὰς δύο, ἢ ἀδελφοὺς δύο θεία καὶ ἀνεψιά. ᾿Αλλά fratres consobrinas extraneas ducunt, vel duobus καὶ ἀπὸ συνοδικῶν πράξεων καὶ διαγνώσεων τοῦ fratribus consobrinæ duæ nubunt; vel cum patruus ἁγιωτάτου πατριάρχου, κτρίου Λουκᾶ, καὶ προστα et fratris ejus filius ducunt sorores duas, aut γμάτων βασιλικῶν, ἐπὶ μὲν τῶν ἐκ πλαγίου, ὁ ἕβδο- duobus fratribus amita fratrisque flia nubunt. μος βαθνὸς κεκώλυται· ἐπὶ δὲ τῶν ἐξ ἀγχιστείας, Quinetiam ex synodalibus actis et cogitationibus ποτὲ μὲν συγχωρεῖται ὁ ἕκτος, ποτὲ δὲ κεκώλυται. sanctissimi patriarchæ, domini Lucæ, atque imΟτε γὰρ εἰσιν ἐκ τοῦ ἑνὸς μέρους βαθμοί δύο, ἐκ peratoriis edictis, in iis, qui sunt ex tranverso δὲ τοῦ ἑτέρου τέσσαρες· ὡς, ὅταν δύο ἀδελφοὶ θέλωσι gradus septimus est prohibitus: in affinitate junσυναφθῆναι πρὸς γάμον δυσὶ πρώταις ἐξαδέλφαις· ctis, aliquando sextus permittitur, aliquando proἐστιν ὁ γάμος κεκωλυμένος. ᾿Εὰν δὲ θεῖος καὶ ἀνε- hibitus est. Quippe cum ex una parte sunt duo ψιὸς ἕλωσι 18 συναφθῆναι θείᾳ καὶ ἀνεψιᾷ ἐξ ἄλλου gradus, ex altera quatuor; veluti cum duo fratres 16 θέλωσι,

γένους, ἔστιν ὁ γάμος ἀκώλυτος. “Οτι γοῦν καὶ τὸ παρ αὐτοῦ προτεθὲν ἐροτεθὲν ἐρώτημα, καὶ ζήτημα, καὶ πρόβλημα, οὐ συναριθμεῖται καὶ συγκατατάττεται τοῖς ἄνωθεν δηλουμένοις κεκωλυμένοις γάμοις, ἀλλὰ ἀφορᾶ εἰς τὸν ἐξ ἀγχιστείας ἔκδομον βαθμόν, (αἱ γὰρ δεύτεραι ἐξάδελφαι ἔκτου βαθμοῦ εἰσιν· ἀλλὰ καὶ τὸ συναπτόμενον πρόσωπον, βαθμὸς ἕτερος, καὶ ἀποτείνεται εἰς ἕβδομον ἐξ ἀγχιστείας βαθμόν), μηφιζόμεθα καὶ λέγομεν τὸν τοιοῦτον γάμον ἀκώλυτον· ὡς τοῦ ἐξ ἀγχιστείας εβδόμου βαθμοῦ ἀδιαστί κτου κοὶ ἀκωλύτου πάντη ὄντος. Ταῦτα πρὸς τὸν ἀφηγηθέντα. matrimonio copulari volunt cum duabus consobrinis: prohibita nuptiæ sunt. Sivero patruus avunculusve, ac fratris sororisve filius, copulari velint cum amita materterave, ac fratris sororisve filia, diverso genere natis: matrimonium licitum est. Enimvero cum propositum ab eo interrogatum et quæstio, non numeretur nec referatur inter prohibitas nuptias, quæ supra recensentur, sed spectet ad gradum ex affinitate septimum (nam sohrinæ sexto sibi gradu junguntur, et quæ copulatur his persona, gradum alium constituit, et ad septimum ex affinitate gradum removetur), decernimus atque dicimus hujus modi matrimonium non esse vetitum; quando gradus ex affinitate septimus, indistinctus est, ac omnino non prohibetur. Hæc ad supra commemoratum. Subscriptiones. Judex Veli, Gabriel Splenarius, decretis assentiens subscripsi. Judex Veli, Joannes Apolyras, decretis assentiens subscripsi. Judex Veli, Nicetas, primus ac supremus ille Nobilissimus *, Hispanopolus, eadem sentiens subscripsi. Item a tergo. Joannes, judex Veli et Circi præfectus, Dishy patus, assentiens et ipse decretis intus expositis, subscripsi. PHILOTHEI. Sanctissimi patriarcha, «lomini Philothei,refutatio scriptarum apud Harmenopolum (27°) exsecrationum. «Α' ὑπογραφαί. ο Ο κριτὴς τοῦ Βήλου, Βαβριὴλ ὁ Σπληνάριος, τοῖς ψηφισθεῖσι στοιχῶν, ὑπέγραψα. Ὁ κριτὴς τοῦ Βήλου. Ἰωάννης ὁ Αποτυρας, τοῖς ψηφισθεῖσι στοιχῶν, ὑπέγραψε. Ὁ κριτὴς τοῦ Βήλου, Νικέτας Πρωτονωβελλισιμουπέρτατος, ὁ Σπανοπώλος 37, τὰ αὐτὰ φρονών, ὑπήγραψα. «Καὶ ὄπισθεν.» Ἰωάννης, ὁ κριτὴς τοῦ Βήλου καὶ ἐπὶ τοῦ Ἱπποδρόμου, ὁ Δισύπατος, στοιχῶν καὶ αὐτὸς τοῖς ἐντὸς γνωματευθείσιν, ὑπέγραψα. ΦΙΛΟΘΕΟΥ. • Τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου, κυρίου Φιλοθέου, ἀνατροπὴ τῶν γεγραμμένων παρὰ τῷ ᾿Αρμενοπούλῳ ἀναθεματισμῶν.» Cum peritus sis hujusmodi rerum, venerabilis Ο περὶ τὰ τοιαῦτα σοφός, σεβαστέ νομοφύλαξ καὶ Nomophylax et judex generalis Harmenopule,cur καθολικέ κριτὰ ᾿Αρμενόπουλε, πῶς οὐ κέκεῖνο τοῖς non hoc quoque scriptis adjecisti, quod videlicet γεγραμμένοις προσέθηκας, ὅτι διὰ τοὺς χρυσοῦς καὶ propter aureas et sanctas leges illius magni lu- ἁγίους νόμους τοῦ μεγάλου τῆς Ἐκκλησίας φωστῆρος minis Ecclesia Joannis, ab aurea lingua dicti Ιωάννου τοῦ τὴν γλῶτταν χρυσοῦ, περὶ τοῦ μὴν δεῖν Chrysostomi, quibus prohibentur anathemati sub- Χριστιανοὺς ἀναθεματίζεσθαι, ἕως ἂν δηλονότι τῆς jici Christiani, quam diu recla de Deo sententia ὀρθῆς ἔχωνται περὶ Θεοῦ δόξης, ἡπράκτησαν οἱ τό adhaerent, esse desierint in usu illi tomi qui de- μοι, οἱ τοὺς ἀποστατοῦντας καὶ ἐπανισταμένους τοῖς functionum auctores, et imperatoribus perduelles βασιλεῦσιν ἀναθεματίζοντες; Τοῦτο γάρ φησιν ὁ σου anathemati devovent? Hoc enim tradit eruditus φὸς νομοφύλαξ καὶ τῶν ὁμοίων σοι σπουδαστής ille Nomophylax, et consimilium tuis studiorum Βαλσαμών, ὁ ἐν νόμοις τε καὶ κανόσι μάλιστα πολυ particeps Balsamo, tam in legibus quam cano- μαθέστατος καὶ σοφώτανος, ὁ καὶ πατριάρχης Αν nibus maximam adeptus scientiam atque doc- τιοχείας τῆς μεγάλης αναδειχθεὶς ὕστερον, ὅπερ οὐδέ trinam qui et magna illius Antiochia patriarcha σε διαλανθάνειν εἴποιμι ἂν ἔγωγέ ποτε. σοφόν τε tandem designatus fuit: id quod ne te quidem ὄντα καὶ σπουδαῖον τὰ τοιαῦτα, εἴπερ τινά. Η γοῦν ignorare dixerim, virum doctum, et hujusmodi κάκε να προσγράψαι σε τοῖς ῥηθεῖσιν ἐκείνοις περὶ rerum in primis studiosum. Aut igitur et τῶν τόμων ἐχρῆν, ἢ μηδὲ ταῦτα τοῖς καλλίστοις σου illa ascribenda erant iis, quis hisce abs te και σπουδαίοις ἐντάξει συγγράμμασιν. Αλλ' ἐγὼ τὸ dicta sunt: aut hæc pulcherrimis el accnratis ἐλλείπον τῷ τοῦ φίλου συγγράμματι προσαναπληρῶ illis scriptis tuis nequaquam inferenda. Verum ἤδη· καὶ οἶμαι ὁ οὐ φορτικός, ἀλλ᾽ οὐδὲ περιττός ego jam complere volo, quod amici scripto deest: τις δόξω, τἀναγκαῖα καὶ δίκαια κατὰ πᾶσαν ἀνάγκην meque minime onerosum, nec superduum fore ποιῶν. arbitror, dum necessaria et æqua, sic ipsa poscente necessitate, suscipio. 57 ὁ Σπανοπλόος, male. Dignitatis Palatinæ nomen. ln epitome juris civilis. NOTE.

T Ὁ τοίνυν προῤῥηθεὶς πατριάρχης Αντιοχείας ὁ σοφὸς Βαλσαμὼν τοὺς Ἱεροὺς ἐξηγούμενος κανόνας, τάδε φησὶν ἐν τῷ προοιμίῳ τῆς ἐξηγήσεως τῶν και νόνων τῆς ἐν Γάγγρας συνόδου - Ἡ μὲν παρούσα σύνοδος προφάσει τῶν γενομέν νον παρὰ τοῦ Εὐσταθίου κακῶν, ὑπεναντίως τοῖς δογματισθεῖσιν ὀρθῶς παρὰ τῆς καθολικής Εκκλησίας, ἀναθεματίζεσθαι τοὺς ὁμόφρονας ἐκείνῳ διορίζεται. • Καὶ μετά τινα. a xxi Ὁ δὲ χρυσοῦς τὴν γλῶτταν καὶ τῆς οἰκουμένης διδάσκαλος, παρακελευόμενος, μὴ ἀναθεματίζεσθαι ἄνθρωπον πιστόν, φησὶ ταῦτα ῥητῶς· Τί οὖν ἐστι • τοῦτο, ὅ λέγεις, τὸ ἀνάθεμα; Αλλ' ὅτι ἀνατιθέσθω • οὗτος τῷ διαβόλῳ, καὶ μηκέτι αωτηρίας χώραν «ἐχέτω. Γενέσθω ἀλλότριος τοῦ Χριστοῦ. Καὶ τίς «εἴ σύ; ταῦτα τῆς ἐξουσίας καὶ τῆς μεγάλης δυνά- • μεως. Τότε γὰρ καθίσει ὁ βασιλεὺς, καὶ στήσει «τὰ μὲν πρόβατα ἐκ δεξιῶν, τὰ δὲ ἐρίφια ἐξ εὐωνύ «μων. Τί οὖν τῆς τοσαύτης ἐπελάβου ἀξίας: μετ᾿ ὀλίγα φησὶν ὁ αὐτὸς Χρυσόστομος.» Τοιγαροῦν • ὁ ᾿Απόστολος ἐν δυσὶ μόνοις τόποις ἐξανάγκης τὴν ο φωνὴν ταύτην φαίνεται εἰπών. Οὐκ ὀριστικῷ δὲ • τρόπῳ ταύτην προήγαγεν, ἐν μὴ τῇ πρὸς Κοριν «θίους εἰπών· Εἴ τις οὐ φιλεῖ τὸν Κύριον ἡμῶν • Ἰησοῦν Χριστὸν, ἥτω ἀνάθεμα· καὶ, εἴ τις ὑμᾶς • εὐαγγελίζεται παρ' ὁ παρελάβετε, ἀνάθεμα ἔστω. «Τί οὖν; ἃ μηδεὶς τῶν εἰληφότων ἐξουσίαν πεποίηο κεν, οἱ μὴ μόνος ὃς ἔλαβε, σὺ τολμᾷς ταῦτα ποιεῖν, «ἐναντίως τῷ δεσποτικῷ παραγγέλματι, καὶ προ • λαμβάνεις τὴν κρίσιν τοῦ βασιλέως; Τὸ ἀνάθεμα • νοῦτο τοῦ Χριστοῦ ἀποκόπτει. Δίδαξον ἐν πραό- «τητι. ο Καὶ τὰ ἑξῆς. Καὶ ταῦτα μὲν τὰ τοῦ Χρυσοστόμου Πατρός. Ο δὲ Βαλσαμὼν ἐπιφέρει· Διὰ τοῦτο, ὡς ἔοικεν, ἀπρακτεῖ καὶ ὁ γεγονώς συνοδικός τόμος ἐπὶ τῆς βασιλείας τοῦ πορφυρυγεννήτου κυρού Κωνσταντίνου, καὶ τοῦ πατριάρχου κυροῦ ᾿Αλεξίου, χάριν τοῦ ἀναθεματίζεσθαι τοὺς ἀποστάτας, καὶ μουλτιρίους, καὶ κατὰ τῶν βασιλέων ὅπλα ἐγείροντας, καὶ τυραννίδα μελετῶντας. Εἰ δὲ τὰ παρὰ τοῦ μεγάλου Πατρὸς καὶ διδασκάλου ἡκῶν τοῦ Χρυσοστόμου γραφέντα ὑπὲρ τερεῖν ὀφείλουσι καὶ τῶν διορισθέντων παρὰ τῆς ἐν Χαλκηδόνι συνόδου, καὶ τῆς ἐν Γάγγρᾳ, ἐροῦσι πάντως οἱ τὰ τοιαῦτα διευθετεῖν ἐξουσίαν ἔχοντες. Καὶ ταῦτα μὲν ὁ πατριάρχης Βαλσαμών. Δείκνυσι γοῦν ἐκ τῶν εἰρημένων, προηγουμένως μὲν ἐξ ἐκείν νου, μᾶλλον δὲ καὶ πρὸ τῶν ἑαυτοῦ ἡμερῶν, ἄπρακτον τὸν προῤῥηθέντα ἐπὶ τοῦ πορφυρογεννήτου καὶ τοῦ πατριάρχου κυροῦ ᾿Αλεξίου τόμον. Επράκτησε γὰρ, φησίν. Εκείνου δέ καθάπερ τινὸς ἐρείσματος ἢ θεμελίου ὑποσπασθέντος, καὶ οἱ μετ' ἐκεῖνον γεγονότες δύο, ὅ τε ἐπὶ τοῦ Κομνηνοῦ φημί, κυροῦ Μανουὴλ, καὶ ὁ ἐπὶ τοῦ Παλαιολόγου, συγκαταπίπτουσιν ἐξανάγκης. Επειτα σὺν τούτῳ δείκνυσιν, ὅτι οὐαὶ οἱ ἀναθεματισμοὶ τῶν συνόδων ἐκείνων ἔχουσι τὸ ἀσφαλὲς, εἰ καὶ ἐπὶ μεγάλοις καὶ ἀναγ898 Prædictus igitur Antiochenus patriarcha, sapiens ille Balsamo, dum sacros exponit canones, hæc in præfatione expositione canonum synodi Gangrensis dicit: Præsens ista synodus pro occasione illatorum ab Eustathio malorum, ratione quadam contraria recte salutis ab Ecclesia catholica, cum Eustathio sentientes anathemate feriendos decernit. Et paulo post. At aurea præditus ille lingua, orbisque terrarum doctor, dum anathemate percuti veta hominem Gdelein, verbis disertis hæc ait: «Quid igitur est «illud, quod dicis anathema? Nimirum ut devo- • veatur iste diabolo,nec salutis amplius sit parti- «ceps. Fiat alienus a Christo denique. Et quisnam, • quæso, tu es? Majestatis hæc scil. magnæque «pelestatis sunt. Quippe tunc considebit rex, et • statuet oves a dextris, hædos a sinistris. Cur «tantam ipse tibi dignitatem usurpas?» Et paucis interjectis,idem ille Chrysostomus inquit: «Enim- • vero duobus duntaxat in locis Apostolus hanc ■ vocem necessario videtur expressisse, nec tamen * modo quodam definitivo eam produxisse:dumin • epistola ad Corinthios ait: Si quis non amat Do- • minum nostrum Jesum Christum, anathema sit: et,Si quis evangelium vobis tradat præter id, quod «accepistis, anathema sit. Quid ergo? quæ illorum «nemo fecit,qui potestatem sunt adepti, nisi dun- «taxat is, qui eam accepit, illa tu audes facere «contra mandatum Domini, et ipsius regis judi- «cium anticipas? Nimirum hoc anathema homi- ⚫ nem a Christo abcindit. Doceto in mansuetudi- «ne.» Et quæ sequuntur.» Atque hæc quidem verba sunt Patris Chrysostomi. Subjicit autem Balsamo: Propterea, ceu credi par est, desiit esse in usu tomus ille synodalis, factus sub imperio domini Constantini in Porphyra nati, cum esset patriarcha dominus Alexius, de feriendis anathemate defectionum ac tumultuum auctoribus et adversus imperatores arma suscitantibus ac tyrannidem molientibus. An vero potiora debeant esse, quæ ab hoc magno Patre doctorque nostro Chrysostomo scripta sunt, tam decretis Chalcedonensi, quam Gangrensi concilio: dicendum illis omnino relinquimus, qui talia recte disponendi potestatem habent. Et hæc quidem patriarchæ Balsamonis verba sunt. Ostendit autem per ea, quæ dicit, primum quidem ab illo tempore, vel potius etiam ante suam aetatem esse in usu desiisse prædictum illum tomum, sub, Porphyrogenneta et Alexio patriarcha factum. Dicit enim: Desiit esse in usu.Eo vero ceu fulcro vel fundamento quodam subruto, etiam olii duo tomi postea facti, tum domini Manuelis Commeni, tum Palmologi tempore, necessario cum eis corruunt. Deinde præter hoc, etiam illud iunuit; quod videlicet ne illarum quidem synodorum auathematismi valeant, licet magnis et necessariis quibusdam in

negotiis promulgati sint, siquidem communi Patri χαίοις τισὶν ἐγένοντο πράγμασιν, εἴπερ τῷ κοινῷ Chrysostomo,et aliis sanctis doctoribus obsequen- Πατρὶ Χρυσοστόμῳ, καὶ τοῖς ἄλλοις ἁγίοις διδασκά dum sit, qui eadem cum illo sentiunt ac docent, maximæque Christi clementiæ potius patrocinantur.Sed enim de his quidam hæc alii fortasse diversa prolaturi sunt, conciliis illis semet adjungentes. Ego vero ea missa faciens non enim in prasentiaaltercari volo), saltem hoc aio, clare ac dubio procul hactenus esse demonstratum, et copiose quidem, quod primus ille tomus,tanquam non consentiens cum Ecclesiae scopo,maximeque cum illo communi doctore Chysostomo,inquam, et cessaverit et in usu desierit, secundum sapientem illum Balsamouem: quod nobis etiam propositum erat ostendere.Illius autem usu exspirante,caleri quoque deinceps facti necessario robur suum consimili modo emittent et exspirabunt, uti jam antea diximus. INCERTORUM PATRIARCHARUM. I. Epistola scripta Constantinopoli ad Martyrium episcopum Antiochenum explicans, quo pacto sint recipiendi hæretici ad sanctam universa - lem Ecclesiam accedentes. n – Collocutus est quædam mecum religiosissimus presbyter Antonius de iis, qui ab hæreticis desciscentes se recte sentientum cœtui, eorumque consortio,qui salvantur,adjungunt; quonam eos pacto recipiamus. Cui licet coram exposuerim,quidquid hic sequamur,et in more positum habeamus: tamen eliam vestra sanctitati necessario significandum duxi, Patri videlicet Patrum, et successori sancti Joannis Theologi,qui vester archiepiscopus fuit; qnod nimirum Arianos, et Macedonianos, et Novatianos,qui seipsos appellant Puros ac Puriores, et Tessares decatitas sive Tetraditas,et Apollinaristas recipiamus,si dent libellos, et omnem hæresim exsecrentur, non ita sentientem, uti sentit sancta nostra catholica Ecclesia, cujus tu præses et caput es, vir beatissime. Prius tamen eis signatur sive inungitur frons unguento sacro, et nares, et aures, et pectus, et omnes seusus: atque inter signandum dicimus, Signaculum donationis Spiritus sancti. Secundum hæc tanquam egregii laici ad eum gradum ordinantur, in quo prius apud suos erant: sive presbyteri, sive diaconi, sive subdiaconi,sive psaltanagnostæa. Eunomianos, qui una mersione baptizantur; et Montanistas,qui appellantur hic Phryges et Sabellianos, qui Patris et Filii docent eamdem personam, aliaque gravia quædam committunt; et omnes hareses alias, quando complures hic sunt, ex Galatarum praesertim regione venientes: omnes ergo, qui ex his ad veritatem volunt accedere, tanquam paganos recipimus. Ac primo quidem die facimus eos Christianos, altero Catechumenos. Tertio adhibemus eis exorcismum, ter emittentes allatum in faciem et aures eorum:atque ita resposcimus ab eis qui canunt hymnos, et lectores sunt. λοις πείθεσθαι δεῖ, τὰ αὐτὰ καί φρονοῦσιν ἐκείνῳ, καὶ διδάσκουσι, καὶ τῇ τοῦ Χριστοῦ μεγίστη φιλαν θρωπία μᾶλλον συνηγοροῦσιν. Αλλὰ περὶ μὲν τῶν τοιούτων, οἱ μὲν ταῦτα, οἱ δ᾽ ἀλλοῖα τυχὸν ἐροῦσι, ταῖς συνόδοις ἐκείναις συνιστάμενοι. Εγώ δ' ἐκεί νων ἀφέμενος (οὐδὲ γὰρ ἐρίζειν ἐπὶ τοῦ παρόν τος βούλομαι), ἐκεῖνό τος βούλομαι), ἐκεῖνο φημι, ὅτι τέως λαμπρῶς καὶ ἀναμφιβόλως ἐπεδείχθη ἐκ περιουσίας, ὅτι ὁ πρῶτος ἐκεῖνος τόμος, ὡς μὴ συνάδων τῷ σκοπῷ τῆς Ἐκκλησίας, καὶ μάλιστα τῷ κοινῷ διδασκάλῳ, τῷ Χρυσοστόμῳ, φημί, ἀργὸς καὶ ἄπρακτος μεμέτηκε, κατὰ τὸν σοφὸν Βαλσαμών, ὅπερ καὶ ἡμῖν ὁ σκοπὸς ἦν δείξαι. Εκείνου δ' ἀπρακτοῦντος, καὶ οἱ μετ' ἐκεῖνον ἐξανάγκης ὡσαύτως τὸ ἀνενέργη τον καὶ ἄπρακτον ἔχουσι, καθὰ δὴ καὶ φθάσαντες εἴπομεν. A' ΑΔΗΛΩΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΩΝ. Ἐπιστολὴ γραφείσα ἀπὸ Κωνσταντινουπόλεως Μαρτυρίῳ ἐπισκόπων Αντιοχείας, περὶ τοῦ, ὅπως χρὴ δέχεσθαι τοὺς αἱρετικούς προσερχομένους τῇ ἁγία καθολική Εκκλησίᾳ.» Τινὰ διειλέχθη καὶ ὁ θεοφιλέστατος πρεσβύτερος ᾿Αντώνιος, περὶ τῶν προστιθεμένων τῇ ὀρθοδοξία καὶ τῇ μερίδι τῶν σωζομένων ἀπὸ αἱρετικῶν, τὸ πῶς δεχόμεθα οὐτούς. Καὶ κατά πρόσωπον μέν αὐτῷ διειλέχθην πᾶσαν ἐνταῦθα ἀκολουθίαν καὶ συνήθειαν, Καὶ τῇ ὑμετέρᾳ δὲ ἁγιωσύνῃ ἀναγκαῖον ἐνόμισα σημακαι τῷ Πατρὶ τῶν Πατέρων, τῷ ἀπογόνῳ τοῦ ἁγίου Ιωάννου τοῦ Θεολόγου, τοῦ γενομένου ἀρχιεπισκόπου ἡμῶν, ὅτιπερ Αρειανούς, καὶ Μακεδονιανούς, καὶ Ναυατιανούς, τοὺς λέγοντας ἑαυτοὺς Καθαροὺς καὶ Καθαρωτέρους, καὶ τοὺς Τεσσαρεσκαιδεκατίτας ἤτοι Τετραδίτας, καὶ ᾿Απολιναριστάς, δεχόμεθα διδόντας λιβέλλους, καὶ ἀναθεματίζοντας πᾶσαν αἵρεσιν, τὴν μὴ φρονοῦσαν ὡς φρονεῖ ἡ ἁγία ἡμῶν καθολική Εκ κλησίᾳ, ἧς πρόεδρος κοὶ κεφαλὴ ὑπάρχεις, μακαριώ τατε, σφραγιζομένους ήτοι χριομένους πρῶτον τῷ ἁγίῳ μύρῳ τὸ μέτωπον, καὶ τὰς ῥίνας, καὶ τὰ ὦτα, καὶ τὸ στῆθος, καὶ πάσας τὰς αἰσθήσεις· καὶ σφρα γίζοντες αὐτοὺς λέγομεν· Σφραγίς δωρεάς Πνεύμα τος ἁγίου. Καὶ μετὰ ταῦτα ὡς σπουδαῖοι λαϊκοί χει ροτονοῦνται ἐκεῖνο, ὅ ἦσαν παρ᾽ αὐτοῖς τοπρότερον εἴτε πρεσβύτεροι, εἴτε διάκονοι, εἴτε ὑποδιάκονοι, εἴτε ψαλταναγνώσται. Ευνομιανοὺς μέντοι, τοὺς εἰς μίαν κατάδυσιν βαπτιζομένους, καὶ Μοντανιστάς, τοὺς ἐνταῦθα λεγομένους Φρύγας, καὶ Σαβελλιανοὺς τοὺς υἱοπατορίαν διδάσκοντας, καὶ ἕτερά τινα χαλεπὰ ποιοῦντας, καὶ πάσας τὰς ἄλλας αἱρέσεις, ἐπειδὴ πολλαί εἰσιν ἐνταῦθα, μάλιστα ἀπὸ τῆς τῶν Γαλατῶν χώρας ἐρχόμενοι· πάντες τοὺς ἀπ᾿ αὐτῶν θέλοντας προστίθεσθαι τῇ ἀληθείᾳ, ὡς Ελληνας δεχόμεθα, Καὶ τὴν πρώτην ἡμέραν ποιοῦμεν αὐτοὺς Χριστια νούς, καὶ τὴν δευτέραν κατηχουμένους. Εἶτα τὴν ταίτην ἐξορκίζομεν αυτούς μετὰ τοῦ ἐμφυσαν τρίτον εἰς

τὸ πρόσωπον καὶ τὰ ὦτα, καὶ οὕτω κατηχούμεν dictata, et in ecclesia commorari permittimus, ac αὐτοὺς, καὶ ποιοῦμεν χρονίζειν εἰς τὴν ἐκκλησίαν, Scripturas audire. Deinde baptismum eis impertiκαὶ ἀκροᾶσθαι τῶν Γραφῶν. Καὶ τότε αυτούς βα- mur. Hæc, tanquam vester, studiose verbis signiπτίζομεν. Ταῦτα, ὡς ὑμέτερος, ἐσπούδακα σημᾶναι. ficare volui. Β'. «Πιττάκιον πατριαρχικὸν, ἐκτεθὲν παρὰ Ἰωάννου Χαρτοφύλακος, τοῦ Ἰωνοπούλους, περὶ τοῦ, τῇ δισεξαδέλφῃ τῆς ἰδίας μητρός συναφθέντος, καὶ των ὀφειλόντων δοθῆναι αὐτῷ ἐπιτι μίων. " ΙΙ. Brevis patriarchalis de quodam, qui matris suæ sobrinam uxorem duxerat, deque pænis illi irrogandis Joannes Chartularius, Ionopuli filius exposuit. Λαμπουδίας οὗτος, ὁ ἀπὸ τῆς κατὰ σὲ ἔνορίας Lampudius hic, ortus e vicinia tua ChrysopoliΧρονοπόλεως ὁρμώμενος, θεοφιλέστατε, διηγήσατο· tana, vir religiosissime, nobis exposuit: se matriὅτι ἐπὶ γαμικῶ συναλλάγματι συνέζευκται Αννη moniali contractum junctum esse cum Anna, τῇ δισεξαδέλφῃ Θεοδότης τῆς αὐτοῦ μητρός, ἤδη Theolotæ matris suæ sobrina, interveniente jamπρὸ πολλοῦ μετ᾿ αὐτῆς ἱερολογηθείς· καὶ ἠρώτησεν, dudum sacrarum precum benedictione: ac interεἰ ὁ τοιοῦτος γάμος ἐπιτέτραπαι, ἢ μή Εμαθεν rogavit, concessumne sit tale matrimonium, nec οὖν, ὡς ὁ νόμῳ γάμου τῇ δισεξαδέλφῃ τῆς ἰδίας ne. Responsum tulit, eum, qui lege matrimonii μητρὸς συναπτόμενος, οὐ διαζεύγνυται μὲν ἀπὸ τῆς cum sobrina matris suæ copuletur, non dirimi οἰκείας γαμετής, εἴ γε ταῖς ἀληθείαις ὁ τοιοῦτος quidem ab uxore sua, si reapse tales nuptiæ jam γάμος φθάσει προβῆναι· ἐπιτιμίοις θὲ καθυποβαλ- contractæ sint: penis tamen subjici tam ipsum, λεται, αὐτὸς τε καὶ ἡ συναφθεῖσα αὑτῷ. Διὸ καὶ quam mulierem ei copulatam. Propterea litteras γράφοντες ὑφηγούμεθά σον τῇ ἱερότητι, ἵνα έρευ- hasce scribentes, sanctitatem tuam monemus, ut νήσῃς, εἰ οὕτως ἔχει ὁ τῆς συγγενείας βαθμός, ὡς perscruteris, an ita se gradus cognationis habeat, αὐτὸς διηγήσατο, καὶ εἰ προέβη ὁ γάμος. Καὶ εἴπερ ut ipse narrat, et an peractæ sint nuptiæ. Quod si οὕτως ἔχουσαν τὴν ἀλήθειαν ἀπαραλλάκτως εὐρή- veritatem haud dubie sic se habere deprehenderis, σεις, ἐάσῃς μὲν τὸ συνοικέσιον ἐπὶ σχήματος· ἐπι- matrimonium quidem in statu suo relinques; at ειδήσει δὲ καθυποβάλῃς αὐτόν τε, καὶ τὴν συν- pœnæ subjicies tum ipsum, tum mulierem ei copuαφθεῖσαν αὐτῷ, ὅπως ἐφ᾿ ὅλῃ διετίᾳ ἀπέχωνται κρέα- latam, nimirum ut a carnis esu toto biennio semet τος, ἐν δὲ τετράδι καὶ πέμπταις μηδὲ οἶνου μετέ- abstineant, et quarta quintaque feria ne vinum χωσι. Τῆς μέντοι κοινωνίας μεταλαμβάνωσιν, ἐν c quidem bibant. Communionis tamen participes sint, μόναις ταῖς Δεσποτικαῖς ἑορταῖς. Γίνωσκε γάρ, ώς " his duntaxat diebus, qui Domino sunt sacri. Scias ὁ τοιοῦτος, γάμος, πρὸ μὲν τοῦ γενέσθαι, οὐκ πι. enim, ejusmodi nuptias prius quidem, quam conτρέπεται· μετὰ δὲ τὸ γενέσθαι, οὐ διαλεύγνυται trahantur, non permitti; post vero, quam contraμὲν, ἐπιτιμίοις δὲ ὑποβάλλεται. Πλήν διαμάρτυρας clæ sint, non dirimi quidem illas, sed penis tamen παντὶ τῷ ὑπὸ σὲ λαῷ, ὡς ἂν ὅτε μέλλει προβῆναι subjici. Attestaberis autem universo tibi subdito συνάλλαγμα, ἀμφιβολίαν τινὰ τοσύνολον ἔχον, μη- populo, ut cum matrimonium contrahendum erit, δαμῶς ἄνευ τῆς σῆς προστάξεως τι ποιῶσιν· ἀλλ᾽ quod omnino nonnihil ambiguitatis habet; nequaἀναφέρωσι τὰ περὶ τοῦ πράγματος τῇ θεοφιλείᾳ quam absque jussu tuo quid faciant, sed ad pieta - σου. Καὶ οὕτως, ἢ σὺ τέμνῃς τὴν ζήτησιν, ἢ, εἴπερ tem tuam de negotio referant. Atque hoc modo, ἀμφιβάλλεις, πρὸς ἡμᾶς ἀναφέρῃς καὶ ἐντεῦθεν vel tu quæstionem solves, vel, si dubius hæres, ad δέχῃ τὴν λύσιν. Δεῖ δὲ εἰδέναι, ὅτι ἔπειδὰν οἱ πρὸς nos referes; atque hinc rescriptum accipies. ἀλλήλους οἱονεὶ ἕβδομον βαθμὸν ἐπινοούμενον ἐξ ἀγ- Siendum vero, quod cum ii, qui septimo sese χιστείας σώζοντες συνάπτονται, τὰ αὐτὰ ἐπιτίμια gradu affinitatis ratione contingunt, matrimonio ὀφείλουσι κρατεῖν καὶ ἐπ' αὐτῶν, ἅπερ ἐν τῷδε copulantur: eadem pena in illis quoque locum τῷ ψηφίσματι εἴρηνται· ἐφ᾽ ἐνὶ μέντοι καὶ μόνῳ sint habitura, quæ hoc decreto sunt exposita; sed ἐνιαυτῷ. Bad unum duntaxat annum. Γ'. • Συνοδικαὶ ἀποκρίσεις εἰς τὰ τῷ Σίδης έρω. III. Synodales responsiones ad interrogala Si τηθέντα.» Ψηφίσματος τινος κατὰ θείαν καὶ βασιλικην πρόσταξιν ἐκτεθέντος παρὰ τοῦ μεγανεπιφανεστάτου Κουροπαλάτου καὶ κοιαίστορος, Βασιλείου τοῦ Πεκούλη, ἐπὶ ἐρωτήσεσι διαφόροις παρὰ τοῦ νῦν ἱερωτάτου μητροπολίτου Σιδης προβάσαις, περί τε δωρεών ακινήτων τινῶν, ἐκδόσεών τε καὶ ἔμφυτεύσεων, καὶ μὴν ἀλλὰ καὶ τυπικῶν δόσεων έτησίων παρὰ τοῦ πρὸ αὐτοῦ μητροπολίτου, τοῦ ἀποιχομένου ἐκείνου Θεοδοσίου γεγενημένων, εἰς ἐπἡκούν τε τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ τῶν συνεδριαζόντων αὐτῇ ἱερωτάτων μητροπολιτῶν ἀναγνωσθέντων τὴν σήμερον, ὁ δηλωθεὶς οὗτος μετροπολίτης Σίδης densis episcopi. Posteaquam decretum quoddam, sacro et imperatorio jussu promulgatum ab illustrissimo Curopalala et quæstore, Basilio Pecule, ad interrogationes varias ab hujus temporis sancitssimo Sidæ metropolitano propositas, de donatioribusquorumdam immobilium, deque locationibus et emphyleusibus. atque etiam de formularibus donatiouibus annuis, ab ipsius decessore, Theodosio illo metropolitano defuncto factis; mediocritate nostra, et in concilio assidentibus ei sanctissimis metropolitanis audientibus, hodierno die perlectum esset: indicatus Side metropolitanus Nicetas petebat, u

Νικήτας ἐζήτει καὶ ἑτέραν γνώμην ἐκὶ τοῖς ψηφισθεῖσιν ἐξενεχθῆναι. Τοίνυν καὶ διεγνώσθη ἡμῖν, τὰ μὲν ἐπὶ δωρεαῖς προαστείων ἢ οἰκημάτων συνισταμένων ἐκτεθέντα ἔγγραφα πρός τινας παρ' ἐκείνου, ἀντ᾽ οὐδενὸς λογισθῆναι· διὰ τὸ μήτε θείοις νόμοις αὐτὰς, μήτη μὴν ἱεροῖς κανόσιν ἐπιγινώσκεσθαι. Δόσεων δὲ ἐτησίων τυπώσεις, μερικαί μέντοι καὶ αὗται, καὶ μὴ ἐπιπολὺ βαρύνουσαι τὴν μητρόπολιν, εἰ προέβησαν πρός τινας τῶν ὁμολογουμένως συμ παθείας ἀξίων, εἴτε διὰ τὸ ἐκείνων παντάπορον, εἴτε μὴ διὰ τὸ ἐπί τισι δουλείαις τῆς μητροπόλεως, ἢ καὶ αὐτοῦ τυχὸν τοῦ μητροπολίτου συμβαλέσθαι αὐτοὺς, ἀλλὰ καὶ ἐρειποτοπίων ἐκδόσεις, καιρικές τε καὶ οὐ διηνεκεῖς, ἀσυντελῶν τῇ μητροπόλει παντάπασιν, εἰ ἐπὶ ἐτησίῳ καὶ αὗται δύσει κατὰ τὴν τῶν θείων νόμων περίληψιν ἐξετέθησαν, οὐρενοῦν ταύτας ἀθετηθῆναι διαγινώσκομεν. alia quoque sententia de iis, quæ decretum illud accepissent, ferretur. Itaque pronuntiatum a nobis est, ut de donationibus suburbanorum, vel dificiorum, exposita per scripturam ad aliquos ab ipso instrumenta, pro nullis ducantur eam ob causam, quod illas nec augusta leges, nec sacri canones agnoscant. Annuarum vero donationum assignationes, quæ particulares sunt, nec admodum metropolim gravant, si factæ sint ad nonnullos, quos in confesso sit, esse dignos commiseratione, sive quod prorsus inopes sint, sive quod præstan· dis metropoli servitiis, aut ipsi metropolitano, prosint; itidemque semirulorum locationes, quæ temporariæ non perpetua sint, locorum cæteroqui prorsus inutilium metropoli, siquidem et ipsa annua donatione, prout sacris legibus continetur, expositæ sint, nequaquam revocandas statuimus Δ΄. «Περὶ μεταθέσεων. Η IV. De translationibus episcoporum. Magnus ille Pater et lumen orbis, sanctus Grego- Ο Μέγας Πατήρ καὶ φωστήρ τῆς οἰκουμένης rins Theologus, cum Sasimorum fuisset episcopus, ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος, ἐπίσκοπος γενόμενος Σαfactus est etiam Nazianzenus antistes. Deindeinse - σίμων, ἐγένετο καὶ Ναζιανζοῦ. Εἶτα ἐν τῇ δευτέρα cunda synodo ct sanctorum Patrum, regnante Theo- συνόδῳ τῶν ρν᾿ ἁγίων Πατέρων, βασιλεύοντος του dosio Magno, in praesentia pontificum, Dalmatæ,in- μεγάλου Θεοδοσίου, συνόντων καὶ ἀρχιερέων, φημὶ quan, papa Romani, Timothei Alexandrini, Meletii δὴ, Δαλμάτου πάπα Ρώμης, Τιμοθέου ΑλεξανAntiocheni, et Cyrilli Hierosolymitani, eidem huic δρείας, Μελετιου Αντιοχείας, καὶ Κυρίλλου Ιεροσο magno lumini confirmatus est episcopatus Constan- λύπων, αὐτῷ τῷ μεγάλῳ φωστῆρι ἐκυρώθη ἡ ἐπιtinopolitanus, episcopis illum invitum in patriar- σκοπὴ Κωνσταντινουπόλεως, καὶ ἄκοντα τοῦτον τῷ cali solio collocantibus adhibita vi, quo in solio πατριαρχικῷ θρόνῳ ἐνίδρυσαν βιασάμενοι ἐν ᾧ conspicuus fuit annis xi, anno xiii imperii Theo- διέπρεψε χρόνους ιβ'. Εν τῷ ιγ΄ ἔτει τῆς βασιλείας dosii minoris, Arcadii filii, magnus ille Proclus Θεοδοσίου τοῦ μικροῦ, τοῦ υἱοῦ ᾿Αρκαδίου, ὁ μέγας ordinatus eqiscopus Cyzici, sub Sisinnio patriar- Πρόκλος, ἐπίσκοπος Κυζίκου χειροτονηθεὶς ἐπὶ Σια cha, non admissus, in otio vixit. Post depositio- σιννίου πατριάρχου, ἐσχόλασε μὴ δεχθεὶς. Μετὰ δὲ neın vero Nestorii, decretus ei quidem est episco- την καθαίρεσιν Νεστορίου, ἐψηφίσθη μὲν Κωνσταν palus Constantinopolitanus, sed in solio non est τινουπόλεως, οὐκ ἐνεθρονίσθη δὲ διὰ φθόνον τῶν παι collocatus, ob invidiam pontificum, qui potentia ραδυναστευόντων τότε άρχιερέων. Μετὰ δὲ τοῦτο τοῦ sua tunc abutebantur. Postea vero, cum ordinatus χειροτονηθέντος Μαξιμιανοῦ τελευτάσαντος, ἔτι χει isthic Maximianus diem obiisset; nec dum sepulto μένου τοῦ λειψάνου αὐτοῦ, προσεκλήθη καὶ ἀνεθρο ipsius cadavere, arcessitus est, et in solio collo- νίσθη Κωνσταντινουπόλεως, συναινέσει καὶ τοῦ Κε catus, etiam Coelestino, papa Romano assentiente,ac λεστινου πάπι Ῥώμης, συμψήφων γενόμενων καὶ episcopatum ei decernentibus maguo illo Cyrillo τοῦ μεγάλου Κυρίλλου, καὶ ᾿Ιωάννου ᾿Αντιοχείας. et Joanne Antiocheno. Anno secundo imperii Ar- Ἐν τῷ δευτέρῳ ἔτει τῆς βασιλείας ᾿Αρτεμίου, τοῦ temii, qui et Anastasius et Dicorus fuit dictus καὶ ᾿Αναστασίου τοῦ Δικόρου, ὁ μητροπολίτης Κα metropolitanus Cyzici, magnus ille Germanus ζίκου μέγας Γερμανός, μετετέθη εἰς τόν τῆς Κωνtranslatus est in solium Constantinopolitanum, σταντινουπόλεως θρόνον. Ὁ Σωζομενοῦ Ερμείας γράφ Hernias Sozomeni filius scribit episcopum Trape-D φει, ὅτι ὁ Τραπεζοῦντος Ανθιμος γέγονε πατριάρ zuntis Anthimum factum esse patriarchaın Con- της Κωνσταντινουπόλεως, ἐπὶ Κωνσταντίου. Μελέ stantinopolitanum sub Constantio. Meletius episco- τος 58 ἐπίσκοπος Σεβαστείας τῆς ᾿Αρμενίας μετα pus Sebastes, in Armenia, translatus est Antio- ετέθη εἰς ᾿Αντιόχειαν. ᾿Αλέξανδρος ἐπίσκοπος μιᾶς chiam. Alexander episcopus civitatis cujusdam τῶν ἐκ Καππαδοκίας πόλεων, μετετέθη εἰς Ἱεροσό Cappadocia, translatus est Hierosolyma. Eusla- λυμα. Εὐστάθιος ἐπίσκοπος τῆς μεγάλης Βεῤῥοίας thius episcopus magnæ illius Berrhææ, sive ἤτοι του Χάλεπ, μετετέθη εἰς ᾿Αντιόχειαν τῆς Συν Chalepi translatus est Antiochiam Syria, ρίας. Περιγένης ἐπίσκοπος χειροτονηθείς Πατρῶν, Perigenes ordinatus episcopus Palrensis, au- παρὰ τοῦ Πάπα, καὶ μὴ δεχθεῖς, ἀλλὰ μείνας σχο ctoritate Papæ, nec receptus, cum mansisset λάζων, παρὰ τοῦ Πάπα μετετέθη εἰς Κόρινθον τὴν 38 μελίτιος. ΝΟΤΑ. Quod diversi coloris pupulas in oculis haberet. Constant. Manasse auctore. Vulgo nunc Alepo vocant.

μητρόπολιν χηρεύουσαν, καὶ διὰ βίου τῆς τοιαύτης vacans, translatus est a Papa Corinthum, metroπροέστη Εκκλησίας. Ο Αντιοχείας ἐπίσκοπος polim tunc episcopo vidualam,quamque diu vixit, μετήγαγεν εἰς Ταρσόν τῆς Κιλικίας, Δοσίθεον τὸν ei præfuit Ecclesia. Antiochenus episcopus transΣελευκείας ἐπίσκοπον, Ρεβενὸς ἐπίσκοπος, ἄρχων tulit Tarsum Ciliciæ Dositheum Seleuciensem τῆς Φοινίκης 50-60, μετετέθη εἰς Τύρον. Ἰωάννης ἐπί- episcopum. Rebenus episcopus b, cum Phoenicia σκοπος Γόρδου τῆς Λυδίας, μετετέθη εἰς Προικόνη- præesset, translatus est Tyrum. Joannes episcopus σον. Παλλάδιος Ἑλένου 61 μετηνέχθη εἰς "Αππωνα 69. Gordi Lydia, translatus est Præconesum Palla- ᾿Αλέξανδρος Ελενουπόλεως μετηνέχθη εἰς Αδρα- dius episcopus Heleni, translatus est Apponem. νούς. Θεοσέβιος τῆς ἐν ᾿Ασίᾳ ᾿Απαμείας, μετηνέχθη Alexander Helenopolitanus traslatus est Adraεἰς Εὐδοξιανόπολιν Καλαβρίας καλουμένην 63. Οπτί- nos c. Theosebius episcopus Apameæ in Asia, μιος, ἀπὸ Γδαμάδης 64 της Φρυγίας, μετηνέχθη εἰς translatus est Eudoxianopolim Calabriæ vocatam d ᾿Αντιόχειαν τῆς Πισιδίας. Ιεροφύλαξ Τραπεζοπό- Optimus a Gdamaba - Phrygia, translatus est Anλεως τῆς Φρυγίας, μετηνέχθη εἰς Πλουτινόπολιν 65 tiochiam Pisidis. Hierophylax episcopus Trapeτῆς Θράκης. Ἐπὶ τῆς βασιλείας Κωνσταντίνου του Zopolis in Phrygia, translatus est Plotinopolim Πωγωνάτου, τῶν ῾Αγαρηνῶν κρατησάντων τὴν Κύ- Thracia. Imperante Constantino Barbato,cum προν, ἐδόθη ἡ μητρόπολις Κυζίκου σὺν ταῖς ἐπισκο- Agareni Cyprum occupassent, data est metropoπαῖς αὐτῆς τῷ ἀρχιεπισκόπῳ Κύπρου. Μετὰ δὲ τὴν " lis Cyzici, cum episcopalibus ejus, archiepiscopo ἑβδόμην σύναδον, ἐπὶ τῆς βασιλείας Εἰρήνης, παρόν- Cypri. Post septimam vero synodum, sub imperio των καὶ ἀρχιερέων, Αριανοῦ πάπα Ρώμης διὰ Irenæ, præsentibus et pontifcibus, Adriano papa τοποτηρητῶν, τοῦ ᾿Αλεξανδρείας, τοῦ ᾿Αντιοχείας, Romano per locum tenentes, Alexandrino, Antioκαὶ πολλῶν μητροπολιτῶν, ἔφων τε καὶ ἑσπερίων, cheno, multisque metropolitanis, tam Orientalibus διὰ τὴν χειροτονίαν τοῦ πατριάρχου Κωνσταντίνου- quam Occidentalibus ob ordinationem patriarchæ πόλεως Ταρασίου τοῦ Πρωτοσεβαστοῦ, γέγονεν ὑπὸ Constantinopolitani Tararii, prius Protosebasti πάντων πατριάρχης ᾿Αλεξανδρείας ἡ μητροπολίτης factus est ab omnibus Alexandrius patriarcha, Θεσσαλανίκης, ὥς φησι Θεοφάνης ὁ ὁμολογητής, & qui Thessalonicensis erat metropolitanus, sicut μεγαλοαγρίτης. Πολύκαρπος Δεξανταριστῶν 68 τῆς narrat Theophanes confessor, magnus ille Agri Μυσίας, Μετηνέχθη εἰς Νικόπολιν τῆς Θράκης. Ἐπὶ præfectus. Polycarpus episcopus Dexantapriτῆς βασιλείας Βασιλείου τοῦ Μακεδόνος, Βασίλειος ὁ stensis, in Mysia,translatus est Nicopolim ThraΚρήτης μετετέθη εἰς Θεσσαλονίκην παρὰ Ἰγνατίου cia. Imperante Basilio Macedone, Basilius epiπατριάρχου, ὡς γέγραπται ἐν τῷ βίῳ τοῦ αὐτοῦ scopus Cretensis translatus est Thessalonicam Ιγνατίου, Ιωάννης της Βαϊμᾶ ἐπίσκοπος μετετέθη ab Ignatio patriarcha, sicut in ejusdem Ignatii εἰς ᾿Αλεξάνδρειαν πατριάρχης ἐπὶ τῆς βασιλείας Vita scriptum est. Joannes episcopus Baimæ, transΛέοντος τοῦ Φιλοσόφου, καὶ Φωτίου πατριάρχου latus est Alexandriam, ut esset patriarcha, sub Γρηγόριος ἐπίσκοπος Συρακουσίων, μετετέθη εἰς imperio Leonis Philosophi, et Photii patriarchæ. Νίκαιαν, Καὶ Ἰωάννης Λαρίσσης, μετετέθη εἰς τὰ Gregorius episcopus Syracusanus, translatus est Σύναδα. Ταὶ ᾿Αμφιλόχιος Κυζίκου, εἰς Νίκαιαν. Ὁ Nicæam. Et Joannes Larissenus, translatus est Μάκρης Θεόδωρος μετετέθη εἰς Λαοδίκειαν. Καὶ Νί- Synada. Et Amphilochius Cyzicenus, Nicæam. κων τῆς αὐτῆς πόλεως ἐπίσκοπος, μετετέθη εἰς Episcopus Macra Theodorus, translatus est LaoΙεράπολιν. Καὶ ὁ τῆς ἐν Ἑλλάδι Νικοπόλεως ἐπί- diceam. Et ejusdem civitatis episcopus Nico, σκοπος Δανιήλ, μετετέθη εἰς ᾿Αγκυραν τῆς Γαλα- translatus est Hierapolim. Et in Græcia sitæ Nicoτίας. Καὶ Συμεὼν ὁ Νέων Πατρῶν ἐπίσκοπος, μετ- polis episcopus Daniel, translatus est Αncyram Gaετέθη εἰς Λαοδίκειαν. Ἐπὶ τῆς βασιλείας Ρωμανοῦ latiæ. Et Simeon Neopatrensis episcopus, transla τοῦ Λακαπηνοῦ, ἐγένετο πατριάρχης Κωνσταντινου- tus est Laodiceam. Imperante Romano Lacapeno, πόλεως Στέφανος εὐνοῦχος, ὁ ᾿Αμασείας μητροπολί- factus est patriarcha Constantinopolitanus Steτῆς. Καὶ ὁ ἀοίδιμος βασιλεὺς κύρος Νικηφόρος ὁ p phanus. ennuchus, Amaseæ metropolitanus. Et Φωκᾶς, ἀπὸ τῆς Φλαμιάδος 67 ἀγαγὼν τὸν ἐπίσκοπον inclytus imperator ille, dominus Nicephorus PhoΕὐστάθιον, κοινῇ ψήφῳ ἐποίησε πατριάρχην 'Αν cas, Phlamiade e deductum Eustathium episcopum, τιοχείας τῆς μεγάλης. Ἐπὶ τῆς βασιλείας Βασιλείου communi deereto patriarcham magnæ illius Anτοῦ Πορφυρογεννήτου ἐδόθη τῷ μητροπολίτη Πατρών tiochiæ fecit. Imperante Basilio in porphyra nato, ἡ ἐπισκοπὴ Κορίνθου, ὡς γράφει ὁ Σεβαστείας Θεό- datus est metropolitano Patrensi episcopatus Coδωρος, καὶ Λέων Συνάδων. Ἐπὶ τῆς αὐτῆς βασιλείας, rinthius, ut scribit episcopus Sebasteæ Theodorus. κατὰ τὴν τοῦ Σκληροῦ ἀποστασίαν, ὡς γράφει ὁ αὐ- Et Leo Synadensis. Sub ejusdem imperio,tempore τὸς Θεόδωρος, Αγάπιος ὁ Σελευκείας τῆς Πιερίας defectionis Scleri, sicut idem ille Theodorus meVARIE LECTIONES. 10. 60 Ρεβερέντιος ἐπίσκοπος ἀπὸ ἀρχῶν τῆς φοινίκης. 61 Ελενουπόλεως, 62 ᾿Ασπώναν. 63 Εὐδοξ ούπολιν, Σαλαβρίαν καλουμένην, 64 ᾿Αγδαμίας. 85 Πλωτινόπολιν, 68 ἐξ ἀνταπριστῶν. 67 Φλαβιάδος. bal. Reverentius episcopus ab Arcis Phænicia, et cat. Aspona. Eudoxiopolim, quæ Salabria dicitur.. al. ab Agdamia., al. Polycarpns ex Antapristis & al. Flaviade. PATROL. GR. CXIX.

moriæ prodit, Agapius archiepiscopus Seleuceæ, ἀρχιεπίσκοπος, γέγονε πατριάρχης Ἱεροσολύμων, civitatis in Pieria sitæ, factus est Hierosolymorum ὡς εἰσελθὼν ἐνταῦθα, συνελειτούργησε τῷ μακαριω patriarcha: qui hanc in urbem profectus, ministerium sacrum obivit una cum beatissimo sanctissimoque patriarcha, domino Nicolao, et cum sacra synodo. Celestinus papa Romanus scribit epistolis tribus ad Cyrillum Alexandrinum, Joannem Antiochenum, Rufum Thessalonicensem,nullo modo canonibus adversari translationem episcoporum, ab una civitate in aliam, quemadmodum Sozomeni flius Hermias ait. Quippe migratio prohibita est a, non translatio. Sivanus ille mi· raculorum opifex a Philippopoli Thraciæ translatus est Troadem. Eudoxius Antiochiam translatus ex Germanica, factus est etiam patriarcha Constantinopolitanus. Joannes Codonatus a patriarchatu magna illius Antiochiæ translatus est ad metropolim Torensem i. Aliique plures ad alias atque alias. In diebus autem sancti Patris nostri Nicetæ patriarcha Constantinopolitani, monachus ille Pentactenes et Pentailas, primum a Rosianis translatus est ad archiepiscopum Lemnium: deinde data est etiam ei Maronea.Imperante Mexio Comneno, Sabas episcopus Caesarem Philippi, factus est Hierosolymorum patriarcha et huc profectus, obivit ministerium sacrum una cum sanctissimo patriarcha Nicolao, et synodo. Nicolaus Muzalo, cum erat archiepiscopus Cypri, renuntiavit ei throno: dataque est ei mansio Cosmidii,cui præfuit annis... deinde factus est etiam patriarcha Constantinopolitanus. Sub sanctissimo c patriarcha, domino Michaele, præsentibus etiam Antiocheno, et Hierosolymitano, et imperatoriis magistratibus, in synodo, Michael quidam renuntiatus episcopus Amaseæ, qui deinde tanquam vacans acceperat Ancyram, loco illius Cerasunlem translatus fuit, cujus throno potitus est, ad inferiora detrusus. Nicephorus metropolitanus Gangræ, factus prior Cosmidii, tanquam vacans, accepit et metropolim Amastrim. Leontopolitanus accepit, ut vacans, Arcadiopolim. Episcopus Athyra accepit Sergentzam J. Axiopolitano k vacanti, data primum est Abydus: postea vero, etiam Apros. Episcopo Alanis data est Soteriopolis. Petrus Mongus mandato Acacii patriar hæ Constantinopolitani, translatus est ab Euchaitis ad patriarchatnm Alexandrinum. Narcissus Hierosolymorum patriarcha, ex episcopatu Fladiadil qui subest metropoli Navarzæ,abduxit virum sanctum Alexandrum et Hierosolymorum patriarcham ordinavit, imperante Alexandro Mamææ flio, sicut inquit Eusebius Pamphilides suis in historiis ecclesiasti— cis, ac non in libro Demonstrationis ecclesiastica. Ex eodem episcopatu Fladiadis dominus Nice phorus Phocas, communi decreto per auream τάτῳ καὶ ἁγιωτάτῳ πατριάρχη κυρῷ Νικολάῳ, καὶ τῇ ἱερᾷ συνόδῳ. Ὁ Ῥώμης πάπας Παλεστίνος γραφει δι' ἐπιστολῶν τριῶν πρός τε τὸν ᾿Αλεξανδρείας Κύριλλον, Ἰωάννην τὸν ᾿Αντιοχείας, καὶ Ῥοῦφον Θεσσαλονίκης, καταμηδέντι προσίστασθαι τοῖς και νόσι την μετάστασιν τῶν ἐπισκόπων, ἀπὸ ἑτέρας πόλεως εἰς ἑτέραν, ὡς ὁ Σωζομενου λέγει Ερμείας. "Οτι ἡ μετάβασις κεκώλυται, οὐ μὴν ἡ μετάθεσις. Σιλβανὸς ὁ θαυματουργὸς ἀπὸ Φιλιππουπόλεως τῆς ἐν Θράκῃ, εἰς Τρωάδα. Εὐδόξιος ὁ μετατεθεὶς ἐκ Γερμανικῆς εἰς ᾿Αντιόχειαν, ἐγένετο καὶ πατριάρ χης Κωνσταντινουπόλεως, Ιωάννης ὁ Κωδωνάτος, μετετέθη ἀπὸ τοῦ πατριαρχείου τῆς μεγάλης Αν τιοχείας, εἰς τὴν μητρόπολιν Τόρων 68· καὶ πολλοὶ ἕτεροι, εἰς ἄλλας καὶ ἄλλας. Ἐπὶ δὲ τῶν ἡμερῶν τοῦ ὁσίου Πατρὸς ἡμῶν Νικήτα πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως, ὁ μοναχὸς Πεντακτένης καὶ Πενταϊλᾶς, ἀπὸ Ῥωσιάνων πρότερον μετετέθη εἰς τὴν ἀρχιεπισκοπὴν Λῆμνον· εἶτα ἐδόθη αὐτῷ καὶ ἡ Μαρώνεια. Επὶ τῆς βασιλείας ᾿Αλεξίου τοῦ Κομνηνού Σάβας Καισαρείας τῆς Φιλίππου, γέγονε πατριάρ χης Ἱεροσολύμων· καὶ ἐλθὼν ἐνταῦθα, συνελειτούρ γησε τῷ ἁγιωτάτῳ πατριάρχη Νικολάῳ καὶ τῇ συνόδῳ. Νικόλαος ὁ Μουζάλων, ἀρχιεπίσκοπος Κύ προν γενόμενος, παρητήσατο τὸν θρόνον τῆς Κύπρου. καὶ ἐδόθη αὐτῷ ἡ μόνὴ τοῦ Κοσμιδίου, καὶ προέστη αὐτῆς ἐπὶ χρόνοις..... ἔπειτα γέγονε και πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως. Ἐπὶ τοῦ αγιωτάτου πατριάρχου, κυροῦ Μιχαήλ, συμπαρόντων καὶ τοῦ ᾿Αντιοχείας, καὶ τοῦ Ἱεροσολύμων, καὶ ἀρχόντων βασιλικών, συνοδικῶς, Μιχαήλ τις ἐπικηρυχθείς ᾿Αμασείας, εἶτα ὡς σχολάζων τὴν ᾿Αγκυραν λαβών, καὶ τὸν τόπον αὐτῆς, τῇ τοῦ Κερασούντος μετετέθη. Καὶ τοῦ θρόνου ταύτης ἐγκρατής γέγονεν Υποβιβασθείς. Νικηφόρος μητροπολίτης Γάγγρας, ἡγούμενος γεγονώς τοῦ Κοσμιδίου, ἔλαβεν ὡς σχο λάζων καὶ τὴν μητρόπολιν Αμαστριν. Ὁ Δεοντουπόλεως ἔλαβεν ὡς σχολάζων τὴν ᾿Αρκαδιούπολιν. Ὁ ἐπίσκοπος ᾿Αθύμα ἔλαβε τὴν Σεργέντζην 60. Τῷ Αξιουπόλεως 70 σχολάζοντι, ἐδόθη πρότερον ἡ "Αβυδος· ὕστερον δὲ, καὶ ὁ ᾿Απρως. Τῷ ᾿Αλανίας ἐδόθη ἡ Σωτηριούπολις. Πέτρος ὁ Μογγὸς ἐντολῇ Ακακίου πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως, μετά ετέθη ἀπὸ Εὐχαΐτων εἰς ᾿Αλεξάνδρειαν πατριάρχης. ο πατριάρχης Ἱεροσολύμων Νάρκισσος, ἀπὸ τῆς ἐπισκοπῆς Φλαδιάδου 71, ἥτις ἐστὶν ὑπὸ τὴν μητρό πολιν Ναυάρζης, ἤγαγε τὸν ἐν ἁγίοις ᾿Αλέξανδρον, καὶ ἐχειροτόνησε πατριάρχην Ἱεροσολύμων, ἐπὶ τῆς βασιλείας ᾿Αλεξάνδρου τοῦ Μαμαίας, ὥς φησιν Εὐσέβιος ὁ Παμφίλου ἐν ταῖς ἐκκλησιαστικαῖς αὐτοῦ Ιστορίαις, καὶ οὐχὶ ἐν τῇ βίβλῳ τῆς ἐκκλησιαστικῆς αὐτοῦ ἀποδείξεως. ᾿Απὸ τῆς αὐτῆς ἐπισκοπῆς Φλα διάδος ὁ κῦρος Νικηφόρος ὁ Φωκᾶς κοινῇ ψήφῳ διὰ 08 Τυρίων, 69 Σεργενίτζην. 70 'Αλλεξιουπόλεως. 71 Φλαδιάδος, forte Φλαβιάδος. ¡ " quam sponte quis instituit. i Tyriensen. Sergenitzan. - Alexiopolitano. ' Fladiadis forte Flaviadis.

χρυσοβούλλου αὐτοῦ ἀγαγὼν τὸ ἐπίσκοπον Εὐστρά-A bullam suam, deductum episcopum Eustratium, τιον, ἐποίησε χειροτονηθῆναι πατριάρχην Αντιοχείας τῆς μεγάλης, ἀποσπασθείσης τῆς δηλωθείσης ἐπισκοπῆς Ναουάρζου, καὶ ἑνωθείσης τῷ πατριαρχείῳ Αντιοχείας. ΤΟ ΚΑΘΗΚΟΝ ΚΑΙ ΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ. • ᾿Απὸ τοῦ νομίμου βιβλίου βασιλείου, Κωνσταντίνου, καὶ Λέοντος, ἀπὸ τοῦ β΄ τίτλου, κει φαλ. α'.» Πατριάρχης ἐστὶν εἰκὼν Χριστοῦ ἔμψυχος, δι' ἔργων καὶ λόγων ἐν ἑαυτῇ χαρακτηρίζουσαν τὴν ἀλήθειαν. Σκοπὸς τῷ πατριάρχη, πρῶτον μὲν, οὓς ἐκ Θεοῦ παρέλαβεν, ἐν εὐσεβείᾳ καὶ σεμνότητι βίου διαφυλάξαι. Επειτα δὲ καὶ πάντας τοὺς αἱρετικοὺς κατὰ τὸ δυνατὸν αὐτῷ, πρὸς τὴν ὀρθοδοξίαν καὶ τὴν ἕνωσιν τῆς Ἐκκλησίας ἐπιστρέφειν. Αἱρετικοὶ δὲ τοῖς νόμοις καὶ τοῖς κανόσι καλοῦνται, οἱ τῇ καθολικῇ μὴ κοινωνοῦντες Εκκλησίᾳ, ἔτι δὲ καὶ τοὺς ἀπίστους, διὰ τῆς λαμπράς, καὶ περιφανεστάτης, καὶ θαυμασίας αὐτοῦ πράξεως ἐκπλήττων, μιμητὰς ποιῆσαι τῆς πίστεως. Τέλος τῷ πατριάρχῃ, ἡ τῶν καταπεπιστευμένων αὐτῷ ψυχῶν σωτηρία, καὶ τὸ ζῆν μὲν Χριστῷ, ἐσταυρῶσθαι δὲ τῷ κοσμψ. Ιδια πατριάρχου, τὸ εἶναι διδακτικὸν, τὸ πρὸς πάντας, ὑψηλούς τε καὶ ταπεινούς, ἀστενοχωρήτως ἐξισοῦσθαι. Καὶ πρᾶον μὲν εἶναι πρὸς ἅπαντας τοὺς ἐντυγχάνοντας, κάν ταῖς διδασκαλίαις· ἐλεγκτικὸν δὲ πρὸς τοὺς ἀπειθοῦντας. Ὑπὲρ δὲ τῆς ἀληθείας, “ καὶ τῆς συντηρήσεως τοῦ δικαίου, καὶ τῆς εὐσεβείας, λαλεῖν ἐνώπιον βασιλέως, καὶ μὴ αἰσχύνεσθαι. Τῆς πολιτείας ἐκ μερῶν καὶ μορίων, ἀναλόγως τῷ ἀνθρώπῳ, συνισταμένης· τὰ μέγιστα καὶ ἀναγκαιότατα μέρη ὁ βασιλεὺς ἐστι, καὶ ὁ πατριάρχης. Διό καὶ ἡ κατὰ ψυχὴν καὶ σῶμα τῶν ὑπηκόων εἰρήνη καὶ εὐδαιμονία, βασιλείας ἐστὶ καὶ ἀρχιερωσύνης ἐν πάσῃ ὁμοφροσύνη συμφωνία. curavit ordinari patriarcham Antiochiæ magnæ; cum is episcopatus avulsus esset ab indicato episcopatu Navarzæ, atque unitus Antiocheno patriarchatui. OFFICIUM ET DEFINITIO PATRIARCHÆ. Ex libro de jure, qui est Basilii, Constantini, et Leonis, tit. II, cap. I. Patriarcha est imago Christi viva et animata, operibus et verbis in se ipsa veritatem exprimens. Scopus patriarchæ propositus, est primum quidem, ut quos a Deo aocepit, in pietate ac honestate vitæ conservet. Deinde, ut omnes hæreticos pro virili sua convertat ad rectam veritatis sententiam, et unilatem Ecclesia. Vocantur autem hæretici tam in legibus quam canonibus qui Ecclesia catholica societate non continentur. Præterea ut infideles quoque claris, et illustrissimis, et admirabilibus factis suis stupefaciens, imitatores fidei reddat. Finis patriarchæ, creditarum sibi animarum salus, et Christo quidem vivere, mundo vero crucifixum esse. Propria patriarchæ, facultate docendi pollere, atque erga universos tam sublimes, quam humiles, æquabiliter absque animi contractione semet gerere. Ac mansuetum quidem esse erga omnes se convenientes, etiam in docendo: at in redarguendis contumacibus, acrem. Pro veritate, ac æqui justique conservatione,proque pietate, coram imperantibus loqui, nec erubescere. Cum respublica ex partibus et membris, ad similitudinem corporis humani, constet, amplissimæ hujus maximeque necessaris partes sunt, impe rator et patriarcha. Ideoque subditorum pax atque felicitas, tam animi ratione, quam corporis, est imperii atque pontificatus in omni unanimitate consensus. ΟΣΟΙ ΕΠΕΣΚΟΠΕΥΣΑΝ ΕΝ ΒΥΣΑΝΤΙΟ. SERIES EPISCOPORUM BYZANTII Πρῶτος ὁ μέγας ἀπόστολος Ανδρέας ἐν αὐτῷ τὸν Primus ille magnus apostolus Andreas, cum λόγον κήρυξας, καὶ εὐκτήριον οἶκον πέραν ἐν ᾿Αργυ- Byzantii doctrinam (christianam] prædicasset, ac ροπόλει δειμάμενος, χειροτονεῖ ἐπίσκοπον τῆς αὐτῆς domum precum habendarum ad Argyropolim e πόλεως Στάχυν, οὗ μέμνηται ὁ ᾿Απόστολος ἐν τῇ πρὸς regione urbis condidisset, eidem urbi Stachym Ρωμαίους Επιστολῇ· Στάχυς οὖν, ἔτη 15΄. ordinat episcopum, cujus meminit apostolus in epistola ad Romanos. Itaque Stachys præfuit annis XVI. Ονήσιμος, ἔτη ιδʹ. Οολύκαρπος, ἔτη ιη' Πλούταρχος, ἔτη ις'. Onesimus, an XIV. Polycarpus, an xVUI. Plutarchus, an XVI. Sedecio, an. Ix. Diogenes, an. xv. Eleutherius, an. VII. Σεδεκίων, ἔτη θ'. Διογένης, ἔτη ιε'. Ελευθέριος, ἔτη ζ'. Φήλιξ, ἔτη ε΄, Felix, an. v. Αθηνογένης, ἔτη δ΄. Ουτος ἕτερον οἶκον ἔκτισεν Athenogenes. an. IV. hic alteram domum condiNOTÆ. Qui demde sub Constantino Magno Aug. facti sunt patriarchæ.

dit, eo loco, qui Elæa dicitur; ibique conventus ή ἐν τῇ τοποθεσίᾳ τῇ λεγομένῃ Ελαίᾳ, καὶ ἐκεῖ τὰς hominum habuit. Euzoius, an. XVI. Laurentius, an. XI, mens. VI. Alypius, an. XIIi, mens. vi. Pertinax consularis e senatu Romano, an xix. Hic aliam exstruxit ecclesiam in loco maritimo, quem Sycas = vocant, eique Pacis nomen indidit. Olympianus, an. ΧΙ. Marcns, an. ΧΙΙΙ. Cyriacus, an. xVI. Castinus, an. vII. Hic intra ipsum Byzantium, ad Petrium (id nomen loci est exstruxit oralorium sancta Euphemiæ, quæ tunc martyr facta fuerat. Tratus, an. xxxv, mens. vi. Domitianus ", frater imperatoris Probi,an. xxiv. mens. vi. Probus, ejusdem Domitii filius, annis XII. Metrophanes, frater ejusdem Probi, Domitii filii, qui, regnante Constantino magno, factus est ab eodem imperatore Patriarcha Constantinopolis. Praefuit an. Χ. Alexander, imperante Constantino, an. xxΙΙΙ. Paulus, confessor, an. x. Hic ejectus, et inꞌconfessione mortuus est. Eusebius Arianus, primo Beryli, deinde Nicomedia, postea Constantinopolis, annnis xi. Macedonius presbyter ejusdem Ecclesiæ, sancti spiritus oppugnator, an. XII. Eudoxius Arianus, Germaniceæ, hinc Antiocheæ, postea Constantinopolis, imperante Juliano, rursumque Joviano, an. VIII. Demophilus Arianus, Beroæ in Thracia, postea Constantinopolis, annis xr, mensibus v. Evagrius orthodoxus, ordinatus ab Eustathio Antiocheno, confestim actus est in exsilium a Valente, cum pontificatum gessisset an. iv. Ο συνάξεις ἐποίει. Εὐζώτος, ἔτη ις'. Λαυρέντιος, ἔτη ιαʹ, μῆνας Γ. ᾿Αλύπιος, ἔτη ιγ', μῆνας Γ'. Περτίναξ ὑπατικὸς τῆς ἐν Ῥώμῃ συγκλήτου, ἔτη ιθ΄. Οὗτος ἑτέραν ἐκκλησίαν ἀνέστησεν ἐν παραθαλασσίῳ λεγομένῳ Συκαῖς, Εἰρήνην τὸν οἶκον πρόσο αγορεύσας. Ολυμπιανός, ἔτη ια'. Μάρκος. ἔτη ιγ΄. Κυριακός, ἔτη 15 Καστίνος, ἔτη ζ΄. Οὗτος ἐν αὐτῷ τῷ Βυζαντίῷ, ἐν τῷ ἐπιλεγομένῳ Πετρίῳ, εὐκτήριον τῆς ἁγίας Εὐφημίας ἤγειρε, τότε μαρτυρησάσης. Τράτος, ἔτη λε', μῆνας Γ'. Δομετιανός, ἀδελφὸς Πρόβου βασιλέως, ἔτη κδ', μῆνας ζ'. Πρόκος, τοῦ αὐτοῦ Δομετίου 78 υἱὸς, ἔτη ιβ΄. Μητροφάνης, ὁ ἀδελφὸς τοῦ αὐτοῦ Πρόβου, τοῦ υἱοῦ Δομετίου· ὃς ἐπὶ τοῦ μεγάλου Κωνσταντίνου γέγονε παρ' αὐτοῦ Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως, ἔτη ι'. ᾿Αλέξανδρος, ἐπὶ Κωνστατίνου, ἔτη κγ'. Πούλος, ὁ ὁμολογητής, ἔτη ι. Οὗτος ἐξεβλήθη, καὶ ἐτελεύτησεν ἐν ὁμολογία. Εὐσέβιος ὁ ᾿Αρειανός, πρῶτον Βηρυτοῦ, εἶτα Νικομη δείας, μετὰ ταῦτα Κωνσταντινουπόλεως, ἔτη ιβ'. Μακεδόνιος πρεσβύτερος τῆς αὐτῆς Ἐκκλησίας, πνευματομάχος, ἔτη ιβ΄. Εὐδόξιος ᾿Αρειονός, Γερμανικείας, εἶτα Αντιοχείας, μετὰ ταῦτα Κωνσταντινουπόλεως, ἐπὶ Ἰουλιανοῦ, καὶ πάλιν ὁ αὐτὸς ἐπὶ Ιοβιανοῦ, ἔτη η΄. Δημόφιλος ὁ ᾿Αρειανός, Βερόης τῆς Θράκης, μετὰ τοῦτο Κωνσταντινουπόλεως, ἔτε ια, μῆνας ε΄. Εὐάγριος ὀρθόδοξος, χειροτονηθεὶς ὑπὸ Εὐσταθίου τῆς ᾿Αντιοχείας, παρευθύς, ἐξωρίσθη ὑπὸ Οὐάλεντος, ἀρχιε ρατεύσας ἔτη δ'. Gregorius Theologus, cum antea Sasimorum Γρηγόριος ὁ Θεολόγος, πρότερον Σασίμων γενό fuisset episcopus, Theodosio magno imperium ob- μενος ἐπίσκοπος, ἐπὶ Θεοδοσίου τοῦ μεγάλου Κωνtinente, renuntiatus est antistes Constantinopolis; σταντινουπόλεως ἐπεκηρύχθη, ἐπικυρωθέντος αὐτῷ confrmato ipsi throno auctoritate synodi, ut qui τοῦ θρόνου παρὰ τῆς συνόδου, ὡς πολλὰ καμόντι, lanores sustinuisset graves, et ab hæresium lepra καὶ τῆς λώβης τῶν αἱρέσεων τὴν Ἐκκλησίαν ἐλευ liberasset eam Ecclesiam. Cum autem nonnullos θερώσαντι. Ὡς δέ τινας τῶν ἐξ Αἰγύπτου ἀρχιερέων pontifices Ægyptios intellexisset vir beatissimus μάθοι ὁ μακαριώτατος τῷ πράγματι φθονήσαντας, invidere negotio suo, pronuntiata de componendis τὸν συντακτήριον ἐξέθετο λόγον, καὶ ἑκουσίως τοῦ rebus oratione, throno urbis imperatricis ultro τῆς βασιλίδος θρόνου ἐξίσταται, ἔτη ιβ' ἀρχιερα cessit, cum pontifex annis zur fuisset. τεύσας. Nectarius magistratum gerens, a CL Patribus simul et baptizatur, et ordinatur; Arcadio quoque regnante, pontificatum gerens, an. xvi, mens. vi. Joannes Chrysostomus, an. v, mens. VI. Arsacius presbyter, Nectarii frater, an. II. Atticus presbyter Constantinopolitanus, imperante Theodosio minore, an. xx. 73 Δομετιανοῦ. Νεκτάριος ἀξιωματικός, ὑπὸ τῶν ρν Πατέρων ἅμα καὶ βαπτίζεται καὶ χειροτονεῖται, καὶ ἐπὶ ᾿Αρκαδίου ἀρχιερατεύει, ἔτη ι5', μῆνας 5'. Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος ἔτη ε΄, μῆνας Γ'. Αρσάκιος πρεσβύτερος, ἀδελφὸς Νεκταρίου, ἔτη β΄. Αττικὸς πρεσβύτερος Κωνσταντινουπόλεως ἐπὶ Θεοδο σίου τοῦ μικροῦ, ἔτη και hodie Pera, sive Galata. ■ al. Domitius.

Σισίνιος πρεσβύτερος τῆς αὐτῆς Ἐκκλησίας, ἔτος α΄, Sisinius presbyter ejusdem Ecclesiæ, an. 1, μῆνας κ΄. Νεστόριος ὁ ἀνθρωπολάτρης, πρεσβύτερος Αντιο γείας, εἶτα Κωνσταντινουπόλεως, ἔτη γ΄, μῆνας β'. Οὗτος καθαιρεθεὶς εὐλόγως ἐξωρίσθη ἐν Οάσει. Μαξιμιανός πρεσβύτερος Κωνσταντινουπόλεως, ἔτη β', μῆνας ε.. Πρόκλος, ὑπὸ Σισινίου χειροτονηθεὶς ἐπίσκοπος Κυζίκου, καὶ μὴ δεχθεῖς, ἐσχόλασε. Μετὰ δὲ θάνατον Μαξιμιανού, γέγονε Κωνσταντινουπόλεως, κειμένου τοῦ λειψάνου αὐτοῦ ἐν τῷ διακονικῷ ἀρχιερατεύσας ἔτη ιβ΄, Φλαβιανὸς πρεσβύτερος Κωνσταντινουπόλεως, ἔτη β΄, μῆνας Γ΄. Οὗτος ἐξεβλήθη ὑπὸ Διοσκόρου ἐν τῇ λῃστρικῇ συνόδῳ Εφέσου. Ενατόλιος πρεσβύτερος, ἀποκρισιάριος Αλεξανδρείας, ἐπὶ Μαρκιανοῦ, καὶ ἐπὶ Λέοντος τοῦ μεγάλου Αρχιερατεύσας ἔτη η', μήνας η. Γεννάδιος πρεσβύτερος Κωνσταντινουπόλεως, ἔτη ιγ΄, μῆνας β΄. Ἐπὶ τούτου ὁ Στούδιος ἔκτισε τὸν ναὸν τοῦ ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Προδρόμου, καὶ μοναχὸν ἐκ τῶν Ακοιμήτων ἐγκατέστησεν εἰς αὐτόν. Ἐβασίλευε δὲ τότε Λέων ὁ Μέγας. Φλαβίτας πρεσβύτερος τῆς ἁγίας Εκκλησίας Συκών, ἐπὶ Ζήνωνος, μῆνας γ', ἡμέρας ζ'. Ακάκιος πρεσβύτερος, αἱρετικός, ἐπὶ ᾿Αναστασίου, ἔτη ιζ΄, μῆνας θ'. Ευφήμιος πρεσβύτερος Κωνσταντινουπόλεως, καὶ πτω χοτρόφως Νεαπόλεως, ἐξεβλήθη ὑπὸ ᾿Αναστασίου, άρχιερατεύσας ἔτω ι5', μῆνας ζ'. Μακεδόνιος, ἐξεβλήθη καὶ αὐτός. Τιμόθεος πρεσβύτερος Κωνσταντινουπόλεως καὶ σκευοφύλαξ, ἐπὶ ᾿Αναστασίου καὶ Ἰουστίνου, ἔτη Γ', ἥμισυ. Ἰωάννης ὁ Καππαδόκης, πρεσβύτερος καὶ σύγκελο λος τῆς αὐτῆς ᾿Εκκλησίας, ἐπὶ Ἰουστινιανοῦ, ἔτος αʹ, μήνας ι'. Επιφάνιος πρεσβύτερος Κωνσταντινουπόλεως καὶ σύγκελλος, ἔτη 15', μήνας γ΄. Ανθιμος Τραπεζοῦντος ἐπίσκοπος πρότερον, εἶτα Κωμσταντινουπόλεως, μῆνας δ΄. Οὗτος καθηρέθη ὑπὸ τῆς κατὰ τοῦ Σεβήρου συνελθούσης συνόδου. mens. X. Nestorius hominis cultor, presbyter Antiochenus, postea Constantinopolitanus. an. iii, mens II. Hic justa de causa depositus, in Oasim deportatus fuit. Maximianus presbyter Constantinopolitanus, an. it, mens. ν. Proculus, a Sisinio Cyzici episcopus ordinatus, et non admissus, vocavit. morte vero Maximiani, factus est antistes Constantinopolis, cum illius cadaver in diacono jaceret. Præfuit sacerdotio primo an. XII. Flavianus presbyter Constantinopolitanus,an. II, mens. vi. Hic a dioscoro fuit ejectus in Ephesino latronum concilio. Anatolius presbyter, apocrisarius Alexandrinus, tam imperante Marciano,quam Leone magno 'pontificatum an. viii, mens. VIII, gessit. Gennadius presbyter Constantinopolitanus, an. ΧΠΙ, mens. I. Hoc pontifice, Studius ædem sancti Joannis Præcursoris exstruxit, et monachum e collegio sommo abstinentium in eam constituit. Eral tunc imperator Leo magnus. Flavitas presbyter sancta Ecclesia Sycenæ, imperante Zenone, mensibus III, diebus VII. Acacius presbyter, hæreticus,imperante Anastasio, an XVII, mens. IX. Euphemius presbyter Constantinopolitanus, et G ptochotrophus Neapolitanus, ejectus est ab Anastasio cum gessisset pontificatum ann. XVI, Μηνᾶς πρεσβύτερος Κωνσταντινουπόλεως και Ξεν νοδόχος τῶν Σαμψών, ἔτη 15', μῆνας 5'. Εὐτύχιος πρεσβύτερος καὶ μοναχὸς τῶν ἐν ᾿Αμασεία μοναστηρίου, ἔτη ιβ', μῆνας ε΄. Οὗτος ἐξεβλήθη ὑπὸ Ιουστινιανοῦ τῷ λ' ἔτει τῆς αὐτοῦ βασιλείας. Ιωάννης πρεσβύτερος ᾿Αντιοχείας, ὁ ἀπὸ σχολαστι κῶν, ἔτη ιβ΄, μῆνας Γ'. Οὗτος ἐπὶ Ἰουστίνου υλο Ἰουστινιανοῦ, καὶ ἐπὶ Τιβερίου. Εὐτύχιος πάλιν ἀποκατέστη, ὁ πρότερον, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Τιβερίου· ἀρχιερατεύσας αὖθις ἔτη δ', μηνας 5'. Ιωάννης διάκονος τῆς μεγάλης Εκκλησίας, δ Νηστευτής, ἐπὶ Μαυρικίου, ἔτη ιγ', μῆνας ε'. Κυριακός πρεσβύτερος τῆς αὐτῆς μεγάλης Εχω mens. VII. Macedonius, ejectus et ipse. Timotheus presbyter Constantinopolitanus, et vasorum custos,imperantibus Anastasio et Justino, an. vI S. Joannes Cappadox, presbyter et syncellus ejusdem Ecclesia, regnante Justiano, an. 1, mens x. Epiphanius presbyter Constantinopolitanus et syncellus, an. XVI, mens. 111. Anthimus, primo Trapezuntis episcopus, deinde Constantinopolitanus, mensib. iv. Depositus fuit a concilio contra Severum coacto. Menas presbyter Constantinopolitanus et Xenodochii Sampsonici præfectus, an XVI, mens. VI. Eutychius presbyter et monachus in Amaseno monasterio, an XII, mens. v. Hic expulsus fuit a Justiniano anno imperii ejus xxx. Joannes presbyter Antiochenus, quondam patronus causarum,an. XII, mens. vI. Præfuit imperante Justino filio [adoptivo] Justiniani, et Tiberio. Eutychius olim antistites, iterum restitutus, eodem Tiberio regnante, pontificatum rursus an. IV. mens. iv, gessit. Joannes diaconus majoris Ecclesiæ, cognomine jejunator, imperante Mauricio, an. XIII, mens. V. Cyriacus presbyter ejusdem majoris ecclesiæ et

@conomus, eodem imperante Mauricio, et Phoca κλησίας, καὶ οἰκονόμος, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Μαυρικίου, καὶ tyranno, an. xΙ ἐπὶ Φωκᾶ τοῦ τυράννου, ἔτη ια'. Thomas diaconus et sacellariusMajoris Ecclesiæ, regnante Phoca eodem,pontificatum gessit an. III, mens. Il. Sergius diaconus ejusdem Ecclesiæ,regnante Heraclio augusto, an. XXVIII, mens. VII. Pyrrhus presbyter ejusdem Ecclesiæ, monachus, et prases monasteriorum, et abbas Chrysopolitanus, seditione commota, renuntiavit: cum pontifex fuisset an il, mens. ix, diebus ΙΧ. Paulus ejusdem presbyter Ecclesiæ, et œconomus, Heraclio regnante an. XII. Pyrrhus iterum restitutus, mens IV. Petrus diaconus et oeconomus ejusdem Ecclesiæ, regnante Constantino - Heraclii nepote, an XII, mens. IV. Thomas diaconus et chartularius ejusdem Ecclesia, an. Ιx, mens. VII. Joannes presbyter et chartularius ejusdem Ecclesiæ, an. v, mens. IX. Constantinus diaconus ejusdem Ecclesiæ, vasorumque custos,et economus, eodem Constantino p imperante, cum pontifcatum an. II, mens. III, gessisset, ejectus est. Georgins presbyter,syncellus, et vasorum custos, eodem Constante imperatore et Constantino, Constantis filio, cognomen Barbati gerentis, an. III, mens. III. Theodorus presbyter ejusdem Ecclesiæ, syncellus, et vasorum custos, annis ri, et deinde pulsus. Theodorus idem, Barbato eodem imperante, restitutus in integrum, tanquam, verus patriarcha pontificatum gessit an. I, mens. x. Paulus, ex laicis, primus a secretis, eodem imperante Barbato, an. xi, mens. VIII. Callinicus presbyter, et custos vasorum in Blachernis, imperante Justiniano, Barbati flio, naribus mutilato, an. XII. Cyrus presbyter, et monachus ex insula Amastride, eodem Justiniano imperante, itemque an. vi, deinde pulsus. Joannes diaconus, et chartularius domus œconomi, eodem Philippico imperante, ac Artemio, primo a secretis,qui nomine mutato dictus est Anastasius, an. III. Germanus magnus, antea Cyzici episcopus,deinde Constantinopolitanus,imperante autem Anastasio,et Theodosio Augusto, et Leone, cognomento Conone, cum pontificatum gessisset an xv,ab hoc impio Leone Aug. ejectus est. Anastasius presbyter et syncellus, vir impius, eodem Leone regnante, atque Constantino Caballino, an. ΧΧΙV. Constantinus monachus et episcopus Sylæi, Θωμᾶς διάκονος καὶ σακελλάριος τῆς Μεγάλης Εκε κλησίας, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Φωκά, ἀρχιερατεύσας ἔτη γʹ, μῆνας β'. Σέργιος διάκονος τῆς αὐτῆς Ἐκκλησίας, ἐπὶ Ἡρα κλείου βασιλέως, ἔτη κη', μῆνας ζ'. Πύρρος πρεσβύτερος τῆς αὐτῆς Ἐκκλησίας μοναχὸς καὶ ἄρχων τῶν μοναστηρίων, καὶ ἡγούμενος Χρυσοπό λεως, στάσεως γενομένης παρητήσατο, ἀρχιερατεύσας ἔτη β', μῆνας θ', ἡμέρας θ'. Παῦλος πρεσβύτερος τῆς αὐτῆς Ἐκκλησίας, καὶ οἶκος νόμος, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Ἡρακλείου, ἔτη ιβ'. Πύρρος πάλιν ἀποκατέστη, μῆνας δ'. Πέτρος διάκονος καὶ οἰκονόμος τῆς αὐτῆς Ἐκκλησίας, ἐπὶ Κωνσταντίνου 75, ἐκγόνου τοῦ Ἡρακλείου, ἔτη ιβ', μῆνας δ'. Θωμᾶς διάκονος καὶ χαρτοφύλαξ τῆς αὐτῆς ᾿Εκκλησίας, ἔτη θ', μῆνας ζ'. Ιωάννης πρεσβύτερος και χαρτοφύλαξ τῆς αὐτῆς Εκκλησίας, ἔτη εʹ, μῆνας θ'. Κωνσταντίνος διάκονος τῆς αὐτῆς Ἐκκλησίας, καὶ σκευοφύλαξ, καὶ οἰκονόμος, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Κωνσταντίνου 74, ἀρχιερατεύσας ἔτη β', μῆνας γ', ἐξ εβλήθη. Γεώργιος πρεσβύτερος, σύγκελλος, καὶ σκευοφύ λαξ, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Κώνσταντος, καὶ ἐπὶ Κωνσταν τίνου τοῦ υἱοῦ Κώνσταντος, τοῦ Πωγωνάτου, ἔτη Υ, μῆνας γ΄. Θεόδωρος πρεσβύτερος τῆς αὐτῆς Ἐκκλησίας, σύγκελο λος, καὶ σκευοφύλαξ, ἔτη β', καὶ ἐξεβλήθη. Ὁ αὐτὸς Θεόδωρος ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Πωγωνάτου ἀποκατέστη, ἀρχιερατεύσας ὡς ἀληθινὸς πατριάρχης ἔτος αʹ, μῆνας ι'. Παῦλος ὁ ἀπὸ λαϊκῶν προτασηκρῆτις, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Πωγωνάτου, ἔτη 5', μῆνας η'. Καλλίνικος πρεσβύτερος, καὶ σκευοφύλαξ Βλαχερνῶν, ἐπὶ Ἰουστινιανοῦ, υἱοῦ τοῦ Πωγωνάτου, τοῦ ῥινοτμήτου, ἔτη ιβʹ. Κῦρος πρεσβύτερος, καὶ μοναχὸς ἀπὸ τῆς νήσου ᾿Αμάστρίδος, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Ἰουστινιανοῦ, καὶ ἐπὶ τοῦ Φιλιππικοῦ, ἔτη 5, καὶ ἐξ ἐξεβλήθη. Ιωάννης διάκονος, καὶ χαρτοφύλαξ τοῦ οἰκονο μείου, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Φιλιππικοῦ, καὶ ἐπὶ ᾿Αρτεμίου πρωτασηκρήτις, τοῦ μετονομασθέντος Αναστασίου, ἔτη γ΄. Γερμανὸς ὁ μέγας, ἐπίσκοπος Κυζίκου πρότερον, εἶτα Κωνσταντινουπόλεως, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ ᾿Αναστα σίου, καὶ ἐπὶ Θεοδοσίου τοῦ βασιλέως, καὶ ἐπὶ Λέοντος τοῦ καὶ Κόνωνος, ἀρχιερατεύσας ἔτη ιεʹ, ἐξε βλήθη ὑπ' αὐτοῦ τοῦ ἀσεβοῦς βασιλέως Λέοντος. ᾿Αναστάσιος πρεσβύτερος καὶ σύγκελλος, ὁ δυσσε βὴς, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Λέοντος, καὶ ἐπὶ Κωνσταντίνου τοῦ Καβαλλίνου, ἔτη κδ'. Κωνσταντίνος μοναχὸς καὶ ἐπίσκοπος του Συλαίου, Το Κώνσταντος. 71 Κώνσταντος. Constante. Constante. P

ὁ ἀποκεφαλισθείς, ἐπὶ Κωνσταντίνου τοῦ Καβαλλίνου, capite plexus, imperante Constantino Gaballin ἔτη ιβ΄. Νικήτας, ὁ ἀπὸ Σθλάβων, εὐνοῦχος, πρεσβύτερος τῶν ἁγίων ᾿Αποστόλων, καὶ ἄρχων τῶν μοναστηρίων, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Κωνσταντίνου, καὶ ἐπὶ τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ Λέοντος, τοῦ ἐκ τῆς Χαζάρας, ἔτη ιγ', μῆνας δ'. Παῦλος ὁ Κύπριος, διάκονος, καὶ ἐλεήμων ο νέος ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Λέοντος, καὶ ἐπὶ Κωνσταντίνου καὶ Εἰρήνης, τῆς αὐτοῦ μητρός, ἔτη ε', μῆνας Γ'. Ταράσιος ὁ ἀπὸ ἀσηκρητῶν, ὁ ἔξαρχος τῆς ζ' συνόδου, ἐπὶ τῶν αὐτῶν βασιλέων Κωνσταντίνου καὶ Εἰρήνης, καὶ ἐπὶ Νικηφόρου τοῦ ἀπὸ γενικῶν, ἀρχιερατεύσας ἔτη και, μῆνας β'. Νικηφόρος ὁ ἀπὸ ἀσηκρητῶν γενόμενος μοναχός, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ βασιλέως Νικηφόρου, καὶ ἐπὶ Σταυρακίου, καὶ ἐπὶ Μιχαὴλ, καὶ ἐπὶ Λέοντος τοῦ ᾿Αρμενίου, ἀρχιερατεύσας ἔτη θ', ἐξεβλήθη ὑπὸ τοῦ αὐτοῦ Λέοντος τοῦ δυσσεβούς. Θεόδοτος ὁ Μηλισσηνός, ὁ καὶ Κασσιτηρᾶς, οίκονομάχος, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Λέοντος, ἔτη Γ'. ᾿Αντώνιος ἐπίσκοπος τοῦ Συλαίου, ὁ καὶ Κασιματᾶς, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Λέοντος, καὶ ἐπὶ Μιχαὴλ τοῦ Τραυλού, καὶ ἐπὶ Θεοφίλου, ἔτη ιγ'. Ιωάννης, ὁ καὶ Ἰανῆς, ὁ δυσσεβης καὶ οἰκονομά χος, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Θεοφίλου, καὶ ἐπὶ Θεοδώρας καὶ Μιχαήλ. Καθηρέθη, ἀρχιερατεύσας ἔτη γ'. Μεθόδιος μοναχός καὶ πρεσβύτερος, ἐπίσκοπος γενόμενος Κυζίκου, εἶτα Κωνσταντινουπόλεως, ἐπὶ τῶν αὐτῶν βασιλέων, Θεοδώρας καὶ Μιχαήλ, ἔτη δ', c μῆνας β'. Ιγνάτιος ὁ ἁγιώτατος, επὶ τῶν αὐτῶν βασιλέων Θεοδώρας καὶ Μιχαήλ, ἔτη δ', μῆνας β'. Φώτιος ὁ ἀπὸ ἀσηκρητῶν γενόμενος μοναχὸς, ἐπὶ Μιχαηλ, καὶ ἐπὶ βασιλείου τοῦ Μακεδόνος, ἔτη θ', καὶ ἐξεβλήθη ὑπὸ τοῦ Μακεδόνος. Ιγνάτιος πάλιν, ἐπὶ τοῦ οὐτοῦ βασιλέως τοῦ Μακεδόνος, ἔτη ια'. Φώτιος πάλιν, ἐπὶ Λέοντος τοῦ φιλοσόφου. Στέφανος ὁ ἀδελφὸς Λέοντος, ἐπὶ τῆς βασιλείας τοῦ αὐτοῦ Λέοντος, ἔτη γ' Αντώνιος ὁ Καυλέας, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Λέοντος, ἔτη β'. Νικόλαος ὁ ἀπὸ μυστικῶν, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Λέοντος, ἔτη ιαʹ, καὶ κατεβιβάσθη. Εὐθύμιος μοναχὸς, ὁ ἀπὸ συγκέλλων, ἐπὶ ᾿Αλεξάν δρου, ἔτη ε', μῆνας Γ'. Νικόλαος αὖθις ὁ ἀπὸ μυστικῶν, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ ᾿Αλεξάνδρου, καὶ Κωνσταντίνου, καὶ Ῥωμανοῦ τοῦ Λακαπη· νοῦ, ἔτη ιγ', Στέφανος μητροπολίτης ᾿Αμασείας, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ βασιλέως τοῦ Ῥωμανοῦ, ἔτη β', μῆνας ια'. Τρύφων μοναχός, ἐπὶ Ῥωμανοῦ, ἀρχιερατεύσας ἐπὶ χρόνῳ ῥητῷ, μέχρις ἂν Θεοφύλακτος ὁ τοῦ βασιλέως υἱὸς εἰς μέτρον φθάσῃ νομίμου ηλικίας, ἔτη γʹ. Nomen dignitatis palatina. an. XII. Nicetas, ennuchus, Slavorum gente natus, SS. Apostolorum presbyter, et præses monasteriorum, regnantibus eodem Constantino, ejusque filio Leone, qni Chazara matre fuit editus. an. XIII, mens. IV. Paulus Cyprius, diaconus, et alter cognomento misericors, eodem Leone regnante, et Constantino atque Irena matre, an. v, mens vi. Tarasius,unus ex secretariis præses Vil. concilii, regnantibus iisdem augg. Constantino et Irena, itemque Nicephoro, quondam Generali, pontifcatum gessit an. XI, mens. II. Nicephorus, ex secretario factus monachus, sub ejusdem Nicephori aug. et Stauracii, et Michaelis, et Armenii Leonis imperio, pontificatum gessit an. ΙΧ, ab hoc impio Leone pulsus. Theodotus Melissenus, cognomento Cassiteras, simulacrorum eversor, eodem Leone regnante, an. VI. Antonius episcopus Silæi, cognomento Casimatas, eodem Leone imperante, itemque Michaele Balbo, et Theophilo an. XIII. Joannes,qui et Janes, vir impius, et simulacrorum hostis, imperante Thophilo, et Theodora, et Michæle depositus est, administrato pontificatu an. I. Methodius monachus et presbyter, factus episcopus Cyzici,ac deinde Constantinopolis,regnantibus iisdem Augg. Theodora et Michale, an. IV, mens. Il. Ignatius, vir sanctissimus, iisdem Augg. Theodora et Michaele regnantibus an IV, mens. II. Photius ex secretario factus monachus, imperantibus Michaele, ac Basilio Macedone, an. I, et ejectus a Macedone. Ignatius iterum, eodem Macedone regnante, an. XI. Photius iterum, reguante Leone Philosopho. Stephanus, Leonis frater, sub imperio Leonis ejusdem, an. III Antonius Cauleas, eodem Leone imperante, an. II. Nicolaus, antea mysticus eodem Leone regnante, an. XI, tandem solio dejectus. Euthymius monachus, antea syncellus, imperante Alexandro, an. v, mens. VI. Nicolaus mysticus iterum, eodem Alexandro imperante, et Constantino, et Romano Lacapeno, an. XIII Stephanus metropolitanus Amaseæ, potiente rerum eodem Romano Aug. an. II, mens. XI. Trypho monachus, imperante Romano, pontificatum administravit ad certum tempus, donec Theophylactus, imperatoris filius, ætatis justæ modum aitingeret. Præfuit an III. NOTÆ.

Theophylactus, Lacapeni filius, imperantibus Constantino in porphyra nato, et ipso Lacapeno, annis XXIII, diebus xxv. Polyeuctus, eodem Constantins imperante, ac Nicephoro Phoca,itemque ad xxxv diem a designato imperatore Joanne Zymisce.Præfuit omnino an. XIV, mens. V. Basilius Scamandrenus, eodem Zymisce regnante, an. IV. Antonius monachus, Studites, eodem Zymisce, ac Basilio in porphyra nato, fratreque ipsius Constantino imperantibus, an. vi. Nicolaus Chrysoberges, iisdem Augustis, cum Ecclesia pastore caruisset ad annos IV S. Præfuit an XXII, mens. VIII. Sisinius magister, iisdem imperantibus, an. III. Sergius abbas Manuelicorum, iisdem imperantibus, an. xx. Eustathius primus presbyterorum ædis aulicæ, regnantibus iisdem Augustis, an. IV. Alexius ecclesiarches mansionis studianæ, sub iisdem Augustis, et sub imperio solius ejusdem Constantini, et Romani Argyropuli, et Michaelis Paphlagonis, et Michaelis Calafatae, et Constantini Monomachi, an. XIX. Michael Cerularius, sub eodem Constantino Monomacho, et sub Theodora in porphyra nala, et sub Michaele sene, prius Stratiotico, et sub domino Isaacio Comneno, an. ΧV. Constantinus Lichudes, ejusdem domini Isaacii Comneni, et domini Constantini Ducæ temporibus, an. IV. S. Joannes Xiphilinus, ejusdem Constantini Ducæ, ac Dominæ Eupociæ, Romani Diogenis, Michalis Ducm flii temporibus an. xiii, mens VI. Cosmas Hierosolymitanus, ejusdem Michaelis, et Nicephori Botanitatæ, et Domini Alexii Comneni temporibus, pontificatum gessit an. V, mens VI; deinde renuntiavit. Eustratius,cognomento Garidas, ejusdem domini Alexii tempore, an. 111. Nicolaus monachus, grammaticus, qui Lophadium incoluit, ordinatus a Deo pontifex, ejusdem domini Alexii tempore, an. xxvii, mens. III. Joannes hieromnemon (31*), cognomento Chalcedonii,sub eodem Alexio Comneno, et Joanne in perphyra nato, an. xxIII. Leo Stypiota, eodem Joanne in porphyra nato regnante, an. VIII, mens. VIII. Michael monachus,exercitationum studiosisc Θεοφύλακτος ὁ τοῦ Λακηναποῦ υἱὸς, ἐπὶ Κωνσταντί νου του Πορφυρογεννήτου, καὶ ἐπ' αὐτοῦ τοῦ Λακαπηνού, ἔτη κγ', ἡμέρας κε'. Πολύευκτος, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Κωνσναντίνου, καὶ Νικηφόρου του Φωκά, καὶ ἐπὶ ἡμέραις λε' τῆς ἀναγορεύσεως Ἰωάννου τοῦ Τζυμισκῇ, ἔτη ιδ', μῆν νας ε΄. Βασίλειος ὁ Σκαμανδρηνός, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Τζυμισκῇ, ἔτη 3. ᾿Αντώνιος μοναχός, ὁ Στουδίτης, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Τζυ μισκῇ, καὶ ἐπὶ Βασιλείου τοῦ Πορφυρογεννήτου, καὶ Κωνσταντίνου τοῦ ἀδελφοῦ αὐτοῦ, ἔτη Γ'. Νικόλαος ὁ Χρυσοβέργης, ἐπὶ τῶν αὐτῶν βασιλέων, τῆς Ἐκκλησίας ἀποιμάντου διατελεσάσης ἔτη δ' πρὸς τῷ ἡμίσει, ἔτη ιβ', καὶ μῆνας η'. Σισίνιος μάγιστρος, ἐπὶ τῶν αὐτῶν, ἔτη γ'. Σέργιος ἡγούμενος τῶν Μανουὴλ ἐπὶ τῶν αὐτῶν ἔτη κ. Εὐστάθιος πρῶτος τῶν πρεσβυτέρων τοῦ ἐν τοῖς βασιλείοις ναοῦ, ἐπὶ τῶν αὐτῶν βασιλέων, ἔτη δ'. ᾿Αλέξιος ὁ ἐκκλησιάρχης τῆς μονῆς τῶν Στου δίου, ἐπὶ τῶν αὐτῶν βασιλέων, καὶ ἐπὶ τῆς αὐτοκρα τορίας τοῦ αὐτοῦ Κωνσταντίνου μόνου, καὶ Ῥωμανοῦ τοῦ ᾿Αργυροπούλου, καὶ Μιχαὴλ τοῦ Παφλαγό νος Μιχαὴλ τοῦ Καλαφάτου, καὶ Κωνσταντίνου τοῦ Μονομάχου, ἔτη ιη'. Μιχαὴλ ὁ Κηρουλάριος, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Κωνσταν τίνου τοῦ Μονομάχου, καὶ ἐπὶ Θεοδώρας τῆς Πορε φυρογεννήτου, καὶ ἐπὶ Μιχαὴλ γέροντος τοῦ ἀπὸ τοῦ Στρατιωτικοῦ, καὶ ἐπὶ τοῦ Κομνηνοῦ κυροῦ Ἰσαακίου, ἔτη ιε'. Κωνσταντίνος ὁ Λειχούδης ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ κυροῦ Ισαακίου τοῦ Κομνηνοῦ, καὶ ἐπὶ κυροῦ Κωνσταντίνου τοῦ Λούκα, ἔτη δ' ἥμισυ. Ιωαννης ὁ Ξιφιλίνος, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Κωνσταντίνου του Λουκα, καὶ ἐπὶ τῆς κυρᾶς Εὐδοκίας, καὶ Ρωμανοῦ τοῦ Διογένους, καὶ Μιχαὴλ υἱοῦ τοῦ Δούκα, ἔτη ιγ', μῆνας Γ'. Κοσμᾶς ὁ Ἱεροσολυμίτης, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Μιχαὴλ, καὶ ἐπὶ Νικηφόρου τοῦ Βοτανειάτου, καὶ ἐπὶ τοῦ κυροῦ 'Αλεξίου τοῦ Κομνηνοῦ, ἀρχιερατεύσας ἔτη ε', μῆνας Γ', εἶτα παρητήσατο. Εὐστράτιος ὁ τοὐπίκλην Γαριδᾶς, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ κυροῦ ᾿Αλεξίου, ἔτη γ΄. Νικόλαος μοναχὸς ὁ Γραμματικὸς, ὁ ἐν τῷ Λοφαδίῳ, θεοπρόβλητος ἀρχιερεὺς, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ κυροῦ ᾿Αλεξίου, ἔτη κι', μῆνας για Ἰωάννης ὁ εἰρομνήμων, ὁ ἐπιλεγόμενος τοῦ Χαλκη δόνος, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ ᾿Αλεξίου τοῦ Κωμνηνοῦ, καὶ Ιωάννου τοῦ Πορφυρογεννήτου, ἔτη κγ'. Λέων ὁ Στυπῆς, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Ἰωάννου τοῦ Πορ φυρογεννήτου, ἔτη η', μῆνας η'. Μιχαὴλ μοναχὸς, ὁ ἀσκητικώτατος, ὁ Οξείτης, ὁ NOTÆ. (34°) Ecclesiastici noffien officii, de quo infra. Monasticarum scilicet.

ἐπίκλην Κουρκούας, ἐπὶ τοῦ Πορφυρογεννήτου Μανουήλ simus, Oxites cognomento Curcuas, sub τοῦ Κομνηνοῦ, ἔτη β', μῆνας η΄. Κοσμᾶς ὁ Αττικός, ἐπὶ τοῦ αφτοῦ ἀρχιερατεύσας μῆνας τ' ἐξεβλήθη· καὶ ἦν ἡ Ἐκκλησία χηρεύουσα ι' μῆνας ι'. Νικόλαος μοναχός, ὁ Μουζάλων, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ, ἀρχιεπίσκοπος γενόμενος πρότερον Κύπρου, καὶ παραιτησάμενος, ὡς πολλοὶ μὲν ἔλεγον, καὶ τὴν ἀρχιερωσύνην αὐτήν, πολλοὶ δὲ, μόνην τὴν διοίκησιν τῶν πραγμάτων, καὶ ἐπὶ τριάκοντα ἑπτὰ ἔτη σχολάσας, εἶτα ἀνεβιβάσθη εἰς τὸν θρόνον τῆς Κωνσταντινουπόλεως, καὶ ποιήσας χρόνους γ', μῆνας δ', εἶτα παρητήσατο ἀμφιβόλως ἐκ βίας τῶν ἀποσχισθέντων ἀπ' αὐτοῦ, πολλῶν ὄντων, καὶ ἐξ ὧν αὐτὸς ἐχειροτόνησεν. Θεόδοτος μοναχός, καὶ ἡγούμενος μονῆς τῆς ἁγίας ἀναστάσεως, ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ κυροῦ Μανουήλ τοῦ Κομνηνοῦ, ἔτη... Νεόφυτος, ἔγκλειστος, ὁ ἀπὸ τῆς μονῆς τῆς Εὐερ γέτιδος, ἔτη... Χλιαρηνὸς Κωνσταντῖνος, διάκονος, καὶ σακελ λίου, ἔτη... Λουκᾶς ὁ Χρυσοβέργης, ἔτη... Μιχαήλ διάκονος, καὶ ἐπὶ τῆς σακέλλης, ὁ τοῦ ᾿Αγχιάλου, καὶ ὕπατος τῶν φιλοσόφων, ἴτη η΄. Ὁ μοναχὸς Χαρίτων, νῆς μονῆς τῶν Μαγκάνων, μῆνας ια΄. Ὁ μοναχὸς Θεοδόσιος, ὁ ἐξ ᾿Αντιοχείας ὁρμώ. μενος, ἐπὶ πολὺν δὲ χρόνον περὶ τὸν τοῦ ἁγίου Αὐξεντίου βουνὸν ἀσκήσας, ἔτη... εἶτα παρητήσατο. Ο Χαρτοφύλαξ καὶ Ὑπέρτιμος, κῦρος Βασίλειος ὁ Καματηρός. Καθαιρεθέντος δὲ αὐτοῦ, ἀνεβιβάσθη. Ο μέγας σακελλάριος, κῦρος Νικήτας ὁ Μουντάνης, Εἶτα παρητήσατο, Μετ' αὐτὸν, ὁ ἐν τῇ κατὰ τὸν βουνὸν τοῦ ἁγίου Αυξεντίου μονῇ τῶν ἁγίων ἀποστόλων ἡγεμονεύων μοναχῶν Λεόντιος, ὅστις καὶ διάκονος τῆς Ἐκκλησίας γέγονε. Καὶ διαβιβάσας μῆνας ζ', παρητήσατο. Καὶ μετ' αὐτὸν, μετετέθη ὁ πατριάρχης Ιεροσο λύμων, μοναχός, κῦρος Δοσίθεος, εἰς τὸ πατριαρχεῖον Κωνσταντινουπόλεως, οἰκονομίᾳ τοῦ βασιλέως, κυροῦ Ἰσπακίου τοῦ ᾿Αγγέλου, συνευδοκησάσης και τῆς συνόδου. Καὶ διεβίβασε χρόνους... καὶ κατεβιβάσθη. Καὶ γέγονε μετ' αὐτὸν πατριάρχης. Ὁ μέγας σκευοφύλαξ Γεώργιος ὁ Ξιφιλίνος. Καὶ ζήσας ἔτη Γ', μῆνας ι', καλῶς καὶ θεοφιλῶς, πρὸς Κύριον ἐξεδήμησε. Καὶ διὰ τὸ ἀποδημεῖν τον βασιλέα κῦρον Ἐλέξιον, τὸν ἀδελφὸν τοῦ κυροῦ Ἰσαακίου, εἰς ταξείδιον κατὰ δύσιν, ἐχήρευεν ο θρόνος μήνας β΄. Είτα γέγονε. Ιωάννης διάκονος καὶ χαρτοφύλαξ ὁ Καματηρός, ἐπὶ τῆς βασιλείας τοῦ αὐτοῦ κυροῦ ᾿Αλεξίου, ἔτη μέχρι τῆς ἁλώσεως ε', μῆνας η', ἡμέρας ζ'. "Εζησε Manuele Comneno in porphyra nato, an. ll, mens. VIII. Cosmas Atticus, cum sub eodem principe pontificatum mens. I administrasset, ejectus est: et Ecclesia vidua mansit mens. Χ. Nicolaus monachus, Muzalo, sub eodem imperatore, factus archiepiscopus antea Cypri, cum renuntiasset, ut plerique dicebant, ipsi pontificatui; ut alii, soli rerum administrationi, jamque ΣXXVII an. vacationem habuisset: tandem ad thronum Constantinopolis erectus est: in quo exegisset annos ill, mens. iv, iterum renuntiavit ambigue, coactus vi divulsorum ab ipso, qui mulli erant, et quorum aliquos ipsemet oriparat. Theodotus monachus, et abbas mansionis sanctæ Resurrectionis, sub eodem domino Manuele Comneno, an..... Neophytus, inclusus, ex mansione Evergetidis, an..... Constantinus Chliarenus, diaconus, et sacelli præfectus, an.... Lucas Chrysoberges, an..... Michael diaconus, et sacelli præfectus, Anchialinus, et summus philosophorum, an. VIII. Charito monachus, mansionis Manganorum, mens. XI. Theodosius monachus, oriundus ex Antiochia, qui longo tempore monasticam exercueratin colle sancti Aurentii an..... tandem renuntiavit, Dominus Basilius Camalerus, chartularius, et hypertimus, quo deposito, erectus est. Dominus Nicetas Muntanes, magnus sacellarius, qui renuntiavit. Leontius huic successit, qui monachorum in collis sancti Aurentii mansione sanctorum aposto lorum abbas, οι Ecclesia diaconus fuit. Cumque mens. vir exegisset, renuntiavit. Post hunc dominus Dositheus monachus, Hierosolymorum patriarcha, translatus est ad patriarchatum Constantinopolitanum,dispensatione principis, domini Isaacii Angeli,concilio etiam assensu. Cumque annus..... exegisset, deturbatus est, et substitutus in ejus locum. Georgius Xiphilinus, magnus vasorum custos, qui cum an. vi, mens. x, præclare ac religiose vixisset, ad Dominum migravit. Et quoniam aberat peregre dominum Alexius Aug.,domini Isaacii frater,in expeditione occidentali: caruit suo p triarcha thronus mensibus II.Postea factus est. Joannes diaconus et chartularius, Camaterus, eodem Alexio imperante, præluitque ad captam usque urbem, an. v, mens. viii, dieb. vu Vixit et NOTÆ. Ex insula Oxea, quæ monasterium habebat.

post captam urbem annis ut menaib. II, dieb. χιν. δὲ καὶ μετὰ τὴν ἅλωσιν τῆς μεγάλης πόλεως χρόEt capta fuit urbs indictione septima, die xi Aprilis. Post urbem vero captam, quod accidit anno mundi vicio Iocc. III, quoniam hic patriarcha in Didymoticho diem obierat, vacavit thronus annum unum, mens. x, postea factus est patriarcha. νους β΄, μῆνος β' ἡμέρας ιδ᾽· Γέγονε δὲ ἡ ἅλωσις κατὰ τὴν ζ΄ Ινδικτιῶνα, τῇ ιγ', τοῦ ᾿Απριλίου. Μετὰ δὲ τὴν ἅλωσιν τῆς μεγάλης πόλεως, ἐν ἔτει ψιβ' γενομένην, ἐπεὶ ὁ πατριάρχης οὗτος ἐν Διδυ μοτείχῳ ἐτελεύτησεν, ἐχήρευεν ὁ θρόνος χρόνον ἕνα, μῆνας ι'. Εἶτα ἐγένετο πανριάρχης. δ Dominus Michael Saurianus, magnus sacellarius, Ο μέγας σακελλάριος, κύρος Μιχαὴλ ὁ Σαυρια in oriente designatus ab imperatoredomino Theo- νός, ἐν τῇ ἀνατολῇ προβληθεὶς παρὰ τοῦ βασιλέως doro Lascare. Aabuitque sedem Nicææ, cumque κυροῦ Θεοδώρου τοῦ Λασκάρη· καὶ ἐκάθισεν εἰς pontifex fuisset annis..... mens..... diebus.... de- Νίκαιαν, ἀρχιερατεύσας δὲ χρόνους... μῆνας... cessit. Ac vacavit thronus mens. x S, propterea, ἡμέρας.. ἐτελεύτησε. Καὶ ἐνήρευεν ὁ θρόνος μηquod imperator in agrumn Thracensem profectus νας ι', καὶ ἥμισυ, διὰ τὸ τὸν βασιλέα ἀποδημεῖν εἰς esset. Die vero xx septembris, indictione ut, feria τὸ Θράκήσιον. Καὶ κατὰ τὴν κ' τοῦ Σεπτεμβρίου, τῆς prima, renuntiatus est. β΄ Ινδικτιῶνος, ἡμέρᾳ πρώτῃ, προεβλήθη. Dominus Theodorus Irenicus, chartularius et supremus philosophorum, qui et Cupas, cum anno uno pontificatui præfuisset, ac mensib.v, dieb. III decessit, cum imperator in regione Thracensi degeret. Mandatumque fuit magistratibus 4 patriarcha, caeterisque pontificibus, ut in scriptis sententias exponerent. Atque hoc jussu designatus est Maximus, abbas mansionis somno abstinentium. Cumque princeps eliam advenisset, ab illo quoque renuntiatus est, die xvii mensis..... Polius pontificalu mensib. viii, quem excepit. Dominus Manuel Charitopulus, annis..... Inde vir sanctus, Arsenius Autorianus, quo expulso, faotus est. Nicephorus, antea pontifex Ephesinus. Quo mortuo, rursus Arsenius erectus ast, iterumque pulsus. Hinc patriarcha factus. Germanus, episcopus Adrianopolitanus. Quo ejecto, thronum ascendit. Josephus abbas Galesii, vir et admirabilis vitæ, et confessionis corona ornatus. OFFICIA MAJORIS ECCLESIÆ. 1 Magnus @conomus. 2Magnus sacellarius. Ordo 1. 3 Magnus vasorum custos. 4 Magnus chartularius. 5 Sacelli praefectus. 6 Primus defensor. Ὁ χαρτοφύλαξ καὶ ὕπατος τῶν φιλοσόφων κύρος Θεόδωρος ὁ εἰρηνικὸς, καὶ Κουπᾶς, καὶ ἀρχιερα τεύσας χρόνον ένα, μῆνας δ', ἡμέρας γ', ἐτελεύτη σεν· ὄντος τοῦ βασιλέως ἐν τῷ θέματι τῶν θρακησίων. Ωρίσθησαν δέ οἱ ἄρχοντες τοῦ πατριάρχου, καὶ οἱ ἀρχιερεῖς, ἐγγράφως γνωμοδοτῆσαι. Καὶ προεβλήθη διὰ προστάγματος, Μάξιμος ὁ καθηγού μενος πονῆν τῶν ᾿Ακοιμήτων. Ελθόντος δὲ καὶ τοῦ βασιλέως, προεβλήθη καὶ παρ' αὐτοῦ κατὰ τὴν ιζ' του... μηνός. ᾿Αρχιεράτευσε μῆνας η, μεθ' ὃν Κύρος Μανουὴλ ὁ Χαριτόπουλος ἔτη... Εἶτα ὁ ἅγιος Αρσένιος ὁ Αὐτωριανός. Εκόληθέντος δὲ αὐτοῦ, ἐγένετο Νικηφόρος, ὁ πρὶν Εφέσου. Οὗ ἀποθανόντος, πάλιν ὁ ἅγιος ἀνεβιβάσθε ᾿Αρσένιος, καὶ πάλιν ἐξεβλήθη. Καὶ γέγονεν. ῾Ο ᾿Αδριανουπόλεως Γερμανός. Αὐτοῦ δὲ ἐκβλη θέντος, ἀνῆλθεν εἰς τὸν θρόνον Ἰωσὴρ ὁ τοῦ Γαλησίου Αγούμενος, ἀνὴρ θαυμα στὸς τὸν βίον, καὶ ὁμολογίας στεφάνω κεκοσμημένος. ΤΑ ΤΗΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΟΦΦΙΚΙΑ. Τάξις α'. α' ὁ μέγας οἰκονόμος. β' ὁ μέγας σακελλάριος, ὁ μέγας σκευοφύλαξ. δ' ὁ μέγας χαρτοφύλαξ. ε΄ ὁ σακελλίου. δ Β' ὁ πρωτέκδικος. 7 Protonotarius. 8 Logotheta. 9 Castrensis. 10 Referendarius. 11 commentariis. Ordo 2. Τάξις β΄. ζ' ὁ πρωτονοτάριος. η ὁ λογοθέτης. Θ΄ ὁ κανστρίσιος. ι' ὁ ρεφερενδάριος. ια΄ ὁ ὑπομνηματογράφος. ιβ ὁ Ιρομνήμων. Ordo 3. 12 Hieromnemon. officiariis. Flandris et Venetis. NOTE. Τάξι; γ·

ιγ' ὁ ὑπομιμνήσκων. ιδ' ὁ διδάσκαλος τοῦ Εὐαγγελίου. ιε΄ ὁ διδάσκαλος τοῦ ᾿Αποστόλου. ις' ὁ διδάσκαλος τοῦ Ψαλτῆρος. Τάξις δ'. ιζ' ὁ ἐπὶ τῶν γονάτων. ιη' ὁ ἐπὶ τῶν κρίσεων. ιθ᾽ ὁ ἐπὶ τῶν δεήσεων. καὶ ὁ ἐπὶ τῶν σεκρετῶν. Τάξις ε΄. κ' ὁ ἐπί τῆς ἱερᾶς καταστάσεως. κβ΄ ὁ ἄρχων τῶν μοναστηρίων. κγ' ὁ ἄρχων τῶν Ἐκκλησιῶν. κδ᾽ ὁ ἄρχων τοῦ Εὐαγγελίου. κε ὁ ἄρχων τῶν ἀντιμινσίων. κι' ὁ ἄρχων τῶν φώτων. κη ὁ πρώτος ὁστιάριος. νθ᾽ ὁ δεύτερος ὀστιάριος. λ' ὅ νουμοδότης απ' ὁ ρήτωρ. Τάξις Γ'. λα' ὁ πριμμικήριος τῶν πατριαρχικών νοταρίων. 13 Suggestor. 14 Doctor Evangelii. 15 Doctor Apostoli. 16 Doctor Psalterii. Ordo 4. 17 Agenibus minister. 18 Praefectus judiciorum. 19 Praefectus supplicum libellorum. 20 Praefectus sacri consistorii. 21 Præfectus secretorum. Ordo 5. 29 Praefectus monasteriorum. 23 Præfectus Ecclesiarum. 24 Praefectus Evangelii. 25 Præfectqs antemensalium. 26 Præfectus luminum. 27 Orator. 28 Primus ostiarius. Ordo 6. 29 Secundus ostiarius. 30 Nummorum dator. 31 Primicerius patriarchicorum notariorum. ΑΠΟΚΡΙΣΕΙΣ, ΕΠΙΣΤΟΛΑΙ, ΨΗΦΟΙ ΤΩΝ ΑΛΛΩΝ ΕΠΙΣΚΟΠΩΝ ΚΑΙ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ. RESPONSA, EPISTOLA, SENTENTIÆ ALIORUM EPISCOPORUM SANCTORUMQUE PATRUM. • Επιστολή πεμφθεῖσα παρὰ τοῦ πάπα Ρώμης κυρίου Αδριανού, πρὸς τὸν ἁγιώτατον ἀρχιε πίσκοπον Θεσσαλονίκης, κύριον Βασίλειον τὸν ᾿Αχριδηνόν· περὶ τοῦ ἐνωθῆναι τῇ δυτικῇ Ἐκκλησίᾳ τὴν ᾿Ανατολικήν. Αδριανὸς ἐπίσκοπος, δοῦλος τῶν δούλων Θεού, τῷ σεβασμίῳ ἀδελφῷ τῶν Θεσσαλονικέων ἀρχιεπισκώπῳ, ἀσπασμὸν, καὶ ἀποστολικὴν εὐλογίαν. Ἐξ ὅτου διὰ τοῦ ἀρχαίου πολεμίου τοῦ φθόνου ὁ Κωνσταντινουπόλεως θρόνος ἀπὸ τῆς ἱερᾶς [ἁγίας] Ρωμαίας καὶ ἀποστολικῆς (δ δίχα δακρύων κυματώσεως μόλις εἴπομεν) ἑαυτὸν Ἐκκλησίας ἐχώρισε, καὶ ὁ ἐχθρὸς τοῦ ἀνθρώπου τὸν ἴδιον τὸν τῆς κακίας ἐξέχυσε, καὶ ἀπὸ τῆς μητρὸς ὑπακοῆς τὰ τέκνα Epistola a domino Adriano papa Roma missa ad sunetissimum archiepiscopum Thessalonicensem, dominum Basilium Achridenum, de unienda Orientali Ecclesia cum Occidentali. Adrianns episcopus, servus servorum Dei, γρα nerando fratri Thessalonicensium archiepiscopo, salutem et apostolicam benedictionem. Ex quo per invidiam hostis antiqui Constantinopolitana sedes a sacrosancta Romana et aposto lica, quod sine lacrymarum inundalione vix famur, Ecclesia seipsam separavit, et hominis inimicus proprium malitia venenum effudit, et a matris obedientia liberi secesserunt, unitatisque

locum binarius subiit: laborem multum et studium ἀπέστησαν 76, καὶ εἰς τὸν τόπον τῆς ἐνότητος ὁ qui nos praecesserunt beati Petri successores adhi- δυτικὸς ἐπεισῆλθε· πολὺν κόπον καὶ σπουδὴν οἱ πρὸ buerunt, ut schisma de medio tolleretur, et uni- ἡμῶν διάδοχοι τοῦ μακαρίου Πέτρου ἀπένειμαν, ἵνα tali Ecclesia, qui se ab ea separarunt, redde- καὶ τὸ σχίσμα ἀρθῇ ἐκ μέσου, καὶ τῇ ἑνότητι rentur. Quamobrem et nos, qui hoc tempore apo- τῆς Ἐκκλησίας οἱ ἀπ᾿ αὐτῆς ἑαυτοὺς χωρίσαντες stolica sedis curam suscepimus, ut Deo placet ἀποδοθῶσι. Διὸ καὶ ἡμεῖς οἱ τοῦ νῦν καιροῦ τοῦ ἀποomnibus Ecclesiis,quæ suntintra terrarum orbem, στολικοῦ θρόνου τὴν φροντίδα δεξάμενοι, ὡς τῷ θεῷ constituere; quamvis beali Petri virtutibus par ἀρεσκει διατίθεσθαι πάσαις ταῖς Ἐκκλησίαις ταῖς ὑπὸ nihil habeamus, ministerio tamen fungi cogimur. τὴν οἰκουμήνην οὔσαις, εἰ καὶ ταῖς χάρισι τοῦ μακα Adid credidimus attendendum,ne connumeremur ρ!ου Πέτρου μηδέν τι ἰσάζον ἔχομεν, τέως βιαζόμεθα (quod absil) iis, quos per prophetam Dominus re- τὴν διακονίαν ἐκτελεῖν. Πρὸς τοῦτο ἑαυτοὺς ἡγάγου prehendit, dicens: Quod ejectum est, non intro- μεν προσέχειν μήπως συναριθμηθῶμεν (ὅπερ μὴ duxistis; quod infirmum, non sanavistis et quod γένοιτο άν τῷ ἀριθμῷ οὓς ὄνειδίξει ὁ Κύριος διὰ τοῦ periit, non quæsivistis; et quod confractum, non προφήτου, λέγων, Τὸ ἐκβληθὲν οὐκ εἰσηγάγετε, τὸ obligaslis. Ideoque ad introductionem liberorum, ἀσθενὲς οὐκ ἐθεραπεύσατε, καὶ τὸ ἀπολωλὸς οὐκ in locum Ecclesia et unitatis r, inventionemque " ἐζητήσατε, καὶ τὸ συνθλασθὲν οὐκ ἐδεσμεύσατε 77. Τῷ amissæ drachma properemus: et apostolico præ- τοι πρὸς τὴν εἴσαξιν τῶν τέκνων πρὸς τὸν τόπον τῆς cepto incitati, in eos qui doctrinæ sermones εκκλησίας 78, καὶ τὴν εὔρεσιν τῆς ἀπολλυμένης δραχ aspernantur, ut persuasum habeamus moderari, μῆς σπεύσωμεν, καὶ τῷ ἀποστολικῷ προστάγματι et fidelium admonitionem tempestive intempestive συνωθούμενοι, πρὸς 78 τοὺς τῶν τῆς διδασκαλίας factam. Et illius exemplo edocti, qui erat gloriæ λόγων ἀμελοῦντας, ἐπιστατεῖν ἡμᾶς πείθειν 80, καὶ Dominus, et omnia in sua potestate habens, incli- τὴν νουθεσίαν τῶν πιστῶν] εὐκαίρως 84, ἀκαίρως καὶ nare fecit calos, et descendit: acceplaque servi τῷ παραδείγματι ἐκείνου διδαχθέντες, ὃς ἦν Κύριος forma seipsum exinanivit, ut ovis amissa suo gre- της δόξης, καὶ πάντα ἐν τῇ ἰδίᾳ ἐξουσίᾳ ἔχων, ἔκλινεν gi restitueretur. Unde, frater in Christo, dilectio- ὅμως οὐρανοὺς καὶ καιῆλθε, καὶ ἑαυτὸν ἐκένωσε, nem tuam his litteris admonemnus, ut hanc rem μορφὴν δούλου λαβών, ἵνα τῇ ἰδίᾳ ποίμνῃ τὸ ἀπολω diligenter cures. Nam una sola est Ecclesia, et una λος πρόβατον ἀποδοθῇ. Ενθεν τοι, ἀδελφὲ ἐν Χριστῷ, sola sanctifcationis arca, in quam unumquemque τὴν ἀγάπην σου 88 διὰ τῶν παρόντων γραμμάτων fidelium e diluvio servari oportet: et circa unio- παραινούμεν, ἵνα ἀκριβῶς φροντίσῃς, ἐπεὶ μία ἐστὶ nem ejus modis omnibus labores: tuaque cogitet – μόνη Εκκλησία, καὶ μία μόνη ἡ τοῦ ἁγιασμοῦ κι prudentia ut Ecclesia Dei non possit divisa con- βωτός, εἰς ἣν ἕνα ἕκαστον τῶν πιστῶν δεῖ ἀπὸ τοῦ sistere, ut omnem animam viventem e praesentis κατακλυσμού σωθῆναι· καὶ πρὸς τὴν ἐνότητα αὐτῆς diluvii procellis, intra unam arcam Ecclesia πᾶσι τρόποις κοπιάσῃς· καὶ διαλογισάτω ἡ σή φρό congregari oporteat ad beatum Petrum omnium νησις πῶς ἡ Ἐκκλησία τοῦ Θεοῦ οὐ δύναται συν fidelium gubernatorem. Traditum est quonam ίστασθαι διηρημένη· πᾶσαν ψυχὴν ζῶσαν ἀπὸ τῆς modo sancti Patres, divino spiritu illuminati, τρικυμίας τοῦ παρόντος κατακλυσμοῦ ἔσωθεν τῆς omnium Ecclesiarum primatum sacrosanctam μιᾶς κιβωτοῦ 84 τῆς Ἐκκλησίας δεῖ συναθροισθήναι Romanam Ecclesiam absolute obtinere jusserint, ἐπὶ τῷ μακαρίῳ 85 Πέτρῳ, τῷ κυβερνήτῃ πάντων τῶν et ad ejus sententiam omnium judicium referri πιστῶν, παρεδόθη· πῶς οἱ ἅγιοι Πατέρες, οἱ τῷ prascripserint. Εt ad tollendam de medio divisio- θείῳ Πνεύματι πεφωτισμένοι, πασῶν τῶν 'Exnem, ad unionem Ecclesia, ad conjunctionem κλησιῶν τὰ πρωτεῖα ἁπλῶς τὴν ἱερὰν καὶ ἁγίαν divisi parietis, propter Dei dilectionem, propter Ρωμαίαν Εκκλησίαν ἔχειν ἐκέλευσαν καὶ πρὸς anima salutem, et propter fruitionen gloriæ, quæ τὴν αὐτῆς γνώμην πάντων τὴν κρίσιν τετυπώκασιν non marcescit, vigilanter adverte. Primum apud αναφέρειν· καὶ πρὸς τὸ ἀνελεῖν τὴν διαίρεσιν ἐκ teipsum, deinde in aliis, quatenus d vina gratia Ο τοῦ μέσου, πρὸς τὴν ἑνότητα τῆς Ἐκκλησίας, πρὸς largitur,da operam ut grex cum Ecclesia uniatur. τὴν σύλευξιν τοῦ διῃρημένου τείχους, διὰ τὴν et qui seipsa Dominicas oves confitentur, ad gre- τοῦ Θεοῦ ἀγάπην, διὰ τὴν τῆς σῆς ψυχῆς σωτηρίαν, grm beati Petri revertantur, qui Domini jussu καὶ διὰ τὴν ἀπόλαυσιν τῆς ἁμαράντου δόξης, eorum curam suscepit. Nos quidem in hoc non εγρηγόρως πρόσχες· καὶ πρῶτον παρὰ σεαυτῷ, temporariam laudem spectamus, non prætereuntem μετέπειτα δὲ ἐπὶ τοῖς ἄλλοις, ὅσην 88 ή θεία 76 ἀπέστησε. 77 έδεσμήσετε. 78 πρὸς τὴν ἐνότητα τῆς Ἐκκλησίας. 79 ᾧ πρὸς. 80 πείθει. 81 νουθεσίαν, ἐπειγειν εὐκαίρως. 83 τῇ ἀγάπῃ σου. 83 διαλογίσηται, δὲ τῆς τιμίας κιβωτού, 88 πῶς τῷ μακ. 88 ἴσον, 87 μακρὰν ἀπελθεῖν ὀδόν. ' * liberorum ad unitatem Ecclesiæ, inventionemque. tum apostolico præcepto impulsi, quo iis, qui doctrinæ verba negligenter curant, instare hortatur, et admonitionem urgere tempestivé, intempestive tum illius exemplo. venerabilem. congregari oporteat: quo modo beato Petro, gubernatori omnium fidelium, tradita sit quonam modo sancti.

χάρις δίδωσιν, ἐργάζου, ἵνα τὸ ποίμνιον ἐνωθῇ gloriam quærimus, qui pascendi suscepimus off τῇ Ἐκκλησία· καὶ οἱ ὁμολογοῦντες ἑαυτοὺς δεσπο- cium r. Servos nos omnium Dei servorum confiteτικὰ πρόβατα, πρὸς τὸ τοῦ μακαρίου Πέτρου ἐπι- mur.Sed cum Dominum et Magistrum nostrum, στρέψωσι βόσκημα, ὃς τὴν αὐτῶν φροντίδα ἐδέξατο ut unum mortuum resuscilaret in corpore, proἐκ τοῦ Λεσποτικοῦ προστάγματος. Ἡμεῖς μὲν οὖν fectum fuisse *,et lacrymatum legimus ad sepulἐν τούτῳ οὐ τὴν πρόσκαιρον εὐδοξίαν θεωροῦμεν, οὐ crum, et dixisse: Lazare, exi foras: judicamus τὴν παρερχομένην δόξαν ἐκζητοῦμεν, οἳ τὸ ποιμαίνειν indignum, si Domini relineamus talentum,et quos ἐδεξάμεθα ἐκ τοῦ ὀφφικίου. Δούλους ἡμᾶς πάντων possumus, in anima resuscitare negligamus. Quod τῶν τοῦ Θεοῦ δούλων ὁμολογοῦμεν. ᾿Αλλ᾽ ἐπεὶ τὸν superest, dilectos filios nostros Balduinum et κύριον καὶ διδάσκαλον ἡμῶν, ἵνα ἕνα νεκρὸν ἀνα- Baldilzioninum praesentes tabellarios y ad dilec στήσῃ, ἐν σώματι ἀπελθεῖν ὁδὸν 87 καὶ δακρύσαι tissimum filium nostrum Emmanuelem imperatoἀναγινώσκομεν ἐν τῷ μνήματι, καὶ λαλῆσαι, Λάζαμε rem Constantinopolitanum a religioso coetu misδεῦρο ἔξω· ἀνάξιον κρίνομεν, ἐὰν τὸ τάλαντον τὸ sos, dilectioni tuæ studiose commendamns: roΔεσποτικὸν ἐπισχῶμεν, καὶ ἀμελήσωμεν ες δυνά- gantes, ut per: dilectionem Dei beatique Petri, et μεθα ἐν ψυχῇ ἀναστῆσαι. Περὶ τοῦ λοιποῦ, τοὺς ἀγα- sedis apostolica et pietatis cultum *, aspectu graπητους ἡμετέρους υἱοὺς Βαλδούιν καὶ Βαλδίζίονιν, β lioso in eorum necessitatibus consolationem adhiτοὺς τῶν παρόντων γραμμάτων ἀποκομιστάς, πρὸς beas. De tua valetudine cupimus per litteras Geri τὸν ἀγαπητικώτατον υἱὸν ἡμῶν Ἐμμανουὴλ τὸν αὐ- certiores. τοκράτορα Κωνσταντινουπόλεως ἀπὸ τοῦ εὐλαβους ἀθροίσματος πεμφθέντας, τῇ ἀγάπῃ σου παραδίδομεν· ἐρωτῶντες, ἵνα αὐτοῖς διὰ τὴν ἀγάπην τοῦ Θεοῦ, καὶ τοῦ μακαρίου Πέτρου, καὶ τοῦ ἀποστολικού θρόνου, καὶ τὴν τῆς εὐλαβείας εὐλάβειαν 88, βλέμματι χαρίεντι ἐν ταῖς ἰδίαις ἀνάγκαις τὰς παρακλήσεις ἀποδώσεις - δὲ σὰς ὑγιείας διὰ τῶν σῶν γραφῶν θέλομεν ἡμῖν δηλώσασθαι. ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΑΧΡΙΔΕΝΟΙ. BASILII ACHRIDENI. προσεκτικώς Α΄. Αντιφραφή 80 τοῦ ἔγιωτάτου ἀρχιεπισμόπου I. Rescriptum sanctissimi archiepiscopi ThessaΘεσσαλονικῆς, κυρίου Βασιλείου του Αχριδηνοῦ, πρὸς τὸν πάπαν Ῥώμης κύριον Αδρια γόν, ο lonicensis, demini Basilii Achrideni,ad papam Romanum, dominum Adrianum. ᾿Ανέγνωμέν σου τὴν ἐπιστολὴν, ἁγιώτατε πάπα, Legimus tuam epistolam, sanctissime papa, ex καὶ κατενοήσαμεν ἐξ αὐτῆς τὸ ὕψος της διανοίας qua perspeximus ingenii tui sublimnitatem, humiliσου, τὸ βάθος τῆς ταπεινώσεως, τὸ πλάτος τῆς κατὰ “tatis profunditatem, latitudinem b tuæ erga Deum Θεὸν ἀγάπης καὶ διαθέσεως· ὑφ᾿ ἧς οὐ στενοχωρεῖται dilectionis et affectionis, per quam non coangusρου ἡ ἀποστολικὴ καρδία, ἀλλὰ πλατύνεται μᾶλλον tatur apostolicum cor tuum, quin potius viscera τὰ σπλάγχνα εἰς ὑποδοχὴν καὶ περιποίησιν τῶν ἐν dilatantur, ad suscipiendum acquirendumque ἀπάσαις ταῖς Ἐκκλησίαις Χριστιανῶν. Ἐπεγνωμέν omnium Ecclesiarum Christianos. Vocem tuam σου τὴν φωνὴν διὰ των γραμμάτων λαλήσασαν ἡμῖν agnovimus per lilleras, alloquentem nos ad aures εἰς τὰ ὦτα καὶ τὴν διάνοιαν. Ηκούσαμεν λαλοῦντος mentisque intima. Audivimus loquentem ut patrem, ὡς πατρὸς, ὡς ποιμένος, μᾶλλον δὲ ἀρχιποίμενος, ut pastorem, vel potius archipastorem c. Nam Ως μὲν γὰρ πατὴρ, καὶ τοὺς ἀπηλλοτριωθεί σου quasi pater, Glius, qui a te abalienati videntur, δοκοῦντας υἱοὺς, ὑπὸ τοὺς πατρικούς σου κόλπους sub paternos sinus tuos cogis, eorumque solliciσυνάγεις, καὶ κηδόμενος τούτων διατελεῖς· ὡς δὲ tudinem habes: quasi pastor autem,ul oves erranποιμὴν, οἷα πρόβατα πεπλανημένα ἀνακαλῇ· ὡς les, revocas; quasi pastorum pastor, pastoralem δὲ ποιμένων ποιμὴν τὴν ποιμαντικήν σου καὶ θεοδί- tuam et divinitus infusam scientiam nos doces, ne δακτον ἐπιστήμην διδάσκεις ἡμᾶς, καὶ τῶν ποιμνίων greges negligamus sed totis viribus prospiciamus, μὴ ἀμελεῖν, ἀλλὰ πάσῃ δυνάμει προνοεῖσθαι, καὶ τὸ μ ut ei, quod male habet, sedulo medeamur. Audiκακῶς ἔχον θεραπεύειν ἐπιμελῶς. Ηκούσαμεν ἀνα- vimus revocantem ad seipsum, et ad vocem tuam καλουμένου πρὸς ἑαυτὸν, καὶ ἐπεστράφημεν σου conversi sumus. Plane si alienos a tua sanctitate πρὸς τὴν φονήν. Πάντος δὲ εἰ ἀλλοτρίους υἱοὺς filios nos ipsos existimassemus, aut longe a pasto- [τῆς σῆς ἁγιότητος] ἐλογιζόμεθα ἑαυτοὺς, ἢ τῆς rali cura lua separari voluissemnus, nequaquam σῆς ποιμαντικῆς ἀπομακρύνεσθαι προηρούμεθα, agnovissemus ut paternam vocem, neque ad pastoοὐκ ἂν οὔτε ἐπέγνωμεν ὡς πατρικὴν τὴν φωνὴν rem receptui canentem d conversi fuissemus. Nam οὔτε ὡς ποιμένος τὸ ἀνακλητικὸν ᾄδοντος ἐπανεστρά- juxta verbum Domini, nemo unquam noscet extraφημεν. Κατὰ γὰρ τὸν τοῦ Κυρίου λόγον, οὐδείς neorum vocem, sed potius ab ea fugiet. Quid igiποτε ἐπιγνώσεται τῶν ἀλλοτρίων τὴν φωνήν, ἀλλὰ tur ad nos errantis ovis similitudo, sanctissime 88 εὐρεβείας εὐλαβ. 80 αντίγραμμα. • pascendi munus suscepimus ex officio. * longum iter confecisse. * Balditzionem, latores harum litterarum. s ut propter. reverentiam. b amplitudinem. • pastorem principem. 4 ut pastore receptui canente.

papa? quid imago amissæ drachma? Nos enim e μᾶλλον καὶ φεύξεται ἀπ' αὐτῆς. Τί οὖν πρὸς ἡμᾶς ἡ sinu tuo excidisse negamus, et filiorum appella. tionem, aut pastoralem curam non refugimus, ut tale convicium nobis exprobetur. Tuto aulem ac firmiter, Dei gratia stetimus * in beati l'etri confessione. Et quem ille confessus est, et prædicavit, confitemur et prædicamus; nihil ex synodalibus sanctorum Patrum decretis innovantes, nec adjicientes evangelicis et apostolicis verbis, ad unum spicem usque, vel iota unum. Didicimus enim a gentium præcone, quam gravis impendeat iis pæna, qui talia audent.Etsi enim ego, (inquit) vel angelus de ccelo annuntiaverit vobis præter id, quod accepistis, anathema esto. Hoc metuentes, vivificam et incruentam hostiam, ut qui accepit a Domino nobis tradidit, sic exhibemus e: Judaicam quidem humilitatem, et legis umbram superascendentes; cum Jesu autem, et ejus discipulis in sublimis gratiæ palatium conscendentes: et panem comedentes, non amictionis, (ut lex ait), sed laritiæ, et cor revera confirmantem. Quod si ut pastores illi desipuimus, (quod absit, nec tantum in nos possit malignus) de quibus Jeremias propheta lamentans ait: Sacerdotes non dixerunt: Ubi est Dominus?et qui legi adhærebant, nesciverunt me: et pastores in me impii fuerunt. Si tales tibi videbantur, sanctissime later, quonam pacto posses nos aliter nominare, quam oves errantes,et drachmam perditam, et multorum dierum mortuum in sepulcro jacentem? Verum ne eam de nobis opinionem concipias. Neque enim aliud novimus fun. damentum, quam quod substructum est. Eadem que tecum, prædicamus et docemus ego iique omnes, qui ad magnam apostolicamque sedem Constantinopolitanam pertinemus. Et unus, qui in utrisque Ecclesiis personal, sermo fidei: idemque sacrificatur agnus, qni tollit peccata mundi Christus, inter occidentales antistites, qui sub tuum principale culmen agunt, et nos, qui ab oriente sole sublimi ' Constantinopolitana sede sacerdotii accepimus splendorem: quamvis parva quædam offendicula in medio interjecta nos separarint, et ex uno eodernque spiritu multos fecerinti. Quæ omnino tollere de medio, et velut lapides, juxta propheticum sermonem,e via projicere,unitatemque Ecclesiarum sine offendiculo constituere, tum sanctitatis erit: quæ Christi exemplo velut e coelo prospiciens, distantia in unum congregare vult k et potest. Nos enim pauci i sumus, et parvo gregi præsumus, mediocrem quidem, et ut gullam dicendi facultatem habentes, vitutis autem nequidquamn participes: etiam si tua sanctitas [contrarii] persuasione decepta, maxima quædam παραβολὴ τοῦ πλανηθέντος προβάτου, ἁγιώτατε πάπα; Τί δὲ εἰκὼν τῆς ἀπολωλυίας δραχμής, Ἡμεῖς γὰρ οὔτε ἐκπεσόντας ἑαυτοὺς τῶν σῶν κόλπων φαμέν, οὔτε τὴν υἱότητα ἢ τὴν ποιμαντικὴν ἀποφεύγομεν, ἵνα καὶ οὕτως ὀνειδιζώμεθα· ἑστήκα μεν δέ, Θεοῦ χάριτι, ἐπὶ τῆς τοῦ μακαρίου Πέτρου ὁμολογίας 81 ἀσφαλῶς τε καὶ ἀκλινῶς· καὶ ὃν ἐκεῖ νος ὡμολόγησε καὶ ἐκήρυξεν, ὁμολογοῦμέν τε καὶ κηρύσσομεν· μὴ καινίζοντές τι τῶν τοῖς ἁγίοις Πατράσι συνοδικώς δεδογμένων, μὴ προστιθέντες τοῖς εὐαγγελικοῖς καὶ ἀποστολικοῖς λόγοις, ἄχρι καὶ μιᾶς κεραίας, ἢ ἱῶτα ἐνός. Εμάθομεν γὰρ οἷον ἐστι παρὰ τῷ κήρυκι τῶν ἐθνῶν βαρὺ τὸ ἐπικρεμασθὲν ἐπιτί μιον τοῖς τὰ τοιαῦτα τολμῶσι. Κἂν γὰρ ἐγώ (φησίν) Bἢ ἄγγελος ἐξ οὐρανοῦ εὐαγγελίζηται ὑμῖν παρ' ὃ παρελάβετε, ἀνάθεμα ἔστω. Τοῦτο φοβούμενοι, καὶ τὴν ζωοποιὸν καὶ ἀναίμακτον θυσίαν ὡς ὁ παραλα βὼν ἀπὸ τοῦ Κυρίου παρέδωκεν ἡμῖν, οὕτως ἐπιτελούμεν· τὴν μὲν Ἰουδαϊκὴν ταπεινότητα, καὶ τὴν τοῦ νόμου σκιὰν ὑπεραναβαίνοντες, εἰς δὲ τὸ ὑπερῷον τῆς ὑψηλῆς χάριτος μετὰ τοῦ Ἰησοῦ καὶ τῶν αὐτοῦ μαθητῶν ἀναβαίνοντες· καὶ ἄρτον ἐσθιον τες, οὐχὶ τὸν τῆν κακώσεως, ὡς ὁ νόμος φησίν, ἀλλὰ τὸν τῆς εὐφροσύνης, καὶ ὄντως καρδίαν στη ρίζοντα. Εἰ δὲ κατὰ τοὺς ποιμένας ἐκείνους Αφρονευσάμεθα (δ μή γένοιτο μηδὲ εἰς τοσοῦτον καθ᾿ ἡμῶν ἰσχύσῃ ὁ πονηρὸς) περὶ ὧν ὁ προφήτης Ιερε. μίας θρηνῶν ἔλεγεν· Οἱ ἱερεῖς οὐκ εἶπον, ποῦ ἔστι Κύριος; καὶ οἱ ἀντεχόμενοι τοῦ νόμου, οὐκ ἠπί σταντό με καὶ οἱ· ποιμένες ἠσέβουν εἰς ἐμέ. Εἰ τοιουτοί σοι ἦμεν, ἁγιώτατε Πάτερ, πῶς ἂν ἄλλως εἶχες ονομάζειν ἡμᾶς ἢ πρόβατα πλανηθέντα, καὶ δραχμὴν ἀφανισθείσαν, καὶ νεκρὸν ἐν τάφῳ κείμε νoν πολυήμερον; ᾿Αλλὰ μὴ οὕτως οἵου περὶ ἡμῶν. Οὔτε γὰρ θεμέλιον ἄλλον οἴδαμεν παρὰ τὸν κείμενον, καὶ τὰ αὐτά σοι πρεσβεύομεν καὶ διδασκομεν ἐγὼ τε καὶ πάντες οἱ τοῦ μεγάλου καὶ ἀποστολικοῦ τῆς Κωνσταντινουπόλεως θρόνου· καὶ εἷς ἐν ἀμφοτέραις ταῖς Ἐκκλησίαις ὁ λαλούμενος λόγος τῆς πίστεως - καὶ ὁ αὐτὸς ἀμνὸς θύεται, ὁ τοῦ κόσμου αἴρων τὴν άμαρτίαν, Χριστὸς, ἐν τε τοῖς κατὰ δύσιν ἀρχιε ρεῦσι, τοῖς ὑπὸ τὴν σὴν τελοῦσι κορυφαίαν ἀκρότητα, καὶ ἡμῖν τοῖς ἐξ ἡλίου ἀνίσχοντος τοῦ ὑψηλοῦ τῆς Κωνσταντινουπόλεως θρόνου δεχομένοις τὰς τῆς ἱε ρωσύνης αὐγάς· εἰ καί τινα βραχές προσκόμματα εἰς μέσον παραῤῥιφέντα διάστησαν ἡμᾶς, καὶ πολύ λοὺς πεποιήκασι, τοὺς ἑνὸς καὶ τοῦ αὐτοῦ Πνεύμα τος. πάντως ἐξελεῖν ἐν τοῦ μέσου, καί ὡς λίθους τινὰς ἐκ τῆς ὁδοῦ διαρρίψαι, κατὰ τὸν προφητικὸν λόγοι, καὶ ἀπρόσκοπον τὴν ἐνότητα τῶν Ἐκκλησιῶν καταστῆσαι, τῆς σῆς ἔσται ἁγιωσύνης, τῆς χριστομιμήτως ὡς ἐξ οὐρανοῦ διακοπτούσης, καὶ τὰ Ο 90 πάτερ. 91 ἐπὶ τῇ τοῦ μακαρίου Πέτρου ὁμολογία, • stamus. ssacrificium. s sic perficimus: n transcendentes: ' qui ad solem orientem a sublimi. } et multos effecerint, qui unius et ejusdem spiritus sumus. * dirempta denuo copulare vult. ' parvi. k

qui hic peregrinati, nos allocuti sunt. Tum autem integrita, ", undique perfecti Christi, tam sede, quam peritia, et vitæ splendre,imaginem et similitudinem referens, poterit omnino dissidio causam præbentia scandala removere, et Ecclesiis unionem soliditatemque restituere. Habet autem ad hoc sanctitas tua unanimem et adjutorem polentissimum, et inter imperatores maximum ac summum pietate, qui et viribus inexpugnabilis, et prudentia excellens, et inter omnes bonos qui unquam admirationi fuerunt celeberrimus, cujus mutui et nos parebimus, et servi Dominicæ voluntali obsequemur. διεστῶνα συνάγειν 88 καὶ βουλομένης καὶ δυναμένης de nobis suspicata sit, ex dilectione quorumdam εἰς ἔν. Ἡμεῖς μὲν γὰρ βραχεῖς, καὶ βραχέος ποιμνίου κατάρχομεν, μέτριον μὲν καὶ κατὰ σταγόνα τὸν λόγον ἔχοντες, ἀρετῆς δὲ μετέχοντες οὐδ ὁτιοῦν· εἰ καὶ ἡ ση ἁγιότης μέγιστά τινα περὶ ἡμῶν ὑπενόησεν, ἐκ τῆς τινων ἀγάπης τῶν ἐνταῦθα ἐπιδε δημηκότων, καὶ ἡμῖν ὡμιληκότων, πάντως παραπεισθεῖσα. Η δέ γε σή τελειότης, καὶ τοῦ παντε λείου Χριστοῦ εἰκόνα καὶ ὁμοίωμα φέρουσα κατά τε τὸν θρόνον κατά τε γνώσιν καὶ τὴν τοῦ βίου λαμπρότητα, δυνατή πάντως ἔσται καὶ τὰ διιστῶντα σκάνδαλα περιελεῖν, καὶ ταῖς Ἐκκλησίαις ἀποκαταστῆσαι τὸ ἑνιαῖον καὶ ἀδιάτμητον. Εχει δὲ πρὸς τοῦτο ἡ ἁγιότης σου 83 σύμπνουν καὶ συνεργὸν τὸν κραταιότατον καὶ μέγιστον ἐν βασιλεῦσι, κρὶ ἀκρότατον τὴν εὐσέβειαν, τὸν καὶ τὴν θὰ ἰσχὺν ἀπρόσμαχον, καὶ τὴν φρόνησιν ἀνυπέρβλητον, καὶ ἐν ἅπασι τοῖς καλοῖς πάντων τῶν ἀπ' αἰῶνος θαυμαζομένων ὀνομαστότατον οὗ τῷ νεύματι καὶ ἡμεῖς ὑπείξομεν καὶ τῷ Δεσποτικῷ θελήματι οἱ δοῦλοι ὑπηρετήσομεν. Β΄. ο 'Απόκρισις πρὸς τὰ ἐρωτηθέντα περί τινος γάμον.» BII Responsio ad interrogata de quibusdam nuptiis. Petracas genuit Archontissam et Calen, uterinos: Archontissa genuit Xanthen: Cale genuit Symeonem: Xante genuit Sophiam. Duo fratres ex alio genere consanguinei et uterini, Julianus et Joanna. Qui Julianus n accepit in uxorem Sophiam Xanthæ filiam. An Symeoni Cales filio licent Joannam o uxorem ducere, necne? Quæro igitur ab amplitudine tua hoc apertius scripto cognoscere. Ο Πετρακᾶς ἐγέννησε την ᾿Αρχόντισσαν, καὶ τὴν Καλήν, ὁμομητρίους· ἡ ᾿Αρχόντισσα ἐγέννησε την Ξανθήν. Ἡ καλὴ ἐγέννησε τὸν Συμεών, ἡ Ξανθή ἐγέννησε τὴν Σοφίαν. Ετεροι δύο αὐτάδελφοι ἐξ ἑτέρου γένους ὁμοπάτριοι καὶ ὁμομήτριοι, Ιουλιανός καὶ Ἰωαννώ. Ὅστις Ἰουλιανὸς ἀνελάβετο εἰς γυναικαι Σοφίαν τὴν θυγατέρα τῆς Ξανθής. ᾿Ακώλυτόν ἐστι λαβεῖν τὴν Ἰωαννώ σύνευνον Κυμεὼν τὸν υἱὸν τῆς Καλῆς, ἢ οὐ; ζητῶ τοίνυν γνωρίσαι τοῦτο σα φέστερον παρὰ τῆς σῆς μεγαλειότητος ἐγγράφως. Πρὸς ταῦτα ἀπόκρισις ἐπέχθη τοιαύτη· Ἐπειδὴ Ad quæstionem hujusmodi, responsio talis facta ἀναφαίνεται τὸ ἐρώτημά σου, ὦ θεοφιλέστατε Δρ. est: Cum tua manifesta sit interrogatio, piissime φαχίτα μέγα σακελλάριε, εἰ ἀπολύονται δύο ἀδελφοὶ “Dyrrachita nagne sacellarie an duobus fratribus πρὸς θείαν πρωτεξαδέλφην καὶ ἀνεψιὰν ἐξ ἑτέρου legitimo connubio jungi liceat cum priore soπρωτεξοδέλφου πρὸς ἔννομον γάμον ἔξεστι τοῦτο brina et consobrini patruelisve filia. Jure licet: γενέσθαι. Οὔτε γὰρ ἄθεσμόν ἐστιν, οὔτε κεκωλυμέ- neque nefas p, neque prohibitum. Illa enim prohiνον. Εκεῖνα γὰρ κεκωλυμένα λέγονται, καὶ ἄθεσμα, bila dicuntur q, nefaria, et injusta, in quibus com καὶ παράνομα, ἐν οἷς τὰ τοῦ γένους συγχέονται, gnationis jura confunduntur. id est si patruus vel Τουτέστιν, εἰ θετός ἐστι, συνοικήσει τῆς γυναικός avunculus est, ob rationem conjugii cohabitatioκινδυνεύει ἀνεψιὸς λέγεσθαι τῷ λόγῳ τῆς πρὸς τὴν nisque cum uxore, futurum est, ut fratris sororisγυναίκα συναρμογῆς. Καὶ αὖ πάλιν εἰ γυναικάδελ- we filius appelletur. Et rursus si uxoris frater, φός ἐστι, συμβαίνει τυχόν λέγεσθαι σύγγαμβρος accidet forte ut congener dicatur· et alia, quæ ex καὶ ἄλλ᾽ ἄττα τοιαύτη ἡ σύγχυσις καὶ τὸ ἀπρεπές. hujusmodi confusione et turpitudine. Nam secunΚατὰ γὰρ τὸν θεοφύλακτον μέγαν βασιλέα 85, ἐν τοῖς dum theophylactum magnum Basilium r, in nuptiis γάμοις οὐ μόνον τὸ ἐπιτετραμμένον ζητοῦμεν, ἀλλὰ non solum quod permissum est quærimus, sed et καὶ τὸ εὐπρεπές. Καὶ ἑτέρωθι ὁ αὐτὸς, Ἐν οἷς τὰ quod honestum. Idemque alibi, in quibus quæ τοῦ γένους συγχέονται, ἐκεῖθεν ὁ γάμος ἀθέμιτος. sunt cognationis confunduntur, ibi nuptiæ illicitæ. Ὅτι γοῦν οὔτε τις ἀπρέπεια ἐνταῦθα ἀνακύπτει, οὔτε Quod igitur neque turpitudo hic emergit ulla, neque τοῦ γένους σύγχυσις (τοῦ γὰρ ἑτέρου μέρους πέμ- generis confusio; (ex una namque parte quintus πτος βαθμός, τοῦ δὲ ἑτέρου δεύτερος, καὶ οὕτως gradus, ex altera secundus, proindeque septimus ἔβδομος ἐξ ἀγχιστείας ὀνομαζόμενος) ἔνθεσμος ὁ affinitatis nominatus) licitæ tales nupti, legitiτοιοῦτος γάμος, καὶ ἔννομος, καὶ ἀκώλυτος. Αγχι- mæque nec velit. Affinitas autem, secundum juris στεία δέ ἐστι, κατὰ τὸν νομοθέτην, οἰκειότης προσ- conditorem, est personarum propinquitas per ώπων ἐκ γάμων ἡμῖν συνημμένη, συγγενείας εκτός· nuptias nobis conciliata, extra cognationem. Εt 92 συνάπτειν. 83 ἡ ἁγιωσύνη σου, θὰ τὸν κατὰ τήν. 83 Βασίλειον. P = perfectio. " Joanno. o Joannem incestum. «et incesta, et nefaria, in quibus. " illum di vinitus custoditum.

differentia nulla erit agnatorum et cognatorum, καὶ διαφορά τις οὐκ ἔσται ἀγνάτων καὶ κογνάτων qui videlicet per mares aut feminas descendunt, septimo affinitatis gradu intermedio. Talis igitur contractus fet, nec prohibetur, iis ralionibus, quas legibus et canonibus innixi diximus. Mense Septembri, indictus Basilius humilis s, Thessalonica. NICETÆ METROPOLITANI HERACLEÆ. Responsa ad Constantinum episcopum. Interrogatio. An qui ad secundas convolat nuptias, accipere possit bigami precationem a regionis antistite. Responsio Exacta quidem disciplina bigamos coronare non novit: magnæ autem Ecclesiæ consuetudo hæc non observat,sed bigamis etiam sponsalitias coronas imponit: nec ullus unquam per eam causam incusatus est. Ideoque caluminiam non formidabit quisquam, si tales coronaverit. Nisi quod annum unum aut alterum a sacrorum mysteriorum communione arceri debeant: nec eum, qui precationem concepit, simul cum iis cibum sumere oporteat t. Interrog. An puellam oporteat accipere alium virum, cum vir ejus est in extraneam regionem profectus, ibique concubinam nactus, et ipsa viri reditum tribus annis exspectavit. Resp. Hic quidem a concubina discedet, nec ab uxore separabitur: sed nec ipsa ad alias festinabit nuptias. Libera enim est, ut inquit Apostolus, viro mortuo, non autem eo vivente. Interrog. Puella quædam virum accepit, et sponsaliorum facta est precatio et benedictio: cum carnalis non intervenisset copula, vir in suam socrum prolapsus est, gravidamque fecit. Quid faciendum est? Resp. De hac specie et prius respondimus: nunc autem quod suppetit, respondebimus: licere viro suam uxorem habere: sed procul a socru removendum esse, cb malam consuetudinem, ne amplius ab ea pelliciatur. Interrog. Si qua mulier partu edito, calumnietur sacerdotem, quasi ex eo pepererit, quid faciendum si probationum sit inopia? an jusjurandum praestabit mulier, ut sacerdos periculum gradus subeat? Resp. Crimina nou per calumniam "aut exsecrationem diluuntur, sed inculpatæ vitæ testium voce jurejurando confirmata demonstrantur v. Meretrici autem nulla fides habenda: sed relinquatur sacerdos judicio Dei, qui statim ultionem est facturus. Interrog. Vidua quædam, germanam habens, τῶν ἐξ ἀῤῥενογονίας δηλαδὴ καὶ θηλυγονίας, εβδόμου Εξ αγχιστείας μεσολαβοῦντος ἀγχιστείας μεσολαβούντος βαθμοῦ. Εντεῦθεν οὖν γένηται τὸ τοιοῦτον συνάλλαγμα, καὶ οὐ κωλυ θήσεται καθ᾽ οἷς ἔφαμεν τρόπους, νόμοὶς καὶ κανό σιν ἐπερειδόμενοι. Μηνὶ Σεπτεμβρίῳ, ἐπινεμήσεως θ', Βασίλειος ὁ ταπεινὸς Θεσσαλονίκης. ΝΙΚΗΤΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΠΡΑΚΛΕΙΑΣ. «᾿Αποκρίσεις πρὸς Κωνσταντῖνον ἐπίσκοπον, ο Ερώτησις. Τοὺς εἰς δεύτερον συνοικέσιον έρχο μένους εἰ δεῖ λαβεῖν τὴν τοῦ διγάμου εὐχὴν παρὰ τοῦ κατὰ χώραν ἀρχιερέως. Απόκρισις. Ἡ μὲν ἀκρίβεια τοὺς διγάμους οίκ οἶδε στεφανοῦν, ἡ δὲ ἐν τῇ μεγάλῃ Εκκλησία συνήθεια τὰ τοιαῦτα οὐ παρατηρεῖται· ἀλλὰ καὶ τοῖς διγάμοις τοὺς νυμφικούς στεφάνους ἐπιτίθησι· καὶ οὐδεὶς οὐ δέποτε διὰ τοῦτο ἐνεκλήθη. "Ωστε οὐδέ τις φοβηθή σεται τὸ ἐπίκλημα, τους τοιούτους στεφανώσης. Πλὴν ὀφείλουσιν ἕνα ἢ καὶ δεύτερον ἐνιαυτὸν κωλυθῆναι τῆς τῶν ἁγίων μυστηρίων μεταλήψεως· καὶ οὐδὲ τὸν ἱερολογήσαντα χρή συνεστιαθῆναι τούτοις. Ερ. Εἰ δεῖ κόρην λαβεῖν ἕτερον άνδρα, τοῦ ἀνδρὸς αὐτῆς ἀπάραντος εἰς ἀλλοδαπήν χώραν, κἀκεῖσε παλλακὴν κτησαμένου, καὶ αὐτῆς προσκαρτερησάσης τὴν τοῦ ἀνδρὸς ἄφιξιν χρόνους τρεῖς. ᾿Απ. Ο τοιοῦτος τῆς μὲν παλλακῆς ἀποστήσεται, τῆς δὲ γυναικὸς οὐ χωρισθήσεται. ᾿Αλλὰ καὶ αὐτὴ πρὸς ἕτερον γάμον οὐκ ἀπονεύσει. Ελευθέρα γάρ ἐστιν (ὥς φησιν ὁ ᾿Απόστολος) ἀποθανόντος τοῦ ἀνδρὸς, ζῶντος δὲ, οὐκ ἔτι, Ερ. Κόρη τις ἀνελάβετο ἄνδρα, καὶ γέγονεν εὐχὴ μνηστείας καὶ ἱερολογία, ἄνευ τῆς συναφείας. Είθ' οὕτω περιέπεσεν ὁ ἀνὴρ εἰς τὴν αὐτοῦ πενθεραν. καὶ ἐνεγάστρωσε ταύτην. Τί δεῖ ποιεῖν: Απ. Περὶ ταύτης τῆς ὑποθέσεως καὶ πρότερον ἀπεκρίθημεν, καὶ νῦν δὲ τὸ παριστάμενον ἡμῖν αποκρινούμεθα. ὅτι ὁ ἀνὴρ τὴν ἑαυτοῦ μὲν γυναῖκα ἔχειν συγχωρηθήσεται, τῆς δὲ πενθερᾶς μακρυνθή σεται, διὰ τὴν φαύλην συνήθειαν· ἵνα μὴ ὑπὸ ταύ της καὶ ἔτι ἔλκηται. Ερ. Εάν τις γυνή τεκοῦσα παιδίον, διαβάλλῃ Ιερέα, ὡς ἐξ αὐτοῦ τεκοῦσα τοῦτο, τί δεῖ γενέσθαι, ἀπορίας οὔσης ἀποδείξεων; Εκτελέσει τὸν ὅρκον ἡ γυνὴ, καὶ κινδυνεύσει εἰς τὸν βαθμὸν ὁ ἱερεὺς; δ Απ. Τὰ ἐγκλήματα οὐ διὰ συκοφαντικοῦ καὶ τελείου λύονται, ἀλλὰ διὰ φωνῆς μαρτύρων ἀδιαολήτων ὅρκῳ πιστουμένης ἀποδείκνυνται. Τῇ δὲ πόρνη οὐδαμῶς προσεκτέον· ἀλλ᾽ ἑάσθω ὁ ἱερεὺς τῇ τοῦ Θεοῦ κρίσει, καὶ αὐτὸς ποιήσει τὴν ἐκδίκησιν ἐν τάχει. Ερ. Γυνή τις χήρα, ἔχουσα αὐταδέλφην τεκοῦσαν • humilis episcopus Thessal. 'nuptiali eorum convivio interesse. "non per juramentum de calumnia, neque per absolutum juramentum. " probantur.

δύο παῖδας ἄρρενας, γέγονεν ἀνάδοχος ἀπὸ τοῦ quæ peperit duos filios mares, ex sancto baptiἁγίου βαπτίσματος Κωνσταντίνου στρατιώτου. Πει- smale Constantinum militem suscepit. Maria viρᾶται γοῦν ἡ ἀδελφὴ τῆς χήρας Μαρία, ἀναλαβέσθαι duæ soror uni Gliorum conatur filiam Constantini εἰς ἕνα τῶν ἑαυτῆς υἱῶν θυγατέρα τοῦ Κωνσταν- nuptui accipere. τίνου. Απ. Οὐ κωλύεται ἡ Μαρία θυγατέρα τοῦ Κωνσταντίνου, ὃν ἡ αὐταδέλφη αὐτῆς ἀπὸ τοῦ ἁγίου βαπτίσματος ἀνεδέξατο, υἱῷ αὐτῆς ἀρμόσαι· καὶ γενέσθω τὸ τοιοῦτον συνάλλαγμα. Ερ. Εἰ τὸν ἐκ διγάμων τεχθέντα δεῖ γενέσθαι ἱερέα. Απ. Ὁ ἐκ διγάμων ἢ τριγάμων ἢ πολυγάμων ἀποτεχθεὶς, ἐὰν τὸν οἰκεῖον βίον καλῶς διεξάγῃ, οὐ κωλύεται ἱερωθῆναι. Οὐ γὰρ προκριματίζεται διὰ τοὺς γονείς. ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΤΟΥ ΧΩΜΑΤΗΝΟΥ 96, ΑΡΧΙΕΠΙ ΣΚΟΠΟΥ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑΣ. Α΄. Περὶ βαθμῶν συγγενείας. Resp. Non prohibetur Maria filiam Constantini, quem ejus germana e sacro baptismate sustulit, filio suo conjungore, et fat hujusmodi contractus. Interrogatio. An possit, qui natus est ex bigamis, sacerdos fieri. Resp. Qui a bigamis, aut trigamis, vel polygamis parentibus procreatus est, si vitam honestam agat, non prohibetur consecrari =; parentes enim ei non præjudicant **. DEMETRII CHOMATENI. ARCHIEPISCOPI BULGARIA. I. De gradibus cognationis. Ὁ μὲν λόγος, ὃν ᾐτήσω, ἡμῖν τιμιώτατε δέσποτα, Ratio quidem, quam petiisti, reverendissime καὶ τῶν ἀληθῶν προσγενῶν τὰ λίαν ὑπερέχοντά τε domine, et inter veros cognatos in primis eximie καὶ κράτιστα, οὔκουν ῥᾴδιος οὐδὲ εὐχερής, μᾶλλον et optime, non facilis, nec expedita, sed ex diliδὲ πολλῆς δεόμενος τῆς ἐπιστημονικῆς, ἐκ τῶν τοῦ genti legum perscrutatione, experentia, et cogni νόμου ἀκριβασμῶν, καὶ πείρας, καὶ γνώσεως, εἰς tione, ad dilucidam perspicuitatem et exhibitio τηλεφανή τούτου σαφήνειαν καὶ παράστασιν, διὰ τὸ nem,, multam potius scientiam, propter suam κατ' αὐτὸν ποικίλον τε καὶ πολυσχιδές. Ενθεν καὶ varietatem et multiplicitatem, requirit. Unde fa ἀνεβαλλόμην τὰ πλεῖστα πρὸς τὸ ἐγχείρημα. Ἐπεὶ clum, ut rem aggredi diu distulerim. Sed postquam δὲ καθάπαξ γίνεσθαί σοι πειθήνιοι ἐν ἑαυτοῖς ἔκυ- tibi obsequentes esse semel nobis proposuimus, οώσαμεν, διά τε τὸ τῆς συγγενικῆς οἰκειότητος cum propter inexcusabilem cognationis propinἀπαραίτητον, καὶ διὰ τὴν θείαν ἐντολὴν, τὴν τῷ quitatem, tum ob divinam præceptionem, quæ αἰτοῦντι πᾶν ὁτιοῦν διακελεύουσαν 97· τούτου δὴ quidvis petenti dare jubet: hac sane de causa ἕνεκα τῷ λόγῳ τοῦ Θεοῦ θαῤῥήσαντες. τῷ καὶ τοῖς confidentes verbo Dei, qui et insipientibus et ilἀσόφοις καὶ ἀγραμμάτοις σύνεσιν καὶ σοφίαν τελείαν litteratis intelligentiam, perfectamque sapientiam παρέχοντι, καὶ λόγον ἐν ἀνοίξει τοῦ στόματος, οὐκ præbet, et in oris apertura sermonem, ad tuam ἀποδυσχεραίνομεν πρὸς τὸ αἴτημα· σαφῶς εἰδότες petitionem non hæsitamus:: aperte scientes, si ὡς εἴπερ τις ἡμᾶς ἀμοθίας καὶ τόλμης Εγγράψαιτο quis ob elocutionis deformitatem simul et meditaδιὰ τὸ τῆς λέξεως ὁμοῦ ἀκαλλές, καὶ τῆς ἐννοίας τὸ tionem imperfectam non imperitiæ audacisque acἀτελές, συγγνώμων αὖθις ἔσται ἡμῖν, ὡς οὐκ ἀφ᾽ cuset, vice versa nobis veniam daturum, quod non ἑαυτῶν ὁρμηθεῖσι πρὸς τὸ ἐγχείρημα, ἀλλὰ τὸ τῆς a nobis ipsis ad hunc conatum incitati simus, sed ἀκραιφνούς συγγενείας καὶ εἰλικρινούς διαθέσεως arctae cognationis sincerique affectus peragamus εἰσπράττουσιν. Αλλ' ἐν τούτοις μὲν τὸ λόγου προ- officium. Sed in his quidem orationis prooemium. οίμιον. ᾿Αρκτέον δὲ τὰ τῆς αἰτήσεως οὕτως· Εθέλη- Qnod autem ad petitionem attinet, initium sic σας μαθεῖν ἐξ ἡμῶν, ὅπως τε τὰ τοῦ γένους βαθμι- sumendum est: discere vis a nobis, quonam modo δοῦνται πρόσωπα, καὶ τίνα μὲν ἐκ τούτων πρὸς κοι per gradus numerentur generis personæ, quænam νωνίαν γάμου κωλύονται, τίνα δὲ αὖθις παραχω- ex iis ad nuptiarum prohibeantur societatem, et ροῦνται συνάπτεσθαι, ὡς ἀνεπιτίμητα. Καὶ δὴ κατὰ quæ rursus conjungi extra reprehensionem permitτὴν ἐνοῦσαν ἡμῖν γνῶσιν καὶ πεῖραν τοῦ Θεοῦ tantur. Itaque secundum eam, quæ nobis inest, διδόντος ἰσχὺν, ἐκ τῶν νομικῶν ἐδαφίων τὰ λεχθη- cognitionem et experientiam, Deo suggerente vires, σόμενα ἀναλεγομένοι ταῦτα οὕτως ἀποκρινόμεθα· ex legalibus fundamentis, quæ dicenda sunt, deἩ τοῦ γένους σειρά τρισὶ συνείρεται τάξεσι, τῇ τε cerpentes; hæc respondemus ad hunc modum: τῶν ἀνιόντων δηλονότι, τῶν κατιόντων, καὶ τῶν ἐκ Cognationis vinculum tribus conjungitur ordinibus, πλαγίου. 'Ανιόντες δέ εἰσιν, οἵ τε γονεῖς καὶ οἱ ascendentium videlicet, descendentium, et eorum, πάπποι καὶ οἱ πρόπαπποι· κατιόντες δὲ, οἱ παῖδες, qui sunt a latere. Ascendentes sunt genitores, καὶ οἱ ἐξ αὐτῶν τικτόμενοι ἔκγονοι καὶ δισέκγονοι, avique et proavi; descentes autem, filii, et 88 Χωματειανού. 97 πᾶ ὅ τι οὖν δοῦναι διακελ. = sacerdos ordinari.: nam parentum causa nullum prejudicium sustinet. Chomatiam.: derlarationem haud gravate petitionem admittimus. PATROL. GR. CXIX. !

qui ex iis nascuntur nepotes, pronepotesque, et καὶ οἱ τούτων ἀπόγονοι· οἴγε μὴν ἐκ πλαγίου, θετοι, abnepotes. Qui autem sunt ex transverso, patrui ἀνεψιοί, ἐξάδελφοι, καὶ οἱ λοιποί, Ἡ μὲν οὖν τῶν vel avunculi, alii fratrum sororumve, conso- ἁνιόντων, καὶ κατιόντων πρὸς γάμου κοινωνίαν brini, et cæteri. Ascendentium igitur, et descen- συναρμογὴ εἰς ἀπέραντον παρὰ τοῦ νόμου κεκώλυται. dentium, ad nuptiarum societatem conjunctio in. Οὐ γὰρ πατρὶ, ἢ πάππῳ, ἢ προπάππῳ, εἴτε μητρί, ἢ infinitum lege prohibetur. Patri enim vel avo, vel μάμμῃ, ἢ προμάμμῃ ἐστὶ θεμιτόν γάμον συναλλάξαι proavo, aut matri vel aviæ, vel proaviæ, nuptias μετὰ υἴοῦ, ἢ ἐκγόνου, ὦ δισεκγόνου, τὸ σύνολον cum filio vel nepote pronepoteve nullo modo con- οὔτε μὴν τὸ ἀνάπαλιν υἱὸς ἢ ἔκγονος ἢ δισέκγονος, trahere licet. Nec rursus flius, vel nepos, aut πατρὶ ἢ μητρὶ ἢ πάππῷ ἢ μάμμῃ ἢ προπάππῳ ἢ pronepos, patri vel matri, aut avo vel aviæ, aut προμάμμῃ. Ἡ τῶν ἐκ πλαγίου δὲ, μέχρι καὶ ἐβδό proavo vel proaviæ conjungitur. Ordo autem eorum, μου βαθμοῦ τὴν κώλυσιν ἔχουσα, ἔκτοτε τοῖς βουλοqui sunt ex transverso,ad septimum usque gradum μένοις συνάπτεσθαι τὸ ἄνετον παρὰ τοῦ νόμου λαμ prohibitionem habens, exinde conjungi volenti- βάνει και ἀνεμπόδιστον. Οἱ βαθμοί μέντοιγε ἀπὸ bus permissionem a lege sumit et libertatem. Por- συγγενικῶς ριζουχίας λαμβάνοντες τὴν ἀρχὴν, ἐκ ro gradus a cognatica stirpe initium sumentes, τῶν βαθμίδων τῆς κλίμακος ὠνομάσθησαν. "Ωσπερ dicti sunt ad similitudinem graduum scalarum. γὰρ αἱ βαθμίδες ἐξ ἐπιπέδου τινὸς τὴν ἀρχὴν λαμNam quemadmodum gradus de plano initium su- βάνουσαι, καὶ εἰς τὰ πρόσω προβαίνουσαι, τὴν ἄν mentes, et ad ulteriora progredientes, ascensum οδον ἢ τὴν κάθοδον συμπεραίνουσιν· οὕτω καὶ εἰ et descensum terminant: sic et hi gradus, ut rami βαθμοὶ ὡς ἐκ ῥίζης ὁμοφυείς κλάδοι τοῦ πρώτου quidam simul nati a radice primi genitoris proce- γεννήτορος προϊόντες, τὴν συγγένειαν απαρτίζου dentes, cognationem perficiunt. Singulæ ergo ge- σιν, Εκάστη οὖν γέννησις ἵνα βαθμὸν ἀποτελεῖ. nerationes unum gradum faciunt, Pater igitur ad Πατὴρ γοῦν πρὸς υἱὸν οὐδαμῶς βαθμιδοῦνται, αθε filium nullo modo gradatur, propterea quod radix ότι ρίζα τούτου πέλει καὶ καταρχή. Εἷς δὲ βαθμὸς ὁ hujus est et principium,unusque gradus alius cum υἱὸς πρὸς τὸν πατέρα λογίζεται. Οι γε μὴν δύο αυτο patre esse censetur. Duo autem germani, quia ex άδελφοι, διότι ἐκ δύο γεννήσεων προέρχονται, καὶ duabus progrediuntur generationibus, duos quoque δύο ἀποτελοῦσι βαθμούς. Εκάστη γάρ γέννησις gradus faciunt. Quæque ehim generatio (quemad- (ὡς εἴρηται) βαθμὸν ἕνα ἀποτελεῖ. Οἱ μέντοι πρωτο modum diximus) gradum unum facit. Patrueles εξάδελφοι τετάρτου βαθμού τυγχάνουσιν, ὡσαύτως vero et consobrini, quarti sunt gradus, et similiter καὶ οἱ δισεξάδελφοι ἕκτου κατ' αναλογίαν καταρι sobrini eadem ratione servata,sexti gradus connu- cθμοῦνται βαθμοῦ· οἱ δέ γε τρισεξάδελφοι, τοιουτο merantur. Eodemque modo octavi, sobrinorum filii. Talis igitur cognatio vocatur ex sanguine: hinc et prohibitionis terminum ad septimum usque gradum sortita est, ut studiosus discere potest ex legum voluminibus et synodalibus constitutionibus. Lex enim 5 titulo 28 libr. b sic ait: Inter eas personas, quæ sunt a latere, est quædam prohibitio.Nam fratris vel sororis filiam uxorem ducere non licet, nec eorum neptem: simili modo nec patrui avunculive, amila materteræve filiam, id est, consobrinam meam: sed neque filius meus eorum neptem, qui sobrini appellantur. Et ita quidem consobrinorum flios, nimirum sobrinos, qui sunt sexti gradus, prohibitarum nuptiarum limitem, Novella ipsa posuerit. Septimus autem " gradus, quia silentio præteritus fuerat, locum acceperat, nec ad nuptiarum societatem vetabatur. Verum synodalis cognitio, facta tempore sanctissimi illius patriarchæ, domini Lucæ,ut turpem et inhonestum, hunc septimum gradum,propter personarum proximitatem, probibitis et illicitis adjudicavit, et ex Christianorum abscidit republica. Hanc autem sxnodalem actionem Novella constitutio imperatoris inclyti et Porphyrogennetæ domini Manuelis subsecuta est, et quæ decreta sunt sancle, confirmavit. τρόπως ὀγδόου. Ἡ τοιαύτη τοίνυν συγγένεια καλεῖται ἐξ αἵματος. Ενθεν καὶ τὸ τῆς κωλύσεως ὅριον μέχρι του εβδόμου βαθμού ἐκληρώσατο· ὡς ἔστιν ἐξὸν καταμαθεῖν τὸν φιλομαθῆ ἀπό τε τῆς νομικής περιλήψεως καὶ τῆς συνοδικῆς διατάξεως. Ὁ μὲν γὰρ νόμος ἐν εἴ τίτλῳ τοῦ κη˙ βιβλίου οὕτω φησί, Μεταξύ τῶν ἐκ πλαγίου προσώπων ἔστι τις κώλυσις. Τὴν γὰρ τοῦ ἀδελφοῦ μου ἢ τῆς ἀδελφῆς μου θυγατέρα λαμβάνειν πρὸς γάμον οὐ θέμις, οὐδὲ τὴν τούτων εγγόνην· ὁμοίως οὐδὲ τὴν θυγατέρα τοῦ θείου ἢ τῆς θείας, τουτέστι τὴν ἐξαδέλφην μου. 'Αλλ' οὐδὲ δ υἱός μου τὴν ἐκγόνην αὐτῶν, οἵτινες λέγονται δισε ξάδελφοι. Καὶ οὕτω μὲν τοὺς τῶν ἐξαδέλφων παῖδας, ἤγουν τοὺς δισεξαδέλφους, οἵτινες εἰσιν ἕκτου βαθε μου, τὸ των κεκωλυμένων γάμων ἡ νεαρά αὕτη τέθεικεν ὁροθέσιον. Ὁ δὲ ἕβδομος βαθμὸς διὰ τὸ ἐκ τούτων παρασιωπηθῆναι, χώραν ἐλάμβανε, καὶ εἰς γάμου κοινωνίαν οὐκ ἐκωλύετο. Η δέ γε συνοδική διάγνωσις, ἡ ἐπὶ τῆς ἐφημερίας γενομένη τοῦ ἁγιω τάτου ἐκείνου πατριάρχου κυρίου Λουκά, ὡς αἰσχρὸν καὶ ἄσεμον καὶ τοῦτον τὸν ἕβδομον βαθμὸν, διὰ τὴν τῶν προσώπων ἐγγύτητα, τοῖς ἀπηγορευδένοις καὶ ἀποτετραμμένοις ἐνέκρινε, καὶ τῆς τῶν Χριστιανών πολιτείας ἐξέκοψεν. Επηκολούθησε δὲ τῇ συνοδικῇ ταύτῃ πράξει καὶ νεαρὸν θέσπισμα τοῦ ἐν βασιλεῦ σιν ἀοιδίμου καὶ παρφυρογενηήτου, κυρίου Μανουήλ, καὶ τὰ ψηφισθέντα ἐκύρωσεν ἀσφαλῶς. b Scilicet Basilicorum.

Ἔκτοτε οὐκ μέχρι καὶ νῦν οἱ κεκωλυμένοι τῶν Exinde igitur ad hoc usque tempus, vetiti gradus ἐξ αἵματος βαθμῶν ἕως τοῦ ἑβδόμου βαθμοῦ κατα- sanguinis ad septimum gradum desinunt. Neque ληγουσιν. Οὐδὲ γὰρ οἷόν τε ἐστι λαβεῖν τὸν δισεξ enim licet sobrino sobrini sui filiam accipere, cum ἀδελφον τὴν τοῦ δισεξαδέλφου αὐτοῦ θυγατέρα, ἀν- sit hujus ἀνεψιά. Quod natura jnstum est, decens, εψιάν τούτου τυγχάνουσαν. Τὸ φύσει δίκαιον καὶ et honestum velut frenum quoddam, lex nuptiis εὐπρεπὲς καὶ σεμνὸν, ὥσπερ τινὰ χαλινόν, ὁ νόμος adhibuit,nt his detenti contrahentes,non ut equus τοῖς γάμοις ἐπέθηκεν· ὡς ἂν τούτου ἐχόμενοι οἱ συν aut mulus, quibus non est intellectus, ad genus αλλάττοντες, μή, ὡς ἵππος καὶ ἡμίονος, οἷς οὐκ suum hinniant. Quæ vero deinceps personæ sunt ἔστι σύνεσις, ἐπὶ τὸ συγγενὲς χρεμετίζωσι. Τὰ μένα post septimum hunc gradum, sine prohibitione ad τοι ἐπέκεινα τοῦ ἐβδόμου τούτου βαθμοῦ πρόσωπα nuptiarum copulam procedent. Nam ad sanguinis ἀκωλύτως ἐλεύσονται πρὸς γάμων συναρμογήν. cognationem (ut superius positum est septimus graΕἰς γὰρ τὴν ἐξ αἵματος συγγένειαν, ὡς προέκκειται dus nuptiarum societatis prohibitorius terminus ὁ ἕβδομος βαθμὸς τῆς τῶν γάμων κοινωνίας κωλυ- apparuit.Et hæc de sanguinis cognatione. Quoniam τικὸν ὄριον πέφηνε. Τὰ μὲν οὖν περὶ τῆς ἐκ αἵματος autem et affinitas juxta legalem disciplinam, perσυγγενείας, ἐν τούτοις. Ἐπεὶ δὲ καὶ ἡ ἀρχιστεία κατὰ sonarum per nuptias conjunctarum propinquitatem τὴν νομικὴν ἀκρίβειαν προσώπων ἡμῖν οἰκειότητα sine cognatione conciliat,neque hanc sine defniἐμποιεῖ, ἐκ γάμων συνημμένων ἄνευ συγγενείας, οὐδὲ tione reliquit exacta legis disciplina. Ait enim in 3 c. ταύτην τὸ τοῦ νόμου ἀκριβὲς ἀφῆκεν αόριστον. Φη- prædicti 5 tituli 28 libri quæ sequuntur: Socrus est σὶ γὰρ ἐν γ΄ κεφαλαιῳ τοῦ ἀναπεφωνημένου ε' τίτλου mater, et avia, et proavia uxoris meæ: nullamque τοῦ κη᾿ βιβλίου, ταῦτα· Πενθερὰ ἐστὶν ἡ μήτηρ, earum accipio.Εt nurus dicitur filii, et nepotis, et καὶ ἡ μάμμη, καὶ ἡ προμάμμη τῆς γαμετῆς μου, pronepotis uxor, Et privigna dicitur, ex alio suscepκαὶ οὐδεμίαν αὐτῶν λαμβάνω. Και νύμφη λέγεται ta filia, neptisque, et proneptisuxorismeæ:etnullam ἡ τοῦ υἱοῦ, καὶ τοῦ ἐκγόνου, καὶ τοῦ προεκγόνου earum uxorem accipio. Tales igitur personæ quarto γαμετή· καὶ προγόνη λέγεται ἡ ἐξ ἄλλου θυγάτηρ, gradu comprehensæ, non habent juxta Novellam καὶ ἐκγόνη, καὶ προεκγόνη τῆς γαμετῆς μου· καὶ nuptias permissas. Quemadmodum autem in sanοὐδεμίαν αὐτῶν λαμβάνω. Τὰ τοιαῦτα γοῦν πρόσωπα guinis gradibus septimus, (ut superius dictum est) τετάρτῳ περιλαμβανόμενα βαθμῷ τὸν γάμον ἔχουσι, propter decorum et honestatem, tandem vetitus est: κατὰ τὴν νεαρὰν, ἀσυγχώρητον. Ωσπερ δὲ ἐν τοῖς sic in gradibus affinitatis, quintus et sextus post ἐξ αἵματος βαθμοῖς ὁ ἕβδομος ραθμός (ὡς ἄνωθεν hæc a sancto patriarcha Sisinnio censuræ subjectus εἴρηται) διὰ τὸ εὐπρεπὲς καὶ σεμνὸν κεκώλυται est: ut aperte declaratur in ejus decisioned,quæ de ὕστερον· οὕτω καὶ ἐν τοῖς ἐξ ἀρχιστείας ὁ πέμπτος his exposita est. Atque ita ad sextum usque gradum καὶ ὁ ἕκτος μετὰ ταῦτα παρὰ τοῦ ἐν ἁγίοις πατρι- prohibitæ inter affines nuptiæ conprehenduntur. άρχου Σισιννίου ἐπετιμήθη· καὶ δηλοῦται τὰ περὶ Etenim fieri non potest, ut duo fratres duas consoτούτων τρανῶς ἐκ τῷ παρ᾽ αὐτοῦ ἐντεθέντι τόμῳ· brinas,aut vice versa duo consobrini duas sorores καὶ οὕτω μέχρι τοῦ ἕκτου βαθμοῦ οἱ κεκωλυμένοι uxores ducant. Nam consobrini sunt quarti gradus, τῶν ἐξ ἀγχιστείας γάμων καταλαμβάνονται. Δύο germani autem, secundi: et propter personarum γὰρ ἀδελφοὺς δύο πρώτας ἐξαδέλφας, ἢ τὸ ἀνάπαλιν propinquitatem ad nuptiarum societatem venire neδύο πρώτους ἐξαδέλφους δύο ἀδελφὰς λαβεῖν εἰς quaquam permissi sunt. duobus enim et quatuor, γάμον, ἀδύνατον. Οἱ πὲν γὰρ δύο πρῶτοι ἐξάδελ- sextus gradus terminatur, et e converso: ob eamφοι, τετάρτου εἰσὶ βαθμοῦ· οἱ δέ γε δύο αὐτάδελφοι, que causam vetitus est. Eodemque modo patruus δευτέρου, καὶ διὰ τὴν τῶν προσώπων ἐγγύτητα seu avunculus, et fratris sororisve filius, cum soοὐδόλως πρὸς γάμου ἔρχεσθαι κοινωνίαν συνεχωρή- roribus alterius cognationis econnubialem contraθησαν. Ἐκ γὰρ δύο τεσσάρων ἔκτος βαθμός συμ- ctum inire prohibentur. Ex his enim personis quinπεραίνεται, καὶ τὸ ἀνάπαλιν· καὶ διὰ τοῦτο κεκώ- tus gradus conficitur. Nam patruus seu avunλυται· ὡσούτως καὶ θεῖος καὶ ἀνεψιὸς πρὸς δύο ἑτέρου culus ad fratris sororisve filium, tertium gradnm γένους αὐταδέλφας γαμικόν συνιστῶν συναλλαγμα obtinet: duæ autem sorores ad se invicem,secunκωλύονται. Πέμπτος γὰρ ἐκ τούτων τῶν προσώπων dum. Sic igitur et in cognatione affinitatis, ad quinβαθμός συνάγεται. Ὁ μὲν γὰρ θεῖος πρὸς τὸν tum sxtumque gradum usqne, prohibitorius stetit ἀνεψιόν τρίτον ἐπέχει βαθμόν. Αἱ δέ γε δύο αὐτ- terminus. Cæterum alius etiam est ex affinitate ἀδελφαι, πρὸς ἀλλήλας δεύτερον. Οὕτω τοίνυν καὶ gradus, aliter collectus: quem permissum esse εἰς τὴν ἐξαγχιστείας συγγένειαν μέχρι πέμπτου omni modo, non tantum prædicta legis silentium, καὶ ἕκτου βαθμοῦ τὸ κωλυτικὸν ὅριον ἔστηκεν. sed et constitutiones imperatoriæ, et actiones synoἜστι δὲ καὶ ἕτερος ἕκτος βαθμὸς ἐξ ἀρχιστείας dales notum omnibus fecerunt. Patruus enim seu ἄλλως συναγόμενος· ὅν ἀκώλυτον εἶναι παντάπασιν avunculus,et fratris sororisve filius,tertio exsistenἤ τε τοῦ ῥηθέντος νόμου σιωπή, οὐ μόνον δὲ, ἀλλὰ tes gradu,cum amila materlerave, et fratris soroκαὶ θεσπίσματα βασιλικά, καὶ πράξεις συνοδικαὶ risve filia per nuptias copulati, nequaquam penis δ subtilitatem. a scripto, quod. • generis. tà "

ὄντες βαθμοῦ, θείᾳ καὶ ἀνεψιᾷ ἐξ ἑτέρου γένους τὸν αὐτὸν ἐχούσαις βαθμὸν γαμικώς συναπτόμενοι, ούσ δόλως ἐπιτιμῶνται. Οὐδὲ γὰρ ἀθέμιτον τὸ τοιοῦτον συνάλλαγμα κρίνεται, ὡς εἰς ἕκτον βαθμὸν ἐκ τριῶν καὶ τριῶν ἀναγόμενον. Οὐδὲ γὰρ ἡ αὐτὴ τῶν ἀδελ γῶν ἐγγύτης καὶ ἡ τοῦ θείου πρὸς τὸν ἀνεψιόν, καὶ ἡ τοῦ ἐξαδέλφου καὶ τῶν ἄλλων συγγενῶν· ἀλλ, ἐκ μὲν πηγῆς μιᾶς τοῦ πρώτου γεννήτορος ἐξέρχονται, κατὰ μικρὸν δὲ ἀλλήλων μακρύνουσιν, ὥσπερ εἰς διαφόρους σχιζόμενοι ρύακας. Εστι δὲ καὶ ἄλλο είδος συγγενείας ἐκ ἀγχιστείας, όπερ βαθμοῖς μὲν οὐδαμῶς περιέχεται, διὰ τὸ συμπλοκὴν τριῶν ἔχειν γενῶν· κεκωλυμένων δὲ μόνων προσώπων ῥητῶς ὁ νόμος μνησθείς, τὰ ἐξῆς ἀκώλυτα καὶ ἀκέγκλητα εἴασεν. Ἐν γὰρ τῷ δ' κεφαλαίῳ τοῦ ε τίτλου του κη' βιβλίου φησὶν αὐτολεξεί ούτωσί· Οὐδὲ τὴν ποτὲ γυναῖκα λαμβάνω τοῦ προγόνου μου, οὔτε ἡ μητρυιὰ λαμβάνει τὸν γενόμενον ἄνδρα τῆς προγόνης αὐτῆς. Καὶ οὕτω μὲν ἔχομεν περὶ τῆς ἐξ αἵματος καὶ ἀγχιστείας συγγενείας· καὶ, ὡς ἐγᾦμαι, έχου μένης τῆς ἀκριβείας· εἰ καὶ τὰ πλεῖστα των κανονικῶν καὶ νομικῶν θεσπισμάτων ἐν τούτοις, διὰ τὸ μείζων συγγένεια ἐν πνευματικῆς ἀκολουθίας ἀνακύ χρεὼν οὕτω διαλαβεῖν. obnoxii sunt; non enim judicatur illicitus hujusmo- πᾶσιν ἐγνώρισαν. Θείος γὰρ καὶ ἀνεψιός, τρίτου di contractus, quod ad sextum gradum externis porrigatur. Neque eadem fratrum proximitas,quæ patrui avunculive cum fratris sororisve filio, et consobrini aliorumque cognatorum. Sed ex uno quidem fonte prinui genitoris procedunt, paulatim autem ab invicem elongantur, veluti in diversos scissi rivulos. Est et alia species cognationis ex affinitate, quæ gradibus quidem non continetur, propterea quod trium generum habet complexum. Prohibitarum autem personarum tantum lex nomi natim mentionem faciens,sequentes extra prohibitionem et accusationem sivit. Etenim 4 c. 3. tit. 28 lib. sic sit ad verbum: Neque eam, quæ fuit uxor privigni mei, accipio, neque noverca virum quondam suæ privignæ, accipit. Εt hæc quidem habede cognatione ex sanguine, et affinitate: et ut equidem arbitror, juxta exactam juris disciplinam: quamvis plurima canouicæ et civiles sanctiones, quod in multorum versuum scripta difundantur, sint prætermissa. Quod autem et major cognatio ex spiritali consequentia nascens, inter nos pios intercedit, de ea sic summarie tractandum. τῆς πολυραφίας πολύστιχον, κατελείφθησαν. Ὅτι δὲ καὶ πτουσα ἐν ἡμῖν τοῖς εὐσεβέσι μεσολαβεῖ, καὶ περὶ ταύτης Canon 56 synodi 6, de hujusmodi cognatione Ὁ νς' κανὼν τῆς Γ' συνόδου περὶ τῆς τοιαύτης hac promulgat: Quoniam spiritalis necessitudo, συγγενείας ταῦτα διαγορεύει. Επειδὴ μείζων ἐστὶν seu affinitas, corporum conjunctione major est: in ἡ κατὰ πνεῦμα οἰκειότης τῆς τῶν σωμάτων συνα nonnullis autem locis cognovimus quosdam,qui ex φείας, ἔγνωμεν δὲ ἔν τισι τόποις τινὰς ἐκ τοῦ ἁγίου sancto et salutari baptismate infantes suscipiunt, καὶ σωτηριώδους βαπτίσματος παῖδας ἀναδεχομέ postea quoque cum matribus illorum viduis matri- c νους, καὶ μετὰ τοῦτο ταῖς ἐκείνων μητρασί χη monium contrahere: statuimus, ut in posterum ρευούσαις γαμικὸν συναλλάττοντας συνοικέσιον nihil fat ejusmodi. Si qui autem per presentem ὁρίζομεν, ἀπὸ τοῦ παρόντος μηδὲν τοιοῦτον προcanonem hoc facere deprehensi fuerint, ii quidem χθῆναι. Εἰ δέ τινες καὶ μετὰ τὸν παρόντα κανόνα primo ab hoc illicito et injusto matrimonio & desi- φωραθείεν τοῦτο ποιοῦντες, πρωτοτύπως μὲν οἱ stant: deinde et fornicatorum penis subjiciantur. τοιοῦτοι ἀφιστάσθωσαν τοῦ τοιούτου παρανόμου Cum igitur praesens canon majorem vocet spirita· συνοικεσίου, ἔπειτα δὲ καὶ τοῖς τῶν πορνευόντων lem cognationem,quam carnalem: necesse habent, Επιτιμίοις ὑποβληθήτωσαν. Ότι τοίνυν τοίνυν ὁ παρών qui per eam devincti sunt,in tot gradus veneratio- κανών μείζονα καλεῖ τὴν πνευματικὴν συγγένειαν nem ejus et decus observare, quot et ex sanguine παρὰ τὴν σαρκικὴν, ἀνάγκην ἔχουσιν οἱ διὰ ταύτης cognationis. Nam Deo, inquit, per baptisma inter- συνδεθέντες εἰς τοσούτους βαθμούς συντηρεῖν τὸ cedente,eorum animæ conjunguntur, et unus homo ταύτης σεβάσμιον καὶ εὐπρεπές, εἰς ὅσους καὶ τὸ ft,qui ex sacro baptismate infantem suscepit, hu- τῆς ἐξ αἵματος συγγενείας. Διὰ γὰρ τοῦ βαπτίσματος, jusque naturalis pater. Unde et consequenter co- Θεοῦ, φησί, μεσάζοντος. αἱ ψυχαὶ αὐτῶν συνάπτονται, rum liberi, fratres nominantur,quemadmodum et καὶ εἰς ἄνθρωπος, δ, τὲ ἐκ τοῦ ἁγίου βαπτισμάτος illi, compatrcs: similiter et quæ ex his deinceps p τὸν παῖδα δεξάμενος, καὶ ὁ κατὰ σάρκα τούτου πατήρ, producuntur persona cognationis ex sanguine sor- γίνονται. Ὅθεν ἀκολούθως καὶ οἱ τούτων παῖδες, tiuntur appellationes. ἀδελφοὶ ὀνομάζονται, καθὰ καὶ ἐκεῖνοι, σύντεκνοι, Ωσαύτως καὶ τὰ ἐκ τούτων καταγόμενα έφεξης πρόσωπα τὰς τῆς ἐξ αἵματος συγγενείας κλήσεις μεταλαγχά νουσι, καὶ εἰσὶν ἀληθῶς καὶ ὀνομάζονται συγγενείς. Suntque vere, et nominantur cognanti. Sancti enim spiritus uniendi potestas omnes conciliavit in veram propinquitatem, quæ contractibus illicitis confundi non pojest.Prohibitorius ergo terminus in hac,ut in sanguinis cognatione, usque ad septi - mum gradum observabitur. Est et alia cognatio Ἡ γὰρ τοῦ ἁγίου Πνεύματος ἐνωτική δύναμις εἰς γνησίαν ἐγγύτητα πάντας συνήρμοσεν, ἣν συνθολού σθαι συναλλάγμασιν ἀθέσμοις πάντη ἀδύνατον. Παρατηρηθήσεται δὲ ἐν ταύτῃ τὸ κωλυτικὸν ὅριον, κατὰ τὴν ἐξ αἵματος συγγένειαν, μέχρι καὶ ἑβδόμου βαθμοῦ. ῾Εστι δὲ καὶ ἑτέρα ευγένεια διὰ θέσεως, latum hunc post canonem. ab hac nefaria cohabitatione. !

εἴτουν υιοθεσίας· ἦν δὴ καὶ αὐτὴν οὕτω παραφυ- per adoptionem,quam eodem plane modo observare λάττειν ὀφείλομεν, καθάπερ καὶ τὴν ἐξ αἵματος, debemus, quo et eam, que est ex sanguine,et qualex καὶ τὴν διὰ τοῦ θείου βαπτίσματος. Ταύτας γὰρ ἔκ divino lavacro. Has enim ut superius positum est, ex τε τῶν ἱερῶν κανόνων, καὶ τῶν φιλευσεβών νόμων sacris canonibus, religiosisque legibus accepimus τηρεῖν παρελάβομεν, ὡς προέκκειται. Ἡ δέ γε διὰ observandas.Quæautem per adoptionem fraternitas θέσεως ἀδελφότης, ὡς ἀσύσταττος καὶ ἀβέβαιος, καὶ contingit, ut imbecillis et incerta, nec consentanea τῇ φύσει ἀνακόλουθος, καὶ τῷ νόμῳ ἀπόβλητος, natura, et lege rejicienda *, nullum prorsus ad οὐδόλως οὐδὲ εἰς γαμικὰ συνοικέσια ἐμποδοστατεῖ. nuptiales cohabitationes impedimentum præstat. Φησὶ γὰρ τὸ λε' κεφάλαιον τοῦ ιγ΄ τίτλου τοῦ εἰ βιβλίου Ait enim 35 c. 13 tit. & libri, sic ad verbum: Nec ρητῶς οὐτωσί • Μηδὲ παρὰ ξένοις τοῖς ἔξω Ῥώμης apud peregrinos, qui extra Romam habitant, fraοἰκοῦσι διὰ θέσεις ἀδελφότης συνιστάσθω. Κἄν τις ternitas per adoptionem consistat: et si quis asὡς ἀδελφὸς προσληφθείς, κληρονόμος γραφῇ, ἐκπι- sumptus ut frater, hæres scriptus sit, excidat ab πτέτω τῆς κληρονομίας. ῾Οθεν ἐπειδὴ οὕτω παρὰ hæreditate. Unde cum sic a legibus fraternitas τῶν νόμων ἡ διὰ θέσεως ἀδελφότης ἀποσκορακίζε- adoptionis reprobetur, neque ad matrimoniales ται, οὐδὲ πρὸς συναλλαγάς γαμικὰς ἔχει κώλυσιν conventiones prohibitionem habet ullam, utpote, ὁπωσοῦν, ὡς ἔξω τῆς τῶν ἱερῶν κανόνων καὶ τῶν extra eam cadens quæ ex sacris canonibus est, et φιλευσεβῶν νόμων πίπτουσα· ἀλλ' ἐξ ταύτας προ- religiosis legibus. Verum sinit has procedere, ut βαίνειν, ὡς μηδαμόθεν κώλυσίν τινα ἢ μέμψιν ἐπι nulla ex parte prohibitionem aliquam, vel repreσυρομένας. Ἡ θέσις γὰρ μιμεῖται τὴν φύσιν. Ἡ hensionem attrahentes. Adoptio enim imitatur naφύσις δὲ υἱὸν ἐπιγινώσκει διὰ γεννήσεως, ἀδελφὸν turam: natura autem filium novit per generatioδὲ οὐδαμῶς. Εἰ δὲ ἀδελφὸν ἡ φύσις οὐ πέφυκεν nem, fratrem nequaquam. Quod si fratrem natura ἀποτίκτειν, ἄρα καὶ ἡ θέσις, ὡς μιμουμένη την procreare non potest, nec adoptio igitur,ut imita - φύσιν, οὐκ ἐξισχύει πρὸς ποίησιν ἀδελφότητος. 'Ακώ- trix natura,ad faciendam fraternitatem valet. Liciti λυτα οὖν, καὶ ἀκατηγόρητα, καὶ παντάπασιν ἄμεμ- sunt igitur,nec accusationi vel reprehensioni subπτα τὰ συναλλάγματα τὰ ἔξωθεν τῶν ἄνωθεν εἰρη- jecti contractus,qui extra eos sunt, quos superius μένων, ἔκ τε αἵματος, ἔκ τε ἀγχιστείας, καὶ ἐκ diximus ex sanguine, ex afinitate, et utraque afi - θέσεων ἀμφοτέρων, τῆς τε διὰ τοῦ ἁγίου βαπτίσμα- liatione, tam quæ per sacrum baptisma, quam τος, καὶ τῆς υἱοθεσίας. Καὶ οὔτε δι᾿ ἀδελφοποιΐας, quæ per adoptionem. Et neque per fratris adoptioοὔτε δι' ἄλλης αἰτίας όλως παρατραπήσονται, ὡς nem,neque per alian causam prorsus evertentur. παρὰ τῆς τοῦ νόμου σιωπῆς τὸ ἔμπρακτον ἔχειν σα- c quæ per legis silentium deprehendantur effectum φῶς καταλαμβανόμεναι. Αὕτη σοι παρ' ἡμῶν ἡ τῆς habere. Hæc tibi a nobis tnæ petitionis impletio, σῆς ἀξιώσεως εκπλήρωσίς, τιμιωτάτη μοι καὶ τρι- pretiosissimum mihi et charissimum caput. Quæ si πόθητε κεφαλή Ητις εἰ μὲν τοῦ κατ' ἀξίαν ἐφ- propositum finem pertingat, Deo sit gratia, qui huέκοιτο, χάρισ τῷ Θεῷ, τῷ τῇ ἀνθρωπίνῃ ἀσθενείᾳ τὴν manæ imbecillitati suam virtutem copiose elargiἑαυτοῦ ἰσχὺν μεγαλύνοντι· εἰ δὲ πολὺ τοῦ δέοντος tur: quod si a debito longe absit officio, etiam ἀπολίποιτο, καὶ οὕτω χάρις τῷ ἑκάστῳ πρὸς τὸ sic gratia cuique, qui ad id, quod conducibile, συμφέρον τὴν τοῦ πνεύματος διδόντι φανέρωσιν. dat k spiritus manifestationem. Nam neque omnes, Ἐπεὶ οὐδὲ πάντες, ἀπόστολοι, ἢ διδάσκαλοι, ἢ προ- apostoli, aut doctores, aut prophetas, juxta maφῆται, κατὰ τὸν μέγαν ἀπόστολον. Ημῖν δὲ συγ- gnum Apostolum.Nobis autem venia omnino dabiγνώμη πάντως ἔσται παρὰ τῶν τοὺς οἰκείους λόγους tur ab iis, qui suam orationem disponunt cum οἰκονομούντων ἐν κρίσει, είτουν διακρίσει, κατὰ τὸν judicio seu consideratione, juxta eum qui psallit: ψάλλοντα, ὡς οὐ θράσους, ἢ ἐπιδείξεως ἀλλ᾽ ὑπ- quod non audacia, vel ostentationis, sed obedienακοῆς καὶ ἀγάπης πνευματικῆς, καὶ σαρκικῆς οἰκειό- tiæ et spiritualis dilectionis, carnalisque proximiτητος προθεμένοις ἀποδοῦναι ἄφλημα. Γένοιτο δὲ talis proposuerimus debitum reddere. Tua reveκαὶ τὴν σὴν τιμιότητα ἐν τῷ φωντὶ τῶν τοῦ Κυρίου rentia in luce præceptorum Domini perpetuo amἐντολῶν πορευθῆναι ἀμεταστρέπτως, καὶ ἡμᾶς διὰ bulet et nos per tuas propitiatorias preces, asseτῶν σῶν ἱλαστηρίων δεήσεων, καὶ τυχεῖν τῆς ἐκ δε- quamur a dextris ejus ordinem et locum, cum iis, ξιῶν αὐτοῦ τάξεώς τε καὶ στάσεως, μετὰ τῶν ἀπ᾿ qui ab æterno electi ei sunt. Cui competit gloria, αἰῶνος εὐαρεστησάντων αὐτῷ. Ὦ πρέπει δόξα, τιμή honor, et potentiaæterna,nunc, et in infinitum seκαί κράτος αἰώνιον, νῦν καὶ εἰς τὸν ἀπέραντον αἰῶνα culum sæculorum. Amen. τῶν αἰώνων. Αμήν. h rejicula. 11. 7. C. de hared. instit. I. 57. D. eod. i sacris canonibus et piis legibus ignota. * gratia ei, qui cuique ex usu suo dat spiritus. I suas rationes administrant cum judicio, sive discretione, ut cum Psalmorum auctore loquar.

II. Beatissimi ac sanctissími achiepiscopi Bulgariæ, domini Demetrii Chomateni ™, ad Constantinum Cabasilam archiepiscopum metropolis Dyrrhachii, responsiones. «Τοῦ μακαριωτάτου καὶ ἀγιωτάτου ἀρχιεπισκόπου Βουλγαρίας, κυρίου Δημητρίου τοῦ Σωματ τητοῦ 98, πρὸς Κωνσταντίνου ἀρχιεπίσκοπον τῆς μητροπόλεως Δυρραχίου, τῶν Καβάσιλαν, ἀποκρίσεις.» Υπακοὴ καὶ ὄκνος, εἴτουν δειλία, παρεπάγησαν μοι ἐξάπινα, θεσπεσία μοι καὶ ἱερὰ κεφαλή, τὸ πρός με περί τινων πεύσεων πρωϊζὰ φοιτῆσαν εἰς δεξαμένῳ ἀξίωμα τῆς σῆς τελειότητος. Ότι μηδὲ ἐξῆν μοι τοῦτο ἀποδιοπομπήσασθαι, οἷα, εὖ εἰδότι ἀκολούθους τὰς ἐρωτήσεις ἐξ ἀνάγκης ταῖς ἀποκρί σεσι προβαίνειν· κἂν ἢ κατὰ μοῖραν ἢ οὐχ οὕτως προέρχωνται ἴσως. Καὶ οὕτω τούτου ἑκάτερον πρὸς ἑαυτοῦ με ποιῆσαι σφόδρα, ἐφιλονείκησεν, ὡς γενέσθαι με τούτων μεθόριον, μεδενὸς δηλονότι γινόμε vov, ἢ ἀκουόμενον. Ἡ μὲν γὰρ ὑπακοὴ, τῆς ταπεινοφροσύνης ούσα θαυμάσιον ἀποκύημα, πρὸς τὴν τοῦ ἀξιώματός με παρεκίνει φιλοφροσύνην τε καὶ δεξίωσιν· ὁ δέ γε ἔκνος ἀποβλέπειν ἔπειθε πρὸς τὸ ἐργῶδες καὶ δυσεξάνυστον τοῦ ἐπιχειρήματος, καὶ οὕτως ἀδρωδεῖν καὶ συστέλλεσθαι· ναί δὲ καὶ αὐτὸν ὑποβλέπεσθοι τὸν ἀναιδέστατον μώμον, ὡς εἴωθε καὶ αὐτῶν τῶν ἀψαύστων ἐπιλαμβάνεσθαι. Εντεῦθεν ἐγὼ ἐκατέρων τουτωνὶ τῶν ἄκρων μίγμα τι καινὸν ἀναπέφηνα· ὃν τρόπον ἐκ τοῦ δειλοῦ καὶ τοῦ θρασέος ὁ κατὰ ᾿Αριστοτέλην συνετέθη θρασύ δειλος. Καὶ οὕτω μηδέτερον ἀποσώζειν πρὸς ἑαυτὸν πρὸς ὁλόκληρον κεκινδύνευκα. Οἷα τὴν μὲν ὑπακοὴν ὀκνῶν, τὸν δὲ ἔκνον τῇ ὑπακοῆ καταργῶν. Ἐπεὶ δὲ τὰ γεννήματα τοῖς οἰκείοις πατράσιν ἐοικέναι πεφύκασιν, ἰδοὺ καὶ τὸ ἡμέτερον τουτὶ κύημα, τὸ τῆς τῆς δηλονότι αἰτήσεως πλήρωμα, ὡς ἄρα καὶ ἔχει, πρόεισι, τὴν μὲν σύστασιν ἢ ὑπόστασιν ἐκ τῆς ὑπὸ ακοῆς, τὸ δὲ μόρφασμα ἐκ τοῦ ἔκνου λαχόν. Κέχρω σται γαρ ὑπὸ τούτου πρὸς ὤχρον. Ως εὐλαβεῖσθαι, κατὰ τοὺς φοβουμένους, καὶ ἀναπόδομα 99 99 χωρείν ἀπὸ προσώπου των μεγίστην λαχόντων ἐν λόγῳ καὶ σοφίᾳ ἐπατέρα προβεβλημένων, ἰσχύν. Εἰ δέ τις ἔπαινος ἴσως ἐκ παραβόλου τὸ ἀπὸ τοῦ ἄχρου είδεχ θὲς εἰς ἔρευθος τοῦτο μεταβαλεῖ, ὡς δραθῆναι ταῦτο καὶ καλλιπάρηον ἅμα, καὶ χαροπὸν, καὶ παῤῥησίας τῆς καθηκούσης μέτοχον, ἀγαπῴημεν ἄν. Τίνα γὰρ πατέρα (τὸ τοῦ σοφοῦ Σολομῶντος εἰπεῖν) υἱὸς εὐ φαίνει 4 καὶ κάλλιστος καὶ σοφός; εἰ δὲ παραμενετ τοῦτο (φεῦ τὸ δύσμορφον ἐναλλοίωτον), πᾶσα ἀναγκη πρὸς τὸν πατρῷον τοῦτο κόλπον ἀποστραφήναι, ὡς Dἂν ἐκεῖσε ἀφανισθέν, ἐκ γε τοῦ μὴ ὁρᾶσθαι τὸν γοῦν τοῦ αἴσχους ὀνειδισμὸν ἀποκρύπτοιτο. Obedientia et pigritia "seu timiditas adhæserunt mihi repente,divinum mihi et sacrum caput, postquam admissi tuæ amplitudinis dignitatem ad me de quibusdam interrogationibus paulo ante frequentantem r. Quod neque mihi licebat hoc recusare,ut probe scienti,interrogationes responsionibus consentaneas ex necessitate a procedere: sive ut decuit sive sequius forte prolatæ sint. Εt ita Et horum utrumque a meipso, ut facerem, vehementer contendit r: ita ut iis conterminus fierem,nullo videlicet facto,vel exaudito. Obedientia enim inirabilis exsistens partus humilitatis,ad diguitatis me permovebat comitatem benignamque susceptio- ▪ nem: dubitatio: suadebat,ut ad conatus magnitudinem et difficultatem respicerem, et ita horrerem, desponderemque animum: certe etiam ad impudentissimum reprehensorem suspicerem,quo. modo soleat etiam ea, quæ tangi non debent, contrectare. Hinc ego amborum hujusmodi extremorum novam mistionem demonstravi, quemadmodum ex timido et audace Aristotelis compositus est θρασύδειλος Atque ita neutrum in se servare in solidum periclitatus sum, velut ad obedientiam pigrescens et pigritiam per obedientiam exsuscitans u. Cum vero nati suis patribus similes esse soleant, en noster hic fetus, tuæ videlicet petitio- c nis implementum, ut se habet, prodit: consis tentiam quidem aut substantiam ex obedientia, formam autem ex cunctatione sortitus: ab ea enim ad pallorem est coloratus, ut eorum more qui timent, caveat revocare gressum * a facie eorum, qui in orationes et in utraque sapientia maximam propositarum quaestionum vim sortiti sunt. Quod si qua fortc laus ex improviso palloris deformitatem in ruborem huic mutaverit,ut pulchra facieet gratiosa conspiciatur, et fiduciæ convenientis particeps,æqui bonique consulamus. Quem enim patrem (ut sapientis Salomonis verbo utar) filius non oblectat formosissimus et sapiens. Sed si permanserit (proh immutabilis deformitas) necesse omnino erit, ad paternum hunc converti z sinum, ut illic de medio sublata, quod non cernatura, tur. pitudinis saltem opprobrium abscondat. Interrogatio. An oporteat eum, qui electus est, et suscepit dignitatem, amplexusque est, transferri in aliam episcopen. Res.. Hoc canonicum quidem non est, neque Ερώτησις. Εἰ δεῖ τὸν ψηφισθέντα, καὶ καταδεξάμενον, καὶ ἀσπασάμενον, μετατεθῆναι εἰς ἑτέραν Επισκοπήν. ᾿Απ. Τοῦτο κανονικόν μὲν οὐκ ἔστιν, οὔτε μὴν τῆς 98 Σωματεισανού. 99 ανά πόδα μέν. 1 υἱὸς οὐκ εὐφραίνει. i, Chomatiani. n cunctatio. o tuæ perfectionis petitionem. p haud ita pridem missam. q neces sario convenientes responsiones ad interrogationes requiri:atque it: horum utrumque vehementer ad suas me partes traducere contendit: ut in confinio quasi tandem hærerem neutri addictus ac neutri parens. ad petitionis me permovebat admissionêm, benignamque * cunctatio ▪ velut obedientia cunctabundam efficiens, et cunctationem per obedientiam abolens. • ortum quidem: cautus sit, et gressum revocet. s doctrina. s reverti. sublatus ex eo quod non cernatur.

ἔγγραφου ἢ ἀγράφου ἐκκλησιαστικῆς παραδόσεως " scripta,aut non scriptæ eccclesiasticæ traditionis. γίνεται δὲ πολλάκις, βασιλέως κελεύοντος, διά τινα Fit autem sape, jubente principe, per aliquam οἰκονομίαν λυσιτελοῦσαν κοινῇ. Καὶ γέγονε τοῦτο dispensationem publice conducentem: et factum Kal ³ ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τοῦ ἀοιδίμου βασιλέως κυρίου est tempore inclyti imperatoris domini Manuelis Μανουὴλ καὶ Πορφυρογεννήτου Κομνηνού. Τοῦ γὰρ Comneni Prophyrogennetæ. Cum enim sapientissiσοφωτάτου ἐκείνου Εὐσταθίου τοῦ κατὰ Φλῶρον mus ille Eustathius, qui secundam Florum, magnæ διακόνου ὄντος τῆς μεγάλης Εκκλησίας, καὶ μαί- Ecclesia diaconus et rhetorum magister,in Eccleστορος τῶν ῥητόρων, εἰς τὴν Ἐκκλησίαν τῶν Λυκίων siam Lyciorum Myreoruu electus esset, et elecΜυρέων ψηφισθέντος, καὶ καταδεξαμέκου, καὶ ἀσπα- tionem admisisset, amplexatusque fuisset, jamque σαμένου, καὶ ἤδη καὶ πρὸς τὴν χειροτονίαν ἔτοι- ad ordinationem paratus: jussio beati principis μασθέντος, πρόσταγμα τοῦ μακαρίτου βασιλέως illius ad synodum prodiit, qua præcipiebatur, ut ἐκείνου πρὸς τὴν σύνοδον καταπεφοίτηκε, διακελευό. Eustathius ad inclytam Thessalonicensium meμενον, δέξασθαι ταύτην παραιτούμενον τὸν Εὐστά- tropolim, quam suscipere recusabat, accederet, θιον, προσαγαγεῖν δὲ τοῦτον εἰς τὴν περίκλυτον τῶν utpote tunc vacantem.Sola igitur, ut diximus, imΘεσσαλονικέων μητρόπολιν, ὡς τηνικάδε χηρεύουσαν. peratoria jussio mutandi hæc innovandique poΤὰ τοιαῦτα οὖν, ὡς εἴπομεν, κάλευσις μόνη βασιλική testatem habet. Imperator enim ut communis Ec δύναμιν ἔχει δεταλλάττειν τε καὶ καινοτομεῖν. Ὁ clesiarum ἐπιστημονάρχης exsistens et nominatus, βασιλεὺς γάρ, οἷα κοινός τῶν Ἐκκλησιῶν ἐπιστη- synodalihus præest sententiis, et robur tribuit.Ecμονάρχης καὶ ὢν καὶ ὀνομαζόμενος, καὶ συνοδικαῖς clesiasticos ordines componit, et legem dat vitæ γνώμαῖς ἐπιστατεῖ, καὶ τὸ κύρος ταύταις χαρίζεται politiæque eorum,qui altari serviunt: hoc amplius ἐκκλησιαστικὰς τάξεις ῥυθμίζει, καὶ νομοθετεῖ βίῳ judiciis a episcoporum clericorumque, et vacanκαὶ πολιτείᾳ τῶν τοῦ βήματος καὶ μὴν καὶ δίκαις tium Ecclesiarum suffragiis..E minore etiam hoἐπισκόπων καὶ κληρικῶν, καὶ πρός γε χηρευουσών nore ad majorem reducit, ab episcopo videlicet ψήφοις Ἐκκλησιῶν. Ἐνάγει δὲ καὶ ἀπὸ ἐλάττονος in metropolim,vel viri virtutem vel civitatem orτιμῆς εἰς μείζονα, δηλαδὴ ἀπὸ ἐπισκοπῶν εἰς μη- nans. Haec autem omniam studioso facile est discere τρόπολιν, ἢ ἀνδρὸς ἀρετὴν ἢ πόλιν τιμῶν. Ταῦτα δὲ ex sacrorum divinorumque canonum comprehenπάντα ῥᾷόν ἐστι καταμαθεῖν τὸν φιλομαθῆ ἀπό γε- sioner, et Julinianea novella constitutione f, posila τῆς τῶν ἱερῶν καὶ θείων κανόνων περιλήψεως, καὶ in toto libro tertio Basilicorum. Qui quæ sunt de ἀπὸ τῆς Ιουστινιανείου νεαρᾶς νομοθεσίας, τῆς episcopis et clericis, eorumque privilegiis, et vita κειμένης ἐν ὅλῳ τῷ τρίτῳ βιβλίῳ τῶν Βασιλικῶν· τὰ statu, et causis criminalibus et pecuniariis, fuse περὶ ἐπισκόπων και κληρικών, καὶ προνομίων “disputat. Et (ut uno verbo dicam) solo sacrificandi αὐτῶν, καὶ βίου καταστάσεως, καὶ δικῶν ἔγκλημα- excepto ministerio, reliqua pontificalia privilegia τικῶν τε καὶ χρηματικῶν εἰς πλάτος διαλαμβά- imperator repraesentat, quando legitime cononiceνοντι. Καὶ, ὡς ἔπος εἰπεῖν, πλὴν μόνου τοῦ ἱερου - que facit. Inveniturque decimo nono libro Judaiγεῖν, τὰ λοιπὰ ἀρχιερατικά προνομία σαφώς είκο carum antiquitatum Flavii Josephi,subscriptio imνίζει ὁ βασιλεὺς ἐφ᾽ οἷς πράττει νομίμως τε καὶ perialis sic habens: Tiberius Claudius Caesar Auκανονικής. Εἴρηται δὲ καὶ ἐν ιθ΄ λόγῳ τῆς Ἰουδαϊκῆς gustus, Germanicus, pontifex maximus, tribunitiæ ἀρχαιολογίας Φλαβίου Ιωσήπου, υπογραφή βασιλική potestatis, consul creatus iterum. Quod igitur οὕτως ἔχουσα· Τιβέριος Κλαύδιος Κατσαρ Σεβαστός, unctus Domini sit et is, qui pro tempore est imΓερμανὸς 9, ἀρχιερεὺς μέγιστος, δημαρχικῆς ἐξωυ- perator propter unctionem imperii: Christus auσίας, ὕπατος χειροτονηθεὶς τὸ δεύτερον. Ὅτι οὖν καὶ tem, et Deus noster, cum aliis, et pontifex noster Χριστὸς Κυρίου ὁ κατὰ καιροὺς βασιλεὺς ἐστι, διὰ τὸ factus est, et prædicatur? merito et ipse pontifi χρίσμα τῆς βασιλείας· ὁ δὲ Χριστὸς, καὶ Θεὸς ἡμῶν, calibus decoratur gratiis. μετὰ τῶν ἄλλων, καὶ ἀρχιερεὺς ἡμῶν, καὶ γέγονε καὶ ἀνακηρύττεται· εὐλόγως καὶ αὐτὸς ἀρχιερατικοῖς κατακοσμεῖται χαρίσμασιν. Ερ. Εἰ δέον ἐστὶ καὶ ἐν τοῖς πορφυροῖς ἀρχιερα - τικοῖς ἔσθήμασι τεθῆναι, καθάπερ καὶ ἐν τοῖς λευκοῖς· ἐν μὲν τῷ στιχαρίῳ τοὺς ποταμούς, ἐν δὲ τῷ φαινολίῳ σταυροὺς· καὶ εἰ δεῖ καὶ πορφύρεον γενέσθαι σάκκον, Απ. Τὸ ἔθος τῆς Ἐκκλησίας τὰ πορφυρᾶ ἀρ χιερατικὰ θεῖα ἐσθήματα ἁπλᾶ βούλεται εἶναι, καὶ χωρὶς προσθήκης τῶν εἰρημένων ποταμῶν καὶ σταυ 9 Γερμανικός. Interrogatio. An consentaneum sit e in purpureis pontificalibus vestimentis poni, quemadmo- «lum et in albis: in στιχαρίῳ h quidem flumina, in φαινολίῳ i autem cruces. Et an pupureus saccus fieri debeat. Res. Consuetudo Ecclesiæ purpurea pontificalia indumenta simpla vult esse, et sine prædictorum fluminum cruciumque adjectione. Saccum autem propter aliquum rationem. c ut reciperent Enstathium illi renuntiantem, et perducerent ad inclytam Thessaloniensium metropolim, tunc vacantem. d litibus. • electionibus. t volumine. s legislatione. s' opus sit. b palla perula.

purpureum nequaquam novit, quandoquidem sac- Αρῶν· Σάκκον δὲ πορφυροῦν οὐδόλως ἐπιγινώσκει· cus in tribus duntaxat anni celebribus Dominicis ἐπειδὴ ὁ σάκκος ἐν τρισί μόναις τοῦ ἔτους λαμπραίς festis suum præbet, nimirum magno Paschalis Δεσποτικαῖς ἑορταῖς τὴν ἑαυτοῦ χρῆσιν παρέχει Dominico, Pentecoste, et Natali Christi. Hoc igi- ήγουν ἐν τῇ μεγάλη, τοῦ πάσχα Κυριακῇ, ἐν τῇ tur satis plenam fidem facit, saccus ut sit purpu- Πεντηκοστῇ, καὶ ἐν τῇ γεννήσει τοῦ Χριστοῦ. Αὐτὸ reus, necesse non esse: cum etiam sint luctus γοῦν τοῦτο πληροφορεῖν ἐξαρκεῖ ὡς οὐ χρεὼν εἶναι insignes purpurea hujusmodi vestimenta. In solis σάκκον πορφύρεον. Καὶ ἅμα ὅτι πένθους εἰσὶ τὰ enim jejunii diebus, et mortuorum memo- πορφυρά τοιαῦτα ἐσθήματα, σήμαντρον. Ἐν μόναις γὰρ νηστίμοις ἡμέραις, καὶ ἐν μνημοσύνοις ἀπελ θόντων. riis. Interrogatio. Quo jure censentur consecrata a Latinis azyma, profana, an sancta? Item eorum ministerio servientia vasa, et sacerdotales amictus et si quid hujusmodi, et an consentaneum sit annulum ab iis gestari. Resp. Lanctorum quidem apostolorum 70 canon, et 37, et 38 Laodicenæ synodi,et60 Carthaginensis, arymorum meminerunt Judaicorum, et festi vitam tum *,quæ fidelibus mittuntur ab hæreticis. Et bac sumere fideles dehortantur, simulque cum iis festum cetebrare. Latinicorum autem azymorum nullus canon meminit usquam, quippe quod posterius (ut probabile est) eorum mos Romanæ Ecclesim se luxuriose insinuaverit. Ex quo vero talis mos emersit, multi nostrorum, eximio affectu ducti,suis scriptis per se hoc, ut alienum, reprobaverunt. Neque id modo, sed et quod de sancti Spiritus processione a Latinis traditur, absonum dissentaneumque omni modo coarguerunt: et multas eorum alias consuetudines, ut catholica Ecclesis non convenientes, abominandas reputaverunt c et rejecerunt.Nonnulli tamen benignius rem excipientes i,quod ad alia quidem,in eamdem eum iis sententiam descenderunt, duritiem et superbiam cognoscentes nationis,et frequentem barbaricorum morum contagionem. In solo autem articulo de sancti Spiritus processione nequaquam adstipulati sunt, aut consenserunt. Quorum unus est et sapientissimus Bulgariæ beatus Theophylactus, qui in oratione a se missa ad Nicolaum diaconum et Castrensem, qui postea fuit Melesobæ episcopus, postquam eos reprehendit, qui indistincte eis adharent, et eorum sacra omnino rejiciunt m: et post enumerationem apparentium defectum, persequitur et hæc in hunc modum: Ego autcm horum alia quidem nulla animadversione indigere arbitror, alia autem mediocri, et quæ possit, si quidem perfecerit quispiam, parum Ecclesiæ indulgeren: sin minus, neque damnum afferre, quod imperfectum remansit. Quod autem maxime mihi videtur Lalinorum societatem bene senttentibus exsecrandam reddere, et quod non emendatum, magnum conciliato damnum filii hæreditati, quam in gentibus aecepit: hoc tibi ostendam,et demonstrabo,quantum in me erit. Εt paulo post: Est igitur maxim Ερώτησις. Πῶς λογίζονται τὰ παρὰ τῶν Λατίνων ἱερουργούμενα ἄζυμα, κοινὰ, ἢ ἅγια ὡσαύτως καὶ τὰ ὑπουργούμενα αὐτοῖς σκεύη, καὶ ἱερατικὰ ἄμφια, καὶ εἴ τι τοιοῦτον καὶ εἰ ἔλλογόν ἐστι τὸ τούτους δακτυλιοφορεῖν. Απ. Ο μὲν ὁ τῶν ἁγίων ἀποστόλων κανὼν καὶ ὁ λζ' καὶ ὁ λη τῆς ἐν Λαοδικείᾳ συνόδου, καὶ ὁ ξ' τῆς ἐν Καρθαγένῃ, ἀζύμων μέμνηναι τῶν Ἰου δαϊκῶν καὶ ἑορταστικῶν, πεμπομένων τοῖς πιστοῖς παρὰ τῶν αἱρετικῶν· καὶ ἀποτρέπουσι καὶ τὸ λαμβάνειν ταῦτα, καὶ τὸ συνεορτάζειν αὐτοῖς τοὺς πιστούς. Λατινικῶν δὲ ἀζύμων αὐδεὶς οὐδαμοῦ κανὼν μέμνηται· οἷα ὕστερον, ὡς ἔοικε, τοῦ τῶν ἀζύμων ἔθους ἐν τῇ τῶν Ῥωμαίων Ἐκκλησίᾳ ἐπεισκωμάσαντος. Ἐξ οὗ μέντοι τὸ τοιοῦτον ἔθος ἀνέκυψε, πολλοὶ τῶν ἡμετέρων, κατὰ ζῆλον ὑπερβάλλοντα, συγγράμμασιν ἰδίοις καθ' ἑαυτοὺς ὡς ἔκφυλον τοῦτο ἀπεσκοράκισαν. Οὐ μόνον δὲ, ἀλλὰ καὶ τὸ περὶ τῆς ἐκπορεύσεως τοῦ ἁγίου Πνεύματος τοῖς Λατίνοις δογματιζόμενον, ἀπᾷδον ἐπὶ ἐαὶ ἀπεμφαῖνον παντάπασιν ἤλεγξαν. Καὶ πολλὰ δὲ ἕτερα ἔθη τούτων, ὥς τῇ καθολικῇ Ἐκκλησίᾳ μὴ ἀκολουθοῦντα, βδελυκτὰ ἐλογίσαντο, καὶ ἀπώσαντο. Ενιοι μέντοι φιλανθρω πότερον τῷ πράγματι χρησάμενοι, ἐπὶ μὲν τοῖς ἄλλοις συγκατέβησαν αὐτοῖς, τὸ τοῦ ἔθνους εἰδότες σκληρὸν καὶ ἀγέρωχον, καὶ βαρβαρικοῖς ὡς ταπολλὰ συναναχρωννύμενον ἤθεσιν, ἐπὶ μόνῳ δὲ τῷ περὶ τῆς τοῦ ἁγίου Πνεύματος ἐκπορεύσεως οὐδαμῶς συγκεχωρήκεσαν καὶ συνήνεσαν. Ὧν εἷς ἐστι καὶ ὁ σοφώτατος Βουλγαρίας ὁ μακαριστὸς Θεοφύλακτος - ὃς ἐν τῷ πρὸς Νικόλπον διάκονον, καὶ Κανατρίσιον, τὸν ὕστερον ἐπίσκοπον Μελεσόβης, πεμφθέντι παρ' αὐτοῦ λόγῳ, μετὰ τὸ μέμψασθαι τοῖς ἀδιακρίτως προσφερομένοις αὐτοῖς, καὶ τὰ αὐτῶν ἀποβαλλομένοις καθόλου· καὶ μετὰ τὴν ἀπαριθμησιν τῶν δοκούντων έλαττωμάτων αὐτῶν, καὶ ταῦτα οὕτω διέξεισιν· Εγώ δὲ καὶ τούτων τὰ μὲν οὐδεμιᾶς ἐπιστροφῆς δεῖσθαι νομίζω, τὰ δὲ, μετρίας, καὶ οἶας, εἰ μὲν ἀνύσειέ τις, μικρὰ τῇ ᾿Εκκλησίᾳ χαρίζεσθαι· εἰ δ᾽ οὖν, ἀλλὰ μηδὲ ζημίαν γε τιθέναι τὸ ἀνεξάνυστον. Ο μάλιστά μοι δὲ δοκεῖ τὸν πρὸς Λατίνους κοινωνίαν τοῖς εὖ φρονοῦσι ποιεῖν ἀπώμοτον, καὶ ὁ μὴ κατορθούμενον, μεγάλην προξενεῖ τὴν ζημίαν τῇ τοῦ υἱοῦ κληρονο μίᾳ, ἣν ἐν τοῖς ἔθνεσιν ἔλαβε. Τοῦτό σοι καὶ δείξω καὶ διελέγξω, καθόσον ἔνεστι. Καὶ μετά τινα· Εστιν k 1 an aliquam rationem habeat, quod annulum. gestant. * et festivorum. I rem aggressi. m sine judicio ad litos accedunt, et sua prorsus abjiciunt. largiri. conciliabit. Ο

οὖν τὸ μέγιστον ἐκεῖνο σφάλμα, καὶ τοῦτο δὴ τὸ τοῦ mum illud erratum, et, ut Salomonis utar verbis, Σολομῶντος, ᾅδου πεταύρου ποιοῦν συναντᾷν, ἡ ἐν incurrere faciens in laqueum inferni, innovatio τῷ τῆς πίστεως συμβόλῳ καινοτομίᾳ· ἣν ἐποιή- in fidei symbolo, quam fecerunt, promulgando Spiσαντο, ἀνακηρύττοντες τὸ Πνεῦμα ἐκ τοῦ Πατρὸς ritum ex Patre et Filio procedere. Et post mulia. καὶ ἐκ τοῦ Υἱοῦ ἐκπορεύεσθαι. Και μετά πολλά Quoniam autem et de azymorum oblatione multis Επεὶ δὲ καὶ περὶ τῆς προσφορᾶς τῶν ἀζύμων πολὺς magnus est zelus, et igne ardentior, quod aiunt, ὁ ζῆλος τοῖς πολλοῖς, καὶ πυρὸς θερμότερος, ο δή et prius animas amiserint, quam opinionem de his λέγεται· καὶ πρότερον ἂν τὰς ψυχὰς πρόοιντο, ἢ τὴν suam destituerint. Quidam autem et proprio blanπερὶ τούτων δόξαν αὐτῶν παραλύσαιεν οἱ δέ τινες οἱ δέ τινες diuntur affectui, et laquens diaboli Paulo videtur καὶ οἰκείῳ πάθει καταχαρίζονται, καὶ παγὶς τοῦ Quæ in hos dicenda sunt, posterius proferemus: διαβόλου τῷ Παύλῳ δοκεῖ· ἃ μὲν δεῖ πρὸς τούτους aliorum quidem immoderatum zelum punientes p, εἰπεῖν, ἐν ὑστέρῳ λέξομεν, τὸ μὲν, τὸ ἄμετρον τοῦ aliis autem abjectum ostendentes quod non est abζήλου κολάζοντες, τοῖς δὲ ταπεινὸν δεικνύντες τὸ jectum q Et rursus post multa: Et occidentalibus ἀταπείνωτον. Καὶ αὖθις μετὰ πολλά· Καὶ τοῖς Δυτι- igitur si quid in dogmate peccatur, quod de Patre fiκοῖς τοίνυν εἴτι μὲν περὶ τὸ δόγμα διαμαρτάνεται, η dem r concutiat (quale,quod in symbolo de Spiritu τὴν πατρικὴν πίστιν σαλεύον, οἷον δὴ τὸ ἐν τῷ sancto adjectum,ubi periculum maximum),hoc qui συμβόλῳ περὶ τοῦ ἁγίου Πνεύματος προστιθέμενον. non dignum correctione concesserit, venia indiἔνθα ὁ κίνδυνος μέγιστος τοῦτο μὴ διορθώσεως gnus:elsiathrono verba faciant', quem sublimem suἀξιούμενον συγχωρῶν, ἀσυγχώρητος· κἂν ἀπὸ τοῦ blimes proponunt, et si Petri eonfessionem profeθρόνου τοὺς λόγους ποιῶνται, ὃν ὑψηλὸν ὑψηλοί rant, et si ejus beatificationem circumferant, et si προτιθέασι· κἂν τὴν τοῦ Πέτρου ὁμολογίαν προβάλ- claves regni minaciter nobis quatiant Etrursus post λωνται, κἂν τὸν ἐπ᾿ ἐκείνῃ μακαρισμόν περιφέρωσι· multa: Igitur neque propter azyma, neque jejunia κἂν τὰς κλεῖς τῆς βασιλείας ἡμῖν ἐπισείωσι. Καὶ πάλιν obdurescemus contra rigidam gentis pertinacian.: μετὰ πολλά· Οὐ τοίνυν οὔτε περὶ τῶν ἀζύμων, οὔτε (Hoc enim est testam testæ conglutinare,sinihil naπερὶ τῶν νηστειῶν ἀντισκληρυνθησόμεθα τῷ ἀκαμπεῖ turæ flexibilioris interponas, quæ forsitan glutinoτοῦ ἔθνους φρονήματι. Τοῦτο γάρ ἐστιν ἐστράκῳ συγ- sam vim habeat): neque fere propter reliqua enume κολλῶν ἔστρακον, μηδὲν ἦθος 3 ὑγροτέρου παρεντι- rata,quæ se observare confitentes, præter suffocati θέντας, ὥσπερ ἐγένετ᾽ ἂν ἴσως ἐχέκολλον. Οὐδὲ esum(hujus enim neque nomen Latinis temperantiπολλοῦ δεῖ περὶ τῶν ἀπηριθμημένων λοιπῶν· ἅπερ bus tolerabile", sicut nec nobis; neque fornicationis ὁμολογοῦντες καὶ αὐτοὶ τηρεῖν, ἐκτὸς τῆς πνιχτοφα- c et jejunii, etiam si ferini et bestiales homines id stuγίας (ταύτης γὰρ οὐδὲ τοὔνομα Λατίνοις σώφροσιν diose colant videntur multis ea, quæ veniam non ἀνεκτὸν, ὥσπερ οὐδὲ παρ᾽ ἡμῖν, οὐδὲ τὸ τῆς πορ- merentur, peccare. Quorum verbis non assentiri, viri νείας, καὶ τῆς νηστείας κἂν οἱ θηριώδεις καὶ est, ut opinor, in ecclesiasticis historiis exercitati, κτηνώδεις ταύτην ἐπιτηδεύωσι δοκοῦσι πολλοῖς et qui didicerit, non omnem morem: ad divellenἀσύγνωστα σφάλλεσθαι. ἂν μὴ συντίθεσθαι τοῖς dum abEcclesia valere,sed qui doctrinamin contenλόγοις, ἀνδρός ἐστιν, ὡς οἶμαι, ταῖς ἐκκλησιαστικας tionem deducit. Mores' autem omnino sunt et hæc ἱστορίαις ἐγγυμνασθέντος, καὶ μαθόντος. ὡς οὐ παν apud illos prælaros judices errata: alia quidem ἔθος ἀποσχίζειν Ἐκκλησίας ἰσχύει, ἀλλὰ τὸ πρὸς ex religione, ut exhibere oscula sacris pavime: tis διαφορὰν ἄγον δόγματος. Ἔθη δὲ πάντως καὶ ταῦτα, (non enim sane admittamus satanicam illain caτὰ παρὰ τοῖς θαυμαστοῖς κριταῖς σφάλματα· τὰ μὲν lumniam, nempe ut Latinis: non admittenda imaἐξ εὐλαβείας, ὡς τὸ προσάγειν τοὺς ἀσπασμους τοῖς ginum veneratio) alia autem ex dispensatione, quæ θείοις ἐδάφεσι (μὴ γὰρ δὴ παραδεξαίμεθα τὴν σατα- infirmitatem regit *, forsitan quidem et auimæ, νικὴν ἐκείνην συκοφαντίαν, ὡς ἄρα Λατίνοις οὐ παρα- omnino autem corporalem; ut monachos in agroδεκτέα ἡ τῶν εἰκόνων προσκύνησις) τὰ δὲ ἐξ οἰ tationibus sumere carnes: idque sobrie, et revera κονομίας, οἰκονομούσης ἀσθένειαν, τάχα μὲν καὶ ψυ- spiritualiter. Quod si qui id accumulent rebus inχῆς, πάντως δὲ τὴν σωματικήν· ὡς τὸ τοὺς μονα- differentibus, alius hic in istos sermo, non in eos, χοὺς ἐν τοῖς νόσοις μεταλαμβάνειν χρεῶν· καὶ τοῦτο, qui primum illud ratione dispensarunt b, et alia, κεκολασμένως, καὶ τῷ ὄντι πνευματικῶς. Εἰ δέ τινες quæ quibusdam aliis rationibus Ecclesiis occidenαὐτὸ χυδαιοῦσι ταῖς ἀδιαφορίαις, ἕτερος οὗτος λόγος talibus sunt infxa. Quorum nihil distrahere nos πρὸς τούτους, οὐ πρὸς τοὺς πρώτως τοῦτο κατὰ λό- potest. Neutiquam: si quidem judices habeat, senγον οἰκονομήσαντας, καὶ ἄλλα κατ᾽ ἄλλους τινὰς lentiam ferentes paternis legibus consentaneam. λόγους ἐμπαγέντα ταῖς δυτικαῖς Ἐκκλησίαις. ων Εt nisi longa mihi futura esset oratio, et ad listoEt 3 ήθους. q coercentes. q abjecti esse animi, ostendentes nolle humiliari.: quoda patribus acceptam fidem. " qui corrigi non petens. a throno ra'iones afferunt. aliis protulerunt. Latinis hominibus modestis est tolerabile. x consuetudinem. y consuetudines.: Latinus adorationem imaginum non admittere, quæ cum infirmitate dispensat. Quod si qui licentius agendo nimis hoc pervulgatum faciant, a

f " riam accedens c, antiquorum Patrum mores tibi οὐδὲν διασπᾶν ἡμᾶς δύναται. Οὐκ ἄν γε τοὺς κρίσ ostenderem innumerabiles in fraternarum anima- νοντας ἔχῃ τὴν ψῆφον ἐκφέροντας πατρικοῖς νόμοις rum acquisitionem cedentes. Noverant enim illi ἀκολουθον. Καὶ εἴ γε μὴ μακρός μοι ὁ λόγος έμελλεν non sibi ipsis placere, sed unusquisque proximo, ἔσεσθαι, καὶ ἱστορίας ἐγγὺς, ἔδειξα ἄν σοι μυρίο in bonum et edificationem. Verum nunc: (heu fa- ἐπὶ μυρίοις ἔθη τοῖς παλαιοῖς πατράσι παραχωρη stum hydropicum!) Et quis est proximus meus? θέντα, πρὸς τὴν τῶν ἀδελφικῶν ψυχῶν περιποίησιν. inquimus: et stantium decem millia dejicimus 4, ᾄδεσαν γὰρ ἐκεῖνοι μὴ ἑαυτοῖς ἀρέσκειν, ἀλλ' ut nostram impleamus voluntatem. Deinde gravi- ἕκαστος τῷ πλησίον εἰς τὸ ἀγαθὸν πρὸς οἰκοδομήν, ter insectatur eos, qui indistincte et impudenter • ᾿Αλλὰ νῦν… (φεῦ τοῦ ὑδερικοῦ ἡμῶν ὄγκου 1) Καὶ τίς !) Latinicos mores reprehendunt, eosque maximis et ἐστί μου πλησίον; λέγομεν, καὶ μυρίους καταβάλε rejiciendis erroribus adscribunt. Ex sententia igi- λυμεν ἱσταμένους, ἵνα τὸ οἰκεῖον συστήσωμεν θέω tur bujus sapientissimi scripti, videre est, in omni λημα. Καὶ ἐφεξῆς κατατρέχει σφοδρῶς τῶν ἀδιακρί gente,quæ Christi pr edicationem susceperit,mini- τως καὶ ἀναίδην 4 μεμφομένων τοῖς Λατινικοῖς ἔθεσι, mos morum ipsorum defectus observandos esse. και εἰς μέγιστα καὶ ἀπόβλητα σφάλματα ἐγγραφόν Eos sane, qui a fidei articulis alieni et dissidentes, η των αὐτά. Εστιν οὖν ἐκ τῆς ἐγκειμένης ἐννοίας τῷ valde despiciendos fugiendosque ut gangranas F, σοφωτάτῳ τούτῳ συγγράμματι συνιδείν, ὡς ἐλάχιστα quarum divus Paulus meminit, et ut alius generis μὲν χρὴ ἐπὶ παντὸς ἔθνους προδεξαμένου τὸ κατὰ malos inveteratos morbos. Quandoquidem mores Χριστὸν κήρυγμα, ἐπιτηρεῖν τὰ τῶν ἐν αὐτοῖς ἐθῶν non eam vim habent ab iis divellendi, quam ἐλαττώματα· τά γε μὴν ἔκφυλα τῶν δογμάτων, καὶ dogmata perversa. Unde neque consecrata a La- ἀπεμφαίνοντα, καὶ λίαν ὑποβλέπεσθαι, καὶ φεύγειν tinis azyma, neque hæc suscipientia et sacrificio ὡς γαγγραίνας, ὧν δ θεῖος μέμνηται Παῦλος, καὶ servientia b corum vasa, et consequenter neque ὡς ἑτερο!α κακοήθη νοσήματα. Επείπερ τὰ μὲν ἔθη sacras eorum stolas, neque hujusmodi quidpiamn, οὐ τοσοῦτον, τὰ δέ γε πονηρὰ δόγματα διασπᾶν ἡμᾶς immundum pollutumque existimabimus. Quo enim τούτων δύνανται. Ὅθεν οὔτε τὰ ἱερουργούμενα παρὰ pacto? eum Dominici nominis invocatio eis signum τῶν Λατίνων ἄζυμα, οὔτε τὰ ὑποδεχόμενα ταῦτα καὶ imprimat, divique Jacobi fratris Domini, sacra ὑπηρετούμενα τῇ τούτων ἱερουργία σκεύη, καὶ ἀκου cantica, hostiam, ut didicimus, eis consecrent? λούθως οὔτε τὰς ἱερὰς αὐτῶν στολάς, οὔτε τι του Caterum si quis dicat,si quidem Latinorum azyma οὗτον, κοινὰ λογισόμεθα. Πῶς γάρ; τῆς τοῦ Δεσπο profana non sint, nullum nobis fore præjudicium, τικοῦ ὀνόματος ἐπικλήσεως ἐπισγραφιζούσης ταῦτα, si ea sumamus: is audiet, quia, quemadmodum c καὶ τῶν τοῦ θείου Ἰακώβου τοῦ ἀδελφοθέου ἱερῶν superius diximus, cum aliis et hic azymorum mos ἐπασμάτων τὴν ἁγιστείαν, ὡς μανθάνομεν, ἱερολο occidentalibus Ecclesiis inhæsit sicut nobis fer. γούντων αὐτοῖς. Εἰ δέ τις ἐρεῖ ὡς εἴπερ κοινὰ τὰ menta offerre et consecrare: impossibilis erit in τῶν Λατίνων ἄζυμα οὐκ εἰσὶν, οὐ προκριματιθηutriusque propriorum morum transgressio: nisi σόμεθα καὶ ἡμεῖς τούτων μεταλαμβάνοντες· ἀλλ᾿ quando altera pars ad alteram transire maluerit, ἀκούσεται ὡς ἐπειδὴ, καθὼς ἄνωθεν εἴρηται, μετὰ communionem ejus amplectendo.Eo excepto, quod τῶν ἄλλων ταῖς δυτικαῖς ᾽Εκκλησίαις καὶ τὸ ἐπὶ τοῖς quemadmodum illi quæ a nobis consecrat: ', et nos ἀζύμοις ἔθος ἐμπέπηκται, καθὰ καὶ ἡμῖν τὸ προσpariter quæ ab iis, sancta æstimamus. Neque falli- φέρειν καὶ ἱερουργεῖν ἔνζυμα, ἀδύνατος ἐφ' ἑκατέ mur. Etenim hæreticorum quoque ordinationes ab ροις ἔσται ἡ τῶν οἰκείων ἐθῶν παράβασις· εἰ μήποτε orthodoxis recipiuntur, juxta Patrum traditionem, θάτερον μέρος μεταθέσθαι πρὸς θάτερον αἱρετίσε si orthodoxi sint vel fiant,qui ab iis ordinantur. ται, τὴν κοινωνίαν αὐτοῦ ἀσπασάμενον. Πλὴν, Annulum autem ferre, iis quidem, qui secundum ὥσπερ ἐκεῖνοι τὰ παρ' ἡμῶν ἱερουργούμενα, καὶ spiritum ambulant, spiritaliter accipitur. Quem- ἡμεῖς οὕτω τὰ παρ' ἐκείνων, ἅγια λογιζόμεθα· καὶ admodum enim Christus Ecslesiæ, mundarumque οὐ σφαλλόμεθα. Καὶ αἱρετικῶν γὰρ χειροτονίαι τοῖς et virginearum animarum nominatur sponsus: sic ορθοδόξοις δεκταί εἰσι, κατὰ τὴν τῶν πατέρων παqui ubique sunt sanctarum Ecclesiarum præsules, ράδοσιν, ὀρθοδόξων ἢ ὄντων ἢ γινομένων τῶν ὑπ' sponsi appellantur, annulo accepto, ut Spiritus si- αὐτῶν χειροτονουμένων. Τὸ δακτυλιοφορεῖν δὲ, τοῖς gillo. Quod et Salvator in digito, id est sancto μὲν κατὰ πνεῦμα περιπατοῦσι, πνευματικῶς ἐκλαμ Spiritu, se damonia ejicere incredulis dicebat Ju βάνεται. Επειδὴ γὰρ νυμφίος ὁ Χριστὸς καὶ τῆς dais, qui eum convitio, quasi Beelzebul haberet, Εκκλησίας, καὶ τῶν καθαρῶν καὶ παρθένων ψυχών consectabantur. Et prodigum filium reversum aureo ὀνομάζεται, τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ οἱ ἑκασταχοῦ τῶν annulo exornavit, totum videlicet hunc faciens spi- ἁγίων ᾿Εκκλησιῶν προστάται, νυμφίοι προσαγοritualem pro carnali. At Latinis non spiritualiter, ρεύονται, ὡς δακτύλιον τὴν σφραγίδα λαβόντος τοῦ 4 ἀνέδην. n ⚫et instar historia. d infinitos etiam stantes prosternimus. ⚫ sine discretione ac promiscue: quam minime. Dogmata tamen peregrina, nec veris similia, valde habenda suspecta fugiendaque ccu gangræna. sacris peragendis. verumtamem ut illi quæ a nobis sunt eonsecrata, sic nos que ab ipsis, sancta.

Πνεύματος. Οτι καὶ ὁ Σωτὴρ ἐν δακτύλῳ, τουτέστι sed carnaliter, neque supramundane,sed mundane τῷ ἁγίῳ Πνεύματι, τὰ δαιμόνια εκβάλλειν πρὸς τοὺς annuli appellationem accipientibus, studio magno ἀπειθεῖς ἔλεγεν Ιουδαίους, οἳ Βεελζεβούλ ἐκερτό- affectatum est annulo gestare, utpote Ecclesiarum μουν ἔχειν αὐτόν. Καὶ τὸν ἐπανελθόντα δὲ ἄσωτον sponsis. Ideoque neque hoc illis notam inurit. υἱὸν δακτυλίῳ χρύσῳ ἐπεκόσμησεν· ὅλον δηλαδὴ τοῦτον ἐκτελέσας πνευματικὸν, ἀντὶ σαρκικοῦ. Τοῖς γε μὴν Λατίνοις οὐ πνευματικῶς, ἀλλὰ σαρκικῶς, οὐδ᾽ ὑπερκοσμίως, ἀλλὰ κοσμικῶς τὴν τοῦ δακτυλίο προσηγορίαν ἐκλαμβανομέοις,, περισπούδαστον γίνεται τὸ δακτυλιοφορεῖν, ὡς τῶν ᾿Εκκλησιῶν δήπουθεν μνήστορσιν· ὅθεν οὐδὲ τοῦτο προσάπτει μέμψιν αὐτοῖς. Interrogatio. An præjudicium antistiti, ingredi Latinorum ecclesias, et ibi adorare, cum ab iis evocatus fuerit. Et an iis fractionem i distribuet, cum in sancta et catholica Ecclesia sacro ministerio interfuerint. Ερώτησις. Εἰ πρόκριμα τῷ ἀρχιερεῖ τὸ εἰσέρ χεσθαι εἰς τὰς Λατινικὰς ἐκκλησίας, και προσκυνεῖν ἡνίκα ἂν προσκληθείη παρ' αὐτῶν. Καὶ εἰ μεταδώσει τούτοις κατακλαυστοῦ, ὅταν εἰς τὴν ἁγίαν καὶ καθολικὴν ἐκκλησίαν ἐν τῇ λειτουργία παραγίνωνται. ᾿Απ. Τινὲς τῶν Λατίνων εὑρίσκονται μὴ καθόλου Res. Latinorum quidam, non omnino a nostris διαφερόμενοι πρὸς τὰ καθ᾿ ἡμᾶς ἔθη, τά τε δογματικά moribus, tam dogmaticis, quam ecclesiasticis,difκαὶ τὰ ἐκκλησιαστικά· καὶ εἰσὶν, ὡς ἄν τις εἴπῃ, ferre comperiuntur: et sunt (ut dixerit quispiam) κατὰ τοῦτο ἐπαμφοτερίζοντες. "Ωσπερ τοίνυν τὸ ἀν- in eo ancipites k. Quemadmodum igitur iis reτισκληρύνεσθαι τοῖς ἐπίπαν διαφερομένοις ἡμῖν, luctari, qui prorsus a nobis dissentiunt, praesertim ἐξαιρέτως ἐπὶ τῷ δόγματι τῆς τοῦ ἁγίου Πνεύματος in dogmate de sancti Spiritus processione, conveἐκπορεύσεως, καθῆκον καὶ ὅσιον· οὕτω τὸ συγκατα- niens est et sanctum: sic in idem cum non talibus βαίνειν τοῖς μὴ τοιούτοις, καὶ συνέρχεσθαι, οὐ προ- descendere et convenire ', non præjudicabit anκρινεῖ τῷ ἀρχιερεῖ, ὡς οἰκονομίαν πεπιστευμένῳ καὶ tistiti, qui creditam dispensationem convenientem μετερχομένῳ τὴν πρέπουσαν οἰκονόμοις ψυχῶν. Ὅθεν animarum gubernatoribus exercet. Quamobrem et καὶ εἰς τὰς ἐκκλησίας αὐτῶν προσκληθείς οὗτος, hic in ecclesias eorum accersitus, sine dubitatione ἀνενδοιάστως ἀφίζεται. Τῶν ἁγίων γὰρ εἰκόνων εἰσὶ veniet. Sanctarum enim imaginum sunt et hi culκαὶ οὗτοι προσκυνηταί, καὶ ἐν τοῖς κατ' αὐτοὺς lores, et in suis templis eas erigunt. Et accedentiναοῖς ἀναστηλοῦσιν αὐτάς. Καὶ προθύμως προσερ- bus iis fractionem prompte largietur, cum in χομένοις τούτοις μεταδώσει κατακλαστοῦ, ὅταν ἐν τῇ Ecclesia catholica aderunt. Hujusmodi enim conκαθολικῇ ἐκκλησίᾳ παραγένωνται. Ὁ τοιαύτη γάρ suetudo potestatem habet paulatim eos omnino συνήθεια δύναμιν ἔχει κατὰ μικρὸν μεθελκύσαι αὐ-c allrabendi ad sacros nostros mores et dogmata. τοὺς καθόλου πρὸς τὰ καθ᾿ ἡμᾶς ἱερὰ ἔθη καὶ δό- Repletur autem et Italia divinorum apostolorum et γματα. Πυκνοῦται δὲ καὶ ἡ Ἰταλία θείων ἀποστόλων martyrum templis. Inter quæ summum obtinet loκαὶ μαρτύρων ναοῖς· ὧν κορυφαῖος ὁ ἐν τῇ Ρώμῃ cum Romæ inclytum Petri apostolorum coryphæi περίκλυτος τοῦ ἐν ἀποστόλοις κορυφαίου Πέτρου templum.In quæ nostrates ingredientes, tam eccleναός. Ἐν οἷς ἡμέτεροι εἰσερχόμενοι ἔκ τε τῆς ἱερα- siastici ordinis, quam laici, vota faciunt ad Deum, τικῆς μερίδος καὶ τῆς λαϊκῆς, προσευχάς τε ποιοῦν· et sanctis, qui in eis coluntur, debitam veneraται πρὸς Θεὸν, καὶ τοῖς ἐν αὐτοῖς τιμωμένοις ἁγίοις tionem et honorem exhibent. Nec præjudicium τὴν σχετικὴν προσκύνησιν καὶ τιμὴν ἀπονέμουσι· inde ullum sustinent, cum videlicet in Latinorum καὶ πρόκριμα ἐντεῦθεν οὐδόλως ὑφίστανται, ἐφ᾽ οἷς sunt templis. Meminimus autem interrogationes δηλαδὴ ὑπὸ τοὺς Λατίνους εἰσὶ ναοῖς. Μεμνήμεθα δὲ factas esse ante multos jam annos a Marco sanctæ ὡς γεγόνασιν ἐρωτήσεις πρὸ ἐτῶν ἤδη ἱκανῶν παρὰ memoriæ patriarcha Alexandrino,et responsiones Μάρκου τοῦ τῆς ὁσίας μνήμης πατριάρχου Αλεξαν- ad eas, Theodori Balsamonis, beati patriarcha δρείας καὶ ἐπ' αὐταῖς ἀποκρίσεις Θεοδώρου του Antiochiæ Quibus inserta erat et de Latinis captiμακαρίτου πατριάρχου ᾿Αντιοχείας τοῦ Βαλσαμών· vis interrogatio: an oporteat videlicet eos admitαἷς συντεταγμένη ἦν καὶ Περὶ Λατίνων αἰχμαλώτων tere, si se in catholicis ecclesiis repræsentent, et Ερώτησις, εἰ χρὴ δηλαδὴ τούτους προδέχεσθαι παρ- quærant divinarum sanctificationum " participes ουσιάζοντας εἰς τὰς καθολικὰς ἐκκλησίας, καὶ ζη- feri, et consequenter ad hanc facta responsio, in τοῦντας μεταλαμβάνειν τῶν θείων ἁγιασμάτων. universum interdicens,ne prædicti Latini per maΚαὶ ἀκολούθως ἐπὶ ταύτῃ ἀπόκρισις, καθόλου ἀπα- nus nostrorum sacerdotum divinam communionem γορεύουσα τοὺς εἰρημένους Λατίνους διὰ χειρῶν τῶν mereantur. Quæ sane responsio propriam rationem καθ' ἡμᾶς ἱερέων τῆς θείας κοινωνίας ἀξιοῦσθαι. allegans ex sacra Scriptura, Dominico illo usa est Ητις δὴ ἀπόκρισις τὸν οἰκεῖον λόγον συγκροτούσα verbo: Qui non est (inquit) mecum, contra me ἀπὸ τῆς θείας Γραφῆς, τῷ Κυριακῷ ἐκείνῳ ἐχρή- est: et qui non colligit mecum, dispergit. Huic σατο βήματι· Ο μὴ ὢν (λέγον) μετ᾿ ἐμοῦ, κατ᾿ ἐμοῦ autem responso præclari multi viri tunc non sunt ἐστι· καὶ ὁ μὴ συνάγων μετ᾿ ἐμοῦ, σκορπίζει. Τῇ suffragati, ut quod multum duritiei et acerbitatis τοιαύτῃ δὲ ἀποκρίσει τηνικαῦτα πολλοὶ τῶν ἐλλογί- haberet, nec convenientis reprehensioni Latinica panem fractum. * ncutrales. ' sic non talibus semet accommodare. m sacramentorum.

rum formarum et morum.Εt quod (inquiunt) hæc μων οὐκ ἔθεντο, οἷα πολὺ ἐχούσῃ τὸ ἀπηνὲς τε καὶ synodaliter decreta non sint, neque ipsi, ut haere- ἰταμὸν, καὶ μὴ προσῆκον μέμψει Λατινικών τύπων tici, publice rejecti fuerint; sed et simul nobiscum τε καὶ ἐθῶν. Ὅτι τε (φασὶν) οὐκ ἀνεγνώσθησαν ταῦτα cibum sumant, et precantur. Εt polest quis (in- συνοδικῶς, καὶ οὐδ᾽ αὐτοὶ, ὡς αἱρεσιῶται, ἀπόβλητοι quiunt) ratiocinationem hanc probe colligere ex xv δημοσίᾳ γεγόνασιν· ἀλλὰ καὶ συνεσθίουσιν ἡμῖν καὶ canone Constantinopolitanæ sanctæ synodi, quæ συνεύχονται. Καὶ δύναταί τις, φησί, τὸν λογισμὸν prima et secunda appellata est. Εt quod Latini ad τοῦτον ἐκ τοῦ ιε' κανόνος τῆς ἐν Κωνσταντινουπόλει nos accedant, petanique, ut a nobis fermentatam ἁγίας συνόδου τῆς λεγομένης πρώτης καὶ δευτέρας sanetam oblationem accipiant: manifestum facit, καλῶς ἀναδέξασθαι. Καὶ ὅτι αὐτὸ τοῦτο τὸ προσέρeos, nisi azyma contemnerent, et parvi facerent iis χεσθαι Λατίνους ἡμῖν, καὶ ζητεῖν τῆς ἐνζύμου με contenti esse, ad divinorum mysteriorum, quod a ταλαμβάνειν ἁγίας προσφορᾶς ἐξ ἡμῶν, δῆλον ποιεῖ nobis fit, sacrificium non accessuros. Rationem ὡς εἰ μὴ περιεφρόνουν τὰ ἄζυμα, καὶ ὡς οὐ περὶ autem suam et hi ex Evangelio confirmantes. quod πολλοῦ ποιοῦνται τὸ στέργειν αὐτοῖς, οὐκ ἂν προστ a divo Joanne dicitur Domino, proposuerunt: No- ήρχοντο τῇ παρ' ἡμῶν γινομένῃ τῶν θείων μυστη vimus, inquit, quemdam dæmonia ejiciente n in ρίων ἱερουργία. Τὸν οἰκεῖον δὲ λόγον καὶ οὗτοι συν tuo nomine, et prohibuimus eum, quia nobiscum ιστῶντες ἐκ τοῦ Εὐαγγελίου, τὸ παρὰ τοῦ θείου non sequitur. Et dixit ad eum Jesus: Ne prohibea- Ιωάννου πρὸς τὸν Δεσπότην εἰρημένον προέτεινον, tis. Qui enim contra nos non est, pro nobis est. Εἴδομεν (εἰπόντος) τινὰ ἐπὶ τῷ ὀνόματί σου ἐκβάλQuod autem subjecerunt illud: Qui non est mecum, λοντα τὰ δαιμόνια· καὶ ἐκωλύσαμεν αὐτὸν, ὅτι οὐκ contra me est: aperte et simpliciter adversus ἀκολουθεῖ μεθ᾿ ἡμῶν. Καὶ εἶπε πρὸς αὐτὸν ὁ ᾿Ιησοῦς diabolum a Salvatore dirigitur, quemadmodum Μη κωλύετε. Ὃς γὰρ οὐκ ἔστι καθ᾿ ἡμῶν, ὑπέρ sane indicat, quæ ibidem est, Evangelii clausula. ἡμῶν ἐστι. Προσεπήγαγον δέ καὶ ὅτι τὸ μέν, Ὁ μὴ Ut enim hostis est ab initio Satan, et a malitia ὢν μετ᾿ ἐμοῦ κατ᾿ ἐμοῦ ἐστι, προδήλως καὶ γυ dimoveri non potest, prorsusque poenitentia μνῶς κατὰ τοῦ διαβόλου παρὰ τοῦ Σωτῆρος ἀποτοspoliatus est, in eo n cum non sit cum Domino, ξεύεται· καθὰ δὴ τοῦτο παρίστησιν ἡ αὐτόθι τοῦ contra ipsum existens, et est, et nominatur: quod Εὐαγγελίου περικοπή. Καθὸ γὰρ ἐχθρός ἐστιν ἀπ' creaturam suam amet et inducat: illius autem ἀρχῆς ὁ Σαταν, καὶ ἀμετάτρεπτος ἀπὸ τῆς κακίας oderit et dispergat. Illud autem, Qui non est con- μένει, καὶ καθόλου μετανοίας ἐστέρηται, κατὰ τοῦτο tra nos, pro nobis est, ad hominem dicitur, qui μὴ ὢν μετὰ τοῦ Δεσπότου, κατ᾿ αὐτοῦ ὢν καὶ ἔστι Jesum quidem non sequitur, sed eos æmulatur, καὶ ὀνομάζεται· ὡς αὐτοῦ μὲν ἀγαπῶντος τὸ ἑπυqui ipsum sequuntur, et in nomine ejus dæmonia G τοῦ πλάσμα, καὶ συνάγοντος· ἐκείνου δὲ, μισοῦντος ejicit: atque ita potest, qui a longe ambulat, ad αὐτὸ καὶ διασκορπίζοντος. Τὸ δὲ, Ὃς οὐκ ἔτι καθ' sequendum facile niutari. Solius enim humnanæ ἡμῶν, ὑπὲρ ἡμῶν ἐστι, πρὸς ἄνθρωπον εἴρηται οὐκ imbecillitatis subsidium, conversio penitentia, et ἀκολουθοῦντα μὲν τῷ Ἰησοῦ, ζηλοῦντα δὲ τοὺς ἀκοe deterioribus in meliora mutatio. Proferebant λουθοῦντας αὐτῷ, καὶ ἐπὶ τῷ ὀνόμανι τούτου ἐκβάλ etiam in hoc Theophylacti sapientissimi Bulgariæ λοντα δαιμόνια. Καὶ οὕτω δυνάμενον, ἐκ τοῦ ἀποστά archiepiscopi sententiam, cujus in alia nostra δην περιπατεῖν, ῥᾳδίως μεταθέσθαι εἰς τὸ ἀκολου responsione proposuimus compendium, præclara θεῖν. Τῆς ἀνθρωπίνης γὰρ μόνης ἀσθενείας βοή exponens de assensione p et dispensatione lav- θημα, ἡ ἐπιστροφὴ καὶ μετάνοια, καὶ ἡ ἀπὸ τῶν deque digna. Hinc qui, ut dictum est, contradi- χειρόνων εἰς τὰ κρείττω μεταβολή. Προέφερον δὲ cebaut, recte et cum ratione insistere judicati καὶ γνώμην ἐπὶ τούτῳ Θεοφυλάκτου, τοῦ σοφωτάτου sunt, veluti protervitatis proponentes dispensa- ἀρχιεπισκόπου Βουλγαρίας· ἧς τὴν σύνοψιν ἐν ἐτέρᾳ tionem q, ad non perdendum, sed sensim paula - ἡμῶν ἀποκρίσει ἀνωτέρω ἐποιησάμεθα, θαυμαστὰ timque lucri faciendumfratres,pro quibus communis περὶ συγκαταβάσεως καὶ οἰκονομίας ἐκτιθεμένην, Servator et Dominus noster sanguinem suum effudit. καὶ ἀξιέπαινα. Ἐντεῦθεν ἐκρίθησαν οἱ ἀντειπόντες, ὡς εἴρηται καλῶς καὶ εὐλογως ἐνστῆναι, ὡς τῆς ἰταμότητος προτιθέμενοι τὴν οἰκονομίαν, πρὸς τὸ μή καταβα λεῖν, ἀλλὰ κερδῆσαι ἠρέμα καὶ κατὰ μικρὸν τοὺς ἀδελφοὺς, ὑπὲρ ὧν ὁ κοινὸς Σωτὴρ καὶ Δεσπότης ἡμῶν τὸ ἑαυτοῦ αἷμα ἐξέχεεν. Ο JOANNIS EPISCOPI CITRI. Responsa ad Constantinum Cabasilam, Dyrrhachii archiepiscopum. Interrogatio.Hic consuetudo est, ut in extraneam regionem azymitæ sacerdotes a nostratibus antistitibus ordinentur: recipiendum illud est necne? Res. Non scriptam Ecclesiæ consuetudinem, ut Ο « ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΚΙΤΡΟΥ Αποκρίσεις πρὸς Κωνσταντῖνον ἀρχιεπίσκοπον Δυρ ῥαχίου τὸν Καβάσιλαν. ο Ερώτησις. Συνήθεια ἐστὶν ὧδε, εἰς τὴν ἔξω χώραν χειροτονεῖσθαι ἀζυμίτας ἱερεῖς παρὰ τῶν ἡμετέρων άρχιερέων. Δεκτόν ἐστι τοῦτο, ἢ οὐ; Απ. Τὸ ἄγραφον ἔθος τῆς Ἐκκλησίας, ὡς νόμον □ eatenus. quod ipse quidem figmentum suum amet et colligat, ille vero et oderit, et. p de accommodatione. a veluti qui pervicaciæ anteponerent dispensationem.

Basilius. Quando igitur hujusmodi ordinationes lex Ecclesiæ non agnoverit, ob eam rem neque nos possumus statuere, ejus consuetudinem tanquam Armam obtinere. Etsi enim forte longa est, nescimus vere num synodali applausa judicio confirmata fuerit. Illam enim longam consuetudinem firmam esse leges jubent. quæ judicio contradicto probata corroborataque fuerit. Quæ autem talis non est,eam plane rejiciunt. Inquirendum est igitur,num prædicta creandorum sacerdotum consuetudo synodice disceptata et firmata fuerit unquam. Et, si hoc factum sit, valeat etiam in posterum. Sin minus, ad sacram magnamque synodum de ea referri necesse est, ut quod ei placuerit fiat. Nam quæ synodice considerata et cognita sunt, meliora et firmiora sunt iis, quæ ab uno decernuntur. κρατεῖν, ὁ τοῦ κόσμου φωστήρ ὁ μέγας θεσπίζει legem, obtinere; luminare mundi magnus sancivit Βασίλειος. Όταν γοῦν τὰς τοιαύτας χειροτονίας οὐκ ἐπιγινώσκῃ ὁ νόμος τῆς Ἐκκλησίας, διὰ τοῦτο οὐδὲ ἡμεῖς δυνάμεθα τὴν ἐν ταύτῃ συνήθειαν γνωματεῦσαι ὡς βεβαίαν κρατεῖν. Εἰ γὰρ καὶ μακρά ἴσως ἐστὶν, ἀλλ' οὐκ οἴδαμεν ἀκριβῶς εἰ καὶ ἐν συνοδικῷ δικαστηρίῳ κροτηθεῖσα ἐβεβαιώθη. Εκεί την γὰρ τὴν μακρὰν συνήθειαν βεβαίαν οἱ νόμοι τυγχάνειν διακελεύονται, τὴν δοκιμασθεῖσαν ἐν δικαστηρίῳ καὶ κυρωθεῖσαν. Τὴν μὴ τοιαύτην δὲ ὁλοσχερώς ἀποβάλλονται. Εξετασθῆναι τοίνυν χρεὼν εἰ καὶ ἡ εἰρημένη συνήθεια τῆς χειροτονίας τῶν ἱερέων συνοδικῶς ἐγυμνάσθη καὶ ἐκυρώθη ποτέ. Κἂν μὲν γέγονε τοῦτο, κρατείτω καὶ εἰς τὸ ἑξῆς· εἰ δὲ μή, ἀνάγκη τῇ ἱερᾷ καὶ μεγάλη συν όδῳ τὰ περὶ ταύτης ἀνενεχθῆναι, ὥστε τὸ δόξαν ἐκείνῃ γενέσθαι. Τὰ συνοδικῶς γὰρ σκεπτόμενα καὶ διαγινωσκό. μενα, τῶν καταμόνας γνωματευομένων κρειττονά εἰσι καὶ ἐπικρατέστερα. Ερ. Θάπτονται ὀρθόδοξοι Ρωμαῖοι ἐν Λατινικαῖς ἐκκλησίαις ψαλλόμενοι παρά τε Ρωμαίων καὶ Λατίνων ἐν ταύτῳ. Καὶ Λατίνοι δὲ ἀποθνήσκοντες, ὡσαύτως ψάλλονται ὁμοῦ παρὰ Ῥωμαίων καὶ Λατίνων ἀδιακρίτως. Ἐπιτίμιον ἔστιν, ἢ οὔ; Interrogatio. Orthodoxi Romani in Latinicis ecclesiis sepeliuntur, decanlati a Romnanis et Latinis simrl.Item Latini morientes, a Romanis et Latinis una carminibus indistincte celebrantur: censura hoc obnoxium est, annon? Απ. Δύο εἰσι προφανή και μεγάλα ποιοῦντα Res. Duo sunt manifesta et magna: quæ inter διαφορὰν μέσον ἡμῶν καὶ τῶν Λατίνων. Τὸ πρῶτον nos et Latinos faciunt differentiam. Primum et καὶ μείζον, το περὶ τοῦ ἁγίου Πνεύματος δόγμα· τὸ majus, doctrina de sancto Spiritu. Secundum auδεύτερον δὲ, καὶ οὐ τοῦ ἴσου λόγου, τῶν ἀζύμων ἡ lem, nec tanti momenti, azymorum oblatio. Scriπροσφορά. Η τῆς Γραφῆς δὲ ἀνάγνωσις, της τε plura autem lectio, veteris et nova, item precatioπαλαιᾶς καὶ τῆς νέας, καὶ αἱ προσευχαί, καὶ αἱ nes et musici cantus, et divina templa, veneratioμελωδίαι, καὶ οἱ θεῖοι ναοί, καὶ αἱ προσκυνήσεις τοῦ τε nesque pretiosæ crucis sanctarumque imaginum, τιμίου σταυροῦ καὶ τῶν ἁγίων εἰκόνων, κοινὰ τού- illis sunt nobiscum communia. Non est igitur disτοις εἰσὶ καὶ ἡμῖν. Οὐκ ἀπᾷδον τοίνυν, οὐδὲν τῇ εὐ- sentaneum, neque pietatem ullo modo offendens, σεβείᾳ ὁπωσοῦν λυμαινόμενον, τὸ θάπτεσθαι Λατί- Latinos sepeliri in Romanis templis,et ut a Romaνους ἐν Ῥωμαϊκοῖς ναοῖς, καὶ ψάλλεσθαι όμοθυ- nis Latinisque sacrifcatoribus Romanorum et Laμαδόν παρά τε Ρωμαίων καὶ Λατίνων ἱερουργών tinorum mortui unanimi concentur celebrentur. νεκριμαία Λατίνων καὶ Ῥωμαίων. Οὔτε γὰρ ὁ τό- Neque enim locus facit mortuos apud Deum rejiπος τοὺς ἀπελθόντας, παρὰ Θεῷ ποιεῖ ἀποβλήτους· ciendos: et Latinorum de iis psalmodia non est καὶ ἡ ἐπ' αὐτοῖς ψαλμωδία τῶν Λατίνων, οὐκ ἔστιν pagana,sed ex divinis s, nostra sententia, Scriptum ἐθνικὴ, ἀλλ' ἐκ τῶν καθ᾿ ἡμᾶς θείων Γραφών. El ris. Quod si quis forte rem hujusmodi absurdam δέ τις ἴσως ἄτοπον ἡγεῖται τὸ γινόμενον οὕτω, putet, hanc ratiocinationem vanam iilico comperiet. αὐτόθεν εὑρήσει τὸν λογισμὸν τοῦτον μάταιον. Πολλὰ Qui enim quondam impietatis imperium suo temγὰρ σώματα τῶν ἁγίων οἱ πάλαι κατὰ καιροὺς τῆς pore: obtinuerunt, mulla sanctorum corpora misἀσεβείας τὸ κράτος ἔχοντες θνησιμαίοις ἀλόγοις cuerunt bestiarum morticiniis, et in loca ceno παρέμιξαν, καὶ ἐν τόποις βορβόρου μεστοῖς ένα plena projecerunt. Sed data sanctis gratia inde illaπέῤῥιψαν· ἀλλ᾽ ἡ δεδομένη τοῖς ἁγίοις χάρις, ἐν sa mansit. Eorumque est superius Jerusalem, priτεῦθεν ἀλώβητος ἔμεινε. Καὶ οὐτῶν ἐστιν ἡ ἄνω mogenitorum metropolis, mitium terra,dilecta taἹερουσαλήμ, ἡ τῶν πρωτοτόκων μητρόπολις, ἡ bernacula. Impiorum autem regum sepulcra, etiam τῶν πραέων γῆ, τὰ ἠγαπημένα σκηνώματα. Εύ- in nostris sanctis templis inveniuntur, ut apostat ρίσκονται δὲ καὶ δυσσεβῶν βασιλέων τάφοι ἐν τοῖς Juliani, in templo sanctorum et benedictorum apoκαθ᾿ ἡμᾶς ἁγίοις ναοῖς, ὡς καὶ τοῦ παραβάτου stolorum, prope Constantinopolim ": et aliorum Ιουλιανοῦ, ἐν τῷ ναῷ τῶν ἁγίων καὶ πανευφήμων perversæ fidei in aliis templis, quibus illic sepul ἀποστόλων, κατὰ τὴν Κωνσταντινούπολιν· καὶ μὴν tum fuisse non prodest.Eorum enim manet impietas, καὶ ἄλλων κακοδόξων ἐν ἑτέροις ναοῖς· καὶ οὐ λυ- et eorum est ignis æternus gehennæ v. Restat σιτελεῖ τούτοις ἡ ἐκεῖσε ταφή. Μένει γὰρ αὐτῶν igitur esse irreprehensibile Christianorum in LatiVARIÆ LECTIONES.. t noniæ unanimiter canantur. ex nostris sacris Scripturis. 'Qui enim quondam impietate pagana regnante imperium obtinebant: * Constantinopoli. ▾ supplicii.

VEnis templis sepultorum funus:quandoquidem etiam ἡ δυσσέβεια, καὶ αὐτῶν ἐστι τὸ αἰώνιον πῦρ τῆς illic pretiosa crucis, divarumque effigierum erectio κολάσεως. Αμεμπτος λοιπὸν ἡ ταφὴ τῶν ἐν τοῖς et veneratio. Non ineleganter huic responso adjici- Λατινικοῖς ναοῖς ἐνσοριαζομένων Χριστιανών. Επειδὴ tur illud quod in Evangelio scriptum est: Sine more κἀκεῖσε ἡ τοῦ τιμίου σταυροῦ καὶ τῶν θείων μορφω tuos sepelire suos mortuos. Sermone, opinor signif- μάτων ἐστὶν ἀναστήλωσις καὶ προσκύνησις. Προσ cante corruptionem esse, illorum sepulturam. Ut θήκη δὲ οὐκ ἀπρόσφορος τῇ ἀποκρίσει ταύτῃ, κἀκεῖ ob id viventibus supra mundum: vel exquisitis vo δὴ τὸ εὐαγγελιογραφούμενον, Αφες τους exsequiis y mortuos in sepultura prosequi necesse κροὺς θάπτειν τοὺς αὐτῶν νεκρούς. Του λόγου, non sit, aut hujus gratia delectos exquirere locos. οἶμαι, δηλοῦντος τὸ τήν διαφθορὰν εἶναι τούτων τα φήν. Ὡς ἐντεῦθεν μηδὲ ἐπάναγκες εἶναι τοῖς ζῶσιν ὑπερκοσμίως μήτε περισπουδάστων μελημάτων ἐπὶ ἐνταφιασ μῷ τοὺς νεκροὺς ἀξιοῦν, μήτε μὴν ἐπιλέκτους τόπους τούτου χάριν ἐπιζητεῖν. Interrogatio. Si uxorem habens sacerdos, vel diaconus, vel lector, tundeatur: maneat autem ejus conjux in mundo: an qui tonsus est possit ad sacerdotium, vel pontificatum promoveri, licet uxor ejus tonsuram non admittat? Ερώτησις. Ὁ γυναῖκα ἔχων ἱερεὺς, ἢ διάκονος, ἢ ἀναγνώστης, εἰ αὐτὸς μὲν ἀποκαρῇ, μείνῃ δὲ ἡ σύζυγος αὐτοῦ ἐν τῷ κόσμῳ, ἆρ᾽ οὖν δύναται εἰς ἱερωσύνην ἢ ἀρχιερωσύνην προαχθῆναι ἡ ἀποκαρεῖς, εἰ καὶ ἡ σύμβιος αὐτοῦ τὴν ἀπόκαρσιν οὐ καταδέξεται; Res. Divinæ piæque leges, causas enumerantes, Απ. Οἱ θεῖοι καὶ φιλευσεβεῖς νόμοι, τὰς αἰτίας ob quas nuptiarum dissidia funt, his divortium καταλέγοντες, ὧν ἕνεκα τὰ τῶν γαμικῶν συνοικεσίων propter tonsuram annumerant, quam occasionem διαζύγια γίνονται, ταύταις ἐντάττουσι καὶ τὸ γινόinculpatam et irreprehensibilem nominant. Esse μενον δι᾿ ἀπόκαρσιν. Ὅπερ καὶ πρόφασιν ἄμεμsane morti similem, prudenter censuerunt, velut πτον καὶ ἀκατηγόρητον ονομάζουσιν. Εν δὴ καὶ pro alia vita aliam viam eligente eo, qui ad solita- θανάτῳ παρεοικέναι, σοφῶς γνωματεύουσιν, - ὡς riam vitam sese destinat. Si igitur tale divortium ἑτέραν ἀνθ᾿ ἑτέρου βίου πορείαν αἱρουμένου τοῦ est legitimum et irreprehensibile,ob tonsuram; et εἰς τὴν μοναδικὴν βιοτὴν παραγγέλλοντος. Εἰ τοίνυν si uxor tonsi potest, si velit, cum alio viro sine τὸ τοιόνδε διαζύγιον νόμιμόν ἐστι καὶ ἄμεμπτον crimine coutractum inire: etiam depilatus vir διὰ τὴν ἀπόκαρσιν, καὶ δύναται ἡ γυνὴ τοῦ κειραejus, ut in mundo mortuus semel factus, potest, si μένου, εἴ γε βούλεται, μεθ᾿ ἑτέρου ἀνδρὸς ἀκατηdignus reperiatur,ad sacerdotis vel antistitis digni- γόρητον θέσθαι συνάλλαγμα· ἄρα καὶ ὁ ἀποθριξάμε tatem promoveri.Hoc non esse prohibitum, discere νος ἀνὴρ ταύτης, ὡς τῷ κόσμῳ καθάπαξ νεκρός licet ex textu octavi canonis Neocasariensis synodi, γενόμενος, δύναται, εἰ ἄξιος εὑρεθείη, καὶ εἰς τὸ expressim hæc sanciente. Si alicujus uxor, cum τοῦ ἱερέως καὶ εἰς τὸ τοῦ ἀρχιερέως ἀναχθῆναι esset laicus, adulterata fuisse convicta fuerit: is non ἀξίωμα. Τὸ εἰς τοῦτο δὲ ἀκώλυτον, ἐξόν ἐστι καταpotest ad ministerium accedere. Sin autem etiam μαθεῖν ἀπὸ τῆς περιλήψεως τοῦ ὀγδόου κανόνος της post ordinationem adulterata fuerit, debet eam di- ἐν Νεοκαισαρεία συνόδου, θεσπίζοντος ταῦτα ῥητῶς· mittere. Quod si cohabitet,non potest sibi commis- Ἐὰν γυνή τινος μοιχευθεῖσα λαϊκοῦ ὄντος ἐλεγχθῇ sum ministerium exsequi. Si igitur is, qui uxorem φανερώς ὁ τοιοῦτος εἰς ὑπηρεσίαν ἐλθεῖν οὐ δύνα suam dimisit, juxta canonis conceptionem, utpote ται· ἐὰν δὲ μετὰ τὴν χειροτονίαν μοιχευθῇ, ὀφεί adulteratam post ipsius ordinationem, sibi datum λει ἀπολύσαι αὐτήν. Ἐὰν δὲ συζῇ, οὐ δύναται sacerdotale ministerium sine impedimentoretinet: ἔχεσθαι τῆς ἐγχειρισθείσης αὐτῷ διακονίας. Εἰ τοί multo magis certe, qui justa occasione a sua nxore νυν ὁ ἀπολύσας, κατὰ τὴν τοῦ κανόνος περίληψιν, disjungitur, et sacerdotalem et pontificalem susci- τὴν ἑαυτοῦ γαμετήν, ὡς μοιχευθεῖσαν μετὰ τὴν piet dignitatem. χειροτονίαν αὐτοῦ, ἔχεται τῆς δοθείσης αὐτῷ ἱερα τικῆς διακονίας ἀνεμποδίστως, ἄρα γε πολλῷ πλέον ὁ κατὰ φρόφασιν άμεμπτον διαζυγεὶς τῆς οἰκείας γυναικός, ἀκωλύτως καὶ τὸν ἱερατικὸν καὶ τὸν ἀρχιερατικὸν ἀξίωμα Interrogatio. Quinam præferuntur in creatione episcopi? Protopapa, et qui sunt post eum sacerdotes,an diaconi habentes principalia ecclesiastica officia? Resp. Vacantium ecclesiarum suffragia b secundum exactam rationem convenienter locis et personis procedunt. Non enim si locus est celebris, et pastore perito disertoque opus habens, cujus et vita sermoni congruat, persona autem tempore forte vel voluntate pontificali ad insignem gradum ecclesiasticum provecta, sufficiente expeδέξεται. Ερώτησις. Τίνες προτιμώνται εἰς τὸ ψηφίζε σθαι εἰς ἐπισκοπάς; Ὁ πρωτοπαπᾶς καὶ οἱ μετ' αὐτ τὸν ἱερεῖς, ἢ οἱ διάκανοι οἱ ἔχοντες ἀρχοντικὰ ἐκκλησιαστικὰ ὀφφίκια; Απ. Αἱ τῶν χηρευουσῶν Ἐκκλησιῶν ψῆφοι κατὰ τὸν ἀκριβῆ λόγον ἀναλόγως τοῖς τόποις καὶ τοῖς προσώποις προβαίνουσιν. Οὐ γὰρ εἰ ὁ τόπος μὲν περίβλεπτος, καὶ δεόμενος ποιμένος ἐπιστημονικοῦ καὶ λογίου, καὶ τὸν βίον τῷ λόγῳ σύνδρομον ἔχον τος, τὸ πρόσωπον δὲ τὸ ὑπὸ χρόνου τυχὸν ἢ θελήμα τος ἀρχιερατικοῦ εἰς βαθμὸν ἀναχθὲν ἐπίσημον ἐκVARIE LECTIONES. * ultramundane. y modulis. = sacræ. sententiam. b electiones.

$66 propter gradus prærogativam loco celebri renuntiari. Hanc ob causam, c ne propter ejus simplicitalem pontificia vilescat dignitas, et ne civitas pastore idoneo et curatore privata maneat, deligi d debent personslocis convenientes, et consentanea, ne religionis ecclesiasticæque conditionis ordo fat inutilis et confundatur. Digniorum enim, non gradu altiorum et potentiorum, sunt throni. Hoc autem et 123 Justinianea Novella posita cap. 8 tit. 1 lib. III Basilicon, pie et sapienter fuse exsequitur. Juxta hanc ergo rationem, prædictarum personarum quæque ad competens suæ efficaciæ et virtuti episcopeum potiorem referet sententiam f. Non vero amplius suffragia ecclesiasticos magistratus respicient s, quasi per delectum et examinationem ad dignitates officialium provectos: sicut ecclesiastica vult lex et civilis. κλησιαστικόν, πείρας ἱκανῆς καὶ λόγου καὶ γνώσεως rientia,eloquentia et scientia careat, oportet hunc στέρεται, δεῖ τοῦτον διά γε τὸν βαθμὸν ἐπικηρυχθῆναι τόπῳ λαμπρῷ, τούτου χάριν, ἵνα μήτε τὸ ἀρχιερατικὸν ἀξίωμα κενωθῇ διὰ τὴν τούτου ἀφές λειαν, μήτε μὴν ἡ πόλις ἐστερημένη μείνῃ καταλλήλου ταύτῃ ποιμένος καὶ κηδεμόνος· διὰ ταῦτα προσήκοντα καὶ ἁρμόδια οφείλουσιν εἶναι τοῖς τόποις τὸ ψηφιζόμενα πρόσωπα· ὥστε μὴ τὴν τάξιν τῆς τε εὐσεβείας καὶ τῆς ἐκκλησιαστικῆς καταστάσεως ἀχρειοῦσθαί τε καὶ συγχέεσθαι. Τῶν ἀξιωτέρων γὰρ, οὐ τῶν προβαθμιωτέρων καὶ δυσατωτέρων, οἱ θρόνοι. Τὰ περὶ τούτου δὲ καὶ ἡ ρκγ' νεαρὰ Ἰουστινιάνειος, ἡ κειμένη ἐν κεφαλαίῳ η' τοῦ α΄ τίτλου τοῦ γ' βιβλίου τῶν Βασιλικῶν, εὐσεβῶς καὶ πανσόφως εἰς πλάτος διέξεισι. Κατὰ τοῦτον τοίνυν τὸν λόγον, ἔχαστον τῶν εἰρημένων προσώπων εἰς τὸ κατάλληλον τῇ τούτου ἐνεργείᾳ καὶ ἀρετῇ ἐπισκοπεῖον ψηφισθῆναι προτιμηθήσεται. Οὐ μέν τοιγε τοὺς ἐκκλησιαστικοὺς ἄρχοντας δρωσιν αἱ ψῆφοι ἐπὶ πλέον, οἷα κατ' ἀναγομένους, ὡς ὁ ἐκκλησιαστικὸς καὶ ὁ νομικὸς θεσμὸς Ερ. Εδέξατο τις ἀπὸ τοῦ ἁγίου βαπτίσματος παιδά τινος. Ζητεῖ οὖν αὐτὸς συνάψαι τῷ ἑαυτοῦ υἱῷ θυγατέρα τοῦ αὐταδέλφου τοῦ πατρὸς τοῦ ἀναδεχθέντος. Εξεστι τοῦτο γενέσθαι, ἢ οὐκ ἔξεστιν; ἐκλογὴν καὶ δοκιμασίαν εἰς κὰς ἀξίας των αρχοντικίων βούλεται. Interrogatio.Suscepit quis ex sancto lavacro filium alterius. Vult suo filio conjungere filiam fratris patris ejus,qui susceptus est. Licet hoc fieri, annon? Resp. Cum piæ leges et sacri canones aperte ᾿Απ. Ἐπειδὴ τὴν κατὰ πνεῦμα συγγένειαν κρείτω censuerint, spiritalem cognationem carnali esse τονα εἶναι τῆς σαρκικῆς, καὶ οἱ φιλευσεβεῖς νόμοι, potiorem: igitur neque præsens contractus proceκαὶ ἱεροὶ κανόνες σαφῶς γνωματεύουσιν· ἄρα γε- dere permittetur; propinquitas enim inde oritur οὐδὲ τὸ παρὸν συνάλλαγμα προβῆναι συγχωρηθήσε- consobrinorum. Carnalis enim consobrina susceται. Εγγύτης γάρ ἐντεῦθεν ἀνακύπτει πρωτεξ- pli, propter spiritalem cognationem, etiam filii αδέλφων. Η σαρκικὴ γὰρ πρώτη εξαδέλφη τοῦ ἀνα- susceptoris consobrina censetur, quasi per baδεχθέντος, διὰ τῆς πνευματικῆς συγγενείας, καὶ τοῦ ptismum fratris effecti ejus,quem pater ipsius susυἱοῦ τοῦ ἀναδόχου, ἐξαδέλφη λογίζεται, ὡς ἀδελφοῦ G cepit. Nam et uxoris frater,item viri invicem: ille ὄντος διὰ τοῦ βαπτίσματος, τοῦ ἀναδεχθέντος παρὰ quidem viro uxoris frater,hic autem uxori ille vir τοῦ πατρὸς τούτου. Ἐπεὶ καὶ ὁ τῆς γυναικὸς ἀδελ- nominatur propter propinquitatem. Facta autem φὸς καὶ ὁ τοῦ ἀνδρὸς, δι᾽ ἀλλήλων, ὁ μὲν γυναικά- est actio synodica tempore sancti..... patriarchæ δελφος τῷ ἀνδρὶ, δ δὲ, ἀνδράδελφος τῇ γυναικὶ όνο- Constantinopolitani, decernens, consequenter 53 μάζεται, διὰ τὴν ἐγγύτητα. Γέγονε δὲ καὶ πρᾶξις canoni sanctæ et acumenicæ synodi in Trullo, et συνοδικὴ ἐπὶ τὰς ἐφημερίας τοῦ ἐν ἁγίοις..... πα- sexto themati, 10 c. 5 tit. 28 libri Basilicon, iisdem τριάρχου Κωνσταντινουπόλεως, γνωματεύσασα ἀκο- gradibus circumscribi spiritalem cognationem, quiλούθως τῷ νγ' κανόνι τῆς ἐν τῷ Τρούλλῳ ἁγίας καὶ bus naturalis seu carnalis definitur. Quam ob cauοἰκουμενικῆς συνόδου, καὶ τῷ ζ΄ θέματι τοῦ ι' κε- sam contractus, de quo interrogatio facta est, non φαλαίου τοῦ ε΄ τίτλου του κη' βιβλίου τῶν Βασιλικῶν, permittetur, utpote ad quartum ex transverso τοῖς αὐτοῖς βαθμοῖς περιγράφεσθαι καὶ τὴν πνευμα- gradum perveniens. τικὴν συγγένειαν, οἷς καὶ ἡ φυσικὴ, ἤσοι σαρκική, περιορίζεται. Κατὰ τοῦτο γοῦν, καὶ τὸ ἐρωτώμενον τοῦτο συνάλλαγμα γενέσθαι οὐ συγχωρηθήσεται, ὡς εἰς τὸν ἐκ πλαγίου τέταρτον βαθμὸν ἀναγόμενον. δ Ερ. Ἐπὶ τούτοις οὐ δύναται καὶ τοῦ συντέκνου Interrogatio. Præterea an potest compatris sui fαὐτοῦ θυγατέρα, αὐταδέλφην οὖσαν ἀναδεξιμαίου, αὐτοῦ, liam, sororem ipsius susceptitii exsistentem, ducere ἀγαγέσθαι νύμφην υἱῷ αὐτοῦ, ἡ ἀδελφόπαιδι, η πρωτε- uxorem flio suo, vel fratris flio, vel consobrino? ξαδέλφῳ; ᾿Απ. Ὁ αὐτὸς λόγος ἀοκέσει καὶ ἐπὶ λύσει τῆς παρούσ σης ἀπορίας. Ερ. Εἰ οὐκ ἀνένδεκτον μένειν τινὰ διηνεκώς ἔνδον θείου ναοῦ, καὶ ἐντὸς τούτου ἐσθίειν·· καὶ μάλιστα ἐὰν οὐδὲ νεωκόρος εἴη ἐκεῖνος. Resp. Eadem sufficiet ratio ad præsentis dubitationis solutionem. Interrogatio.Num illud non recipiendum,ut quis maneat perpetuo intra divinum templum, ibique cibum sumat, maxime si non sit ædituus? c idque hanc ob causam, & propterea deligi. " apte. I ad competentem episcopatum electionis prerogativam habebit. enimvero ad ecclesiasticos officia gerentes plerumque respicere solent electiones.

Resp. Habitare divinum templum solis ædituis licet, tam propter necessitatem officii, quam furum insidias, vel efractorum, aliorumve sceleralorum. Cui autem talis cura non incumbit,nullo modo id concessum est. Cibum vero sumere intra templum,non solum quodie, sed nec per vices, ne ipsi quidem edituo permittitur. Et hæc perspicue declarat lex ecclesiastica et civilis. Ecclesiastica quidem,in variis canonibus: sed in primis in canone 74 cecumenicæ sexta synodi hæc edicit: Non oportet in Dominicis locis, vel ecclesiis, eas quæ dicuntur agapas, id est charitates. facere, et intus inæde comedere, et accubitus sternere, Qui autem hoc ausi fuerint, vel cessent, vel segregentur. Accubitum autem dicitur omnis lecti apparatus in altum erectus et mollis. Accumbo enim apud Latinos jaceo. Similiter et in nonagesimo * canone hæc. Eos,qui vel cum uxore cohabitant, vel alioquin indiscriminatim r" sacra loca communia faciunt s" et contemptim in ea afficiuntur, et sic in eis permanent etiam ex iis, quæ sunt in venerabilibus templis, catechumenorum mansionibus: extrudi jubemus Si quis aut hæc non servaverit siquidem sit clericus, deponatur: si vero laicns, segregetur. Lex autem civilis in capite undecimo, titulo primo,libri quinti Basilicon hæc ait. Usque ad ecclesia terminos, qui sunt ante forum publicum securitatem habeant, qui profugiunth", interioribus utentes lavacris, aut hortis, aut habitationibus,vel stabulis, aut porticibus. Prohibeantur autem in templum cibum sumere, vel dormire. Sed et Novella septuagesima tertia imperatori,domini Leonis philosophi, similiter punit eos, qui concedunt vel in catechumeniis habitationem. Ex conceptione ** igitur hujusmodi constitutionum omni modo interdictum est, intra templum cibum sumere, et habitare. Interrogatio. In dignitatibus ecclesiasticorum officiorum, quis primus est, et quis secundus, et quis tertius, et quis deinceps eorum ordo? ᾿Απ. Τὸ μένειν ἐντὸς τοῦ θείου ναοῦ νεωκόροις μόνοις ἀνεῖται, διά τε τὰς ἀναγκαίας τούτῳ ὑπη ρεσίας, καὶ δι' ἐπιβουλὴν κλεπτών, ἢ τοιχωρύχων, ἢ ἑτέρων κακοποιῶν • ἄλλῳ δέ τινι, μὴ περικειμένῳ τοιαύτην φροντίδα ἐνδέδοται οὐδαμῶς. Τὰ δέ ἐσθίειν ἔνδον ναοῦ, οὐχ όπως καθ᾿ ἑκάστην, ἀλλ᾽ οὐδὲ ἐκ διαλειμμάτων όπωσοῦν τινὶ, ἀλλ᾽ οὐδ᾽ αὐτῷ συγκε χώρηται νεωκόρῳ. Καὶ τὰ περὶ τούτου τρανώς δια σαφοῦσιν, ὅ τε ἐκκλησιαστικός νόμος καὶ ὁ πολιτι κός, Ὁ μὲν ἐκκλησιαστικός, ἐν διαφόροις κανόσιν. ᾿Αλλὰ δὴ καὶ ἐν τῷ οδ᾽ τῆς οἰκουμενικῆς Γ΄ συνόδου ταῦτα διαγορεύει, ὅτι οὐ δεῖ ἐν τοῖς Κυριακοῖς, ἢ ἐν ταῖς ἐκκλησίαις τὰς λεγομένας ἀγάπης ποιεῖν, καὶ ἔνδον ἐν τῷ οἴκῳ ἐσθίειν, καὶ ἀκούδιτα στρωννύειν. Οἱ δὲ τοῦτο ποιεῖν τολμῶντες, ἢ παυσάσθωσαν ἢ καθαιρείσθωσαν. ᾿Ακούβιτον δὲ λέγεται ἅπαν στρω μνῆς κατασκεύασμα εἰς ὕψος ἠρμένον καὶ μαλακόν, Ακούμβω γὰρ παρά, Λατίνοις τὸ, ἀναπίπτω. Ομοίως δὲ καὶ ἐν τῷ οζ' κανόνι ταῦτα· Τοὺς ἢ γαμετῇ συνοικοῦντας, ἢ ἄλλως ἀδιακρίτως τοὺς ἱερούς τόπους κοινοποιοῦντας, καὶ καταφρονητικώς περὶ αὐτοὺς ἔχοντας, καὶ οὕτως ἐν αὐτοῖς καταμένοντας, καὶ ἐκ τῶν ἐν τοῖς σεβασμίοις ναοῖς κατηχουμενείων προστάσε σομεν ἐξωθεῖσθαι. Εἰ δὲ μή τις τοῦτο παραφυλάξει, εἰ μὲν κληρικὸς εἴη, καθαιρείσθω· εἰ δὲ λαϊκός, ἀφοριζέσθω. Ο δέ γε πολιτικός νόμος ἐν κεφαλαίψ ιπ τοῦ α΄ τίτλου, τοῦ εἰ βιβλίου τῶν Βασιλικῶν ταῦτά φησι· Μέχρι τῶν πρὸ τῆς δημοσίας ἀγορᾶς ὅρων τῆς ἐκκλησίας τὸ ἀσφαλὲς ἐχέτωσαν οἱ προσφυγόν τες, τοῖς ἐνδοτέροις λουτροῖς, ἢ κήποις, ἢ οἰκήμαG σιν, ἢ αὐλαῖς, ἢ στοαῖς χρώμενοι· κωλυέσθωσαν δὲ ἐντὸς τοῦ ναοῦ ἢ ἐσθίειν ἢ ὑπνοῦν. ᾿Αλλὰ καὶ ἡ αγ νεαρὰ τοῦ βασιλέως κυρίου Λέοντος τοῦ φιλοσόφου παραμοίως κολάζει καὶ τοὺς ἐπιτρέποντας τὴν εἰς τὰ κατηχουμενεία κατοίκησιν. Ἐκ τῆς περιλήψεως οὖν τῶν τοιούτων θεσπισμάτων ἀπηγορευμένον ἐστὶ παντάπασιν, καὶ τὸ ἐσθίειν, καὶ τὸ μένειν ἔνδον θείου ναοῦ. Res. Ex antiqua traditione primus est magnus dispensatori Secundus, qui præest magnæ sacella, id est, magnus sacellarius. Tertius, magnus sacrista. Quartus, chartophylax *. Quintus, qui, praest parva sacella, id est sacellarius. Sextus, primarius actor ',qui et exocalaceli dicuntur. Primarii autem auctoris officinm cum antea esset inter inferiora, postea in aliorum ordinem statutum est a bealæ memoria patriarcha Constantinopolitano Georgio Xiphilino. Hanc autem actionem subsecuta est praclara sententia sancti metropolitani Thessalonices Eusthalii, id laudans et extollens, ut juste et extra reprehensionem factum;cum quidam, qui actionem non admittebant, tunc contradicerent Ερ. Ἐν τοῖς ἀρχοντικοῖς ἐκκλησιαστικοῖς ἀξιώμασι τίς πρῶτος, καὶ τίς δεύτερος, καὶ τίς τρίτος· καὶ πῶς ἐφεξῆς ἡ τούτων τάξις; Απ. ᾿Απὸ μὲν παλαιᾶς παραδόσεως πρῶτος ἐστιν ὁ μέγας οἰκονόμος· δεύτερος, ὁ ἐπὶ τῆς μετ γάλης σακέλλης, ήγουν ὁ μέγας σακελλάριος· τρίτος, ὁ μέγας σκευοφύλαξ· τέταρτος, ὁ χαρτοφύλαξ πέμπτος, ὁ ἐπὶ τῆς μακρᾶς σακέλλης, ἤγουν δ σακελλάριος· καὶ ἔκτος, ὁ πρωτέκδικος· οἵτινες καὶ ἐξωκατάκηλοι λέγονται. Τὸ τοῦ πρωτεκδίκου δὲ ὀφφίκιον ἐν τοῖς ὑποβεβηκόσιν ἂν ἔκπαλαι, ὕστερον τοῖς ὑπερέχουσι συνετάγη παρὰ τοῦ τῆς μακαρίας λήξεως πατριάρχου Κωνσταν «νουπόλεως Γεωργίου τοῦ Ξιφιλίνου. Τῇ πράξει δὲ ταύτῃ ἐπηκολούθησε καὶ γνώμη γενναία τοῦ ἐν ἁγίοις μητροπολίτου Θεσσα λονίκης Ευσταθίου, ἐπαινοῦσα καὶ ἐξαίρουσα τὸ γεγονός, ὡς εὐλόγως καὶ ἀμέκπτως πραχθέν. Οτα s' septuagesimo nono, e promiscue. s' profanant.» stationibus. ' qui ad ecclesiam confugerunt. sententia.: @conomus. vasorum custos. * chartulurius. I primus defensor.

σεις τηνικαῦτα τινῶν ἀντειπόντων, ὡς μὴ ἀποδεξαμέ- Post exocatacelos, primus est protonotarius: seνων τὴν πρᾶξιν. Μετὰ τοὺς ἐξωκατακήλους δὲ πρῶτός ἐστιν ὁ προτονοτάριος· δεύτερος, ὁ ὑπομνηματογράφος· τρίτος, ὁ λογοθέτης· τέταρτος, ὁ κανστρίσιος· πέμπτος, ὁ ἱερομνήμων· ἔκτος ὁ ῥαιφερενδάριος· ἔβδομος, ὁ ἐπὶ τῶν γονάτων· ὄγδοος, ὁ ἐπὶ δ᾽ τῆς ἱερᾶς καταστάσεως· ἔννατος, ὁ ὑπομιμνήσκων· δέκατος, ὁ ἐπὶ τῶν σεκρέτων· ἐνδέκατος, ὁ ἐπὶ τῶν κρίσεων· δωδέκατος, ὁ δευτερεύων τῶν διακόνων· μετ᾿ αὐτοὺς οἱ τρεῖς ὁστιάριοι, καὶ μετ᾿ αὐτοὺς οἱ τρεῖς ἄρχοντες τῶν Ἐκκλησιῶν. Ἡ προχειρισις δὲ τοῦ δευτερεύοντος τῶν διακόνων οὐχ ἁπλῶς γίνεται, ἀλλὰ κατ' ἐκλογήν. Δεῖται γὰρ τὸ τοιοῦτον ὀφφίκιον ἀνδρὸς ἱκανοῦ καὶ ἐπιτηδείου εἰς τὸ ἐκπληροῦν αμέμπτως τὰς ἀρμοζούσας τούτῳ διακονίας. Αὐτοῦ γὰρ ἐστιν ἡ μετὰ τὴν εἴσοδον εὐφημία τῶν βασιλέων καὶ τῶν ἀρχιερέων·· τὸ ἐν ταῖς λιταῖς βαστάζειν τὸ Εὐαγγέλιον, καὶ τὰς ἐν αὐταῖς συναπτὰς καὶ αἰτήποιεῖν· τὸ, ἀπόντος τοῦ ἀρχιδιακόνου διδόναι καιροὺς τοῖς ἐν τῷ ἄμβωνι διακόνοις, καὶ ἄλλα τινὰ τούτου ὑστερήματα ἐκπληροῦν. Κατὰ τοῦτο γοῦν Κατὰ τοῦτο γοῦν καὶ λέγεται δευτερεύων, οὐχ ὅτι δευτερεύει ἐν ἐν τῇ τάξει τῶν διακόνων. Τοιαύτην μὲν οὖν ἡ παλαιτέρα παράδοσις εἶχε τὴν τῶν ἀρχοντικίων τάξιν καὶ στάσιν. ὅτι δὲ αἱ τούτων σφραγίδες τοῦ θελήματος τῶν ἀρχιερέων ἐξήρτηνται, διάφοροι δέ εἰσι καὶ ταῖς γνώμαις καὶ ταῖς ὁρέξεσιν οἱ ἀρχιερεῖς. τούτου χάριν συνεχέθη ἡ τάξις ἡ παλαιά. Κάντεῦθεν οὐδὲ ἡ στάσις τῶν ἀρχοντικίων ἐπὶ τῆς ἱδρύσεως ἔμεινεν, ἀλλὰ μετακεκίνηται κατὰ τὸ τοῖς ἀρχιερεῦσι δοκοῦν. – Ἡ σύγχυσις δὲ αὕτη ἐν τοῖς πλείοσι τούτων, ὡς νόμος, λοιπὸν ἐπεκράτησεν. Οτι δὲ ἐν τούτοις εὐρίσκονταί τινες μέτοχοι ὁπωσοῦν πείρας ἐκκλησιαστικῆς, τὰ μὲν τῆς ὑπερεχούσης τάξεως ἀρχοντίκια ἐπὶ τῆς οἰκείας μένειν ἐῶσι καταστάσεως, ἢ Ιδρύσεως· τὰ δὲ τῆς δευτέρας εἰ καὶ μετατιθέασιν, ὅμως οὐ χωρὶς εὐλόγου αἰτίας τοῦτο ποιοῦντες καταλαμβάνονται, ἢ ἀρετὴν δηλαδή τιμώντες, ἢ λόγον, ἢ ἄλλην ἐπαινουμένην ενέργειαν. Ο γε μὴν παντάπασι πείρας ἀμέθεκτοι καὶ ἀνεπιστήμονες, τὰ ἄνω κάτω ποιοῦντες εὑρίσκονται· καὶ ἡ παροιμία τούτοις ὁμόστολος, ἄνω ποταμών χωρεῖν λέγουσα τὰς πηγὰς, καὶ τὰ παρὰ Ἰουδαίοις δευτερόπρωτα σάββατα, καὶ παρὰ τοῖς δεινοῖς σοφισταῖς τὰ πρωθύστερα. Χρεών οὖν ἐμοὶ δοκεῖ, τοῖς πολλοῖς ἔθεσιν ἀναντιῤῥήτως η ἀκολουθεῖν ν· εἰ δέ τι καὶ καινοτομεῖν ἀνάγκη ἐν τού τοις, ἐξ εὐλόγων αἰτιῶν, ἀλλ' οὐκ ἐκ θελημάτων ἰδίων τοῦτο ποιεῖν. Εἰσὶ δὲ καὶ ἕτερα ὀφφίκια, ἅπερ μάλιστα τοῖς ἱερεῦσιν ἀρμόζουσιν· ὁ ἐπὶ τῶν κα τηχήσεων, ὁ ὀρφανοτρόφος, οἱ τέσσαρες ἔκδικοι· ὁ ἄρχων τῶν φώτων, ὁ νουμμοδότης, καὶ ὁ περιοδευτής. ᾿Αναγνωστών δὲ ὀφφικία, ταῦτα. Ὁ δομέστικος τοῦ δεξιοῦ, χοροῦ, ὁ δομέστικος τοῦ ἀριστερού, λαασυ- × cundus, actuarius: tertius, logotheta: quartus, castrensis: quintus, sacrorum memorialis: sexlus, referendarius: septimus, a genibus: octavus, a sacro ordine =: nonus, memoriam suggerens: decimus,a secretis ": undecimus, a judiciis: duodccimus, secundarius diaconorum. Post eos ostiarii tres magistratus Ecclesiarum. Creatio autem secundarii diaconi non fit simpliciter sed habito delectu. Hujusmodi namque officium requirit virum aptum et idoneum, qui convenientia ministeria inculpate adimpleat. Ejus enim est principium et antistitum post ingressum benedictio, in supplicationibus - Evangelium portare, connexiones p et repetitiones in eis facere: tempora absente archidiacono dare diaconis, qui amboni serviunt q, et in aliis quibusdam vicem ejus supplere. Ob eamque causam dicitur secundarius, non quod in ordine diaconorum sit secundus. Talem igitur offciorum ordiuem et statum antiquior habuit tradi tio. Sed cum horum sigillar pendeant ex voluntate antistitum s, quorum sententiæ et voluntates diffe runt, propterea vetus confusus est ordo. Indeque nec officiorum conditio t in sua firmitate mansit, sed juxta præsulum placitum labefactata. fuit, confusio autem ipsa in eorum multis vigorem tandem legis obtinuit. Quod autem in iis inveniuntur, qui utcunque sunt ecclesiastica experientiæ par ticipes, eminentioris quidem ordinis officia in proprio statu seu firmitate manere sinunt: inferio- ▾ tis autem, etsi mulent, tamen non sine justa causa id facere deprehenduntur, virtuti puta honorem habentes, vel dicendi peritiæ s, vel alii laudabili facultati. Qui vero experientiæ omnino rudes et imperiti, quæ sursum, deorsum agere comperiuntur: et proverbium iis convenit, fluviorum inquiens fontes sursum recurrere. Item Judæorum secunda prima sabbata, et gravium y sophistarum prothysteras. Frequentati ergo mores: mihi sine dubio sequendi videntur. Quod si quid in his innovare necesse sit, justis de causis non pro singulorum arbitrio id faciendum. Sunt autem et alia officia, quæ sacerdotibus maxime congruunt, catechista, orphanotropæus, quatuor defensores, luminarius, nummidator, et circitor b. Lectorum officia hæc: domesticus dextri chori, domesticus siuistri: populi coactor - similiter: domesticus cantorum, a quibusdam appellatus protopsalta: primicerus leclorum, præfectus contaciorum d, protocanonarchus, et chartularii magnæ sacellæ,armariique vasorum. Theori autem, seu observatores et deputati, et camisati, non sunt officia, sed ministeria iis ad altare sacrum injuncta. Theoris enim m præfectus sacræ stationis. ■ præfectus secretorum. sunt in suggestu.. confirmationes. s pontificum. sessione. doctrine. I acutorum. priora ultima. sitator. • collector sive congregator, Fpugillarium. PATROL. GR. CXIX. t • litaniis. P collectas et preces. q qui statio. a mutata. ▾ in sua statione seu Frequentiores ergo consuetudines.» vi31

δ custodia et observatio sacrorum vasorum et oper- νάκτης ὁμοίως ὁ δομέστικος τῶν ψαλτῶν, ὁ παρὰ culorum credita est, praesertim si lapillis et mar τίνων λεγόμενος πρωτοψάλτης. Ὁ πριμμικήριος garitis: sint exornata. Deputati autem pallia fe- τῶν ἀναγνωστῶν, ὁ ἄρχων τῶν κοντακίων ὁ πρωτοrentes,cum lapidibus præeunt sanctumEvangelium κανόναρχος, καὶ χαρτουλλάριοι τῆς μεγάλης σακέλ (quando in ambonem s lectionis causa affertur) et λης, καὶ τοῦ σκευοφυλακίου, θεωροὶ δὲ, καὶ δεποsacra dona, in ingressu ad sanctam mensam, et τάτοι, καὶ καμισάτοι, οὐκ εἰσὶν ὀφφίκια αλλά regressu ad eorum propositionem. Reliqui autem, διακονίαι περὶ τὸ ἅγιον βῆμα, τούτοις αρμόζουσαι. nimirum camisati, in circumferendis ad altare Οἱ μὲν γὰρ θεωροί τὴν φυλακὴν καὶ τήρησιν πιο carbonibus ignis, et sacris cacabis calefaciendis oc- στεύονται τῶν ἱερῶν σκευῶν, καὶ τῶν καλυμμάτ cupati sunt, ut illinc more solito aqua fervens sa- των αὐτῶν, εἰ μάλιστα ευρίσκονται ταῦτα λίθοις καὶ cris poculis tempestive infundatur: aliisque simi- μαργάροις κοσμούμενα. Οἱ δεποτάτοι δὲ, μανδυιο libus ministeriis. Sunt etiam, qui appellantur φοροῦντες μετὰ λαμπάδων προπορεύονται, τοῦ τε patriarchales domestici: quod officium est lecto- ἁγίου Εὐαγγελίου, ὁπότε ἀναφέρεται εἰς τὸν ἄμβωνα, rum. Ministerium aulem hujus est, in ingressu - πρὸς ἀνάγνωσιν, καὶ τῶν ἁγίων δώρων, ἔν τε τῇ patriarcha, dicere. In multos annos, domine! εἰς τὴν ἁγίαν τράπεζαν εἰσόδῳ, καὶ ἐν τῇ εἰς τὴν πρόθεσιν ἐπανόδῳ αὐτῶν, οἱ λοιποὶ δὲ, ἤγουν οἱ καμισάτοι, ἐνασχολοῦνται περὶ διακομιδὴν ἀνθράκων πυρὸς εἰς τὸ θυσιαστήριον, καὶ περὶ τὴν τῶν θείων λεβήτων ἐκπύρωσιν· ἵνα ἐκεῖθεν συνήθως ζέον ὕδωρ τοῖς ἁγίοις ποτηρίοις κατὰ καιρὸν ἐγχεθῇ, καὶ περὶ ἄλλας ὁμοίας τούτοις ὑπηρεσίας. Εἰσὶ δὲ καὶ οἱ λεγόμενοι πατριαρχικοί δομέστικοι. Καὶ τοῦτο δὲ τὸ ὀφφίκιον, τῶν ἀναγνωστῶν ἐστι. Διακονία δὲ τούτου, τὸ ἐν τοῖς προόδοις τοῦ πατριάρχου λέγειν τὸ, Εἰς πολλὰ ἔτη, δέσποτα! Inter. Archidiaconicum officiumn cujus est ordinis,et cujus gradus: et an præest omnibus diaconis,quasi et ipse archidiaconus sit ex officiis ecclesiasticis i: et an præfertur omnibus in divinorum sacramentorum assumptione. Et au licet antistiti supra eos, qui priores ingressi sunt, nihil autem habuerunt officii i, aliquos præponere, qui neque ipsi ullum habeant officium, sed pictacio k solo et jussu prærogativam acceperint. Quæ autem est potestas sacri memoris, et an diaconus debeat esse vel sacerdos. Ερ. Τὸ ἀρχιδιακονικὸν ἀφφίκιον ποίας ἐστὶ τά ξεως, καὶ ποίου βαθμοῦ· καὶ εἰ προΐσταται τῶν ὅλων διακόνων, ὡς ἀρχιδιάκονος, καὶ αὐτῶν τῶν ἔκκλησιαστικῶν ἀρχόντων· καὶ εἰ προτιμᾶται πάντων ἐν τῇ μεταλήψει τῶν θείων μυστηρίων· καὶ εἰ ἐπ' ἀδείας ἐστὶ τῷ ἀρχιερεῖ ἐπάνω τῶν προεισοδευσάν των μηδὲν δὲ σχόντων, ὀφφίκια 5, τιθέναι τινάς, μηδὲν μηδ' αὐτοὺς ἔχοντας ὀφφίκιον, ἀλλὰ πιττακίῳ μόνῳ καὶ προστάγματι τὴν ὑπεροχήν λαβόντας. Τίς δέ ἐστιν ἡ ἐνέργεια τοῦ ἱερομνήμονος, καὶ εἰ διάτ κονος οὗτος ὀφείλει εἶναι, ἢ ἱερεύς. Res. Archidiaconorum officium non est magis- Απ. Τὸ ἀρχιδιακονικὸν ὀφφίκιον, οὐκ ἔστιν ἀρteriale ', nec ex liberalitate pontificali, ut magis- χοντίκιον, οὐδὲ ἐκ φιλοτιμίας ἀρχιερατικῆς, ὥσπερ terialia,sed est circumvolutionis multorum solium τὰ ἀρχοντίκια· περιφορᾶς δὲ πολλων ηλίων συμterminus. Ideoque ut temporis et proprii laboris πέρασμα. Διὸ καὶ ὡς χρόνου καὶ ἰδίου κόπου δώ donum archidiaconus habet inter omnes diaconos ρημα ὁ ἀρχιδιάκονος ἔχει καὶ τὴν ὑπεροχὴν ἐπὶ πάνω prærogativam, sive officiis quibusvis ornati των τῶν διακόνων, εἴτε ἀρχοντικίοῖς ὁποιοισοῦν τετίsint, sive non sint, et tam in templo, et sancto μηνται, εἴται καὶ μὴ, ἔν τε τῷ ναῷ, ἐν τῷ ἁγίῳ βήaltari, quam in divinorum sacramentorum per- ματι, καὶ ἐν τῇ μεταλήψει τῶν θείων μυστηρίων. ceptione. Præponere autem aliquos officiis per τὸ δὲ διὰ πιττακίων τιθέναι τινὰς, κἂν ὀφφικία chartulas", eliam si officia habeant, supra eos, qui ἔχωσιν, ἐπάνω τῶν προεισοδευσάντων, πάντη ανέν priore loco ingressi sunt, nullo modo est rece- δεκτον· ὡς καὶ προδήλως ἄδικον. Ἡ γὰρ τάξις καὶ ptum,ut et manifesto iniquum. Ordo enim et condi- στάσις τῆς εἰσόδου των διακόνων τῷ χρόνῳ ρυθμί tio introitus diaconorum tempore componitur º, ζεται, καὶ στηρίζεται, καὶ ἔστιν ἀμετακίνητος. 'Αρα firmaturque et est immobilis P. Iis autem,quibus κεῖ δὲ τοῖς οὕτω προτιμωμένοις τὸ ἱερουργοῦντος honor præ aliis concessus est, sufficit sacrificante τοῦ ἀρχιερέως, ἐν τῇ εἰσόδῳ καὶ ἐν τῇ μεταλήψει antistite in introitu et in communicatione, tunc τηνικαῦτα μόνον προτιμᾶσθαι τῶν προεισοδευσάν tantum præferri aliis, qui priores sunt ingressi; των, οὐ δι᾽ ἄλλο τι, ἢ ὅτι ἀρχοντικίοις τετίμηνται. non ob aliud, quam quod officiis decorati sint. Κωρὶς δὲ τοῦ ἀρχιερέως, οὐδέποτε οὐδαμοῦ ταύτης Sine antistile vero, nullo usquam modo hac præ τῆς προτιμήσεως ἀπολαύσουσιν. Εἰ γὰρ καὶ οὐδὲ latione fruentur: cum si nec officii jura habeant, ἀρχοντίκια ἔχουσιν, ὑπερβάλλον τὸ ἄδικον. Εἰς τί major sit iniquitas. Cur enim simplex diaconus γὰρ ἁπλοῦς διάκονος ἑτέρου προτιμηθήσεται ἁπλοῦ alii præferetur simplici diacono, qui introitus διακόνου προεισοδεύσαντος; Πλὴν εἰ ἀγαπᾷ τὴν 1 δὲ σχόντων ὀφφίκιον. rum. • velaminum. gimmis et unionibus. suggestum. pro essione. officialium ecclesiastico1 licet nullam habuerint dignitatem ecclcsiasticam. ▲ brevi duntaxat et jussu dignitatem. 1 ex officialium dignitatibus; ne tribuitur ex libr. pontif. ut officialium dignitates. m eminentiam. breves. • statio diaconorum pro tempore introitus regulatur. ℗ immutabilis.

ἀδικίαν ὁ προεστώς, καὶ τοῦτο πράττειν ἀλογίστως prærogativam habuit? Nisi iniquitatem amat præeοὐκ ἐπιστρέφεται. Αλλ᾽ εἰς τοῦτο λόγος οὐδεὶς, ὡσε sul, idque facere inconsiderate non dubitet. Sed περ οὐδὲ φωνὴ ἐπαδόντων εἰς ἀπίδος ὦτα, κατά- ejus nulla habetur ratio magis quam vocis incanτὸ ψαλτωδούμενον. Τὸ τοῦ ἱερομνήμονος δὲ ὀφφί- tantium in aures aspidis, juxta illud Psalmi. κιον διακόνῳ ἐξ ἀνάγκης προσήκει· ἐπειδὴ συν- Sacrimemoris autem officium ad diaconum necesυπουργός οὗτός ἐστι τῷ κανστρισίῳ εἰς τὸ περιτιθέ- sario pertinet. Nam hic simul cum castrensi servit και τὴν ἱερὰν στολὴν τῷ ἀρχιερεῖ μέλλοντι ἱερο- ad induendum sacra stola pontificem, cum sacritπρακτεῖν. Εἰ δὲ ἱερεύς ἐστιν ὁ ἱερομνήμων, κενῷ caturus est. Quod si sacrimemor est sacerdos, ὀνόματι, ὡς οὕτως εἰπεῖν, ἱερομνημονεῖ. Οὐδὲ γὰρ ἐξὸν nudo, ut sic loquar, nomine sacra memorat. Neque αὐτῷ ἐν ταῖς ὑπηρεσίαις τῶν ἀρχιερατικών στολι- enim ei licet in pontifcalium ornamentorum miσμάτων, διακόνου τάξιν τηρεῖν. Τινὲς δὲ τῶν ἀρχιερέων nisteriis, diaconi ordinem servare. Sunt autem ἐξ ἀπειρίας τὰς ἐγγραφας τῶν μαρτύρων τὰς γινο- antistites, qui per ignorantiam scriptas depositioμένας περὶ τῶν ἱερᾶσθαι θελόντων, ἀνατιθέασι τῷ nes testium, quæ de iis funt, qui sacrari volunt r, Ιερομνήμονι, καὶ λανθάνουσι προφανῶς ἀδικοῦντες committunt sacrimemori, nec animadvertunt se τὸν χαρτοφύλακα, Τῷ τούτου γὰρ ὀφφικίῳ ἐμπέπηκται aperte injuriam facere chartophylaci. Hujus enim καὶ ἡ τῆς τοιαύτης διακονίας ἐνέργεια· καὶ οὐδαμῶς " cohæret officio etiam talis ministerii potestas, nec ἐκ τούτου αὕτη παρασαλεύσεται, ὥσπερ δὴ καὶ ἡ τῶν allo modo ex eo concutitur, sicut nec sacrarum Ιερολογιῶν. precationum. Ερώτησις. Εἰ ἐπ᾽ ἀδείας ἐστὶ τῷ ἀρχιερεῖ, χαρτοφύλακος ὄντος, ἑτέαῳ οἱῷδήτινι ἐπιτρέπειν εἴτε πάντοτε σημειούσθαι, εἴτε καθάπαξ τοῦτο διενεργήσαι. Καὶ ποίας ἐστὶ γλώσσης ἡ τοῦ δομεστίκου προσηγορία, καὶ ἐπὶ ποίαις ἐξουσιάζει τῶν ἐκκλησιαστικῶν ἀκολουθιῶν. Interrog. An liceat antistiti, chartophylace præsentes, alii cuivis committere vel in perpetuum sigillandit potestatem, vel semel hoc faciendi. Et cujus linguæ sit domestici appellatio: et in quibus ecclesiasticis ordinibus potestatem habeat. ᾿Απ. Τὸ σημειοῦσθαι τὰ παρεμπίπτοντα τῷ χαρ Res. Sigillare quæ usuveniunt, chartophylacis τοφυλακικῷ ἀξιώματι ἀπαρεγχειρήτως ἐγκεκόλα- dignitali inviolabiliter impressum est: unde præ παι ὅθεν καὶ παρόντος μὲν αὐτοῦ, οὐκ ἐξόν ἐστιν sente illo, nullo modo licet antistiti committere ὅλως τῷ ἀρχιερεῖ, ἑτέρῳ ἀναθεῖναι σημείωσιν οἷαν- aliiquamlibet subsignationem: nisi propter tongum δήτινα. Εἰ μήποτε ἀνάγκη ἐπείγει διὰ μακρᾶς ὁδοῦ iter, et causam ex loco emergentem, Geri eam γενέσθαι σημείωσιν, διά τινα κατὰ εἶπον ἀνοφυετ. G necesse sit. Tunc enim quem delegerit antistites, σαν ὑπόθεσιν. Τηνικαῦτα γὰρ, ὃν ἂν ἐκλέξηται ὁ jure suo mittet, qui causam observaturus sit, et ἀρχιερεὺς, ἀποστέλλει δικαίῳ αὐτοῦ τηρήσοντα sigillo Grmaturus v. Agrotante vero chartophylace, καὶ σημειωσόμενον τὴν ὑπόθεσιν. Νοσοῦντος μέν τοι aut absente, promulgatio et lectio regestorum τοῦ χαρτοφύλακος, ἢ ἀποδημοῦννος, ἀντ᾽ ἐκείνου τῷ secreti chartophylacici actuario permissa est. ὑπομνηματογράφῳ ἀνεῖται ἡ ἔκθεσις καὶ ἀνάγνωσις Domestici autem appellatio, secundum Latinos, τῶν τοῦ χαρτοφυλακικού σεκρέτου ὑπομνηματισμῶν. ducem *, præpositum, præfectum significat. Sane Ἡ τοῦ δομεστίκου δὲ προσηγορία δὲ προσηγορία κατὰ Λατί- quemadmodumn in imperatoriis ordinem præfecνους τὸν ἐξάρχοντα, τὸν προηφούμενον, τὸν ἐπιστά- turis dicitur domesticus in partibus orientis et την δηλοί. Καθὰ δὴ καὶ παρὰ ταῖς βασιλικαῖς τα occidentis y, item scholarum: eadem ratione et in ξιαρχίαις λέγεται δομέστικος ἀνὰ μέρος καὶ ἀνατο- ecclesiasticis ordinibus domesticus appellatur, λῆς, καὶ δύσεως, καὶ σχολῶν· κατὰ τὸν αὐτὸν δὴ λό- videlicet præcentor, et cantuum: cantorumque γον κὰν ταῖς ἐκκλησιαστικοῖς τάξεσι δομέστικος λέ- præfectus: ut in numerum et ordinem tam eos, γεται, εἴτ᾿ οὖν ἀρχῳδὸς καὶ ἐπιστάτης των μελ- quam cantiones componens. Idque ipsum potestaῳδιῶν τε καὶ τῶν μελωδῶν, οἷα εἰς ῥυθμὸν καὶ τάξιν tem habet in universalibns vigiliis auspicationes καθιστῶν αὐτούς τε καὶ τὰ μελωδήματα. Ενέργειαν faciendi, dicendo ad antistitem vel præsentem saδὲ ἔχει, αὐτό τε τοῦτο, καὶ τὸ ἐν ταῖς καθολικαῖς cerdotem, Benedic, domine. Talia autem pervigilia παννυχίσι τῆς ἐνάρξεις ποιεῖν, ἐν τῷ ἐκφωνεῖν πρὸς funt et aliis quidem temporibus, sed præcipue in τὸν ἀρχιερέα, ἢ τὸν παρόντα ἱερέα, τὸ, Εὐλόγησον, quinque diebus primæ hebdomadis jejuniorum δέσποτα. Αἱ τοιαῦται δὲ παννυχίδες γίνονται μὲν post dimissionem sacrificii b præsanctificatoκαὶ ἐν ἄλλοις καιροῖς, ἐξαιρέτως δὲ ἐν ταῖς πέντε ἡμέραις τῆς πρώτης εβδομάδος τῶν νηστειῶν, μετὰ τὴν τῆς ἱερουργίας τῶν προηγιασμένων ἀπόλυσιν. Ερ. Τὰ ἀντιμίνσια καὶ ἐν ἑτέραις ἄρα ἐπαρχίαις παῤῥησιάζονται, ἢ ἐν μόνῃ τῇ τοῦ διενεργήσαντος rum. Inter. Antimensia an libere fiant: in aliis provinciis; an in sola ejus, qui ea operatur d, non q Quo casu, nulla locum habet ratio, non magis, quam vox. r sacerdotes fieri. oficio chartularit non vacante t signandi vel nolandi. Notare. • subnotaturus. = principem. ducm, præfectum. 7 sigillatim tum orientis, tumn.: modulorum. & Munus ejus est, tum hoc ipsum agere, tum in generalibus pervigiliis. post absolutionem consecrationis. an libere perciviantur. perfecit.

extra provinciam. Et quid hoc Græce significet, et a quomodo scribendum sit, per ἦτα an per ἴωτα. Si penuria sit unguenti, an liceat inventum per olei mistionem augere. ταῦτα, καὶ οὐ παρ᾽ ἐνορίαν. Καὶ τί σημαίνει τοῦτο Ελληνικῶς, καὶ πῶς δεῖ γράφεσθαι, δι᾿ ἧτα ἢ δι᾽ ῶτα; Εἰ σπάνις δέ ἐστι μύρου, ἔξεστι το ευρισκόμενον διὰ μίγματος ελαίου πληθύνεσθαι; Resp. Antimensia sacrificatoriæ participantia Απ. Τὰ ἀντιμίνσια, τῆς ἁγιαστικῆς δυνάμεως facultatis, quam septem dierum consequentia • μετάσχοντα, ἢν αὐτοῖς ἡ τῆς καθιερώσεως τῶν ἐκ consecrationis de novo exstructorum templorum, νέου ἀνεγειρομένων ναῶν ἀκολουθία ἡ ἑπταήμερος, positæ in eo altari, quod illic est, per sacrificium ἐν τῷ ἐκεῖσε θυσιαστηρίῳ κειμένης, ἱερουργία ἐμ inducit, ubi horum usus est, sine impedimento ποιεῖ, ἀνεμποδίστως ἔνθα ἡ τούτων χρῆσίς ἐστι δια distributionem admittunt: nec hac vel illa provin- δόσιμα γίνονται· καὶ οὐ περιγράφονται ἐν τῇδε τῇ cia, cujus jurisdictio [forte] obtigerit, circumscri- ἐνορίᾳ, ἢ ἐν ἐκείνῃ, κατά τινα δικαιοδοσίαν, ἀπο buntur. Etenim extra terminos facta, sicut et κληρωμένην αὐτῇ. Καὶ ὑπερόρια γὰρ γινόμενα, καθὰ sacrum unguentum, aliaque sancta, suum usum δή καὶ τὸ θεῖον μύρον, καὶ ἀλλὰ ἅγια, την ἑαυτῶν extra reprehensionem habent, solum consecrata χρῆσιν ἀνεπιτίμητον ἔχουσι, μόνον ἱερουργηθέντα juxta Patrum de his positam f traditionem. Appel- κατὰ τὴν κειμένην περὶ τούτων τῶν Πατέρων παι Tatio autem ipsa deducitur a mensa, quod secun- ράδοσιν, Ἡ προσηγορία δὲ αὕτη παράγεται ἀπὸ τοῦ dum Græcos significat lancem f, et secundum μίνσου, τοῦ καθ᾽ Ἕλληνας μὲν τὸ κανοῦν δηλούντος, Italicam linguam venale popinatorum edulim. κατὰ δὲ τὴν Ιταλὴν γλώσσαν τὸ πεπραγματευμένον Hac enim ratione et in mensis explicatæ mappæ, τοῖς ὀψοποιοῖς ἐδεστόν. Κατά τοῦτο γὰρ καὶ τὰ ἐν mensalia dicuntur, ad ornatum puta menṣæmensa- ταῖς τραπέζαις ἐφαπλούμενα οθόνια, μινσάλια λέ rumque posita. Vulgari aulem sermone antimensia γονται, οἷα πρὸς κόσμον τῆς τραπέζης καὶ τῶν μίν dicuntur,ut in vestimentis antipana ", et quæcun- σων τιθέμενα. Κατὰ κοινολεξίαν δὲ ἀντιμίνσια λέ que ab effectu talem in his appellationem sortita γονται, ὥσπερ ἐν τοῖς ἱματισμοῖς τὰ ἀντίπανα, καὶ sunt. Hæc autem in sanctis illis ponuntur mensis, ὅσα ἐκ τῆς κατὰ ἀνάκλασιν ἐνεργείας τὴν τοιαύτην quas consecratio non sanctificavit. Nam ex anti- Εν τούτοις προσηγορίαν εἰλήχασιν. Ἐν ἐκείναις δὲ mensiis, ipsa nobis consecrala mensa, et sacrifi- ταῖς ἁγίαις τραπέζαις ταῦτα τίθενται, ἃς καθιέρω cata oblatio, sanctificationem sumunt. Quæ enim σις οὐχ ἥγίοσεν. Ἐκ τῶν ἀντιμινσίων γὰρ αὐτή τε sanctificata est, ex seipsa sanctificat dona, cum ἡμῖν καθιερωθεῖσα τράπεζα καὶ ἱερουργουμένη προσ per se non sint sencta. Idque Dominica vox in φορά λαμβάνουσι τὸν ἁγιασμόν. Ἡ γὰρ τον άγια Evangeliis testatur, majora donis et auro dicens σθεῖσα, ἀφ' ἑαυτῆς ἁγιάζει τὰ δῶρα. Οὐ γὰρ εἴκαθέν altare et templum, ut uno quidem dona, al- εἰσιν ἅγια. Καὶ τοῦτο ἐν τοῖς Εὐαγγελίοις ἡ Δεσποtero autem aurum sanctificante. Si igitur non τική φωνή μαρτυρεί, μείζονα τῶν δώρων λέγουσα dedicatum est templum, quod ei deest, sanctifi- καὶ τοῦ χρυσοῦ, τὸ θυσιαστήριον, καὶ τὸν ναόν· ὡς catoria antimensii vis implet. Ideoque in non τοῦ μὲν τὰ δῶρα, τοῦ δὲ τὸν χρυσὸν ἁγιάζοντος. consecrato templo sacrificium sine antimensio Εἰ γοῦν ἀκαθιέρωτός ἐστιν ὁ ναὸς, τὸ ἐλλεῖπον τού facere nunquam licet. Quonam enim modo altare του ἀναπληροῖ ἡ ἁγιαστικὴ τοῦ ἀντιμινσίου δύναμις. sanctificabit donum, si sanctitatis non fuerit par- "Οθεν οὐδὲ ἔξεστιν ἐν ἀκαθιερώτῳ ναῷ χωρὶς ἀντιticeps? Et sacerdoti qui hoc ausus fuerit, pena μινσίου ἱερουργίαν γενέσθαι ποτέ. Πῶς γὰρ τὸ θυ erit depositio. Per iota autem scribitur, propter σιαστήριον ἁγιάσει τὸ δῶρον, μὴ μετασχὸν ἁγιότη gentilitatem, nam juxta grammaticam regulam, τος; Καὶ τῷ τολμήσαντι τοῦτο ἱερεῖ πρόστιμόν ἐστιν gentilitia neque productiones 1, neque regulas ἡ καθαίρεσις. Δι' ἰῶτα δὲ γράφεται διὰ τὸ ἐθνικόν. habent. Solent autem grammatici per iota et omi. Τὰ γὰρ ἐθνικά, κατὰ τὸν γραμματικὸν κανόνα οὔτε cron et epsilon gentilitias voces scribere. Nullo παραγωγάς, ούτε κανόνας ἔχουσιν· εἴθισται δὲ τοῖς autem modo receptum est ut aliter antimensia γραμματικούς δι' ἱῶτα και ο μικροῦ καὶ ε ψιλοῦ τὰς fant *, quam in novi templi dedicatione. Nec ἐθνικὰς φωνὰς γράφεσθαι. Οὐκ ἔχει δὲ χώραν ὅλως animadvertunt,qui alio modo eorum confectionem καθ᾿ ἕτερον τρόπον ἄνευ καθιερώσεως νέου ναοῦ τὸ innovant, se traditiones ecclesiasticas transgredi, γίνεσθαι ἀντιμίνσια· καὶ λανθάνουσιν ἑαυτοὺς οἱ et dona non dona,nec juvantia (ut ille ait) offerre. ἀλλοτρόπως καινοτομοῦντες τὴν τούτων ποίησιν, Nec illud considerandum, an de novo simul et παραβάτας ποιοῦντες τῶν ἐκκλησιαστικῶν παραδό recenter difcatum sit templum,ut ejus dedicatio σεων, καὶ ἔδωρα δῶρα καὶ οὐκ ἀνήσιμα, κατὰ τὸν fat. Etsi enim quod piam jam pridem ædificatum εἰπόντα, προσάγοντες. Οὐκ ἐφιστῶν δὲ χρὴ εἰ ἐκ και reperiatur, quod consecrationem non acceperit, νῆς ἅμα καὶ προσφάτως ἐστὶν ἀνγηγερμένος ναός, hanc merebitur sanctificationem, utpote quod eam ἵνα τούτου καθιέρωσις γένηται· ἀλλ᾽ εἰ καὶ εὐρίο sine reprehensione suscipere possit. Quod si σκεταί τις ἐκ πολλοῦ μὲν ἀνεγηγερμένος, καθιέρωσιν unguenti sit paucitas " in sacris baptismalis, aut δὲ μὴ δεξάμενος, τῆς ἁγιστείας ταύτης καὶ ὁ τοιοῦ • series.: lutam. & canistrum. h antipanni. Τα vi reflexionis talem. I deductiones. k locum a * habet, ut absque novi templi consecratione antimensia fiant. I utilia. ■ inopia.

τος ἀξιωθήσεται, ὡς δέξασθαι ταύτην ἀμέμπτως δυ- templorum consecratione, aliove ipsius usu; ei, νάμενος. Εἰ σπάνις δέ ἐστι μύρου ἔν τε τοῖς θείοις τοῖς θείοις cujus pauxillum inventum est, commiscere oleum βαπτίσμασι, καὶ ἐν τῇ τῶν ναῶν καθιερώσει, καὶ ἐν conceditur: ut ita suppletum, iis qui opus habent, ἄλλῃ τούτου χρήσει, τῷ εὐρισκομένῳ ὀλιγοστῷ μύρῳ sufficiat ad sanctificationcm implendam. συγκαταμίγνυσθαι ἔλαιον συγκεχώρηται· ὡς ἂν οὕτω πληθυνθὲν, ἀρκέσῃ ἐκπληρῶσαι τὸν ἁγιασμὸν τοῖς δεομένοις αὐτοῦ. Ερώτησις. Εἰ ἔξεστι τοῖς ᾿Αρκένιοις ἐν αἷς πό λεσιν οἰκοῦσι κατὰ πᾶσαν ἄδειαν κτίζειν ἐκκλησίας, καὶ εἴτε χρὴ κωκύεσθαι, ἢ ἐᾶν αὐτοὺς ποιεῖν ὡς βούλονται, 'Αρ. Ἐν ταῖς Χριστιανῶν χώραις καὶ πόλεσιν ἐνδέδοται μὲν ἀρχῆθεν οἰκεῖν καὶ ἀλλογλώσσους, καὶ ἔτε - ροδόξους, ήγουν Ιουδαίους, ᾿Αρμεμίους, Ισμαηλίτας, ᾿Αγαρηνούς, καὶ λοιποὺς τοιούτους· πλὴν οὐκ ἀναμὶς μετὰ τῶν Χριστιανῶν, ἀλλὰ κεχωρισμένως. Ὅθεν καὶ ἀφορίζονται τύποι ἑκάστῃ τούτων φυλῇ, εἴτε ἐντὸς πόλεων, εἴτε ἐκτός. Ωστε τούτοις ἐμπεριγράφεσθαι, καὶ μὴ ἐπέκεινα τούτων τὰς οἰκήσεις αὐτῶν ἐκτείνεσθαι. Επεινενόηται δὲ τοῦτο τοῖς πάλαι βασιλεῦσιν. ὡς οἶμαι, τριῶν ἕνεκεν. Ενὸς μὲν, ἵνα τῷ ἐστενωμένῳ καὶ ἀφωρισμένῳ τῆς τούτων οἰκή σεως, λαμβάνωσιν αἴσθησιν, ὡς ἀπόβλητοι διὰ τὴν κατ' αὐτοὺς αἴρησιν κρίνονται. Ἑτέρου δὲ, ἵνα κατὰ μικρὸν, διὰ τὸ συχνῶς ὁμιλεῖν τοῖς Χριστιανοῖς, πρὸς μετάθεσιν ἀπαλλάττωνται· εἰ καὶ μὴ πάντες, ἀλλὰ τινὲς μὲν, ὅσους δὴ ἡ σωτηρία ἡγάπησε. Καὶ τοῦ τρίτου, ἵνα τοὺς καρποὺς τῶν ἐπιτηδευμάτων αὐτῶν οἱ κατὰ βίον χρήζοντες αὐτῶν ἀποφέρωνται. Τοίνυν καὶ οἱ ᾿Αρμένιοι, εἰ ἐν τόπῳ, ἔνθα περιγράφονται, καὶ ναοὺς κτίζουσι, καὶ τὰ τῆς αἱρέσεως αὐτῶν ἐκε τέλουσι, μενοῦσιν ἀνεπηρέαστοι· τὸ αὐτὸ γὰρ καὶ Ιουδαίοις πρόσεστι καὶ Ισμαηλίταις, οἰκοῦσιν ἔν πόλεσι Χριστιανικαῖς. Εἰ δὲ τοὺς ὅρους ὑπερβαίνουσι της ἀφορισθείσης αὐταῖς συνοικήσεως, οὐ μόνον αὐτοὶ κωλυθήσονται, ἀλλὰ καὶ τὰ οἰκοδομήματα τούτων, ὁποῖα δ' ἂν καὶ ὦσι, καταστραφήσονται. Τὸ γὰρ ἀνέτως ἔχειν καὶ εὐπαῤῥησιάστως ἐν τοῖς τοι ούτοις, πάλαι ἀπώλεσαν, Ερώτησις. Τί σημαίνει τὸ μὴ ἐλευθεροβοῦν τὸν δοῦλον· ὅσπερ τοῖς δουλικοῖς ὠνητηρίοις οἱ ταβελλίωνες ἐγγράφειν ειώθασι. Inter. An liceat Armeniis, in quibus agunt civitatibus, libere difcare ecclesias, et an prohibendi sint, an prout voluerint facere, sinendi. Res. Ab initio quidem indultum est, ut in Christianorum regionibus o et civitatibus diversa linguæ et religionis homines habitarent, utpula Judai, Armenii, Ismaelilæ, Agareni, et alii ejusmodi non promiscue tamen, sed seorsim. Unde etiam harum tribuum p cuique intra civitatem, vel extra, loci determinantur: ut his circumscribantur, nec ulterius eorum habitationes extendantur. Illud autem a veteribus principibus excogitatum est, tribus, ut opinor, de causis. Una quidem, ut ex habitationis augustiis et definitionem q, sensum capiant, se propter hæresim rejiciendos judicari *. Alia autem, ut propter frequentem cum Christianis consuetudinem paulatim ad mutationem converlantur: si non omnes, aliqui saltem, quos salus dilexerit. Tertia etiam, ut industriæ ipsorum fructus referant, qui iis ad vitam opus habent. Armenii ergo, si quo loco circumscripti sunt, templa ædificant, et faciunt quæ ad hæresim ipsorum pertinent, extra calumniam: manent. Idem enim et Judais licet, et Ismaelitis, qui Christianicas civitates incolunt. Quod si definitæ sibi habitalionis egrediuntur terminos, non ipsi tantum prohibebuntur, sed et adificia eorum, qualiacunque fuerint, diruentur. Indulgentiam enim talium, et licentiam, jampridem amiserunt. Interrog. Quid significat servum non ελεύθερο - βοᾷν [id est, in libertatem, proclamare] quod instrumentis emptionem servorum tabelliones inserere solent. ᾿Απ. Ἡ τῶν καταδουλουμένων ἀνθρώπων δουλεία Res. Hominum, qui in mancipio sunt, servitus τοσοῦτον τοῖς κεκτημένοις ἐμπέφυκεν, ὡς μὴ δύνα- adeo possessoribus inhæret, ut servi non tantum σθαι τοὺς δούλους μὴ μόνον ἐν αὐτοῖς τοῖς μέτροις in ipsis servitutis momentis vocem ingenuis et τῆς δουλείας φωνὴν αἴρειν προσήκουσαν ευγενέσι, liberis convenientem adversus dominos tollere non καὶ ἐλευθερίοις, κατὰ τῶν δεσποτῶν, ἀλλ᾽ οὐδ᾽ ἂν, εἰ καὶ ἐλευθερίας ἀξιωθεῖεν, τὴν τοιαύτην ἀναλαβεῖν φωνὴν πώποτε. Οθεν καὶ ἐπιτίμιον τῆς ἐλευθεροφωνίας ταύτης οἱ ἀπελεύθεροι τὴν ἀναδούλωσιν ἐκληρώς σαντο. Καὶ μάρτυρες οἱ νόμοι οἱ παλαιοὶ, καὶ αὐτὰ δὴ τὰ νεκρὰ τοῦ σοφωτάτου ἐν βασιλεύσι θεσπίσματα, ἅτινα τοὺς ἐν ἀγνοίᾳ τῶν κεκτημένων δούλους κληρικούς γεγονότας, καὶ τὸ τῆς ἱερωσύνης σεμνὸν ἀξίωμα περιβαλομένους, ἢ τὸν μοναδικὸν βίον ἀνῃρημένους, possint, sed nec in libertate donati sint, talem unquam recipiant vocem. Ideoque liberæ vocis hujus poenam libertini sortiti sunt, dum in servitutem revocantur. Leges etiam id testantur veteres et principium sapientissimi novella ipsæ constitutiones,quæ servos dominis ignorantibus clericos factos, et venerabilem sacerdotii dignitatem indutos, aut monasticam vitam amplexos, vel (quod majus est) ad episcopalem gradum provectos, s jam olim. Ο • agris. p nationum. q secretione cognoscant. * pro reticulis haberi. injuriam positi sunt.: non tantum durantibus servitulis spatiis vocem. • extra

πάλιν εἰς τὴν προτέραν τῆς δουλείας τάξιν ἀποκαθ ίστασθαι διορίζονται. μηδὲν δηλαδὴ ἐκ τῶν τοιούτων χειροτονιῶν, ἢ τοῦ μοναδικού σχήματος, εἰς ἀποφυ γήν τῆς δουλείας βοηθουμένους. Δουλούσθαι δὲ διακελεύονται καὶ τοὺς συναπτομένους ἐλευθέρους οίκε τικοῖς προσώποις, ἐπὰν μὴ δύνηται τὸ ἐλευθερία τις μώμενον πρόσωπον καταβολὴν προσομολογήσει τις μήματος, δι' οὗ ἀπολελυμένον τὴν δουλείας τὸ ὑπ' αὐτῆς κατεχόμενον μέρος τῇ ἐλευθερία γενήσεται. Ὡσαύτως δουλοῦσθαι καὶ τὸ ἐλευθερίας μὲν ἀξιωθέν παρὰ τοῦ δεσπότου μέρος (ἀμφοτέρων δηλαδὴ ὄνο των δούλων), ἀφορμὴν δὲ τὸ οἰκεῖον ποιούμενον ἄνετον, πρὸς τὸ ἴδιον σχῆμα τοῦ βίου ἀναρπάζειν πειρᾶσθαι 6 τὸ καταλειφθὲν μέρος· καὶ μὴ μόνον ἐκ τῆς αὐθαδείας ταύτης μηδὲν ἐξανύειν, μηδ' ἰσχὺν ἔχειν ἐλευθερίαν ἑτέρῳ χαρίζεσθαι, ἀλλὰ καὶ αὐτὸν ἀκεῖ νον ἧς ἔλαβεν ἐκπίπτειν τιμῆς, καὶ πάλιν ὑποκύπτειν τῷ τῆς δουλείας ζυγῷ, ἄτε δὴ γνώμῃ περιυβρίσαντα μοχθηρᾷ χρηστὴν καὶ εὐεργέτιδα τοῦ ἰδίου δεσπότου προαίρεσιν, καὶ τὴν ἐκείνου κρίσιν ἀπονοηθέντα παρὰ φαύλον ἡγήσασθαι, ἣν ἐχρῆν δι' αἰδοὺς ἄγειν καὶ εὐω λαβείας. Αρκετ τοίνυν ἡ τῶν τοιούτων θεσπισμάτων περίληψις τὴν τοῦ ἐλευθεροβουν σημασίαν τοῖς καὶ δοῦλος καὶ ἀπελεύθερος τοῦ βοᾷν ἐλεύθερα παντάπαpriori servitutis ordini iterum restitui definiunt: ἢ, τὸ μείζον, εἰς τὸν ἐπισκοπικὸν ἀναχθέντας βαθμόν, nihil videlicet adjutos ex hujus modi ordinationibus, aut habitu monastico, ad vitandam servitutem. Servos autem fieri jubent - liberos, qui servilibus personis sunt conjuncti, cum persona libertate ornata non potest solutionem spondere pretii, quo subjecta servituti pars ab ea in libertatem absolvatur.ltidem in servitutem redigi etiam libertate quidem donatam partem a domino (cum videlicet ambo servi essent), sed quæ partem relictam sollicitando, occasionem propriæ remissionis sumat ad suum vitæ statum evertendum v. Neque solum ex hac procacitate nihil efficere, ut vim habeat ad tribuendam alteri libertatem,sed eum ipsum ab honore, quem accepit, excidere, et rursus servitutis jugo submitti: utpote qui mala mente contumelia affecerit bonam beneficamque sui domini voluntatem, et ad improbitatem amens judicio illius abusus sit,cui reverentiam et observanliam exhibere debebat. Harum igitur sanctionum tenor sufficit ad significationem verbi έλευθεροβοᾷν ignorantibus aperte elucidandam. Ut vero summatim dicam, et servus et libertinus potestate clamandi libera omni modo privantur. ἀγνοοῦσι διαλευκᾶναι σαφῶς. Ὡς ἐκ κεφαλαίῳ δὲ εἰπεῖν, σιν ἀπεστέρηνται. Inter. Quid significat dictum illud Evangelii, vos autem dicitis. Qui dixerit patri vel matri, Donum quo a me juravi possis. Res. Cum Servator Christus esset in Genezaret, descendentes Hierosolymis Scribæ et Pharisæi, accesserunt ad eum dicentes: Cur discipuli tui transgrediuntur seniorum traditionem? non enim lavant manus, cum panem comedunt. η Κρ. Τί δηλοῖ τὸ ἐν τῷ Ευαγγελίῳ κείμενον επ τὸν Ὑμεῖς δὲ λέγετε ὅτι ὃς ἂν εἴπῃ τῷ πατρὶ ἢ τῷ μητρί, Δῶρον ὃ ἐὰν ἐξ ἐμοῦ ὠφεληθῇς. Αποκρισις, Εν τῇ Γενησαρέτ γενομένου τοῦ Σω τήρος Χριστοῦ, οἱ ἀπὸ Ἱεροσολύμων κατελθόντες γραμματεῖς καὶ Φαρισαῖοι, προσελθόντες εἶπον αὐτῷ, Διὰ τί οἱ μαθηταί σου παραβαίνουσι τὴν παράδοσιν τῶν πρεσβυτέρων; οὐ γὰρ νίπτονται κὰς χεῖρας αυτ τῶν, ὅταν ἀσθίωσι τὸν ἄρτον. Nam Pharisæi et omnes Judæi nisi frequenter, Οἱ γὰρ Φαρισαῖοι καὶ πάντες οἱ Ἰουδαῖοι, ἐὰν inquit, manus abluant, et e foro nisi balneo ulan- μὴ πυκνά (φησί) νίψωνται τὰς χεῖρας, καὶ ἀπὸ ἀγοtur,non comedunt, seniornm traditionem tenentes. ρᾶς ἐὰν μὴ βαπτίσωνται, οὐκ ἐσθίουσι· κρατοῦντες Dominus autem malitiam cordis eorum et perver τὴν τῶν πρεσβυτέρων παράδοσιν. Ὁ Δεσπότης δὲ, τὸ sitatem cognoscens,et cum avari essent, promptos κακοῦργον τῆς γνώμης αὐτῶν εἰδὼς καὶ κακόηθες, esse ad aliena prodigenda: discipulis infictam ab καὶ ὅτι φιλάργυροι ὄντες κατασπαθᾷν σπεύδουσι τὰ iis reprehensionem verecunde × in eorum redar- ἀλλότρια, τὴν παρ' αὐτῶν τοῖς μαθηταῖς προστρι gutionem retorsit: aperte ostendens eos legis Mo- βεῖσαν μέμψιν εἰς ἔλεγχον αὐτῶν αἰσχυντηλῶς saicæ violatores, et utrarumque harum transgres. ἀντιπεριέστησε παραβάτας αὐτοὺς ἀποδείξας τοῦ sionum comparatione, gravem in eos condemnatio- τόμου τοῦ Μωσαϊκοῦ φανερῶς, καὶ τῇ συγκρίσει nem pronuntians. Quid enim seniorum traditio ad έκατέρων τουτωνὶ τῶν παραβάσεων ψηφοφορήσας Mosaicam legem,quæ honorare patrem et matrem, βαρεῖαν αὐτοῖς τὴν κατάκρισιν. Τί γὰρ ἡ τῶν πρεσουet eum, qui patri vel matri maledixerit, morte vi- τέρων παράδοσις πρὸς τὸν νόμον Μωσέως, ὃς τιμήν tam fnire jubet? Proinde manifesto ostendit, eos, τὸν πατέρα καὶ τὴν μητέρα, καὶ τὸν κακολογούντα dum propriam traditionem constituunt y, Dei præ- πατέρα ή μητέρα, θανάτῳ τελευτῶν ἐγκελεύεται; ceptum irritum facere. Traditio aulem erat, Qui Οὐκοῦν δείκνυσιν ἐντεῦθεν τούτους προδήλως, διὰ dixerit patri vel matri, Donum quos a me juvare- τὸ συστῆσαι τὴν οἰκείαν παράδοσιν, ἀκυροῦντας τὴν ris. Hæc autem habet interpretationem hujusmodi. ἐντολὴν τοῦ Θεοῦ. Ἡ παράδοσις δὲ ἦν, ὃς ἂν εἴπῃ Ο πειραθέν. ■ in servitutem vero liberos etiam homines abduci jubent. ▾ sed quæ ex occasione libertatis suæ, reliquam etiam partem eripere in conditione vitæ suæ sit ausa. x igniminiose. y stabiliunt.: Donum est quo.