Diplomatic text · vision-corrected transcription of the Migne scan (complete), over scholarios OCR (cleaned, language-split) — PG column chips mark the printed columns.
Part VPars V
col. 1315–1316page 160 of 238
PG 152:1315ἀνδραποδισμὸν τῶν ψυχῶν, ἵνα μὴ κατακαυχήσηται τικὴν ἐξομολόγησιν, εἰς οὓς ἐθάρρησεν ἡ μετριότης ἡμῶν, ἵνα τῇ συνεργείᾳ τοῦ ἁγίου Πνεύματος φυλάττωσιν ἑαυτοὺς ἀφιλαργύρου; καὶ μετὰ καθαρές συν ειδήσεως, πρὸ παντὸς σπεύδωσι περὶ τὴν τῶν ἁμαρτ πωλῶν σωτηρίαν, καὶ μήτε διά χρήματα, μήτε διὰ φιλίαν ἢ δόξαν ἀνθρώπων ἢ ἑτέραν τινὰ προσπάθειαν ἀθετῶσι καὶ παραβλέπωσι τὸν τῆς ἀληθείας λόγο, ἀλλ᾽ ὦσι πᾶσιν ἀνθρώποις φῶς, διαλάμποντες ἐν τῷ σκότει τοῦ βίου τούτου, πάσης ἀρετῆς ἐργάται καὶ σπουδασταί, ἀκτήμονες μὲν, ὡς μηδὲν τὰ πάντα λου γιζόμενοι, ἐλεήμονες δὲ, ἐν οἷς ἂν θεοφιλῶς οἱ φιλό χριστοι καὶ θεοφιλεῖς αὐθαιρέτως αὐτοῖς βουληθῶσι προσενεγκεῖν, ἔνθεν τοι καὶ εἴπερ οὗτοι τοιοῦτοι ἀναφανεῖεν ἐν πᾶτι τοῖς εἰρημένοις διαπρέποντες, μετὰ τὴν τοῦ σώματος ἐξέλευσιν καὶ τὴν εἰς οὐρανὸν ματα τῆς πρεπούσης ταφῆς καὶ κηδείας μετά θείων ὑμνῳδιῶν καὶ χοροστασίας εὐαγγελικῆς, καὶ συναρίθμιοι γενήσονται τοῖς ἁγίοις εἰς δόξαν Θεοῦ καὶ τὴν τῶν λοιπῶν μίμησιν τῶν κατὰ Θεὸν προθεμένων βιοῦν, ὅσοι δὲ, ὅπερ ἀπευχόμεθα, τὸν τοῦ Θεοῦ φό ον παρ' οὐδὲν λογισάμενοι καὶ τὰς ἡμετέρας ταύ τας παραινέσεις καὶ ἐντολὰς ἀθετήσαντες μετὰ τὴν σωματικὴν ταύτην ἀπόθεσιν ἀναδειχθῶσι φαῦλον ἀρ χέτυπον, δοῦλοί τε τῶν παθῶν καὶ ὑπὸ τῆς κακίστης φιλαργυρίας, ἣν ὁ μέγας Απόστολος δευτέραν είδω λολατρείαν προσφυῶς ὀνομάζει, ἀγόμενοι ὡς ἀνδράποδα, χρυσοῦ μᾶλλον ὄντες δοῦλοι ἢ τοῦ Χριστοῦ, καταφρονήσαντες μὲν καὶ Θεοῦ, περιφρονήσαντες δὲ καὶ τὴν ἡμῶν μετριότητα, αποτρόπαιοι γενήσονται τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ, μήτε ταφῆς, μήτε κηδείας ἀξιωθέντες, οἷα δὴ τοῖς ἀλόγοις κτήνεσιν ὁμοιωθέ τες, καὶ οὐ μόνον τὰς ἑαυτῶν ψυχὰς ἀπολέσαντες, ἀλλὰ καὶ ἑτέροις ὄλεθρον ψυχικόν, φεῦ! προξενήσαντες, ὡς μὴ ὠφελον, μηδένα λόγον ποιησάμενοι τοῦ αἰῶνος ἐκείνου καὶ τῆς μελλούσης φοβερᾶς κρίσεως καὶ ἀνταποδόσεως· ἐὰν γὰρ τὸ ἅλας μωρανθῇ, ὡς ὁ Κύριος ἐν τοῖς Εὐαγγελίοις ώρισεν, ἐν τίνι Ελισθή σεται; ὁ ἐχθρὸς καὶ καθυβρίσῃ τὸν ἐπαινετὴν τοῦτον λιμένα τῆς σωτηρίας ἡμῶν, οἱ παρὰ τοῦ θείου Πνεύματος τυπωθέντες καὶ ἐλλαμφθέντες τοιοῦτοι θεοφόροι Παν τέρες ἡμῶν καὶ διδάσκαλοι τῇ ἐνούσῃ τούτοις πνευ ματικῇ καὶ τελειοποιῷ σοφίᾳ καὶ χάριτι σοφῶς ἄγαν καὶ εὐαρμόστως ἀντιτεχνώμενοι συναιρομένου Θεοῦ μετά δοκιμασίας τῆς προσηκούσης ἐκλέγονται καὶ ἀνατιθέασι τὸ τοῖς Χριστιανοῖς περισπούδαστον καὶ κατὰ ψυχὴν λυσιτελέστατον ἔργον τοῦτο τοῖς τὸν μου νήρη βίον ἐπανῃρημένοις καὶ ἱερωσύνης ἀξιώματι κοσμηθεῖσι καὶ χάριτος θείας πεπληρωμένοις καὶ τῷ τοῦ παναγίου Πνεύματος φωτισμῷ πεῖραν καὶ εἴδησιν ἀκριβῆ κεκτημένοις, ὥστε δὴ θεραπεῦσαι τοὺς ἰχώρας καὶ τὰ ἔλκη καὶ καύσεσι καὶ τομαῖς χρῆσθαι εἰς τὰ σεσηπότα καὶ τοὺς ἀπεγνωκότας τῷ μετάστασιν ἀξιωθήσονται καὶ τὰ ἱερὰ τούτων σώ βάρει τῆς ἁμαρτίας αναλαμβάνειν τε καὶ κουφίζειν τῷ τῆς μετανοίας πτερῷ καὶ τὸν μὲν διεγείρειν ἐπὶ τὰ κρείττονα, τὸν δὲ νουθετεῖν, τὸν δὲ κατάρδειν ψυχωφελῶς ἀπὸ τοῦ θείου νάματος τῶν θεοπνεύστων Γραφῶν, ἕτερον παρακαλείν, ἄλλον οἰκονομικῶς ἀνα ψύχειν καὶ ἁπλῶς τοῖς πᾶσι τὰ πάντα γίνεσθαι κατά τὸν μέγαν ᾿Απόστολον, ἵνα τοὺς πάντας κερδήσωσι καὶ Θεῷ οἰκειώσωσι, τοῦ βάρους τῶν διανοιῶν μετ' ἐρεύνης ἀφικνούμενοι τῶν ἐξαγορευμένων καὶ τὰς ἐνεργείας διασκοπούμενοι καὶ κατάλληλα κατὰ τὴν τῶν προσώπων ποιότητα επιτιθέντες τὰ φάρμακα, προσευχόμενοι μὲν διηνεκῶς καὶ ἀγρυπνοῦντες ὑπὲρ τῶν ἁμαρτανόντων καὶ πόρρω τοῦ Θεοῦ ἑστηκότων, τοῦτο δὲ μόνον ἔχοντες τρυφήν, τὴν τῶν ἁμαρτωλῶν ἐπιστροφὴν καὶ μετάνοιαν. Ἐπεὶ γοῦν τοιούτους ὁ λόγος ὑπεζωγράφησε τοὺς πνευματικούς ιατρούς καὶ μετ᾿ ἐπιστήμης εἰδότας θεραπεύειν τοὺς μώλωπας τῶν ψυχῶν, ὥστε ἀνωτέρους μὲν εἶναι παθῶν, ὡς ἂν μὴ ὡς γάγγραινά τις ή λοιμώδης νόσος αἱ τῶν ἐξομολογουμένων πλημμελίαι αὐτοῖς ἐπεισπίπτωσι, ἀλλὰ καταδαπανῶνται ἀθρόον, μὴ ἐπὶ πολὺ παραμένειν δυνάμεναι καὶ προσκαρτερεῖν, καθάπερ φρύ γανά τινα ἢ ἀκανθαι εἰς ἀδρὰν κάμινον καὶ μεγάλην πυρκαϊὰν εἰσφερόμενά τε καὶ ἐμβαλλόμενα· τῆς γὰρ τοῦ Θεοῦ χάριτος φαιδρῶς ἐπάνω τῶν καρδιῶν αὐτ τῶν ἐπιπολαζούσης, ἀμολύντους καὶ καθαρὰς ταύ τας περιφρουρούσης, δοχεῖον οὖσας τοῦ Πνεύματο;, ἅπαν μίασμα προσβολῆς εὐκόλως καταναλίσκηται, σραεῖς δὲ καὶ ταπεινούς φαίνεσθαι καὶ παντὸς καὶ ἡ ή περιπόθητος δηλονότι αὐταδέλφη τοῦ ἀοιδίμου καὶ λοῦ ὑπόδειγμα καὶ ἀρχέτυπον καὶ πᾶσαν τὶς τοῦτο εἰσφέροντας τὴν σπουδήν, ὡς μηδὲ τῶν ἁμαρτανόν των κατεπαίρεσθαί τε καὶ κατολιγωρεῖν, ἀλλὰ συμ παθῶς αὐτοῖς ἐπικάμπτεσθαι καὶ πρὸς κατάνυξιν μά ιστα φέρειν, καὶ ὡς οἰκεῖα μέλη καταψαν καὶ, ὅση δύναμις, θεραπεύειν. Ὅθεν καὶ τὴν προσήκουσαν περὶ τούτου θεμένη φροντίδα ἡ μετριότης ἡμῶν καὶ διασκεψαμένη όφειλομένως κρατεῖν καὶ ἐνεργεῖσθαι τὴν πνευματικὴν ταύτην λυσιτέλειαν καὶ κατάστασιν καὶ ἁγιασμὸν τῶν ψυχῶν, ἐν τῇ θεοδοξάστῳ καὶ μεγαλοπόλει, τῇ εὐδαίμονι ταύτῃ Κωνσταντινουπόλει, ἐκλέξασθαι δεῖν ἔγνω τοὺς ἀπὸ τῶν ἐν αὐτῇ μαρτυρουμένους ἀξίως ἔχειν καὶ εἰς τὴν τοιαύτην διακονίαν καὶ μόνοις αὐτοῖς ἐπιτρέψαι την πνευμα * Δικαίωσις τῶν μοναζουσῶν τῆς τῶν Μουγουλίων μονής. † φθάνει ἡ ὑψηλοτάτη δέσποινα των Μουγουλίων, μακαρίτου βασιλέως, τοῦ πάππου τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, κυρά Μαρία ἡ Παλαιολογίνα ἐκείνη, ἐξωνησαμένη ἀπὸ τῆς κυρᾶς Μα ρίας Δουκαίνης τῆς ᾿Ακροπολιτίσσης ἐκείνης, ἀλλὰ δὴ καὶ τοῦ ἐπὶ θυγατρὶ γαμβροῦ αὐτῆς κῦρ Δημη τρίου τοῦ Κοντοστεφάνου ἐκείνου, ἔτι τε καὶ τῆς τοιαύτης θυγατρὸς αὐτῆς τὰ προσόντα τούτοις οἰκή ματα μετὰ τῶν περικλειομένων αὐτοῖς ἑτέρων με κρῶν ὁσπητίων, ὅσα δῆτα καὶ ἦσαν, πρὸ πολλῶν ἤδη χρόνων περὶ τὴν τοποθεσίαν τοῦ Φανάρι διακείμενα, τὴν οὕτω πως τηνικαῦτα ἐπιλεγομένην, τὰ Πανα γίου, μετὰ πάσης τῆς περιοχῆς καὶ νομῆς αὐτῶν, τῆς τε ἐκκλησίας καὶ τοῦ λουτροῦ, πρὸς δὲ τῶν περιβολίων καὶ ἀμπελώνων καὶ τῶν ἐκτὸς τοῦ πε
ἀνδραποδισμὸν τῶν ψυχῶν, ἵνα μὴ κατακαυχήσηται τικὴν ἐξομολόγησιν, εἰς οὓς ἐθάρρησεν ἡ μετριότης
ἡμῶν, ἵνα τῇ συνεργείᾳ τοῦ ἁγίου Πνεύματος φυλάττωσιν ἑαυτοὺς ἀφιλαργύρου; καὶ μετὰ καθαρές συν
ειδήσεως, πρὸ παντὸς σπεύδωσι περὶ τὴν τῶν ἁμαρτ
πωλῶν σωτηρίαν, καὶ μήτε διά χρήματα, μήτε διὰ
φιλίαν ἢ δόξαν ἀνθρώπων ἢ ἑτέραν τινὰ προσπάθειαν
ἀθετῶσι καὶ παραβλέπωσι τὸν τῆς ἀληθείας λόγο,
ἀλλ᾽ ὦσι πᾶσιν ἀνθρώποις φῶς, διαλάμποντες ἐν τῷ
σκότει τοῦ βίου τούτου, πάσης ἀρετῆς ἐργάται καὶ
σπουδασταί, ἀκτήμονες μὲν, ὡς μηδὲν τὰ πάντα λου
γιζόμενοι, ἐλεήμονες δὲ, ἐν οἷς ἂν θεοφιλῶς οἱ φιλόχριστοι καὶ θεοφιλεῖς αὐθαιρέτως αὐτοῖς βουληθῶσι
προσενεγκεῖν, ἔνθεν τοι καὶ εἴπερ οὗτοι τοιοῦτοι
ἀναφανεῖεν ἐν πᾶτι τοῖς εἰρημένοις διαπρέποντες,
μετὰ τὴν τοῦ σώματος ἐξέλευσιν καὶ τὴν εἰς οὐρανὸν
ματα τῆς πρεπούσης ταφῆς καὶ κηδείας μετά θείων
ὑμνῳδιῶν καὶ χοροστασίας εὐαγγελικῆς, καὶ συναρίθ
μιοι γενήσονται τοῖς ἁγίοις εἰς δόξαν Θεοῦ καὶ τὴν
τῶν λοιπῶν μίμησιν τῶν κατὰ Θεὸν προθεμένων
βιοῦν, ὅσοι δὲ, ὅπερ ἀπευχόμεθα, τὸν τοῦ Θεοῦ φό
6ον παρ' οὐδὲν λογισάμενοι καὶ τὰς ἡμετέρας ταύ
τας παραινέσεις καὶ ἐντολὰς ἀθετήσαντες μετὰ τὴν
σωματικὴν ταύτην ἀπόθεσιν ἀναδειχθῶσι φαῦλον ἀρχέτυπον, δοῦλοί τε τῶν παθῶν καὶ ὑπὸ τῆς κακίστης
φιλαργυρίας, ἣν ὁ μέγας Απόστολος δευτέραν είδω
λολατρείαν προσφυῶς ὀνομάζει, ἀγόμενοι ὡς ἀνδρά
ποδα, χρυσοῦ μᾶλλον ὄντες δοῦλοι ἢ τοῦ Χριστοῦ,
καταφρονήσαντες μὲν καὶ Θεοῦ, περιφρονήσαντες δὲ
καὶ τὴν ἡμῶν μετριότητα, αποτρόπαιοι γενήσονται
τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ, μήτε ταφῆς, μήτε κηδείας
ἀξιωθέντες, οἷα δὴ τοῖς ἀλόγοις κτήνεσιν ὁμοιωθέ
τες, καὶ οὐ μόνον τὰς ἑαυτῶν ψυχὰς ἀπολέσαντες,
ἀλλὰ καὶ ἑτέροις ὄλεθρον ψυχικόν, φεῦ! προξενήσαν
τες, ὡς μὴ ὠφελον, μηδένα λόγον ποιησάμενοι τοῦ
αἰῶνος ἐκείνου καὶ τῆς μελλούσης φοβερᾶς κρίσεως
καὶ ἀνταποδόσεως· ἐὰν γὰρ τὸ ἅλας μωρανθῇ, ὡς ὁ
Κύριος ἐν τοῖς Εὐαγγελίοις ώρισεν, ἐν τίνι Ελισθή
σεται;
ὁ ἐχθρὸς καὶ καθυβρίσῃ τὸν ἐπαινετὴν τοῦτον λιμένα
τῆς σωτηρίας ἡμῶν, οἱ παρὰ τοῦ θείου Πνεύματος
τυπωθέντες καὶ ἐλλαμφθέντες τοιοῦτοι θεοφόροι Παν
· τέρες ἡμῶν καὶ διδάσκαλοι τῇ ἐνούσῃ τούτοις πνευματικῇ καὶ τελειοποιῷ σοφίᾳ καὶ χάριτι σοφῶς ἄγαν
καὶ εὐαρμόστως ἀντιτεχνώμενοι συναιρομένου Θεοῦ
μετά δοκιμασίας τῆς προσηκούσης ἐκλέγονται καὶ
ἀνατιθέασι τὸ τοῖς Χριστιανοῖς περισπούδαστον καὶ
κατὰ ψυχὴν λυσιτελέστατον ἔργον τοῦτο τοῖς τὸν μου
νήρη βίον ἐπανῃρημένοις καὶ ἱερωσύνης ἀξιώματι
κοσμηθεῖσι καὶ χάριτος θείας πεπληρωμένοις καὶ
τῷ τοῦ παναγίου Πνεύματος φωτισμῷ πεῖραν καὶ
εἴδησιν ἀκριβῆ κεκτημένοις, ὥστε δὴ θεραπεῦσαι
τοὺς ἰχώρας καὶ τὰ ἔλκη καὶ καύσεσι καὶ τομαῖς
χρῆσθαι εἰς τὰ σεσηπότα καὶ τοὺς ἀπεγνωκότας τῷ μετάστασιν ἀξιωθήσονται καὶ τὰ ἱερὰ τούτων σώ
βάρει τῆς ἁμαρτίας αναλαμβάνειν τε καὶ κουφίζειν
τῷ τῆς μετανοίας πτερῷ καὶ τὸν μὲν διεγείρειν ἐπὶ
τὰ κρείττονα, τὸν δὲ νουθετεῖν, τὸν δὲ κατάρδειν
ψυχωφελῶς ἀπὸ τοῦ θείου νάματος τῶν θεοπνεύστων
Γραφῶν, ἕτερον παρακαλείν, ἄλλον οἰκονομικῶς ἀναψύχειν καὶ ἁπλῶς τοῖς πᾶσι τὰ πάντα γίνεσθαι κατά
τὸν μέγαν ᾿Απόστολον, ἵνα τοὺς πάντας κερδήσωσι
καὶ Θεῷ οἰκειώσωσι, τοῦ βάρους τῶν διανοιῶν μετ'
ἐρεύνης ἀφικνούμενοι τῶν ἐξαγορευμένων καὶ τὰς
ἐνεργείας διασκοπούμενοι καὶ κατάλληλα κατὰ τὴν
τῶν προσώπων ποιότητα επιτιθέντες τὰ φάρμακα,
προσευχόμενοι μὲν διηνεκῶς καὶ ἀγρυπνοῦντες ὑπὲρ
τῶν ἁμαρτανόντων καὶ πόρρω τοῦ Θεοῦ ἑστηκότων,
τοῦτο δὲ μόνον ἔχοντες τρυφήν, τὴν τῶν ἁμαρτωλῶν
ἐπιστροφὴν καὶ μετάνοιαν. Ἐπεὶ γοῦν τοιούτους ὁ
λόγος ὑπεζωγράφησε τοὺς πνευματικούς ιατρούς καὶ
μετ᾿ ἐπιστήμης εἰδότας θεραπεύειν τοὺς μώλωπας
τῶν ψυχῶν, ὥστε ἀνωτέρους μὲν εἶναι παθῶν, ὡς
ἂν μὴ ὡς γάγγραινά τις ή λοιμώδης νόσος αἱ τῶν
ἐξομολογουμένων πλημμελίαι αὐτοῖς ἐπεισπίπτωσι,
ἀλλὰ καταδαπανῶνται ἀθρόον, μὴ ἐπὶ πολὺ παραμέ
νειν δυνάμεναι καὶ προσκαρτερεῖν, καθάπερ φρύγανά τινα ἢ ἀκανθαι εἰς ἀδρὰν κάμινον καὶ μεγάλην
πυρκαϊὰν εἰσφερόμενά τε καὶ ἐμβαλλόμενα· τῆς γὰρ
τοῦ Θεοῦ χάριτος φαιδρῶς ἐπάνω τῶν καρδιῶν αὐτ
τῶν ἐπιπολαζούσης, ἀμολύντους καὶ καθαρὰς ταύ
τας περιφρουρούσης, δοχεῖον οὖσας τοῦ Πνεύματο;,
ἅπαν μίασμα προσβολῆς εὐκόλως καταναλίσκηται,
σραεῖς δὲ καὶ ταπεινούς φαίνεσθαι καὶ παντὸς καὶ ἡ ή περιπόθητος δηλονότι αὐταδέλφη τοῦ ἀοιδίμου καὶ
λοῦ ὑπόδειγμα καὶ ἀρχέτυπον καὶ πᾶσαν τὶς τοῦτο
εἰσφέροντας τὴν σπουδήν, ὡς μηδὲ τῶν ἁμαρτανόντων κατεπαίρεσθαί τε καὶ κατολιγωρεῖν, ἀλλὰ συμπαθῶς αὐτοῖς ἐπικάμπτεσθαι καὶ πρὸς κατάνυξιν
μά ιστα φέρειν, καὶ ὡς οἰκεῖα μέλη καταψαν καὶ, ὅση
δύναμις, θεραπεύειν. Ὅθεν καὶ τὴν προσήκουσαν
περὶ τούτου θεμένη φροντίδα ἡ μετριότης ἡμῶν καὶ
διασκεψαμένη όφειλομένως κρατεῖν καὶ ἐνεργεῖσθαι
τὴν πνευματικὴν ταύτην λυσιτέλειαν καὶ κατάστα
σιν καὶ ἁγιασμὸν τῶν ψυχῶν, ἐν τῇ θεοδοξάστῳ καὶ
μεγαλοπόλει, τῇ εὐδαίμονι ταύτῃ Κωνσταντινουπόλεῖ, ἐκλέξασθαι δεῖν ἔγνω τοὺς ἀπὸ τῶν ἐν αὐτῇ
μαρτυρουμένους ἀξίως ἔχειν καὶ εἰς τὴν τοιαύτην
διακονίαν καὶ μόνοις αὐτοῖς ἐπιτρέψαι την πνευμα
V. Callistus confirmat jura monasterii Mugultorum.
* Δικαίωσις τῶν μοναζουσῶν τῆς τῶν Μουγουλίων
μονής.
† φθάνει ἡ ὑψηλοτάτη δέσποινα των Μουγουλίων,
μακαρίτου βασιλέως, τοῦ πάππου τοῦ κρατίστου
καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, κυρά Μαρία ἡ Παλαιολογίνα ἐκείνη, ἐξωνησαμένη ἀπὸ τῆς κυρᾶς Μα
ρίας Δουκαίνης τῆς ᾿Ακροπολιτίσσης ἐκείνης, ἀλλὰ
δὴ καὶ τοῦ ἐπὶ θυγατρὶ γαμβροῦ αὐτῆς κῦρ Δημη
τρίου τοῦ Κοντοστεφάνου ἐκείνου, ἔτι τε καὶ τῆς
τοιαύτης θυγατρὸς αὐτῆς τὰ προσόντα τούτοις οἰκή
ματα μετὰ τῶν περικλειομένων αὐτοῖς ἑτέρων με
κρῶν ὁσπητίων, ὅσα δῆτα καὶ ἦσαν, πρὸ πολλῶν ἤδη
χρόνων περὶ τὴν τοποθεσίαν τοῦ Φανάρι διακείμενα,
τὴν οὕτω πως τηνικαῦτα ἐπιλεγομένην, τὰ Παναγίου, μετὰ πάσης τῆς περιοχῆς καὶ νομῆς αὐτῶν,
τῆς τε ἐκκλησίας καὶ τοῦ λουτροῦ, πρὸς δὲ τῶν
περιβολίων καὶ ἀμπελώνων καὶ τῶν ἐκτὸς τοῦ πε
col. 1317–1318page 161 of 238
PG 152:1317μιόρου πάντων δικαίων, ἄνευ τῆς οἰκοθεσίας τοῦ περιπόθητος θεῖος τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αυτ οἰκειακοῦ ἐκείνων Ἰωάννου τοῦ Θωμᾶ, ἔγγιστα και σύγκολλα εύρισκομένης τοῦ περιορισμοῦ αὐτῶν, προβάντος καὶ παλαιγενοῦς ἐγγράφου πρατηρίου φέροντος καὶ τὰς διὰ σταυρικοῦ τύπου οἰκειοχειρους προταγὰς καὶ σιγνογραφίας αὐτῶν καὶ ταβελλίωνι πεπιστωμένου, ὥσπερ είθισται καὶ νενόμισται, ἐπὶ τιμήματι ὑπερπύρων εὐστάθμων τετρακισχιλίων, ἐφ᾽ ᾧ κατὰ τὸν θεοφιλή σκοπὸν ἐκείνης δὴ τῆς ὑψη λοτάτης δεσποίνης τῶν Μουγουλίων μεταποιῆσαι ταῦτα καὶ ἱερὰν Θεῷ μονὴν ἀναδείμασθαι καὶ λιμένα ψυχῶν κατὰ Θεὸν προθεμένων βιοῦν, παρασκευάσαι τε καὶ συστήσασθαι, δν δὴ τρόπον κατὰ μέρος διέξ εισιν καὶ διαλαμβάνει τὸ προβἂν τοιοῦτον παλαιγεν νὲς γράμμα τῆς πράσεω;· τῆς γοῦν ἐξωνήσεως τὸν τρόπον τοῦτον γεγενημένης ἐκείνη κατὰ τὴν ἣν ἐνε στήσατο ἀρχῆθεν τοιαύτην φιλόθεον καὶ ἐπαινετὴν πρόθεσιν μετὰ καρδιακής σχέσεως καὶ θερμῆς προ θυμίας, εὐθὺς εἰς τὸν πνευματικὸν καὶ ψυχωφελή τοῦτον ἀγῶνα ἐπαποδύεται καὶ ταῖς παρ' ἑαυτῆς ἐπιμελείαις καὶ κόποις καὶ πλείστοις δή τισιν ἀναλώμασι τὴν ῥηθεῖσαν μεταποίησιν ἐποιήσατο, καὶ πρὸ παντὸς ἡδρασε καὶ ἐστήριξε περιποιησαμένη τὸν ἐκεῖ θεῖον ναὸν τῆς πανυπεράγνου δεσποίνης καὶ Θεομήτορος της Παναγιωτίσσης, κελλία τε ἐκ βάθρων ἀνέκτισεν, ὡς ὁρᾶται, καὶ οὕτω δὴ μονα στήριον συνεστήσατο και καταγώγιον μοναχῶν ἀνα τεθειμένων καὶ ἀφιερωμένων Θεῷ ἐκ βρεφικῆς τῆς ἡλικίας, ἄλλην ἀλλαχόθεν συναγαγοῦσα χωρίς οἱασδήτινος δόσεως, καθὼς ἐξελέξατο καὶ διέκρινε, τὸ πᾶν ἐπιτρέψασα καὶ παρασχομένη Θεῷ, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ πόλλ᾽ ἄττα ιερά κειμήλια χρυσοῦ καὶ ἀργύρου πεποιημένα καὶ λοιπά πολύτιμα σκεύη καὶ βιβλία προσαφιέρωσεν, ἔτι δὲ καὶ κτηματικὰς ὑποστάσεις, μαγκιπείόν τε μετὰ μουτρίων δύο καὶ ἀμπέλια δύο ἐντὸς τῆς θεοδοξάστου Κωνσταντινουπόλεως περὶ τὸν λεγόμενον Παλαιὸν Φόρον, ἐκκλησίαν καὶ ὀσπήτια εμφυτευτικὰ ἑξήκοντα, καὶ ἕτερον μαγκιπεῖον ἐν αὐτῇ τῇ περιοχῇ τῶν ἀμπελίων μετὰ μουτρων καὶ τοῦτο δύο, ἐξ ὧν περιήρχετο τῷ μοναστηρίῳ ἑκάστου ἔτους, ὡς διισχυρίζονται αἱ μοναχαί, ποσό τῆς ὑπερπύρων τριακοσίων, ἐκέκτητο δὲ καὶ τὸ μου ναστήριον καὶ περὶ τὸ Μαυροπόταμον χωράφια, τό τε τοῦ Χαντούτζη καὶ τὸ λεγόμενον τῶν Ταταροπούλων μετὰ ζευγαρίων, ἀλλὰ δὴ καὶ περὶ τὴν 'Ραιδεστὴν ζευγηλατείον μετὰ ζευγαρίων δύο καὶ ἕτερα ἀμπέ λια ἐκ προσενέξεως καὶ ὁσπήτια καὶ περὶ τὴν Μή δειαν καὶ ἀλλαχοῦ διάφορα, ὡς ἐν κεφαλαίῳ δὲ εἰ πεῖν, διὰ τὸν εἰς Χριστὸν πόθον ἡ διαληφθεῖσα ὑψηλοτάτη δέσποινα τῶν Μουγουλίων πᾶσαν τὴν προσ οὖσαν ἐκείνῃ περιουσίαν ἀπένειμε, πολυτελή και μεγάλην τυγχάνουσαν. "Ην οὖν τὸ τοιοῦτον μονα στήριον εἰς δόξαν Θεοῦ καὶ περιφανὲς ἐν ἅπασι, μέχρις ἂν ἐκείνη περιῆν· ἐκείνης δὲ τὴν ζωὴν ἐκε μετρησάσης κατελείφθη τοῦτο, καὶ ἦν εἶχεν ἐκείνη ὡς γνησίαν θυγατέρα, ἡ εὐγενεστάτη δηλαδή κυρὰ Θεοδώρα, ἡ ἐπονομαζομένη Αραχαντλούν, εἰς αὐτὸν δὴ ἐκεῖνον τὸν ἀοίδιμον βασιλέα· ἐπεὶ δὲ προσταγή καὶ ἀποδοχῇ βασιλικῇ Αγάγετο αὐτὴν εἰς γυναῖκα δ Ο τοκράτορος, πανυπερσέβαστος κῦρ Ισαάκιος Παν λαιολόγος ὁ ᾿Ασάνης ἐκεῖνος, ἔφθασε δὲ μετὰ παρα δρομήν χρόνων τινῶν καὶ ἤδε ἡ τοῦ τοιούτου πανυ περσεβάστου σύζυγος τὸν βίον ἀπολιποῦσα ἅπαις καὶ ἀδιάθετος, ὕστερον μετὰ τὸν ἐκείνης θάνατον ἀναφορὰν ποιησάμενος ὁ αὐτὸς πανυπερσέβαστος εἰς ἐκεῖνον τὸν ἀοίδιμον καὶ μακαρίτην βασιλέα, ἐφ᾽ ᾧ προσκυρώσαι ψυχικῆς ἕνεκα σωτηρίας καὶ ἀπὸ τῶν προικόθεν διαφερόντων τῇ δηλωθείσῃ προτέρα συν ζύγῳ ἐκείνου καὶ ἐκ τῶν οἰκείων πραγμάτων εἰς τὸ μοναστήριον, καντεῦθεν ἐπὶ συστάσει εφορεύειν αὐτοῦ, ἐπορίσατο σεπτὸν ἐκείνου χρυσόβουλλον, ἐπιβραβεύον τῷδε τῷ πανυπερτεβάστῳ τὴν αὐτὴν ἐφορείαν, σπεύδειν μέλλοντι ὑπὲρ τῆς βελτιώσεως καὶ ἐπὶ τὸ κρεῖττον αὐτοῦ προχωρήσεως καὶ αὐξή σεως, ἀλλ᾽ εἰς τοὐναντίον ἅπαν προεχώρησε τὰ τοῦ πράγματος· οὐ μόνον γὰρ, ὡς αἱ μοναχα! παριστῶσιν ἐξασφαλιζόμεναι, οὐ γέγονεν ἐκεῖθεν ὑπὲρ τοῦ μοναστηρίου σύστασις καὶ ὠφέλεια, ἀλλὰ καὶ μετ γάλην ὁ διαληφθεὶς πανυπερσέβαστος ἐποιήσατο καινοτομίαν καὶ λύμην· τά τε γὰρ ἀμπέλια καὶ τὰ μαγκιπεῖα καὶ τὰ ἐμφυτευτικὰ ὁσπήτια ἐντὸς τῆς θεομεγαλύντου Κωνσταντινουπόλεως ἐξεχερσώθησαν καὶ ἠφανίσθησαν, καὶ τὰ ζευγηλατεία καὶ πρὸ τῆς τοῦ καιροῦ ἀνωμαλίας εξηρημώθησαν, ὡς μικρού κινδυνεύειν τὴν μονὴν εἰς τὸ μηδὲν καταντῆσαι ἐξ αἰτίας ἐκείνου, ἔφθασε δὲ καὶ ἀνελάβετο καὶ ὑπὲρ ἀδελφῶν τριάκοντα τριῶν ἐξωτερικῶν κοσμικών μετά καὶ μοναχικῶν τινων ὑπέρπυρα δισχίλια, καὶ τὰ μὲν τοσοῦτον βάρος ἐπίκειται τῷ μοναστηρίῳ διὰ τὴν ἀπὸ τούτων ἀνάγκην καὶ δόσιν, ἅπερ ἐκεῖνος προσ έθηκεν, αἱ δὲ μοναχαὶ ἐντὸς τούτου ευρισκόμενα καὶ καθ' ἑκάστην καὶ νυκτὸς καὶ ἡμέρας κοπιῶσα καὶ ἐπαγρυπνοῦσαι εἰς ὕμνον καὶ δοξολογίαν Θεού καὶ μνημόσυνον τῶν κρατίστων καὶ ἁγίων μου αὐτοκρατόρων, πλείστῃ ἐνδείᾳ καὶ στενότητι κατατήκονται, ὡς μηδὲ τῶν ἀναγκαίων αὐτῶν εὐπορεῖν πλὴν καὶ εἰς τοὺς ζῶντας ἔτι τελῶν ὁ εἰρημένος πανυπερσέβαστος κατεχάλασε μὲν καὶ διάφορα ἀνώτ γεω οἰκήματα τοῦ μοναστηρίου, καὶ τὴν τούτων ὕλην εἰσῆξεν εἰς περιποίησιν τῶν ἑαυτοῦ οἰκημάτ των, καθώς διαλαμβάνει καὶ τὸ παρὰ τῶν μοναχῶν προτεινόμενον κατάστιχον λεπτομερές, ἐξέδοτο δὲ καὶ διὰ οἰκείων γραμμάτων πρὸς μὲν τὴν ἐκείνου θυ γατέρα, τὴν περιπόθητον ἐξαδέλφην τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, κυρὰν Εἰρήνην Ασια νίναν τὴν Φιλανθρωπηνὴν τὸ αὐτὸ μοναστήριον, πρὸς δέ γε τὸν ταύτης αὐτάδελφον, τὸν περιπόθηταν ἐξάδελφον τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτι ρος, μέγαν πριμικήριον κῦρ Ανδρόνικον τὸν Ατάκ νην, τὰ ἐκ παλαιοῦ ἀνήκοντα καὶ ὑποκείμενα ἐσπή τα τῷ μοναστηρίῳ πλησιάζοντα τοῖς ἰδίοις οἰκή μασι· ἔνθεν τοι καὶ μὴ ἐνεγκοῦσαι τὰ περὶ τούτου αἱ μοναχαὶ ἀναδραμοῦσαι εἰς τὸν κράτιστον καὶ ἅγιόν μου αὐτοκράτορα καθικέτευσαν καὶ ἐζήτησαν μετὰ κρίσεως τὴν τοῦ μοναστηρίου προτέραν έλει θερίαν τε καὶ κατάστασιν. Παρεπέμφθη τοιγαρούν ἐκεῖθεν ἡ ὑπόθεσις ὡς ἀνακειμένη τῇ Ἐκκλησία
CALLISTI ET PHILOTHEJ CP. PATRIARCH.
μιόρου πάντων δικαίων, ἄνευ τῆς οἰκοθεσίας τοῦ περιπόθητος θεῖος τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αυτ
οἰκειακοῦ ἐκείνων Ἰωάννου τοῦ Θωμᾶ, ἔγγιστα και
σύγκολλα εύρισκομένης τοῦ περιορισμοῦ αὐτῶν,
προβάντος καὶ παλαιγενοῦς ἐγγράφου πρατηρίου
φέροντος καὶ τὰς διὰ σταυρικοῦ τύπου οἰκειοχειρους
προταγὰς καὶ σιγνογραφίας αὐτῶν καὶ ταβελλίωνι
πεπιστωμένου, ὥσπερ είθισται καὶ νενόμισται, ἐπὶ
τιμήματι ὑπερπύρων εὐστάθμων τετρακισχιλίων,
ἐφ᾽ ᾧ κατὰ τὸν θεοφιλή σκοπὸν ἐκείνης δὴ τῆς ὑψηλοτάτης δεσποίνης τῶν Μουγουλίων μεταποιῆσαι
ταῦτα καὶ ἱερὰν Θεῷ μονὴν ἀναδείμασθαι καὶ λιμένα
ψυχῶν κατὰ Θεὸν προθεμένων βιοῦν, παρασκευάσαι
τε καὶ συστήσασθαι, δν δὴ τρόπον κατὰ μέρος διέξεισιν καὶ διαλαμβάνει τὸ προβἂν τοιοῦτον παλαιγεν
νὲς γράμμα τῆς πράσεω;· τῆς γοῦν ἐξωνήσεως τὸν
τρόπον τοῦτον γεγενημένης ἐκείνη κατὰ τὴν ἣν ἐνεστήσατο ἀρχῆθεν τοιαύτην φιλόθεον καὶ ἐπαινετὴν
πρόθεσιν μετὰ καρδιακής σχέσεως καὶ θερμῆς προ
θυμίας, εὐθὺς εἰς τὸν πνευματικὸν καὶ ψυχωφελή
τοῦτον ἀγῶνα ἐπαποδύεται καὶ ταῖς παρ' ἑαυτῆς
ἐπιμελείαις καὶ κόποις καὶ πλείστοις δή τισιν ἀναλώμασι τὴν ῥηθεῖσαν μεταποίησιν ἐποιήσατο, καὶ
πρὸ παντὸς ἡδρασε καὶ ἐστήριξε περιποιησαμένη τὸν ἐκεῖ θεῖον ναὸν τῆς πανυπεράγνου Δεσποίνης καὶ Θεομήτορος της Παναγιωτίσσης, κελλία τε
ἐκ βάθρων ἀνέκτισεν, ὡς ὁρᾶται, καὶ οὕτω δὴ μοναστήριον συνεστήσατο και καταγώγιον μοναχῶν ἀνατεθειμένων καὶ ἀφιερωμένων Θεῷ ἐκ βρεφικῆς τῆς
ἡλικίας, ἄλλην ἀλλαχόθεν συναγαγοῦσα χωρίς οίασ·
δήτινος δόσεως, καθὼς ἐξελέξατο καὶ διέκρινε, τὸ
πᾶν ἐπιτρέψασα καὶ παρασχομένη Θεῷ, οὐ μὴν ἀλλὰ
καὶ πόλλ᾽ ἄττα ιερά κειμήλια χρυσοῦ καὶ ἀργύρου
πεποιημένα καὶ λοιπά πολύτιμα σκεύη καὶ βιβλία
προσαφιέρωσεν, ἔτι δὲ καὶ κτηματικὰς ὑποστάσεις,
μαγκιπείόν τε μετὰ μουτρίων δύο καὶ ἀμπέλια δύο
ἐντὸς τῆς θεοδοξάστου Κωνσταντινουπόλεως περὶ
τὸν λεγόμενον Παλαιὸν Φόρον, ἐκκλησίαν καὶ ὁσπήτια εμφυτευτικὰ ἑξήκοντα, καὶ ἕτερον μαγκιπεῖον
ἐν αὐτῇ τῇ περιοχῇ τῶν ἀμπελίων μετὰ μουτρων
καὶ τοῦτο δύο, ἐξ ὧν περιήρχετο τῷ μοναστηρίῳ
ἑκάστου ἔτους, ὡς διισχυρίζονται αἱ μοναχαί, ποσό
τῆς ὑπερπύρων τριακοσίων, ἐκέκτητο δὲ καὶ τὸ μου
ναστήριον καὶ περὶ τὸ Μαυροπόταμον χωράφια, τό τε
τοῦ Χαντούτζη καὶ τὸ λεγόμενον τῶν Ταταροπούλων
μετὰ ζευγαρίων, ἀλλὰ δὴ καὶ περὶ τὴν 'Ραιδεστὴν
ζευγηλατείον μετὰ ζευγαρίων δύο καὶ ἕτερα ἀμπέλια ἐκ προσενέξεως καὶ ὁσπήτια καὶ περὶ τὴν Μήδειαν καὶ ἀλλαχοῦ διάφορα, ὡς ἐν κεφαλαίῳ δὲ εἰ
πεῖν, διὰ τὸν εἰς Χριστὸν πόθον ἡ διαληφθεῖσα ύψηλοτάτη δέσποινα τῶν Μουγουλίων πᾶσαν τὴν προσοὖσαν ἐκείνῃ περιουσίαν ἀπένειμε, πολυτελή και
μεγάλην τυγχάνουσαν. "Ην οὖν τὸ τοιοῦτον μοναστήριον εἰς δόξαν Θεοῦ καὶ περιφανὲς ἐν ἅπασι,
μέχρις ἂν ἐκείνη περιῆν· ἐκείνης δὲ τὴν ζωὴν ἐκε
μετρησάσης κατελείφθη τοῦτο, καὶ ἦν εἶχεν ἐκείνη
ὡς γνησίαν θυγατέρα, ἡ εὐγενεστάτη δηλαδή κυρὰ
Θεοδώρα, ἡ ἐπονομαζομένη Αραχαντλούν, εἰς αὐτὸν
δὴ ἐκεῖνον τὸν ἀοίδιμον βασιλέα· ἐπεὶ δὲ προσταγή
καὶ ἀποδοχῇ βασιλικῇ Αγάγετο αὐτὴν εἰς γυναῖκα δ
Ο
τοκράτορος, πανυπερσέβαστος κῦρ Ισαάκιος Παν
λαιολόγος ὁ ᾿Ασάνης ἐκεῖνος, ἔφθασε δὲ μετὰ παραδρομήν χρόνων τινῶν καὶ ἤδε ἡ τοῦ τοιούτου πανυπερσεβάστου σύζυγος τὸν βίον ἀπολιποῦσα ἅπαις
καὶ ἀδιάθετος, ὕστερον μετὰ τὸν ἐκείνης θάνατον
ἀναφορὰν ποιησάμενος ὁ αὐτὸς πανυπερσέβαστος εἰς
ἐκεῖνον τὸν ἀοίδιμον καὶ μακαρίτην βασιλέα, ἐφ᾽ ᾧ
προσκυρώσαι ψυχικῆς ἕνεκα σωτηρίας καὶ ἀπὸ τῶν
προικόθεν διαφερόντων τῇ δηλωθείσῃ προτέρα συν
ζύγῳ ἐκείνου καὶ ἐκ τῶν οἰκείων πραγμάτων εἰς
τὸ μοναστήριον, καντεῦθεν ἐπὶ συστάσει εφορεύειν
αὐτοῦ, ἐπορίσατο σεπτὸν ἐκείνου χρυσόβουλλον,
ἐπιβραβεύον τῷδε τῷ πανυπερτεβάστῳ τὴν αὐτὴν
ἐφορείαν, σπεύδειν μέλλοντι ὑπὲρ τῆς βελτιώσεως
καὶ ἐπὶ τὸ κρεῖττον αὐτοῦ προχωρήσεως καὶ αὐξή
σεως, ἀλλ᾽ εἰς τοὐναντίον ἅπαν προεχώρησε τὰ τοῦ
πράγματος· οὐ μόνον γὰρ, ὡς αἱ μοναχα! παριστῶ
σιν ἐξασφαλιζόμεναι, οὐ γέγονεν ἐκεῖθεν ὑπὲρ τοῦ
μοναστηρίου σύστασις καὶ ὠφέλεια, ἀλλὰ καὶ μετ
γάλην ὁ διαληφθεὶς πανυπερσέβαστος ἐποιήσατο
καινοτομίαν καὶ λύμην· τά τε γὰρ ἀμπέλια καὶ τὰ
μαγκιπεῖα καὶ τὰ ἐμφυτευτικὰ ὁσπήτια ἐντὸς τῆς
θεομεγαλύντου Κωνσταντινουπόλεως ἐξεχερσώθησαν
καὶ ἠφανίσθησαν, καὶ τὰ ζευγηλατεία καὶ πρὸ τῆς
τοῦ καιροῦ ἀνωμαλίας εξηρημώθησαν, ὡς μικρού
κινδυνεύειν τὴν μονὴν εἰς τὸ μηδὲν καταντῆσαι ἐξ
αἰτίας ἐκείνου, ἔφθασε δὲ καὶ ἀνελάβετο καὶ ὑπὲρ
ἀδελφῶν τριάκοντα τριῶν ἐξωτερικῶν κοσμικών μετά
καὶ μοναχικῶν τινων ὑπέρπυρα δισχίλια, καὶ τὰ μὲν
τοσοῦτον βάρος ἐπίκειται τῷ μοναστηρίῳ διὰ τὴν
ἀπὸ τούτων ἀνάγκην καὶ δόσιν, ἅπερ ἐκεῖνος προσ
έθηκεν, αἱ δὲ μοναχαὶ ἐντὸς τούτου ευρισκόμενα:
καὶ καθ' ἑκάστην καὶ νυκτὸς καὶ ἡμέρας κοπιῶσα:
καὶ ἐπαγρυπνοῦσαι εἰς ὕμνον καὶ δοξολογίαν Θεού
καὶ μνημόσυνον τῶν κρατίστων καὶ ἁγίων μου αυ
τοκρατόρων, πλείστῃ ἐνδείᾳ καὶ στενότητι κατατήκονται, ὡς μηδὲ τῶν ἀναγκαίων αὐτῶν εὐπορεῖν·
πλὴν καὶ εἰς τοὺς ζῶντας ἔτι τελῶν ὁ εἰρημένος
πανυπερσέβαστος κατεχάλασε μὲν καὶ διάφορα ἀνώτ
γεω οἰκήματα τοῦ μοναστηρίου, καὶ τὴν τούτων
ὕλην εἰσῆξεν εἰς περιποίησιν τῶν ἑαυτοῦ οἰκημάτ
των, καθώς διαλαμβάνει καὶ τὸ παρὰ τῶν μοναχῶν
προτεινόμενον κατάστιχον λεπτομερές, ἐξέδοτο δὲ καὶ
διὰ οἰκείων γραμμάτων πρὸς μὲν τὴν ἐκείνου θυγατέρα, τὴν περιπόθητον ἐξαδέλφην τοῦ κρατίστου
καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, κυρὰν Εἰρήνην Ασια
νίναν τὴν Φιλανθρωπηνὴν τὸ αὐτὸ μοναστήριον,
πρὸς δέ γε τὸν ταύτης αὐτάδελφον, τὸν περιπόθηταν
ἐξάδελφον τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτι
ρος, μέγαν πριμικήριον κῦρ Ανδρόνικον τὸν Ατάκ
νην, τὰ ἐκ παλαιοῦ ἀνήκοντα καὶ ὑποκείμενα ἐσπή
τα τῷ μοναστηρίῳ πλησιάζοντα τοῖς ἰδίοις οἰκή
μασι· ἔνθεν τοι καὶ μὴ ἐνεγκοῦσαι τὰ περὶ τούτου
αἱ μοναχαὶ ἀναδραμοῦσαι εἰς τὸν κράτιστον καὶ
ἅγιόν μου αὐτοκράτορα καθικέτευσαν καὶ ἐζήτησαν
μετὰ κρίσεως τὴν τοῦ μοναστηρίου προτέραν έλει
θερίαν τε καὶ κατάστασιν. Παρεπέμφθη τοιγαρούν
ἐκεῖθεν ἡ ὑπόθεσις ὡς ἀνακειμένη τῇ Ἐκκλησία
Part VIPars VI
col. 1319–1320page 162 of 238
PG 152:1319κατὰ τὴν τῶν ἱερῶν κανόνων παρακέλευσιν εἰς τὴν Δ΄ Εφορείας ἐθέσπισεν, οὐ μὴν τὴν τούτου ἐκτριβὴν καὶ εἰς τὸ μηκέτ' εἶναι ἐντεῦθεν κατάλυσιν· ἀνεπηρεάστου γὰρ ὄντος αὐτοῦ καὶ κατατριβῆς ἀνωτέρου, μέλλουσι πάντως καὶ αἱ μοναχαὶ ἀβλαβῶς καὶ ἀνεμποδίστως τὸν κατὰ Θεὸν δρόμον αὐτῶν ἀνύειν καὶ τὴν ψυχικὴν σωτηρίαν ἑαυτοῖς, ὡς ἐπηγγείλαντο, πραγματεύεσθαι. Τὰ μέντοι διαφέροντα ἐκ παλαιοῦ τῷ μοναστηρίῳ ὁσπήτια οὐ καλῶς ἐκδοθέντα έχω γράφως παρὰ τοῦ τοιούτου πανυπερσεβάστου πρὸς τὸν δηλωθέντα περιπόθητον ἐξάδελφον τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, μέγαν πριμικήριον Παλαιολόγον τὸν Ἀσάνην, κῦρ Ανδρόνικον, τὸν ἐκεί νου υἱὸν, ὀφείλει ἐπανασωθῆναι καὶ προσεῖναι, ὡς τὸ πρότερον, τῷ μοναστηρίῳ ἀνενοχλήτως παντάπασι καὶ ἀδιασείστως, οὐ μόνον δὲ ταῦτα, ἀλλὰ καὶ εἴ τις ἕτερος, καν ὅστις ἄρα καὶ ᾖ, ἔφθασε καὶ ὀφεί λετο ὁπωσδή ποτέ τι τῶν ὑποκειμένων καὶ ἀνηκόντων αὐτῷ, χωρὶς δῆτα τῆς οἰκοθεσίας Ιωάννου τοῦ Θωμᾶ, ὀφείλει κἀκεῖνος ἀπολῦσαι τοῦτο. Τὰ γὰρ ἀφιερωμένα Θεῷ ἀναφαίρετα καὶ ἀναπόσπαστα τὸν ἀεὶ χρό νον τυγχάνειν ὀφείλει, οἷς ἀφιέρωται, καὶ ὁ χεῖρα πλεονέκτην καὶ ἅρπαγα τούτοις ἐπιβάλλειν ἐπιχειρῶν ὡς ἱερόσυλος ἄντικρυς κρίνεται παρὰ τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων. Ἐπεὶ δὲ ἀνηνέχθη, ὡς τὸ τῆς Ἰατραίνης ἐκείνης οσπήτιον προσκεκυρωμένον καὶ ἀνατεθειμένον ἐν τῇ μονῇ ἔφθασε καὶ ἀπεσπάσθη καὶ τοῦτο παρὰ τοῦ μέρους τοῦ αὐτοῦ πανυπερτε βάστου, ὀφείλει καὶ τοῦτο ἐπανασωθῆναι καὶ προσ εἶναι αὐτῷ, καθὰ καὶ τὸ πρότερον· ἐπεὶ τοὺς παρα βαίνοντας τοὺς τοιούτους θείους καὶ ἱεροὺς κανόνας, όπερ κατ᾿ αὐτῶν ἐπιτίμιον ἐκφωνοῦσιν οὗτοι, καὶ ἡμεῖς ἀκολούθως τὸ αὐτὸ βάρος ἐπιτίθεμεν. Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν καὶ τὸ παρὸν γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος ἀπολέλυται ἐπὶ τῷ προσεῖναι τῇ διαληφθείσῃ σεβασμία μονῇ εἰς ἀνενοχλησίαν διηνεκή τε καὶ μόνιμον κατὰ μῆνα Οκτώβριον τῆς εἰ ἰνδ. τοῦ ςωξ' ἔτους. ἡμῶν μετριότητα· ὅθεν καὶ διεμηνύθη κατὰ τὸ εἰ κὸς ἡ ῥηθεῖσα περιπόθητος ἐξαδέλφη τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος ἡ Φιλανθρωπηνή διά τοῦ ἐντιμοτάτου ῥαιφερενδαρίου τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγιω τάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας, κῦρ Μανουὴλ τοῦ Σιλβέστρου, ἧς δὴ καὶ μηδὲν εἰπούσης, μηδὲ δει ξάσης κατὰ τὸ πρῶτον, καὶ δευτέρῳ μηνύματι έχρη σάμεθα διὰ τοῦ τιμιωτάτου μεγάλου χαρτοφύλακος καὶ ὑπάτου τῶν φιλοσόφων, ἀγαπητῶν κατὰ Πνεῦμα υἱῶν τῆς ἡμῶν μετριότητος, κάντεῦθεν ἀντὶ πάσης ἀπολογίας ἐξαπέστειλε πρὸς τὴν ἡμῶν μετριότητα τὸ τοιοῦτον δεπτὸν χρυσόβουλλον, ὅπερ καὶ ἀναγνωσθὲν καὶ ἐξετάσει δοθὲν εἴρηται οὐχ ὡς προέβη τὴν ἀρχὴν, ἀλλ' οὐχ, ὡς ἔδει, μεταποιηθὲν καὶ μὴ τῆς ἀληθείας ἐχόμενον, ἐν οἷς τὴν τοῦ μοναστηρίου παραπομπὴν καὶ καταδούλωσιν ἐποιεῖτο καὶ πρὸς τοὺς παῖδας τοῦ ῥηθέντος πανυπερσεβάστου καὶ καθεξῆς ὡσαύτως πρὸς τοὺς ἐξ ἐκείνων παῖδας καὶ διαδόχους. Τῆς γοῦν ὑποθέσεως οὕτω παρακολουθούσης καὶ τοῦ τοιούτου σεπτοῦ χρυσοβούλλου μετὰ ἐξετάσεως ἀκριβοῦς ἀναφανέντος μεταπεποιημένου εἰς τὴν ῥηθεῖσαν παραπομπὴν καὶ καταδούλωσιν καὶ πρὸς τοὺς παῖδας τούτου δὴ τοῦ πανυπερσεβάστου καὶ πρὸς τοὺς ἐξ ἐκείνων ὁμοίως ἐφεξῆς κατὰ τὸν ἀνα γεγραμμένον τρόπον, καὶ τοῦ παλαιγενούς πρατηρίου γράμματος ἀληθῆ παριστῶντος τὴν παρὰ τῆς δηλωθείσης υψηλοτάτης δεσποίνης τῶν Μουγουλίων γεγονυίαν ἀρχῆθεν ἐξώνησιν καὶ μετὰ πλείστων ἀναλωμάτων ἐκείνης τοῦ μοναστηρίου ἀνίδρυσιν καὶ προσκύρωσιν τῶν ἀφιερωμένων καὶ προσκεκυρωμεν νων αὐτῷ, ὡς δεδήλωται, ἀποδεδειγμένης τε οὔσης καὶ τῆς τοσαύτης καινοτομίας καὶ λύμης καὶ κατα τριβῆς τοῦ μοναστηρίου ἐκ τῆς κατὰ μέρος ῥηθείσης τοῦ πανυπερσεβάστου αἰτίας, ή μετριότης ἡμῶν ἅμα μὲν καὶ τοῦ ψυχικοῦ κατακρίματος ἐκεῖνον ἀπαλλάττουσα, ἅμα δὲ καὶ τοῦ ἀκαταδουλώτου καὶ ἀβλαβοῦ, ἀπὸ τῶν κοσμικῶν καθάπαξ τοῦ μοναστηρίου φροντίζουσα, καθάπερ όφειλομένως ἔχει, καὶ τῆς λοιπῆς λυσιτελείας κατὰ ψυχὴν· καὶ ὠφελείας κατὰ τὴν μοναχικὴν τάξιν τε καὶ κατάστασιν, είχε μὲν κατὰ τὸν τοῦ δικαίου λόγον ἀναζητῆσαι καὶ ἐπανασώσασθαι τῷδε τῷ μοναστηρίῳ τὴν ἣν ὑπέστη, ὡς εἴρηται, λύμην καὶ καινοτομίαν εἰς τὰ προσκεκυ ρωμένα αὐτῷ, παρῆκε δὲ λόγῳ συγκαταβάσεως καὶ + Ἐπεὶ ἡ ἐπονομαζομένη Αμαραντίνα ἔφθασε ἐξ μάλιστα ὡς τῆς τοῦ εἰρημένου πανυπερσεβάστου τελευτῆς προκαταλαβούσης· τὸ παρὸν μέντοι ἀπο λύουσα γράμμα ἐν ἁγίῳ παρακελεύεται Πνεύματι ή μετριότης ἡμῶν, ὡς ἂν εὑρίσκηται τὸ ἀπὸ τοῦδε τὸ διαληφθὲν μοναστήριον τῆς πανυπεράγνου Δεσποίνης καὶ Θεομήτορος τῆς Παναγιωτίσσης ἀκαταδούλωτον καὶ ἐλεύθερον παντελῶς τῆς ἐφορείας παντὸς τοῦ μέρους ἐκείνου δὴ τοῦ πανυπερσεβάστου, μηδεμίαν μηδαμῶς δικαίωσιν ἔχοντος ἀπὸ τοῦ σεπτοῦ χρυσοβούλλου ἀναφανέντος μεταπεποιημένου ἐν μέρει τρό τον δν εἴρηται, ἄλλως θ'. ὅτι καὶ ὁ ἀοίδιμος καὶ μα καρίτης βασιλεὺς τὴν σύστασιν καὶ τὴν ἐπὶ τὸ βέλ τιον πρόοδον καὶ ψυχωφελή συντήρησιν τοῦ μονα στηρίου ἀπὸ τῆς τοῦ εἰρημένου πανυπερσεβάστου ο † Είχε τό Κάλλιστος, ἐλέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικὸς πατριάρχης, διὰ τῆς τιμίας καὶ θείας δεσποτικῆς πατριαρχικῆς χειρός. ὑποβολῆς καὶ βασκανίας τοῦ κοινοῦ ἐχθροῦ καὶ προσ έκειτο πρότερον ἀτοπήμασι καὶ ἔργοις ψυχοβλαβε σιν, ὕστερον δὲ εὐδοκίᾳ Θεοῦ ἀπὸ παραινέσεως τῆς ἁγίας τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίας, τοῦ κοινοῦ τῶν ψυχῶν Ιατρείου, οὐ μόνον ἐβδελύξατο καὶ ἀπέστη καθόλου ἀπὸ τῶν τοιούτων ολεθρίων πράξεων, ἀλλὰ καὶ θες μὴν ἐκ τῶν ἔργων ἐνεδείξατο την μετάνοιαν καὶ κατάνυξιν καὶ ολοψύχως πρὸς τὸ κρεῖττον ἐπιστροφὴν, ὡς καὶ τὸ μοναχικὸν ἀσμένως μεταμφιάσασθαι σχῆμα καὶ ἀγαπῆσαι τὸν μονήρη βίον, εἰσελθοῦσαν ἐν τῇ σεβασμία μονῇ τοῦ Περτζὲ καὶ ἐπιμελουμένην τῆς ψυχικῆς αὐτῆς σωτηρίας. Ανενεχθὲν δὲ τῷ κρατ τίστῳ καὶ ἁγίῳ μου αὐτοκράτορι παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος ἕνεκα προμηθείας τῆς ῥηθείση; 'Αμα
κατὰ τὴν τῶν ἱερῶν κανόνων παρακέλευσιν εἰς τὴν Δ΄ Εφορείας ἐθέσπισεν, οὐ μὴν τὴν τούτου ἐκτριβὴν
καὶ εἰς τὸ μηκέτ' εἶναι ἐντεῦθεν κατάλυσιν· ἀνεπηρεάστου γὰρ ὄντος αὐτοῦ καὶ κατατριβῆς ἀνωτέρου,
μέλλουσι πάντως καὶ αἱ μοναχαὶ ἀβλαβῶς καὶ ἀνεμποδίστως τὸν κατὰ Θεὸν δρόμον αὐτῶν ἀνύειν καὶ
τὴν ψυχικὴν σωτηρίαν ἑαυτοῖς, ὡς ἐπηγγείλαντο,
πραγματεύεσθαι. Τὰ μέντοι διαφέροντα ἐκ παλαιοῦ
τῷ μοναστηρίῳ ὁσπήτια οὐ καλῶς ἐκδοθέντα έχω
γράφως παρὰ τοῦ τοιούτου πανυπερσεβάστου πρὸς
τὸν δηλωθέντα περιπόθητον ἐξάδελφον τοῦ κρατίστου
καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, μέγαν πριμικήριον
Παλαιολόγον τὸν Ἀσάνην, κῦρ Ανδρόνικον, τὸν ἐκεί
νου υἱὸν, ὀφείλει ἐπανασωθῆναι καὶ προσεῖναι, ὡς
τὸ πρότερον, τῷ μοναστηρίῳ ἀνενοχλήτως παντάπασι καὶ ἀδιασείστως, οὐ μόνον δὲ ταῦτα, ἀλλὰ καὶ
εἴ τις ἕτερος, καν ὅστις ἄρα καὶ ᾖ, ἔφθασε καὶ ὀφεί
λετο ὁπωσδή ποτέ τι τῶν ὑποκειμένων καὶ ἀνηκόντων
αὐτῷ, χωρὶς δῆτα τῆς οἰκοθεσίας Ιωάννου τοῦ Θωμᾶ,
ὀφείλει κἀκεῖνος ἀπολῦσαι τοῦτο. Τὰ γὰρ ἀφιερω
μένα Θεῷ ἀναφαίρετα καὶ ἀναπόσπαστα τὸν ἀεὶ χρόνον τυγχάνειν ὀφείλει, οἷς ἀφιέρωται, καὶ ὁ χεῖρα
πλεονέκτην καὶ ἅρπαγα τούτοις ἐπιβάλλειν ἐπιχειρῶν ὡς ἱερόσυλος ἄντικρυς κρίνεται παρὰ τῶν θείων
καὶ ἱερῶν κανόνων. Ἐπεὶ δὲ ἀνηνέχθη, ὡς τὸ τῆς
Ἰατραίνης ἐκείνης οσπήτιον προσκεκυρωμένον καὶ
ἀνατεθειμένον ἐν τῇ μονῇ ἔφθασε καὶ ἀπεσπάσθη
καὶ τοῦτο παρὰ τοῦ μέρους τοῦ αὐτοῦ πανυπερτεβάστου, ὀφείλει καὶ τοῦτο ἐπανασωθῆναι καὶ προσεἶναι αὐτῷ, καθὰ καὶ τὸ πρότερον· ἐπεὶ τοὺς παραβαίνοντας τοὺς τοιούτους θείους καὶ ἱεροὺς κανόνας,
όπερ κατ᾿ αὐτῶν ἐπιτίμιον ἐκφωνοῦσιν οὗτοι, καὶ
ἡμεῖς ἀκολούθως τὸ αὐτὸ βάρος ἐπιτίθεμεν. Εἰς γὰρ
τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν καὶ τὸ παρὸν γράμμα
τῆς ἡμῶν μετριότητος ἀπολέλυται ἐπὶ τῷ προσεῖναι
τῇ διαληφθείσῃ σεβασμία μονῇ εἰς ἀνενοχλησίαν
διηνεκή τε καὶ μόνιμον κατὰ μῆνα Οκτώβριον
τῆς εἰ ἰνδ. τοῦ ςωξ' ἔτους.
ἡμῶν μετριότητα· ὅθεν καὶ διεμηνύθη κατὰ τὸ εἰ
κὸς ἡ ῥηθεῖσα περιπόθητος ἐξαδέλφη τοῦ κρατίστου
καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος ἡ Φιλανθρωπηνή διά
τοῦ ἐντιμοτάτου ῥαιφερενδαρίου τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας, κῦρ Μανουὴλ
τοῦ Σιλβέστρου, ἧς δὴ καὶ μηδὲν εἰπούσης, μηδὲ δειξάσης κατὰ τὸ πρῶτον, καὶ δευτέρῳ μηνύματι έχρησάμεθα διὰ τοῦ τιμιωτάτου μεγάλου χαρτοφύλακος
καὶ ὑπάτου τῶν φιλοσόφων, ἀγαπητῶν κατὰ Πνεῦμα
υἱῶν τῆς ἡμῶν μετριότητος, κάντεῦθεν ἀντὶ πάσης
ἀπολογίας ἐξαπέστειλε πρὸς τὴν ἡμῶν μετριότητα
τὸ τοιοῦτον δεπτὸν χρυσόβουλλον, ὅπερ καὶ ἀναγνω
σθὲν καὶ ἐξετάσει δοθὲν εἴρηται οὐχ ὡς προέβη τὴν
ἀρχὴν, ἀλλ' οὐχ, ὡς ἔδει, μεταποιηθὲν καὶ μὴ τῆς
ἀληθείας ἐχόμενον, ἐν οἷς τὴν τοῦ μοναστηρίου πα
ραπομπὴν καὶ καταδούλωσιν ἐποιεῖτο καὶ πρὸς τοὺς
παῖδας τοῦ ῥηθέντος πανυπερσεβάστου καὶ καθεξῆς
ὡσαύτως πρὸς τοὺς ἐξ ἐκείνων παῖδας καὶ διαδό
χους. Τῆς γοῦν ὑποθέσεως οὕτω παρακολουθούσης
καὶ τοῦ τοιούτου σεπτοῦ χρυσοβούλλου μετὰ ἐξετά
σεως ἀκριβοῦς ἀναφανέντος μεταπεποιημένου εἰς τὴν
ῥηθεῖσαν παραπομπὴν καὶ καταδούλωσιν καὶ πρὸς
τοὺς παῖδας τούτου δὴ τοῦ πανυπερσεβάστου καὶ
πρὸς τοὺς ἐξ ἐκείνων ὁμοίως ἐφεξῆς κατὰ τὸν ἀναγεγραμμένον τρόπον, καὶ τοῦ παλαιγενούς πρατη
ρίου γράμματος ἀληθῆ παριστῶντος τὴν παρὰ τῆς
δηλωθείσης υψηλοτάτης δεσποίνης τῶν Μουγουλίων
γεγονυίαν ἀρχῆθεν ἐξώνησιν καὶ μετὰ πλείστων
ἀναλωμάτων ἐκείνης τοῦ μοναστηρίου ἀνίδρυσιν καὶ
προσκύρωσιν τῶν ἀφιερωμένων καὶ προσκεκυρωμεν
νων αὐτῷ, ὡς δεδήλωται, ἀποδεδειγμένης τε οὔσης
καὶ τῆς τοσαύτης καινοτομίας καὶ λύμης καὶ κατατριβῆς τοῦ μοναστηρίου ἐκ τῆς κατὰ μέρος ῥηθεί
σης τοῦ πανυπερσεβάστου αἰτίας, ή μετριότης ἡμῶν
ἅμα μὲν καὶ τοῦ ψυχικοῦ κατακρίματος ἐκεῖνον
ἀπαλλάττουσα, ἅμα δὲ καὶ τοῦ ἀκαταδουλώτου καὶ
ἀβλαβοῦ, ἀπὸ τῶν κοσμικῶν καθάπαξ τοῦ μοναστη
ρίου φροντίζουσα, καθάπερ όφειλομένως ἔχει, καὶ
τῆς λοιπῆς λυσιτελείας κατὰ ψυχὴν· καὶ ὠφελείας
κατὰ τὴν μοναχικὴν τάξιν τε καὶ κατάστασιν, είχε
μὲν κατὰ τὸν τοῦ δικαίου λόγον ἀναζητῆσαι καὶ ἐπανασώσασθαι τῷδε τῷ μοναστηρίῳ τὴν ἣν ὑπέστη, ὡς
εἴρηται, λύμην καὶ καινοτομίαν εἰς τὰ προσκεκυρωμένα αὐτῷ, παρῆκε δὲ λόγῳ συγκαταβάσεως καὶ + Ἐπεὶ ἡ ἐπονομαζομένη Αμαραντίνα ἔφθασε ἐξ
μάλιστα ὡς τῆς τοῦ εἰρημένου πανυπερσεβάστου
τελευτῆς προκαταλαβούσης· τὸ παρὸν μέντοι ἀπο
λύουσα γράμμα ἐν ἁγίῳ παρακελεύεται Πνεύματι ή
μετριότης ἡμῶν, ὡς ἂν εὑρίσκηται τὸ ἀπὸ τοῦδε τὸ
διαληφθὲν μοναστήριον τῆς πανυπεράγνου Δεσποίνης
καὶ Θεομήτορος τῆς Παναγιωτίσσης ἀκαταδούλωτον
καὶ ἐλεύθερον παντελῶς τῆς ἐφορείας παντὸς τοῦ
μέρους ἐκείνου δὴ τοῦ πανυπερσεβάστου, μηδεμίαν
μηδαμῶς δικαίωσιν ἔχοντος ἀπὸ τοῦ σεπτοῦ χρυσοβούλλου ἀναφανέντος μεταπεποιημένου ἐν μέρει τρότον δν εἴρηται, ἄλλως θ'. ὅτι καὶ ὁ ἀοίδιμος καὶ μα
καρίτης βασιλεὺς τὴν σύστασιν καὶ τὴν ἐπὶ τὸ βέλτιον πρόοδον καὶ ψυχωφελή συντήρησιν τοῦ μοναστηρίου ἀπὸ τῆς τοῦ εἰρημένου πανυπερσεβάστου
ο
† Είχε τό Κάλλιστος, ἐλέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης, καὶ
οἰκουμενικὸς πατριάρχης, διὰ τῆς τιμίας καὶ
θείας δεσποτικῆς πατριαρχικῆς χειρός.
VI. Callistas confirmat prabendam Amarantina da-
'tam ab imperatore.
ὑποβολῆς καὶ βασκανίας τοῦ κοινοῦ ἐχθροῦ καὶ προσέκειτο πρότερον ἀτοπήμασι καὶ ἔργοις ψυχοβλαβε
σιν, ὕστερον δὲ εὐδοκίᾳ Θεοῦ ἀπὸ παραινέσεως τῆς
ἁγίας τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίας, τοῦ κοινοῦ τῶν ψυχῶν
Ιατρείου, οὐ μόνον ἐβδελύξατο καὶ ἀπέστη καθόλου
ἀπὸ τῶν τοιούτων ολεθρίων πράξεων, ἀλλὰ καὶ θες
μὴν ἐκ τῶν ἔργων ἐνεδείξατο την μετάνοιαν καὶ
κατάνυξιν καὶ ολοψύχως πρὸς τὸ κρεῖττον ἐπιστρο
φήν, ὡς καὶ τὸ μοναχικὸν ἀσμένως μεταμφιάσασθαι
σχῆμα καὶ ἀγαπῆσαι τὸν μονήρη βίον, εἰσελθοῦσαν
ἐν τῇ σεβασμία μονῇ τοῦ Περτζὲ καὶ ἐπιμελουμένην
τῆς ψυχικῆς αὐτῆς σωτηρίας. Ανενεχθὲν δὲ τῷ κρατ
τίστῳ καὶ ἁγίῳ μου αὐτοκράτορι παρὰ τῆς ἡμῶν
μετριότητος ἕνεκα προμηθείας τῆς ῥηθείση; 'Αμα
Part VII, VIIIPars VII, VIII
col. 1321–1322page 163 of 238
PG 152:1321ραντίνης ἐπὶ τῷ ἀπερισπάστως τῆς κατὰ Θεὸν ἀγωἡ ἐκδίκησις εἰς σωφρονισμὸν καὶ ἀναστροφὴν τῶν πε γῆς ταύτην ἀντιποιεῖσθαι, ἐπηυδόκησε τῇ πρὸς πάντα τὰ κάλλιστα προχείρῳ καὶ βασιλικῇ εὐποιία καὶ εὐμενείᾳ αὐτοῦ, οὐχ ἥκιστα δὲ, ἐν οἷς ἐστι τὸ σπουδαζόμενον σωτηρία ψυχῶν, καὶ εὐηργέτησε πρὸς τήνδε τὴν μοναχὴν ᾿Αμαραντίναν ὑπέρπυρα ἑκατὸν, ἅτινα καὶ ἐδόθησαν παρ' αὐτῆς πρὸς τὴν σεβασμίαν μονὴν τῶν Μαγγάνων, καὶ ἐτάχθη ἔχειν καὶ λαμβάνειν αὐτὴν ἐντεῦθεν ἀδελφάτον ἐν κατὰ τὸ πάντη ἀνελλιπές, καθὼς ἔχουσι δῆτα καὶ λαμβάνουσι καὶ οἱ ἐν τῇ ῥηθείσῃ μονῇ μοναχοὶ τὰ οἰκεῖα ἑαυτῶν ἀδελφάτα, προσευεργετήτας καὶ ἐπιβραβεύσας εἰς τοῦτο καὶ σεπτὸν πρόσταγμα. Τὸ παρὸν ἀπολύουσα γράμμα καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν, ἐν ἁγίῳ διακελεύεται Πνεύματι, ὡς ἂν ἔχῃ καὶ λαμβάνῃ ἡ ῥηθεῖσα μοναχή Αμαραντίνα, ὡς δοῦσα τὰ τοιαῦτα ρ' ὑπέρπυρα προς την σεβασμίαν τῶν Μαγγάνων μονὴν, ὡς δεδήλωται, τὸ εἰρημένον ἀδελφάτον αυτ τῆς ἀνελλιπῶς καὶ κατὰ τὸ ἀκέραιον καὶ ὁλόκληρον καὶ μετὰ τῆς συνήθους εὐλογίας, καὶ μηδενὸς στε ρῆται ἐξ αὐτοῦ, ὥσπερ καὶ οἱ διαληφθέντες μοναχοὶ ἔχουσι τὰ ἑαυτῶν ἀδελφάτα ἀνελλιπῶς, καθώς τε δ κράτιστος καὶ ἁγιός μου αὐτοκράτωρ διὰ τοῦ σεπτοῦ αὐτοῦ προστάγματος διορίζεται καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν διὰ τοῦ παρόντος παρεγγυά γράμματος, ὀφει λύντων καὶ τῶν κατὰ καιροὺς ἡγουμενικῶς προϊσταμένων ταύτης δὴ τῆς σεβασμίας μονῆς, δηλαδὴ τῶν ἐν αὐτῇ μοναχῶν, ἀποδιδόναι τῇ μοναχῇ ᾿Αμαραν τίσῃ τὸ ἀδελφάτον ἀνεγκρατήτως καὶ ἀνυστερήτως καὶ χωρὶς οιασδήτινος προφάσεως καὶ μετ' εὐλογίας τῆς συνήθους, ὡς εἴρηται· ἐπεὶ τούτου ένεκα βαρύ τα τὸν ἐπιτίμιον ἐπανατεινόμεθα. ριφρονούντων καὶ ἀπειθούντων τῇ Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ. τοῦ κοινοῦ συμφέροντος προνοουμένη διὰ τῆς τοῦ Θεοῦ χάριτος, ὡς ἂν ἀπὸ τῆς σήμερον, ἥτις ἐστι τρίτη τοῦ Σεπτεμβρίου, ἔχητε παντοίαν προσοχήν καὶ συντήρησιν, καὶ οὐδὲν τολμήσῃ τις ζητῆσαι καὶ λαβεῖν βούλλαν ἀλλαχόθεν συνοικεσίου μέλλοντος προβαίνειν, ἀλλ' ἀνατρέχῃ ὁ ζητῶν μετὰ σοῦ εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα, καὶ δοκιμασίας πρότερον κατά τὸ ὀφειλόμενον τῇ Χριστιανική καταστάσει εννόμου γινομένης, διδῶται ή προτροπὴ καὶ ἡ βούλλα ἐντεῦθεν, ἵνα εὐδοκοῦντος τοῦ φιλαγάθου Θεοῦ παύσηται καὶ ἡ ἐπελθοῦσα τῷ ταλαιπώρῳ ἡμετέρῳ γένει και ταιγίς, καὶ μεταποιηθῇ εἰς αἰθρίαν, διορθώσεως γενομένης, εὐμενῶς ἐπιβλέψαντος ἄνωθεν ἐφ' ἡμᾶς τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, πλουσίου ὄντος ἐν ἐλέει καὶ οἰκτιρμοίς, καὶ τὴν σωτηρίαν ἡμῶν ἀπο δεχομένου· γίνωσκε γὰρ, ὡς, εἴπερ οὐδὲν συντηρη θῇς εἰς τοῦτο, ἀμεταθέτως μέλλεις ἐκπεσεῖν καὶ τῆς σῆς ἱερωσύνης καὶ καθαίρεσιν παντελή ὑποστῆναι· οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ περὶ τῶν τοιούτων ιερωμένων καὶ μοναχῶν καὶ νῦν πάλιν προαναφωνεῖ καὶ προ αγγέλλει ή μετριότης ἡμῶν, ὡς ἂν οὐ μόνον ἀπέ χωσιν ἀπὸ τῶν καπηλείων, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τῶν λοι πῶν τῶν κατεγνωσμένων, καὶ πολιτεύωνται ἐν στε νότητι βίου καὶ ἀγαθοῖς τρόποις, εὑρισκόμενοι τοῖς ἄλλοις εἰς τύπον καὶ ὑπογραμμὴν τοῦ καλοῦ· ἐπεί, ἐὰν σοῦ ἀμελοῦντος πάλιν ἐμπίπτωσιν οὗτοι εἰς τὰ τοιαῦτα ἀπηγορευμένα, σὺ μέλλεις εὐθυνθῆναι και νονικῶς καὶ κινδυνεῦσαι ἀργίαν τῆς ἱερωσύνης σου. Παρακελεύεται δὲ καὶ τοῦτο ἡ μετριότης ἡμῶν, ἵνα οἱ περὶ τὸ μέρος τῆς τοιαύτης ἐνορίας εὑρισκόμενοι ἅπαντες ἱερεῖς ποιῶσιν ἔργον ἐπιμελέστατον προ παντὸς, καὶ προσκαλώνται τὸν τοιοῦτον αὐτῶν ἐξαμε χον ἔν τε ἑορταῖς ἁγίων καὶ μνήμαις τῶν ἀποιχομένων καὶ εὐχελαίοις καὶ πάσαις ἁπλῶς ταῖς λοιπαῖς † Ο εἰς ἔξαρχον ἀνατεθειμένος τῆς κατὰ τὴν ἱερεῖς τελεταίς, όπως εποπτεύῃ καὶ ἐπιτηρῇ προσ Θεοδόξαστον Κωνσταντινούπολιν ἐνορίας τῆς τοῦ ηκόντως καὶ κατὰ τὸ ἀρέσκον Θεῷ ἐνεργεῖσθαι τὰ Ααρών, θεοσεβέστατε πρεσβύτερε καὶ ταβουλλάριε τοιαῦτα καὶ κατὰ τὴν ἐκκλησιαστικήν τάξιν τε καὶ Σκουταριώτα, τὴν ἀπὸ τοῦ Θεοῦ χάριν καὶ τὸ ἔλεος παράδοσιν· ὅστις δὲ ἀπὸ τούτων φωραθείη μετὰ τὴν ἐπεύχεταί σοι ἡ μετριότης ἡμῶν. Τὸν πέρυσι καιρὸν παρακέλευσιν ταύτην τῆς ἡμῶν μετριότητος μὴ προμηθευσαμένη χάριτι Χριστοῦ ἡ μετριότης ἡμῶν, ποιῶν οὕτως, ἀλλὰ χωρηθῇ εἰς ἀθέτησιν ἐπὶ τοῖς ἵνα ἀπέχωσιν οἵ τε ἱερωμένοι καὶ οἱ μοναχοὶ ἀπὸ εἰρημένοις, ὑποστήσεται καὶ ἀργίαν τῆς ἱερωσύνης τῶν καπηλείων, καὶ ἀναστρέφωνται κατὰ τὸ προσ αὐτοῦ, καὶ καταδίκῃ ἑτέρᾳ σωφρονισθήσεται, καὶ αρμόζον αὐτοῖς σχῆμα, παρεκελεύσατο ἐγγράφως, η ανενέργητον ἔσται, ὅπερ ἂν χωρὶς τῆς παρουσίας ὅσον γινώσκεις, ὡσαύτως προεμηθεύσατο ή μετρότούτου λάθρα ἐνεργηθῇ. Η χάρις τοῦ Θεοῦ εἴη μετά της ἡμῶν καὶ παρήνεσε καὶ ἐπεφωνήσατο διαφής του. ρως, ἵνα γένωνται ἐκ τοῦ μέσου καὶ διορθωθῶσιν οἱ τριγαμίαι, αἱ ἀθεμιτογαμίαι, αἱ τετραγαμίαι, αἱ πολυγαμίαι, αἱ μοιχοζευξίαι, δι' ἅπερ ἔρχεται ἡ ὀργὴ τοῦ Θεοῦ ἐπὶ τοὺς υἱοὺς τῆς ἀπειθείας, κατὰ τὸν μέγαν ᾿Απόστολον· ἐπεὶ γοῦν οὐδὲν πλέον ἐγέ ν:το καὶ μετὰ τὰς τοσαύτας παρεγγυήσει; καὶ παν ραινέσεις τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἀλλὰ προεχώρησεν ἡ νόσος εἰς παροξυσμὸν καὶ ἀγανάκτησιν τοῦ Θεοῦ μάλιστα, διὰ τοῦτο ἐπισκήπτει καὶ παρακελεύεται σαι ἡ μετριότης ἡμῶν ἐν ἁγίῳ Πνεύματι· ἐπεὶ κατὰ τὴν τῶν φιλευσεβῶν νόμων διαταγὴν μετὰ πρώτην καὶ δευτέραν καὶ τρίτην ἐπιφώνησιν γίνεται καὶ † Είχε τό· Μηνὶ Δεκεμβρίῳ ίνδ. πέμπτης. † Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό Μηνὶ Σεπτεμβρίῳ ινδ. ς'. + Ἱερώτατε μητροπολίτα Κιέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ὑπέρτιμο, ἀγαπητέ, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀδελφὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργέ, χάρις εἴη καὶ εἰρήνη παρὰ Θεοῦ τῇ σῇ ἱερότητ.. Τα γράμματά σου μετὰ τοῦ ἀνθρώπου σου τοῦ '16 βακουμ ἐδεξάμην, καὶ ἐγνώρισα ἐξ αὐτῶν, ὅσα ἔγραφες καὶ ἀνέφερες· γνωστὸν δὲ ἔστω σοι, ὅτι
ραντίνης ἐπὶ τῷ ἀπερισπάστως τῆς κατὰ Θεὸν ἀγω- ἡ ἐκδίκησις εἰς σωφρονισμὸν καὶ ἀναστροφὴν τῶν πε
γῆς ταύτην ἀντιποιεῖσθαι, ἐπηυδόκησε τῇ πρὸς
πάντα τὰ κάλλιστα προχείρῳ καὶ βασιλικῇ εὐποιία
καὶ εὐμενείᾳ αὐτοῦ, οὐχ ἥκιστα δὲ, ἐν οἷς ἐστι τὸ
σπουδαζόμενον σωτηρία ψυχῶν, καὶ εὐηργέτησε
πρὸς τήνδε τὴν μοναχὴν ᾿Αμαραντίναν ὑπέρπυρα
ἑκατὸν, ἅτινα καὶ ἐδόθησαν παρ' αὐτῆς πρὸς τὴν
σεβασμίαν μονὴν τῶν Μαγγάνων, καὶ ἐτάχθη ἔχειν
καὶ λαμβάνειν αὐτὴν ἐντεῦθεν ἀδελφάτον ἐν κατὰ
τὸ πάντη ἀνελλιπές, καθὼς ἔχουσι δῆτα καὶ λαμβά
νουσι καὶ οἱ ἐν τῇ ῥηθείσῃ μονῇ μοναχοὶ τὰ οἰκεῖα
ἑαυτῶν ἀδελφάτα, προσευεργετήτας καὶ ἐπιβραβεύσας εἰς τοῦτο καὶ σεπτὸν πρόσταγμα. Τὸ παρὸν
ἀπολύουσα γράμμα καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν, ἐν ἁγίῳ
διακελεύεται Πνεύματι, ὡς ἂν ἔχῃ καὶ λαμβάνῃ ἡ
ῥηθεῖσα μοναχή Αμαραντίνα, ὡς δοῦσα τὰ τοιαῦτα
ρ' ὑπέρπυρα προς την σεβασμίαν τῶν Μαγγάνων
μονὴν, ὡς δεδήλωται, τὸ εἰρημένον ἀδελφάτον αυτ
τῆς ἀνελλιπῶς καὶ κατὰ τὸ ἀκέραιον καὶ ὁλόκληρον
καὶ μετὰ τῆς συνήθους εὐλογίας, καὶ μηδενὸς στε
ρῆται ἐξ αὐτοῦ, ὥσπερ καὶ οἱ διαληφθέντες μοναχοὶ
ἔχουσι τὰ ἑαυτῶν ἀδελφάτα ἀνελλιπῶς, καθώς τε δ
κράτιστος καὶ ἁγιός μου αὐτοκράτωρ διὰ τοῦ σεπτοῦ
αὐτοῦ προστάγματος διορίζεται καὶ ἡ μετριότης
ἡμῶν διὰ τοῦ παρόντος παρεγγυά γράμματος, ὀφει
λύντων καὶ τῶν κατὰ καιροὺς ἡγουμενικῶς προϊσταμένων ταύτης δὴ τῆς σεβασμίας μονῆς, δηλαδὴ τῶν
ἐν αὐτῇ μοναχῶν, ἀποδιδόναι τῇ μοναχῇ ᾿Αμαραν
τίσῃ τὸ ἀδελφάτον ἀνεγκρατήτως καὶ ἀνυστερήτως
καὶ χωρὶς οιασδήτινος προφάσεως καὶ μετ' εὐλογίας
τῆς συνήθους, ὡς εἴρηται· ἐπεὶ τούτου ένεκα βαρύ -
τα τὸν ἐπιτίμιον ἐπανατεινόμεθα.
ριφρονούντων καὶ ἀπειθούντων τῇ Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ.
τοῦ κοινοῦ συμφέροντος προνοουμένη διὰ τῆς τοῦ
Θεοῦ χάριτος, ὡς ἂν ἀπὸ τῆς σήμερον, ἥτις ἐστι
τρίτη τοῦ Σεπτεμβρίου, ἔχητε παντοίαν προσοχήν
καὶ συντήρησιν, καὶ οὐδὲν τολμήσῃ τις ζητῆσαι καὶ
λαβεῖν βούλλαν ἀλλαχόθεν συνοικεσίου μέλλοντος
προβαίνειν, ἀλλ' ἀνατρέχῃ ὁ ζητῶν μετὰ σοῦ εἰς
τὴν ἡμῶν μετριότητα, καὶ δοκιμασίας πρότερον κατά
τὸ ὀφειλόμενον τῇ Χριστιανική καταστάσει εννόμου
γινομένης, διδῶται ή προτροπὴ καὶ ἡ βούλλα ἐντεῦ
θεν, ἵνα εὐδοκοῦντος τοῦ φιλαγάθου Θεοῦ παύσηται
καὶ ἡ ἐπελθοῦσα τῷ ταλαιπώρῳ ἡμετέρῳ γένει και
ταιγίς, καὶ μεταποιηθῇ εἰς αἰθρίαν, διορθώσεως
γενομένης, εὐμενῶς ἐπιβλέψαντος ἄνωθεν ἐφ' ἡμᾶς
τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, πλουσίου ὄντος
ἐν ἐλέει καὶ οἰκτιρμοίς, καὶ τὴν σωτηρίαν ἡμῶν ἀποδεχομένου· γίνωσκε γὰρ, ὡς, εἴπερ οὐδὲν συντηρη
θῇς εἰς τοῦτο, ἀμεταθέτως μέλλεις ἐκπεσεῖν καὶ
τῆς σῆς ἱερωσύνης καὶ καθαίρεσιν παντελή υποστή
ναι· οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ περὶ τῶν τοιούτων ιερωμένων
καὶ μοναχῶν καὶ νῦν πάλιν προαναφωνεῖ καὶ προαγγέλλει ή μετριότης ἡμῶν, ὡς ἂν οὐ μόνον ἀπέχωσιν ἀπὸ τῶν καπηλείων, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τῶν λοιπῶν τῶν κατεγνωσμένων, καὶ πολιτεύωνται ἐν στε
νότητι βίου καὶ ἀγαθοῖς τρόποις, εὑρισκόμενοι τοῖς
ἄλλοις εἰς τύπον καὶ ὑπογραμμὴν τοῦ καλοῦ· ἐπεί,
ἐὰν σοῦ ἀμελοῦντος πάλιν ἐμπίπτωσιν οὗτοι εἰς τὰ
τοιαῦτα ἀπηγορευμένα, σὺ μέλλεις εὐθυνθῆναι και
νονικῶς καὶ κινδυνεῦσαι ἀργίαν τῆς ἱερωσύνης σου.
Παρακελεύεται δὲ καὶ τοῦτο ἡ μετριότης ἡμῶν, ἵνα
οἱ περὶ τὸ μέρος τῆς τοιαύτης ἐνορίας εὑρισκόμενοι
ἅπαντες ἱερεῖς ποιῶσιν ἔργον ἐπιμελέστατον προ
παντὸς, καὶ προσκαλώνται τὸν τοιοῦτον αὐτῶν ἐξαμε
χον ἔν τε ἑορταῖς ἁγίων καὶ μνήμαις τῶν ἀποιχομέ
νων καὶ εὐχελαίοις καὶ πάσαις ἁπλῶς ταῖς λοιπαῖς
† Ο εἰς ἔξαρχον ἀνατεθειμένος τῆς κατὰ τὴν ἱερεῖς τελεταίς, όπως εποπτεύῃ καὶ ἐπιτηρῇ προσΘεοδόξαστον Κωνσταντινούπολιν ἐνορίας τῆς τοῦ ηκόντως καὶ κατὰ τὸ ἀρέσκον Θεῷ ἐνεργεῖσθαι τὰ
Ααρών, θεοσεβέστατε πρεσβύτερε καὶ ταβουλλάριε τοιαῦτα καὶ κατὰ τὴν ἐκκλησιαστικήν τάξιν τε καὶ
Σκουταριώτα, τὴν ἀπὸ τοῦ Θεοῦ χάριν καὶ τὸ ἔλεος παράδοσιν· ὅστις δὲ ἀπὸ τούτων φωραθείη μετὰ τὴν
ἐπεύχεταί σοι ἡ μετριότης ἡμῶν. Τὸν πέρυσι καιρὸν παρακέλευσιν ταύτην τῆς ἡμῶν μετριότητος μὴ
προμηθευσαμένη χάριτι Χριστοῦ ἡ μετριότης ἡμῶν, ποιῶν οὕτως, ἀλλὰ χωρηθῇ εἰς ἀθέτησιν ἐπὶ τοῖς
ἵνα ἀπέχωσιν οἵ τε ἱερωμένοι καὶ οἱ μοναχοὶ ἀπὸ εἰρημένοις, ὑποστήσεται καὶ ἀργίαν τῆς ἱερωσύνης
τῶν καπηλείων, καὶ ἀναστρέφωνται κατὰ τὸ προσ αὐτοῦ, καὶ καταδίκῃ ἑτέρᾳ σωφρονισθήσεται, καὶ
αρμόζον αὐτοῖς σχῆμα, παρεκελεύσατο ἐγγράφως, η ανενέργητον ἔσται, ὅπερ ἂν χωρὶς τῆς παρουσίας
ὅσον γινώσκεις, ὡσαύτως προεμηθεύσατο ή μετρό- τούτου λάθρα ἐνεργηθῇ. Η χάρις τοῦ Θεοῦ εἴη μετά
της ἡμῶν καὶ παρήνεσε καὶ ἐπεφωνήσατο διαφής του.
ρως, ἵνα γένωνται ἐκ τοῦ μέσου καὶ διορθωθῶσιν
οἱ τριγαμίαι, αἱ ἀθεμιτογαμίαι, αἱ τετραγαμίαι, αἱ
πολυγαμίαι, αἱ μοιχοζευξίαι, δι' ἅπερ ἔρχεται ἡ
ὀργὴ τοῦ Θεοῦ ἐπὶ τοὺς υἱοὺς τῆς ἀπειθείας, κατὰ
τὸν μέγαν ᾿Απόστολον· ἐπεὶ γοῦν οὐδὲν πλέον ἐγέν:το καὶ μετὰ τὰς τοσαύτας παρεγγυήσει; καὶ παν
ραινέσεις τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἀλλὰ προεχώρησεν
ἡ νόσος εἰς παροξυσμὸν καὶ ἀγανάκτησιν τοῦ Θεοῦ
μάλιστα, διὰ τοῦτο ἐπισκήπτει καὶ παρακελεύεται
σαι ἡ μετριότης ἡμῶν ἐν ἁγίῳ Πνεύματι· ἐπεὶ κατὰ
τὴν τῶν φιλευσεβῶν νόμων διαταγὴν μετὰ πρώτην
καὶ δευτέραν καὶ τρίτην ἐπιφώνησιν γίνεται καὶ
PATROL. GR. CLII.
† Είχε τό· Μηνὶ Δεκεμβρίῳ ίνδ. πέμπτης.
VII. Callistus monet visitatorem Constantinopolços
Scutariolam ut clerum moderetur.
† Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό
Μηνὶ Σεπτεμβρίῳ ινδ. ς'.
VIII. Gallistus monet metropolitam Kieviæ ut pacem
facial cum duce Tverensi Michaele.
+ Ἱερώτατε μητροπολίτα Κιέβου καὶ πάσης
Ρωσίας, ὑπέρτιμο, ἀγαπητέ, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι
ἀδελφὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργέ,
χάρις εἴη καὶ εἰρήνη παρὰ Θεοῦ τῇ σῇ ἱερότητ..
Τα γράμματά σου μετὰ τοῦ ἀνθρώπου σου τοῦ '16βακουμ ἐδεξάμην, καὶ ἐγνώρισα ἐξ αὐτῶν, ὅσα
ἔγραφες καὶ ἀνέφερες· γνωστὸν δὲ ἔστω σοι, ὅτι
Part IXPars IX
col. 1323–1324page 164 of 238
PG 152:1323ἀγάπην καὶ διάθεσιν πατρικὴν, καὶ ἀγαπᾷς αὐτοὺς ὁμοίως, καὶ δεικνύῃς εἰς αὐτοὺς τὴν αὐτὴν καὶ ὁμοίαν διάθεσιν καὶ εὐμένειαν καὶ ἀγάπην, καὶ μή τινας ἐξ αὐτῶν ἀγαπᾷς καὶ ἔχῃς ὡς υἱούς σου, τοὺς δὲ οὐδὲν ἀγαπᾶς, ἀλλ᾽ ἔχῃς πάντας ὁμοίως υἱούς σου, καὶ ἀγαπᾷς πάντας ὁμοίως· καὶ οὕτω μέλλουσι καὶ αὐτοὶ διδόναι πρός σε εύνοιαν καὶ ἀγάπην καὶ ὑπο ταγὴν πολλὴν καὶ μεγάλην· μέλλεις δὲ ἔχειν καὶ τὴν παρὰ Θεοῦ βοήθειαν. Γίνωσκε δὲ, ὅτι ἐγὼ ἔγραψα καὶ πρὸς τὸν μέγαν ῥῆγα τῶν Λητβῶν, ἵνα σε ἀγαπᾷ καὶ τιμῇ κατὰ τὴν παλαιὰν συνήθειαν, και θὼς καὶ οἱ ἄλλοι ῥῆγες τῆς Ρωσίας, καὶ ὅτε ὑπά γεις εἰς τὸν τόπον αὐτοῦ, νὰ δεικνύῃ εἰς σὲ τιμὴν καὶ στοργὴν καὶ ἀγάπην πολλήν, καὶ νὰ περιπατής καὶ τὸν τόπον αὐτοῦ ἀβαρῶς καὶ σὺ, ὅσον ἔνι δύο νατόν. Σπούδασον, ἵνα ἔχῃς εἰς αὐτὸν ἀγάπην καὶ διάθεσιν, καὶ ἔχῃς καὶ αὐτὸν, ὥσπερ τοὺς ἄλλους μῆγας· διότι ὁ τοῦ Κυρίου λαὸς ὁ Χριστώνυμος, ὃς εὑρίσκεται ὑπὸ τὴν ἀρχὴν αὐτοῦ, τῆς σῆς χρήζει ἐπισκέψεως καὶ διδασκαλίας· καὶ ἔνι ἀναγκαιότα τον, ἵνα ἔχῃς μετ' αὐτοῦ ἀγάπην, ἵνα βλέπῃς καὶ αὐτὸν καὶ τὸν λαὸν τοῦ Θεοῦ νὰ τὸν διδάσκῃς. Καὶ ποίει τοῦτο μετὰ πάσης σου δυνάμεως χωρίς λόγου τινός· περὶ δὲ τῶν λοιπῶν ἔγραψέ σοι πλατύτερον ἡ μετριότης ἡμῶν μετὰ τοῦ ἀνθρώπου μου τοῦ Ἰωάν νου, καὶ μέλλεις γνωρίσειν ταῦτα ἀκριβῶς. πρὸ τούτου ᾠκονόμησα ἄνθρωπον καλὸν ἰδικόν μου, σίας ἐπιβλέπῃς, καὶ ἔχῃς μετὰ πάντων τῶν ῥηγῶν καὶ ἀπέστειλα πρὸς τὴν σὴν ἱερότητα, διότι ὁ μέ γας ρήγας Λητῶν ἀπέστειλε πρός με γράμμα αὐτ τοῦ, καὶ ἔγραφε πολλὰ, διὰ τοῦτο ἔκρινα καλὸν, καὶ ἀπέστειλα ἄνθρωπόν μου πρὸς τὴν σὴν ἱερότητα μετά γραμμάτων τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἀφ' ὧν μέλλεις γνωρίσειν ἀκριβῶς, ἅπερ ἔγραψεν ὁ μέγας ῥήγας Λητέων. Εξερχομένου δὲ τοῦ ἀνθρώπου μου ἦλθεν ἀπὸ τοῦ μεγάλου ῥηγὸς τοῦ Τυφερίου Μιχαὴλ καλόγηρος μετὰ γραμμάτων ἐκείνου· ἐδεξάμην οὖν τα γράμματα ταῦτα, καὶ ἐγνώρισα, ὅσα μοι ἔγραφε ἔγραφε δὲ καὶ αὐτὲς πολλὰ, πρὸς δὲ τοῖς ἄλλοις ἐζήτει, ἵνα κριθῇ καὶ μετὰ σοῦ, νὰ ἔλθῃ ἡ ἱερότης σου ἐνταῦθα· εἰς τὴν σύνοδον, καὶ νὰ πέμψῃ καὶ ἐκεῖνος ἄρχοντάς του, νὰ γένηται κρίσις. Ἐγὼ δὲ, πῶς ἦν δυνατόν, ἵνα μὴ δώσω αὐτῷ κρίσιν; Διὰ τοῦτο ἔγραψα πρὸς τὴν σὴν ἱερότητα μετὰ τοῦ προβ ῥηθέντος ἀνθρώπου, καθώς μέλλεις γνωρίσειν ἀπὸ τῶν γραφῶν μου, ἢ ἵνα ἔλθῃς σὺ ἐνταῦθα, εἴπερ ἔνι δυνατὸν, ἢ πέμψης ἄρχοντάς σου, πέμψῃ δὲ καὶ ἐκεῖνος ἰδικούς του ἄρχοντας, καὶ γένηται ἡ κρίσις νῦν δὲ, ἐλθόντος τοῦ ἀνθρώπου σου τοῦ ᾿Α κούμ, ἐγνώρισα καὶ ἀπὸ τῆς γραφῆς σου καὶ ἀπὸ τοῦ στέματος τούτου, ὅσα ἔγραφες καὶ ἐζήτεις. Ἐγὼ δὲ, μιμούμενος τὸν εἰρηνοποιόν Χριστόν, γράφω καὶ παρακελεύομαι πρὸς σὲ, ὅτι οὐδέν μοι φαίνεται καλόν, ἵνα ἔχῃς μετὰ τοῦ ῥηγὸς τοῦ Τυ φερίου του Μιχαήλ σκάνδαλα καὶ ὀχλήσεις, καὶ νὰ Ερχεσθε εἰς κρίσιν, ἀλλὰ ὡς πατήρ καὶ διδάσκαλος σπούδασον, ἵνα εἰρηνεύσης μετ' αὐτοῦ, καὶ εἴπερ ἔπταισε καὶ τίποτε, σὺ ὡς πατὴρ συγχώρησον καὶ ἀνακάλεσον αὐτὸν ὡς υἱόν σου, καὶ ἔχε καὶ μετ' αυτ τοῦ εἰρήνην, ὥσπερ ἔχεις καὶ μετὰ τῶν ἄλλων βη γῶν. Μέλλει δὲ νὰ ποιήσῃ καὶ αὐτὸς μετάνοιαν καὶ να ζητήσῃ συγχώρησιν, καθὼς ἐγὼ γράφω πρὸς αὐτόν. Τοῦτό μοι δοκεῖ καλὸν καὶ συμφέρον, καὶ οὕτω γενέσθω ἄνευ τινὸς λόγου. Εἰ δ' οὐ βούλεσθε τοῦτο, ζητεῖτε δὲ κρίσιν, ἐγὼ τὴν κρίσιν οὐδὲν χω λύω. Προσέχετε δὲ, μήπως φανῇ εἰς ὑμᾶς βαρύ. Η μετριότης ἡμῶν, καθὼς εἶπον, έγραψε γράμμα πρὸς τὸν ῥῆγα τὸν Τυφερίου Μιχαήλ, καὶ πέμπω τοῦτο μετὰ τοῦ ἀνθρώπου σου, τοῦ ᾿Αββακούμ, καὶ ἐπηνίκα ἔλθῃ εἰς τὰς χεῖράς σου, δὸς αὐτὸ πρὸς τὸν ἄνθρωπόν μου, ὃν ἀπέστειλα αὐτοῦ. Δὲς δὲ αὐτῷ καὶ ἄνθρωπόν σου δραγουμάνον, ἵνα ὑπάγῃ μετ' αὐτοῦ εἰς ἐκεῖνον, νὰ τὸν δείξῃ καὶ τὸ πρῶτον μου γράμμα καὶ τοῦτο, ὁ γράφω νῦν πρὸς αὐτὸν περὶ εἰρήνης, νὰ τὸν εἴπῃ δὲ... καὶ λόγους, ὥστε νὰ ἔλθῃ εἰς μετάνοιαν καὶ εἰρήνην, καὶ θαῤῥῶ, ὅτι οὐ μὴ ποιήσῃ ἄλλως, ἀλλὰ ὡς ἂν γράφω πρὸς αὐτόν. 'Η ἱερότης σου γινώσκεις ἀκριβῶς, ὅτι, ὅτε σε ἐχειροτονήσαμεν, Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας μη τροπολίτην ἐχειροτονήσαμεν, οὐχ ἑνὸς δὲ μέρους, ἀλλὰ πάσης τῆς Ρωσίας. Νῦν δὲ ἀκούω, ὅτι οὔτε εἰς τὸ Κύεβεν ὑπάγεις, οὔτ᾽ εἰς τὴν Λητβᾶν, ἀλλ' εἰς ἓν μέρος, τὸ δὲ ἄλλον ἀφῆκες ἀποίμαντον καὶ χωρὶς ἐπισκέψεως καὶ διδασκαλίας πατρικῆς, ὅπερ ἔνι βαρὺ καὶ ἔξω τῆς παραδόσεως τῶν ἱερῶν κανά νων. Δίκαιον δὲ ἔνι, ἵνα καὶ τὴν γῆν πάσης Έως πατριάρχη. Η βασιλεία μου ἐγνώρισεν, ὡς ὁ Και σαρείας Καππαδοκίας Βασίλειος ὁ Καραντηνὸς ἐκ κακοήθους ψυχῆς καὶ γνώμης θρασείας ἐποιήσατο λιβέλλου δέτιν, ἣν ἐποιήσατο, προσεχῶς πρὸς τὴν βασιλείαν μου κατὰ τῆς ἁγιωσύνης σου· ἐνεχόμενος γὰρ εἰς κρίσιν συνοδικήν, ὑπὲρ ὧν αἰτιαμάτων ὑπῆρχε κατηγορούμενος, πρὶν ἀποδύσασθαι τὰ ἐγκλήματα, πρὶν τὴν ἀπὸ τῆς ἁγιωσύνης σου αιτή σασθαι Ενδοσιν κατὰ τὸ ταῖς ἱεροῖς κανόσι δοκοῦν, πρὸς αὐτὴν τὴν βασιλείαν μου ἐκδραμεῖν ἐβουλεύσατο, σκυλμὸν ἐμποιῆσαι τῇ ἀνακρίσει αὐτοῦ μη χανώμενος· ἀλλὰ τῆς ἐγχειρήσεως οὐκ ἀπώνατο. Μὴ ἀγνοοῦσα γὰρ ἡ βασιλεία μου, ὅτι ὑπὸ κανονικὰς εὐθύνας ἐμπίπτει ἐκ τούτων ὁ Καισαρείας, τότε μὲν κενὸν καὶ ἄπρακτον αὐτὸν ἀπεπέμψατο, νῦν δὲ καὶ αὐτοὺς τοὺς ἱερούς κανόνας παρρησιάσασθαι βούλεται, ὅθεν καὶ παραδηλοῖ τῇ ἁγιωσύνῃ σου ἡ βασιλεία μου, ὡς ἂν ἐπὶ συνελεύσει τῶν ἐνδημούν των ἐν τῇ Νικαίᾳ ἱερωτάτων ἀρχιερέων, ὅσοι δή ποτε ἂν καὶ ὦσι, κἂν ἴσως καὶ τοῦ κεκανονισμένου ἀριθμοῦ ἀποθέωσιν, συγκαλέσηται καὶ τὸν ἱερώστ τον πατριάρχην θεουπόλεως μεγάλης Αντιοχείας μετὰ τῶν ἄρτι συνόντων αὐτῷ κατὰ Νίκαιαν ἐπισ σκόπων, και συνδιασκεψάμενοι κοινῇ τὰς κανονικές διατάξεις, ἀκόλουθον αὐταῖς περὶ τοῦ Καισαρείας ἐξενέγκι τε ψήφον, ἥτις ἐπιγνωσθήσεται καὶ τῇ βα σιλείᾳ μου. Εἶχε τό· Μηνὶ Οκτωβρίῳ ίνδ. ς' δι' έρυ
ἀγάπην καὶ διάθεσιν πατρικὴν, καὶ ἀγαπᾷς αὐτοὺς
ὁμοίως, καὶ δεικνύῃς εἰς αὐτοὺς τὴν αὐτὴν καὶ ὁμοίαν
διάθεσιν καὶ εὐμένειαν καὶ ἀγάπην, καὶ μή τινας
ἐξ αὐτῶν ἀγαπᾷς καὶ ἔχῃς ὡς υἱούς σου, τοὺς δὲ
οὐδὲν ἀγαπᾶς, ἀλλ᾽ ἔχῃς πάντας ὁμοίως υἱούς σου,
καὶ ἀγαπᾷς πάντας ὁμοίως· καὶ οὕτω μέλλουσι καὶ
αὐτοὶ διδόναι πρός σε εύνοιαν καὶ ἀγάπην καὶ ὑποταγὴν πολλὴν καὶ μεγάλην· μέλλεις δὲ ἔχειν καὶ
τὴν παρὰ Θεοῦ βοήθειαν. Γίνωσκε δὲ, ὅτι ἐγὼ ἔγραψα
καὶ πρὸς τὸν μέγαν ῥῆγα τῶν Λητβῶν, ἵνα σε
ἀγαπᾷ καὶ τιμῇ κατὰ τὴν παλαιὰν συνήθειαν, και
θὼς καὶ οἱ ἄλλοι ῥῆγες τῆς Ρωσίας, καὶ ὅτε ὑπά
γεις εἰς τὸν τόπον αὐτοῦ, νὰ δεικνύῃ εἰς σὲ τιμὴν
καὶ στοργὴν καὶ ἀγάπην πολλήν, καὶ νὰ περιπατής
καὶ τὸν τόπον αὐτοῦ ἀβαρῶς καὶ σὺ, ὅσον ἔνι δύο
νατόν. Σπούδασον, ἵνα ἔχῃς εἰς αὐτὸν ἀγάπην καὶ
διάθεσιν, καὶ ἔχῃς καὶ αὐτὸν, ὥσπερ τοὺς ἄλλους
μῆγας· διότι ὁ τοῦ Κυρίου λαὸς ὁ Χριστώνυμος, ὃς
εὑρίσκεται ὑπὸ τὴν ἀρχὴν αὐτοῦ, τῆς σῆς χρήζει
ἐπισκέψεως καὶ διδασκαλίας· καὶ ἔνι ἀναγκαιότα
τον, ἵνα ἔχῃς μετ' αὐτοῦ ἀγάπην, ἵνα βλέπῃς καὶ
αὐτὸν καὶ τὸν λαὸν τοῦ Θεοῦ νὰ τὸν διδάσκῃς. Καὶ
ποίει τοῦτο μετὰ πάσης σου δυνάμεως χωρίς λόγου
τινός· περὶ δὲ τῶν λοιπῶν ἔγραψέ σοι πλατύτερον
ἡ μετριότης ἡμῶν μετὰ τοῦ ἀνθρώπου μου τοῦ Ἰωάν
νου, καὶ μέλλεις γνωρίσειν ταῦτα ἀκριβῶς.
IX. Imperator monet patriarcham, ut dijudicet causam metropolitæ Cæsarea.
πρὸ τούτου ᾠκονόμησα ἄνθρωπον καλὸν ἰδικόν μου, σίας ἐπιβλέπῃς, καὶ ἔχῃς μετὰ πάντων τῶν ῥηγῶν
καὶ ἀπέστειλα πρὸς τὴν σὴν ἱερότητα, διότι ὁ μέγας ρήγας Λητῶν ἀπέστειλε πρός με γράμμα αὐτ
τοῦ, καὶ ἔγραφε πολλὰ, διὰ τοῦτο ἔκρινα καλὸν, καὶ
ἀπέστειλα ἄνθρωπόν μου πρὸς τὴν σὴν ἱερότητα
μετά γραμμάτων τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἀφ' ὧν
μέλλεις γνωρίσειν ἀκριβῶς, ἅπερ ἔγραψεν ὁ μέγας
ῥήγας Λητέων. Εξερχομένου δὲ τοῦ ἀνθρώπου μου
ἦλθεν ἀπὸ τοῦ μεγάλου ῥηγὸς τοῦ Τυφερίου Μιχαὴλ
καλόγηρος μετὰ γραμμάτων ἐκείνου· ἐδεξάμην οὖν
τα γράμματα ταῦτα, καὶ ἐγνώρισα, ὅσα μοι ἔγραφε
ἔγραφε δὲ καὶ αὐτὲς πολλὰ, πρὸς δὲ τοῖς ἄλλοις
ἐζήτει, ἵνα κριθῇ καὶ μετὰ σοῦ, νὰ ἔλθῃ ἡ ἱερότης
σου ἐνταῦθα· εἰς τὴν σύνοδον, καὶ νὰ πέμψῃ καὶ
ἐκεῖνος ἄρχοντάς του, νὰ γένηται κρίσις. Ἐγὼ δὲ,
πῶς ἦν δυνατόν, ἵνα μὴ δώσω αὐτῷ κρίσιν; Διὰ
τοῦτο ἔγραψα πρὸς τὴν σὴν ἱερότητα μετὰ τοῦ προβ
ῥηθέντος ἀνθρώπου, καθώς μέλλεις γνωρίσειν ἀπὸ
τῶν γραφῶν μου, ἢ ἵνα ἔλθῃς σὺ ἐνταῦθα, εἴπερ
ἔνι δυνατὸν, ἢ πέμψης ἄρχοντάς σου, πέμψῃ δὲ καὶ
ἐκεῖνος ἰδικούς του ἄρχοντας, καὶ γένηται ἡ κρίσις·
νῦν δὲ, ἐλθόντος τοῦ ἀνθρώπου σου τοῦ ᾿Α662κούμ, ἐγνώρισα καὶ ἀπὸ τῆς γραφῆς σου καὶ ἀπὸ
τοῦ στέματος τούτου, ὅσα ἔγραφες καὶ ἐζήτεις.
Ἐγὼ δὲ, μιμούμενος τὸν εἰρηνοποιόν Χριστόν,
γράφω καὶ παρακελεύομαι πρὸς σὲ, ὅτι οὐδέν μοι
φαίνεται καλόν, ἵνα ἔχῃς μετὰ τοῦ ῥηγὸς τοῦ Τυφερίου του Μιχαήλ σκάνδαλα καὶ ὀχλήσεις, καὶ νὰ
Ερχεσθε εἰς κρίσιν, ἀλλὰ ὡς πατήρ καὶ διδάσκαλος
σπούδασον, ἵνα εἰρηνεύσης μετ' αὐτοῦ, καὶ εἴπερ
ἔπταισε καὶ τίποτε, σὺ ὡς πατὴρ συγχώρησον καὶ
ἀνακάλεσον αὐτὸν ὡς υἱόν σου, καὶ ἔχε καὶ μετ' αυτ
τοῦ εἰρήνην, ὥσπερ ἔχεις καὶ μετὰ τῶν ἄλλων βηγῶν. Μέλλει δὲ νὰ ποιήσῃ καὶ αὐτὸς μετάνοιαν καὶ
να ζητήσῃ συγχώρησιν, καθὼς ἐγὼ γράφω πρὸς
αὐτόν. Τοῦτό μοι δοκεῖ καλὸν καὶ συμφέρον, καὶ
οὕτω γενέσθω ἄνευ τινὸς λόγου. Εἰ δ' οὐ βούλεσθε
τοῦτο, ζητεῖτε δὲ κρίσιν, ἐγὼ τὴν κρίσιν οὐδὲν χω
λύω. Προσέχετε δὲ, μήπως φανῇ εἰς ὑμᾶς βαρύ.
Η μετριότης ἡμῶν, καθὼς εἶπον, έγραψε γράμμα
πρὸς τὸν ῥῆγα τὸν Τυφερίου Μιχαήλ, καὶ πέμπω
τοῦτο μετὰ τοῦ ἀνθρώπου σου, τοῦ ᾿Αββακούμ, καὶ
ἐπηνίκα ἔλθῃ εἰς τὰς χεῖράς σου, δὸς αὐτὸ πρὸς τὸν
ἄνθρωπόν μου, ὃν ἀπέστειλα αὐτοῦ. Δὲς δὲ αὐτῷ
καὶ ἄνθρωπόν σου δραγουμάνον, ἵνα ὑπάγῃ μετ'
αὐτοῦ εἰς ἐκεῖνον, νὰ τὸν δείξῃ καὶ τὸ πρῶτον μου
γράμμα καὶ τοῦτο, ὁ γράφω νῦν πρὸς αὐτὸν περὶ
εἰρήνης, νὰ τὸν εἴπῃ δὲ... καὶ λόγους, ὥστε νὰ
ἔλθῃ εἰς μετάνοιαν καὶ εἰρήνην, καὶ θαῤῥῶ, ὅτι οὐ
· μὴ ποιήσῃ ἄλλως, ἀλλὰ ὡς ἂν γράφω πρὸς αὐτόν.
'Η ἱερότης σου γινώσκεις ἀκριβῶς, ὅτι, ὅτε σε
ἐχειροτονήσαμεν, Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας μητροπολίτην ἐχειροτονήσαμεν, οὐχ ἑνὸς δὲ μέρους,
ἀλλὰ πάσης τῆς Ρωσίας. Νῦν δὲ ἀκούω, ὅτι οὔτε
εἰς τὸ Κύεβεν ὑπάγεις, οὔτ᾽ εἰς τὴν Λητβᾶν, ἀλλ'
εἰς ἓν μέρος, τὸ δὲ ἄλλον ἀφῆκες ἀποίμαντον καὶ
χωρὶς ἐπισκέψεως καὶ διδασκαλίας πατρικῆς, ὅπερ
ἔνι βαρὺ καὶ ἔξω τῆς παραδόσεως τῶν ἱερῶν κανάνων. Δίκαιον δὲ ἔνι, ἵνα καὶ τὴν γῆν πάσης Έως
πατριάρχη. Η βασιλεία μου ἐγνώρισεν, ὡς ὁ Και
σαρείας Καππαδοκίας Βασίλειος ὁ Καραντηνὸς ἐκ
κακοήθους ψυχῆς καὶ γνώμης θρασείας ἐποιήσατο
λιβέλλου δέτιν, ἣν ἐποιήσατο, προσεχῶς πρὸς τὴν
βασιλείαν μου κατὰ τῆς ἁγιωσύνης σου· ἐνεχόμενος
γὰρ εἰς κρίσιν συνοδικήν, ὑπὲρ ὧν αἰτιαμάτων
ὑπῆρχε κατηγορούμενος, πρὶν ἀποδύσασθαι τὰ
ἐγκλήματα, πρὶν τὴν ἀπὸ τῆς ἁγιωσύνης σου αιτή
σασθαι Ενδοσιν κατὰ τὸ ταῖς ἱεροῖς κανόσι δοκοῦν,
πρὸς αὐτὴν τὴν βασιλείαν μου ἐκδραμεῖν ἐβουλεύσατο, σκυλμὸν ἐμποιῆσαι τῇ ἀνακρίσει αὐτοῦ μηχανώμενος· ἀλλὰ τῆς ἐγχειρήσεως οὐκ ἀπώνατο.
Μὴ ἀγνοοῦσα γὰρ ἡ βασιλεία μου, ὅτι ὑπὸ κανονικὰς
εὐθύνας ἐμπίπτει ἐκ τούτων ὁ Καισαρείας, τότε
μὲν κενὸν καὶ ἄπρακτον αὐτὸν ἀπεπέμψατο, νῦν δὲ
καὶ αὐτοὺς τοὺς ἱερούς κανόνας παρρησιάσασθαι
βούλεται, ὅθεν καὶ παραδηλοῖ τῇ ἁγιωσύνῃ σου ἡ
βασιλεία μου, ὡς ἂν ἐπὶ συνελεύσει τῶν ἐνδημούν
των ἐν τῇ Νικαίᾳ ἱερωτάτων ἀρχιερέων, ὅσοι δή
ποτε ἂν καὶ ὦσι, κἂν ἴσως καὶ τοῦ κεκανονισμένου
ἀριθμοῦ ἀποθέωσιν, συγκαλέσηται καὶ τὸν ἱερώστ
τον πατριάρχην θεουπόλεως μεγάλης Αντιοχείας
μετὰ τῶν ἄρτι συνόντων αὐτῷ κατὰ Νίκαιαν ἐπισ
σκόπων, και συνδιασκεψάμενοι κοινῇ τὰς κανονικές
διατάξεις, ἀκόλουθον αὐταῖς περὶ τοῦ Καισαρείας
ἐξενέγκι τε ψήφον, ἥτις ἐπιγνωσθήσεται καὶ τῇ βασιλείᾳ μου.
Εἶχε τό· Μηνὶ Οκτωβρίῳ ίνδ. ς' δι' έρυ-
Part XPars X
col. 1325–1326page 165 of 238
PG 152:1325θρῶν γραμμάτων τῆς βασιλικῆς καὶ θείας χεισιν υφορώμενος, μήτε τὴν ἀπὸ τῶν ἀνθρώπων ρός. Η. + Ο ἁγιώτατος πατριάρχης θεουπόλεως με γάλης Αντιοχείας ἔφη, ὡς ὁ Καισαρείας, ἐὰν ἐλευ θέραν τὴν συνείδησιν καὶ ἀκατάγνωστον εἶχεν ἀφ' ὧν ἐνεκλήθη, ὑπέμεινεν ἂν τὴν συνοδικήν κατεξέτασιν, Νῦν δὲ προπετευσάμενος καὶ τῇ βασιλείῳ καὶ θείᾳ περιωπῇ οὐκ εἰς εὔκαιρον προσελθών, νεανιευσάμενος δὲ καὶ κατὰ τοῦ ἁγιωτάτου δεσπό του ἀδελφοῦ καὶ συλλειτουργοῦ μου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, ἔδειξεν ἑαυτὸν δυσσυνειδήτως ἔχοντα, καὶ διὰ τοῦτο σύγχυσιν μελετήσαντα τῆς Εκκλησιαστικῆς εὐταξίας, ὅθεν ἀπολογίας πάσης παρὰ τῶν ἱερῶν κανόνων ἀπεστερήθη, καὶ ἔνδικον κατεδικάσθη καθαίρεσιν, καὶ ἔστω καθηρημένος καὶ πάσης ἱερατικῆς ἀξίας γεγυμνωμένος. κατάγνωσιν αἰσχυνόμενος· ἐπειδὴ καὶ κατὰ ἱερο μονάχους βιοῦν τὰς συνθήκας δέδωκε πρὸς Θεὸν, ὡς ἱερωσύνης ἀξίωμα περικείμενος. Ην μὲν οὖν ἐπὶ πολὺ τὸν τρόπον τοῦτον παρυποκλέπτων τε καὶ λανθάνων, καὶ ταῦτα τῆς ἡμῶν μετριότητος φρον τίδα πλείστην Χριστοῦ χάριτι καὶ προμήθειαν ποι ουμένης καὶ προαναγγελλούσης καὶ προαναφωνου μένης, δι' ὧν τε ἀπέλυσεν ἐγγράφως συνοδικῶν πράξεων, καὶ δι᾽ ὦν καθ᾿ ἑκάστην παρήνει καὶ εἰσ ηγεῖτο, καὶ δι' ὧν ἀποκατέστησεν ἐξάρχων πάντας τοὺς ἱερωμένους καὶ μοναχούς, ἀπεχομένους καπη λείων καὶ μέθης καὶ τῶν ἐκ μέθης ἐπιγινομένων θεοστυγῶν ἔργων καὶ ἀσελγῶν πράξεων, ἐκκλίνειν καὶ τῆς ὁμιλίας τῶν φαύλων καὶ ἀκολάστων· διὰ ταῦτα γὰρ ἔρχεται ἡ ὀργὴ τοῦ Θεοῦ ἐφ' ἡμᾶς ἀπει θοῦντας, κατὰ τὸν μέγαν ᾿Απόστολον, καὶ κατὰ τὸ προσαρμόζον αὐτοῖς σεβάσμιον σχῆμα θεοφιλῶς καὶ μετά σεμνότητος πολιτεύεσθαι· ἐπεὶ καὶ ὁμιλία κακαὶ φθείρουσιν ἤθη χρηστά, ὡς τὰ ἱερὰ θεσπίζουσιν Εὐαγγέλια. "Α δή πάντα καὶ βλέπων συνε χῶς καὶ ἀκοῇ λαμβάνων ὅδε ὁ Ἰωαννίκιος παρ' οὐδὲν ἐτίθετο, καὶ ἠφροντίστει. Οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ ἅμα τῷ δηλωθέντι ἑταίρῳ καὶ συνήθει αὐτοῦ μου ναχῷ Ησαΐᾳ σὺν τῇ τοιαύτῃ μοναχῇ τῇ κατὰ τὸ δοκοῦν παραγίνεται εἰς τὸ εἰρημένον ἀσω τεῖον ταύτης δὴ τῆς Θινιατίσσης ἀνερυθριάστως. Ενθα δὴ καὶ πρὸ ὀλίγου ὁμοῦ τούτων τῶν εὑρισκομένων καί τινων ἐξεπίτηδες· ἐνεδρευόντων ἐπὶ τὸ εἰσελθεῖν εἰς τόδε τὸ ἀσωτεῖον καὶ ἐπ' αὐτοφώρῳ τοὺς τοιούτους κρατῆσαι καὶ ἀφελέσθαι μὲν καὶ τὰ προσόντα τούτοις, επόπτην δὲ στηλιτεῦσαι αὐτοὺς καὶ θριαμβεῦσαι· ἐπεὶ ὁ τιμιώτατος δικαιοφύλαξ καὶ πρωτέκδικος τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας, ἀγαπητὸς κατὰ Πνεῦμα υίς τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Ἰωάννης ὁ Φύλαξ, ἔτυχε καθ᾽ ὁδὸν ἐκεῖσε διερχόμενος, καὶ οἱ ἐν γει τόνων οἰκοῦντες εἶπον καὶ ἔδειξαν αὐτῷ τὰ περὶ τούτων, καὶ ἐζήτησαν προμηθεύσασθαι καὶ ἀπαλ λάξαι τῆς ἀτιμίας αὐτούς, τοὺς μὲν μετὰ θράσους ώρμημένους πρὸς τοῦτο ἴσχυσε μόλις καὶ κατέπαυσε καὶ ὑποχωρῆσαι παρεσκεύασε, μεταχειρισάμενος, ὡς ἐνὴν, γενομένης καὶ δόσεως εἰς τοὺς τοιούτους, ὅση δὴ καὶ ἐγένετο, αὐτὸς δὲ ἔνδον γενόμενος καὶ ἰδὼν αὐτοψεὶ ἐν τῷ αὐτῷ ἀσωτείῳ τόν τε ῥηθέντα Ἰωαννίκιον καὶ τὸν φίλον αὐτοῦ, τὸν μοναχών Ησαΐαν, σὺν ταῖς εἰρημέναις μοναχαῖς τῇ τε Θινια τίσσῃ καὶ τῇ ἠλευθέρωσε μὲν τούτους ένα τεῦθεν, πλὴν σκώμμασι καὶ ὀνειδισμοῖς οὐκ ὀλίγοις αὐτοὺς καθυπέβαλε κατὰ τὸ εἰκὸς, ὅπως ἐπ' ἀθετήσει τοῦ πρὸς Θεὸν ἐπαγγέλματος φαύλοις καὶ αἰ σχίστοις πράγμασιν ἐξέδωκαν ἑαυτοὺς, καὶ ταῦτα τῆς ἁγίας τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίας κατὰ τὸν ἀναγεγραμμένον τρόπον ἀπέχεσθαι καθάπαξ τῶν τοιούτων παρακελευομένης καὶ διδασκούσης. Οὕτως οὖν διαρ ρήδην ἐξελεγχθέντος τοῦ πράγματος, οὐδεμία τις ὴν χρεία ἢ ζήτησις παραστάσεως πλείονος, καθαιρέσει τὴν Ἰωαννίκιον παντελεῖ καθυπάγουσα. Πλην ἡ μετριότης ἡμῶν, πᾶσαν πρόφασιν περιαιροῦσα, † Φθάνει ὁ μοναχὸς Ιωαννίκιος ἔτι κατὰ κοσμικοὺς διάγων καὶ γυναικὶ συνοικῶν εἰς τὸν τοῦ πρε σβυτέρου βαθμον προβιβασθείς τηνικαῦτα καὶ τὸ ἱερατικὸν λειτούργημα ἐκτελῶν. Ἐπεὶ δὲ θανάτῳ ταύτην ἀπέβαλε, καὶ ἐν χηρεία ηὑρίσκετο, νέαν ἄγων τὴν ἡλικίαν, οὐκ ἀγαθὴ δὲ ἦν καὶ ἡ φήμη τῆς ἀναστροφῆς αὐτοῦ, ἀπείργετο διὰ ταῦτα παρὰ τοῦ τιμιωτάτου ἀρχιδιακόνου και σακελλίου τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας, ἀγαπητοῦ κατὰ Πνεῦμα υἱοῦ τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Μιχαὴλ τοῦ Καβάσιλα, ὥστε τοῖς κοσμικαῖς ἐνστρέψεσθαι, ὡς μὴ λυσιτελοῦν αὐτῷ τοῦτο, κἀντεῦθεν ἀπεχάρη κατὰ μοναχοὺς ἐν τῇ κατὰ τὴν Θεοδέξαστον Κωνσταντινούπολιν σεβασμίᾳ τῆς Πεν ριβλέπτου μονῇ, ἐν ᾗ δὴ καὶ κατὰ τὸ κρατοῦν ἔθο; τὴν ἱερατικὴν καὶ αὐτὸς ἐξεπλήρου υπηρεσίαν. Αλλ' οὔτε οὕτω τὰ τῆς πολιτείας είχε συνάδοντα τῷ βαθμῷ, ὁμιλίαις οὐ καλαῖς χρώμενος. Τοῦ καιροῦ τοιγαρούν παρατρέχοντος διέμενεν, ὡς ἐδόκει, ἀνεξέλεγκτα τὰ τοῦ πράγματος. Πρό τινων μέντοι ἡμε ρῶν συνὼν ὁ τοιοῦτος τῷ μοναχῷ Ησαῖς, μεθ᾽ οὗ δηλονότι ἐπὶ βλάβῃ (ψυχικῇ συνήθως εἶχε, καὶ φιλι χῶς συνέθετο, καὶ κατέλαβον ἐν. εἰς τὸ προ δήλως κατεγνωσμένον ὁσπήτιον τῆς θυγατρὸς τοῦ ἐπονομαζομένου Θινιάτου ἐκείνου, τῆς λεγομένης μοναχής.. Θινιατίσσης, ἥτις καὶ πρὸ τοῦ ἀμφιάσασθαι τὰ μοναχικὰ διατεθρυλλημένη ἦν, ὡς ἀσώτως βιοῦσα, καὶ οὐ μόνον ἐπ' ὀλέθρῳ τῆς οἰκείας ψυχῆς, ἀλλὰ καὶ ἐπὶ λύμῃ πολλῶν ψυχῶν ἀπ' αὐτ τῆς μαστροπευομένων. Μετὰ δὲ καὶ τὸ περιβαλέσθαι ἐν τῷ οἴκῳ αὐτῆς τὰ μοναχικὰ καὶ ἐν αὐτῷ καταμένειν, ἐπὶ τὸ χεῖρον προέκοψε μάλιστα, τὸν τοιοῦτον ἑαυτῆς οἶκον χαμαιτυπεῖον ἀπεργασαμένη, καὶ ταῖς νεωτέραις μοναχαῖς μαστροπὴν ἑαυτὴν και ταστήσασα, ὡς μὴ ὤφελεν. Ενθεν τοι καὶ ἐφοίτα μὲν ὁ ῥηθεὶς Ἰωαννίκιος, ἐκεῖ προσεταιριζόμενος καὶ τὸν συνήθη αὐτοῦ μοναχὴν Ἡσαΐαν, ἐφείλκετο δὲ μεθ' ἑαυτοῦ καὶ τὴν μοναχὴν. εἰς τὸ τοι οὗτον πορνεῖον, ἀναίδην εἰσερχόμενος καὶ τὰ δο κοῦντα διαπραττόμενος, μήτε την θεόθεν ἐπεξελευ
θρῶν γραμμάτων τῆς βασιλικῆς καὶ θείας χει- σιν υφορώμενος, μήτε τὴν ἀπὸ τῶν ἀνθρώπων
ρός.
Η. + Ο ἁγιώτατος πατριάρχης θεουπόλεως μεγάλης Αντιοχείας ἔφη, ὡς ὁ Καισαρείας, ἐὰν ἐλευ
θέραν τὴν συνείδησιν καὶ ἀκατάγνωστον εἶχεν ἀφ'
ὧν ἐνεκλήθη, ὑπέμεινεν ἂν τὴν συνοδικήν κατεξέτασιν, Νῦν δὲ προπετευσάμενος καὶ τῇ βασιλείῳ
καὶ θείᾳ περιωπῇ οὐκ εἰς εὔκαιρον προσελθών,
νεανιευσάμενος δὲ καὶ κατὰ τοῦ ἁγιωτάτου δεσπό
του ἀδελφοῦ καὶ συλλειτουργοῦ μου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, ἔδειξεν ἑαυτὸν δυσσυνειδήτως
ἔχοντα, καὶ διὰ τοῦτο σύγχυσιν μελετήσαντα τῆς
Εκκλησιαστικῆς εὐταξίας, ὅθεν ἀπολογίας πάσης
παρὰ τῶν ἱερῶν κανόνων ἀπεστερήθη, καὶ ἔνδικον
κατεδικάσθη καθαίρεσιν, καὶ ἔστω καθηρημένος καὶ
πάσης ἱερατικῆς ἀξίας γεγυμνωμένος.
X. Patriarcha in jus vocat monachum Joannicium.
κατάγνωσιν αἰσχυνόμενος· ἐπειδὴ καὶ κατὰ ἱερο
μονάχους βιοῦν τὰς συνθήκας δέδωκε πρὸς Θεὸν, ὡς
ἱερωσύνης ἀξίωμα περικείμενος. Ην μὲν οὖν ἐπὶ
πολὺ τὸν τρόπον τοῦτον παρυποκλέπτων τε καὶ
λανθάνων, καὶ ταῦτα τῆς ἡμῶν μετριότητος φρον
τίδα πλείστην Χριστοῦ χάριτι καὶ προμήθειαν ποιουμένης καὶ προαναγγελλούσης καὶ προαναφωνου
μένης, δι' ὧν τε ἀπέλυσεν ἐγγράφως συνοδικῶν
πράξεων, καὶ δι᾽ ὦν καθ᾿ ἑκάστην παρήνει καὶ εἰσηγεῖτο, καὶ δι' ὧν ἀποκατέστησεν ἐξάρχων πάντας
τοὺς ἱερωμένους καὶ μοναχούς, ἀπεχομένους καπη
λείων καὶ μέθης καὶ τῶν ἐκ μέθης ἐπιγινομένων
θεοστυγῶν ἔργων καὶ ἀσελγῶν πράξεων, ἐκκλίνειν
καὶ τῆς ὁμιλίας τῶν φαύλων καὶ ἀκολάστων· διὰ
ταῦτα γὰρ ἔρχεται ἡ ὀργὴ τοῦ Θεοῦ ἐφ' ἡμᾶς ἀπει
θοῦντας, κατὰ τὸν μέγαν ᾿Απόστολον, καὶ κατὰ τὸ
προσαρμόζον αὐτοῖς σεβάσμιον σχῆμα θεοφιλῶς καὶ
μετά σεμνότητος πολιτεύεσθαι· ἐπεὶ καὶ ὁμιλία:
κακαὶ φθείρουσιν ἤθη χρηστά, ὡς τὰ ἱερὰ θεσπί
ζουσιν Εὐαγγέλια. "Α δή πάντα καὶ βλέπων συνεχῶς καὶ ἀκοῇ λαμβάνων ὅδε ὁ Ἰωαννίκιος παρ'
οὐδὲν ἐτίθετο, καὶ ἠφροντίστει. Οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ
ἅμα τῷ δηλωθέντι ἑταίρῳ καὶ συνήθει αὐτοῦ μου
ναχῷ Ησαΐᾳ σὺν τῇ τοιαύτῃ μοναχῇ τῇ
κατὰ τὸ δοκοῦν παραγίνεται εἰς τὸ εἰρημένον ἀσω
τεῖον ταύτης δὴ τῆς Θινιατίσσης ἀνερυθριάστως.
Ενθα δὴ καὶ πρὸ ὀλίγου ὁμοῦ τούτων τῶν εὑρισκομένων καί τινων ἐξεπίτηδες· ἐνεδρευόντων ἐπὶ τὸ
εἰσελθεῖν εἰς τόδε τὸ ἀσωτεῖον καὶ ἐπ' αὐτοφώρῳ
τοὺς τοιούτους κρατῆσαι καὶ ἀφελέσθαι μὲν καὶ τὰ
προσόντα τούτοις, επόπτην δὲ στηλιτεῦσαι αὐτοὺς
καὶ θριαμβεῦσαι· ἐπεὶ ὁ τιμιώτατος δικαιοφύλαξ
καὶ πρωτέκδικος τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ
Μεγάλης Εκκλησίας, ἀγαπητὸς κατὰ Πνεῦμα υίς
τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Ἰωάννης ὁ Φύλαξ,
ἔτυχε καθ᾽ ὁδὸν ἐκεῖσε διερχόμενος, καὶ οἱ ἐν γειτόνων οἰκοῦντες εἶπον καὶ ἔδειξαν αὐτῷ τὰ περὶ
τούτων, καὶ ἐζήτησαν προμηθεύσασθαι καὶ ἀπαλ
λάξαι τῆς ἀτιμίας αὐτούς, τοὺς μὲν μετὰ θράσους
ώρμημένους πρὸς τοῦτο ἴσχυσε μόλις καὶ κατέπαυσε
καὶ ὑποχωρῆσαι παρεσκεύασε, μεταχειρισάμενος,
ὡς ἐνὴν, γενομένης καὶ δόσεως εἰς τοὺς τοιούτους,
ὅση δὴ καὶ ἐγένετο, αὐτὸς δὲ ἔνδον γενόμενος καὶ
ἰδὼν αὐτοψεὶ ἐν τῷ αὐτῷ ἀσωτείῳ τόν τε ῥηθέντα
Ἰωαννίκιον καὶ τὸν φίλον αὐτοῦ, τὸν μοναχών
Ησαΐαν, σὺν ταῖς εἰρημέναις μοναχαῖς τῇ τε Θινιατίσσῃ καὶ τῇ ἠλευθέρωσε μὲν τούτους ένα
τεῦθεν, πλὴν σκώμμασι καὶ ὀνειδισμοῖς οὐκ ὀλίγοις
αὐτοὺς καθυπέβαλε κατὰ τὸ εἰκὸς, ὅπως ἐπ' ἀθετή
σει τοῦ πρὸς Θεὸν ἐπαγγέλματος φαύλοις καὶ αἰ
σχίστοις πράγμασιν ἐξέδωκαν ἑαυτοὺς, καὶ ταῦτα
τῆς ἁγίας τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίας κατὰ τὸν ἀναγεγραμ
μένον τρόπον ἀπέχεσθαι καθάπαξ τῶν τοιούτων παρακελευομένης καὶ διδασκούσης. Οὕτως οὖν διαρ
ρήδην ἐξελεγχθέντος τοῦ πράγματος, οὐδεμία τις
ὴν χρεία ἢ ζήτησις παραστάσεως πλείονος, καθαι
ρέσει τὴν Ἰωαννίκιον παντελεῖ καθυπάγουσα. Πλην
ἡ μετριότης ἡμῶν, πᾶσαν πρόφασιν περιαιροῦσα,
† Φθάνει ὁ μοναχὸς Ιωαννίκιος ἔτι κατὰ κοσμι
κοὺς διάγων καὶ γυναικὶ συνοικῶν εἰς τὸν τοῦ πρεσβυτέρου βαθμον προβιβασθείς τηνικαῦτα καὶ τὸ
ἱερατικὸν λειτούργημα ἐκτελῶν. Ἐπεὶ δὲ θανάτῳ
ταύτην ἀπέβαλε, καὶ ἐν χηρεία ηὑρίσκετο, νέαν
ἄγων τὴν ἡλικίαν, οὐκ ἀγαθὴ δὲ ἦν καὶ ἡ φήμη τῆς
ἀναστροφῆς αὐτοῦ, ἀπείργετο διὰ ταῦτα παρὰ τοῦ
τιμιωτάτου ἀρχιδιακόνου και σακελλίου τῆς καθ'
ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας,
ἀγαπητοῦ κατὰ Πνεῦμα υἱοῦ τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Μιχαὴλ τοῦ Καβάσιλα, ὥστε τοῖς κοσμικαῖς ἐνστρέψεσθαι, ὡς μὴ λυσιτελοῦν αὐτῷ τοῦτο,
κἀντεῦθεν ἀπεχάρη κατὰ μοναχοὺς ἐν τῇ κατὰ τὴν
Θεοδέξαστον Κωνσταντινούπολιν σεβασμίᾳ τῆς Πεν
ριβλέπτου μονῇ, ἐν ᾗ δὴ καὶ κατὰ τὸ κρατοῦν ἔθο;
τὴν ἱερατικὴν καὶ αὐτὸς ἐξεπλήρου υπηρεσίαν. Αλλ'
οὔτε οὕτω τὰ τῆς πολιτείας είχε συνάδοντα τῷ
βαθμῷ, ὁμιλίαις οὐ καλαῖς χρώμενος. Τοῦ καιροῦ
τοιγαρούν παρατρέχοντος διέμενεν, ὡς ἐδόκει, ἀνεξέλεγκτα τὰ τοῦ πράγματος. Πρό τινων μέντοι ἡμερῶν συνὼν ὁ τοιοῦτος τῷ μοναχῷ Ησαῖς, μεθ᾽ οὗ
δηλονότι ἐπὶ βλάβῃ (ψυχικῇ συνήθως εἶχε, καὶ φιλιχῶς συνέθετο, καὶ κατέλαβον ἐν. εἰς τὸ προδήλως κατεγνωσμένον ὁσπήτιον τῆς θυγατρὸς τοῦ
ἐπονομαζομένου Θινιάτου ἐκείνου, τῆς λεγομένης
μοναχής.. Θινιατίσσης, ἥτις καὶ πρὸ τοῦ
ἀμφιάσασθαι τὰ μοναχικὰ διατεθρυλλημένη ἦν, ὡς
ἀσώτως βιοῦσα, καὶ οὐ μόνον ἐπ' ὀλέθρῳ τῆς οἰκείας
ψυχῆς, ἀλλὰ καὶ ἐπὶ λύμῃ πολλῶν ψυχῶν ἀπ' αὐτ
τῆς μαστροπευομένων. Μετὰ δὲ καὶ τὸ περιβαλέσθαι ἐν τῷ οἴκῳ αὐτῆς τὰ μοναχικὰ καὶ ἐν αὐτῷ
καταμένειν, ἐπὶ τὸ χεῖρον προέκοψε μάλιστα, τὸν
τοιοῦτον ἑαυτῆς οἶκον χαμαιτυπεῖον ἀπεργασαμένη,
καὶ ταῖς νεωτέραις μοναχαῖς μαστροπὴν ἑαυτὴν και
ταστήσασα, ὡς μὴ ὤφελεν. Ενθεν τοι καὶ ἐφοίτα
μὲν ὁ ῥηθεὶς Ἰωαννίκιος, ἐκεῖ προσεταιριζόμενος
καὶ τὸν συνήθη αὐτοῦ μοναχὴν Ἡσαΐαν, ἐφείλκετο
δὲ μεθ' ἑαυτοῦ καὶ τὴν μοναχὴν. εἰς τὸ τοι
οὗτον πορνεῖον, ἀναίδην εἰσερχόμενος καὶ τὰ δο
κοῦντα διαπραττόμενος, μήτε την θεόθεν ἐπεξελευ-
Part XI, XIIPars XI, XII
col. 1327–1328page 166 of 238
PG 152:1327πατριαρχικῆς χειρός. δεῖν ἔγνω παραγενέσθαι αὐτὸν εἰς τὴν κρίσιν συνο- + Είχε τό· Μηνὶ Δεκεμβρίῳ ἐνδ. ζ' διὰ τιμίας δικῶς, καὶ εἴπερ ἔχει λέγειν τι καὶ προβάλλεσθαι ἀπολογήσασθαι· γίνεται τοιγαρούν μετάκλητος δια φόρως, πρῶτον μὲν μετὰ τοῦ πριμκηρίου τῶν ἐξκουδιτώρων, τοῦ Χαρατζά. + Η μετριότης ἡμῶν, ὁμοῦ μὲν προνοουμένη τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Τραϊανουπόλεως, ὑπερ τίμου, ἀγαπητοῦ κατὰ Κύριον ἀδελφοῦ καὶ συλλειτουργοῦ τῆς ἡμῶν μετριότητος, μὴ τὸ προσῆκον ἔχοντος κατάντημα ἀπὸ τῆς παραχωρήσει Θεοῦ διὰ πλῆθος ἁμαρτιῶν ἐπιφυείσης τοῖς πράγμασιν άνω μαλίας καὶ συγχύσεως, ὁμοῦ δὲ καὶ τοῦ ἐν τῷ Περιθεωρίῳ Χριστωνύμου λαο προμηθευομένη, χηρευούσης ἤδη τῆς ἐκεῖσε ἁγιωτάτης Εκκλησίας, ὡς ἂν καὶ οὗτοι ἀρχιερατικῆς ἀπολαύωσιν ἐπιστασίας καὶ ἐπισκέψεως καὶ τοῦ ἐντεῦθεν ἁγιασμοῦ· ἐπειδὴ ἀπὸ τῆς ἐνούσης αὐτῷ ἀρετῆς καὶπερὶ τὰ πνευματικὰ ἐπιστήμης καὶ τῶν λοιπῶν θεοφίλων προτερημάτων καὶ τῆς καθαρᾶς εὐνοίας, ἣν κατὰ τὸ εἰκὸς καὶ ὀφειλόμενον ἔδειξε καὶ δεικνύει μετὰ τοῦ προσ ήκοντος ζήλου τῷ ἐνθέῳ κράτει τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, πολλὴν ὠφέλειαν μέλλει προξενεῖν τῷ τοιούτῳ λαῷ, συνδιασκεψαμένη τὰ περὶ τούτου ἡ μετριότης ἡμῶν συνοδικῶς μετὰ τῶν περὶ αὐτὴν ἱερωτάτων ἀρχιερέων, τοῦ Φιλαδελφείας, τοῦ Μελενίκου, τοῦ Ποντοηρακλείας, τοῦ Ρόδου, τοῦ Σηλυβρίας, του "Απρω, τοῦ Αἴνου, τοῦ Βρύσεως, τοῦ Τενέδου καὶ τοῦ Μάκρης, ἐπεὶ καὶ ὀφειλομένως ἔχομεν ἐπικουρεῖν καὶ κατὰ τὸ δυνα τὸν συνεφάπτεσθαι τοῖς ἀδελφὰ φρονοῦσιν ἡμῖν καὶ τὰς ἐκκλησιαστικὰς φροντίδας συνδιαφέρουσιν ἐν τοῖς ἀναγκαίοις καὶ κατεπείγουσι, διὰ ταῦτα κατε πράξατο γνώμη κοινῇ ἐπιλαβέσθαι καὶ κατασχεῖν τὸν αὐτὸν ἱερώτατον μητροπολίτην Τραϊανουπόλεως καὶ ὑπέρτιμον ἐπιδόσεως λόγῳ χηρευούσης, ὡς εἴ ρηται, τῆς αὐτῆς ἁγιωτάτης εκκλησίας Περιθεωρίου ἐφ' ὅρῳ τῆς ζωῆς αὐτοῦ· πολλῷ γὰρ μᾶλλον δίκαιον ἂν εἴη ἐκ τῶν ἐνόντων αὐτῷ περιγενέσθαι βοήθειαν ἢ ἐκ τῶν ἀλλοτρίων ἐπιζητεῖν· ἐπιλήψεται τοίνυν αὐτῆς μετά πάντων τῶν ὑπ' αὐτὴν κτημάτ των καὶ πραγμάτων, ἱερουργήσει τε ἐν αὐτῇ καὶ αναγνώστας σφραγίσει καὶ ὑποδιακόνους καὶ διακόνους καὶ ἱερεῖς ἀπὸ τῶν ὑπ' αὐτὴν χειροτονήσει, καὶ πάντα διαπράξεται ἁπλῶς, ὅσα καὶ γνήσιος ταύτης ἀρχιερεὺς δίχα τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου εγκαθιδρύ σεως, ὀφειλόντων τῶν κληρικῶν καὶ τῶν ἄλλων ἁπάντων, ἱερωμένων, ἀρχόντων, μοναχῶν καὶ λαί κῶν τὸ προσῆκον αὐτῷ σέβας καὶ τὴν τιμὴν ἀποδι δέναι καὶ ὑπείκειν, ἐφ' οἷς πρὸς αὐτοὺς μέλλει λέγειν καὶ εἰσηγεῖσθαι ἀφορῶσιν εἰς ὠφέλειαν τῶν ψυχῶν αὐτῶν. Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν καὶ ἡ παροῦσα ἡμετέρα συνοδική πράξις τῷ δια ληφθέντι ἱερωτάτῳ μητροπολίτῃ Τραϊανουπόλεως καὶ ὑπερτίμῳ, ἀγαπητῷ κατὰ Κύριον ἀδελφῷ καὶ συλλειτουργῷ τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἐπιδέδοται. † Ἐπεὶ ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Παλαιών Πα τρῶν, ὑπέρτιμος καὶ ἔξαρχος πάτη; 'Αχαΐας, ἀγα πητὸς κατὰ Κύριον ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργός, ἀνήνεγκεν, ὡς τὰ τῆς κατ' αὐτὸν ταύτης ἁγιωτάτης ἐκκλησίας κατήντησεν, εἰς ὅσην δὴ καὶ κατήντησε, στενότητα ἀπὸ τῆς τοῦ καιροῦ καὶ τῶν πραγμάτων ἀνωμαλίας, ὡς μηδ' ἀπὸ λει ψάνων γοῦν ἔχειν γνωρίζεσθαι, καντεῦθεν μηδὲ και ταντήματος εὐπορῶν ὅδε ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Παλαιών Πατρῶν, καὶ τῇδε κἀκεῖσε μεταχωρών ἐστιν, ὑφορώμενος καὶ τὸν ἐπηρτημένον αὐτῷ καθ᾿ ἑκάστην σχεδὸν ὑπὸ τῆς ἐπιθέσεως τῶν ἐχθρῶν κίνδυνον, καὶ διὰ τοῦτο ᾐτήσατο τὴν ἡμῶν μετριότητα, ἵνα ἡ κατὰ τὴν Πελοπόννησον διακειμένη σεβάσμια μονή, ἡ εἰς ὄνομα τιμωμένη τῆς ὑπεράγνου Δεσποίνης καὶ Θεομήτορος καὶ ἐπικεκλημένης Σπη λαιωτίσσης, τῇ πατριαρχική περιωπῇ καὶ ἐπισκέψει ἄνωθεν ὑποκειμένη, δοθῇ πρὸς αὐτὸν ἐφ᾽ ὄρῳ τῆς ζωῆς αὐτοῦ κατὰ λόγον ἡγουμενείας, καθὰ δὴ ἐν ταῦθα κατὰ τὴν Θεοδόξαστον, θεοφύλακτον καὶ θεομεγάλυντον Κωνσταντινούπολιν ἐκδίδονται τοῖς ἀρ χιερεῦσι μοναστήρια ἡγουμενικῶς, ὥστε τὸν αὐτὸν ἱερώτατον μητροπολίτην Παλαιών Πατρῶν καὶ και ταντήματος εὐπορεῖν καὶ τῆς προσηκούσης εύχο σμίας καὶ θεοφιλούς ἀγωγῆς ἐπιμελεῖσθαι τῶν ἐν τῇ τοιαύτῃ σεβασμία μονῇ ἀσκουμένων μοναχῶν ἡ μετριότης ἡμῶν εύλογον τὴν αἴτησιν ταύτην ἡγη σαμένη καὶ κρίνασα, τὸ παρὸν ἀπολύει σιγιλλιώδες γράμμα, δι' οὗ δὴ καὶ ἐκδίδωσι πρὸς τὸν αὐτὸν ἱερώ τατον μητροπολίτην Παλαιών Πατρῶν ἡγουμενικῶς τὴν ῥηθεῖσαν σεβασμίαν πατριαρχικὴν μονὴν τοῦ Σπηλαίου ἐφ᾽ ὄρῳ τῆς ζωῆς αὐτοῦ μετὰ πάντων τῶν προσόντων αὐτῇ κτημάτων καὶ πραγμάτων καὶ λοι πῶν δικαίων καὶ προνομίων, ὥστε καὶ ἔχειν ἐν αὐτῇ κατάντημα διὰ τὴν οἰκείαν ἑαυτοῦ ἀσφάλειαν, ὡς εἴρηται. Οὕτω δὲ παρακελευόμεθα τὰ περὶ τού του, ἵνα οὐ μόνον κατὰ μηδένα τρόπον ἔχῃ οὗτος ἐπ' ἀδείας ποτὲ ὡς οἰκείας τῆς μονῆς ἀντιποιήσασθαι καὶ ἀποσπάσαι αὐτὴν τοῦ πατριαρχικού μέρους, ἀλλὰ καὶ ἀποδιδῷ τό τε ἀνῆκον ἄνωθεν κανονικόν καὶ εἴ τι ἄλλο ἐστὶ τεταγμένον ἀποδίδοσθαι παρὰ τῆς μονῆς τῇ καθ᾿ ἡμᾶς ἀγιωτάτῃ τοῦ Θεοῦ Μεο γάλη Εκκλησίᾳ, ἀποδιδῷ δὲ τοῦτο ἀπὸ τοῦ ἐλευτο μένου Σεπτεμβρίου σὺν Θεῷ τῆς ὀγδόης ινδικτιώ. νος. Οφείλει μέντοι προηγουμένως φροντίδα ποιεῖ. σθαι, ὅπως ἂν οἱ ἐνασκούμενοι αὐτῇ μοναχοί διαγωγῆς καὶ πολιτείας ἀντιποιοῖντο, μοναχοῖς ἀνδράσι προσαρμοζούσης, καὶ ὡς ἐπηγγείλαντο Θεῷ, ἀνα στρέφοιντο, ἔπειτα καὶ κατὰ τὸ δυνατὸν αὐτῷ καὶ τὰ ὑπ' αὐτὴν κτήματα καὶ πράγματα βελτιοντο καὶ ἐπαύξοιντο, ὡς λόγον ἀποδώσων ὑπὲρ τούτων Θεῷ, ὀφειλόντων καὶ τῶν ἐν αὐτῇ μοναχῶν διὰ πά σης αἰδοῦς καὶ τιμῆς ἔχειν αὐτὸν δὴ τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην καὶ ὑπείκειν τούτῳ καὶ πειθαρχείν
πατριαρχικῆς χειρός.
δεῖν ἔγνω παραγενέσθαι αὐτὸν εἰς τὴν κρίσιν συνο- + Είχε τό· Μηνὶ Δεκεμβρίῳ ἐνδ. ζ' διὰ τιμίας
δικῶς, καὶ εἴπερ ἔχει λέγειν τι καὶ προβάλλεσθαι
ἀπολογήσασθαι· γίνεται τοιγαρούν μετάκλητος διαφόρως, πρῶτον μὲν μετὰ τοῦ πριμκηρίου τῶν
ἐξκουδιτώρων, τοῦ Χαρατζά.
Finis deest.
XI. Synoaus metropolita Trajanupoleos confert ec
clesiam Peritheorii per adjunctionem.
+ Η μετριότης ἡμῶν, ὁμοῦ μὲν προνοουμένη
τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Τραϊανουπόλεως, ὑπερτίμου, ἀγαπητοῦ κατὰ Κύριον ἀδελφοῦ καὶ συλλειτουργοῦ τῆς ἡμῶν μετριότητος, μὴ τὸ προσῆκον
ἔχοντος κατάντημα ἀπὸ τῆς παραχωρήσει Θεοῦ διὰ
πλῆθος ἁμαρτιῶν ἐπιφυείσης τοῖς πράγμασιν άνωμαλίας καὶ συγχύσεως, ὁμοῦ δὲ καὶ τοῦ ἐν τῷ Περιθεωρίῳ Χριστωνύμου λαο προμηθευομένη, χηρευούσης ἤδη τῆς ἐκεῖσε ἁγιωτάτης Εκκλησίας, ὡς
ἂν καὶ οὗτοι ἀρχιερατικῆς ἀπολαύωσιν ἐπιστασίας
καὶ ἐπισκέψεως καὶ τοῦ ἐντεῦθεν ἁγιασμοῦ· ἐπειδὴ
ἀπὸ τῆς ἐνούσης αὐτῷ ἀρετῆς καὶ{περὶ τὰ πνευματικὰ ἐπιστήμης καὶ τῶν λοιπῶν θεοφίλων προτερη
μάτων καὶ τῆς καθαρᾶς εὐνοίας, ἣν κατὰ τὸ εἰκὸς
καὶ ὀφειλόμενον ἔδειξε καὶ δεικνύει μετὰ τοῦ προσήκοντος ζήλου τῷ ἐνθέῳ κράτει τοῦ κρατίστου καὶ
ἁγίου μου αὐτοκράτορος, πολλὴν ὠφέλειαν μέλλει
προξενεῖν τῷ τοιούτῳ λαῷ, συνδιασκεψαμένη τὰ
περὶ τούτου ἡ μετριότης ἡμῶν συνοδικῶς μετὰ τῶν
περὶ αὐτὴν ἱερωτάτων ἀρχιερέων, τοῦ Φιλαδελφείας, τοῦ Μελενίκου, τοῦ Ποντοηρακλείας, τοῦ
Ρόδου, τοῦ Σηλυβρίας, του "Απρω, τοῦ Αἴνου, τοῦ
Βρύσεως, τοῦ Τενέδου καὶ τοῦ Μάκρης, ἐπεὶ καὶ
ὀφειλομένως ἔχομεν ἐπικουρεῖν καὶ κατὰ τὸ δυνα
τὸν συνεφάπτεσθαι τοῖς ἀδελφὰ φρονοῦσιν ἡμῖν καὶ
τὰς ἐκκλησιαστικὰς φροντίδας συνδιαφέρουσιν ἐν
τοῖς ἀναγκαίοις καὶ κατεπείγουσι, διὰ ταῦτα κατε·
πράξατο γνώμη κοινῇ ἐπιλαβέσθαι καὶ κατασχεῖν
τὸν αὐτὸν ἱερώτατον μητροπολίτην Τραϊανουπόλεως
καὶ ὑπέρτιμον ἐπιδόσεως λόγῳ χηρευούσης, ὡς εἴ
ρηται, τῆς αὐτῆς ἁγιωτάτης εκκλησίας Περιθεωρίου ἐφ' ὅρῳ τῆς ζωῆς αὐτοῦ· πολλῷ γὰρ μᾶλλον
δίκαιον ἂν εἴη ἐκ τῶν ἐνόντων αὐτῷ περιγενέσθαι
βοήθειαν ἢ ἐκ τῶν ἀλλοτρίων ἐπιζητεῖν· ἐπιλήψεται
τοίνυν αὐτῆς μετά πάντων τῶν ὑπ' αὐτὴν κτημάτ
των καὶ πραγμάτων, ἱερουργήσει τε ἐν αὐτῇ καὶ
αναγνώστας σφραγίσει καὶ ὑποδιακόνους καὶ διακό
νους καὶ ἱερεῖς ἀπὸ τῶν ὑπ' αὐτὴν χειροτονήσει, καὶ
πάντα διαπράξεται ἁπλῶς, ὅσα καὶ γνήσιος ταύτης
ἀρχιερεὺς δίχα τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου εγκαθιδρύσεως, ὀφειλόντων τῶν κληρικῶν καὶ τῶν ἄλλων
ἁπάντων, ἱερωμένων, ἀρχόντων, μοναχῶν καὶ λαίκῶν τὸ προσῆκον αὐτῷ σέβας καὶ τὴν τιμὴν ἀποδιδέναι καὶ ὑπείκειν, ἐφ' οἷς πρὸς αὐτοὺς μέλλει
λέγειν καὶ εἰσηγεῖσθαι ἀφορῶσιν εἰς ὠφέλειαν τῶν
ψυχῶν αὐτῶν. Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν
καὶ ἡ παροῦσα ἡμετέρα συνοδική πράξις τῷ δια
ληφθέντι ἱερωτάτῳ μητροπολίτῃ Τραϊανουπόλεως
καὶ ὑπερτίμῳ, ἀγαπητῷ κατὰ Κύριον ἀδελφῷ καὶ
συλλειτουργῷ τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἐπιδέδοται.
XII. Patriatcha concedit metropolita Antiquarum
Patrarum ut sedeat in monasterio dicto Mega
Spelaion.
† Ἐπεὶ ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Παλαιών Πατρῶν, ὑπέρτιμος καὶ ἔξαρχος πάτη; 'Αχαΐας, ἀγαπητὸς κατὰ Κύριον ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος
καὶ συλλειτουργός, ἀνήνεγκεν, ὡς τὰ τῆς κατ' αὐτὸν
ταύτης ἁγιωτάτης ἐκκλησίας κατήντησεν, εἰς ὅσην
δὴ καὶ κατήντησε, στενότητα ἀπὸ τῆς τοῦ καιροῦ
καὶ τῶν πραγμάτων ἀνωμαλίας, ὡς μηδ' ἀπὸ λειψάνων γοῦν ἔχειν γνωρίζεσθαι, καντεῦθεν μηδὲ και
ταντήματος εὐπορῶν ὅδε ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης
Παλαιών Πατρῶν, καὶ τῇδε κἀκεῖσε μεταχωρών
ἐστιν, ὑφορώμενος καὶ τὸν ἐπηρτημένον αὐτῷ καθ᾿
ἑκάστην σχεδὸν ὑπὸ τῆς ἐπιθέσεως τῶν ἐχθρῶν
κίνδυνον, καὶ διὰ τοῦτο ᾐτήσατο τὴν ἡμῶν μετριό
τητα, ἵνα ἡ κατὰ τὴν Πελοπόννησον διακειμένη σε
βασμία μονή, ἡ εἰς ὄνομα τιμωμένη τῆς ὑπεράγνου
Δεσποίνης καὶ Θεομήτορος καὶ ἐπικεκλημένης Σπη
λαιωτίσσης, τῇ πατριαρχική περιωπῇ καὶ ἐπισκέψει
ἄνωθεν ὑποκειμένη, δοθῇ πρὸς αὐτὸν ἐφ᾽ ὄρῳ τῆς
ζωῆς αὐτοῦ κατὰ λόγον ἡγουμενείας, καθὰ δὴ ἐν
ταῦθα κατὰ τὴν Θεοδόξαστον, θεοφύλακτον καὶ θεομεγάλυντον Κωνσταντινούπολιν ἐκδίδονται τοῖς ἀρ
χιερεῦσι μοναστήρια ἡγουμενικῶς, ὥστε τὸν αὐτὸν
ἱερώτατον μητροπολίτην Παλαιών Πατρῶν καὶ και
ταντήματος εὐπορεῖν καὶ τῆς προσηκούσης εύχο
σμίας καὶ θεοφιλούς ἀγωγῆς ἐπιμελεῖσθαι τῶν ἐν
τῇ τοιαύτῃ σεβασμία μονῇ ἀσκουμένων μοναχῶν·
ἡ μετριότης ἡμῶν εύλογον τὴν αἴτησιν ταύτην ἡγη
σαμένη καὶ κρίνασα, τὸ παρὸν ἀπολύει σιγιλλιώδες
γράμμα, δι' οὗ δὴ καὶ ἐκδίδωσι πρὸς τὸν αὐτὸν ἱερώ
τατον μητροπολίτην Παλαιών Πατρῶν ἡγουμενικῶς
τὴν ῥηθεῖσαν σεβασμίαν πατριαρχικὴν μονὴν τοῦ
Σπηλαίου ἐφ᾽ ὄρῳ τῆς ζωῆς αὐτοῦ μετὰ πάντων τῶν
προσόντων αὐτῇ κτημάτων καὶ πραγμάτων καὶ λοιπῶν δικαίων καὶ προνομίων, ὥστε καὶ ἔχειν ἐν
αὐτῇ κατάντημα διὰ τὴν οἰκείαν ἑαυτοῦ ἀσφάλειαν,
ὡς εἴρηται. Οὕτω δὲ παρακελευόμεθα τὰ περὶ τού
του, ἵνα οὐ μόνον κατὰ μηδένα τρόπον ἔχῃ οὗτος ἐπ'
ἀδείας ποτὲ ὡς οἰκείας τῆς μονῆς ἀντιποιήσασθαι
καὶ ἀποσπάσαι αὐτὴν τοῦ πατριαρχικού μέρους,
ἀλλὰ καὶ ἀποδιδῷ τό τε ἀνῆκον ἄνωθεν κανονικόν
καὶ εἴ τι ἄλλο ἐστὶ τεταγμένον ἀποδίδοσθαι παρὰ
τῆς μονῆς τῇ καθ᾿ ἡμᾶς ἀγιωτάτῃ τοῦ Θεοῦ Με- ο
γάλη Εκκλησίᾳ, ἀποδιδῷ δὲ τοῦτο ἀπὸ τοῦ ἐλευτο
μένου Σεπτεμβρίου σὺν Θεῷ τῆς ὀγδόης ινδικτιώ.
νος. Οφείλει μέντοι προηγουμένως φροντίδα ποιεῖ.
σθαι, ὅπως ἂν οἱ ἐνασκούμενοι αὐτῇ μοναχοί διαγω
γῆς καὶ πολιτείας ἀντιποιοῖντο, μοναχοῖς ἀνδράσι
προσαρμοζούσης, καὶ ὡς ἐπηγγείλαντο Θεῷ, ἀναστρέφοιντο, ἔπειτα καὶ κατὰ τὸ δυνατὸν αὐτῷ καὶ
τὰ ὑπ' αὐτὴν κτήματα καὶ πράγματα βελτιοντο
καὶ ἐπαύξοιντο, ὡς λόγον ἀποδώσων ὑπὲρ τούτων
Θεῷ, ὀφειλόντων καὶ τῶν ἐν αὐτῇ μοναχῶν διὰ πά
σης αἰδοῦς καὶ τιμῆς ἔχειν αὐτὸν δὴ τὸν ἱερώτατον
μητροπολίτην καὶ ὑπείκειν τούτῳ καὶ πειθαρχείν
Part XIII - XVPars XIII - XV
col. 1329–1330page 167 of 238
PG 152:1329καὶ τὰ παρὰ τούτου πρὸς αὐτοὺς λεγόμενα επειλέως ἀπειθούντων καὶ μὴ ἐθελόντων ὑπακούειν καὶ θῶς δέχεσθαι· πείθεσθε γάρ, φησί, τοῖς ἡγουμένοις ὑμῶν, καὶ ὑπείκετε. Ἐπεὶ καὶ ἡ πρὸς αὐτὸν τιμὴ εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα διαβαίνει, καὶ ἔχει τὴν ἀναφορὰν, εἰδέναι ὀφείλοντες, ὡς ὁ ἐξ αὐτῶν ἀντι πράξων τούτῳ καὶ ἐναντιωθησόμενος, ως τι ψω ριῶν, ἀπελαθήσεται παρ' αὐτοῦ τῆς μάνδρας Χρι στοῦ, ἵνα μὴ λύμης καὶ τῷ ὑγιαίνοντι μεταδῷ. Παρακελεύεται δὲ καὶ τοῦτο ἡ μετριότης ἡμῶν, ἵνα ἔχῃ ἐπ' ἀδείας ὁ αὐτὸς ἱερώτατος μητροπολίτης ἱερουργεῖν ἐν τῇ ρηθείσῃ σεβασμία πατριαρχική μονῇ τοῦ Σπηλαίου, ὅταν δεήσῃ καὶ καλῇ χρεία πρὸς τοῦτο, τελῆται δὲ ὀφειλομένως ἡ ἀναφορὰ καὶ μνήμη τῆς ἡμῶν μετριότητος ἐν τῇ μονῇ ὑποκειμένη ὑπὸ τὴν πατριαρχικὴν ἐξουσίαν, ἔπειτα μνημονεύηται ὡς καθηγούμενος ἁπλῶς καὶ ὁ διαληφθεὶς ἱερώτατος μητροπολίτης Παλαιών Πατρῶν. Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἀπολέλυται αὐτῷ δὴ τῷ δηλωθέντι ἱερωτάτῳ μητροπολίτῃ Παλαιών Πατρῶν, ὑπερτίμῳ καὶ ἐξάρχῳ πάτης Αχαΐας, ἀγαπητῷ κατὰ Κύριον ἀδελφῷ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλ λειτουργῷ, καὶ τὸ παρὸν σιγιλλιῶδες γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος. Β' βάρος ἀφορισμοῦ ἐπισείομεν, ὅπερ λύσει ἡ ἱερότης σου τῇ μετανοίᾳ προσδραμόντων αὐτῶν. Τούτου γὰρ χάριν καὶ τὸ παρὸν γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος ἀπολέλυται πρὸς τὴν ἱερότητά σου δι' ἀσφάλειαν. †Εἶχε τό· Μηνὶ Ιανουαρίῳ Ινδ. ζ' διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρός. † Ἐπεὶ ἀπὸ τῆς παραχωρήσει Θεοῦ διὰ πλῆθος ἁμαρτιῶν ἐπιφυείσης τοῖς πράγμασιν ἀνωμαλίας κατήντησε καὶ τὰ τῆς κατ' ἐμὲ ἐκκλησίας, εἰς ὅσην δὴ καὶ κατήντησε στενότητα, κάντεῦθεν ὡς μὴ ἔχων κατάντημα περιφερόμην τῇδε κἀκεῖσε, βλέπων καθ' ἑκάστην ἐπηρτημένον μοι κίνδυνον ἐκ τῆς ἐπιθέσεως τῶν ἐχθρῶν, καὶ διὰ τοῦτο, ὁδηγηθεὶς ἀπὸ τοῦ Θεοῦ, ὁ παναγιώτατος ἡμῶν δεσπότης ὁ οἰκουμενικὸς πα τριάρχης κατηλέησε με καὶ προμηθείας ἠξίωσεν ἀπὸ τῆς ἐμφύτου αὐτοῦ χρηστότητος καὶ συμπάθεια;, καὶ παρεκελεύσατο διὰ τιμίου αὐτοῦ σιγιλλιώ δους γράμματος, ἵνα τὴν σεβασμίαν πατριαρχικὴν μονὴν τοῦ Σπηλαίου κρατῶ καὶ διεξάγω ἡγουμενι † Εἶχε τό· Μηνὶ Ἰανουαρίῳ ἰνδ. ζ' διὰ τιμίας κῶς ἐφ᾿ ὄρῳ τῆς ζωῆς μου, καὶ ἐπιμελῶμαι τῆς πατριαρχικῆς χειρός. + Η μετριότης ἡμῶν ἀνατίθησί σοι, τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Μονεμβασίας, ὑπερτίμῳ καὶ ἐξάρχῳ πάσης Πελοποννήσου, ἀγαπητῷ κατὰ Κύριον ἀδελφῷ καὶ συλλειτουργῷ τῆς ἡμῶν μετριότητος, τὴν ἐν τῇ Πελοποννήσῳ ἀνήκουσαν πᾶσαν ἐξαρχίαν τοῖς πατριαρχικοῖς δικαίοις· ὅθεν ἐπιτηρήσεις μὲν πάντα τὰ ὑπὸ τὸ πατριαρχεῖον τελοῦντα μοναστήρια, διο δάξεις τε τοὺς ἑνασκουμένους αὐτοῖς μοναχούς, θεο φιλοῦς ἔχεσθαι βίου καὶ κατὰ τὸ ἐπάγγελμα πολι τεύεσθαι, καὶ τοὺς μὲν πειθομένους ἀποδοχῆς ἀξιώ στις, ὅσους δὲ ἀπειθοῦντας εὑρήσεις, ιατρεύσεις αὐτοὺς, νῦν μὲν ἡμερωτέροις, νῦν δὲ αὐστηροτέροις φαρμάκοις χρώμενος· ὡσαύτως καταστήσεις ἐν αὐτ τοῖς ἡγουμένους, όσους δοκιμάσῃς τῶν εὑρισκομέ των εἰς τὸν αὐτόθι τόπον μᾶλλον τῶν ἄλλων ἐπιτηδειοτέρους εἰς τὴν τοιαύτην λειτουργίαν· ἐπιτηρήσεις τε τὰ προσόντα τοῖς τοιούτους μοναστηρίοις κτήματά τε καὶ πράγματα, καὶ διδάξεις τοὺς διακονοῦντας καὶ διενεργοῦντας αὐτὰ προσέχειν ἑαυτοῖς, μὴ θέα γειν ἀσυνειδήτως τῶν ἱερῶν, ἐνθυμουμένους τὸ κατά τὸν ᾿Ανανίαν καὶ τὴν Σάπφειραν, καὶ ὡς ὁ ἐκείνων θάνατος καὶ ἡ τῆς προσκαίρου ζωῆς ἀφαίρεσις τύ πος ἐπὶν ἐκπτώσεως τῆς αἰωνίου ζωῆς, ἥτις ἐξ ἀνάγκης έψεται τοῖς πλεονεκτικὴν χεῖρα τοῖς ἀνα τεθειμένοις Θεῷ ἐπιβάλλουσιν. Ἱερουργήσεις δὲ ἐν τοῖς τοιούτοις μοναστηρίοις καὶ χειροτονήσεις κατά τὴν ἐπικρατήσασαν ἐκκλησιαστικὴν συνήθειαν, όφει λόντων καὶ τῶν ἐνασκουμένων ἐν τοῖς μοναστηρίοις μοναχῶν πείθεσθαι τῇ ἱερότητί σου, ἐφ᾽ οἷς μέλλεις λέγειν πρὸς αὐτούς, ἀφορῶσιν εἰς τὴν πνευματικὴν αὐτῶν προκοπήν τε καὶ αὔξησιν. Κατὰ δὲ τῶν τε συστάσεως αὐτῆς καὶ ἐπὶ τὸ κρεῖττον βελτιώσεως, Ιδού, τυχὼν τῆς τοιαύτης προμηθείας καὶ εὐχαριστῶν καὶ τούτου ἕνεκα τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δε σπότῃ τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ τὸ παρὸν ἔγγραφον μου ὑποσχετικὸν ἐκτίθεμαι, δι᾿ οὗ καὶ τάττω καὶ βεβαιῷ, ἵνα εἰ καὶ πεπλανημένον εἶχαν πρότερον λογισμόν, ὅτι ἔχει ποσῶς μετοχήν τινα ἡ τῶν Πα λα:ῶν Πατρῶν μητρόπολις ἐπὶ τῷδε τῷ μονασηρτίῳ, ἀλλ᾽ οὖν ἐπεὶ ἐξήτασα καὶ εὗρον ἀκριβῶς, ὅτι οὐδόλως μετέχει ἡ τοιαύτη ἐκκλησία ἐπὶ τούτῳ, ἅτε δὴ ἄνωθεν ὑποκειμένῳ τῇ πατριαρχική περιωπῇ, καὶ εἰμὶ ἐγὼ εἰς τοῦτο μάρτυς πρὸ τῶν ἄλλων, οὐδὲν πειραθῶ μετὰ ταῦτά ποτε ἡ ζητῆσαι ἡ ἀντιποιήσασθαι ὡς μητροπολιανοῦ τοῦδε τοῦ πατριαρχικοῦ μοναστηρίου τῆς Σπηλαιωτίσσης, ἀλλὰ ἔχω τὴν τούτου ἡγουμενείαν ἐφ' ὅρῳ τῆς ζωῆς μου, καὶ ἐπιμελῶμαι τῆς συστάσεως καὶ βελτιώσεως αὐτοῦ τε καὶ τῶν προσόντων αὐτῷ κατὰ τὴν περίληψιν τοῦ ἀπολυθέντος μοι τιμίου σιγιλλιώδους γράμματ τος, φροντίζων καὶ τῆς ψυχικῆς ὠφελείας καὶ εὐταξίας τῶν μοναχῶν· εἰ δὲ οὐδὲν συντηρηθῶ εἰς τὴν παροῦσάν μου ἔγγραφον ὑπόσχεσιν ἀποπληρῶν οὔτ τως, ἵνα ἐκβάλλωμαι ἀπὸ τῆς ἡγουμενείας του. τοιούτου πατριαρχικού μοναστηρίου. Διὰ γοῦν τὴν περὶ τούτου βεβαίωσιν ἐπιστωσάμην αὐτὴν οἰκει χείρῳ ὑπογραφῇ. Μηνὶ Ἰανουαρίῳ ἐνδ. ζ'. † Ὁ Παλαιών Πατρῶν Μακάριος. + Επει καὶ τὰ τῆς ἁγιωτάτης μητροπόλεως Πη γῶν ὑπὸ τῆς ἐπιφυείσης τοῖς πράγμασιν ἀνομαλίας καὶ τῆς τῶν ἐχθρῶν ἐπιθέσεως, παραχωρήσει Θεοῦ διὰ πλῆθος ἁμαρτιῶν, εἰς τὸ μηδαμή μηδαμῶς κατήντησε, καὶ οὐδ᾽ ἀπὸ λειψάνων δή τινων έγνωρί
1:3)
καὶ τὰ παρὰ τούτου πρὸς αὐτοὺς λεγόμενα επει- λέως ἀπειθούντων καὶ μὴ ἐθελόντων ὑπακούειν καὶ
θῶς δέχεσθαι· πείθεσθε γάρ, φησί, τοῖς ἡγουμένοις
ὑμῶν, καὶ ὑπείκετε. Ἐπεὶ καὶ ἡ πρὸς αὐτὸν τιμὴ
εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα διαβαίνει, καὶ ἔχει τὴν
ἀναφορὰν, εἰδέναι ὀφείλοντες, ὡς ὁ ἐξ αὐτῶν ἀντιπράξων τούτῳ καὶ ἐναντιωθησόμενος, ως τι ψωριῶν, ἀπελαθήσεται παρ' αὐτοῦ τῆς μάνδρας Χριστοῦ, ἵνα μὴ λύμης καὶ τῷ ὑγιαίνοντι μεταδῷ.
Παρακελεύεται δὲ καὶ τοῦτο ἡ μετριότης ἡμῶν, ἵνα
ἔχῃ ἐπ' ἀδείας ὁ αὐτὸς ἱερώτατος μητροπολίτης
ἱερουργεῖν ἐν τῇ ρηθείσῃ σεβασμία πατριαρχική
μονῇ τοῦ Σπηλαίου, ὅταν δεήσῃ καὶ καλῇ χρεία
πρὸς τοῦτο, τελῆται δὲ ὀφειλομένως ἡ ἀναφορὰ καὶ
μνήμη τῆς ἡμῶν μετριότητος ἐν τῇ μονῇ ὑποκει
μένῃ ὑπὸ τὴν πατριαρχικὴν ἐξουσίαν, ἔπειτα μνη
μονεύηται ὡς καθηγούμενος ἁπλῶς καὶ ὁ διαληφθεὶς
ἱερώτατος μητροπολίτης Παλαιών Πατρῶν. Εἰς γὰρ
τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἀπολέλυται αὐτῷ δὴ τῷ
δηλωθέντι ἱερωτάτῳ μητροπολίτῃ Παλαιών Πατρῶν,
ὑπερτίμῳ καὶ ἐξάρχῳ πάτης Αχαΐας, ἀγαπητῷ
κατὰ Κύριον ἀδελφῷ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλ
λειτουργῷ, καὶ τὸ παρὸν σιγιλλιῶδες γράμμα τῆς
ἡμῶν μετριότητος.
Β'
βάρος ἀφορισμοῦ ἐπισείομεν, ὅπερ λύσει ἡ ἱερότης
σου τῇ μετανοίᾳ προσδραμόντων αὐτῶν. Τούτου γὰρ
χάριν καὶ τὸ παρὸν γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος
ἀπολέλυται πρὸς τὴν ἱερότητά σου δι' ἀσφάλειαν.
†Εἶχε τό· Μηνὶ Ιανουαρίῳ Ινδ. ζ' διὰ τιμίας
πατριαρχικῆς χειρός.
XIV. Macarius, metropolita Antiquarum Patrarum.
confirmat, monasterium dictum Mega Spelaion now
esse metropoleos.
† Ἐπεὶ ἀπὸ τῆς παραχωρήσει Θεοῦ διὰ πλῆθος
ἁμαρτιῶν ἐπιφυείσης τοῖς πράγμασιν ἀνωμαλίας
κατήντησε καὶ τὰ τῆς κατ' ἐμὲ ἐκκλησίας, εἰς ὅσην
δὴ καὶ κατήντησε στενότητα, κάντεῦθεν ὡς μὴ ἔχων
κατάντημα περιφερόμην τῇδε κἀκεῖσε, βλέπων καθ'
ἑκάστην ἐπηρτημένον μοι κίνδυνον ἐκ τῆς ἐπιθέσεως
τῶν ἐχθρῶν, καὶ διὰ τοῦτο, ὁδηγηθεὶς ἀπὸ τοῦ Θεοῦ,
ὁ παναγιώτατος ἡμῶν δεσπότης ὁ οἰκουμενικὸς πατριάρχης κατηλέησε με καὶ προμηθείας ἠξίωσεν
ἀπὸ τῆς ἐμφύτου αὐτοῦ χρηστότητος καὶ συμπα
θεία;, καὶ παρεκελεύσατο διὰ τιμίου αὐτοῦ σιγιλλιώ
δους γράμματος, ἵνα τὴν σεβασμίαν πατριαρχικὴν
μονὴν τοῦ Σπηλαίου κρατῶ καὶ διεξάγω ἡγουμενι
† Εἶχε τό· Μηνὶ Ἰανουαρίῳ ἰνδ. ζ' διὰ τιμίας κῶς ἐφ᾿ ὄρῳ τῆς ζωῆς μου, καὶ ἐπιμελῶμαι τῆς
πατριαρχικῆς χειρός.
XIII. Patriarcha committit metropolitæ Monembasiæ
jura patriarchalia curanda in totá Peloponneso.
+ Η μετριότης ἡμῶν ἀνατίθησί σοι, τῷ ἱερωτάτῳ
μητροπολίτη Μονεμβασίας, ὑπερτίμῳ καὶ ἐξάρχῳ
πάσης Πελοποννήσου, ἀγαπητῷ κατὰ Κύριον ἀδελφῷ
καὶ συλλειτουργῷ τῆς ἡμῶν μετριότητος, τὴν ἐν
τῇ Πελοποννήσῳ ἀνήκουσαν πᾶσαν ἐξαρχίαν τοῖς
πατριαρχικοῖς δικαίοις· ὅθεν ἐπιτηρήσεις μὲν πάντα
τὰ ὑπὸ τὸ πατριαρχεῖον τελοῦντα μοναστήρια, διο
δάξεις τε τοὺς ἑνασκουμένους αὐτοῖς μοναχούς, θεο
φιλοῦς ἔχεσθαι βίου καὶ κατὰ τὸ ἐπάγγελμα πολι
τεύεσθαι, καὶ τοὺς μὲν πειθομένους ἀποδοχῆς ἀξιώστις, ὅσους δὲ ἀπειθοῦντας εὑρήσεις, ιατρεύσεις
αὐτοὺς, νῦν μὲν ἡμερωτέροις, νῦν δὲ αὐστηροτέροις
φαρμάκοις χρώμενος· ὡσαύτως καταστήσεις ἐν αὐτ
τοῖς ἡγουμένους, όσους δοκιμάσῃς τῶν εὑρισκομέ
των εἰς τὸν αὐτόθι τόπον μᾶλλον τῶν ἄλλων ἐπιτηδειοτέρους εἰς τὴν τοιαύτην λειτουργίαν· ἐπιτηρήσεις
τε τὰ προσόντα τοῖς τοιούτους μοναστηρίοις κτήματά
τε καὶ πράγματα, καὶ διδάξεις τοὺς διακονοῦντας
καὶ διενεργοῦντας αὐτὰ προσέχειν ἑαυτοῖς, μὴ θέα
γειν ἀσυνειδήτως τῶν ἱερῶν, ἐνθυμουμένους τὸ κατά
τὸν ᾿Ανανίαν καὶ τὴν Σάπφειραν, καὶ ὡς ὁ ἐκείνων
θάνατος καὶ ἡ τῆς προσκαίρου ζωῆς ἀφαίρεσις τύ
πος ἐπὶν ἐκπτώσεως τῆς αἰωνίου ζωῆς, ἥτις ἐξ
ἀνάγκης έψεται τοῖς πλεονεκτικὴν χεῖρα τοῖς ἀνα
τεθειμένοις Θεῷ ἐπιβάλλουσιν. Ἱερουργήσεις δὲ ἐν
τοῖς τοιούτοις μοναστηρίοις καὶ χειροτονήσεις κατά
τὴν ἐπικρατήσασαν ἐκκλησιαστικὴν συνήθειαν, όφει
λόντων καὶ τῶν ἐνασκουμένων ἐν τοῖς μοναστηρίοις
μοναχῶν πείθεσθαι τῇ ἱερότητί σου, ἐφ᾽ οἷς μέλλεις
λέγειν πρὸς αὐτούς, ἀφορῶσιν εἰς τὴν πνευματικὴν
αὐτῶν προκοπήν τε καὶ αὔξησιν. Κατὰ δὲ τῶν τε
συστάσεως αὐτῆς καὶ ἐπὶ τὸ κρεῖττον βελτιώσεως,
Ιδού, τυχὼν τῆς τοιαύτης προμηθείας καὶ εὐχαρι
στῶν καὶ τούτου ἕνεκα τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δε
σπότῃ τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ τὸ παρὸν ἔγγραφόν μου ὑποσχετικὸν ἐκτίθεμαι, δι᾿ οὗ καὶ τάττω καὶ
βεβαιῷ, ἵνα εἰ καὶ πεπλανημένον εἶχαν πρότερον
λογισμόν, ὅτι ἔχει ποσῶς μετοχήν τινα ἡ τῶν Παλα:ῶν Πατρῶν μητρόπολις ἐπὶ τῷδε τῷ μονασηρτίῳ,
ἀλλ᾽ οὖν ἐπεὶ ἐξήτασα καὶ εὗρον ἀκριβῶς, ὅτι οὐδο
λως μετέχει ἡ τοιαύτη ἐκκλησία ἐπὶ τούτῳ, ἅτε δὴ
ἄνωθεν ὑποκειμένῳ τῇ πατριαρχική περιωπῇ, καὶ
εἰμὶ ἐγὼ εἰς τοῦτο μάρτυς πρὸ τῶν ἄλλων, οὐδὲν
πειραθῶ μετὰ ταῦτά ποτε ἡ ζητῆσαι ἡ ἀντιποιήσασθαι ὡς μητροπολιανοῦ τοῦδε τοῦ πατριαρχικοῦ
μοναστηρίου τῆς Σπηλαιωτίσσης, ἀλλὰ ἔχω τὴν
τούτου ἡγουμενείαν ἐφ' ὅρῳ τῆς ζωῆς μου, καὶ
ἐπιμελῶμαι τῆς συστάσεως καὶ βελτιώσεως αὐτοῦ
τε καὶ τῶν προσόντων αὐτῷ κατὰ τὴν περίληψιν
τοῦ ἀπολυθέντος μοι τιμίου σιγιλλιώδους γράμματ
τος, φροντίζων καὶ τῆς ψυχικῆς ὠφελείας καὶ εὐτα
ξίας τῶν μοναχῶν· εἰ δὲ οὐδὲν συντηρηθῶ εἰς τὴν
παροῦσάν μου ἔγγραφον ὑπόσχεσιν ἀποπληρῶν οὔτ
τως, ἵνα ἐκβάλλωμαι ἀπὸ τῆς ἡγουμενείας του.
τοιούτου πατριαρχικού μοναστηρίου. Διὰ γοῦν τὴν
περὶ τούτου βεβαίωσιν ἐπιστωσάμην αὐτὴν οἰκει
χείρῳ ὑπογραφῇ. Μηνὶ Ἰανουαρίῳ ἐνδ. ζ'.
† Ὁ Παλαιών Πατρῶν Μακάριος.
XV. Synodus metropolita Pegarum confert metrɔpo -
lim Sozopoleos.
+ Επει καὶ τὰ τῆς ἁγιωτάτης μητροπόλεως Πηγῶν ὑπὸ τῆς ἐπιφυείσης τοῖς πράγμασιν ἀνομαλίας
καὶ τῆς τῶν ἐχθρῶν ἐπιθέσεως, παραχωρήσει Θεοῦ
διὰ πλῆθος ἁμαρτιῶν, εἰς τὸ μηδαμή μηδαμῶς
κατήντησε, καὶ οὐδ᾽ ἀπὸ λειψάνων δή τινων έγνωρί-
Part XVIPars XVI
col. 1331–1332page 168 of 238
PG 152:1331μὲν διὰ ταῦτα καὶ τῆς εὐμενείας τῆς παρὰ τῶν κρατίστων καὶ ἁγίων μου αὐτοκρατόρων, έχει κατ' ἐξαίρετον καὶ τὴν ἀπὸ τῆς ἡμῶν μετριότητα; ἀδελφικήν στοργὴν καὶ διάθεσιν, ὡς Χριστοῦ χάριτι δυνάμενος καὶ ψυχῶν προΐστασθαι καὶ χειραγωγεῖν αὐτὰς πρὸς τὴν σωτηρίαν. "Ηδη γοῦν καταλαμβάνει σὺν Θεῷ πρὸς ὑμᾶς, καὶ παρεγγυᾶται πᾶσιν ὑμῖν ἡ μετριότης ἡμῶν, ὡς ἂν ὑποδέξησθε τοῦτον μετὰ περιχαρᾶς, καὶ εὐφρανθῆτε ἐπὶ τῇ παρουσίᾳ αὐτοῦ, καὶ δέχησθε, καὶ σπεύδητε ἐκπληροῦν, ὅσα μέλλει λέγειν καὶ διδάσκειν ἡμᾶς ψυχωφελῆ καὶ σωτήρια, ὑπείκοντες αὐτῷ καὶ πειθαρχοῦντες ὡς οἰκείῳ πο μένι καὶ διδασκάλῳ, ἀποστολικαῖς παραινέσεσιν ζετο, ὁ δὲ ταύτην λαχὼν ἱερώτατος ἀρχιερεὺς, υπέρματικῇ καὶ ἀρετῇ κεκοσμημένος ὑπὸ Θεοῦ, ἀπολαύει τιμος, ἀγαπητὸς ἡμῶν κατὰ Κύριον ἀδελφὸς καὶ συλλειτουργός, οὐ μόνον ἐν στερήσει καὶ αὐτῶν τῶν πρὸς τὸ ζῆν ἀναγκαίων ἐτύγχανεν, ἀλλ' οὐδὲ καταν τήματος γοῦν εὐπορῶν ἦν, καντεῦθεν προμηθείας συνοδικῶς ὑπὲρ αὐτοῦ γενομένης καὶ πρότερον, ἐγένετο συνοδική πρᾶξις, ὥστε κατὰ λόγον ἐπιδόσεως κατέχειν αὐτὸν τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν Σωζοπόλεως, γνησίου ἀρχιερέως χηρεύουσαν, ἐδεήθη δὲ ἀρτίως ὁ ῥηθεὶς ἱερώτατος ἀρχιερεὺς, ἵνα καὶ ἐφ' ὅρῳ τῆς ζωῆς αὐτοῦ κατέχῃ τὴν τοιαύτην ἁγιω τάτην ἐκκλησίαν Σωζοπόλεως, ἡ μετριότης ἡμῶν πάνυ τοι προθυμουμένη καὶ βουλομένη Χριστοῦ χάριτι ἐπικουρίαν ἐπιδείκνυσθαι περὶ τοὺς ἀπορουμένους τῶν ἀδελφῶν, περὶ οὓς καὶ τὸ ἐκκλησιαστι-. ἐξακολουθοῦντες· ἡ γὰρ πρὸς αὐτὸν τιμὴ εἰς τὴν κὴν χρέος ἀπαιτεῖ μάλιστα, καὶ ἅμα προμηθευοἡμῶν μετριότητα διαβαίνει, καὶ ἔχει τὴν ἀναφορά», μένη καὶ αὐτή, ὅπως ἂν καὶ ὁ κατὰ τὴν Σωζόπολιν εὑρισκόμενος Χριστώνυμος λαὸς ἀρχιερατικῆς ἀπο λαύωσιν ἐπισκέψεως καὶ τοῦ ἐντεῦθεν ἁγιασμοῦ, ἅτε δὴ τοῦ δηλωθέντος ἁγιωτάτου ἀρχιερέως Πηγῶν τῇ ἐνούσῃ αὐτῷ περὶ τὰ πνευματικὰ ἐπιστήμῃ ἱκα νῶς ἔχοντος ὁδηγεῖν ψυχὰς πρὸς τὰ θεοφιλῆ καὶ σωτήρια, διὰ ταῦτα κοινῇ συνοδικῇ γνώμῃ κατε πράξατο, ἐπειλημμένον εἶναι αὐτὸν ἐπιδόσεως λόγῳ καὶ ἐφ' ὅρῳ τῆς ζωῆς αὐτοῦ ἀπάρτι τῆς αὐτῆς ἁγιωτάτης εκκλησίας Σωζοπόλεως Ἐπιλήψεται τοί νυν οὗτος αὐτῆς τοιουτοτρόπως μετὰ πάντων τῶν ὑπ' αὐτήν, ἱερουργήσει τε ἐν αὐτῇ καὶ ὑποδιακόνους καὶ διακόνους καὶ ἱερεῖς ἀπὸ τῶν ὑπ' αὐτὴν χειροτοῦ νήσει, καὶ ἁπλῶς πάντα ἐν αὐτῇ καταπράξεται, ὅσα καὶ γνήσιος ἀρχιερεὺς αὐτῆς, ἐφ' ὅρῳ τῆς ζωῆς αὐτοῦ δίχα τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου εγκαθιδρύ σεως, ὡς κατὰ λόγον ἐπιδόσεως, ὀφειλόντων καὶ τῶν κληρικῶν καὶ τῶν ἄλλων ἁπάντων, ιερωμένων καὶ λαϊκῶν, τὸ προσῆκον αὐτῷ σέβας καὶ τὴν τιμὴν ἀποδιδόναι καὶ ὑπείκειν καὶ πειθαρχεῖν, ἐφ᾽ οἷς πρὸς αὐτοὺς μέλλει παραινεῖν καὶ εἰσηγεῖσθαι ἀφορῶσιν εἰς ὠφέλειαν τῶν ψυχῶν αὐτῶν. Εἰς καὶ τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν καὶ ἡ παροῦσα ἡμετέρα συνοδική πρᾶξις τῷ διαληφθέντι ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Πη γῶν καὶ ὑπερτίμῳ ἐπιδέδοται. † Εἶχε τό· Μηνὶ Φεβρουαρίῳ ἰνδ. ζ'. + Εὐλαβέστατοι κληρικοὶ τῆς ἁγιωτάτης Εκκλη. σίας Περιθεωρίου καὶ ὁ ὑπὸ τὴν ἐνορίαν ταύτης καὶ ἐπικράτειαν εὑρισκόμενος τοῦ Κυρίου λαός, ἱερω μένοι, ἄρχοντες, λαϊκοί, ἀγαπητὰ κατὰ Κύριον τέκνα τῆς ἡμῶν μετριότητος, χάριν, εἰρήνην, ἔλεος, εὐθηνίαν τε τῶν ἀγαθῶν καὶ ψυχικήν σωτηρίαν ἐπεύχεται πᾶσιν ὑμῖν ἡ μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ παντοκράτορος. Ἀπὸ τῆς ἀπολυθείσης συνοδικῆς πράξεως τῆς ἡμῶν μετριότητος μέλλετε γνωρίσειν, ὅπως ἐτάχθη εὑρίσκεσθαι ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Τραϊανουπόλεως εἰς τὴν αὐτὴν ἁγιωτάτην ἐκκλησίαν, καὶ ὅπως περιέστη ἔχειν τοῦτον αὐτὴν εἰς κατάντημα. Ο γοῦν τοιοῦτος ἱερώτατος ἀρχιερεύς καὶ γεννηθεὶς καὶ παιδευθεὶς ἐν τῇ θεοδοξάστῳ καὶ Θεομεγαλύντῳ Κωνσταντινουπόλει καὶ συνέσει πνευ καὶ πάντα τρόπον ἐπαγωνιζόμενοι ἀναστρέφεσθαι καὶ πολιτεύεσθαι, ὡς ἁρμόζει Χριστιανοῖς ἀνθρώποις, κατὰ τοὺς θεσμούς τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ καὶ καθώς οι φιλευσεβεῖς τῶν Χριστιανῶν ἀπαιτοῦσι νόμοι, ἀγάπην ἔχοντες μετ᾿ ἀλλήλων καὶ εἰρήνην, ἐλεημοσύνην καὶ μετάδοσιν πρὸς τοὺς πένητας καὶ τοὺς αἰχμαλώτους, ἐξαγορίαν πρὸς τοὺς πνευματικοὺς πατέρας, τῶν ἐκκλησιαστικῶν συνάξεων καὶ τῶν εἰς Θεὸν ὑμνῳδιῶν μηδαμῶς ἀπολιμπανόμενοι, ἐπὶ καθάρσει καὶ ἁγιασμῷ τῶν οἰκείων φυσ χῶν, καὶ ἁπλῶς εἰπεῖν, πάσης μὲν ἁμαρτίας ἀπεχόμενοι, πάσης δὲ ἀγαθοεργίας αντεχόμενοι ἐξ ἧς Θεὸς θεραπεύεται καὶ ἀμείβεται πλουσίως τοὺς οἰκείους θεράποντας, ἵνα καὶ τὴν διὰ πλῆθος ἁμαρτιῶν ἐπενεχθεῖσαν τῷ ἡμετέρῳ γένει κατα γίδα τῆς βαρβαρικῆς ἐφόδου ὁ πλούσιος ἐν ἐλέει καὶ οἰκτιρμοῖς φιλάνθρωπος Κύριος, τῶν οἰκείων σπλάγχνων ἐπιμνησθεὶς, εἰς αἰθρίαν μεταποιήσῃ οἶδε γὰρ ἐκπληροῦν τὰ θελήματα τῶν φοβουμένων αὐτόν. Παρακελευόμεθα δὲ καὶ τοῦτο, ἵνα πάντα τὰ τῆς Ἐκκλησίας δίκαια εὑρίσκωνται ὑπὸ τὴν ἐξου σίαν τοῦ διαληφθέντος ἱερωτάτου μητροπολίτου, καὶ ἐάν τις ἔφθασε καὶ κατέσχε τι ἐξ αὐτῶν, ἡ τις ἀπ᾽ ὑμῶν τῶν κληρικῶν ἢ τῶν ἄλλων, εἴτε χωρι φιαίαν γῆν, εἴτε ἀμπέλιον ἢ ὑδρομύλωνα ή περιβό λιον ἢ αὐτουργὸν ἢ τι ἕτερον ἐκκλησιαστικών δίκαιον, ἀπολύσῃ τοῦτο ἀπροφασίστως πρὸς αὐτόν ἐπειδὴ τὰ ἀφιερωμένα τῷ Θεῷ ἀναπόσπαστα καὶ Ο αναφαίρετα τὸν ἀεὶ χρόνον τυγχάνειν ὀφείλει, οἷς αφιέρωνται, καὶ ὁ χεῖρα πλεονέκτιν καὶ ἁρπαγα ἐπιβάλλειν τούτοις ἐπιχειρῶν ὡς ἱερόσυλος κρίνεται, παρ' αὐτῶν, καὶ ἐπιτιμίῳ καθυποβάλλεται, ὁ δὴ ἐπιτίμιον ἀκολούθως καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν ἐπανατείνεται κατὰ τῶν τοιούτων, μέχρις ἂν φέροντες ἐπανασώσωσι τῇ Ἐκκλησίᾳ τὰ παρ' αὐτῶν ἀφαιρες θέντα· κατὰ γὰρ τὴν τῶν αὐτῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων παρακέλευσιν ὁ ῥηθεὶς ἱερώτατος μητροπολίτης ὀφείλει ἔχειν τὴν φροντίδα καὶ τὴν διοίκησιν πάντων τῶν τῆς Ἐκκλησίας πραγμάτων. Ποιεῖτε τοίνυν ἐπιμελῶς, καθάπερ ἡ μετριότης ἡμῶν παρ εγγυάται ὑμῖν, ἵνα καὶ ἡ τοῦ Θεοῦ χάρις στη μεθ' ὑμῶν. † Εἶχε το Μηνὶ Μαρτίῳ Ινδ. ζ.
μὲν διὰ ταῦτα καὶ τῆς εὐμενείας τῆς παρὰ τῶν
κρατίστων καὶ ἁγίων μου αὐτοκρατόρων, έχει
κατ' ἐξαίρετον καὶ τὴν ἀπὸ τῆς ἡμῶν μετριότητα;
ἀδελφικήν στοργὴν καὶ διάθεσιν, ὡς Χριστοῦ χάριτι
δυνάμενος καὶ ψυχῶν προΐστασθαι καὶ χειραγωγεῖν
αὐτὰς πρὸς τὴν σωτηρίαν. "Ηδη γοῦν καταλαμβάνει
σὺν Θεῷ πρὸς ὑμᾶς, καὶ παρεγγυᾶται πᾶσιν ὑμῖν ἡ
μετριότης ἡμῶν, ὡς ἂν ὑποδέξησθε τοῦτον μετὰ
περιχαρᾶς, καὶ εὐφρανθῆτε ἐπὶ τῇ παρουσίᾳ αὐτοῦ,
καὶ δέχησθε, καὶ σπεύδητε ἐκπληροῦν, ὅσα μέλλει
λέγειν καὶ διδάσκειν ἡμᾶς ψυχωφελῆ καὶ σωτήρια,
ὑπείκοντες αὐτῷ καὶ πειθαρχοῦντες ὡς οἰκείῳ πο:-
μένι καὶ διδασκάλῳ, ἀποστολικαῖς παραινέσεσιν
ζετο, ὁ δὲ ταύτην λαχὼν ἱερώτατος ἀρχιερεὺς, υπέρ- ματικῇ καὶ ἀρετῇ κεκοσμημένος ὑπὸ Θεοῦ, ἀπολαύει
τιμος, ἀγαπητὸς ἡμῶν κατὰ Κύριον ἀδελφὸς καὶ
συλλειτουργός, οὐ μόνον ἐν στερήσει καὶ αὐτῶν τῶν
πρὸς τὸ ζῆν ἀναγκαίων ἐτύγχανεν, ἀλλ' οὐδὲ καταν
τήματος γοῦν εὐπορῶν ἦν, καντεῦθεν προμηθείας
συνοδικῶς ὑπὲρ αὐτοῦ γενομένης καὶ πρότερον,
ἐγένετο συνοδική πρᾶξις, ὥστε κατὰ λόγον ἐπιδό
σεως κατέχειν αὐτὸν τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν
Σωζοπόλεως, γνησίου ἀρχιερέως χηρεύουσαν, ἐδεήθη
δὲ ἀρτίως ὁ ῥηθεὶς ἱερώτατος ἀρχιερεὺς, ἵνα καὶ
ἐφ' ὅρῳ τῆς ζωῆς αὐτοῦ κατέχῃ τὴν τοιαύτην ἁγιω
τάτην ἐκκλησίαν Σωζοπόλεως, ἡ μετριότης ἡμῶν
πάνυ τοι προθυμουμένη καὶ βουλομένη Χριστοῦ
χάριτι ἐπικουρίαν ἐπιδείκνυσθαι περὶ τοὺς ἀπορουμένους τῶν ἀδελφῶν, περὶ οὓς καὶ τὸ ἐκκλησιαστι-. ἐξακολουθοῦντες· ἡ γὰρ πρὸς αὐτὸν τιμὴ εἰς τὴν
κὴν χρέος ἀπαιτεῖ μάλιστα, καὶ ἅμα προμηθευο- ἡμῶν μετριότητα διαβαίνει, καὶ ἔχει τὴν ἀναφορά»,
μένη καὶ αὐτή, ὅπως ἂν καὶ ὁ κατὰ τὴν Σωζόπολιν
εὑρισκόμενος Χριστώνυμος λαὸς ἀρχιερατικῆς ἀπο
λαύωσιν ἐπισκέψεως καὶ τοῦ ἐντεῦθεν ἁγιασμοῦ,
ἅτε δὴ τοῦ δηλωθέντος ἁγιωτάτου ἀρχιερέως Πηγῶν
τῇ ἐνούσῃ αὐτῷ περὶ τὰ πνευματικὰ ἐπιστήμῃ ἱκανῶς ἔχοντος ὁδηγεῖν ψυχὰς πρὸς τὰ θεοφιλῆ καὶ
σωτήρια, διὰ ταῦτα κοινῇ συνοδικῇ γνώμῃ κατεπράξατο, ἐπειλημμένον εἶναι αὐτὸν ἐπιδόσεως λόγῳ
καὶ ἐφ' ὅρῳ τῆς ζωῆς αὐτοῦ ἀπάρτι τῆς αὐτῆς
ἁγιωτάτης εκκλησίας Σωζοπόλεως Ἐπιλήψεται τοί
νυν οὗτος αὐτῆς τοιουτοτρόπως μετὰ πάντων τῶν
ὑπ' αὐτήν, ἱερουργήσει τε ἐν αὐτῇ καὶ ὑποδιακόνους
καὶ διακόνους καὶ ἱερεῖς ἀπὸ τῶν ὑπ' αὐτὴν χειροτοῦ
νήσει, καὶ ἁπλῶς πάντα ἐν αὐτῇ καταπράξεται, ὅσα
καὶ γνήσιος ἀρχιερεὺς αὐτῆς, ἐφ' ὅρῳ τῆς ζωῆς
αὐτοῦ δίχα τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου εγκαθιδρύσεως, ὡς κατὰ λόγον ἐπιδόσεως, ὀφειλόντων καὶ τῶν
κληρικῶν καὶ τῶν ἄλλων ἁπάντων, ιερωμένων καὶ
λαϊκῶν, τὸ προσῆκον αὐτῷ σέβας καὶ τὴν τιμὴν
ἀποδιδόναι καὶ ὑπείκειν καὶ πειθαρχεῖν, ἐφ᾽ οἷς πρὸς
αὐτοὺς μέλλει παραινεῖν καὶ εἰσηγεῖσθαι ἀφορῶσιν
εἰς ὠφέλειαν τῶν ψυχῶν αὐτῶν. Εἰς καὶ τὴν περὶ
τούτου ἀσφάλειαν καὶ ἡ παροῦσα ἡμετέρα συνοδική
πρᾶξις τῷ διαληφθέντι ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Πηγῶν καὶ ὑπερτίμῳ ἐπιδέδοται.
† Εἶχε τό· Μηνὶ Φεβρουαρίῳ ἰνδ. ζ'.
XVI. Callistus populum Peritheorii monet ut episcopo obediat.
+ Εὐλαβέστατοι κληρικοὶ τῆς ἁγιωτάτης Εκκλη.
σίας Περιθεωρίου καὶ ὁ ὑπὸ τὴν ἐνορίαν ταύτης καὶ
ἐπικράτειαν εὑρισκόμενος τοῦ Κυρίου λαός, ἱερωμένοι, ἄρχοντες, λαϊκοί, ἀγαπητὰ κατὰ Κύριον
τέκνα τῆς ἡμῶν μετριότητος, χάριν, εἰρήνην, ἔλεος,
εὐθηνίαν τε τῶν ἀγαθῶν καὶ ψυχικήν σωτηρίαν
ἐπεύχεται πᾶσιν ὑμῖν ἡ μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ
παντοκράτορος. Ἀπὸ τῆς ἀπολυθείσης συνοδικῆς
πράξεως τῆς ἡμῶν μετριότητος μέλλετε γνωρίσειν,
ὅπως ἐτάχθη εὑρίσκεσθαι ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης
Τραϊανουπόλεως εἰς τὴν αὐτὴν ἁγιωτάτην ἐκκλησίαν, καὶ ὅπως περιέστη ἔχειν τοῦτον αὐτὴν εἰς
κατάντημα. Ο γοῦν τοιοῦτος ἱερώτατος ἀρχιερεύς
καὶ γεννηθεὶς καὶ παιδευθεὶς ἐν τῇ θεοδοξάστῳ καὶ
Θεομεγαλύντῳ Κωνσταντινουπόλει καὶ συνέσει πνευ
καὶ πάντα τρόπον ἐπαγωνιζόμενοι ἀναστρέφεσθαι
καὶ πολιτεύεσθαι, ὡς ἁρμόζει Χριστιανοῖς ἀνθρώ
ποις, κατὰ τοὺς θεσμούς τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ καὶ
καθώς οι φιλευσεβεῖς τῶν Χριστιανῶν ἀπαιτοῦσι
νόμοι, ἀγάπην ἔχοντες μετ᾿ ἀλλήλων καὶ εἰρήνην,
ἐλεημοσύνην καὶ μετάδοσιν πρὸς τοὺς πένητας καὶ
τοὺς αἰχμαλώτους, ἐξαγορίαν πρὸς τοὺς πνευματι
κοὺς πατέρας, τῶν ἐκκλησιαστικῶν συνάξεων καὶ
τῶν εἰς Θεὸν ὑμνῳδιῶν μηδαμῶς ἀπολιμπανόμε
νοι, ἐπὶ καθάρσει καὶ ἁγιασμῷ τῶν οἰκείων φυσ
χῶν, καὶ ἁπλῶς εἰπεῖν, πάσης μὲν ἁμαρτίας
ἀπεχόμενοι, πάσης δὲ ἀγαθοεργίας αντεχόμενοι
ἐξ ἧς Θεὸς θεραπεύεται καὶ ἀμείβεται πλουσίως
τοὺς οἰκείους θεράποντας, ἵνα καὶ τὴν διὰ πλῆθος
ἁμαρτιῶν ἐπενεχθεῖσαν τῷ ἡμετέρῳ γένει κατα
γίδα τῆς βαρβαρικῆς ἐφόδου ὁ πλούσιος ἐν ἐλέει
καὶ οἰκτιρμοῖς φιλάνθρωπος Κύριος, τῶν οἰκείων
σπλάγχνων ἐπιμνησθεὶς, εἰς αἰθρίαν μεταποιήσῃ
οἶδε γὰρ ἐκπληροῦν τὰ θελήματα τῶν φοβουμένων
αὐτόν. Παρακελευόμεθα δὲ καὶ τοῦτο, ἵνα πάντα τὰ
τῆς Ἐκκλησίας δίκαια εὑρίσκωνται ὑπὸ τὴν ἐξου
σίαν τοῦ διαληφθέντος ἱερωτάτου μητροπολίτου,
καὶ ἐάν τις ἔφθασε καὶ κατέσχε τι ἐξ αὐτῶν, ἡ τις
ἀπ᾽ ὑμῶν τῶν κληρικῶν ἢ τῶν ἄλλων, εἴτε χωρι
φιαίαν γῆν, εἴτε ἀμπέλιον ἢ ὑδρομύλωνα ή περιβό
λιον ἢ αὐτουργὸν ἢ τι ἕτερον ἐκκλησιαστικών
δίκαιον, ἀπολύσῃ τοῦτο ἀπροφασίστως πρὸς αὐτόν·
ἐπειδὴ τὰ ἀφιερωμένα τῷ Θεῷ ἀναπόσπαστα καὶ
Ο αναφαίρετα τὸν ἀεὶ χρόνον τυγχάνειν ὀφείλει, οἷς
αφιέρωνται, καὶ ὁ χεῖρα πλεονέκτιν καὶ ἁρπαγα
ἐπιβάλλειν τούτοις ἐπιχειρῶν ὡς ἱερόσυλος κρίνεται,
παρ' αὐτῶν, καὶ ἐπιτιμίῳ καθυποβάλλεται, ὁ δὴ
ἐπιτίμιον ἀκολούθως καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν ἐπανατείνεται κατὰ τῶν τοιούτων, μέχρις ἂν φέροντες
ἐπανασώσωσι τῇ Ἐκκλησίᾳ τὰ παρ' αὐτῶν ἀφαιρες
θέντα· κατὰ γὰρ τὴν τῶν αὐτῶν θείων καὶ ἱερῶν
κανόνων παρακέλευσιν ὁ ῥηθεὶς ἱερώτατος μητρο
πολίτης ὀφείλει ἔχειν τὴν φροντίδα καὶ τὴν διοίκη
σιν πάντων τῶν τῆς Ἐκκλησίας πραγμάτων. Ποιεῖτε
τοίνυν ἐπιμελῶς, καθάπερ ἡ μετριότης ἡμῶν παρ
εγγυάται ὑμῖν, ἵνα καὶ ἡ τοῦ Θεοῦ χάρις στη μεθ'
ὑμῶν.
† Εἶχε το Μηνὶ Μαρτίῳ Ινδ. ζ.
Part XVII-XIXPars XVII - XIX
col. 1333–1334page 169 of 238
PG 152:1333του πατριαρχικού μοναστηρίου, πράγμα ποιείν Β' μέλλουσα καὶ τούτου ἕνεκα εἰς τε ἀρέσκειαν τοῦ Θεοῦ καὶ πολλὴν ἀποδοχὴν τῆς ἡμῶν μετριότητος. Ερρωσο κατὰ Κύριον, κ. τ. λ. + Είχε τό· Μηνὶ Μαρτίῳ Ινδ. ζ. † Η μετριότης ἡμῶν τὸ παρὸν ἀπολύουσα γράμμα παρακελεύεται δι' αὐτοῦ, ὥστε διοικεῖν τὰ τῆς Πα λαιᾶς Φωκαίας ἐκκλησιαστικὰ δίκαια τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην Φιλαδελφείας, ὑπέρτιμον καὶ ἔξαρχον πάσης Λυδίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸν ἀδελ φὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργόν, κατά τὴν ἐνοῦσαν αὐτῷ Χριστοῦ χάριτι σοφίαν καὶ ἀρετὴν καὶ πνευματικὴν ἐπιστήμην, καὶ διὰ φροντίδος τι θεσθαι τὴν σωτηρίαν τῶν ἐκεῖ εὑρισκομένων Χρι στιανῶν, ἔχειν δὲ αὐτὸν δὴ τὸν ἱερώτατον ἀρχιερέα καὶ ὑπέρτιμον καὶ ἐπ' ἀδείας ἀποτάττειν ἐπὶ τῇ διεξαγωγῇ τῶν τοιούτων ἐκκλησιαστικῶν δικαίων καὶ ἐνοχῶν, ὃν ἂν ἐθέλοι καὶ διακρίνοι ἱκανὸν καὶ ἁρμόδιον ἐπὶ τούτῳ· ὡσαύτως ἐπιτρέπομεν καὶ ἐκε χωροῦμεν τῷδε τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Φιλαδελφείας καὶ ὑπερτίμῳ, ἵνα καὶ ἐν ταῖς ἐνορίαις καὶ ἐπικρατείαις τῶν χηρευουσῶν ἁγιωτάτων ἐκκλησιῶν καὶ μὴ ἐπιδόσεως λόγῳ πρός τινας δοθεισῶν ἱερουρ γῇ ἐν αὐταῖς καὶ σφραγίζῃ ἀναγνώστας ἀπὸ τῶν ἐκεῖσε, καὶ ὑποδιακόνους καὶ διακόνους καὶ ἱερεῖς χειροτονῇ· ὅθεν ὀφείλουσιν οἵ τε κληρικοὶ τῆς Παν λαιάς Φωκαίας, πρεσβύτεροι, μοναχοὶ καὶ λαϊκοί, παντοίαν αἰδὼ καὶ τιμὴν ἀπονέμειν αὐτῷ καὶ ὑπεί κειν καὶ πειθαρχεῖν, ἐφ᾽ οἷς μέλλει λέγειν καὶ εἰσε ἡγεῖσθαι αὐτοῖς λυσιτελέσιν, ἀποδιδόναι τε καὶ τὸ ἀνῆκον κανονικὸν καὶ εἴ τι ἄλλο συνηθές ἐστι καὶ τεταγμένον ἀποδίδοσθαι παρ' αὐτῶν τῷ μέρει τῆς Ἐκκλησίας. Ἐπὶ τοῦτο γὰρ, κ. τ. λ. † Εἶχε τό· Μηνὶ Μαρτίῳ Ινδ. ζ. † Ἱερώτατε μητροπολίτα Φιλαδελφείας, ὑπέρτιμε καὶ ἔξαρχε πάσης Λυδίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι αγα πητὲ ἀδελφὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουρ γέ, χάρις εἴη καὶ εἰρήνη παρὰ Θεοῦ τῇ σῇ ἱερότητα. Ἐπεὶ ἔφθασεν ἡ μοναχὴ ἡ ἐπονομαζομένη Αγγελίνα ἡ Σεναχηρίνα καὶ διεπράξατο καὶ εἰργάσατο εἰς τὴν αὐτόθι σεβασμίαν γυναικείαν πατριαρχικὴν μονὴν, ἐπ' ὀνόματι τετιμημένην τῆς ὑπεράγνου Δεσποίνης καὶ Θεομήτορος καὶ ἐπικεκλημένην τοῦ κῦρ Δαυΐδ, ὅσα δὴ καὶ ἐποίησεν ἀνένδεκτα, οὐχ ὡς ἐχρῆν διατεθεῖσα, ἀλλὰ μᾶλλον καὶ ἐπὶ βλάβῃ ψυχικῇ τῶν ἐνασκουμένων ταύτῃ μοναχῶν, ἡ μετριότης ἡμῶν καὶ τῆς σωτηρίας μὲν ἁπάντων τῶν Χριστιανῶν φροντίζουσα, Χριστοῦ χάριτι, μάλιστα δὲ τῶν μονα χῶν, κατὰ Θεὸν προθεμένων καὶ ἐπαγγελλομένων βιοῦν, παραδηλοῖ καὶ ἀνατίθησι τῇ ἱερότητί σου διά τοῦ παρόντος γράμματος, ἐπιλαβέσθαι τοῦδε τοῦ πατριαρχικού μοναστηρίου τοῦ κῦρ Δαυΐδ καὶ ἔχειν τὴν ἐφορείαν τούτου καὶ πνευματικὴν ἐπίσκεψιν καὶ ἀνάκρισιν καὶ παντοίαν ἐπιμέλειαν τούτου καὶ προ μήθειαν καὶ διὰ φροντίδας ποιεῖσθαι ἀπὸ τῆς ἐνού σης τῇ ἱερότητί σου σοφίας καὶ πνευματικῆς διδα σκαλίας καὶ ἐπιστήμης, ὅπως ἂν αἱ ἐν τῷδε τῷ πατριαρχικῷ μοναστηρίῳ θεοφιλῶς ἀναστρέφοιντο καὶ κατὰ τὸ προσαρμόζον γυναιξὶν, ἐπανῃρημέναις τὸν μοναχικὸν βίον καὶ μόνῳ Θεῷ ἀφιερωμέναις, κατὰ τὰς πρὸς αὐτὸν συνθήκας τούτων καὶ ἐπαγγελίας, ταύτην δὲ τὴν Σεναχηρίναν, λύμηναμένην τὰς τῶν μοναχῶν ψυχὰς καὶ ἀνένδεκτα διαπραξαμένην, ἐκ τοῦ ἀπ᾿ ἐντεῦθεν ἀποδιώξῃς ἐκεῖθεν, ἵνα μὴ τῆς λύμης κακῶς μεταδῷ καὶ ταῖς ὑγιαινούσαις· τὸ γὰρ σπουδαζόμενον καὶ πραγματευόμενον ἡμῖν, ὡς οἶδε καὶ ἡ ἱεράτης σου, σωτηρία ἐστὶ ψυχῶν, ἔνθα δὴ καὶ μᾶλλον πρὸ τῶν ἄλλων ὀφείλομεν. Ὡσαύτως ἐπιμελείσθω ἡ ἱερότης σου καὶ ὅπως ἂν τὸ ῥηθὲν μα ναστήριον εἰς τὴν προτέραν σὺν Θεῷ ἐπανέλθοι εὐ ταξίαν καὶ κατάστασιν, καὶ τὰ ὑπ' αὐτὸ κτήματα βελτιοῖντο καὶ ἐπαύξοιντο, ἐπανασωθεῖεν δὲ καὶ ὅσα ἔφθασαν τινες οἰῳδήτινι τρόπῳ καὶ κατέσχον ἀμε τόχως καὶ δυναστεία χρησάμενοι· θάρρος γὰρ ἔχει καὶ ἀκριβῆ πληροφορίαν ή μετριότης ἡμῶν, ὡς ταῖς θεαρέστοις καὶ ἐπιμελείαις τῆς ἱερότητός σου καὶ ἐν τούτῳ καὶ κατ' ἄμφω τὴν εἰς τὸ κρεῖττον ἐπίδοτορος ἐπὶ τῇ κατὰ τὴν θεοφύλακτον καὶ θεομεγά σιν καὶ ὠφέλειαν λήψεται τὸ δηλωθεν πατριαρχικών μοναστήριον, ὀφειλουσῶν καὶ τῶν μοναχῶν κατὰ τὸ, ὅπερ ἔχουσι, χρέος ὑπείκειν καὶ πειθαρχεῖν τῇ ἱε ρότητί σου ἐν ἅπασιν· ἀποστολικαῖς γὰρ παραινέσεσιν ἐξακολουθεῖν μέλλουσιν, ὡς παρεγγυώμεθα καὶ ἅμα ὡς τῆς πρὸς τὴν ἱερότητά σου αἰδοῦς καὶ εὐ πειθείας αὐτῶν καὶ τιμῆς εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα διαβαινούσης καὶ ἀναφερομένης· ὅθεν καὶ οὐδεὶς ὀφείλε: ἐπαγαγεῖν εἰς τοῦτο ἐμποδισμόν τινα ἐναντίωσιν τῇ ἱερότητί σου, εἰ μὴ βούλοιτο, και ὁποῖος ἄρα καὶ ᾖ, ἐκκλησιαστικῆς ἐπεξελεύσεως πειραθῆναι. Ποιείτω τοίνυν ἐπιμελῶς καὶ ἀμεταθέτως ἡ ἱερότης σου κατὰ τὴν πρὸς αὐτὴν ἡμετέραν ἀνάθεσιν ἐπὶ λυσιτελείᾳ, ὡς δεδήλωται, τοῦ τοιού † Ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Μάκρης, ὑπέρτιμος, ἀγαπητὸς κατὰ Κύριον ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετ τριότητος καὶ συλλειτουργός, πορισάμενος σεπτόν πρόσταγμα τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκρά λυντον Κωνσταντινούπολιν διακειμένη σεβασμία μου νῇ, τῇ εἰς ὄνομα τιμωμένῃ τῆς ἁγίας καὶ ζωαρχικῆς Τριάδος, ᾐτήσατο, ὡς ἂν λάβῃ ταύτην καὶ παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος διὰ γράμματος αὐτῆς. Ἡ γοῦν μετριότης ἡμῶν, τὸ παρὸν ἀπολύοντα γράμμα, παρακελεύεται δι' αὐτοῦ, ὡς ἂν, ταττομένου παρά τῆς ἡμῶν μετριότητος εἰς τὴν ἡγουμενείαν τῆς εἰπ ρημένης μονῆς, ὃν ἂν ἐκλέγηται καὶ σφραγίζῃ αὕτη, ὅτε μὲν εὑρίσκεται ὁ διαληφθεὶς ἱερώτατος μητρ. πολίτης Μάκρης ἐπιδημῶν τῇ βασιλίδι τῶν πόλεων, κρατῇ καὶ ἐφορεύῃ οὗτος τὴν αὐτὴν σεβασμίαν μου νην, ἐπιμελούμενος καὶ φροντίζων αὐτῆς κατὰ τὸ δυνατόν, εὑρισκομένου καὶ τοῦ ἀποταχθέντος παρέ τῆς ἡμῶν μετριότητος εἰς τὴν ἡγουμενείαν αὐτῆς
XVII. Callistus jubet metropolitam Philadelphia mo- του πατριαρχικού μοναστηρίου, πράγμα ποιείν
nasterium David inspicere.
Β'
μέλλουσα καὶ τούτου ἕνεκα εἰς τε ἀρέσκειαν τοῦ
Θεοῦ καὶ πολλὴν ἀποδοχὴν τῆς ἡμῶν μετριότητος.
Ερρωσο κατὰ Κύριον, κ. τ. λ.
+ Είχε τό· Μηνὶ Μαρτίῳ Ινδ. ζ.
XVIII. Callistus metropolita Philadelphiæ committit
jura ecclesiastica curanda in Antiqua Phocæa.
† Η μετριότης ἡμῶν τὸ παρὸν ἀπολύουσα γράμμα
παρακελεύεται δι' αὐτοῦ, ὥστε διοικεῖν τὰ τῆς Πα
λαιᾶς Φωκαίας ἐκκλησιαστικὰ δίκαια τὸν ἱερώτατον
μητροπολίτην Φιλαδελφείας, ὑπέρτιμον καὶ ἔξαρχον
πάσης Λυδίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸν ἀδελ
φὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργόν, κατά
τὴν ἐνοῦσαν αὐτῷ Χριστοῦ χάριτι σοφίαν καὶ ἀρετὴν
καὶ πνευματικὴν ἐπιστήμην, καὶ διὰ φροντίδος τι
θεσθαι τὴν σωτηρίαν τῶν ἐκεῖ εὑρισκομένων Χριστιανῶν, ἔχειν δὲ αὐτὸν δὴ τὸν ἱερώτατον ἀρχιερέα
καὶ ὑπέρτιμον καὶ ἐπ' ἀδείας ἀποτάττειν ἐπὶ τῇ
διεξαγωγῇ τῶν τοιούτων ἐκκλησιαστικῶν δικαίων
καὶ ἐνοχῶν, ὃν ἂν ἐθέλοι καὶ διακρίνοι ἱκανὸν καὶ
ἁρμόδιον ἐπὶ τούτῳ· ὡσαύτως ἐπιτρέπομεν καὶ ἐκε
χωροῦμεν τῷδε τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Φιλαδελφείας καὶ ὑπερτίμῳ, ἵνα καὶ ἐν ταῖς ἐνορίαις καὶ
ἐπικρατείαις τῶν χηρευουσῶν ἁγιωτάτων ἐκκλησιῶν
καὶ μὴ ἐπιδόσεως λόγῳ πρός τινας δοθεισῶν ἱερουρ
γῇ ἐν αὐταῖς καὶ σφραγίζῃ ἀναγνώστας ἀπὸ τῶν
ἐκεῖσε, καὶ ὑποδιακόνους καὶ διακόνους καὶ ἱερεῖς
χειροτονῇ· ὅθεν ὀφείλουσιν οἵ τε κληρικοὶ τῆς Παν
λαιάς Φωκαίας, πρεσβύτεροι, μοναχοὶ καὶ λαϊκοί,
παντοίαν αἰδὼ καὶ τιμὴν ἀπονέμειν αὐτῷ καὶ ὑπείκειν καὶ πειθαρχεῖν, ἐφ᾽ οἷς μέλλει λέγειν καὶ εἰσε
ἡγεῖσθαι αὐτοῖς λυσιτελέσιν, ἀποδιδόναι τε καὶ τὸ
ἀνῆκον κανονικὸν καὶ εἴ τι ἄλλο συνηθές ἐστι καὶ
τεταγμένον ἀποδίδοσθαι παρ' αὐτῶν τῷ μέρει τῆς
Ἐκκλησίας. Ἐπὶ τοῦτο γὰρ, κ. τ. λ.
† Εἶχε τό· Μηνὶ Μαρτίῳ Ινδ. ζ.
† Ἱερώτατε μητροπολίτα Φιλαδελφείας, ὑπέρτιμε
καὶ ἔξαρχε πάσης Λυδίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι αγαπητὲ ἀδελφὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουρ
γέ, χάρις εἴη καὶ εἰρήνη παρὰ Θεοῦ τῇ σῇ ἱερότητα.
Ἐπεὶ ἔφθασεν ἡ μοναχὴ ἡ ἐπονομαζομένη Αγγελίνα
ἡ Σεναχηρίνα καὶ διεπράξατο καὶ εἰργάσατο εἰς τὴν
αὐτόθι σεβασμίαν γυναικείαν πατριαρχικὴν μονὴν,
ἐπ' ὀνόματι τετιμημένην τῆς ὑπεράγνου Δεσποίνης
καὶ Θεομήτορος καὶ ἐπικεκλημένην τοῦ κῦρ Δαυΐδ,
ὅσα δὴ καὶ ἐποίησεν ἀνένδεκτα, οὐχ ὡς ἐχρῆν διατε
θεῖσα, ἀλλὰ μᾶλλον καὶ ἐπὶ βλάβῃ ψυχικῇ τῶν
ἐνασκουμένων ταύτῃ μοναχῶν, ἡ μετριότης ἡμῶν
καὶ τῆς σωτηρίας μὲν ἁπάντων τῶν Χριστιανῶν
φροντίζουσα, Χριστοῦ χάριτι, μάλιστα δὲ τῶν μοναχῶν, κατὰ Θεὸν προθεμένων καὶ ἐπαγγελλομένων
βιοῦν, παραδηλοῖ καὶ ἀνατίθησι τῇ ἱερότητί σου διά
τοῦ παρόντος γράμματος, ἐπιλαβέσθαι τοῦδε τοῦ
πατριαρχικού μοναστηρίου τοῦ κῦρ Δαυΐδ καὶ ἔχειν
τὴν ἐφορείαν τούτου καὶ πνευματικὴν ἐπίσκεψιν καὶ
ἀνάκρισιν καὶ παντοίαν ἐπιμέλειαν τούτου καὶ προ
μήθειαν καὶ διὰ φροντίδας ποιεῖσθαι ἀπὸ τῆς ἐνούσης τῇ ἱερότητί σου σοφίας καὶ πνευματικῆς διδα
σκαλίας καὶ ἐπιστήμης, ὅπως ἂν αἱ ἐν τῷδε τῷ
πατριαρχικῷ μοναστηρίῳ θεοφιλῶς ἀναστρέφοιντο
καὶ κατὰ τὸ προσαρμόζον γυναιξὶν, ἐπανῃρημέναις
τὸν μοναχικὸν βίον καὶ μόνῳ Θεῷ ἀφιερωμέναις,
κατὰ τὰς πρὸς αὐτὸν συνθήκας τούτων καὶ ἐπαγγε
λίας, ταύτην δὲ τὴν Σεναχηρίναν, λύμηναμένην τὰς
τῶν μοναχῶν ψυχὰς καὶ ἀνένδεκτα διαπραξαμένην,
ἐκ τοῦ ἀπ᾿ ἐντεῦθεν ἀποδιώξῃς ἐκεῖθεν, ἵνα μὴ τῆς
λύμης κακῶς μεταδῷ καὶ ταῖς ὑγιαινούσαις· τὸ γὰρ
σπουδαζόμενον καὶ πραγματευόμενον ἡμῖν, ὡς οἶδε
καὶ ἡ ἱεράτης σου, σωτηρία ἐστὶ ψυχῶν, ἔνθα δὴ καὶ
μᾶλλον πρὸ τῶν ἄλλων ὀφείλομεν. Ὡσαύτως ἐπιμελείσθω ἡ ἱερότης σου καὶ ὅπως ἂν τὸ ῥηθὲν μα
ναστήριον εἰς τὴν προτέραν σὺν Θεῷ ἐπανέλθοι εὐ
ταξίαν καὶ κατάστασιν, καὶ τὰ ὑπ' αὐτὸ κτήματα
βελτιοῖντο καὶ ἐπαύξοιντο, ἐπανασωθεῖεν δὲ καὶ ὅσα
ἔφθασαν τινες οἰῳδήτινι τρόπῳ καὶ κατέσχον ἀμε
τόχως καὶ δυναστεία χρησάμενοι· θάρρος γὰρ ἔχει
καὶ ἀκριβῆ πληροφορίαν ή μετριότης ἡμῶν, ὡς ταῖς
θεαρέστοις καὶ ἐπιμελείαις τῆς ἱερότητός σου καὶ
ἐν τούτῳ καὶ κατ' ἄμφω τὴν εἰς τὸ κρεῖττον ἐπίδο- τορος ἐπὶ τῇ κατὰ τὴν θεοφύλακτον καὶ θεομεγά
σιν καὶ ὠφέλειαν λήψεται τὸ δηλωθεν πατριαρχικών
μοναστήριον, ὀφειλουσῶν καὶ τῶν μοναχῶν κατὰ τὸ,
ὅπερ ἔχουσι, χρέος ὑπείκειν καὶ πειθαρχεῖν τῇ ἱερότητί σου ἐν ἅπασιν· ἀποστολικαῖς γὰρ παραινέσεσιν ἐξακολουθεῖν μέλλουσιν, ὡς παρεγγυώμεθα καὶ
ἅμα ὡς τῆς πρὸς τὴν ἱερότητά σου αἰδοῦς καὶ εὐ
πειθείας αὐτῶν καὶ τιμῆς εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα
διαβαινούσης καὶ ἀναφερομένης· ὅθεν καὶ οὐδεὶς
ὀφείλε: ἐπαγαγεῖν εἰς τοῦτο ἐμποδισμόν τινα
ἐναντίωσιν τῇ ἱερότητί σου, εἰ μὴ βούλοιτο, και
ὁποῖος ἄρα καὶ ᾖ, ἐκκλησιαστικῆς ἐπεξελεύσεως
πειραθῆναι. Ποιείτω τοίνυν ἐπιμελῶς καὶ ἀμεταθέτως ἡ ἱερότης σου κατὰ τὴν πρὸς αὐτὴν ἡμετέραν
ἀνάθεσιν ἐπὶ λυσιτελείᾳ, ὡς δεδήλωται, τοῦ τοιού
XIX. Patriarcha inspectionem monasterii Hodegon
committit metropolite Macre.
† Ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Μάκρης, ὑπέρτιμος, ἀγαπητὸς κατὰ Κύριον ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετ
τριότητος καὶ συλλειτουργός, πορισάμενος σεπτόν
πρόσταγμα τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκρά
λυντον Κωνσταντινούπολιν διακειμένη σεβασμία μου
νῇ, τῇ εἰς ὄνομα τιμωμένῃ τῆς ἁγίας καὶ ζωαρχι
κῆς Τριάδος, ᾐτήσατο, ὡς ἂν λάβῃ ταύτην καὶ παρὰ
τῆς ἡμῶν μετριότητος διὰ γράμματος αὐτῆς. Ἡ
γοῦν μετριότης ἡμῶν, τὸ παρὸν ἀπολύοντα γράμμα,
παρακελεύεται δι' αὐτοῦ, ὡς ἂν, ταττομένου παρά
τῆς ἡμῶν μετριότητος εἰς τὴν ἡγουμενείαν τῆς εἰπ
ρημένης μονῆς, ὃν ἂν ἐκλέγηται καὶ σφραγίζῃ αὕτη,
ὅτε μὲν εὑρίσκεται ὁ διαληφθεὶς ἱερώτατος μητρ.-
πολίτης Μάκρης ἐπιδημῶν τῇ βασιλίδι τῶν πόλεων,
κρατῇ καὶ ἐφορεύῃ οὗτος τὴν αὐτὴν σεβασμίαν μου
νην, ἐπιμελούμενος καὶ φροντίζων αὐτῆς κατὰ τὸ
δυνατόν, εὑρισκομένου καὶ τοῦ ἀποταχθέντος παρέ
τῆς ἡμῶν μετριότητος εἰς τὴν ἡγουμενείαν αὐτῆς·
Part XXPars XX
col. 1335–1336page 170 of 238
PG 152:1335ὅτε δὲ εἰς τὴν λαχοῦσαν αὐτὸν ἁγιωτάτην εκκλησίαν ἡ ἀντιποιούμενος, ἀπέλαυε καὶ πνευματικῆς στοργής εὑρίσκεται ὁ αὐτὸς ἱερώτατος μητροπολίτης, ἵνα μήτε αὐτὸς οὗτος ἐφορεύῃ τὴν δηλωθεῖσαν σεβα σμίαν μονὴν, μήτε ἄλλῳ τινὶ τὴν αὐτῆς ἐφορείαν καταλίπῃ, ἀλλὰ εὑρίσκεται ὁ καὶ πρότερον εἰς τὴν ἡγουμενείαν ἀποταχθεὶς αὐτῆς παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος πᾶσαν τὴν τῆς μονῆς φροντίδα καὶ ἐπιμέλειαν ἔχων, ἀνακρινόμενος παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος. Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἐγένετο τῷ διαληφθέντι ἱερωτάτῳ μητροπολίτῃ Μάκρης και τὸ παρὸν γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος. † Εἶχε τό Μηνὶ Μαρτίῳ Ινδ. ζ', διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρός. Η συνοδικῶς γεγονυία μετάθεσις τοῦ ἐπισκόπου Βλαντιμήρου, κυροῦ ᾿Αλεξίου, ἐπὶ τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας. καὶ διαθέσεως καὶ παρὰ τοῦ ἱερωτάτου ἀρχιερέως πάσης Ρωσίας, κῦρ Θεογνώστου ἐκείνου, εἰς τὴν τοιαύτην ἀρχιερατικὴν ἀρχὴν καλῶς διαπρέψαντος καὶ τὴν διοίκησιν τῶν ἀνηκόντων ἐκείνῳ δικαίων και τεπιστεύθη, ὡς ἱκανὸς ψυχῶν καὶ πραγμάτων προΐ στασθαι, καὶ εἰς τὸ τῆς ἐπισκοπῆς ἀνήχθη παρ' ἐκεί νου ἀξίωμα, εἶτα καὶ ὡς τοιοῦτον γινώσκων αὐτὸν ὁ διαληφθεὶς ἀρχιερεὺς, κῦρ Θεόγνωστος, ἐξ αὐτῆς τῆς πείρας καὶ τῶν πραγμάτων, ἔγραψε καὶ παρτ κάλεσεν εἰς τὴν ἁγιωτάτην τοῦ Θεοῦ Μεγάλην Εκ κλησίαν, καὶ συνέστησε τοῦτον ἀξίω; καὶ δυνατῶς ἔχοντα καὶ αὐτὴν τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν Κυ βου καὶ πάσης Ρωσίας ἀρχιερατικῶς διεξάγειν. δ δὴ καὶ ἡμεῖς κατὰ τὸ εἰκὸς ἐξετάσει δεδωκότες ἀκρι δεστάτῃ ἐπὶ ὁλόκληρον ἤδη ἐνιαυτὸν οὕτως ἔχον ταῖς ἀληθείαις εύρομεν καὶ κατὰ πάντα σύμφωνον ταῖς μαρτυρίαις ταῖς ὑπὲρ αὐτοῦ ἀπό τε τῶν ἐκεῖθεν ἐν ταῦθα ἐρχομένων Ῥωμαίων καὶ ἀπὸ τῆς καλῆς καὶ † Ἡ ἁγία τοῦ Θεοῦ καθολικὴ καὶ ἀποστολικὴ ἐπαινετῆς φήμης τοῦ ὀνόματος αὐτοῦ, ἀλλὰ δὴ καὶ Εκκλησία κατὰ τὴν δοθεῖσαν αὐτῇ ἄνωθεν, Χριστοῦ αὐτῶν τῶν Ρώσων, ἄλλοτε κατ' ἄλλους καιροὺς ἐρ χάριτι, αήττητον ἰσχύν τε καὶ δύναμιν ἐπὶ τὸ λυσιχομένων ἐνταῦθα καὶ ἀγαθὰ ὑπὲρ αὐτοῦ μαρτυρούν τελέστερον ἀεὶ τὰ πάντα διοικονομουμένη, καὶ εἰς των (έγραψε δὲ ἀρτίως καὶ ὁ εὐγενέστατος μέγας πάσας μὲν τὰς ἑκασταχοῦ εὑρισκομένας ἁγιωτάτας ρήξ, κατὰ Κύριον παθεινότατος καὶ γνησιώτατος ἐκκλησίας ἐνδείκνυται την φροντίδα ταύτης καὶ ἐπι υἱὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Ιωάννης, ὑπὲρ αὐτ μέλειαν, ὅπως ἂν αὗται καλῶς καὶ κατὰ τὸν τοῦ τοῦ εἰς τε τὸν κράτιστον καὶ ἅγιόν μου αυτοκράτορα Κυρίου νόμου διοικούντο καὶ διεξάγοιντο πολλῷ δὲ καὶ εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Θεοῦ Μεγάλην Εκκλησία»), πλέον φροντίζει καὶ προμηθεύεται τῶν πόρρω που ἡμεῖς, εἰ καὶ οὐδὲν ἦν σύνηθες διόλου οὐδὲ ἀσφαλὲς καὶ μικρὰν διακειμένων τοιούτων ἁγιωτάτων ἐκκλη τοῦτο τῇ Ἐκκλησίᾳ, ὅμως διὰ τὰς ἀξιοπίστους καὶ σιῶν, πλήθει πολυανθρώπου ἔθνους καὶ ὑπεροχῇ ῥη. Ο συστατικὰς ταύτας μαρτυρίας καὶ τὴν ἐνάρετον καὶ γικῆς ἐξουσίας διαφερουσῶν, τὰ προσήκοντα ἑαυτῇ διαπραττομένη καὶ ὀφειλόμενα, ἔνθα μάλιστα τὸ προ κείμενόν ἐστι σπούδασμα ψυχῶν ἁγιασμὸς καὶ ὠφε λεια. Τούτου δὴ χάριν καὶ τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, πολλὴν καὶ μεγά λην τὴν ἐπικράτειαν ἔχουσαν καὶ Χριστωνύμῳ κατὰ μυριάδας εὐθυνομένην λαῷ, ἐν ταύτῃ δοξαζομένου τοῦ ὀνόματος τοῦ Θεοῦ, διὰ πολλῆς ἄγει τιμῆς ἡ τοῦ Θεοῦ ἁγία Εκκλησία, καὶ παντὶ τρόπῳ ταύτης βού λεται προνοείσθαι καὶ συναίρεσθαι ταύτῃ καὶ βοη θεῖν· ἐπειδὴ καὶ πολλοὺς πλησιοχωροῦντας ἔχει ἐκεῖ σε τοὺς ἀσεβεῖς τε καὶ πυρσολάτρας. Διὰ ταῦτα καὶ κατὰ τοὺς πολυειδεῖς καὶ ἀρίστους τρόπους τῶν οἱ κονομιῶν αὐτῆς τοὺς εὐδοκιμοῦντας ἐπὶ πολλοῖς ἡ προτερήμασι προσφόρους ἱεροὺς ἄνδρας καὶ ἐπὶ τῶν προτέρων χρόνων εἰς τὴν τοιαύτην ἀρχιερατικὴν προστασία, ἐγκατέστησε μετὰ τῆς πρεπούσης δοκι μασίας. Καὶ νῦν οὖν ὁμοίως διὰ πολλῆς εἶχε φροντίδος ἀπὸ τῶν κατὰ τὴν θεοδόξαστον, Θεοφύλακτον καὶ θεομεγάλωντον Κωνσταντινούπολιν εὑρεῖν καὶ ἐκλέ ξασθαι ἄνδρα τῶν ἀρετῇ διαλαμπόντων καὶ ἐπισήμων καὶ λόγου δυνάμει διαφερόντων τε καὶ εὐδοκιμούντων καὶ πεῖραν ἱερῶν κανόνων καὶ ἀκρίβειαν νόμων φιλευσεβῶν ἔχοντα, καὶ ἐγκαταστῆσαι τοιοῦ τον ἀρχιερέα καὶ ἐξαποστεῖναι ἐκεῖσε εἰς τὸ ποιμαίς γειν καλῶς καὶ κατὰ τὸν προσήκοντα λόγον τὴν δη θεῖσαν ἁγιωτάτην ἐκκλησίαν. Ἐπεὶ δὲ ὁ θεοφιλέστατος ἐπίσκοπος Βλαδιμήρου, κυρ Αλέξιος, ἐκεῖσε γεννηθεὶς καὶ τραφείς καὶ εὐλαβείας καὶ ἀρετῆς θεάρεστον αὐτοῦ ἀγωγὴν διεκρίναμεν τοῦτο γενέ σθαι, πλὴν εἰς αὐτὸν δὴ τοῦτον καὶ μόνον τὸν κύρ ᾿Αλέξιον, οὐ μὴν δὴ παραχωροῦμεν, οὐδὲ ἐνδιδόαμεν ὅλως ἕτερόν τινα εἰς τὸ ἑξῆς ἀπὸ τῆς Ρωσίας ὁρμώ μενον ἀρχιερέα ἐκεῖσε γενέσθαι, ἀλλὰ ἀπὸ ταύτης τῆς θεοδοξάστου καὶ θεομεγαλύντου καὶ εὐδαίμονος Κωνσταντινουπόλεως ἀρετῇ τε καὶ ἀγαθοῖς τρόποις σεμνυνόμενον, ἐν δυνάμει λόγου καὶ εἰδήσει καὶ πεί ρα τῶν νομίμων τῆς Ἐκκλησίας ἐγνωσμένον καὶ ἐν τετραμμένον, ὡς εἴρηται, ἐπὶ τῷ συμφερόντως καὶ μετὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴν καὶ κανονικήν παρατήρησιν τά τε παρεμπίπτοντα κανονικά ζητήματα διεξ ἄγειν καὶ τὸν ἐκεῖ Χριστώνυμον λαὸν ἐπὶ νομάς των τηριώδεις ενάγειν, ἑαυτῷ ἀρκοῦντα καὶ μηδενὸς ἐτέ ρωθεν προσδεόμενον, δ δὴ καὶ τοὺς μεθ᾿ ἡμᾶς πα τριαρχεύσοντας ἀξιοῦμεν οὕτως ἀποπληρούν, ὡς καλῶς ἔχον καὶ τὰ μέγιστα συμβαλλόμενον εἰς οίκο δομὴν τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ. Ὅθεν καὶ συνδιασκε ψαμένη ἡ μετριότης ἡμῶν τῇ καθ' ἡμᾶς ἱερᾷ καὶ θείᾳ συνόδῳ τῶν καθευρεθέντων ἐνταῦθα ἱερωτάτων ἀρχιερέων, ὑπερτίμων, ἀγαπητῶν κατὰ Κύριον ἀδελ φῶν καὶ συλλειτουργῶν αὐτῆς, τοῦ Χαλκηδόνος, τοῦ Μελενίκου, τοῦ Ποντοηρακλείας, τοῦ Ρόδου, τοῦ Χριστουπόλεως, του Μιτυλήνης, τοῦ ᾿Απρω, τοῦ Μαδύτων, τοῦ Καλλιουπόλεως, τοῦ Τενέδου, τοῦ Γαρέλ λης καὶ τοῦ Εξαμιλίων, κατέστησεν ἀρτίω; τοῦτον δὴ τὸν κύριον ᾿Αλέξιον εἰς τέλειον μητροπολίτην Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, μετατεθέντα καὶ ἀνα χθέντα ἐπὶ τίνδε τὴν θρόνον, ὡς μείζονα, διὰ τὴν
ὅτε δὲ εἰς τὴν λαχοῦσαν αὐτὸν ἁγιωτάτην εκκλησίαν ἡ ἀντιποιούμενος, ἀπέλαυε καὶ πνευματικῆς στοργής
εὑρίσκεται ὁ αὐτὸς ἱερώτατος μητροπολίτης, ἵνα
μήτε αὐτὸς οὗτος ἐφορεύῃ τὴν δηλωθεῖσαν σεβα
σμίαν μονὴν, μήτε ἄλλῳ τινὶ τὴν αὐτῆς ἐφορείαν
καταλίπῃ, ἀλλὰ εὑρίσκεται ὁ καὶ πρότερον εἰς τὴν
ἡγουμενείαν ἀποταχθεὶς αὐτῆς παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος πᾶσαν τὴν τῆς μονῆς φροντίδα καὶ ἐπιμέλειαν ἔχων, ἀνακρινόμενος παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος. Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἐγένετο
τῷ διαληφθέντι ἱερωτάτῳ μητροπολίτῃ Μάκρης και
τὸ παρὸν γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος.
† Εἶχε τό Μηνὶ Μαρτίῳ Ινδ. ζ', διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρός.
XX. Synodus Alexium, episcopum Vladimirie, nominat-metropolitam Kioviæ et totius Russiæ.
Η συνοδικῶς γεγονυία μετάθεσις τοῦ ἐπισκόπου
Βλαντιμήρου, κυροῦ ᾿Αλεξίου, ἐπὶ τὴν ἁγιωτάτην
μητρόπολιν Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας.
καὶ διαθέσεως καὶ παρὰ τοῦ ἱερωτάτου ἀρχιερέως
πάσης Ρωσίας, κῦρ Θεογνώστου ἐκείνου, εἰς τὴν
τοιαύτην ἀρχιερατικὴν ἀρχὴν καλῶς διαπρέψαντος
καὶ τὴν διοίκησιν τῶν ἀνηκόντων ἐκείνῳ δικαίων και
τεπιστεύθη, ὡς ἱκανὸς ψυχῶν καὶ πραγμάτων προΐστασθαι, καὶ εἰς τὸ τῆς ἐπισκοπῆς ἀνήχθη παρ' ἐκείνου ἀξίωμα, εἶτα καὶ ὡς τοιοῦτον γινώσκων αὐτὸν ὁ
- διαληφθεὶς ἀρχιερεὺς, κῦρ Θεόγνωστος, ἐξ αὐτῆς
τῆς πείρας καὶ τῶν πραγμάτων, ἔγραψε καὶ παρτ
κάλεσεν εἰς τὴν ἁγιωτάτην τοῦ Θεοῦ Μεγάλην Εκκλησίαν, καὶ συνέστησε τοῦτον ἀξίω; καὶ δυνατῶς
ἔχοντα καὶ αὐτὴν τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν Κυβου καὶ πάσης Ρωσίας ἀρχιερατικῶς διεξάγειν. δ
δὴ καὶ ἡμεῖς κατὰ τὸ εἰκὸς ἐξετάσει δεδωκότες ἀκρι
δεστάτῃ ἐπὶ ὁλόκληρον ἤδη ἐνιαυτὸν οὕτως ἔχον ταῖς
ἀληθείαις εύρομεν καὶ κατὰ πάντα σύμφωνον ταῖς
μαρτυρίαις ταῖς ὑπὲρ αὐτοῦ ἀπό τε τῶν ἐκεῖθεν ἐνταῦθα ἐρχομένων Ῥωμαίων καὶ ἀπὸ τῆς καλῆς καὶ
† Ἡ ἁγία τοῦ Θεοῦ καθολικὴ καὶ ἀποστολικὴ ἐπαινετῆς φήμης τοῦ ὀνόματος αὐτοῦ, ἀλλὰ δὴ καὶ
Εκκλησία κατὰ τὴν δοθεῖσαν αὐτῇ ἄνωθεν, Χριστοῦ αὐτῶν τῶν Ρώσων, ἄλλοτε κατ' ἄλλους καιροὺς ἐρχάριτι, αήττητον ἰσχύν τε καὶ δύναμιν ἐπὶ τὸ λυσι- χομένων ἐνταῦθα καὶ ἀγαθὰ ὑπὲρ αὐτοῦ μαρτυρούν
τελέστερον ἀεὶ τὰ πάντα διοικονομουμένη, καὶ εἰς των (έγραψε δὲ ἀρτίως καὶ ὁ εὐγενέστατος μέγας
πάσας μὲν τὰς ἑκασταχοῦ εὑρισκομένας ἁγιωτάτας ρήξ, κατὰ Κύριον παθεινότατος καὶ γνησιώτατος
ἐκκλησίας ἐνδείκνυται την φροντίδα ταύτης καὶ ἐπι υἱὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Ιωάννης, ὑπὲρ αὐτ
μέλειαν, ὅπως ἂν αὗται καλῶς καὶ κατὰ τὸν τοῦ τοῦ εἰς τε τὸν κράτιστον καὶ ἅγιόν μου αυτοκράτορα
Κυρίου νόμου διοικούντο καὶ διεξάγοιντο πολλῷ δὲ καὶ εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Θεοῦ Μεγάλην Εκκλησία»),
πλέον φροντίζει καὶ προμηθεύεται τῶν πόρρω που ἡμεῖς, εἰ καὶ οὐδὲν ἦν σύνηθες διόλου οὐδὲ ἀσφαλὲς
καὶ μικρὰν διακειμένων τοιούτων ἁγιωτάτων ἐκκλη
τοῦτο τῇ Ἐκκλησίᾳ, ὅμως διὰ τὰς ἀξιοπίστους καὶ
σιῶν, πλήθει πολυανθρώπου ἔθνους καὶ ὑπεροχῇ ῥη. Ο συστατικὰς ταύτας μαρτυρίας καὶ τὴν ἐνάρετον καὶ
γικῆς ἐξουσίας διαφερουσῶν, τὰ προσήκοντα ἑαυτῇ
διαπραττομένη καὶ ὀφειλόμενα, ἔνθα μάλιστα τὸ προκείμενόν ἐστι σπούδασμα ψυχῶν ἁγιασμὸς καὶ ὠφε
λεια. Τούτου δὴ χάριν καὶ τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, πολλὴν καὶ μεγά
λην τὴν ἐπικράτειαν ἔχουσαν καὶ Χριστωνύμῳ κατὰ
μυριάδας εὐθυνομένην λαῷ, ἐν ταύτῃ δοξαζομένου
τοῦ ὀνόματος τοῦ Θεοῦ, διὰ πολλῆς ἄγει τιμῆς ἡ τοῦ
Θεοῦ ἁγία Εκκλησία, καὶ παντὶ τρόπῳ ταύτης βού
λεται προνοείσθαι καὶ συναίρεσθαι ταύτῃ καὶ βοηθεῖν· ἐπειδὴ καὶ πολλοὺς πλησιοχωροῦντας ἔχει ἐκεῖσε τοὺς ἀσεβεῖς τε καὶ πυρσολάτρας. Διὰ ταῦτα καὶ
κατὰ τοὺς πολυειδεῖς καὶ ἀρίστους τρόπους τῶν οἱ
κονομιῶν αὐτῆς τοὺς εὐδοκιμοῦντας ἐπὶ πολλοῖς ἡ
προτερήμασι προσφόρους ἱεροὺς ἄνδρας καὶ ἐπὶ τῶν
προτέρων χρόνων εἰς τὴν τοιαύτην ἀρχιερατικὴν
προστασία, ἐγκατέστησε μετὰ τῆς πρεπούσης δοκιμασίας. Καὶ νῦν οὖν ὁμοίως διὰ πολλῆς εἶχε φροντίδος ἀπὸ τῶν κατὰ τὴν θεοδόξαστον, Θεοφύλακτον καὶ
θεομεγάλωντον Κωνσταντινούπολιν εὑρεῖν καὶ ἐκλέξασθαι ἄνδρα τῶν ἀρετῇ διαλαμπόντων καὶ ἐπισήμων καὶ λόγου δυνάμει διαφερόντων τε καὶ εὐδοκι
μούντων καὶ πεῖραν ἱερῶν κανόνων καὶ ἀκρίβειαν
νόμων φιλευσεβῶν ἔχοντα, καὶ ἐγκαταστῆσαι τοιοῦτον ἀρχιερέα καὶ ἐξαποστεῖναι ἐκεῖσε εἰς τὸ ποιμαίς
γειν καλῶς καὶ κατὰ τὸν προσήκοντα λόγον τὴν δηθεῖσαν ἁγιωτάτην ἐκκλησίαν. Ἐπεὶ δὲ ὁ θεοφιλέστατος ἐπίσκοπος Βλαδιμήρου, κυρ Αλέξιος, ἐκεῖσε
γεννηθεὶς καὶ τραφείς καὶ εὐλαβείας καὶ ἀρετῆς
1*
θεάρεστον αὐτοῦ ἀγωγὴν διεκρίναμεν τοῦτο γενέ
σθαι, πλὴν εἰς αὐτὸν δὴ τοῦτον καὶ μόνον τὸν κύρ
᾿Αλέξιον, οὐ μὴν δὴ παραχωροῦμεν, οὐδὲ ἐνδιδόαμεν
ὅλως ἕτερόν τινα εἰς τὸ ἑξῆς ἀπὸ τῆς Ρωσίας ὁρμώ
μενον ἀρχιερέα ἐκεῖσε γενέσθαι, ἀλλὰ ἀπὸ ταύτης
τῆς θεοδοξάστου καὶ θεομεγαλύντου καὶ εὐδαίμονος
Κωνσταντινουπόλεως ἀρετῇ τε καὶ ἀγαθοῖς τρόποις
σεμνυνόμενον, ἐν δυνάμει λόγου καὶ εἰδήσει καὶ πείρα τῶν νομίμων τῆς Ἐκκλησίας ἐγνωσμένον καὶ ἐν
τετραμμένον, ὡς εἴρηται, ἐπὶ τῷ συμφερόντως καὶ
μετὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴν καὶ κανονικήν παρατήρη
σιν τά τε παρεμπίπτοντα κανονικά ζητήματα διεξἄγειν καὶ τὸν ἐκεῖ Χριστώνυμον λαὸν ἐπὶ νομάς των
τηριώδεις ενάγειν, ἑαυτῷ ἀρκοῦντα καὶ μηδενὸς ἐτέρωθεν προσδεόμενον, δ δὴ καὶ τοὺς μεθ᾿ ἡμᾶς πα
τριαρχεύσοντας ἀξιοῦμεν οὕτως ἀποπληρούν, ὡς
καλῶς ἔχον καὶ τὰ μέγιστα συμβαλλόμενον εἰς οίκο
δομὴν τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ. Ὅθεν καὶ συνδιασκε
ψαμένη ἡ μετριότης ἡμῶν τῇ καθ' ἡμᾶς ἱερᾷ καὶ
θείᾳ συνόδῳ τῶν καθευρεθέντων ἐνταῦθα ἱερωτάτων
ἀρχιερέων, ὑπερτίμων, ἀγαπητῶν κατὰ Κύριον ἀδελ
φῶν καὶ συλλειτουργῶν αὐτῆς, τοῦ Χαλκηδόνος, τοῦ
Μελενίκου, τοῦ Ποντοηρακλείας, τοῦ Ρόδου, τοῦ
Χριστουπόλεως, του Μιτυλήνης, τοῦ ᾿Απρω, τοῦ Μα
δύτων, τοῦ Καλλιουπόλεως, τοῦ Τενέδου, τοῦ Γαρέλ
λης καὶ τοῦ Εξαμιλίων, κατέστησεν ἀρτίω; τοῦτον
δὴ τὸν κύριον ᾿Αλέξιον εἰς τέλειον μητροπολίτην
Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, μετατεθέντα καὶ ἀναχθέντα ἐπὶ τίνδε τὴν θρόνον, ὡς μείζονα, διὰ τὴν
Part XXIPars XXI
col. 1337–1338page 171 of 238
PG 152:1337ἐνοῦσαν αὐτῷ ἀρετὴν καὶ τὰ λοιπὰ πνευματικά χρόνους, εὐθυντοῦ ὄντος τοῦ πράγματος, καταλαμ προτερήματα κατὰ τὸν ἀναγεγραμμένον τρόπον, εὐ δοκίᾳ καὶ ἐπικρίσει τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, τοῦ διαπύρου προμάχου καὶ σπουδαστοῦ τῆς ἐκκλησιαστικής καταστάσεως καὶ εὐταξίας καὶ τῶν θείων καὶ εὐσεβῶν δογμάτων αὐτῆς. Ανα χθεὶ; τοίνυν ἰδοὺ καὶ καταστὰς εἰς τέλειον μητροπολίτης Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας κατὰ τὴν κανο νικὴν καὶ ἐκκλησιαστικὴν θεσμοθεσίαν τε καὶ πα ράδοσιν τὴν ἄνωθεν ἐπικρατήσασαν, πέμπεται οὗτος δὴ ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, κῦρ ᾿Αλέξιος, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸς ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργός, καὶ καταλαμβάνει ἐκεῖσε, ώσπερεὶ ἀπὸ τῶν ἐν ταῦθα ἦν καὶ ἐξελέγη ἐκεῖτε ἀρχιερεύς. Διὰ ταῦτα καὶ δῆλα ποιοῦμεν τὰ περὶ τούτου πρός τε τὴν ὑπ' αὐτὸν σύνοδον καὶ τοὺς θεοφιλεστάτους ἐπισκόπους καὶ αὐτὸν δὴ τὸν εὐγενέστατον μέγαν βήγα Ρω σίας, τὸν κῦρ Ἰωάννην, καὶ τοὺς λοιποὺς εὐγενεῖς ῥῆγας, ἐν Κυρίῳ ἀγαπητοὺς υἱοὺς τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἀλλὰ δὴ καὶ τὸν ὑπ' αὐτὸν κλῆρον, ἔτι τε καὶ πρὸς τοὺς ἄρχοντας καὶ πάντα τὸν ἐκεῖ Χριστώνυμον τοῦ Κυρίου λαὸν, καὶ γράφομεν καὶ παρεγγυώμεθα πατρικῶς, ὡς ἂν ὑποδέξωνται τοῦτον μετὰ περιχαρείας, καὶ εὐφρανθῶσιν ἅπαντες ἐπὶ τῇ πα μουσίᾳ αὐτοῦ, καὶ ἀπονέμωσι τούτῳ παντοίαν εὐ πείθειαν καὶ τιμὴν, εἰς ὅσα μέλλει λέγειν καὶ εἰση γεῖσθαι αὐτοῖς, ἀφορῶντα εἰς ὠφέλειαν τῶν ψυχῶν αὐτῶν καὶ σύστασιν τῶν εὐσεβῶν καὶ ὀρθοδόξων δο γμάτων τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ· ἡ γὰρ εἰς αὐτὸν απο δὼς καὶ τιμὴ καὶ εὐλάβεια εἰς τὸν Θεὸν ἀναφέρεται, “ καὶ εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα διαβαίνει, ἔτι τε καὶ εἰς τὴν καθ᾽ ἡμᾶς θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον. Οφείλει μέντοι οὗτος μετέχειν καὶ τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου ἐγκαθιδρύσεως, ὡς τέλειος μητροπολίτης Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ἐπιλαβέσθαι τε καὶ πάντων τῶν ὁπουδήποτε εὑρισκομένων καὶ διαφερόντων τῇδε τῇ ἁγιωτάτῃ μητροπόλει δικαίων καὶ προνομίων. Κατὰ γὰρ τοὺς θείους καὶ ἱεροὺς κανόνας ὁ αὐτὸς ἱερώ τατος μητροπολίτης ὀφείλει ἔχειν τὴν ἐξουσίαν πάνω των τῶν ἀνηκόντων τῇ Ἐκκλησίᾳ, ἀναγνώστης σφραγίζων ἐν αὐτῇ καὶ ὑποδιακόνους καὶ διακόνους προβιβάζων καὶ ἱερεῖς χειροτονῶν καὶ· πάντα δια πραττόμενος ἁπλῶς ἐφειμένα τῷ ἱερωτάτῳ ἀρχιερεῖ Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ὀφειλόντων καὶ πάντων τῶν ἐν αὐτῇ κληρικῶν καὶ τῶν ἄλλων, ιερωμένων, μοναχῶν τε καὶ λαϊκῶν, ὑποκεῖσθαι καὶ πειθαρχεῖν τούτῳ, ὅσα καὶ οἰκείῳ ποιμένι καὶ πατρὶ καὶ διδα σκάλῳ καὶ μεσίτῃ καὶ διαλλακτῇ τὰ πρὸς τὸν Θεὸν, καὶ δέχεσθαι ἀσμένως καὶ προθύμως ἀποπληροῦν, ὅσα μέλλει παραινεῖν καὶ εἰσηγεῖσθαι αὐτοῖς ψυχω φελῆ καὶ σωτήρια. Ἐπεὶ δὲ ἀναγκαίως ἔχει ἐπιδημεῖν ἐνταῦθα, ὡς οἱ θεῖοι καὶ ἱεροὶ κανόνες παρα κελεύονται, κατὰ τὸ χρέος τῆς ὑποταγῆς αὐτοῦ τῆς εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Θεοῦ καθολικὴν καὶ ἀπο στολικὴν Ἐκκλησίαν καὶ κατὰ τὴν τούτων διά ταξιν, οὐκ ἔχει δὲ εὐκόλως ἑκάστου ἔτους ἐπιδημεῖν διά τε τὸ πολὺ τῆς ὁδοῦ μήκος καὶ τὴν ἐν τῷ μέσῳ δυσχέρειαν, παρεγγυώμεθα, ἵνα κατὰ δύο βάνῃ ἐνταῦθα, δι' αὐτό τε τὸ χρέος, όπερ ἔχει, καὶ τὰς παρεμπιπτούσας ἐκκλησιαστικὰς ἀναγκαίας χρή σεις, ἔτι δὲ καὶ τὰ ἀνακύπτοντα καὶ κατὰ πᾶσαν τὴν ἐνορίαν αὐτοῦ ἀναγκαῖα ζητήματα. Εἰ δ' ίσως εἴτε ἀπό τινος ἀσθενείας, εἴτε ἀπὸ ἑτέρων ἐμποδισμάτων ἀδυνάτως ἔχει αὐτὸς δι' ἑαυτοῦ τῇ καθ᾽ ἡμᾶς ἱερᾷ καὶ θείᾳ συνόδῳ ἐφίστασθαι, ὀφείλει ἐκλέγεσθαι καὶ ἐκπέμπειν ἐνταῦθα, οὓς ἂν ἀρμοδίους δια κρίνοι τῶν τοῦ κλήρου αὐτοῦ, καὶ ἀναφέρειν δι' οἰκείων εγγράφων καὶ κατησφαλισμένων ἀναφορῶν τὰ ἅπερ ἔχει κατεπείγοντα ζητήματα, ὡς ἂν ἐντεῦθεν λαμβάνωσι ταῦτα διὰ τῆς χάριτος τοῦ Θεοῦ τὴν πρέπουσαν ἀποκατάστασιν καὶ διόρθωσιν εἰς πλείονα σύστασιν τούτου και εὐδοκίμησιν· ἐπειδὴ τούτου ἕνεκα καὶ ἡ παροῦσα ἡμετέρα συνοδική πράξις γε γονυία τῷ διαληφθέντι ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Κυέ βου καὶ πάσης Ρωσίας, κῦρ ᾿Αλεξίῳ, ὑπερτίμῳ, ἀγαπητῷ κατὰ Κύριον ἀδελφῷ καὶ συλλειτουργῷ, επεδόθη εἰς ἀσφάλειαν. Απελύθη τῇ λ' τοῦ Ιουνίου Ινδ. ζ' τοῦ, σωξβ' ἔτους. + Εἶχε καὶ διὰ τῆς θείας καὶ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό· Φιλόθεος, ἐλέη Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικός πατριάρχης. † Ὁ ἐκ Θεσσαλονίκης ορμώμενος Καππαδόκης πρό τινος ήδη καιροῦ ἐπὶ κακῷ ἐνταῦθα ἐπι στὰς, ὡς μὴ ὠφελεν, ἄντικρυς ἀσεβείας ἔργα δια πραξάμενος έφωράθη· τὴν γὰρ μαγικὴν κακοτεχνίαν εἴπερ τις ἐξησκημένος, τὴν ἐντεῦθεν λύμην διαδόσιμον ἐποιεῖτο, καὶ πολλοὺς αὐτῷ παρεσκεύαζε προσιέναι καὶ ὄλεθρον ψυχικὸν ὑπομένειν. ᾿Ανενε χθέντος τοίνυν περὶ τοῦ θεοστυγούς τούτου τῇ τε ἡμῶν μετριότητι καὶ τῇ περὶ αὐτὴν θείᾳ καὶ ἱερᾷ ἀδελφότητι τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων, ὑπερτίμων, ἀγαπητῶν κατὰ Κύριον ἀδελφῶν αὐτῆς καὶ συλλειτουργῶν, περιαλγείς ἅπαντες ἐγενόμεθα εἰς πολλὴν κατὰ τὸ εἰκὸς καὶ μεγάλην κατενεχθέντες τὴν λύ πην, καὶ ταῦτα μετὰ τὸ συνεργίᾳ τοῦ Πνεύματος πολλῷ μόχθῳ καὶ σπουδῇ τὰς τῆς Αμαραντίνης μας γείας καὶ γοητείας ἐκ τοῦ μέσου περιαιρεθῆναι, ὡς ἅπαντες ἴσασιν· ὅθεν καὶ τὸν προσήκοντα ζῆλον ἀναλαβόντες, ἐπειδὴ Θεὸς ἦν τὸ κινδυνευόμενον, οὐκ ἐν δευτέρῳ τὰ περὶ τούτου ἐποιησάμεθα· ποῦ γὰρ φορητὸν ὅλως μὴ οὐχὶ τὸν Καππαδόκην εἰς μέσον ἀχθῆναι, κάντεῦθεν τὴν πρέπουσαν διόρθωσιν καὶ τὰ τῆς κακίας ταύτης λαβεῖν; Αλλ᾽ ἦν οὗτος λάθρα μετερχόμενος τὴν βδελυρὰν καὶ ὀλεθρίαν πρᾶ ξιν καὶ φενακίζων καὶ ἐξαπατῶν, ὡς εἴρηται, καὶ πολλοὺς εἰς βάραθρον ψυχικὸν καὶ ἀπώλειαν κατακρημνίζων· ἀλλ' ὁ τῶν ὅλων Δεσπότης καὶ δημιουργὸς Κύριος, τοῦ οἰκείου τῶν Χριστιανῶν πλάσματος κηδόμενος, οὐκ ἠνέσχετο, οὐδὲ παρεχώρησεν ἐπὶ πλέον τὸν Καππαδόκην συγκρύπτεσθαι καὶ λανθάνειν, ἀλλὰ τὰς τοῦ πονηροῦ καὶ τῶν ζιζανίων σπο ρέως εκτέμνων παραφυάδες καὶ τόνδε τὸν Καππα δίκην μετὰ τῶν μαγικῶν αὐτοῦ βίβλων διῳκονομής
ἐνοῦσαν αὐτῷ ἀρετὴν καὶ τὰ λοιπὰ πνευματικά χρόνους, εὐθυντοῦ ὄντος τοῦ πράγματος, καταλαμ-
'
προτερήματα κατὰ τὸν ἀναγεγραμμένον τρόπον, εὐδοκίᾳ καὶ ἐπικρίσει τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου
αὐτοκράτορος, τοῦ διαπύρου προμάχου καὶ σπουδα
στοῦ τῆς ἐκκλησιαστικής καταστάσεως καὶ εὐταξίας
καὶ τῶν θείων καὶ εὐσεβῶν δογμάτων αὐτῆς. Αναχθεὶ; τοίνυν ἰδοὺ καὶ καταστὰς εἰς τέλειον μητρο
πολίτης Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας κατὰ τὴν κανο
νικὴν καὶ ἐκκλησιαστικὴν θεσμοθεσίαν τε καὶ πα
ράδοσιν τὴν ἄνωθεν ἐπικρατήσασαν, πέμπεται οὗτος
δὴ ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Κυέβου καὶ πάσης
Ρωσίας, κῦρ ᾿Αλέξιος, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸς
ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργός,
καὶ καταλαμβάνει ἐκεῖσε, ώσπερεὶ ἀπὸ τῶν ἐν
ταῦθα ἦν καὶ ἐξελέγη ἐκεῖτε ἀρχιερεύς. Διὰ ταῦτα
καὶ δῆλα ποιοῦμεν τὰ περὶ τούτου πρός τε τὴν ὑπ'
αὐτὸν σύνοδον καὶ τοὺς θεοφιλεστάτους ἐπισκόπους
καὶ αὐτὸν δὴ τὸν εὐγενέστατον μέγαν βήγα Ρωσίας, τὸν κῦρ Ἰωάννην, καὶ τοὺς λοιποὺς εὐγενεῖς
ῥῆγας, ἐν Κυρίῳ ἀγαπητοὺς υἱοὺς τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἀλλὰ δὴ καὶ τὸν ὑπ' αὐτὸν κλῆρον, ἔτι τε καὶ
πρὸς τοὺς ἄρχοντας καὶ πάντα τὸν ἐκεῖ Χριστώνυμον τοῦ Κυρίου λαὸν, καὶ γράφομεν καὶ παρεγγυώμεθα πατρικῶς, ὡς ἂν ὑποδέξωνται τοῦτον μετὰ
περιχαρείας, καὶ εὐφρανθῶσιν ἅπαντες ἐπὶ τῇ πα
μουσίᾳ αὐτοῦ, καὶ ἀπονέμωσι τούτῳ παντοίαν εὐ
πείθειαν καὶ τιμὴν, εἰς ὅσα μέλλει λέγειν καὶ εἰσηγεῖσθαι αὐτοῖς, ἀφορῶντα εἰς ὠφέλειαν τῶν ψυχῶν
αὐτῶν καὶ σύστασιν τῶν εὐσεβῶν καὶ ὀρθοδόξων δο
γμάτων τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ· ἡ γὰρ εἰς αὐτὸν απο
δὼς καὶ τιμὴ καὶ εὐλάβεια εἰς τὸν Θεὸν ἀναφέρεται, “
καὶ εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα διαβαίνει, ἔτι τε καὶ
εἰς τὴν καθ᾽ ἡμᾶς θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον. Οφείλει
μέντοι οὗτος μετέχειν καὶ τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου
ἐγκαθιδρύσεως, ὡς τέλειος μητροπολίτης Κυέβου
καὶ πάσης Ρωσίας, ἐπιλαβέσθαι τε καὶ πάντων τῶν
ὁπουδήποτε εὑρισκομένων καὶ διαφερόντων τῇδε τῇ
ἁγιωτάτῃ μητροπόλει δικαίων καὶ προνομίων. Κατὰ
γὰρ τοὺς θείους καὶ ἱεροὺς κανόνας ὁ αὐτὸς ἱερώτατος μητροπολίτης ὀφείλει ἔχειν τὴν ἐξουσίαν πάνω
των τῶν ἀνηκόντων τῇ Ἐκκλησίᾳ, ἀναγνώστης
σφραγίζων ἐν αὐτῇ καὶ ὑποδιακόνους καὶ διακόνους
προβιβάζων καὶ ἱερεῖς χειροτονῶν καὶ· πάντα διαπραττόμενος ἁπλῶς ἐφειμένα τῷ ἱερωτάτῳ ἀρχιερεῖ
Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ὀφειλόντων καὶ πάντων
τῶν ἐν αὐτῇ κληρικῶν καὶ τῶν ἄλλων, ιερωμένων,
μοναχῶν τε καὶ λαϊκῶν, ὑποκεῖσθαι καὶ πειθαρχεῖν
· τούτῳ, ὅσα καὶ οἰκείῳ ποιμένι καὶ πατρὶ καὶ διδα
σκάλῳ καὶ μεσίτῃ καὶ διαλλακτῇ τὰ πρὸς τὸν Θεὸν,
καὶ δέχεσθαι ἀσμένως καὶ προθύμως ἀποπληροῦν,
ὅσα μέλλει παραινεῖν καὶ εἰσηγεῖσθαι αὐτοῖς ψυχωφελῆ καὶ σωτήρια. Ἐπεὶ δὲ ἀναγκαίως ἔχει ἐπιδημεῖν ἐνταῦθα, ὡς οἱ θεῖοι καὶ ἱεροὶ κανόνες παρα
κελεύονται, κατὰ τὸ χρέος τῆς ὑποταγῆς αὐτοῦ
τῆς εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Θεοῦ καθολικὴν καὶ ἀπο
στολικὴν Ἐκκλησίαν καὶ κατὰ τὴν τούτων διάταξιν, οὐκ ἔχει δὲ εὐκόλως ἑκάστου ἔτους ἐπιδημεῖν διά τε τὸ πολὺ τῆς ὁδοῦ μήκος καὶ τὴν ἐν
τῷ μέσῳ δυσχέρειαν, παρεγγυώμεθα, ἵνα κατὰ δύο
βάνῃ ἐνταῦθα, δι' αὐτό τε τὸ χρέος, όπερ ἔχει, καὶ
τὰς παρεμπιπτούσας ἐκκλησιαστικὰς ἀναγκαίας χρή
σεις, ἔτι δὲ καὶ τὰ ἀνακύπτοντα καὶ κατὰ πᾶσαν
τὴν ἐνορίαν αὐτοῦ ἀναγκαῖα ζητήματα. Εἰ δ' ίσως
εἴτε ἀπό τινος ἀσθενείας, εἴτε ἀπὸ ἑτέρων ἐμποδι -
σμάτων ἀδυνάτως ἔχει αὐτὸς δι' ἑαυτοῦ τῇ καθ᾽ ἡμᾶς
ἱερᾷ καὶ θείᾳ συνόδῳ ἐφίστασθαι, ὀφείλει εκλέγεσθαι καὶ ἐκπέμπειν ἐνταῦθα, οὓς ἂν ἀρμοδίους διακρίνοι τῶν τοῦ κλήρου αὐτοῦ, καὶ ἀναφέρειν δι'
οἰκείων εγγράφων καὶ κατησφαλισμένων ἀναφορῶν
τὰ ἅπερ ἔχει κατεπείγοντα ζητήματα, ὡς ἂν ἐντεῦ
θεν λαμβάνωσι ταῦτα διὰ τῆς χάριτος τοῦ Θεοῦ τὴν
πρέπουσαν ἀποκατάστασιν καὶ διόρθωσιν εἰς πλείονα
σύστασιν τούτου και εὐδοκίμησιν· ἐπειδὴ τούτου
ἕνεκα καὶ ἡ παροῦσα ἡμετέρα συνοδική πράξις γεγονυία τῷ διαληφθέντι ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, κῦρ ᾿Αλεξίῳ, ὑπερτίμῳ,
ἀγαπητῷ κατὰ Κύριον ἀδελφῷ καὶ συλλειτουργῷ,
επεδόθη εἰς ἀσφάλειαν. Απελύθη τῇ λ' τοῦ Ιουνίου
Ινδ. ζ' τοῦ, σωξβ' ἔτους.
+ Εἶχε καὶ διὰ τῆς θείας καὶ τιμίας πατριαρ
χικῆς χειρὸς τό· Φιλόθεος, ἐλέη Θεοῦ ἀρχιεπί
σκοπος Κωνσταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης, καὶ
οἰκουμενικός πατριάρχης.
XXI. Synodus judicium fert de duobus magis.
† Ὁ ἐκ Θεσσαλονίκης ορμώμενος Καππαδόκης
πρό τινος ήδη καιροῦ ἐπὶ κακῷ ἐνταῦθα ἐπιστὰς, ὡς μὴ ὠφελεν, ἄντικρυς ἀσεβείας ἔργα δια
πραξάμενος έφωράθη· τὴν γὰρ μαγικὴν κακοτεχνίαν εἴπερ τις ἐξησκημένος, τὴν ἐντεῦθεν λύμην
διαδόσιμον ἐποιεῖτο, καὶ πολλοὺς αὐτῷ παρεσκεύαζε
προσιέναι καὶ ὄλεθρον ψυχικὸν ὑπομένειν. ᾿Ανενε
χθέντος τοίνυν περὶ τοῦ θεοστυγούς τούτου τῇ τε
ἡμῶν μετριότητι καὶ τῇ περὶ αὐτὴν θείᾳ καὶ ἱερᾷ
ἀδελφότητι τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων, ὑπερτίμων,
ἀγαπητῶν κατὰ Κύριον ἀδελφῶν αὐτῆς καὶ συλλειτουργῶν, περιαλγείς ἅπαντες ἐγενόμεθα εἰς πολλὴν
κατὰ τὸ εἰκὸς καὶ μεγάλην κατενεχθέντες τὴν λύ
πην, καὶ ταῦτα μετὰ τὸ συνεργίᾳ τοῦ Πνεύματος
πολλῷ μόχθῳ καὶ σπουδῇ τὰς τῆς Αμαραντίνης μας
γείας καὶ γοητείας ἐκ τοῦ μέσου περιαιρεθῆναι, ὡς
ἅπαντες ἴσασιν· ὅθεν καὶ τὸν προσήκοντα ζῆλον
ἀναλαβόντες, ἐπειδὴ Θεὸς ἦν τὸ κινδυνευόμενον,
οὐκ ἐν δευτέρῳ τὰ περὶ τούτου ἐποιησάμεθα· ποῦ
γὰρ φορητὸν ὅλως μὴ οὐχὶ τὸν Καππαδόκην εἰς
μέσον ἀχθῆναι, κάντεῦθεν τὴν πρέπουσαν διόρθωσιν
καὶ τὰ τῆς κακίας ταύτης λαβεῖν; Αλλ᾽ ἦν οὗτος
λάθρα μετερχόμενος τὴν βδελυρὰν καὶ ὀλεθρίαν πρᾶ -
ξιν καὶ φενακίζων καὶ ἐξαπατῶν, ὡς εἴρηται, καὶ
πολλοὺς εἰς βάραθρον ψυχικὸν καὶ ἀπώλειαν κατακρημνίζων· ἀλλ' ὁ τῶν ὅλων Δεσπότης καὶ δημιουρ
γὸς Κύριος, τοῦ οἰκείου τῶν Χριστιανῶν πλάσματος
κηδόμενος, οὐκ ἠνέσχετο, οὐδὲ παρεχώρησεν ἐπὶ
πλέον τὸν Καππαδόκην συγκρύπτεσθαι καὶ λανθά
νειν, ἀλλὰ τὰς τοῦ πονηροῦ καὶ τῶν ζιζανίων σπο
ρέως εκτέμνων παραφυάδες καὶ τόνδε τὸν Καππα
δίκην μετὰ τῶν μαγικῶν αὐτοῦ βίβλων διῳκονομής
Part XXIIPars XXII
col. 1339–1340page 172 of 238
PG 152:1339τῶν προσγεγραμμένων ἐν τῷ χάρτη κατὰ τὸν ἀνα γεγραμμένον τρόπον χαρακτήρων καὶ γραμμάτων ἀριδήλως ἀναφανέντων εἰς μέσον συνοδικῶς, καὶ τοῦδε τοῦ μοναχοῦ μὴ ἀντιλέγειν ἔχοντος, ἡ μετριό της ἡμῶν συνδιασκεψαμένη συνοδικῶς … σατο τῇ καθ' ἡμᾶς ἱερᾷ συνόδῳ παραστῆναι καὶ εἰς ούπερ προσεῤῥάφη ἱματίου παρὰ τοῦ μοναχοῦ καὶ προΰπτον ἀπελεγχθήναί τε καὶ θριαμβευθῆναι. Τα μὲν οὖν κατ' αὐτὸν ὅπως τε παρηκολούθησε την ἀρχὴν καὶ ὅπως ἅτε δὴ μιάστωρ καὶ λοιμός διαρρήδην τῆς ἀσεβείας καὶ τοῖς λοιποῖς μετεδίδου, με κρὸν ἂν εἴη διεξιέναι καὶ οὐδ᾽ ἀκολῖς ταῖς τῶν φιλο χρίστων ἀνεκτὴν, ἀλλ᾽ ἡ νόσος αὕτη καὶ τοῦ μονα χοῦ... καθήψατο, δς δὴ ἐξ ἀπονοίας καὶ φιλοδοξίας πάθει ἑαλωκὼς πάντα ἐποίει, ὅπως ἂν ἀρχιερατικοῦ ἀξιώματος ἐπιτυχής γένοιτο. Ἐπεὶ δὲ, καθ᾽ ὅσον ἐσπούδαζε μάλιστα, κατὰ τοσοῦτον ἀπετύγχανε τοῦ σκοποῦ, οὐδ' οὕτως ἔληγε συναίσθησιν ειληφώς, ἀλλ᾽ ἦν ἐπὶ τούτῳ συνεχῶς τῇ συνόδῳ φοιτῶν· ἐπεὶ οὖν ἔβλεπε τὸν ῥηθέντα Καππαδόκην συνοδικῶς ἀπὸ ελεγχόμενον διά τε τὰς ἀῤῥητουργίας αὐτοῦ καὶ τὰς μαγικὰς ἀσεβείας, δέον αὐτὸν δὴ τὸν μοναχὸν συνέ ναι καὶ ἀποτρόπαιον καθάπαξ ἡγεῖσθαι τοῦτον καὶ βδελυκτόν, ὁ δὲ τὴν τοῦ διαβόλου συμμαχίαν, ὡς μὴ ὤφελεν, ἐπικεκλημένος τὸν Καππαδόκην ἀσμένως προσίεται καὶ φιλίαν ὁμολογεῖ μετ' αὐτοῦ, καὶ κατ' οἶχον φέρων ξενίζει, καὶ ὁμόστεγον αὐτὸν καὶ ὁμου δίαιτον ἔχειν βούλεται, καὶ δῶρα, τὰ μὲν ἕτοιμοςἦν αὐτῷ παρασχεῖν, τὰ δὲ ἐπηγγέλλετο, εἰ μόνον (οι δεδυνημένον συσκευάσασθαι διὰ μαγγανειῶν πραγμάτιά τινα καὶ μηχανὰς διαβολικὰς, ὥστε καὶ τὴν σύνοδον καὶ τοὺς περὶ ἡμᾶς πεῖσαι ἐπὶ τῷ προ βιβασθῆναι τοῦτον εἰς ἀρχιερωσύνης βαθμόν. Ο δέ γε τοιοῦτος Καππαδόκης ῥᾷστα τῆς ἐφέσεως ταύτ τῆς ἀξιῶσαι αὐτὸν καθυπέσχετο· ἔνθεν τοι καὶ ἀσμένως καὶ μετὰ πολλῆς προσδοκίας προσλαβόμενος τὸν Καππαδόκην ὁ μοναχὸς, ὡς ὑπελάμβανεν, ἃ εἶχε τοῦτον μεθ' ἑαυτοῦ, καὶ ἐφιλοφρόνει· πλὴν ὁ Καππαδόκης, ὥσπερ αὐτὸν ἀμειβόμενος, ἐκεῖνα δὴ `ἀωρὶ τῶν νυκτῶν ἔγραφε, καὶ αὐτοῦ τοῦ μοναχοῦ ἐπισταμένου, καὶ ὑπὸ τὸ αἴθριον ἀντικρὺ τῶν ἄστρων ἐτίθεῖ· ἐντεῦθεν γὰρ ἔλεγε καὶ τὴν ἰσχὺν προσεῖναι πρὸς τὸ ζητούμενον, ὅσα μήτε λέγειν μήτ' ἀκούειν καλόν· τήν τε γὰρ κοινὴν τῶν Χριστιανῶν ἡμῶν προσευχὴν τὴν εἰς τὸν Κύριον ἡμῶν καὶ κατὰ χάριν Πατέρα ἀναπεμπομένην γράμμασιν ἀντιστρόφως καὶ ἐναλλάξ ἔγραψεν ἐν χάρτη τινί παραγεγραφώς τούτῳ καὶ τὰ ἅπερ ἐξελέξατο, καθάπερ ἐβουλήθη, ὀνόματα, ὥστε εἶναι αὐτοὺς εὐηνίους καὶ εὐεγδότους καὶ καθυπαγομένους ἕνεκα τῶν ζητημάτων αὐτοῦ, πρὸς δὲ καὶ χαρακτῆράς τινας, δὴ ἀσεβὲς καὶ ῃ ψυχώλεθρον γράμμα, χειρὶ γραφὲν τολμηρά, πάν νυχον κείμενον διεβίβασεν ἀντικρὺ τῶν ἄστρων, εἶτα ὡς δῆθεν φυλακτικών κατὰ τὰς ὑποθέσεις του Καππαδόκου ὁ μοναχὸς τῷ ἱματίω προσράψας τοῖς στέρνοις εἶχεν έγκείμενον. Αμφοτέρων τοιγαροῦ τούτων παρισταμένων συνοδικῶς καὶ τοῦ Καππαδός κου ὡς δὴ μεταμέλειαν δῆθεν λαβόντος καὶ τὸν μου ναχὸν ἐξελέγχοντος ἐπὶ τοῖς τοιούτοις, ὁ μοναχὸς Εξαρνος ἦν, μάτην καὶ συκοφαντῶς διαβεβλήσθαι διατεινόμενος πρὸς τοῦ Καππαδόκου. 'Αλλ' ὁ Καππαδόκης ἰσχυρῶς ἀντεπείγων, ἔλεγεν αὐτίκα προσ φανὴ τὴν πίστιν εἶναι τοῖς ἔργοις· ἐπείπερ ἐγκόλ πιν ὁ μοναχὸς φέρει τὸ λεγόμενον φυλακτικόν, οὗ δὴ καὶ εὐθὺς ἐκεπασθέντος καὶ ἐξελκυσθέντος ἀφ' + Θεοφιλέστατε ἐπίσκοπε Νοβογραδίου, χάρις εἴη καὶ εἰρήνη τῇ θεοφιλείᾳ σου ἀπὸ Θεοῦ παντοκράτορος. Οἶδας, ὡς τοῦ ἱερωτάτου ἀρχιερέως πάσης Ρωσίας ἐκείνου, κῦρ Θεογνώστου, τελευτήσαντος ἦν ἀναγκαῖον, ἵνα γένηται ἀρχιερεὺς εἰς τὴν τοιαύ την αγιωτάτην μητρόπολιν. Ἐπεὶ οὖν ὁ αὐτὸς κῦρ Θεόγνωστος, ὅστις καὶ καλῶς διέπρεψεν εἰς ταύτην δὴ τὴν ἀρχιερατικὴν ἀρχὴν, πρότερον ἔτι ζῶν ἔπεμψς καὶ ἔγραψε καὶ παρεκάλεσεν εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Θεοῦ καθολικὴν καὶ ἀποστολικὴν Ἐκκλησίαν, περὶ τοῦ παρ' ἐκείνου προβιβασθέντος εἰς ἐπίσκοπον Βλαν διμήρου, τοῦ κυροῦ ᾿Αλεξίου, ὅτι ἔχει ἀξίως καὶ δύο ᾶται ἀρχιερατικῶς διεξάγειν τὴν αὐτὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν, διότι ἔνι εὐλαβὴς καὶ ἐνάρετος, καὶ ἡμεῖς δὴ ἑξητάσαμεν αὐτὸν, καθὼς ἔπρεπε, καὶ εὔ ρομεν κατ' ἀλήθειαν τοιοῦτον Χριστοῦ χάριτι καὶ σύμφωνον εἰς τὰς ὑπὲρ αὐτοῦ μαρτυρίας από τε τῶν αὐτόθεν πολλάκις ἐρχομένων Ρωμαίων, ἀλλὰ δὴ καὶ αὐτῶν τῶν Ρώσων, οἵτινες ἤρχοντο ἐνταῦθα καὶ πρότερον κατά καιρούς διαφόρους· διὰ ταῦτα ἡ μετρίοτης ἡμῶν, συνδιασκεψαμένη μετὰ τῆς περὶ αὐτὴν θείας καὶ ἱερᾶς συνόδου τῶν καθευρεθέντων ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, ἀπὸ κοινής γνώμης ἀνεβίβασεν αὐτὸν διὰ τὴν ἐνάρετον αὐτοῦ πολιτείαν καὶ τὰ λοιπὰ πνευματικά προτερήματα. καὶ ἀποκατέστησεν ἐπὶ τὸν μεγαλώτερον καὶ τιμιώτερον ἀρχιερατικὸν θρόνον, τέλειον μητροπολίτην Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, μετὰ εἰδήσεως καὶ θε λήσεως τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αυτοκράτορος, τοῦ διαπύρου προμάχου τῆς ἐκκλησιαστικῆς εὐταξίας καὶ πάντα τὰ καλὰ τιμᾶν καὶ ἀνυψοῦν εὐδο κοῦντος καὶ βουλομένου, καθώς μέλλεις γνωρίσειν καὶ ἀπὸ τῶν ἐπὶ τούτῳ ἀπολυθέντων ἑτέρων γραμ μάτων τῆς ἡμῶν μετριότητος. Ἐπειδὴ ἐδεξάμεθα καὶ διὰ τοῦ θεοφιλεστάτου ἐπισκόπου Σαραίου και τὰς συστατικὰς ὑπὲρ αὐτοῦ ἐγγράφους γνώμας των αὐτόθι λοιπῶν θεοφιλεστάτων ἐπισκόπων. Αρτίως οὖν ἔρχεται σὺν Θεῷ ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Κυέ σου καὶ πάσης Ρωσίας, κῦρ 'Αλέξιος, ἀγαπητός κατὰ Κύριον ἀδελφὸς καὶ συλλειτουργὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος, εἰς τὴν λαχοῦσαν αὐτὸν τοιαὐτὴν ἁγιω τάτην μητρόπολιν· διὰ τοῦτο καὶ γράφομεν προς τὴν θεοφιλείαν σου, ἵνα εὐφρανθῇς καὶ σὺ ἐπὶ τῇ παρουσίᾳ αὐτοῦ, καὶ ἀπονέμῃς τὴν ὀφειλομένην τι μὴν καὶ εὐπείθειαν πρὸς αὐτὸν, εἰς ἃ μέλλει λέγειν ὡς ποιμὴν καὶ διδάσκαλος ψυχωφελῆ καὶ σωτήρια καὶ συστατικὰ τῶν θείων καὶ ἱερῶν δογμάτων τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ· τοῦτο γάρ ἐστι καὶ εἰς τὸν Θεὸν εὐαπίδεκτον καὶ εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ τὴν
τῶν προσγεγραμμένων ἐν τῷ χάρτη κατὰ τὸν ἀναγεγραμμένον τρόπον χαρακτήρων καὶ γραμμάτων
ἀριδήλως ἀναφανέντων εἰς μέσον συνοδικῶς, καὶ
τοῦδε τοῦ μοναχοῦ μὴ ἀντιλέγειν ἔχοντος, ἡ μετριό
της ἡμῶν συνδιασκεψαμένη συνοδικῶς.......
Finis deest.
XXII. Patriarcha monet episcopum Novoaradii ut
obtemperet metropolita Kiovia.
σατο τῇ καθ' ἡμᾶς ἱερᾷ συνόδῳ παραστῆναι καὶ εἰς ούπερ προσεῤῥάφη ἱματίου παρὰ τοῦ μοναχοῦ καὶ
προΰπτον ἀπελεγχθήναί τε καὶ θριαμβευθῆναι. Τα
μὲν οὖν κατ' αὐτὸν ὅπως τε παρηκολούθησε την
ἀρχὴν καὶ ὅπως ἅτε δὴ μιάστωρ καὶ λοιμός διαῤῥή
δην τῆς ἀσεβείας καὶ τοῖς λοιποῖς μετεδίδου, με
κρὸν ἂν εἴη διεξιέναι καὶ οὐδ᾽ ἀκολῖς ταῖς τῶν φιλοχρίστων ἀνεκτὴν, ἀλλ᾽ ἡ νόσος αὕτη καὶ τοῦ μονα
χοῦ... καθήψατο, δς δὴ ἐξ ἀπονοίας καὶ φιλοδοξίας
πάθει ἑαλωκὼς πάντα ἐποίει, ὅπως ἂν ἀρχιερατικοῦ
ἀξιώματος ἐπιτυχής γένοιτο. Ἐπεὶ δὲ, καθ᾽ ὅσον
ἐσπούδαζε μάλιστα, κατὰ τοσοῦτον ἀπετύγχανε τοῦ
σκοποῦ, οὐδ' οὕτως ἔληγε συναίσθησιν ειληφώς,
ἀλλ᾽ ἦν ἐπὶ τούτῳ συνεχῶς τῇ συνόδῳ φοιτῶν· ἐπεὶ
οὖν ἔβλεπε τὸν ῥηθέντα Καππαδόκην συνοδικῶς ἀπὸ
ελεγχόμενον διά τε τὰς ἀῤῥητουργίας αὐτοῦ καὶ τὰς
μαγικὰς ἀσεβείας, δέον αὐτὸν δὴ τὸν μοναχὸν συνέναι καὶ ἀποτρόπαιον καθάπαξ ἡγεῖσθαι τοῦτον καὶ
βδελυκτόν, ὁ δὲ τὴν τοῦ διαβόλου συμμαχίαν, ὡς μὴ
ὤφελεν, ἐπικεκλημένος τὸν Καππαδόκην ἀσμένως
προσίεται καὶ φιλίαν ὁμολογεῖ μετ' αὐτοῦ, καὶ κατ'
οἶχον φέρων ξενίζει, καὶ ὁμόστεγον αὐτὸν καὶ ὁμου
δίαιτον ἔχειν βούλεται, καὶ δῶρα, τὰ μὲν ἕτοιμος
ἦν αὐτῷ παρασχεῖν, τὰ δὲ ἐπηγγέλλετο, εἰ μόνον
(οι δεδυνημένον συσκευάσασθαι διὰ μαγγανειῶν
πραγμάτιά τινα καὶ μηχανὰς διαβολικὰς, ὥστε καὶ
τὴν σύνοδον καὶ τοὺς περὶ ἡμᾶς πεῖσαι ἐπὶ τῷ προ
βιβασθῆναι τοῦτον εἰς ἀρχιερωσύνης βαθμόν. Ο δέ
γε τοιοῦτος Καππαδόκης ῥᾷστα τῆς ἐφέσεως ταύτ
τῆς ἀξιῶσαι αὐτὸν καθυπέσχετο· ἔνθεν τοι καὶ
ἀσμένως καὶ μετὰ πολλῆς προσδοκίας προσλαβόμενος τὸν Καππαδόκην ὁ μοναχὸς, ὡς ὑπελάμβανεν, ἃ
εἶχε τοῦτον μεθ' ἑαυτοῦ, καὶ ἐφιλοφρόνει· πλὴν ὁ
Καππαδόκης, ὥσπερ αὐτὸν ἀμειβόμενος, ἐκεῖνα δὴ
`ἀωρὶ τῶν νυκτῶν ἔγραφε, καὶ αὐτοῦ τοῦ μοναχοῦ
ἐπισταμένου, καὶ ὑπὸ τὸ αἴθριον ἀντικρὺ τῶν ἄστρων
ἐτίθεῖ· ἐντεῦθεν γὰρ ἔλεγε καὶ τὴν ἰσχὺν προσεῖναι
πρὸς τὸ ζητούμενον, ὅσα μήτε λέγειν μήτ' ἀκούειν
καλόν· τήν τε γὰρ κοινὴν τῶν Χριστιανῶν ἡμῶν
προσευχὴν τὴν εἰς τὸν Κύριον ἡμῶν καὶ κατὰ χάριν
Πατέρα ἀναπεμπομένην γράμμασιν ἀντιστρόφως
καὶ ἐναλλάξ ἔγραψεν ἐν χάρτη τινί παραγεγραφώς
τούτῳ καὶ τὰ ἅπερ ἐξελέξατο, καθάπερ ἐβουλήθη,
ὀνόματα, ὥστε εἶναι αὐτοὺς εὐηνίους καὶ εὐεγδότους
καὶ καθυπαγομένους ἕνεκα τῶν ζητημάτων αὐτοῦ,
πρὸς δὲ καὶ χαρακτῆράς τινας, δὴ ἀσεβὲς καὶ ῃ
ψυχώλεθρον γράμμα, χειρὶ γραφὲν τολμηρά, πάν
νυχον κείμενον διεβίβασεν ἀντικρὺ τῶν ἄστρων,
εἶτα ὡς δῆθεν φυλακτικών κατὰ τὰς ὑποθέσεις του
Καππαδόκου ὁ μοναχὸς τῷ ἱματίω προσράψας τοῖς
στέρνοις εἶχεν έγκείμενον. Αμφοτέρων τοιγαροῦ
τούτων παρισταμένων συνοδικῶς καὶ τοῦ Καππαδός
κου ὡς δὴ μεταμέλειαν δῆθεν λαβόντος καὶ τὸν μου
ναχὸν ἐξελέγχοντος ἐπὶ τοῖς τοιούτοις, ὁ μοναχὸς
Εξαρνος ἦν, μάτην καὶ συκοφαντῶς διαβεβλήσθαι
διατεινόμενος πρὸς τοῦ Καππαδόκου. 'Αλλ' ὁ Καπ
παδόκης ἰσχυρῶς ἀντεπείγων, ἔλεγεν αὐτίκα προσ
φανὴ τὴν πίστιν εἶναι τοῖς ἔργοις· ἐπείπερ ἐγκόλπιν ὁ μοναχὸς φέρει τὸ λεγόμενον φυλακτικόν, οὗ
δὴ καὶ εὐθὺς ἐκεπασθέντος καὶ ἐξελκυσθέντος ἀφ'
+ Θεοφιλέστατε ἐπίσκοπε Νοβογραδίου, χάρις εἴη
καὶ εἰρήνη τῇ θεοφιλείᾳ σου ἀπὸ Θεοῦ παντοκρά
τορος. Οἶδας, ὡς τοῦ ἱερωτάτου ἀρχιερέως πάσης
Ρωσίας ἐκείνου, κῦρ Θεογνώστου, τελευτήσαντος
ἦν ἀναγκαῖον, ἵνα γένηται ἀρχιερεὺς εἰς τὴν τοιαύτην αγιωτάτην μητρόπολιν. Ἐπεὶ οὖν ὁ αὐτὸς κῦρ
Θεόγνωστος, ὅστις καὶ καλῶς διέπρεψεν εἰς ταύτην
δὴ τὴν ἀρχιερατικὴν ἀρχὴν, πρότερον ἔτι ζῶν ἔπεμψς
καὶ ἔγραψε καὶ παρεκάλεσεν εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Θεοῦ
καθολικὴν καὶ ἀποστολικὴν Ἐκκλησίαν, περὶ τοῦ
παρ' ἐκείνου προβιβασθέντος εἰς ἐπίσκοπον Βλανδιμήρου, τοῦ κυροῦ ᾿Αλεξίου, ὅτι ἔχει ἀξίως καὶ δύο
ᾶται ἀρχιερατικῶς διεξάγειν τὴν αὐτὴν ἁγιωτάτην
μητρόπολιν, διότι ἔνι εὐλαβὴς καὶ ἐνάρετος, καὶ
ἡμεῖς δὴ ἑξητάσαμεν αὐτὸν, καθὼς ἔπρεπε, καὶ εὔ
ρομεν κατ' ἀλήθειαν τοιοῦτον Χριστοῦ χάριτι καὶ
σύμφωνον εἰς τὰς ὑπὲρ αὐτοῦ μαρτυρίας από τε
τῶν αὐτόθεν πολλάκις ἐρχομένων Ρωμαίων, ἀλλὰ
δὴ καὶ αὐτῶν τῶν Ρώσων, οἵτινες ἤρχοντο ἐνταῦθα
καὶ πρότερον κατά καιρούς διαφόρους· διὰ ταῦτα
ἡ μετρίοτης ἡμῶν, συνδιασκεψαμένη μετὰ τῆς περὶ
αὐτὴν θείας καὶ ἱερᾶς συνόδου τῶν καθευρεθέντων
ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, ἀπὸ κοινής
γνώμης ἀνεβίβασεν αὐτὸν διὰ τὴν ἐνάρετον αὐτοῦ
πολιτείαν καὶ τὰ λοιπὰ πνευματικά προτερήματα.
καὶ ἀποκατέστησεν ἐπὶ τὸν μεγαλώτερον καὶ τιμιώ
τερον ἀρχιερατικὸν θρόνον, τέλειον μητροπολίτην
Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, μετὰ εἰδήσεως καὶ θε
λήσεως τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αυτοκράτορος,
τοῦ διαπύρου προμάχου τῆς ἐκκλησιαστικῆς εὐταξίας καὶ πάντα τὰ καλὰ τιμᾶν καὶ ἀνυψοῦν εὐδοκοῦντος καὶ βουλομένου, καθώς μέλλεις γνωρίσειν
καὶ ἀπὸ τῶν ἐπὶ τούτῳ ἀπολυθέντων ἑτέρων γραμ
μάτων τῆς ἡμῶν μετριότητος. Ἐπειδὴ ἐδεξάμεθα
καὶ διὰ τοῦ θεοφιλεστάτου ἐπισκόπου Σαραίου και
τὰς συστατικὰς ὑπὲρ αὐτοῦ ἐγγράφους γνώμας των
αὐτόθι λοιπῶν θεοφιλεστάτων ἐπισκόπων. Αρτίως
οὖν ἔρχεται σὺν Θεῷ ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Κυέ
σου καὶ πάσης Ρωσίας, κῦρ 'Αλέξιος, ἀγαπητός
κατὰ Κύριον ἀδελφὸς καὶ συλλειτουργὸς τῆς ἡμῶν
μετριότητος, εἰς τὴν λαχοῦσαν αὐτὸν τοιαὐτὴν ἁγιω
τάτην μητρόπολιν· διὰ τοῦτο καὶ γράφομεν προς
τὴν θεοφιλείαν σου, ἵνα εὐφρανθῇς καὶ σὺ ἐπὶ τῇ
παρουσίᾳ αὐτοῦ, καὶ ἀπονέμῃς τὴν ὀφειλομένην τι
μὴν καὶ εὐπείθειαν πρὸς αὐτὸν, εἰς ἃ μέλλει λέγειν
ὡς ποιμὴν καὶ διδάσκαλος ψυχωφελῆ καὶ σωτήρια
καὶ συστατικὰ τῶν θείων καὶ ἱερῶν δογμάτων τῆς
Ἐκκλησίας Θεοῦ· τοῦτο γάρ ἐστι καὶ εἰς τὸν Θεὸν
εὐαπίδεκτον καὶ εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ τὴν
Part XXIIIPars XXIII
col. 1341–1342page 173 of 238
PG 152:1341θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον ἐπαινετόν· τοῦτο καὶ οἱ τὸ τοιουτοτρόπως γινόμενον παρ' αὐτοῦ πάντως μέλο λει στέργειν όμολογουμένως καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν, καὶ οὐδὲν οὐδόλως μέλλεις εὑρήσειν ἀπὸ τῆς ἡμῶν μετριότητος την τυχοῦσαν βοήθειαν, ἐὰν ἴσως φα νῆς ἀπειθὴς καὶ ἀνυπότακτος εἰς τὸν διαληφθέντα μητροπολίτην σου. Συντηροῦ τοίνυν εἰρηνεύων κατὰ τὸ εἰκὸς, καὶ ποίει ἀμεταθέτως καὶ ἀπαραιτήτως, καθώς γράφομεν καὶ παρεγγυώμεθα τῇ θεοφιλείᾳ σου διὰ τοῦ παρόντος γράμματος, ἀντιστραφέντος δι' ἀσφαλείας. Η χάρις τοῦ Θεοῦ εἴη μετὰ τῆς θεο φιλίας σου. Απελύθη τῇ β' τοῦ ςωξ' δευτέρου έτους. Επει δὲ ἀνετέθη παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος ὁ θεοφιλέστατος κανστρίσιος τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας καὶ σκευοφύλαξ τοῦ εὐ αγούς βασιλικού κλήρου, ἀγαπητὸς κατὰ Πνεῦμα υἱὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Γεώργιος ὁ Περ δίκης, καὶ ἔξαρχος καὶ δικαίῳ τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἵνα κατὰ τοὺς ἐκκλησιαστικούς θεσμούς ποιήσῃ τὴν ἐγκαθίδρυσιν τοῦ ἱερωτάτου ἀρχιερέως Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, κῦρ Αλεξίου, ὅντινα καὶ ὡς κριτὴν στέργουσα πέμπει ή μετριότης ἡμῶν, παι ραδηλοῦμεν ἰδοὺ τῇ θεοφιλείᾳ σου, ἵνα ὑποδέξηται τοῦτον μετὰ τῆς προσηκούσης τιμῆς καὶ ἀγάπης ἡ γὰρ πρὸς αὐτὸν τιμὴ εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα διαβαίνει, καὶ ἔχει τὴν ἀναφορὰν, καὶ μέλλεις ποιή σειν καὶ εἰς τοῦτο πρᾶγμα εἰς πολλὴν ἀποδοχὴν τῆς ἡμῶν μετριότητος. θεῖοι καὶ ἱεροὶ κανόνες παρακελεύονται, ῥητῶς οὕτω λέγοντες· «Τοὺς ἐπισκόπους παντὸς ἔθνους εἰδέναι χρὴ τὸν ἑαυτῶν πρῶτον καὶ πᾶσαν εὐλάβειαν καὶ ὑποταγὴν αὐτῷ ἀπονέμειν.» Ἐπεὶ δὲ διὰ τὴν πνευ ματικὴν ἀγάπην καὶ στοργήν, ἣν εἶχεν ὁ δηλωθεὶς ἱερώτατος ἀρχιερεὺς, κῦρ Θεόγνωστος, εἰς τὸν ἐπί σκοπον ἐκεῖνον..... ἔδωκεν ἐκεῖνον εἰς τὸ Φελόνιον φέρειν σταυρούς τέσσαρας, καὶ ἀπὸ ζητήσεως καὶ παρακλήσεως ἰδικῆς σου ἐποιήσαμεν καὶ ἡμεῖς, ὅσον ἐποιήσαμεν εἰς σέ, ὀφείλεις, ἵνα ευχαριστής, καὶ οὐδὲν παρεξέλθῃς ἀπὸ τούτου, ἀλλὰ καὶ ἀποδίδως πρὸς τοῦτον δὴ τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην σου τὴν ἣν ἔχεις κατὰ χρέος ὑποταγήν· ἐὰν γοῦν βλέπῃ καὶ αὐτὸς τὴν σὴν εὐγνωμοσύνην χρεωστικῶς εἰς αὐτὸν καὶ καλὴν καὶ ὀρθὴν εὔνοιαν, μέλλει δεικνύειν πατρικὴν καὶ ἀγαπητικὴν εὐμένειαν εἰς τὴν θεοφιλίαν σου· οἶδας δὲ, ὅτι καὶ αἱ γραφαὶ τῆς ἡμῶν μετριότητος, αἵτινες προσπελύθησαν εἰς τοῦτο, διὰ φιλίαν τὴν πρὸς σὲ ἐγένοντο, πλὴν οὕτως ἵνα οὐδὲν θαῤῥήσῃς εἰς τοῦτο καὶ εἰσέλθῃς εἰς πρόφασιν τινα ἐντεῦθεν, καὶ ποιήσῃς τίποτε περιφρονητικών εἰς τὸν μητροπολίτην σου, ἀλλὰ ἵνα στέργῃς μὲν καὶ εἰς ἐκεῖνο ἀμεταθέτως, ἀπιδιδῶς δὲ καὶ πρὸς τὸν τοιοῦτον ἱερώτατον μετροπολίτην Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας την χρεωστουμένην, ὡς εἴρηται, εὐ . πείθειαν καὶ ὑποταγὴν καὶ τιμὴν, καθώς τε οἱ θεῖοι καὶ ἱεροὶ κανόνες παρακελεύονται, καὶ καθὼς ἀπε δίδουν αὐτὴν καὶ οἱ πρότερον ἐπίσκοποι εἰς τοὺς πρώην μητροπολίτας αὐτῶν. Ἐὰν δὲ ἴσως ἔνι τις λόγος χάριν τοῦ ὅπερ ἐποιήσαμεν εἰς σὲ διὰ τοὺς σταυρούς, ὡς δεδήλωται, περὶ ταύτης καὶ μόνης τῆς ὑποθέσεως ἀναφέρης εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα, ὡς ἂν διαπράξηται αὕτη, ὅσον ἂν διακρίνοι περὶ τού του· πλὴν εἰς τοῦτο καὶ μόνον τὸ κεφάλαιον δίδομεν τοῦτο, εἰς δὲ πᾶσαν ἄλλην ὑπόθεσιν, εἴτε δῆτα προσ καλεῖται σὲ εἰς ἑαυτὸν ὁ μητροπολίτης σου, εἴτε εἰς ἄλλο τι, ἵνα ὑπόκεισαι εἰς τὴν ὑποταγὴν καὶ διά κρισιν αὐτοῦ, καὶ εἴ τι δὲ συμβῇ μεταξύ, ἐξετάσεως και κρίσεως δεόμενον, ἵνα παρ' αὐτοῦ δὴ τοῦ ἱερω τάτου μητροπολίτου Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας δέχησαι τὴν κρίσιν καὶ τὴν ἐξέτασιν, ἐν μηδενὶ ἀν τιλέγων μηδὲ ἀπειθῶν, κατὰ τὴν ἐπικρατοῦσαν ἄνωθεν ἐν τοῖς τοιούτοις ἐκκλησιαστικὴν εὐταξίαν καὶ κατὰ τὴν τῶν αὐτῶν θείων κανόνων παράδοσιν, ἐπεὶ δὲ καὶ τοῦτο παρακελεύονται οἱ ἱεροὶ κανόνες, ὥστε, ὁπόταν σοι γένηται ἀναγκαία χρεία γράφειν καὶ ἀναφέρειν εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα, πρώτον ἵνα διδῷς εἴδησιν εἰς τὸν μητροπολίτην σου, καὶ μετὰ εἰδήσεως τούτου καὶ βουλῆς γράφῃς τοῦτο καὶ ἀναφέρῃς· ἀκολούθως στέργουσα τὰ περὶ τούτου καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν κατὰ τὴν διάταξιν τῶν κανό νων παρακελεύεται, ἵνα μηδὲν γένηται τούτου ἕνεκα παρὰ τὴν αὐτὴν γνώμην, ἀλλὰ ἐνεργήται οὕτως, διότι ἐὰν οὐδὲν ἀποπληροῖς εἰς τὸν μητροπολίτην σου κατὰ τοὺς αὐτοὺς θείους κανόνας τὴν ἀνήκουσαν ὑποταγὴν χρεωστικῶς, γίνωσκε, ὅτι ἀνατεθειμένος ἔνι οὗτος παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος πράτ-λην, ἵνα ποιήσωμεν. Ἐκεῖνος δὲ ἐγένετο φυγὰς εἰς δειν εἰς σὲ πᾶν ὅπερ ἔχει ἐπ' ἀδείας κανονικῶς, καὶ + Εἶχε τό· Μηνὶ Ἰουλίῳ ινδ. ζ', διὰ τῆς δε σποτικῆς καὶ τιμίας πατριαρχικῆς χειρός. Εἰς τὸν αὐτὸν Νοβογραδίου. † ᾿Απὸ τῆς περιλήψεως τοῦ ἀπολυθέντος ἑτέρου γράμματος τῆς ἡμῶν μετριότητος εἰς σὲ μέλλεις γνωρίσειν, ὅσα ἔγραψε καὶ παρεδήλωσε σοι ἡ μετ τριότης ἡμῶν περὶ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, κυροῦ ᾿Αλεξίου, ὑπερ τίμου καὶ ἀγαπητοῦ κατὰ Κύριον ἀδελφοῦ καὶ συλ λειτουργοῦ τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἵνα δηλονότι ἔχῃς εἰς αὐτὴν τὴν ὀφειλομένην ὑποταγὴν καὶ εὐπείθειαν, ὡς μητροπολίτην σου, καθὼς οἱ θεῖοι καὶ ἱεροὶ και νόνες παρακελεύονται· ἀλλὰ καὶ νῦν τὰ αὐτὰ παρ ρεγγυᾶται τῇ θεοφιλίᾳ σου ή μετριότης ἡμῶν, καὶ ἀγωνίζου καὶ ἐπιμελοῦ, ἵνα ἀποπληροῖς οὕτως ἀμεταθέτως. Γνωστὸν δὲ ἔστω τῇ θεοφιλία σου, ὅτι ὁ Θεοδώρητος πρὸ δύο χρόνων ἦλθεν ἐνταῦθα, ἔτι ζῶν τος τοῦ ἱερωτάτου ἀρχιερέως κῦρ Θεογνώστου έχει νου, καὶ ἐζήτησεν να γένηται μητροπολίτης Ρω σίας· ἡμεῖς δὲ, ἀκριβῶς ἐξετάσαντες καὶ εὑρόντες, ὅτι ὁ μητροπολίτης, κῦρ Θεόγνωστος, ἀκμὴν ἔζη, οὐδὲν παρεδεξάμεθα τοῦτον, ὅτι ἐκτὸς τῆς θεσμοθεσίας τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων ἐζήτει, διὰ τοῦτο καὶ ἐλέγομεν πρὸς ἐκεῖνον, ὡς ἂν προσκαρτερῇ, καὶ πέμψωμεν ἡμεῖς καὶ μάθωμεν τὴν ἀλήθειαν περί τοῦ μητροπολίτου ἐκείνου, καὶ τότε, εἴ τι φανή και τὸν Τύρναβον, καὶ ἐποίησε πρᾶγμα παραλογώτατον
θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον ἐπαινετόν· τοῦτο καὶ οἱ τὸ τοιουτοτρόπως γινόμενον παρ' αὐτοῦ πάντως μέλο
λει στέργειν όμολογουμένως καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν,
καὶ οὐδὲν οὐδόλως μέλλεις εὑρήσειν ἀπὸ τῆς ἡμῶν
μετριότητος την τυχοῦσαν βοήθειαν, ἐὰν ἴσως φανῆς ἀπειθὴς καὶ ἀνυπότακτος εἰς τὸν διαληφθέντα
μητροπολίτην σου. Συντηροῦ τοίνυν εἰρηνεύων κατὰ
τὸ εἰκὸς, καὶ ποίει ἀμεταθέτως καὶ ἀπαραιτήτως,
καθώς γράφομεν καὶ παρεγγυώμεθα τῇ θεοφιλείᾳ
σου διὰ τοῦ παρόντος γράμματος, ἀντιστραφέντος
δι' ἀσφαλείας. Η χάρις τοῦ Θεοῦ εἴη μετὰ τῆς θεοφιλίας σου.
Απελύθη τῇ β' τοῦ ςωξ' δευτέρου έτους. Επει
δὲ ἀνετέθη παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος ὁ θεοφιλέ
στατος κανστρίσιος τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ
Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας καὶ σκευοφύλαξ τοῦ εὐ
αγούς βασιλικού κλήρου, ἀγαπητὸς κατὰ Πνεῦμα
υἱὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Γεώργιος ὁ Περδίκης, καὶ ἔξαρχος καὶ δικαίῳ τῆς ἡμῶν μετριότη
τος, ἵνα κατὰ τοὺς ἐκκλησιαστικούς θεσμούς ποιήσῃ
τὴν ἐγκαθίδρυσιν τοῦ ἱερωτάτου ἀρχιερέως Κυέβου
καὶ πάσης Ρωσίας, κῦρ Αλεξίου, ὅντινα καὶ ὡς
κριτὴν στέργουσα πέμπει ή μετριότης ἡμῶν, παι
ραδηλοῦμεν ἰδοὺ τῇ θεοφιλείᾳ σου, ἵνα ὑποδέξηται
τοῦτον μετὰ τῆς προσηκούσης τιμῆς καὶ ἀγάπης·
ἡ γὰρ πρὸς αὐτὸν τιμὴ εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα
διαβαίνει, καὶ ἔχει τὴν ἀναφορὰν, καὶ μέλλεις ποιήσειν καὶ εἰς τοῦτο πρᾶγμα εἰς πολλὴν ἀποδοχὴν
τῆς ἡμῶν μετριότητος.
θεῖοι καὶ ἱεροὶ κανόνες παρακελεύονται, ῥητῶς οὕτω
λέγοντες· «Τοὺς ἐπισκόπους παντὸς ἔθνους εἰδέναι
χρὴ τὸν ἑαυτῶν πρῶτον καὶ πᾶσαν εὐλάβειαν καὶ
ὑποταγὴν αὐτῷ ἀπονέμειν.» Ἐπεὶ δὲ διὰ τὴν πνευ
ματικὴν ἀγάπην καὶ στοργήν, ἣν εἶχεν ὁ δηλωθεὶς
ἱερώτατος ἀρχιερεὺς, κῦρ Θεόγνωστος, εἰς τὸν ἐπίσκοπον ἐκεῖνον..... ἔδωκεν ἐκεῖνον εἰς τὸ φελόνιον φέρειν σταυρούς τέσσαρας, καὶ ἀπὸ ζητήσεως
καὶ παρακλήσεως ἰδικῆς σου ἐποιήσαμεν καὶ ἡμεῖς,
ὅσον ἐποιήσαμεν εἰς σέ, ὀφείλεις, ἵνα ευχαριστής,
καὶ οὐδὲν παρεξέλθῃς ἀπὸ τούτου, ἀλλὰ καὶ ἀποδι -
δῷς πρὸς τοῦτον δὴ τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην·
σου τὴν ἣν ἔχεις κατὰ χρέος ὑποταγήν· ἐὰν γοῦν
βλέπῃ καὶ αὐτὸς τὴν σὴν εὐγνωμοσύνην χρεωστι
κῶς εἰς αὐτὸν καὶ καλὴν καὶ ὀρθὴν εὔνοιαν, μέλλει
δεικνύειν πατρικὴν καὶ ἀγαπητικὴν εὐμένειαν εἰς
τὴν θεοφιλίαν σου· οἶδας δὲ, ὅτι καὶ αἱ γραφαὶ τῆς
ἡμῶν μετριότητος, αἵτινες προσπελύθησαν εἰς τοῦτο,
διὰ φιλίαν τὴν πρὸς σὲ ἐγένοντο, πλὴν οὕτως ἵνα
οὐδὲν θαῤῥήσῃς εἰς τοῦτο καὶ εἰσέλθῃς εἰς πρόφασιν
τινα ἐντεῦθεν, καὶ ποιήσῃς τίποτε περιφρονητικών
εἰς τὸν μητροπολίτην σου, ἀλλὰ ἵνα στέργῃς μὲν
καὶ εἰς ἐκεῖνο ἀμεταθέτως, ἀπιδιδῶς δὲ καὶ πρὸς
τὸν τοιοῦτον ἱερώτατον μετροπολίτην Κυέβου καὶ
πάσης Ρωσίας την χρεωστουμένην, ὡς εἴρηται, εὐ-
. πείθειαν καὶ ὑποταγὴν καὶ τιμὴν, καθώς τε οἱ θεῖοι
καὶ ἱεροὶ κανόνες παρακελεύονται, καὶ καθὼς ἀπε
δίδουν αὐτὴν καὶ οἱ πρότερον ἐπίσκοποι εἰς τοὺς
πρώην μητροπολίτας αὐτῶν. Ἐὰν δὲ ἴσως ἔνι τις
λόγος χάριν τοῦ ὅπερ ἐποιήσαμεν εἰς σὲ διὰ τοὺς
σταυρούς, ὡς δεδήλωται, περὶ ταύτης καὶ μόνης τῆς
ὑποθέσεως ἀναφέρης εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα, ὡς
ἂν διαπράξηται αὕτη, ὅσον ἂν διακρίνοι περὶ τού
του· πλὴν εἰς τοῦτο καὶ μόνον τὸ κεφάλαιον δίδομεν
τοῦτο, εἰς δὲ πᾶσαν ἄλλην ὑπόθεσιν, εἴτε δῆτα προσκαλεῖται σὲ εἰς ἑαυτὸν ὁ μητροπολίτης σου, εἴτε εἰς
ἄλλο τι, ἵνα ὑπόκεισαι εἰς τὴν ὑποταγὴν καὶ διά
κρισιν αὐτοῦ, καὶ εἴ τι δὲ συμβῇ μεταξύ, ἐξετάσεως
και κρίσεως δεόμενον, ἵνα παρ' αὐτοῦ δὴ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας
δέχησαι τὴν κρίσιν καὶ τὴν ἐξέτασιν, ἐν μηδενὶ ἀντιλέγων μηδὲ ἀπειθῶν, κατὰ τὴν ἐπικρατοῦσαν
ἄνωθεν ἐν τοῖς τοιούτοις ἐκκλησιαστικὴν εὐταξίαν
καὶ κατὰ τὴν τῶν αὐτῶν θείων κανόνων παράδοσιν,
ἐπεὶ δὲ καὶ τοῦτο παρακελεύονται οἱ ἱεροὶ κανόνες,
ὥστε, ὁπόταν σοι γένηται ἀναγκαία χρεία γράφειν
καὶ ἀναφέρειν εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα, πρώτον
ἵνα διδῷς εἴδησιν εἰς τὸν μητροπολίτην σου, καὶ
μετὰ εἰδήσεως τούτου καὶ βουλῆς γράφῃς τοῦτο καὶ
ἀναφέρῃς· ἀκολούθως στέργουσα τὰ περὶ τούτου
καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν κατὰ τὴν διάταξιν τῶν κανόνων παρακελεύεται, ἵνα μηδὲν γένηται τούτου ἕνεκα
παρὰ τὴν αὐτὴν γνώμην, ἀλλὰ ἐνεργήται οὕτως,
διότι ἐὰν οὐδὲν ἀποπληροῖς εἰς τὸν μητροπολίτην
σου κατὰ τοὺς αὐτοὺς θείους κανόνας τὴν ἀνήκουσαν ὑποταγὴν χρεωστικῶς, γίνωσκε, ὅτι ἀνατεθει
μένος ἔνι οὗτος παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος πράτ-λην, ἵνα ποιήσωμεν. Ἐκεῖνος δὲ ἐγένετο φυγὰς εἰς
δειν εἰς σὲ πᾶν ὅπερ ἔχει ἐπ' ἀδείας κανονικῶς, καὶ
+ Εἶχε τό· Μηνὶ Ἰουλίῳ ινδ. ζ', διὰ τῆς δε
σποτικῆς καὶ τιμίας πατριαρχικῆς χειρός.
XXIII. Patriarcha monet episcopum Novogradii, ut
quemdam Theodoritum excommunicatum habeat.
Εἰς τὸν αὐτὸν Νοβογραδίου.
† ᾿Απὸ τῆς περιλήψεως τοῦ ἀπολυθέντος ἑτέρου
γράμματος τῆς ἡμῶν μετριότητος εἰς σὲ μέλλεις
γνωρίσειν, ὅσα ἔγραψε καὶ παρεδήλωσε σοι ἡ μετ
τριότης ἡμῶν περὶ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου
Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, κυροῦ ᾿Αλεξίου, ὑπερ
τίμου καὶ ἀγαπητοῦ κατὰ Κύριον ἀδελφοῦ καὶ συλ
λειτουργοῦ τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἵνα δηλονότι ἔχῃς
εἰς αὐτὴν τὴν ὀφειλομένην ὑποταγὴν καὶ εὐπείθειαν,
ὡς μητροπολίτην σου, καθὼς οἱ θεῖοι καὶ ἱεροὶ και
νόνες παρακελεύονται· ἀλλὰ καὶ νῦν τὰ αὐτὰ παρ
ρεγγυᾶται τῇ θεοφιλίᾳ σου ή μετριότης ἡμῶν, καὶ
ἀγωνίζου καὶ ἐπιμελοῦ, ἵνα ἀποπληροῖς οὕτως άμε
ταθέτως. Γνωστὸν δὲ ἔστω τῇ θεοφιλία σου, ὅτι ὁ
Θεοδώρητος πρὸ δύο χρόνων ἦλθεν ἐνταῦθα, ἔτι ζῶντος τοῦ ἱερωτάτου ἀρχιερέως κῦρ Θεογνώστου έχει
νου, καὶ ἐζήτησεν να γένηται μητροπολίτης Ρωσίας· ἡμεῖς δὲ, ἀκριβῶς ἐξετάσαντες καὶ εὑρόντες,
ὅτι ὁ μητροπολίτης, κῦρ Θεόγνωστος, ἀκμὴν ἔζη,
οὐδὲν παρεδεξάμεθα τοῦτον, ὅτι ἐκτὸς τῆς θεσμοθε
σίας τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων ἐζήτει, διὰ τοῦτο
καὶ ἐλέγομεν πρὸς ἐκεῖνον, ὡς ἂν προσκαρτερῇ, καὶ
πέμψωμεν ἡμεῖς καὶ μάθωμεν τὴν ἀλήθειαν περί
τοῦ μητροπολίτου ἐκείνου, καὶ τότε, εἴ τι φανή και
τὸν Τύρναβον, καὶ ἐποίησε πρᾶγμα παραλογώτατον
Part XXIVPars XXIV
col. 1343–1344page 174 of 238
PG 152:1343σχόντος αὐτήν· ἀλλ' ὁ νῦν προβιβασθ εἰς ψήφῳ καὶ ἐκλογῇ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ τῆς περὶ αὐτὴν ἱερᾶς καὶ θείας συνόδου ἱερώτατος μητροπολίτης πάσης Ρωσίας, ἀγαπητὸς κατὰ Κύριον ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργός, ἀγαθὸς ὧν ἀνὴρ καὶ ὑποταγῆς εἰδὼς νόμους, συνὴν τῷ δια ληφθέντι ἀρχιερεῖ, κῦρ Θεογνώστῳ ἐκείνῳ, διαχυ βερνῶν καὶ ὑπανέχων αὐτὸν γήρᾳ κάμνοντα καὶ ἀσθενείᾳ περιπεσόντα ξεινῇ καὶ τῶν δικαίων τῆς Ἐκκλησίας προσταγῇ καὶ θελήσει ἐκείνου καλῶς ἀντιλαμβανόμενος· ὅθεν καὶ κατανοήσας ἐκεῖνος αὐτὸν ἱκανὸν ὄντα ψυχῶν προστασίαν ανεγχειρισθή ναι, ἐπίσκοπον Βλαντιμήρου πρὸς τῷ τέλει τοῦ ἑαυ τοῦ βίου κεχειροτόνηκε, καὶ πρὸς τὴν ἡμῶν μετριό καὶ παρανομώτατον καὶ ἔξω τῶν κανόνων, ὅπερ ὡς τοῦ μητροπολίτου ιδιοποιησαμένου καὶ κατα οὐδὲν ἐγένετό ποτε, ἀφ᾽ οὗ ἐβαπτίσθη ἡ Ρωσία. Ἡμεῖς γοῦν ἐγράψαμεν καὶ πρότερον εἰς πάντα τὸν αὐτόθι τόπον, ἵνα οὐδὲν προσδέξησθε ποσῶς τὸν τοιοῦτον Θεοδώρητον, ὡς καθηρημένον παρὰ τῶν θείων κανόνων καὶ παρὰ τῆς θείας καὶ ἱερᾶς συνά του, λοιπόν, εἰ μὲν ἐκβάλῃ καθόλου τὰ ἀρχιερατικά, ἵνα ἔνι μόνον, ὡς ἁπλῶς Χριστιανός· εἰ δὲ φιλονεικεῖ κρατεῖσθαι καὶ ἐμμένειν εἰς τοῦτο, ἵνα ἔνι μὲν καὶ καθῃρημένος, ἔνι δὲ καὶ ἀφωρισμένος καὶ ἀλλό τριος τῆς Χριστιανικῆς καταστάσεως, ἀλλὰ καὶ ἐκεῖνος, ὅστις μέλλει δέξασθαι εἰς κοινωνίαν αὐτὸν, κἂν ἄστις ἄρα καὶ ᾖ· πρόσεχε γοῦν, ἵνα οὐδὲν παραδέξῃ ποσῶς τὸν τοιοῦτον Θεοδώρητον, ὡς ἂν μὴ ὑποπέσῃς καὶ σὺ εἰς τὴν καταδίκην, εἰς ἣν ἔνι καὶ ὁ Θεοδώρητος· λέγει γὰρ ὁ κανῶν, ὅτι «Ὁ ἀκοινωτητα καὶ τὴν ἱερὰν σύνοδον ἔγραψε καὶ ἐμαρτύρησε νήτῳ κοινωνῶν καὶ αὐτὸς ἀκοινώνητος ἔστω·, ἀλλὰ μᾶλλον ἂς ἔχῃ ἡ θεοφιλία σου πρὸς τόνδε τὸν ἱερώ τατον μητροπολίτην Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, κατὰ τὸ ὅπερ ἔχεις χρέος, εὐπείθειαν καὶ εὐλάβειαν καὶ ὑποταγὴν, καθὼς καὶ δι' ἑτέρου γράμματος πλατύτερον παρεδήλωσε σαι ἡ μετριότης ἡμῶν· ἡ γὰρ πρὸς αὐτὸν τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην, κῦρ ᾿Αλέξιον, τιμὴ εἰς τὸν Θεὸν ἀναφέρεται, καὶ εἰς τὴν μετριότητα ἡμῶν διαβαίνει. Συντηροῦ τοίνυν καὶ ποίει καθά σοι παρεγγυώμεθα διὰ τοῦ παρόντοςγράμματος. Η χάρις τοῦ Θεοῦ εἴη μετὰ τῆς θεο φιλίας σου. + Είχε τό· Μηνὶ Ἰουλίῳ ίνδ. ζ', διὰ τῆς κα τριαρχικῆς καὶ θείας χειρός. † Εἶχε μὲν ἡ ἁγιωτάτη μητρόπολις Ρωσίας μετὰ καὶ τῶν ἄλλων κάστρων καὶ χωρῶν τῶν ὑπὸ τὴν ἑνο ρίαν ταύτης τελούντων καὶ τὸ ἐν τῇ Μικρᾷ Ρωσίᾳ κάστρων, τὸ Κύεδον ἐπονομαζόμενον, ἐν ᾧ ἦν ἄνωθεν ή καθολική Εκκλησία τῆς μητροπόλεως· ηὑρίσκοντο δὲ καὶ οἱ ἱερώτατοι ἀρχιερεῖς Ρωσίας τὴν οἴκησιν ποιούμενοι ἐν αὐτῇ. Ἐπεὶ δὲ ὑπὸ τῆς τοῦ καιροῦ συγχύσεως καὶ ἀνωμαλίας καὶ τῆς τῶν γειτονούν των ᾿Αλαμάνων δεινῆς ἐπιθέσεως ἐφθάρη, καὶ εἰς στενοχωρίαν κατήντησε, κἀντεῦθεν οἱ προϊστάμενοι ἀρχιερατικῶς τῆς Ρωσίας, μὴ τὴν ἀνήκουσαν καὶ ἐφειλομένην αὐτοῖς κυβέρνησιν ἔχοντες, παρὰ πολὺ ὲ λειπομένην τῆς προτέρας, ἐπεὶ οὐδὲ τῆς τῶν ἀναγ καίων ηὐπόρουν προσόδου, μετώκησαν εἰς τὴν ἁγιωτάτην αὐτῆς ἐπισκοπὴν Βλαντιμήρου, ἱκανὴν οὖσαν παρέχειν αὐτοῖς καταμονὴν καὶ ἀνάπαυσιν πάντων τῶν χρειωδών, μετώκησαν δὲ ἐν αὐτῇ τοῦ τον τὸν τρόπον ὅ τε ἱερώτατος μητροπολίτης Ρω σίας, κῦρ Θεόγνωστος ἐκεῖνος, καὶ πρὸ αὐτοῦ ἔτε ροι δύο, επισκεπτόμενοι μὲν, ὅσον εἰκὸς, καὶ τὸ Κύεδον καὶ τούτῳ τὴν προτίμησιν ἀπονέμοντες διὰ τὰ ἐκεῖσε, ὡς δεδήλωται, εἶναι τὸν θρόνον ἄνωθεν τῆς μητροπόλεως, οἰκοῦντες δὲ καὶ διατρίβοντες καὶ τὴν αὐτῶν πᾶσαν προμήθειαν καὶ ἀνάπαυσιν ποριζόμενοι ἐκ τοῦ Βλαντιμήρου· μαρτυρεῖ τοῦτο καὶ τὸ μὴ γεγονέναι ἐφ' ἱκανοῖς χρόνοις ἐπίσκοπον, καὶ ἠξίωσε προβιβασθῆναι εἰς τὸν θρόνον Κυβδου καὶ πάσης Ρωσίας, ὃς δὴ καὶ μετὰ θάνατον εκεί νου, προκριθείς παρ' αὐτοῦ πρότερον, ὡς εἴρηται, παρά τε τοῦ εὐγενεστάτου μεγάλου ῥηγὸς, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητοῦ υἱοῦ τῆς ἡμῶν μετριότητας, κῦρ Ιωάννου, καὶ ἑτέρων ῥηγάδων, τῶν κληρικῶν τε καὶ παντὸς τοῦ ἐκεῖσε Χριστωνύμου λαοῦ εἰς τὴν ἀρχιερατικὴν προστασίαν αὐτῶν, καὶ ἐλθὼν εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ τὴν θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον καὶ ψηφισθεὶς καὶ ἐκλεγεὶς καὶ προβιβασθεὶς εἰς μητροπολίτην Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, εὐδοκία τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, ἐκίνησε καὶ τὸν περὶ τούτου λόγον συνοδικῶς πρὸς τὴν ἡμῶν μετριότητα, όπως δηλονότι εφθάρη καὶ εἰς στενοχωρίαν κατὰ τὸν ἀναγεγραμμένον τρόπον κατήντησε (καὶ οὐδὲ ἱκανόν ἐστι κατάντημα τοῦ ἀρχιερέως τὸ Κύεβον), όπως δὲ ὁ Θεοδώρητος παρανόμως ἀπελθὼν εἰς τὸν Τύρναβον καὶ παρὰ τοὺς ἱερούς κανόνας είν ληφώς παράνομον χειροτονίαν ἐκεῖσε, καθαιρεθείς δὲ καὶ ἀφορισθεὶς παρὰ τῆς ἁγίας τοῦ Χριστοῦ κα θολικῆς καὶ ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας, λῃστικῶς ἅμα καὶ τυραννικῶς ἀντιποιεῖται τοῦ Κυέβου, καὶ εὑρίσ σκεται ἐν αὐτῷ. Η γοῦν μετριότης ἡμῶν, συνδια σκεψαμένη τοῖς περὶ αὐτὴν ἱερωτάτοις ἀρχιερεῖ σιν, ἀγαπητοῖς κατὰ Κύριον ἀδελφοῖς τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργοῖς, ἐπεὶ πολλαχόθεν ἐγνώρισεν, ὡς οὐκ ἔστιν ἑτέρα καταμονὴ καὶ ἀνά παυσις καὶ κατάντημα τῇ ἁγιωτάτη μητροπόλει Ρωσίας διὰ τὰς προειρημένας αἰτίας, εἰ μὴ τὸ Βλαντίμημον, ἐν ᾧ ηὑρίσκοντο καὶ οἱ πρὸ αὐτοῦ μη τροπολῖται Ρωσίας, ἔνι δὲ τῶν ἀναγκαιοτάτων πάνω γε καὶ ὀφειλομένων ἀποκαταστῆναι τὸν ἀρχιερέα διὰ συνοδικῆς πράξεως, ἔνθα δὴ εὑρίσκεσθαι ἀπο λαύοντα τῆς ἱκανῆς προμηθείας καὶ κυβερνήσεως, ἐν ἁγίῳ παρακελεύεται Πνεύματι διὰ τοῦ παρόντος συνοδικοῦ γράμματος, εἶναι καὶ εὑρίσκεσθαι τόν τε ἱερώτατον μητροπολίτην Ρωσίας καὶ τοὺς μετ' αὐτ τὸν πάντας ἐν τῷ Βλαντιμήρῳ καὶ ἔχειν τοῦτο ὡς οἰκεῖον κάθισμα ἀναφαιρέτως καὶ ἀναποσπάστως εἰς αἰῶνα τὸν ἅπαντα, καὶ ἔνι μὲν καὶ τὸ Κύεβον ὡς οἰκεῖος θρόνος καὶ πρῶτον κάθισμα τοῦ ἀρχιερέως, ἐὰν περισώζηται, μετ᾿ ἐκεῖνο καὶ σὺν ἐκείνῳ δεύ τερον κάθισμα καὶ καταμονὴ καὶ ἀνάπαυσις ἡ ἁγιω
σχόντος αὐτήν· ἀλλ' ὁ νῦν προβιβασθ εἰς ψήφῳ καὶ
ἐκλογῇ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ τῆς περὶ αὐτὴν
ἱερᾶς καὶ θείας συνόδου ἱερώτατος μητροπολίτης
πάσης Ρωσίας, ἀγαπητὸς κατὰ Κύριον ἀδελφὸς
τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργός, ἀγαθὸς
ὧν ἀνὴρ καὶ ὑποταγῆς εἰδὼς νόμους, συνὴν τῷ δια
ληφθέντι ἀρχιερεῖ, κῦρ Θεογνώστῳ ἐκείνῳ, διαχυ
βερνῶν καὶ ὑπανέχων αὐτὸν γήρᾳ κάμνοντα καὶ
ἀσθενείᾳ περιπεσόντα ξεινῇ καὶ τῶν δικαίων τῆς
Ἐκκλησίας προσταγῇ καὶ θελήσει ἐκείνου καλῶς
ἀντιλαμβανόμενος· ὅθεν καὶ κατανοήσας ἐκεῖνος
αὐτὸν ἱκανὸν ὄντα ψυχῶν προστασίαν ανεγχειρισθή
ναι, ἐπίσκοπον Βλαντιμήρου πρὸς τῷ τέλει τοῦ ἑαυ
τοῦ βίου κεχειροτόνηκε, καὶ πρὸς τὴν ἡμῶν μετριό
καὶ παρανομώτατον καὶ ἔξω τῶν κανόνων, ὅπερ ὡς τοῦ μητροπολίτου ιδιοποιησαμένου καὶ καταοὐδὲν ἐγένετό ποτε, ἀφ᾽ οὗ ἐβαπτίσθη ἡ Ρωσία.
Ἡμεῖς γοῦν ἐγράψαμεν καὶ πρότερον εἰς πάντα τὸν
αὐτόθι τόπον, ἵνα οὐδὲν προσδέξησθε ποσῶς τὸν
τοιοῦτον Θεοδώρητον, ὡς καθηρημένον παρὰ τῶν
θείων κανόνων καὶ παρὰ τῆς θείας καὶ ἱερᾶς συνάτου, λοιπόν, εἰ μὲν ἐκβάλῃ καθόλου τὰ ἀρχιερατικά,
ἵνα ἔνι μόνον, ὡς ἁπλῶς Χριστιανός· εἰ δὲ φιλονεικεῖ κρατεῖσθαι καὶ ἐμμένειν εἰς τοῦτο, ἵνα ἔνι μὲν
καὶ καθῃρημένος, ἔνι δὲ καὶ ἀφωρισμένος καὶ ἀλλότριος τῆς Χριστιανικῆς καταστάσεως, ἀλλὰ καὶ
ἐκεῖνος, ὅστις μέλλει δέξασθαι εἰς κοινωνίαν αὐτὸν,
κἂν ἄστις ἄρα καὶ ᾖ· πρόσεχε γοῦν, ἵνα οὐδὲν πα
ραδέξῃ ποσῶς τὸν τοιοῦτον Θεοδώρητον, ὡς ἂν μὴ
ὑποπέσῃς καὶ σὺ εἰς τὴν καταδίκην, εἰς ἣν ἔνι καὶ
ὁ Θεοδώρητος· λέγει γὰρ ὁ κανῶν, ὅτι «Ὁ ἀκοινω- τητα καὶ τὴν ἱερὰν σύνοδον ἔγραψε καὶ ἐμαρτύρησε
νήτῳ κοινωνῶν καὶ αὐτὸς ἀκοινώνητος ἔστω·, ἀλλὰ
μᾶλλον ἂς ἔχῃ ἡ θεοφιλία σου πρὸς τόνδε τὸν ἱερώ
τατον μητροπολίτην Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας,
κατὰ τὸ ὅπερ ἔχεις χρέος, εὐπείθειαν καὶ εὐλάβειαν
καὶ ὑποταγὴν, καθὼς καὶ δι' ἑτέρου γράμματος
πλατύτερον παρεδήλωσε σαι ἡ μετριότης ἡμῶν· ἡ
γὰρ πρὸς αὐτὸν τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην, κῦρ
᾿Αλέξιον, τιμὴ εἰς τὸν Θεὸν ἀναφέρεται, καὶ εἰς τὴν
μετριότητα ἡμῶν διαβαίνει. Συντηροῦ τοίνυν καὶ
ποίει καθά σοι παρεγγυώμεθα διὰ τοῦ παρόντος
γράμματος. Η χάρις τοῦ Θεοῦ εἴη μετὰ τῆς θεοφιλίας σου.
+ Είχε τό· Μηνὶ Ἰουλίῳ ίνδ. ζ', διὰ τῆς κατριαρχικῆς καὶ θείας χειρός.
XXIV. Synodus statuit ut Vladimiriæ sit sedes metropolitæ Kioviæ et totius Russiæ.
† Εἶχε μὲν ἡ ἁγιωτάτη μητρόπολις Ρωσίας μετὰ
καὶ τῶν ἄλλων κάστρων καὶ χωρῶν τῶν ὑπὸ τὴν ἑνορίαν ταύτης τελούντων καὶ τὸ ἐν τῇ Μικρᾷ Ρωσίᾳ
κάστρων, τὸ Κύεδον ἐπονομαζόμενον, ἐν ᾧ ἦν ἄνωθεν
ή καθολική Εκκλησία τῆς μητροπόλεως· ηὑρίσκοντο
δὲ καὶ οἱ ἱερώτατοι ἀρχιερεῖς Ρωσίας τὴν οἴκησιν
ποιούμενοι ἐν αὐτῇ. Ἐπεὶ δὲ ὑπὸ τῆς τοῦ καιροῦ
συγχύσεως καὶ ἀνωμαλίας καὶ τῆς τῶν γειτονούντων ᾿Αλαμάνων δεινῆς ἐπιθέσεως ἐφθάρη, καὶ εἰς
στενοχωρίαν κατήντησε, κἀντεῦθεν οἱ προϊστάμενοι
ἀρχιερατικῶς τῆς Ρωσίας, μὴ τὴν ἀνήκουσαν καὶ
ἐφειλομένην αὐτοῖς κυβέρνησιν ἔχοντες, παρὰ πολὺ
ὲ λειπομένην τῆς προτέρας, ἐπεὶ οὐδὲ τῆς τῶν ἀναγκαίων ηὐπόρουν προσόδου, μετώκησαν εἰς τὴν
ἁγιωτάτην αὐτῆς ἐπισκοπὴν Βλαντιμήρου, ἱκανὴν
οὖσαν παρέχειν αὐτοῖς καταμονὴν καὶ ἀνάπαυσιν
πάντων τῶν χρειωδών, μετώκησαν δὲ ἐν αὐτῇ τοῦ
τον τὸν τρόπον ὅ τε ἱερώτατος μητροπολίτης Ρω
σίας, κῦρ Θεόγνωστος ἐκεῖνος, καὶ πρὸ αὐτοῦ ἔτε
ροι δύο, επισκεπτόμενοι μὲν, ὅσον εἰκὸς, καὶ τὸ
Κύεδον καὶ τούτῳ τὴν προτίμησιν ἀπονέμοντες διὰ
τὰ ἐκεῖσε, ὡς δεδήλωται, εἶναι τὸν θρόνον ἄνωθεν
τῆς μητροπόλεως, οἰκοῦντες δὲ καὶ διατρίβοντες
καὶ τὴν αὐτῶν πᾶσαν προμήθειαν καὶ ἀνάπαυσιν
ποριζόμενοι ἐκ τοῦ Βλαντιμήρου· μαρτυρεῖ τοῦτο
καὶ τὸ μὴ γεγονέναι ἐφ' ἱκανοῖς χρόνοις ἐπίσκοπον,
καὶ ἠξίωσε προβιβασθῆναι εἰς τὸν θρόνον Κυβδου
καὶ πάσης Ρωσίας, ὃς δὴ καὶ μετὰ θάνατον εκείνου, προκριθείς παρ' αὐτοῦ πρότερον, ὡς εἴρηται,
παρά τε τοῦ εὐγενεστάτου μεγάλου ῥηγὸς, ἐν ἁγίῳ
Πνεύματι ἀγαπητοῦ υἱοῦ τῆς ἡμῶν μετριότητας,
κῦρ Ιωάννου, καὶ ἑτέρων ῥηγάδων, τῶν κληρικῶν
τε καὶ παντὸς τοῦ ἐκεῖσε Χριστωνύμου λαοῦ εἰς τὴν
ἀρχιερατικὴν προστασίαν αὐτῶν, καὶ ἐλθὼν εἰς τὴν
ἡμῶν μετριότητα καὶ τὴν θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον
καὶ ψηφισθεὶς καὶ ἐκλεγεὶς καὶ προβιβασθεὶς εἰς
μητροπολίτην Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, εὐδοκία
τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, ἐκίνησε
καὶ τὸν περὶ τούτου λόγον συνοδικῶς πρὸς τὴν ἡμῶν
μετριότητα, όπως δηλονότι εφθάρη καὶ εἰς στενο
χωρίαν κατὰ τὸν ἀναγεγραμμένον τρόπον κατήντησε
(καὶ οὐδὲ ἱκανόν ἐστι κατάντημα τοῦ ἀρχιερέως τὸ
Κύεβον), όπως δὲ ὁ Θεοδώρητος παρανόμως ἀπελθὼν
εἰς τὸν Τύρναβον καὶ παρὰ τοὺς ἱερούς κανόνας είν
ληφώς παράνομον χειροτονίαν ἐκεῖσε, καθαιρεθείς
δὲ καὶ ἀφορισθεὶς παρὰ τῆς ἁγίας τοῦ Χριστοῦ καθολικῆς καὶ ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας, λῃστικῶς ἅμα
καὶ τυραννικῶς ἀντιποιεῖται τοῦ Κυέβου, καὶ εὑρίσ
σκεται ἐν αὐτῷ. Η γοῦν μετριότης ἡμῶν, συνδιασκεψαμένη τοῖς περὶ αὐτὴν ἱερωτάτοις ἀρχιερεῖ
σιν, ἀγαπητοῖς κατὰ Κύριον ἀδελφοῖς τῆς ἡμῶν
μετριότητος καὶ συλλειτουργοῖς, ἐπεὶ πολλαχόθεν
ἐγνώρισεν, ὡς οὐκ ἔστιν ἑτέρα καταμονὴ καὶ ἀνάπαυσις καὶ κατάντημα τῇ ἁγιωτάτη μητροπόλει
Ρωσίας διὰ τὰς προειρημένας αἰτίας, εἰ μὴ τὸ
Βλαντίμημον, ἐν ᾧ ηὑρίσκοντο καὶ οἱ πρὸ αὐτοῦ μητροπολῖται Ρωσίας, ἔνι δὲ τῶν ἀναγκαιοτάτων πάνω
γε καὶ ὀφειλομένων ἀποκαταστῆναι τὸν ἀρχιερέα
διὰ συνοδικῆς πράξεως, ἔνθα δὴ εὑρίσκεσθαι ἀπο
λαύοντα τῆς ἱκανῆς προμηθείας καὶ κυβερνήσεως,
ἐν ἁγίῳ παρακελεύεται Πνεύματι διὰ τοῦ παρόντος
συνοδικοῦ γράμματος, εἶναι καὶ εὑρίσκεσθαι τόν τε
ἱερώτατον μητροπολίτην Ρωσίας καὶ τοὺς μετ' αὐτ
τὸν πάντας ἐν τῷ Βλαντιμήρῳ καὶ ἔχειν τοῦτο ὡς
οἰκεῖον κάθισμα ἀναφαιρέτως καὶ ἀναποσπάστως εἰς
αἰῶνα τὸν ἅπαντα, καὶ ἔνι μὲν καὶ τὸ Κύεβον ὡς
οἰκεῖος θρόνος καὶ πρῶτον κάθισμα τοῦ ἀρχιερέως,
ἐὰν περισώζηται, μετ᾿ ἐκεῖνο καὶ σὺν ἐκείνῳ δεύτερον κάθισμα καὶ καταμονὴ καὶ ἀνάπαυσις ἡ ἁγιω
Part XXV - XXVIIPars XXV - XXVII
col. 1345–1346page 175 of 238
PG 152:1345τάτη Επισκοπή. Βλαντιμήρου, ἐν ᾗ ακωλύτως, όπηεναντιότητος, ὡς μὴ ὠφελεν, ἐπικρατούσης, ἐπι νίκα δεήσει, ενεργήσει ο μητροπολίτης Ρωσίας σφραγιδάς τε ἀναγνωστῶν καὶ ὑποδιακόνων καὶ διακόνων προβιβασμούς καὶ χειροτονίας ἱερέων καὶ τὰ ἄλλα, ὅσα κανονικῶς ἐφεῖται καὶ τῷ γνησίῳ ἀρ χιερεῖ, ἄνευ τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου εγκαθιδρύ σεως, ἀλλὰ καὶ εἴπερ βοηθείᾳ Θεοῦ ἐπανέλθοι τὸ Κύεδον εἰς τὴν ἀρχαίαν εὐδαιμονίαν τε καὶ κατά στασιν, ἐξωσθῇ δὲ καὶ ὁ καθαιρεθείς Θεοδώρητος, ὥστε εἶναι δυνατὸν ἔχειν τινὰ ἐν αὐτῷ τὸν ἀρχιερέα ἀνάπαυσιν, οὐδὲ οὕτως ἐκσπασθήσεται τὸ Βλαντίμη ρον τοῦ μὴ προσεἶναι ὡς οἰκεῖον κάθισμα τοῖς μητροπολίταις τῆς Ρωσίας, ἀλλ᾽ ἔσται μὲν, ὡς δεδή λωται, τὸ Κύεβον θρόνος καὶ πρῶτον κάθισμα τοῦ. † Ἐπεὶ παραχωρήσει Θεοῦ διὰ πλῆθος ἁμαρτιῶν συνέβη, ἥτις δὴ καὶ συνέβη, διάστασις μεταξὺ τῶν κραταιῶν καὶ ἁγίων ἡμῶν αὐθεντῶν καὶ βασιλέων, κἀντεῦθεν τῆς τοσαύτης δυσχερείας καὶ ἐναντιότη της ἐπελθούσης επισυμβαίνει καὶ κοινὸς ὄλεθρος και παντελής φθορὰ τῶν Χριστιανῶν, ὁ δέ γε παναγι τατος ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰκουμενικὺς πατριάρχης, ὡς τὴν πνευματικὴν προστασίαν λαβὼν ἀπὸ τοῦ Θεοῦ, συνδιασκεψάμενος ἡμῖν πᾶσι κατὰ τὸ εἰκὸς καὶ προμήθειαν ποιησάμενος, δεῖν ἔγνω παραγενέσθαι δι᾿ ἑαυτοῦ καὶ εἰς ἀμφοτέρους τούτους τοὺς βα σιλεῖς, ὥστε σὺν βοηθείᾳ Θεοῦ ἀποκαταλλάξαι καὶ εἰρηνεῦσαι τὴν τοιαύτην διάστασιν, κοινωσάμενος τὰ περὶ τούτου πάσῃ τῇ όμηγύρει καὶ ἀδελφότητι ἡμῶν τῶν ἀρχιερέων, ἤδη τὴν τοιαύτην προμήθειαν, ὡς ἄνωθεν καὶ ἐκ Θεοῦ καταπεμφθεῖσαν, συμφέρουσαν καὶ κοινωφελῆ ὁμοῦ κρίναντες, συμψηφιζό μεθα, καὶ δι' οἰκείων γνωμῶν καὶ οἰκειοχείρων ὑπο γραφῶν κυροῦμεν καὶ βεβαιοῦμεν ἀσμένως τε καὶ ὅλῃ διαθέσει καὶ προθυμίᾳ ψυχῆς, καὶ ὅσοι δηλονότι ἀφ᾿ ἡμῶν τῶν τῆς ἱερᾶς συνόδου διὰ τὴν ἐπιγενομένην εἰς ἡμᾶς ἀπὸ τοῦ καιροῦ στενοχωρίαν καὶ ἕνα διαν οὐκ ἰσχύομεν ἀκολουθῆσαι κατὰ τὸ ὅπερ ἔχομεν χρέος αὐτῷ δὴ τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότῃ, τῷ οικουμενικῷ πατριάρχῃ, καὶ στέργομεν κοινῇ, ὅσον ἂν διὰ τὴν κοινωφελῆ εἰρηναίαν ταύτην σὺν Θεῷ κατάστασιν ἰσχύει και διαπράξεται ὁ παναγιώτατος Π ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰκουμενικὸς πατριάρχης· ἐπειδὴ τοῦτό ἐστι καὶ εἰς ἀρέσκειαν τοῦ Θεοῦ καὶ εἰς τὴν τῶν ὑπολειφθέντων ἀθλίων Χριστιανῶν σύστασιν καὶ ἀσφάλειαν ψυχῇ καὶ σώματι. + Υπεγράφη δὲ οἰκειοχείρως παρὰ πάντων τῶν τοιούτων ἀρχιερέων τὸ πεμφθὲν κατὰ πάντα ἔγω γραφον τῆς ἀναφορᾶς ἴσον πρὸς τὸν κραταιὸν καὶ ἅγιον ἡμῶν αὐθέντην καὶ βασιλέα τὸν Καν τακουζηνόν. Η Επειδή παραχωρήσει Θεοῦ διὰ πλῆθος ἀμαρ τιῶν συνέβη, ἥτις δὴ καὶ συνέβη, διάστασις πρότερον μεταξὺ τῶν βασιλέων, καὶ τῆς δυσχερείας καὶ βούλως μὲν καὶ ἀδίκως ἀπεδιώχθη ὁ κραταιός και ἅγιος ἡμῶν αὐθέντης καὶ βασιλεὺς, κῦρ Ἰωάννης δ' Παλαιολόγος, ἀπὸ τῆς προγονικῆς καὶ πατρικῆς αὐτ τοῦ ἀρχῆς, ὁ γνήσιος δηλαδὴ καὶ φυσικὸς κληρον μος τῆς ἐκ Θεοῦ βασιλείας τῶν 'Ρωμαίων, ὑπερζη λώσας δὲ κατὰ τὸν δίκαιον καὶ ἀληθῆ λόγον καὶ τὰς κανονικὰς καὶ νομικὰς διατάξεις ὁ παναγιώτατος ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰκουμενικὸς πατριάρχης, κῦρ Κάλ λιστος, ἐξώσθη μὲν διὰ τοῦτο τοῦ πατριαρχικοῦ αὐτ τοῦ θρόνου, ἀδίκως υπερόριος γεγονώς, ἀντεισήχθη δὲ, ὡς ἔδοξεν, ὁ χρηματίσας κῦρ Φιλόθεος, εἶτα εὐ δοκίᾳ τοῦ παναγάθου Θεοῦ δικαιωθεὶς ὁ κραταιὸς καὶ ἅγιος ἡμῶν αὐθέντης καὶ βασιλεὺς διὰ μεσιτείας καὶ ἀντιλήψεως τῆς πανυπεράγνου Δεσποίνης και Θεομήτορος εἰσῆλθε παροδόξως εἰς τὴν θεοδόξαστον πόλιν ἑαυτοῦ· ἐπανῆλθε δὲ μετ᾿ ὀλίγον καὶ ὁ βηθείς παναγιώτατος ἡμῶν δεσπότης, οι οικουμενικός πα τριάρχης, ἐπειλημμένος κανονικῶς καὶ ἐννόμως τῆς Εκκλησίας, αὐτοῦ, ὡς γνήσιος αὐτῆς καὶ ἀληθής ποιμὴν καὶ διδάσκαλος, Χριστοῦ χάριτι. Ἐν τῷ μετ ταξὺ δέ τις ἢ καί τινες χαιρέκακος μετὰ τοῦ ποτε μεγάλου χαρτοφύλακος, του Αμπρο..., κατειλεγμένοι τηνικαῦτα τῇ Ἐκκλησίᾳ εἰς τοῦτο τόλμης καὶ αὐθαδείας ἦλθον, ὥστε οὐ μόνον τὸν ἐπ' εὐσεβείᾳ τῶν ἱερῶν δογμάτων εκτεθειμένον συνοδικὸν τόμον, ὑπὲρ οὗ δὴ ἀοίδιμος καὶ εὐσεβέστατος βασιλεύς, ὁ πατὴρ τοῦ κραταιοῦ καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ βασιλέως, τῆς μεγάλης εκείνης συνόδου συναθροισθείσης ἐν τῷ' παμμεγίστῳ καὶ θειοτάτῳ ναῷ τῆς τοῦ Θεοῦ Λόγου Σοφίας, πλεῖστα ἐμόγησε, καὶ, ὡς ἅπαντες ἴσασιν, οὐ μικρὸν πόνον ὑπέστη διὰ τὰς ἀπὸ τοῦ Θεοῦ μισθαποδοσίας καὶ ταῦτα τῷ τότε ὑπὸ τῆς ενσκηψάσης ἐκείνῳ χαλεπῆς καὶ θανατοφόρου νόσου κατατεινόμενος καὶ πρὸς ταῖς τελευταίαις ἀναπνοαίς ὤν, τοῦτον τὸν ἱερὸν συνοδικὸν τόμον ἐν τῷ ἐκκλησιαστικῷ κωδικίῳ καταγεγραμμένον διέρρηξαν καὶ κατέλυσαν, ἀλλὰ καὶ τὰς ἐν τῷ αὐτῷ κωδικίῳ κει μένας συνοδικὰς πράξεις ηφάνισαν, καθάπερ ήδη ὁρᾶται ήδη κατὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴν τάξιν καὶ ὑποτύπωσιν αὖθις παρακελεύσει αὐτοῦ δὴ τοῦ παν αγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ παι τριάρχου, ήρξαντο καταστρώννυσθαι ἐν τῷδε τῷ ἱερῷ κωδικίῳ τὰ συνοδικά έγγραφα σημειώματα. † Ἐπεὶ ὑπὸ τῆς ἐπιφυείσης τοῖς πράγμασιν άνω μαλίας καὶ συγχύσεως, παραχωρήσει Θεοῦ διὰ πλῆθος ἁμαρτιῶν, ὑπεχώρησεν ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Βιζύης, ὑπέρτιμος, ἀγαπητὸς κατὰ Κύριον ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργός, κατὰ τὸ εἰκὸς, κἀντεῦθεν κατήντησεν, εἰς ὅσην δὴ καὶ κατήντησε στενότητα, οὐ δεῖν ἔκρινεν ἡ μετριό της ἡμῶν ἀπρομήθευτον τοῦτον περειδεῖν· οὐ πρὸς ἡμῶν γὰρ τοῦτο, οὐδὲ τοῦ περὶ αὐτὸν πνευματικού φίλτρου· ἔνθεν τοι καὶ ἐπειδὴ εὑρίσκεται χηρεύουσα ἤδη ἡ ἁγιωτάτη ἀρχιεπισκοπὴ Δέρκους, ἐπι δίδωσι ταύτην κατὰ λόγον ἐπιδόσεως ἡ μετριότης
τάτη Επισκοπή. Βλαντιμήρου, ἐν ᾗ ακωλύτως, όπη- εναντιότητος, ὡς μὴ ὠφελεν, ἐπικρατούσης, ἐπι
νίκα δεήσει, ενεργήσει ο μητροπολίτης Ρωσίας
σφραγιδάς τε ἀναγνωστῶν καὶ ὑποδιακόνων καὶ
διακόνων προβιβασμούς καὶ χειροτονίας ἱερέων καὶ
τὰ ἄλλα, ὅσα κανονικῶς ἐφεῖται καὶ τῷ γνησίῳ ἀρχιερεῖ, ἄνευ τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου εγκαθιδρύ
σεως, ἀλλὰ καὶ εἴπερ βοηθείᾳ Θεοῦ ἐπανέλθοι τὸ
Κύεδον εἰς τὴν ἀρχαίαν εὐδαιμονίαν τε καὶ κατάστασιν, ἐξωσθῇ δὲ καὶ ὁ καθαιρεθείς Θεοδώρητος,
ὥστε εἶναι δυνατὸν ἔχειν τινὰ ἐν αὐτῷ τὸν ἀρχιερέα
ἀνάπαυσιν, οὐδὲ οὕτως ἐκσπασθήσεται τὸ Βλαντίμηρον τοῦ μὴ προσεἶναι ὡς οἰκεῖον κάθισμα τοῖς μητροπολίταις τῆς Ρωσίας, ἀλλ᾽ ἔσται μὲν, ὡς δεδή
λωται, τὸ Κύεβον θρόνος καὶ πρῶτον κάθισμα
τοῦ.
Finis deest.
XXV. Episcopi, qui patriarcham sequi non potue
rani, confirmant decisiones ejus.
† Ἐπεὶ παραχωρήσει Θεοῦ διὰ πλῆθος ἁμαρτιῶν
συνέβη, ἥτις δὴ καὶ συνέβη, διάστασις μεταξὺ τῶν
κραταιῶν καὶ ἁγίων ἡμῶν αὐθεντῶν καὶ βασιλέων,
κἀντεῦθεν τῆς τοσαύτης δυσχερείας καὶ ἐναντιότητης ἐπελθούσης επισυμβαίνει καὶ κοινὸς ὄλεθρος και
παντελής φθορὰ τῶν Χριστιανῶν, ὁ δέ γε παναγι
τατος ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰκουμενικὺς πατριάρχης,
ὡς τὴν πνευματικὴν προστασίαν λαβὼν ἀπὸ τοῦ
Θεοῦ, συνδιασκεψάμενος ἡμῖν πᾶσι κατὰ τὸ εἰκὸς
καὶ προμήθειαν ποιησάμενος, δεῖν ἔγνω παραγενέσθαι δι᾿ ἑαυτοῦ καὶ εἰς ἀμφοτέρους τούτους τοὺς βασιλεῖς, ὥστε σὺν βοηθείᾳ Θεοῦ ἀποκαταλλάξαι καὶ
εἰρηνεῦσαι τὴν τοιαύτην διάστασιν, κοινωσάμενος
τὰ περὶ τούτου πάσῃ τῇ όμηγύρει καὶ ἀδελφότητι
ἡμῶν τῶν ἀρχιερέων, ἤδη τὴν τοιαύτην προμήθειαν,
ὡς ἄνωθεν καὶ ἐκ Θεοῦ καταπεμφθεῖσαν, συμφέρουσαν καὶ κοινωφελῆ ὁμοῦ κρίναντες, συμψηφιζόμεθα, καὶ δι' οἰκείων γνωμῶν καὶ οἰκειοχείρων ὑπογραφῶν κυροῦμεν καὶ βεβαιοῦμεν ἀσμένως τε καὶ
ὅλῃ διαθέσει καὶ προθυμίᾳ ψυχῆς, καὶ ὅσοι δηλονότι
ἀφ᾿ ἡμῶν τῶν τῆς ἱερᾶς συνόδου διὰ τὴν ἐπιγενομένην εἰς ἡμᾶς ἀπὸ τοῦ καιροῦ στενοχωρίαν καὶ ἕνα
διαν οὐκ ἰσχύομεν ἀκολουθῆσαι κατὰ τὸ ὅπερ ἔχομεν
χρέος αὐτῷ δὴ τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότῃ, τῷ
οικουμενικῷ πατριάρχῃ, καὶ στέργομεν κοινῇ, ὅσον
ἂν διὰ τὴν κοινωφελῆ εἰρηναίαν ταύτην σὺν Θεῷ
κατάστασιν ἰσχύει και διαπράξεται ὁ παναγιώτατος Π
ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰκουμενικὸς πατριάρχης· ἐπειδὴ
τοῦτό ἐστι καὶ εἰς ἀρέσκειαν τοῦ Θεοῦ καὶ εἰς τὴν
τῶν ὑπολειφθέντων ἀθλίων Χριστιανῶν σύστασιν καὶ
ἀσφάλειαν ψυχῇ καὶ σώματι.
+ Υπεγράφη δὲ οἰκειοχείρως παρὰ πάντων τῶν
+'
τοιούτων ἀρχιερέων τὸ πεμφθὲν κατὰ πάντα ἔγω
γραφον τῆς ἀναφορᾶς ἴσον πρὸς τὸν κραταιὸν
καὶ ἅγιον ἡμῶν αὐθέντην καὶ βασιλέα τὸν Καντακουζηνόν.
XXVI. Patriarcha jubet acta iterum codici mandari.
Η Επειδή παραχωρήσει Θεοῦ διὰ πλῆθος ἀμαρτιῶν συνέβη, ἥτις δὴ καὶ συνέβη, διάστασις πρότερον μεταξὺ τῶν βασιλέων, καὶ τῆς δυσχερείας καὶ
βούλως μὲν καὶ ἀδίκως ἀπεδιώχθη ὁ κραταιός και
ἅγιος ἡμῶν αὐθέντης καὶ βασιλεὺς, κῦρ Ἰωάννης δ'
Παλαιολόγος, ἀπὸ τῆς προγονικῆς καὶ πατρικῆς αὐτ
τοῦ ἀρχῆς, ὁ γνήσιος δηλαδὴ καὶ φυσικὸς κληρον
μος τῆς ἐκ Θεοῦ βασιλείας τῶν 'Ρωμαίων, ὑπερζηλώσας δὲ κατὰ τὸν δίκαιον καὶ ἀληθῆ λόγον καὶ τὰς
κανονικὰς καὶ νομικὰς διατάξεις ὁ παναγιώτατος
ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰκουμενικὸς πατριάρχης, κῦρ Κάλ
λιστος, ἐξώσθη μὲν διὰ τοῦτο τοῦ πατριαρχικοῦ αὐτ
τοῦ θρόνου, ἀδίκως υπερόριος γεγονώς, ἀντεισήχθη
δὲ, ὡς ἔδοξεν, ὁ χρηματίσας κῦρ Φιλόθεος, εἶτα εὐδοκίᾳ τοῦ παναγάθου Θεοῦ δικαιωθεὶς ὁ κραταιὸς
καὶ ἅγιος ἡμῶν αὐθέντης καὶ βασιλεὺς διὰ μεσιτείας
καὶ ἀντιλήψεως τῆς πανυπεράγνου Δεσποίνης και
Θεομήτορος εἰσῆλθε παροδόξως εἰς τὴν θεοδόξαστον
πόλιν ἑαυτοῦ· ἐπανῆλθε δὲ μετ᾿ ὀλίγον καὶ ὁ βηθείς
παναγιώτατος ἡμῶν δεσπότης, οι οικουμενικός πα
τριάρχης, ἐπειλημμένος κανονικῶς καὶ ἐννόμως τῆς
Εκκλησίας, αὐτοῦ, ὡς γνήσιος αὐτῆς καὶ ἀληθής
ποιμὴν καὶ διδάσκαλος, Χριστοῦ χάριτι. Ἐν τῷ μετ
ταξὺ δέ τις ἢ καί τινες χαιρέκακος μετὰ τοῦ ποτε
μεγάλου χαρτοφύλακος, του Αμπρο..., κατειλεγμέ
νοι τηνικαῦτα τῇ Ἐκκλησίᾳ εἰς τοῦτο τόλμης καὶ
αὐθαδείας ἦλθον, ὥστε οὐ μόνον τὸν ἐπ' εὐσεβείᾳ
τῶν ἱερῶν δογμάτων εκτεθειμένον συνοδικὸν τόμον,
ὑπὲρ οὗ δὴ ἀοίδιμος καὶ εὐσεβέστατος βασιλεύς, ὁ
πατὴρ τοῦ κραταιοῦ καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ
βασιλέως, τῆς μεγάλης εκείνης συνόδου συναθροι
σθείσης ἐν τῷ' παμμεγίστῳ καὶ θειοτάτῳ ναῷ τῆς
τοῦ Θεοῦ Λόγου Σοφίας, πλεῖστα ἐμόγησε, καὶ, ὡς
ἅπαντες ἴσασιν, οὐ μικρὸν πόνον ὑπέστη διὰ τὰς ἀπὸ
τοῦ Θεοῦ μισθαποδοσίας καὶ ταῦτα τῷ τότε ὑπὸ τῆς
ενσκηψάσης ἐκείνῳ χαλεπῆς καὶ θανατοφόρου νόσου
κατατεινόμενος καὶ πρὸς ταῖς τελευταίαις ἀναπνοαίς
ὤν, τοῦτον τὸν ἱερὸν συνοδικὸν τόμον ἐν τῷ ἐκκλησιαστικῷ κωδικίῳ καταγεγραμμένον διέρρηξαν καὶ
κατέλυσαν, ἀλλὰ καὶ τὰς ἐν τῷ αὐτῷ κωδικίῳ κει
μένας συνοδικὰς πράξεις ηφάνισαν, καθάπερ ήδη
ὁρᾶται ήδη κατὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴν τάξιν καὶ
ὑποτύπωσιν αὖθις παρακελεύσει αὐτοῦ δὴ τοῦ παν
αγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ παι
τριάρχου, ήρξαντο καταστρώννυσθαι ἐν τῷδε τῷ ἱερῷ
κωδικίῳ τὰ συνοδικά έγγραφα σημειώματα.
XXVII. Patriarcha metropolita Bizyæ per adjunctionem confert archiepiscopatum Dercus.
† Ἐπεὶ ὑπὸ τῆς ἐπιφυείσης τοῖς πράγμασιν άνωμαλίας καὶ συγχύσεως, παραχωρήσει Θεοῦ διὰ
πλῆθος ἁμαρτιῶν, ὑπεχώρησεν ὁ ἱερώτατος μητρο
πολίτης Βιζύης, ὑπέρτιμος, ἀγαπητὸς κατὰ Κύριον
ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργός,
- κατὰ τὸ εἰκὸς, κἀντεῦθεν κατήντησεν, εἰς ὅσην δὴ
καὶ κατήντησε στενότητα, οὐ δεῖν ἔκρινεν ἡ μετριό
της ἡμῶν ἀπρομήθευτον τοῦτον περειδεῖν· οὐ πρὸς
ἡμῶν γὰρ τοῦτο, οὐδὲ τοῦ περὶ αὐτὸν πνευματικού
φίλτρου· ἔνθεν τοι καὶ ἐπειδὴ εὑρίσκεται χηρεύ
ουσα ἤδη ἡ ἁγιωτάτη ἀρχιεπισκοπὴ Δέρκους, ἐπι
δίδωσι ταύτην κατὰ λόγον ἐπιδόσεως ἡ μετριότης
Part XXVIIIPars XXVIII
col. 1347–1348page 176 of 238
PG 152:1347ἡμῶν πρὸς τὸν αὐτὸν ἱερώτατον μητροπολίτην Βιστι καὶ ἀποφάσει, ὡς μόνον ἔφθασεν ἀποδημήσας ζύης καὶ ὑπέρτιμον· ἐπιλήψεται τοίνυν οὗτος αὐτῆς καὶ τῶν ὑπ' αὐτὴν πάντων, καὶ ἐπ᾽ ἀδείας ἕξει ίσω ρουργεῖν ἐν αὐτῇ, αναγνώστας τε σφραγίζειν και ὑποδιακόνους καὶ διακόνους, ἔτι τε καὶ πρεσβυτέρους ἀπὸ τῶν ὑπ' αὐτὴν χειροτονεῖν, καθιερώσεις τε ναῶν ποιεῖν, καὶ ἁπλῶς πάντα διαπράττεσθαι, ὅσα καὶ ὁ γνήσιος ἀρχιερεὺς, ἄνευ τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρονου ἐγκαθιδρύσεως, ἔστ᾽ ἂν δηλονότι, Θεοῦ διδόντος εν ρηνικῆς καταστάσεως ἐπιγενομένης τοῖς πράγμασιν, ἐπανέλθῃ καὶ ὁ αὐτὸς ἱερώτατος μητροπολίτης Βιζύης καὶ ὑπέρτιμος εἰς τὴν λαχοῦσαν αὐτόν, καὶ διεξάγῃ τὸ καταπιστευθὲν αὐτῷ λογικὸν ποίμνιον, ὡς ὁ τοῦ Κυρίου βούλεται νόμος· ὅθεν ὀφείλουσιν οἵ τε κληρικοὶ τῆς ῥηθείσης ἁγιωτάτης Εκκλησίας Δέρκους καὶ ὁ ὑπὸ τὴν ἐνορίαν καὶ ἐπικράτειαν αύ τῆς λοιπὸς ἅπας λαὸς ἔχειν εἰς ἑαυτὸν τὸ προσήκον σέβας καὶ πᾶσαν τιμὴν καὶ εὐπείθειαν, ὅσα καὶ εἰς ἀρχιερέα αὐτῶν, πατέρα τε καὶ διδάσκαλον, καὶ πείθεσθαι τούτῳ, ἐφ' οἷς ἂν ἔχοι λέγειν καὶ εἰσηγεῖσθαι αὐτοῖς, ἀφορῶσιν εἰς ψυχικὴν αὐτῶν λυσιτέλειαν, οὐδενὸς τῶν ἁπάντων ὀφείλοντος παρεμποδί σαι αὐτῷ ἐπὶ τούτοις ὅλως, κἂν ὅστις ἄρα καὶ ᾖ. Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἀπολέλυται καὶ τὸ παρὸν γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος. + Καθαίρεσις συνοδικὴ τοῦ ποτε ᾿Αλανίας. ἀπὸ τῶν ἐνταῦθα, μικρὰ φροντίσας τῶν ἐψηφισμένων συνοδικῶς, ἀθετητής τούτων ἐγένετο· αὐτίκα τοίνυν, ὥσπερ ἐπιλελησμένος τοῦ κατ' αὐτὸν σχήματ τος, ἐπαναστὰς καὶ ἐπαναισχυντήτας πρὸς τὸν Χάνην ἀπῄει, ἀμυντικῶς διακείμενος κατὰ τῶν ἱερέων, ὡς οὐ χρεών, ἄδικα πασχόντων ἐπὶ ἀνατροπῇ καὶ κατα λύσει τῆς συνοδικῆς ταύτης διαγνώσεώ; τε καὶ ἀπο φάσεως, ὅτε δὴ καὶ τὸ λεγόμενον διαλείχιον ἐκεῖθεν λαβών, ἅτε δὴ τῇ Ἐκκλησίᾳ μὴ ὑποκεῖσθαι βουλε μενος, οὐκ ὀλίγα ἐπικίνδυνα καὶ κακωτικὰ καὶ ἐπι ζήμια τοῖς τοιούτοις ἱερεῦσιν ἐπήνεγκεν, ὡς μὴ ὠφε λεν. Ἔφερον μὲν οὖν οὗτοι, καίτοι τὰ δεινότατα ὑπ' αὐτοῦ πάσχοντες, παρακαλοῦντε;, δεόμενοι, καὶ τὴν ἐπὶ τὸ βέλτιον αὐτοῦ προσδοκῶντες μεταβολήν· ἐπεὶ δὲ εἶδον αὐτὸν προδήλως μὲν καὶ συνοδικές ψήφους καὶ ἀποφάσεις περιφρονοῦντα καὶ ἀθετοῦντα καὶ παρ' οὐδὲν ταύτας ποιούμενον, οὐ μὴν δὴ ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τοσοῦτον τοῦ καθήκοντος ἐκτραπόμενον, ὡς καὶ τοὺς ἐκεῖσε πανσέπτους καὶ θείους ναούς κατακλείειν σὺν οὐδεμιᾷ τινι εὐλόγῳ προφάσει καὶ τοὺς ἱερεῖς τοῦ ἱερουργεῖν ἀδίκως ἐπέχειν, κατὰ γὰρ τὸν καιρὸν ἐκεῖνον δύο Χριστιανοὺς ἀνθρώπους τεθνηκότας διὰ τὴν παράλογον αὐτοῦ τῶν ἱερέων ἐπίσχεσιν, οὐ σύν δίκῃ ἐπαχθεῖσαν, παρεσκεύασεν ἀψάλτους ἐναπομεῖναι καὶ μὴ τῶν νενομισμένων ἐπιτυχεῖν, οὐ μὴν δὴ ἀλλὰ καὶ δύο τινὰ βρέφη ἐκ προγόνων εὐσεβῆ τὴν τοῦ γένους σειρὰν ἕλκοντα παραίτιος ἐγένετο, ὡς οὐ θέμις, βαπτισθῆναι εἰς τὴν ἐκκλησίαν τῶν ρουσι καὶ πρότερον τὰ περὶ τούτου συνδικῶς ἐπὶ τοῦ χρηματίσαντος κῦρ Φιλοθέου. Μετὰ μέντοι παν ραδρομὴν οὐκ ὀλίγου καιροῦ ἀρχόντων τινῶν, πραγματευτῶν καὶ ἀπὸ τῶν ἐποίκων πολιτῶν τῆς θευδο ξάστου, θεοφυλάκτου καὶ θεομεγαλύντου Κωνσταντινουπόλεως ἐξ ἔθους κατὰ τὸν ἐκεῖσε τόπον ἀφικνουμένων, ἐχόντων ἐκ τοῦ τρόπου καὶ τῆς συνειδήσεως τὸ ἀξιόπιστον καὶ ἐγνωσμένων ὄντων εἰς τοῦτο τοῖς πᾶσι σχεδόν, τοῦ τε κῦρ Κωνσταντίνου δηλαδή τοῦ ᾿Αγαπητοῦ, τοῦ αὐταδέλφου αὐτοῦ Ἀγαπητού, τοῦ ἀπὸ τῶν Πηγαϊτῶν Σγουροπούλου, τοῦ Μονεμ βασιώτου καὶ ἑτέρων, ἐν, εἰδήσει καὶ πείρα γενομές νων καὶ αὐτοψεὶ ἰδόντων τὰς ἀπειρημένας ταύτας καὶ παρανόμους πράξεις αὐτοῦ καὶ τὸν προσήκοντα † Φθάνουσι πρό τινων ήδη χρόνων οἱ Ταναΐται – Αρμενίων, μηκέτι ἐνεγκόντες, ἐγγράφως ἀναφέ Θεοσεβέστατοι ἱερεῖς, ὅ τε πρωτοπαππας Μιχαήλ, ὁ πρεσδύτερος Νικόλαος καὶ ὁ λοιπός μετ' αὐτῶν πρεσ βύτερος ὁ Θεόδωρος, εἰς τὰς μετὰ τοῦ ποτε ᾿Αλανίας ἐμπεσόντες οὐκ ὀλίγας ἀμφισβητήσεις καὶ διενέξεις, ὡς ἀποστερούμενοι παρ' αὐτοῦ, καθάπερ διισχυρίζοντο, τῶν ἀνέκαθεν προσηκόντων καὶ ἀνηκόντων αὐτοῖς ἐκκλησιαστικῶν δικαίων· ἔνθεν τοι καὶ ἐπεὶ, ἱκεσίᾳ πολλῇ πρότερον χρησάμενοι πρὸς αὐτὸν τού των ἕνεκα, οὐδ' ὅλως ίσχυσαν μεταπείσαι τῆς πλεονεκτικῆς καὶ φιλονείκου γνώμης, καὶ μὴ ἐπὶ πλέον δυνάμενοι φέρειν τὴν ἀδικίαν, ἀνατρέχουσι τηνικαῦτα εἰς τὸν ἁγιώτατον πατριάρχην, κῦρ Ἰσίδωρον ἐκεῖ νον, καὶ τὰ περὶ τούτου περιπαθῶς ἀναγγέλλουσιν, ὅτε δὴ καὶ συνοδικοῦ δικαστηρίου πολλάκις καὶ δια φέρως συγκροτηθέντος, συμπαρόντος καὶ τοῦ ἀντιν ζῆλον ἐντεῦθεν ἀναλαβόντων καὶ συνοδικῶς τῷ τότε καθισταμένου αὐτοῖς τοιούτου Αλανίας, ἐπεὶ διαβ μήδην ἀνεφάνησαν οἱ τοιοῦτοι πρεσβύτεροι μετά πολλὴν καὶ ἀκριβῆ τὴν ἐξέτασιν ἄδικα πάσχοντες παρ' αὐτοῦ καὶ τῶν ἰδίων ἀποστερούμενοι, οὐχ ὑγια νούσῃ γνώμῃ, ψήφισμα συνοδικὸν ἐξήνεγκον τοῦδε τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου κῦρ Ισιδώρου, δικαιούν αὐτοὺς, ὥστε ἀπολαύειν, ὡς τὸ πρότερον, ἐκ τοῦ ἀπ' ἐντεῦθεν τῶν διαφερόντων αὐτοῖς ἄνωθεν τοι ούτων ἐκκλησιαστικῶν δικαίων κατὰ τὴν ἐπικρατήσασαν κατὰ τὸν ἐκεῖσε τόπον τάξιν τε καὶ συνήθειαν. Αλλ' ὁ δηλωθείς ᾿Αλανίας, καίτοι δίξας πείσα. Ο αι δῆθεν αὐτοῖς, ἀποσχόμενος τῆς ἐριστικῆς γνώμης αὐτοῦ καὶ πλεονεκτικῆς, καὶ στέργων, ὡς καθυπεκρίνετο τὸν καιρὸν, τῇ συνοδικῇ ταύτῃ ἐγγράφῳ διαγνώ παραγενομένων, συμπαρόντος καὶ συνεδριάζοντος καὶ αὐτοῦ δὴ τοῦ ᾿Αλανίας, κεκίνηται ἀκριβῶς καὶ τὰ κατ' αὐτοῦ αἰτιάματα καὶ ἐγκλήματα ἐπὶ τῆς θείας καὶ ἱερᾶς ὁμηγύρεως τῶν ἱερωτάτων ἀρχιε ρίων καὶ ὑπερτίμων, καὶ ὅπως ἀνερυθριάστως ἀπο τόλμησε καὶ ἐπεχειροτόνησεν ἐπίσκοπον εἰς τὴν τῶν Καυκασίων μητρόπολιν, συνηριθμημένην ἄνωθεν τῇ ἱερᾷ συνόδῳ καὶ τῇ πατριαρχικῇ ἐφορείᾳ καὶ ἀνα κρίσει ὑποκειμένην καὶ ὑπὸ τὴν καθ' ἡμᾶς τελούσαν ἁγιωτάτην καθολικὴν καὶ ἀποστολικὴν Ἐκκλη σαν, εἰ καὶ σοφιστικῶς ἐπειρᾶτο συμπλάττειν το καὶ λανθάνειν, σκηπτόμενο;, ἑτέραν μὲν εἶναι τὴν τῶν Καυκασίων συνολικὴν ταύτην μητρόπολιν, ἄλ την δὲ τυγχάνειν ἐπισκοπὴν ὑπ' αὐτὸν, τὴν οὕτω
ἡμῶν πρὸς τὸν αὐτὸν ἱερώτατον μητροπολίτην Βι- στι καὶ ἀποφάσει, ὡς μόνον ἔφθασεν ἀποδημήσας
ζύης καὶ ὑπέρτιμον· ἐπιλήψεται τοίνυν οὗτος αὐτῆς
καὶ τῶν ὑπ' αὐτὴν πάντων, καὶ ἐπ᾽ ἀδείας ἕξει ίσω
ρουργεῖν ἐν αὐτῇ, αναγνώστας τε σφραγίζειν και
ὑποδιακόνους καὶ διακόνους, ἔτι τε καὶ πρεσβυτέρους
ἀπὸ τῶν ὑπ' αὐτὴν χειροτονεῖν, καθιερώσεις τε ναῶν
ποιεῖν, καὶ ἁπλῶς πάντα διαπράττεσθαι, ὅσα καὶ
ὁ γνήσιος ἀρχιερεὺς, ἄνευ τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρονου
ἐγκαθιδρύσεως, ἔστ᾽ ἂν δηλονότι, Θεοῦ διδόντος εν
ρηνικῆς καταστάσεως ἐπιγενομένης τοῖς πράγμασιν, ἐπανέλθῃ καὶ ὁ αὐτὸς ἱερώτατος μητροπολίτης
Βιζύης καὶ ὑπέρτιμος εἰς τὴν λαχοῦσαν αὐτόν, καὶ
διεξάγῃ τὸ καταπιστευθὲν αὐτῷ λογικὸν ποίμνιον,
ὡς ὁ τοῦ Κυρίου βούλεται νόμος· ὅθεν ὀφείλουσιν
οἵ τε κληρικοὶ τῆς ῥηθείσης ἁγιωτάτης Εκκλησίας
Δέρκους καὶ ὁ ὑπὸ τὴν ἐνορίαν καὶ ἐπικράτειαν αύτῆς λοιπὸς ἅπας λαὸς ἔχειν εἰς ἑαυτὸν τὸ προσήκον
σέβας καὶ πᾶσαν τιμὴν καὶ εὐπείθειαν, ὅσα καὶ εἰς
ἀρχιερέα αὐτῶν, πατέρα τε καὶ διδάσκαλον, καὶ
πείθεσθαι τούτῳ, ἐφ' οἷς ἂν ἔχοι λέγειν καὶ εἰσηγεῖ
σθαι αὐτοῖς, ἀφορῶσιν εἰς ψυχικὴν αὐτῶν λυσιτέ
λειαν, οὐδενὸς τῶν ἁπάντων ὀφείλοντος παρεμποδί
σαι αὐτῷ ἐπὶ τούτοις ὅλως, κἂν ὅστις ἄρα καὶ ᾖ. Εἰς
γὰρ τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἀπολέλυται καὶ τὸ
παρὸν γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος.
XXVIII. Synodus excommunicat metropolitam
Alania.
+ Καθαίρεσις συνοδικὴ τοῦ ποτε ᾿Αλανίας.
ἀπὸ τῶν ἐνταῦθα, μικρὰ φροντίσας τῶν ἐψηφισμέ
νων συνοδικῶς, ἀθετητής τούτων ἐγένετο· αὐτίκα
τοίνυν, ὥσπερ ἐπιλελησμένος τοῦ κατ' αὐτὸν σχήματ
τος, ἐπαναστὰς καὶ ἐπαναισχυντήτας πρὸς τὸν Χάνην
ἀπῄει, ἀμυντικῶς διακείμενος κατὰ τῶν ἱερέων, ὡς
οὐ χρεών, ἄδικα πασχόντων ἐπὶ ἀνατροπῇ καὶ κατα
λύσει τῆς συνοδικῆς ταύτης διαγνώσεώ; τε καὶ ἀποφάσεως, ὅτε δὴ καὶ τὸ λεγόμενον διαλείχιον ἐκεῖθεν
λαβών, ἅτε δὴ τῇ Ἐκκλησίᾳ μὴ ὑποκεῖσθαι βουλε
μενος, οὐκ ὀλίγα ἐπικίνδυνα καὶ κακωτικὰ καὶ ἐπιζήμια τοῖς τοιούτοις ἱερεῦσιν ἐπήνεγκεν, ὡς μὴ ὠφε
λεν. Ἔφερον μὲν οὖν οὗτοι, καίτοι τὰ δεινότατα ὑπ'
αὐτοῦ πάσχοντες, παρακαλοῦντε;, δεόμενοι, καὶ τὴν
ἐπὶ τὸ βέλτιον αὐτοῦ προσδοκῶντες μεταβολήν· ἐπεὶ
δὲ εἶδον αὐτὸν προδήλως μὲν καὶ συνοδικές ψήφους
καὶ ἀποφάσεις περιφρονοῦντα καὶ ἀθετοῦντα καὶ
παρ' οὐδὲν ταύτας ποιούμενον, οὐ μὴν δὴ ἀλλὰ καὶ
ἐπὶ τοσοῦτον τοῦ καθήκοντος ἐκτραπόμενον, ὡς καὶ
τοὺς ἐκεῖσε πανσέπτους καὶ θείους ναούς κατακλείειν
σὺν οὐδεμιᾷ τινι εὐλόγῳ προφάσει καὶ τοὺς ἱερεῖς
τοῦ ἱερουργεῖν ἀδίκως ἐπέχειν, κατὰ γὰρ τὸν καιρὸν
ἐκεῖνον δύο Χριστιανοὺς ἀνθρώπους τεθνηκότας διὰ
τὴν παράλογον αὐτοῦ τῶν ἱερέων ἐπίσχεσιν, οὐ σύν
δίκῃ ἐπαχθεῖσαν, παρεσκεύασεν ἀψάλτους εναπομεῖναι καὶ μὴ τῶν νενομισμένων ἐπιτυχεῖν, οὐ μὴν
δὴ ἀλλὰ καὶ δύο τινὰ βρέφη ἐκ προγόνων εὐσεβῆ
τὴν τοῦ γένους σειρὰν ἕλκοντα παραίτιος ἐγένετο,
ὡς οὐ θέμις, βαπτισθῆναι εἰς τὴν ἐκκλησίαν τῶν
ρουσι καὶ πρότερον τὰ περὶ τούτου συνδικῶς ἐπὶ
τοῦ χρηματίσαντος κῦρ Φιλοθέου. Μετὰ μέντοι παν
ραδρομὴν οὐκ ὀλίγου καιροῦ ἀρχόντων τινῶν, πραγ
ματευτῶν καὶ ἀπὸ τῶν ἐποίκων πολιτῶν τῆς θευδοξάστου, θεοφυλάκτου καὶ θεομεγαλύντου Κωνσταν
τινουπόλεως ἐξ ἔθους κατὰ τὸν ἐκεῖσε τόπον ἀφι
κνουμένων, ἐχόντων ἐκ τοῦ τρόπου καὶ τῆς συνειδήσεως τὸ ἀξιόπιστον καὶ ἐγνωσμένων ὄντων εἰς τοῦτο
τοῖς πᾶσι σχεδόν, τοῦ τε κῦρ Κωνσταντίνου δηλαδή
τοῦ ᾿Αγαπητοῦ, τοῦ αὐταδέλφου αὐτοῦ Ἀγαπητού,
τοῦ ἀπὸ τῶν Πηγαϊτῶν Σγουροπούλου, τοῦ Μονεμ
βασιώτου καὶ ἑτέρων, ἐν, εἰδήσει καὶ πείρα γενομές
νων καὶ αὐτοψεὶ ἰδόντων τὰς ἀπειρημένας ταύτας
καὶ παρανόμους πράξεις αὐτοῦ καὶ τὸν προσήκοντα
† Φθάνουσι πρό τινων ήδη χρόνων οἱ Ταναΐται – Αρμενίων, μηκέτι ἐνεγκόντες, ἐγγράφως ἀναφέ
Θεοσεβέστατοι ἱερεῖς, ὅ τε πρωτοπαππας Μιχαήλ, ὁ
πρεσδύτερος Νικόλαος καὶ ὁ λοιπός μετ' αὐτῶν πρεσ
βύτερος ὁ Θεόδωρος, εἰς τὰς μετὰ τοῦ ποτε ᾿Αλανίας
ἐμπεσόντες οὐκ ὀλίγας ἀμφισβητήσεις καὶ διενέξεις,
ὡς ἀποστερούμενοι παρ' αὐτοῦ, καθάπερ διισχυρίζοντο, τῶν ἀνέκαθεν προσηκόντων καὶ ἀνηκόντων
αὐτοῖς ἐκκλησιαστικῶν δικαίων· ἔνθεν τοι καὶ ἐπεὶ,
ἱκεσίᾳ πολλῇ πρότερον χρησάμενοι πρὸς αὐτὸν τού
των ἕνεκα, οὐδ' ὅλως ίσχυσαν μεταπείσαι τῆς πλεο
νεκτικῆς καὶ φιλονείκου γνώμης, καὶ μὴ ἐπὶ πλέον
δυνάμενοι φέρειν τὴν ἀδικίαν, ἀνατρέχουσι τηνικαῦτα
εἰς τὸν ἁγιώτατον πατριάρχην, κῦρ Ἰσίδωρον ἐκεῖνον, καὶ τὰ περὶ τούτου περιπαθῶς ἀναγγέλλουσιν,
ὅτε δὴ καὶ συνοδικοῦ δικαστηρίου πολλάκις καὶ διαφέρως συγκροτηθέντος, συμπαρόντος καὶ τοῦ ἀντι- ν ζῆλον ἐντεῦθεν ἀναλαβόντων καὶ συνοδικῶς τῷ τότε
καθισταμένου αὐτοῖς τοιούτου Αλανίας, ἐπεὶ διαβμήδην ἀνεφάνησαν οἱ τοιοῦτοι πρεσβύτεροι μετά
πολλὴν καὶ ἀκριβῆ τὴν ἐξέτασιν ἄδικα πάσχοντες παρ'
αὐτοῦ καὶ τῶν ἰδίων ἀποστερούμενοι, οὐχ ὑγια
νούσῃ γνώμῃ, ψήφισμα συνοδικὸν ἐξήνεγκον τοῦδε
τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου κῦρ Ισιδώρου, δικαιούν
αὐτοὺς, ὥστε ἀπολαύειν, ὡς τὸ πρότερον, ἐκ τοῦ
ἀπ' ἐντεῦθεν τῶν διαφερόντων αὐτοῖς ἄνωθεν τοι
ούτων ἐκκλησιαστικῶν δικαίων κατὰ τὴν ἐπικρατήσασαν κατὰ τὸν ἐκεῖσε τόπον τάξιν τε καὶ συνήθειαν.
Αλλ' ὁ δηλωθείς ᾿Αλανίας, καίτοι δίξας πείσα. Ο αι
δῆθεν αὐτοῖς, ἀποσχόμενος τῆς ἐριστικῆς γνώμης
αὐτοῦ καὶ πλεονεκτικῆς, καὶ στέργων, ὡς καθυπεκρί
νετο τὸν καιρὸν, τῇ συνοδικῇ ταύτῃ ἐγγράφῳ διαγνώπαραγενομένων, συμπαρόντος καὶ συνεδριάζοντος
καὶ αὐτοῦ δὴ τοῦ ᾿Αλανίας, κεκίνηται ἀκριβῶς καὶ
τὰ κατ' αὐτοῦ αἰτιάματα καὶ ἐγκλήματα ἐπὶ τῆς
θείας καὶ ἱερᾶς ὁμηγύρεως τῶν ἱερωτάτων ἀρχιε
ρίων καὶ ὑπερτίμων, καὶ ὅπως ἀνερυθριάστως ἀπο
τόλμησε καὶ ἐπεχειροτόνησεν ἐπίσκοπον εἰς τὴν τῶν
Καυκασίων μητρόπολιν, συνηριθμημένην ἄνωθεν τῇ
ἱερᾷ συνόδῳ καὶ τῇ πατριαρχικῇ ἐφορείᾳ καὶ ἀνακρίσει ὑποκειμένην καὶ ὑπὸ τὴν καθ' ἡμᾶς τελούσαν
ἁγιωτάτην καθολικὴν καὶ ἀποστολικὴν Ἐκκλη
σαν, εἰ καὶ σοφιστικῶς ἐπειρᾶτο συμπλάττειν το
καὶ λανθάνειν, σκηπτόμενο;, ἑτέραν μὲν εἶναι τὴν
τῶν Καυκασίων συνολικὴν ταύτην μητρόπολιν, ἄλ
την δὲ τυγχάνειν ἐπισκοπὴν ὑπ' αὐτὸν, τὴν οὕτω
col. 1349–1350page 177 of 238
PG 152:1349πως λεγομένην Καυκασίαν· ἐξετάσεως γὰρ, καθά- Α' τεροι, οἱ Ταναῖται, οὐκ ἦσαν ἐπιδημοῦντες ἐνταῦθα. Εφθασε δὲ καὶ ὁ ἀδελφὸς αὐτοῦ, παρὰ τὴν τούτου αἰτίαν τοὺς ἱερεῖς ἀδικοῦντος, καθάπερ ἀνωμολογήθη παρὰ τῶν ἀνωτέρω εἰρημένων πολιτῶν καὶ πραγματευτών, προσχωρήσας τοῖς Πέρσαις διὰ τὸ μὴ βούλεσθαι ἀποδοῦναι, ὅσην οἱ ἱερεῖς κατ εβάλοντο έξοδον, ἀπελθόντες ἐξ αἰτίας αὐτοῦ εἰ; τὸν Χάνην, καὶ συνθέμενος τῇ τούτων ἀσεβεία, μουσουλμανίσας, πλεῖστα καθικέτευσε συνοδικῶς τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ πᾶσαν τὴν περὶ αὐτὴν ἱερὰν ἀδελφότητα, ὡς ἂν μάλιστα διὰ τὸ ἐπιστρέψαι ἀπὸ τῆς πλάνης καὶ ἀσεβείας τόνδε τὸν ἀδελφὴν αὐτοῦ λάξῃ ἐπί τινα καιρικὴν προθεσμίαν τὸ ἐνα δόσιμον, καὶ ἀπέλθῃ ἐπὶ τούτῳ ἐκεῖσε, καθυποσχόμενος δι' οἰκειοχειρου γράμματος αὐτοῦ καὶ ἰδίᾳ περ ἐχρῆν, ἀκριβούς γενομένης καὶ τῶν κανονικῶν βίβλων προτεθειμένων εἰς μέσον καὶ τῆς ἀπαριθμήσεως γεγονυίας λελογισμένως τῶν τε ἑκασταχοῦ μητροπόλεων καὶ τῶν ὑποκειμένων ταύταις ἐπισκόπων κατὰ τὴν ἐκ παλαιοῦ ἐπικρατήσασαν τάξιν καὶ ὑποτύπωσιν εἰς τὴν τῆς ἀληθείας ἀνεύρεσιν, οὐδε μία τις εὕρηται ἐπισκοπὴ εὑρισκομένη ὑπὸ τὴν Αλανίας ἡ Καυκασία λεγομένη, ὡς αὐτὸς προφασιζόμενος ἔλεγεν, ἀλλὰ μόνον εὕρηται ταῖς ἁλη θείαις μητρόπολις ἡμῶν Καυκασίων ἄνωθεν ταῖς συνοδικαῖς μητροπόλεσι συνηριθμημένη κατὰ τὸν ἀναγεγραμμένον τρόπον. Ωσαύτως ἐκινήθη καὶ ἀπη λέγχθη ἀριδήλως καὶ ὅπως τὸν ἐπίσκοπον, ἔντινα δήπου παρανόμως καὶ ἀκανονίστως ἐχειροτόνησεν εἰς τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν Καυκασίων, συνοδιυπογραφῇ πεπιστωμένου, ἐπιστῆναι ἀλογοπραγήτως κὴν οὖσαν, χειροτονήσαντα τὸν τοιοῦτον καὶ προ βιβάσαντα εἰς ἱερέα τινὰ ἀθέσμως, ἅτε δὴ συν αφθέντα γυναικ!, ἐξ ἑτέρου οὔσῃ ἀνδρὸς καὶ χηρευούσῃ, καὶ εἰς τοὺμφανὲς εἰς τοῦτο ἐξελεγ χθέντα, διὰ ταῦτα καθεῖλε τόνδε τὸν ἐπίσκοπον, καὶ τὸν αὐτὸν πάλιν δεξιωσάμενον ἔπειτα, αὐτονόμῳ γνώμῃ καὶ παρὰ τὴν τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανό των παρατήρησιν, οὐ μόνον συγχωρήσεως ἠξίωσεν, ἀλλὰ καὶ συνελειτούργησεν αὐτῷ, ὅτε δὴ φθάσας ἐχειροτόνησε τὸν Σεραΐου ἐπίσκοπον, δεδωκώς άδει αν ακωλύτως ἱερουργεῖν, ὥσπερ ἂν εἰ μηδέν τι μη δαμῶς προσκεκρουκὼς τοῖς κανόσιν ἐφάνη, πρὸς δ δὴ καὶ ἀπὸ στόματος συνοδικῶς διωμολόγησε και πρότερον, μὴ δυνάμενος πρὸς τὴν ἀλήθειαν ἀπομάχεσθαι. Ηρκει μὲν οὖν τὰ περὶ τούτου, καὶ μόνον οὕτως ἀποδεδειγμένα, καθαιρέσει ἐκεῖνον ὑποβαλεῖν εἰ γὰρ ἀνδρὶ παγὶς ἰσχυρὰ τὰ ἴδια χείλη, φησὶ Σολομών, καὶ λόγοις οἰκείου στόματος αλίσκεται ἕκαστος, πολλῷ γε μᾶλλον ὁ ἐπὶ τοῦ ἱεροῦ συνοδικοῦ δικαστηρίου καὶ τῆς Ἐκκλησίας σχεδὸν ἀπάτης αὐτὸς ἀφ' ἑαυτοῦ, ὡς εἴρηται, διομολογήσας, ὅτι οὐ δι' ἕτερόν τι καθεῖλε τὸν ὡς δῆθεν Καυκασίων παρανόμως χειροτονηθέντα εἰς τὴν συνοδικήν ταύ την αγιωτάτην μητρόπολιν, εἰ μὴ διὰ τὸ ἀφυλάκτως τὴν χειροτονίαν ἐκεῖνον ποιήσασθαι τοῦ πρεσβυτές ρου ἐκείνου τοῦ γυναικὶ χηρευούσῃ συνεζευγμένου καὶ ἐξ ἑτέρου σύσῃ ἀνδρὸς, ὡς δεδήλωται, ἐνταῦθα τοῦ Θεοῦ μάλιστα συνελαύνοντος, ὡς τὴν ἀλήθειαν ἁπανταχοῦ ἐπευδοκοῦντος κρατεῖν καὶ παρρησιάζει η σθαι, σὺν δίκῃ ἐμπεδηθήσεται, ὡς τισιν ἀρρήκτοις πέδαις περισφιγγόμενος τοῖς χείλεσι τοῖς οἰκείοις. Τούτων δὲ οὕτω προκεχωρηκότων, ἐπεὶ εὐδοκία Θεοῦ εἰσῆλθεν ὁ κράτιστος καὶ ἅγιός μου αυτοκρά των παραδόξως εἰς τὴν Θεοδόξαστον, θεοφύλακτον καὶ θεομεγάλυντον ταύτην Κωνσταντινούπολιν, δια καιώσαντος αὐτὸν τοῦ Θεοῦ κατὰ τὸ προσὺν αὐτῷ περιφανές δίκαιον εἰς τὴν προγονικὴν καὶ πατρικὴν αὐτοῦ ἀρχὴν, διὰ τὸ θεοφιλῶς βασιλεύειν καὶ ἐν ἅπασι τοῖς καλλίστοις διαλάμπειν, οὐχ ἥκιστα δὲ φιλανθρωπία τε καὶ χρηστότητι καὶ δικαιοσύνῃ. Ἐπανῆλθε δὲ, αὐτοῦ τοῦ Θεοῦ συναιρομένου, ἐκ τῆς ὑπερορίας ἐκείνης καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν εἰς τὴν Ἐκκλησίαν αὐτῆς. Οἱ δέ γε βηθέντες πρεσβύτῃ καθ᾿ ἡμᾶς ἱερᾷ καὶ θείᾳ συνόδῳ καὶ ἀπολογήσασθαι καὶ ἐπὶ ταῖς ἑτέροις ἐγκλήμασιν, ἐφ᾽ οἷς κατηγορεῖτο, δι' ὅλου τοῦ παρελθόντος Οκτωβρίου μη νός, ἅτε δὴ καὶ τῶν ἀντικαθισταμένων τούτῳ μετακληθέντων καὶ παραγενομένων· ἐπεὶ δὲ αὐτὸς μὲν ἐψεύσατο τὴν ὑπόσχεσιν, οἱ δὲ διαληφθέντες ἱερεῖς ἦταν τῇ ἐκκλησίᾳ προσεδρεύοντες καὶ προσ ταλαιπωρούμενοι πλείστῃ κακοπαθείᾳ καὶ ἑαυτῶν γε τῶν ἀναγκαίων κατατρυχόμενοι, συνοδικά ψηφίσματα πολλάκις καὶ διαφόρως ἀπελύθησαν πρὸς αὐτὸν ἐπὶ τῷ ἀφικέσθαι ἀπροφασίστως εἰς τὴν σύνοδον καὶ, εἴ γε δύναιτο, ἀπολογήσασθαι περὶ τῶν ἐπενηνεγμένων κατ' αὐτοῦ τοιούτων αἰτιαμάτων, δοθείσης καὶ πάλιν αὐτῷ ἑτέρας καιρικῆς διωρίας, μέχρις καὶ ὅλου δηλαδὴ τοῦ παρελθόντος ᾿Απριλλίου, τῶνδε τῶν ἱερέων κατὰ τὸν ὅμοιον τρόπον ἐνταῦθα κατατριβομένων καὶ τὴν τοσαύτην υφισταμένων ταλαιπωρίαν καὶ κακοπάθειαν καὶ τὴν ἐκείνου ἄφιξιν ἀναμενόντων καὶ διαβιβασάντων οὐ μόνον τὴν τότε τοῦ μετοπώρου ὥραν, ἀλλὰ καὶ τὴν τοῦ χειμῶνος, ἤδη δὲ καὶ ταυτηνὶ σχεδὸν τὴν τοῦ ἐνι σταμένου θέρους. Προέβη μέντοι και αὖθις συνοδι καν ψήφισμα πρὸς αὐτὸν ἐμβριθῶς ἐν ἰσχυρᾷ βε βαιώσει ἐπιφωνούμενον, ὡς, εἴπερ καὶ πάλιν, περιφρονητικώς διατεθείς, οὐκ ἀπαντήσει ἐντὸς τῆς ἀποταχθείσης διωρίας κατά πολλὴν συγκατάβασιν, ήγουν τοῦ παρελθόντος ᾿Απριλλίου, ὡς δεδήλωται, ὡς καταφρονῶν μὲν καὶ τῆς τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων παρακελεύσεώς τε καὶ διατάξεως, ἀθετῶν δὲ καὶ τὴν πρὸς τὴν σύνοδον ἰδίαν ὑπόσχεσιν αὐτοῦ ὁμολογουμένως, καθαιρέσει ὑποβληθήσεται ἕνεκα τῶν ἀποδεδειγμένων κατ' αὐτοῦ τοιούτων ἐγκλημάτ των, δι' ὧν τοῖς κανόσιν ἐφάνη προσκεκρουκὼς καὶ ἐμπαροινήσας. Ἐκεῖνος μέντοι γε και διαρρήδην διωμολόγησεν, ἔτι ἐπιδημῶν ἐνταῦθα, ὑπεραλγών δῆθεν ἐπὶ τῇ ψυχικῇ ἀπωλείᾳ τοῦ ἀδελφοῦ, ὡς, εἴπερ ἀπεδίδου τὴν καταβληθεῖσαν παρὰ τῶνδε τῶν ἱερέων ἔξοδον, ἀπελθόντων ἐξ αἰτίας αὐτοῦ εἰς τὸν Χάνην, καθάπερ είρηται ἀνωτέρω, κἀντεῦθεν κατε παύοντο καὶ τὰ ἐπιφυέντα σκάνδαλα, οὐκ ἂν ὁ ἀδελ φο;, ὡ; μὴ ὤφελε, τῷ μουσουλμανισμῷ περιέπιπτε. Μεμαρτύρηται δὲ ἀριδήλως τὰ περὶ τούτου καὶ παρὰ τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, τοῦ τε
CALLISTI ET PILOTHEI CP. PATRIARCH.
πως λεγομένην Καυκασίαν· ἐξετάσεως γὰρ, καθά- Α' τεροι, οἱ Ταναῖται, οὐκ ἦσαν ἐπιδημοῦντες ἐνταῦ
θα. Εφθασε δὲ καὶ ὁ ἀδελφὸς αὐτοῦ, παρὰ τὴν
τούτου αἰτίαν τοὺς ἱερεῖς ἀδικοῦντος, καθάπερ
ἀνωμολογήθη παρὰ τῶν ἀνωτέρω εἰρημένων πολιτῶν
καὶ πραγματευτών, προσχωρήσας τοῖς Πέρσαις
διὰ τὸ μὴ βούλεσθαι ἀποδοῦναι, ὅσην οἱ ἱερεῖς κατ
εβάλοντο έξοδον, ἀπελθόντες ἐξ αἰτίας αὐτοῦ εἰ;
τὸν Χάνην, καὶ συνθέμενος τῇ τούτων ἀσεβεία,
μουσουλμανίσας, πλεῖστα καθικέτευσε συνοδικῶς
τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ πᾶσαν τὴν περὶ αὐτὴν
ἱερὰν ἀδελφότητα, ὡς ἂν μάλιστα διὰ τὸ ἐπιστρέψαι
ἀπὸ τῆς πλάνης καὶ ἀσεβείας τόνδε τὸν ἀδελφὴν
αὐτοῦ λάξῃ ἐπί τινα καιρικὴν προθεσμίαν τὸ ἐνα
δόσιμον, καὶ ἀπέλθῃ ἐπὶ τούτῳ ἐκεῖσε, καθυποσχό
μενος δι' οἰκειοχειρου γράμματος αὐτοῦ καὶ ἰδίᾳ
περ ἐχρῆν, ἀκριβούς γενομένης καὶ τῶν κανονικῶν
βίβλων προτεθειμένων εἰς μέσον καὶ τῆς ἀπαριθμή
σεως γεγονυίας λελογισμένως τῶν τε ἑκασταχοῦ
μητροπόλεων καὶ τῶν ὑποκειμένων ταύταις ἐπισκο
πῶν κατὰ τὴν ἐκ παλαιοῦ ἐπικρατήσασαν τάξιν καὶ
ὑποτύπωσιν εἰς τὴν τῆς ἀληθείας ἀνεύρεσιν, οὐδε
μία τις εὕρηται ἐπισκοπὴ εὑρισκομένη ὑπὸ τὴν
Αλανίας ἡ Καυκασία λεγομένη, ὡς αὐτὸς προφα
σιζόμενος ἔλεγεν, ἀλλὰ μόνον εὕρηται ταῖς ἁληθείαις μητρόπολις ἡμῶν Καυκασίων ἄνωθεν ταῖς
συνοδικαῖς μητροπόλεσι συνηριθμημένη κατὰ τὸν
ἀναγεγραμμένον τρόπον. Ωσαύτως ἐκινήθη καὶ ἀπηλέγχθη ἀριδήλως καὶ ὅπως τὸν ἐπίσκοπον, ἔντινα
δήπου παρανόμως καὶ ἀκανονίστως ἐχειροτόνησεν
εἰς τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν Καυκασίων, συνοδι- υπογραφῇ πεπιστωμένου, ἐπιστῆναι ἀλογοπραγήτως
κὴν οὖσαν, χειροτονήσαντα τὸν τοιοῦτον καὶ προ
βιβάσαντα εἰς ἱερέα τινὰ ἀθέσμως, ἅτε δὴ συναφθέντα γυναικ!, ἐξ ἑτέρου οὔσῃ ἀνδρὸς καὶ
χηρευούσῃ, καὶ εἰς τοὺμφανὲς εἰς τοῦτο ἐξελεγ
χθέντα, διὰ ταῦτα καθεῖλε τόνδε τὸν ἐπίσκοπον,
καὶ τὸν αὐτὸν πάλιν δεξιωσάμενον ἔπειτα, αὐτονόμῳ γνώμῃ καὶ παρὰ τὴν τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανό
των παρατήρησιν, οὐ μόνον συγχωρήσεως ἠξίωσεν,
ἀλλὰ καὶ συνελειτούργησεν αὐτῷ, ὅτε δὴ φθάσας
ἐχειροτόνησε τὸν Σεραΐου ἐπίσκοπον, δεδωκώς άδει
αν ακωλύτως ἱερουργεῖν, ὥσπερ ἂν εἰ μηδέν τι μηδαμῶς προσκεκρουκὼς τοῖς κανόσιν ἐφάνη, πρὸς δ
δὴ καὶ ἀπὸ στόματος συνοδικῶς διωμολόγησε και
πρότερον, μὴ δυνάμενος πρὸς τὴν ἀλήθειαν ἀπομάχεσθαι. Ηρκει μὲν οὖν τὰ περὶ τούτου, καὶ μόνον
οὕτως ἀποδεδειγμένα, καθαιρέσει ἐκεῖνον ὑποβαλεῖν·
εἰ γὰρ ἀνδρὶ παγὶς ἰσχυρὰ τὰ ἴδια χείλη, φησὶ
Σολομών, καὶ λόγοις οἰκείου στόματος αλίσκεται
ἕκαστος, πολλῷ γε μᾶλλον ὁ ἐπὶ τοῦ ἱεροῦ συνοδικοῦ
δικαστηρίου καὶ τῆς Ἐκκλησίας σχεδὸν ἀπάτης
αὐτὸς ἀφ' ἑαυτοῦ, ὡς εἴρηται, διομολογήσας, ὅτι
οὐ δι' ἕτερόν τι καθεῖλε τὸν ὡς δῆθεν Καυκασίων
παρανόμως χειροτονηθέντα εἰς τὴν συνοδικήν ταύ
την αγιωτάτην μητρόπολιν, εἰ μὴ διὰ τὸ ἀφυλάκτως
τὴν χειροτονίαν ἐκεῖνον ποιήσασθαι τοῦ πρεσβυτές
ρου ἐκείνου τοῦ γυναικὶ χηρευούσῃ συνεζευγμένου
καὶ ἐξ ἑτέρου σύσῃ ἀνδρὸς, ὡς δεδήλωται, ἐνταῦθα
τοῦ Θεοῦ μάλιστα συνελαύνοντος, ὡς τὴν ἀλήθειαν
ἁπανταχοῦ ἐπευδοκοῦντος κρατεῖν καὶ παρρησιάζει η
σθαι, σὺν δίκῃ ἐμπεδηθήσεται, ὡς τισιν ἀρρήκτοις
πέδαις περισφιγγόμενος τοῖς χείλεσι τοῖς οἰκείοις.
Τούτων δὲ οὕτω προκεχωρηκότων, ἐπεὶ εὐδοκία
Θεοῦ εἰσῆλθεν ὁ κράτιστος καὶ ἅγιός μου αυτοκρά
των παραδόξως εἰς τὴν Θεοδόξαστον, θεοφύλακτον
καὶ θεομεγάλυντον ταύτην Κωνσταντινούπολιν, δια
καιώσαντος αὐτὸν τοῦ Θεοῦ κατὰ τὸ προσὺν αὐτῷ
περιφανές δίκαιον εἰς τὴν προγονικὴν καὶ πατρικὴν
αὐτοῦ ἀρχὴν, διὰ τὸ θεοφιλῶς βασιλεύειν καὶ ἐν
ἅπασι τοῖς καλλίστοις διαλάμπειν, οὐχ ἥκιστα δὲ
φιλανθρωπία τε καὶ χρηστότητι καὶ δικαιοσύνῃ.
Ἐπανῆλθε δὲ, αὐτοῦ τοῦ Θεοῦ συναιρομένου, ἐκ
τῆς ὑπερορίας ἐκείνης καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν εἰς
τὴν Ἐκκλησίαν αὐτῆς. Οἱ δέ γε βηθέντες πρεσβύ
τῇ καθ᾿ ἡμᾶς ἱερᾷ καὶ θείᾳ συνόδῳ καὶ ἀπολογήσασθαι καὶ ἐπὶ ταῖς ἑτέροις ἐγκλήμασιν, ἐφ᾽ οἷς κατη
γορεῖτο, δι' ὅλου τοῦ παρελθόντος Οκτωβρίου μηνός, ἅτε δὴ καὶ τῶν ἀντικαθισταμένων τούτῳ
μετακληθέντων καὶ παραγενομένων· ἐπεὶ δὲ αὐτὸς
μὲν ἐψεύσατο τὴν ὑπόσχεσιν, οἱ δὲ διαληφθέντες
ἱερεῖς ἦταν τῇ ἐκκλησίᾳ προσεδρεύοντες καὶ προσ
ταλαιπωρούμενοι πλείστῃ κακοπαθείᾳ καὶ ἑαυτῶν
γε τῶν ἀναγκαίων κατατρυχόμενοι, συνοδικά ψηφί
σματα πολλάκις καὶ διαφόρως ἀπελύθησαν πρὸς
αὐτὸν ἐπὶ τῷ ἀφικέσθαι ἀπροφασίστως εἰς τὴν
σύνοδον καὶ, εἴ γε δύναιτο, ἀπολογήσασθαι περὶ τῶν
ἐπενηνεγμένων κατ' αὐτοῦ τοιούτων αἰτιαμάτων,
δοθείσης καὶ πάλιν αὐτῷ ἑτέρας καιρικῆς διωρίας,
μέχρις καὶ ὅλου δηλαδὴ τοῦ παρελθόντος ᾿Απριλλίου,
τῶνδε τῶν ἱερέων κατὰ τὸν ὅμοιον τρόπον ἐνταῦθα
κατατριβομένων καὶ τὴν τοσαύτην υφισταμένων
ταλαιπωρίαν καὶ κακοπάθειαν καὶ τὴν ἐκείνου
ἄφιξιν ἀναμενόντων καὶ διαβιβασάντων οὐ μόνον
τὴν τότε τοῦ μετοπώρου ὥραν, ἀλλὰ καὶ τὴν τοῦ
χειμῶνος, ἤδη δὲ καὶ ταυτηνὶ σχεδὸν τὴν τοῦ ἐνι
σταμένου θέρους. Προέβη μέντοι και αὖθις συνοδι
καν ψήφισμα πρὸς αὐτὸν ἐμβριθῶς ἐν ἰσχυρᾷ βε
βαιώσει ἐπιφωνούμενον, ὡς, εἴπερ καὶ πάλιν,
περιφρονητικώς διατεθείς, οὐκ ἀπαντήσει ἐντὸς τῆς
ἀποταχθείσης διωρίας κατά πολλὴν συγκατάβασιν,
ήγουν τοῦ παρελθόντος ᾿Απριλλίου, ὡς δεδήλωται,
ὡς καταφρονῶν μὲν καὶ τῆς τῶν θείων καὶ ἱερῶν
κανόνων παρακελεύσεώς τε καὶ διατάξεως, ἀθετῶν
δὲ καὶ τὴν πρὸς τὴν σύνοδον ἰδίαν ὑπόσχεσιν αὐτοῦ
ὁμολογουμένως, καθαιρέσει ὑποβληθήσεται ἕνεκα
τῶν ἀποδεδειγμένων κατ' αὐτοῦ τοιούτων ἐγκλημάτ
των, δι' ὧν τοῖς κανόσιν ἐφάνη προσκεκρουκὼς καὶ
ἐμπαροινήσας. Ἐκεῖνος μέντοι γε και διαρρήδην
διωμολόγησεν, ἔτι ἐπιδημῶν ἐνταῦθα, ὑπεραλγών
δῆθεν ἐπὶ τῇ ψυχικῇ ἀπωλείᾳ τοῦ ἀδελφοῦ, ὡς,
εἴπερ ἀπεδίδου τὴν καταβληθεῖσαν παρὰ τῶνδε τῶν
ἱερέων ἔξοδον, ἀπελθόντων ἐξ αἰτίας αὐτοῦ εἰς τὸν
Χάνην, καθάπερ είρηται ἀνωτέρω, κἀντεῦθεν κατε
παύοντο καὶ τὰ ἐπιφυέντα σκάνδαλα, οὐκ ἂν ὁ ἀδελ
φο;, ὡ; μὴ ὤφελε, τῷ μουσουλμανισμῷ περιέπιπτε.
Μεμαρτύρηται δὲ ἀριδήλως τὰ περὶ τούτου καὶ παρὰ
τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, τοῦ τε
Part XXIXPars XXIX
col. 1351–1352page 178 of 238
PG 152:1351νακτεῖται καὶ ἀφορίζεται.» Οὐχ ἥκιστα ἂν εἴη ὑπὸ καθαίρεσιν εἰς τοῦτο θράσους ἐληλακώς, ὥστε καὶ τὴν τῶν Καυκασίων τῆς μεγάλης συνόδου άγιωτάτην μητρόπολιν καὶ τῇ πατριαρχικῇ περιωπῇ ἄνωθεν υποκειμένην καὶ ταῖς λοιπαῖς συνοδικαῖς μητροπόλεσι συνηριθμημένην αυτονόμως καὶ ἀκανονίσεως αποτολμήσας ποιήσασθαι ὑφ' ἑαυτὸν, οὐ μόνον τῆς ἀληθείας καταψευδόμενος παντελῶς, ἀλλὰ καὶ ἀπ' ἐναντίας ἐλθὼν τῇ ἑτέρᾳ τούτου ὁμολογίᾳ ἐγγράφῳ. ὅτε εἰς ἀρχιερέα προέβαινεν, οἰκεις χείρως ἐγγραψάμενος ἐπὶ λέξεως οὕτως·. Πρὸς τούτοις καθομολογώ φυλάττειν καὶ τὰ πατριαρχικὰ δίκαια ἀπαρεγχείρητα.» Προς τούτοις γε μήν ἐστιν καθαιρετέος καὶ διὰ τὰ ἕτερα άτοπα καὶ ἀκανόνιστα, ἅπερ αὐτός τέ διωμολόγησεν ἀπὸ τοῦ οἰκείου στόματος, καὶ οἱ δια ληφθέντες πραγματευταὶ καὶ πολῖται συνοδικῶς μετ' ἀσφαλείας τῆς προσηκούσης ερωτηθέντες παρέστησ σαν, τὰ πλείω δὲ παρῆκεν ὁ λόγος τῆς ἀτοπίας αὐτ τοῦ, τὸ μῆκος ὑφορώμενος· ἤρχει μέντοι γε καὶ μέ νον τὸ ἐν παγίδι ληφθῆναι τῇ ὁμολογία τῆς γλώσσης αὐτοῦ, τοῦτο δὴ τὸ Σολομώντειον εἰς τὴν τούτου καθαίρεσιν, ἤπερ ἐῤῥήθη, τὸ δὲ καὶ τὴν τῶν Καυκασίων ἁγιωτάτην μητρόπολιν ἀποσπάσαντα τῆς ἁγίας τοῦ Θεοῦ καθολικῆς καὶ ἀποστολικῆς ἐκκλησίας ὑφ' ἑαυτὸν ἀναιδώς ποιήσασθαι, τοῦτο δὲ καὶ πάσης συμπαθείας αὐτὸν ἀποκλείει. Διὰ γοῦν ταῦτα συνδιασκεψαμένη ἡ μετριότης ἡμῶν τῇ περὶ αὐτὴν θείᾳ ὁμηγύρει καὶ ἀδελφότητι τῶν ἱερωτάτων άρ χιερέων, του Ηρακλείας, του Σηλυβρίας καὶ τὸν τό του Νικομηδείας ἐπέχοντος, τοῦ Νικαίας, τοῦ Χαλ κηδόνος, τοῦ Σταυρουπόλεως, τοῦ Χριστουπόλεως, τοῦ Σμύρνη:, τοῦ Βιζύης, τοῦ Κελτζηνῆς, τοῦ Μηδείας, τοῦ Ρωσίου, του Σουδαίας, τοῦ Γαρέλλης καὶ τοῦ Λιτβῶν, καθῃρημένον τοῦ λοιποῦ συγχάνειν αὐτὸν, προδήλως ἀθετητὴν τῶν θείων κανόνων γενόμενον, καὶ ἀπογεγυμνωμένον πάσης ἱερωσύνης καὶ παντί πασιν ἀπηλλοτριωμένον τοῦ τῶν ἀρχιερέων χορού καὶ μηκέτι παρὰ μηδενὸς καθ' οιονδήτινα τρόπον προσδεχθῆναι εἰς ὑπηρεσίαν ἀρχιερατικὴν ἢ ὅμως ἱερατικὴν, ἐπειδὴ τὸν τοιοῦτον μετὰ πολλὴν καὶ ἀκριβῆ τὴν ἐξέτασιν ἐνδίκως καὶ κανονικῶς κοιν πάντες συνοδικῶς παντελεῖ καθαιρέσει καθυποβάλε λομεν. Διὰ γοῦν τὴν περὶ τούτου μόνιμον τὴν ἀσφά λειαν καὶ εἰς τὸν ἑξῆς χρόνον ἀπολέλυται καὶ ἡ ἔγ γραφο; αὕτη συνοδικὴ ἀπόφασις εἰς καθαίρεσιν αὐτ τοῦ, καταστρωθεῖσα ἐν τοῖς ἱεροῖς κωδικίοις, ὥσπερ εἴθισται καὶ νενόμισται κατὰ τὴν ἀνέκαθεν ἐπικρι τήσασαν παράδοσιν καὶ ὑποτύπωσιν τῇ Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ. Χριστουπόλεως καὶ τοῦ Κελτζηνῆς, ὅτι ἀληθῶς ἑνώτονῶν ἢ καὶ ἕτερόν τι παρὰ τὸ καθῆκον ποιῶν ἀγα πιον αὐτῶν γενομένων αὐτηκόων ἐξεῖπεν οὗτος αὐτὸ καὶ ἀνεκάλυψεν, οίκοθεν ώρμημένης, ὡς ἐπὶ τῷ ἀδελφῷ ἀνιώμενος, εἰ καὶ τοῦτο σκήψις ὕστερον καὶ ματαία πρόφασις ἀπελήλεγκται· οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ πρὸς αὐτοὺς τοὺς ἱερωτάτους ἀρχιερεῖς, τὸν Χριστουπόλεως, τὸν Κελτζηνῆς καὶ τὸν Σμύρνης, ἔτι τε καὶ πρός τινας τῶν τιμιωτάτων ἐκκλησιαστικῶν ἀρχόν των ἔδειξε καὶ εἶπεν ὁμοίως ἐκεῖνος, μέλλων ἀποδημεῖν ἀπὸ τῶν ἐνταῦθα, ὅτι κατὰ πρόφασιν κατεψευσμένην ἐξέθετο τὴν προβᾶσαν ἔγγραφον ὑπόσχεσιν παρ' αὐτοῦ· τὸ δὲ σκόπιμον ἦν ἐκείνῳ ὁλοσχερώς, ὡς εἴπερ μόνον ἰσχύσας ἐξέλθοι, οὐκ ἂν πώποτε ὑπο στρέψειεν, ὅσον τὸ ἐπ' αὐτῷ. Οὕτως οὖν οὐ μόνον καθάπαξ κατεφρόνησε τῆς τῶν θείων καὶ ἱερῶν και νύνων παρατηρήσεως, ἀλλὰ καὶ αὐτῶν τῶν ἐγγράφῳ, ὑπεσχημένων, ἔργῳ δήπου πληρῶν, ἅπερ ἔλεγε πρότερον, ἀλλὰ καὶ ἐκ κακοήθους ψυχῆς καὶ γνώ μης θρασείας κατολιγωρῶν ἄντικρυς καὶ καταπαίζων καὶ παρ' οὐδὲν τιθέμενος τὰ πρὸς αὐτὸν κατά τὴν κανονικὴν διάταξιν ἀπολυθέντα συνοδικά ψηφίσματα, μετακαλούμενα τοῦτον ἐνταῦθα, ἐμήνυεν, ὡς οὐδέν ἐστιν ἔργον αὐτῷ οὐδὲ φρόντισμα ἀφικέσθαι ἐνταῦθα, ἐπειδὴ ἑτέρας έχει δουλείας επικειμένας αὐτῷ, ἀλλ' οὐδὲ ἔγγραφον ἀναφορὰν ἐξαποστείλαι ἠνέσχετο εἰς τὴν σύνοδον ἢ ἱκεσίαν τινὰ ποιήσασθαι καὶ παράκλησιν ἢ καὶ ὡρισμένον τινὰ καιρὸν δηλῶς σαι περὶ τῆς ἀφίξεως αὐτοῦ ἢ περὶ ἑτέρας ήστινοσ οὖν αἰτίας ἢ ζητήσεως, ἀφροντίσεως ἔχων παντάπασιν, ὥσπερ ἂν εἰ μὴ διαφόρως εξηλέγχετο συνοδικῶς, ἐφ᾽ οἷσπερ ἐάλω τοῖς κανόσι παντελῶς ἀπηγορευμένοις, μηδ' ἐπηγγέλλετο ἐγγράφως ἐπὶ τῷ ἀπαντῆσαι καὶ ἀπολογήσασθαι, καὶ ταῦτα συνοδικῶν ψηφισμάτων μετακαλουμένων αὐτὸν, ὡς δεδήλωται, καὶ τῶν συγκαταβάσεως λόγῳ δοθεισῶν αὐτῷ και ρικῶν εἰς τοῦτο προθεσμιών παρελθουσῶν καὶ τῶν ἱερέων ἐν τῷ ἀναμένειν εκτριβέντων σχεδόν, αὐτοῦ τὸν καιρὸν κατὰ τὸ δοκοῦν αὐτῷ παρακρουομένου καὶ ἀμυντικῶς κατὰ τούτων διακειμένου. Καὶ τι ἂν ἔχοι τις περὶ τῶν ἄλλων κατά μέρος διεξιέναι; Οθεν καὶ οἱ κατὰ τὸν ιγ' κανόνα τῆς ἐν Καρχηδόνι συνόδου οὕτω πρὸς λέξιν διαγορεύοντα· ο Εάν τις ἐναντιωθῇ τῇ ἰδίᾳ ὁμολογίς, ήτοι τῇ ἰδίᾳ ὑπογραφὴ, ἑαυτὸν ἀποστερήσει τῆς ἰδίας τιμῆς, ο πολλῷ γε μᾶλλον ταύτης ἐνδίκως ἀποστερηθήσεται ο προδήλως ἀθετητής γενόμενος οὐ μόνον τῆς οἰκειοχειρου αὐτοῦ ἐγγράφου ὑποσχέσεως καὶ ὑπογραφῆς, ἀλλὰ καὶ προδήλως καταφρονητὴς τῶν τε θείων κανονικῶν διατάξεων καὶ τῶν προσκαλουμένων αὐτὸν δια φόρων συνοδικῶν ψηφισμάτων καὶ μηδὲ ἀπολογίας ἡστινοτοῦν, καθάπερ καὶ ὀφειλομένως εἶχε. Καὶ πά λιν·. Εἰ κατὰ τὸν ἀποστολικὸν λι' κανόνα οὕτω κατά ῥῆμα θεσπίζοντα, ἐπίσκοπον μὴ τολμὴν ἔξω τῶν ἑαυτοῦ ὅρων χειροτονίας ποιεῖσθαι εἰς τὰς μὴ ὑπο κειμένας αὐτῷ πόλεις καὶ κώμα;, εἰ δὲ ἐλεγχθείη τοῦτο πεποιηκώς παρὰ τὴν τῶν κατεχόντων τὰς πό λεις ἐκείνας καὶ χώρας γνώμην, καθαιρείσθω καὶ αὐτὸς καὶ οὓς ἐχειροτόνησε.» Διαγορεύουσι δὲ καὶ οἱ φιλευσεβεῖς νόμοι ῥητῶς·. Ο ἐν ὑπερορία χειρο Ο † Εἶχε τό· Μηνὶ Ἰουλίῳ ἰνδ. ἐννάτης. 1. + Εὐλαβέστατοι κληρικοὶ τῆς ἁγιωτάτης μητροπόλεως Ρόδου, ἀγαπητὰ κατὰ Κύριον τέκνα τῆς ἡμῶν μετριότητος, χάριν, εἰρήνην, ἔλεος, εὐθηνίαν τε τῶν ἀγαθῶν καὶ ψυχικὴν σωτηρίαν ἐπεύχεται ὑμῖν ἡ μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ παντοκράτορος. Η
"
νακτεῖται καὶ ἀφορίζεται.» Οὐχ ἥκιστα ἂν εἴη ὑπὸ
καθαίρεσιν εἰς τοῦτο θράσους ἐληλακώς, ὥστε καὶ
τὴν τῶν Καυκασίων τῆς μεγάλης συνόδου άγιωτάτην
μητρόπολιν καὶ τῇ πατριαρχικῇ περιωπῇ ἄνωθεν
υποκειμένην καὶ ταῖς λοιπαῖς συνοδικαῖς μητροπό
λεσι συνηριθμημένην αυτονόμως καὶ ἀκανονίσεως
αποτολμήσας ποιήσασθαι ὑφ' ἑαυτὸν, οὐ μόνον τῆς
ἀληθείας καταψευδόμενος παντελῶς, ἀλλὰ καὶ ἀπ'
ἐναντίας ἐλθὼν τῇ ἑτέρᾳ τούτου ὁμολογίᾳ ἐγγράφῳ.
ὅτε εἰς ἀρχιερέα προέβαινεν, οἰκεις χείρως εγγραψά
μενος ἐπὶ λέξεως οὕτως·. Πρὸς τούτοις καθομολογώ
φυλάττειν καὶ τὰ πατριαρχικὰ δίκαια ἀπαρεγχεί
ρητα.» Προς τούτοις γε μήν ἐστιν καθαιρετέος καὶ
διὰ τὰ ἕτερα άτοπα καὶ ἀκανόνιστα, ἅπερ αὐτός τέ
διωμολόγησεν ἀπὸ τοῦ οἰκείου στόματος, καὶ οἱ διαληφθέντες πραγματευταὶ καὶ πολῖται συνοδικῶς μετ'
ἀσφαλείας τῆς προσηκούσης ερωτηθέντες παρέστησ
σαν, τὰ πλείω δὲ παρῆκεν ὁ λόγος τῆς ἀτοπίας αὐτ
τοῦ, τὸ μῆκος ὑφορώμενος· ἤρχει μέντοι γε καὶ μέ
νον τὸ ἐν παγίδι ληφθῆναι τῇ ὁμολογία τῆς γλώσσης
αὐτοῦ, τοῦτο δὴ τὸ Σολομώντειον εἰς τὴν τούτου
καθαίρεσιν, ἤπερ ἐῤῥήθη, τὸ δὲ καὶ τὴν τῶν Καυ
κασίων ἁγιωτάτην μητρόπολιν ἀποσπάσαντα τῆς
ἁγίας τοῦ Θεοῦ καθολικῆς καὶ ἀποστολικῆς Ἐκκλη
σίας ὑφ' ἑαυτὸν ἀναιδώς ποιήσασθαι, τοῦτο δὲ καὶ
πάσης συμπαθείας αὐτὸν ἀποκλείει. Διὰ γοῦν ταῦτα
συνδιασκεψαμένη ἡ μετριότης ἡμῶν τῇ περὶ αὐτὴν
θείᾳ ὁμηγύρει καὶ ἀδελφότητι τῶν ἱερωτάτων άρχιερέων, του Ηρακλείας, του Σηλυβρίας καὶ τὸν τό
του Νικομηδείας ἐπέχοντος, τοῦ Νικαίας, τοῦ Χαλ
κηδόνος, τοῦ Σταυρουπόλεως, τοῦ Χριστουπόλεως, τοῦ
Σμύρνη:, τοῦ Βιζύης, τοῦ Κελτζηνῆς, τοῦ Μηδείας,
τοῦ Ρωσίου, του Σουδαίας, τοῦ Γαρέλλης καὶ τοῦ
Λιτβῶν, καθῃρημένον τοῦ λοιποῦ συγχάνειν αὐτὸν,
προδήλως ἀθετητὴν τῶν θείων κανόνων γενόμενον,
καὶ ἀπογεγυμνωμένον πάσης ἱερωσύνης καὶ παντί
πασιν ἀπηλλοτριωμένον τοῦ τῶν ἀρχιερέων χορού
καὶ μηκέτι παρὰ μηδενὸς καθ' οιονδήτινα τρόπον
προσδεχθῆναι εἰς ὑπηρεσίαν ἀρχιερατικὴν ἢ ὅμως
ἱερατικὴν, ἐπειδὴ τὸν τοιοῦτον μετὰ πολλὴν καὶ
ἀκριβῆ τὴν ἐξέτασιν ἐνδίκως καὶ κανονικῶς κοιν
πάντες συνοδικῶς παντελεῖ καθαιρέσει καθυποβάλε
λομεν. Διὰ γοῦν τὴν περὶ τούτου μόνιμον τὴν ἀσφά
λειαν καὶ εἰς τὸν ἑξῆς χρόνον ἀπολέλυται καὶ ἡ ἔγ
γραφο; αὕτη συνοδικὴ ἀπόφασις εἰς καθαίρεσιν αὐτ
τοῦ, καταστρωθεῖσα ἐν τοῖς ἱεροῖς κωδικίοις, ὥσπερ
εἴθισται καὶ νενόμισται κατὰ τὴν ἀνέκαθεν ἐπικριτήσασαν παράδοσιν καὶ ὑποτύπωσιν τῇ Ἐκκλησίᾳ
Θεοῦ.
Χριστουπόλεως καὶ τοῦ Κελτζηνῆς, ὅτι ἀληθῶς ἑνώ- τονῶν ἢ καὶ ἕτερόν τι παρὰ τὸ καθῆκον ποιῶν ἀγα
πιον αὐτῶν γενομένων αὐτηκόων ἐξεῖπεν οὗτος αὐτὸ
καὶ ἀνεκάλυψεν, οίκοθεν ώρμημένης, ὡς ἐπὶ τῷ
ἀδελφῷ ἀνιώμενος, εἰ καὶ τοῦτο σκήψις ὕστερον καὶ
ματαία πρόφασις ἀπελήλεγκται· οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ
πρὸς αὐτοὺς τοὺς ἱερωτάτους ἀρχιερεῖς, τὸν Χριστουπόλεως, τὸν Κελτζηνῆς καὶ τὸν Σμύρνης, ἔτι τε καὶ
πρός τινας τῶν τιμιωτάτων ἐκκλησιαστικῶν ἀρχόντων ἔδειξε καὶ εἶπεν ὁμοίως ἐκεῖνος, μέλλων ἀποδημεῖν ἀπὸ τῶν ἐνταῦθα, ὅτι κατὰ πρόφασιν κατεψευσμένην ἐξέθετο τὴν προβᾶσαν ἔγγραφον ὑπόσχεσιν
παρ' αὐτοῦ· τὸ δὲ σκόπιμον ἦν ἐκείνῳ ὁλοσχερώς,
ὡς εἴπερ μόνον ἰσχύσας ἐξέλθοι, οὐκ ἂν πώποτε ὑποστρέψειεν, ὅσον τὸ ἐπ' αὐτῷ. Οὕτως οὖν οὐ μόνον
καθάπαξ κατεφρόνησε τῆς τῶν θείων καὶ ἱερῶν και
νύνων παρατηρήσεως, ἀλλὰ καὶ αὐτῶν τῶν ἐγγράφω, ὑπεσχημένων, ἔργῳ δήπου πληρῶν, ἅπερ ἔλεγε
πρότερον, ἀλλὰ καὶ ἐκ κακοήθους ψυχῆς καὶ γνώμης θρασείας κατολιγωρῶν ἄντικρυς καὶ καταπαί
ζων καὶ παρ' οὐδὲν τιθέμενος τὰ πρὸς αὐτὸν κατά
τὴν κανονικὴν διάταξιν ἀπολυθέντα συνοδικά ψηφί
σματα, μετακαλούμενα τοῦτον ἐνταῦθα, ἐμήνυεν, ὡς
οὐδέν ἐστιν ἔργον αὐτῷ οὐδὲ φρόντισμα ἀφικέσθαι
ἐνταῦθα, ἐπειδὴ ἑτέρας έχει δουλείας επικειμένας
αὐτῷ, ἀλλ' οὐδὲ ἔγγραφον ἀναφορὰν ἐξαποστείλαι
ἠνέσχετο εἰς τὴν σύνοδον ἢ ἱκεσίαν τινὰ ποιήσασθαι
καὶ παράκλησιν ἢ καὶ ὡρισμένον τινὰ καιρὸν δηλῶς·
σαι περὶ τῆς ἀφίξεως αὐτοῦ ἢ περὶ ἑτέρας ήστινοσ
οὖν αἰτίας ἢ ζητήσεως, ἀφροντίσεως ἔχων παντάπασιν, ὥσπερ ἂν εἰ μὴ διαφόρως εξηλέγχετο συνοδι
κῶς, ἐφ᾽ οἷσπερ ἐάλω τοῖς κανόσι παντελῶς ἀπηγο
ρευμένοις, μηδ' ἐπηγγέλλετο ἐγγράφως ἐπὶ τῷ
ἀπαντῆσαι καὶ ἀπολογήσασθαι, καὶ ταῦτα συνοδικῶν
ψηφισμάτων μετακαλουμένων αὐτὸν, ὡς δεδήλωται,
καὶ τῶν συγκαταβάσεως λόγῳ δοθεισῶν αὐτῷ και
ρικῶν εἰς τοῦτο προθεσμιών παρελθουσῶν καὶ τῶν
ἱερέων ἐν τῷ ἀναμένειν εκτριβέντων σχεδόν, αὐτοῦ
τὸν καιρὸν κατὰ τὸ δοκοῦν αὐτῷ παρακρουομένου
καὶ ἀμυντικῶς κατὰ τούτων διακειμένου. Καὶ τι ἂν
ἔχοι τις περὶ τῶν ἄλλων κατά μέρος διεξιέναι;
Οθεν καὶ οἱ κατὰ τὸν ιγ' κανόνα τῆς ἐν Καρχηδόνι
συνόδου οὕτω πρὸς λέξιν διαγορεύοντα· ο Εάν τις
ἐναντιωθῇ τῇ ἰδίᾳ ὁμολογίς, ήτοι τῇ ἰδίᾳ υπογρα
φῇ, ἑαυτὸν ἀποστερήσει τῆς ἰδίας τιμῆς, ο πολλῷ γε
μᾶλλον ταύτης ἐνδίκως ἀποστερηθήσεται ο προδήλως ἀθετητής γενόμενος οὐ μόνον τῆς οἰκειοχειρου
αὐτοῦ ἐγγράφου ὑποσχέσεως καὶ ὑπογραφῆς, ἀλλὰ
καὶ προδήλως καταφρονητὴς τῶν τε θείων κανονι
κῶν διατάξεων καὶ τῶν προσκαλουμένων αὐτὸν δια
· φόρων συνοδικῶν ψηφισμάτων καὶ μηδὲ ἀπολογίας
ἡστινοτοῦν, καθάπερ καὶ ὀφειλομένως εἶχε. Καὶ πάλιν·. Εἰ κατὰ τὸν ἀποστολικὸν λι' κανόνα οὕτω κατά
ῥῆμα θεσπίζοντα, ἐπίσκοπον μὴ τολμὴν ἔξω τῶν
ἑαυτοῦ ὅρων χειροτονίας ποιεῖσθαι εἰς τὰς μὴ ὑποκειμένας αὐτῷ πόλεις καὶ κώμα;, εἰ δὲ ἐλεγχθείη
τοῦτο πεποιηκώς παρὰ τὴν τῶν κατεχόντων τὰς πό
λεις ἐκείνας καὶ χώρας γνώμην, καθαιρείσθω καὶ
αὐτὸς καὶ οὓς ἐχειροτόνησε.» Διαγορεύουσι δὲ καὶ
οἱ φιλευσεβεῖς νόμοι ῥητῶς·. Ο ἐν ὑπερορία χειρο
Ο
† Εἶχε τό· Μηνὶ Ἰουλίῳ ἰνδ. ἐννάτης.
XXIX. Patriarcha nominal metropolitam Rhodi et
Cycladum.
1. + Εὐλαβέστατοι κληρικοὶ τῆς ἁγιωτάτης μητροπόλεως Ρόδου, ἀγαπητὰ κατὰ Κύριον τέκνα τῆς
ἡμῶν μετριότητος, χάριν, εἰρήνην, ἔλεος, εὐθηνίαν
τε τῶν ἀγαθῶν καὶ ψυχικὴν σωτηρίαν ἐπεύχεται
ὑμῖν ἡ μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ παντοκράτορος. Η
Part XXXPars XXX
col. 1353–1354page 179 of 238
PG 152:1353μετριότης ἡμῶν ἀναδεξαμένη ἀπὸ Θεοῦ τὴν οἰκου- 4 φὸς καὶ συλλειτουργὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἀνὴρ μενικὴν τῶν ψυχῶν προστασίαν τῶν ἁπάντων Χρι στιανῶν, διὰ φροντίδος εἶχε καὶ πρότερον εγκατα στῆσα: ἀρχιερέα καὶ ἐπὶ τῇ καθ᾽ ὑμᾶς ταύτῃ ἁγιω τάτῃ μητροπόλει· ἐπεὶ δὲ ἀρτίως κατέλαβεν ἐνταῦθα ὁ ἀρτίως ψηφισθεὶς καὶ χειροτονηθεὶς γνήσιος ἀρ χιερεὺς ἐπὶ τῇδε τῇ ἁγιωτάτῃ ἐκκλησίᾳ, ὑπέρτιμος καὶ ἔξαρχος τῶν Κυκλάδων νήσων, ἀγαπητὸς κατὰ Κύριον ἀδελφὸς καὶ συλλειτουργὸς τῆς ἡμῶν μετ τριότητος, ἀνὴρ εὐλαβὴς καὶ ἐνάρετος καὶ ἱκανὸς ψυχῶν προΐστασθαι καὶ χειραγωγεῖν αὐτὰς πρὸς τὴν σωτηρίαν λόγοις καὶ παραινέσεσι ταῖς προσηκούσαις, καὶ ἰδοὺ σὺν Θεῷ ἔρχεται πρὸς ὑμᾶς· παρ εγγυάται πᾶσιν ὑμῖν ἡ μετριότης ἡμῶν, ὡς ἂν ὑπο δέξησθε τοῦτον μετὰ περιχαρείας, καὶ εὐφρανθῆτε ἐπὶ τῇ παρουσίᾳ αὐτοῦ, καὶ δέχησθε καὶ σπεύδητε ἐκπληροῦν, ὅσα μέλλει λέγειν καὶ διδάσκειν ὑμᾶς ψυχωφελῆ καὶ σωτήρια, ὑπείκοντες αὐτῷ καὶ πει θαρχοῦντες, ὡς οἰκείῳ ποιμένι καὶ πατρὶ καὶ διδα σκάλῳ πνευματικῷ, καὶ πάντα τρόπον ἐπαγωνιζό μόνο: ἀναστρέφεσθαι καὶ πολιτεύεσθαι, ὡς ἁρμόζει Χριστιανοῖς ἀνθρώποις κατὰ τοὺς θεσμούς τῆς Ἐκε κλησία; Θεοῦ, καὶ καθὼς οἱ φιλευσεβεῖς τῶν Χρισ στιανῶν ἀπαιτοῦσι νόμοι, ἀγάπην ἔχοντες μετ' ἀλ λήλων καὶ εἰρήνην, ελεημοσύνην καὶ μετάδοσιν πρὸς τοὺς πένητας καὶ τοὺς αἰχμαλώτους, ἐξαγορείαν πρὸς τοὺς πνευματικούς πατέρας, τῶν ἐκκλησιαστικῶν συνάξεων καὶ τῶν εἰς Θεὸν ὑμνῳδιῶν μηδαμῶς ἀπολιμπανόμενοι ἐπὶ καθάρσει καὶ ἁγιασμῷ τῶν οἰ κείων ψυχῶν, καὶ ἁπλῶς εἰπεῖν, πάσης μὲν ἀκαθαρσίας ἀπεχόμενοι, πάσης δὲ ἀγαθοεργίας αντεχόμε. " νοι, ἐξ ἧς Θεὸς θεραπεύεται καὶ ἀμείβεται πλουσίως τοὺς οἰκείους θεράποντας ἔν τε τῷ νῦν αἰῶνι καὶ ἐν τῷ μέλλοντι· τοιαύτην γὰρ καὶ ἔχοντες τὴν ἀναστροφὴν καὶ Θεῷ εὐαρεσκοῦντες, κληρονόμοι γενήσεσθε καὶ τῶν αἰωνίων ἀγαθῶν, ἃ ἡτοίμασεν ὁ Θεὸς τοῖς έλη προθέσει ψυχῆς αὐτὸν ἀγαπήσασι καὶ τὰς σωτη ρίους αὐτοῦ φυλάξασιν ἐντολὰς, οὗ καὶ ἡ χάρις εἴη μετὰ πάντων ὑμῶν. † Είχε τό· Μηνὶ Ἀπριλλίῳ Ινδ. ι, διὰ τῆς τιμίας δεσποτικῆς καὶ ἁγίας πατριαρχικῆς χει ρύς. 11. † Οἱ εἰς τὴν ἐπαρχίαν καὶ ἐπικράτειαν τῶν Κυκλάδων νήσων εὑρισκόμενοι, ἱερωμένοι, ἄρχοντες, η μοναχοὶ καὶ λαϊκοί, ἐν Κυρίῳ ἀγαπητὰ τέκνα της ἡμῶν μετριότητος, χάρις ὑμῖν εἴη καὶ εἰρήνη ἀπὸ Θεοῦ. Οίδατε ὡς τῆς ἁγιωτάτης μητροπόλεως Ρόδου γνησίου ἀμοιρούση; ἀρχιερέως, ἐρημίᾳ τοῦ κωλύοντος, παρεισήρχετο τὸ μέρος τοῦ Κρήτης ἢ καὶ ἔτε ρός τις, καὶ ἐνήργει χειροτονίας διακόνων καὶ ρέων, ἔτι δὲ καὶ καθιερώσεις ναῶν, παρὰ τὴν κανο νικὴν παρατήρησιν ὡς παρ' ἐνορίαν, μὴ ἐνδύσεως εὔσης ἐπὶ τούτοις παρὰ τῆς καθ' ἡμᾶς ἱερᾶς καὶ θείας συνόδου· ἀρτίως δὲ γινώσκειν ὑμᾶς βουλόμεθα, ὡς τῇ τοῦ Χριστοῦ χάριτι εψηφίσθη καὶ έχει οτονήθη ἐπὶ τῇ ῥηθείσῃ ἁγιωτάτῃ μητροπόλει ὁ ἱερώτατος ίδε μητροπολίτης Ρόδου, ὑπέρτιμος καὶ ἔξαρχος τῶν Κυκλάδων νήσων, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸς ἀδελ συνέσει καὶ πνευματικῇ παιδείᾳ καὶ ἀρετῇ κεκοσμημένος καὶ ἱκανὸς ψυχῶν καὶ πραγμάτων προΐστασθαι καὶ χειραγωγεῖν αὐτὰς πρὸς τὴν σωτηρίαν τῷ ὑπο δείγματι τοῦ θεοφιλούς βίου αὐτοῦ, ὅστις καὶ ἔρχε ται ἰδοὺ σὺν Θεῷ πρὸς ὑμᾶς· παρεγγυᾶται τοίνυν πατρικῶς πᾶσιν ὑμῖν ἡ μετριότης ἡμῶν, ὡς ἂν ὑποδέξησθε τοῦτον μετ' εὐφροσύνης κατὰ τὸ χρέος, ὅπερ ἔχετε ἀπὸ τῶν ἱερῶν κανόνων καὶ τῶν φιλευ σεβῶν νόμων, καὶ ἀπονέμητε τούτῳ κατὰ τὴν περι κειμένην αὐτῷ ἀρχιερατικὴν ἀξίαν παντοίαν αἰδὼ καὶ τιμὴν, καὶ δέχησθε καὶ σπεύδητε ἐκπληροῦν, ὅσι μέλλει λέγειν καὶ διδάσκειν ὑμᾶς, ἀφορῶντα εἰς ὠφέλειαν τῶν ὑμετέρων ψυχῶν, καὶ ἐφ᾽ οἷς ἂν δεήσῃ προβαίνειν χειροτονίας ἱερέων, διακόνων, ἀλλὰ δὴ καὶ καθιερώσεις ναῶν, τοῦτον μόνον δέχησθε έκτε λοῦντα ταῦτα ὡς γνήσιον ἀρχιερέα ὑμῶν καὶ πατέρα πνευματικὸν καὶ διδάσκαλον, ἐπειδὴ καὶ αὗται απ Κυκλάδες νῆσοι ὑπὸ τὴν αὐτοῦ ἐπικράτειαν εύο ρίσκονται καὶ ἐφορείαν, τοὺς δὲ ἄλλους πάντας ἀπω θῆσθε καὶ ἀποπέμπητε, ὡς μηδεμίαν μηδαμῶς ἔχοντας ἐπὶ τούτοις ἄδειαν, κατὰ τὴν τῶν αὐτῶν ἱε ρῶν καὶ θείων κανόνων παρακέλευσιν καὶ διάταξιν οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ εἴπερ πειραθείεν ἴσως τινὲς ἢ τῶν τοῦ μέρους τῆς Κρήτης ή Ετερός τις παρεισέρχεσθαι αὐτόθι ἐνεργεῖν τι ἀρχιερατικὸν ἢ ἄλλο τι ἀπὸ τῶν ἀνωτέρω κατὰ μέρος εἰρημένων, ἐπὶ περιφρονήσει τοῦδε τοῦ ἱερωτάτου ἀρχιερέως καὶ ὑπερτίμου, ἐπεὶ ὑπὸ τὴν κανονικὴν εὐθύνην καὶ αὐστηρίαν εἰσὶ, καὶ ή μετριότης ἡμῶν σύναμα τῇ καθ' ἡμᾶς ἱερᾷ καὶ θείᾳ συνόδῳ καὶ ὑπὸ βάρος ἀφορισμοῦ ἐν ἁγίῳ Πνεύματι τους τοιούτους ποιούμεθα, ἀλλὰ καὶ εἴπερἀπὸ ἑτέρας ἐκκλησίας χηρευούσης καὶ μὴ ὑποκειμένης ἑτέρῳ ἀρχιερεῖ, μηδὲ κατὰ λόγον ἐπιδόσεως δοθείσης τινί, βούλοιντό τινες χειροτονίας δέξασθαι διακόνων καὶ ἱερέων, ἔτι τε καὶ καθιερώσεις ναῶν ποιεῖσθαι, διδόαμεν ἄδειαν ἤδη καὶ ἐγχωροῦμεν τῷ αὐτῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Ρόδου καὶ ὑπερτίμῳ ἐκτελεῖν καὶ ταῦτα πάντα ἀποκριματίστως καὶ ἀκωλύτως. Ἐπεὶ γοῦν κατελάβετε τὴν ἐπὶ τούτου ἡμετέραν καὶ συνοδικήν παρακέλευσιν, ὀφείλετε εξ γνωμονεῖν καὶ ἐκ τοῦ ἀπ' ἐντεῦθεν ἀποπληροῦν, καθάπερ παρεγγυώμεν καὶ ἐπισκήπτομεν, ἵν' οὕτω καὶ ἡ τοῦ Θεοῦ χάρις διαφυλάξαι ὑμᾶς ἀβλαβεῖς καὶ ψυχῇ καὶ σώματι καὶ ἀνώτερον παντὸς ἀνιαροῦ συναντήματος. + Μηνὶ καὶ ὶνδ. τοῖς αὐτοῖς, διὰ τῆς αὐτῆς τιμίας χειρός. † Πιστεύω εἰς ένα Θεόν, Πατέρα παντοκράτορα, ποιητὴν οὐρανοῦ καὶ γῆς, κ. τ. λ., καὶ ὁμολογῶ.. προσέρχομαι καὶ καθαρῶς τῇ ἁγιωτάτη Μεγάλη τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίᾳ, καὶ ἀποβάλλομαι πᾶσαν (αἵρεσιν) τῶν Λατίνων, τὴν περὶ τῆς ἐκπορεύσεως τοῦ ἁγίου Πνεύματος καὶ λέγουσαν· καὶ ἐκ τοῦ Υἱοῦ.. πιστεύω γὰρ καὶ ὁμολογῶ κατὰ τὴν ἀπόφασιν τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ καὶ τοῦ θείου συμβόλου ἐκ τοῦ Πατρὸς ἐκπορεύεσθαι μόνου τὸ Πνεῦμα
μετριότης ἡμῶν ἀναδεξαμένη ἀπὸ Θεοῦ τὴν οἰκου- 4 φὸς καὶ συλλειτουργὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἀνὴρ
μενικὴν τῶν ψυχῶν προστασίαν τῶν ἁπάντων Χριστιανῶν, διὰ φροντίδος εἶχε καὶ πρότερον εγκαταστῆσα: ἀρχιερέα καὶ ἐπὶ τῇ καθ᾽ ὑμᾶς ταύτῃ ἁγιωτάτῃ μητροπόλει· ἐπεὶ δὲ ἀρτίως κατέλαβεν ἐνταῦθα
ὁ ἀρτίως ψηφισθεὶς καὶ χειροτονηθεὶς γνήσιος ἀρχιερεὺς ἐπὶ τῇδε τῇ ἁγιωτάτῃ ἐκκλησίᾳ, ὑπέρτιμος
καὶ ἔξαρχος τῶν Κυκλάδων νήσων, ἀγαπητὸς κατὰ
Κύριον ἀδελφὸς καὶ συλλειτουργὸς τῆς ἡμῶν μετ
τριότητος, ἀνὴρ εὐλαβὴς καὶ ἐνάρετος καὶ ἱκανὸς
ψυχῶν προΐστασθαι καὶ χειραγωγεῖν αὐτὰς πρὸς
τὴν σωτηρίαν λόγοις καὶ παραινέσεσι ταῖς προσηκούσαις, καὶ ἰδοὺ σὺν Θεῷ ἔρχεται πρὸς ὑμᾶς· παρ
εγγυάται πᾶσιν ὑμῖν ἡ μετριότης ἡμῶν, ὡς ἂν ὑποδέξησθε τοῦτον μετὰ περιχαρείας, καὶ εὐφρανθῆτε
ἐπὶ τῇ παρουσίᾳ αὐτοῦ, καὶ δέχησθε καὶ σπεύδητε
ἐκπληροῦν, ὅσα μέλλει λέγειν καὶ διδάσκειν ὑμᾶς
ψυχωφελῆ καὶ σωτήρια, ὑπείκοντες αὐτῷ καὶ πειθαρχοῦντες, ὡς οἰκείῳ ποιμένι καὶ πατρὶ καὶ διδα
σκάλῳ πνευματικῷ, καὶ πάντα τρόπον ἐπαγωνιζόμόνο: ἀναστρέφεσθαι καὶ πολιτεύεσθαι, ὡς ἁρμόζει
Χριστιανοῖς ἀνθρώποις κατὰ τοὺς θεσμούς τῆς Ἐκε
κλησία; Θεοῦ, καὶ καθὼς οἱ φιλευσεβεῖς τῶν Χρισ
στιανῶν ἀπαιτοῦσι νόμοι, ἀγάπην ἔχοντες μετ' ἀλ
λήλων καὶ εἰρήνην, ελεημοσύνην καὶ μετάδοσιν πρὸς
τοὺς πένητας καὶ τοὺς αἰχμαλώτους, ἐξαγορείαν πρὸς
τοὺς πνευματικούς πατέρας, τῶν ἐκκλησιαστικῶν
συνάξεων καὶ τῶν εἰς Θεὸν ὑμνῳδιῶν μηδαμῶς ἀπο
λιμπανόμενοι ἐπὶ καθάρσει καὶ ἁγιασμῷ τῶν οἰ
κείων ψυχῶν, καὶ ἁπλῶς εἰπεῖν, πάσης μὲν ἀκαθαρσίας ἀπεχόμενοι, πάσης δὲ ἀγαθοεργίας αντεχόμε. "
νοι, ἐξ ἧς Θεὸς θεραπεύεται καὶ ἀμείβεται πλουσίως
τοὺς οἰκείους θεράποντας ἔν τε τῷ νῦν αἰῶνι καὶ ἐν
τῷ μέλλοντι· τοιαύτην γὰρ καὶ ἔχοντες τὴν ἀναστροφὴν καὶ Θεῷ εὐαρεσκοῦντες, κληρονόμοι γενήσεσθε
καὶ τῶν αἰωνίων ἀγαθῶν, ἃ ἡτοίμασεν ὁ Θεὸς τοῖς
έλη προθέσει ψυχῆς αὐτὸν ἀγαπήσασι καὶ τὰς σωτηρίους αὐτοῦ φυλάξασιν ἐντολὰς, οὗ καὶ ἡ χάρις εἴη
μετὰ πάντων ὑμῶν.
† Είχε τό· Μηνὶ Ἀπριλλίῳ Ινδ. ι, διὰ τῆς
τιμίας δεσποτικῆς καὶ ἁγίας πατριαρχικῆς χειρύς.
11. † Οἱ εἰς τὴν ἐπαρχίαν καὶ ἐπικράτειαν τῶν
Κυκλάδων νήσων εὑρισκόμενοι, ἱερωμένοι, ἄρχοντες, η
μοναχοὶ καὶ λαϊκοί, ἐν Κυρίῳ ἀγαπητὰ τέκνα της
ἡμῶν μετριότητος, χάρις ὑμῖν εἴη καὶ εἰρήνη ἀπὸ
Θεοῦ. Οίδατε ὡς τῆς ἁγιωτάτης μητροπόλεως Ρόδου
γνησίου ἀμοιρούση; ἀρχιερέως, ἐρημίᾳ τοῦ κωλύον
τος, παρεισήρχετο τὸ μέρος τοῦ Κρήτης ἢ καὶ ἔτε
ρός τις, καὶ ἐνήργει χειροτονίας διακόνων καὶ {sρέων, ἔτι δὲ καὶ καθιερώσεις ναῶν, παρὰ τὴν κανο
νικὴν παρατήρησιν ὡς παρ' ἐνορίαν, μὴ ἐνδύσεως
εὔσης ἐπὶ τούτοις παρὰ τῆς καθ' ἡμᾶς ἱερᾶς καὶ θείας
συνόδου· ἀρτίως δὲ γινώσκειν ὑμᾶς βουλόμεθα, ὡς
τῇ τοῦ Χριστοῦ χάριτι εψηφίσθη καὶ έχει οτονήθη
ἐπὶ τῇ ῥηθείσῃ ἁγιωτάτῃ μητροπόλει ὁ ἱερώτατος
ίδε μητροπολίτης Ρόδου, ὑπέρτιμος καὶ ἔξαρχος τῶν
Κυκλάδων νήσων, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸς ἀδελ
PATROL. GR. CLII.
συνέσει καὶ πνευματικῇ παιδείᾳ καὶ ἀρετῇ κεκοσμη
μένος καὶ ἱκανὸς ψυχῶν καὶ πραγμάτων προΐστασθαι
καὶ χειραγωγεῖν αὐτὰς πρὸς τὴν σωτηρίαν τῷ ὑπο
δείγματι τοῦ θεοφιλούς βίου αὐτοῦ, ὅστις καὶ ἔρχε
ται ἰδοὺ σὺν Θεῷ πρὸς ὑμᾶς· παρεγγυᾶται τοίνυν
πατρικῶς πᾶσιν ὑμῖν ἡ μετριότης ἡμῶν, ὡς ἂν
ὑποδέξησθε τοῦτον μετ' εὐφροσύνης κατὰ τὸ χρέος,
ὅπερ ἔχετε ἀπὸ τῶν ἱερῶν κανόνων καὶ τῶν φιλευσεβῶν νόμων, καὶ ἀπονέμητε τούτῳ κατὰ τὴν περι
κειμένην αὐτῷ ἀρχιερατικὴν ἀξίαν παντοίαν αἰδὼ
καὶ τιμὴν, καὶ δέχησθε καὶ σπεύδητε ἐκπληροῦν, ὅσι
μέλλει λέγειν καὶ διδάσκειν ὑμᾶς, ἀφορῶντα εἰς
ὠφέλειαν τῶν ὑμετέρων ψυχῶν, καὶ ἐφ᾽ οἷς ἂν δεήσῃ
προβαίνειν χειροτονίας ἱερέων, διακόνων, ἀλλὰ δὴ
καὶ καθιερώσεις ναῶν, τοῦτον μόνον δέχησθε έκτελοῦντα ταῦτα ὡς γνήσιον ἀρχιερέα ὑμῶν καὶ πατέρα
πνευματικὸν καὶ διδάσκαλον, ἐπειδὴ καὶ αὗται απ
Κυκλάδες νῆσοι ὑπὸ τὴν αὐτοῦ ἐπικράτειαν εύο
ρίσκονται καὶ ἐφορείαν, τοὺς δὲ ἄλλους πάντας ἀπω
θῆσθε καὶ ἀποπέμπητε, ὡς μηδεμίαν μηδαμῶς
ἔχοντας ἐπὶ τούτοις ἄδειαν, κατὰ τὴν τῶν αὐτῶν ἱερῶν καὶ θείων κανόνων παρακέλευσιν καὶ διάταξιν·
οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ εἴπερ πειραθείεν ἴσως τινὲς ἢ τῶν
τοῦ μέρους τῆς Κρήτης ή Ετερός τις παρεισέρχεσθαι
αὐτόθι ἐνεργεῖν τι ἀρχιερατικὸν ἢ ἄλλο τι ἀπὸ τῶν
ἀνωτέρω κατὰ μέρος εἰρημένων, ἐπὶ περιφρονήσει
τοῦδε τοῦ ἱερωτάτου ἀρχιερέως καὶ ὑπερτίμου, ἐπεὶ
ὑπὸ τὴν κανονικὴν εὐθύνην καὶ αὐστηρίαν εἰσὶ, καὶ
ή μετριότης ἡμῶν σύναμα τῇ καθ' ἡμᾶς ἱερᾷ καὶ
θείᾳ συνόδῳ καὶ ὑπὸ βάρος ἀφορισμοῦ ἐν ἁγίῳ
Πνεύματι τους τοιούτους ποιούμεθα, ἀλλὰ καὶ εἴπερ
ἀπὸ ἑτέρας ἐκκλησίας χηρευούσης καὶ μὴ ὑποκει
μένης ἑτέρῳ ἀρχιερεῖ, μηδὲ κατὰ λόγον ἐπιδόσεως
δοθείσης τινί, βούλοιντό τινες χειροτονίας δέξασθαι
διακόνων καὶ ἱερέων, ἔτι τε καὶ καθιερώσεις ναῶν
ποιεῖσθαι, διδόαμεν ἄδειαν ἤδη καὶ ἐγχωροῦμεν τῷ
αὐτῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Ρόδου καὶ ὑπερτίμῳ
ἐκτελεῖν καὶ ταῦτα πάντα ἀποκριματίστως καὶ
ἀκωλύτως. Ἐπεὶ γοῦν κατελάβετε τὴν ἐπὶ τούτου
ἡμετέραν καὶ συνοδικήν παρακέλευσιν, ὀφείλετε εξγνωμονεῖν καὶ ἐκ τοῦ ἀπ' ἐντεῦθεν ἀποπληροῦν,
καθάπερ παρεγγυώμεν καὶ ἐπισκήπτομεν, ἵν' οὕτω
καὶ ἡ τοῦ Θεοῦ χάρις διαφυλάξαι ὑμᾶς ἀβλαβεῖς καὶ
ψυχῇ καὶ σώματι καὶ ἀνώτερον παντὸς ἀνιαροῦ συναντήματος.
+ Μηνὶ καὶ ὶνδ. τοῖς αὐτοῖς, διὰ τῆς αὐτῆς
τιμίας χειρός.
XXX. Professio fidei Georgii Vacca.
† Πιστεύω εἰς ένα Θεόν, Πατέρα παντοκράτορα,
ποιητὴν οὐρανοῦ καὶ γῆς, κ. τ. λ., καὶ ὁμολογῶ..
προσέρχομαι καὶ καθαρῶς τῇ ἁγιωτάτη Μεγάλη τοῦ
Θεοῦ Ἐκκλησίᾳ, καὶ ἀποβάλλομαι πᾶσαν (αἵρεσιν)
τῶν Λατίνων, τὴν περὶ τῆς ἐκπορεύσεως τοῦ ἁγίου
Πνεύματος καὶ λέγουσαν· καὶ ἐκ τοῦ Υἱοῦ..
πιστεύω γὰρ καὶ ὁμολογῶ κατὰ τὴν ἀπόφασιν τοῦ
Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ καὶ τοῦ θείου Συμβό
λου ἐκ τοῦ Πατρὸς ἐκπορεύεσθαι μόνου τὸ Πνεῦμα
Part XXXIPars XXXI
col. 1355–1356page 180 of 238
PG 152:1355τὸ ἅγιον· ἀποβάλλομαι δὲ καὶ ἀρνοῦμαι καὶ πάντα ταιον ὄνομα τῆς τῶν Ἰβήρων προσηγορίας καὶ τὰ λοιπὰ ἔθιμα αὐτῶν, τά τε ἐκκλησιαστικὰ καὶ τὰ περὶ τῆς λοιπῆς αὐτῶν πολιτείας, καὶ στέργω πάντα ὅσα καὶ φρονεῖ καὶ λέγει ἡ ἁγία τοῦ Χριστοῦ Μεγάλη Εκκλησία περὶ αὐτῶν τῆς Κωνσταντινουπόλεως, καὶ εἰμὶ καὶ ἐγὼ εἰς τῶν ὀρθοδόξων Χρι στιανῶν καὶ μαθητής τῆς Ἐκκλησίας. Καὶ εἰς τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἐποιησάμην καὶ τὴν παροῦς σάν μου ὁμολογίαν, ὑπογράψας αὐτὴν οἰκειοχείρως μηνὶ Ἰουνίῳ ίνδ. δεκάτης. Ο ἄρχων. Ο σφετεριζομένων ἐντεῦθεν καὶ τὴν καθολικὴν αὐτῆς ἐκκλησίαν, οὗ χάριν πολλοὶ καὶ διάφοροι ἐγεγόνεισαν συνάξεις καὶ ἐξετάσεις, ὥστε την προσήκουσαν γενέσθαι κατάστασιν ἐπ' αὐτῇ, αίτησαμένων τοῦτο τῶν μοναχῶν Ρωμαίων ἐπ' ἀσφαλείᾳ καὶ συστάσει τῆς δηλωθείσης μονῆς. "Ενθεν τοι καὶ τοῦ ὁσιωτάτου ἀνδρός, κῦρ Αρσενίου ἐκείνου, τοῦ εἰς Πρῶτον ἀπο τεταγμένου τοῦ ᾿Αγίου τούτου Ορους ἐπιδημήσαντος τῇ τοιαύτῇ μονῇ καὶ τὴν τῶν Ἰβήρων περὶ τὰ καλὰ ἀμέλειαν ἰδόντος καὶ τὴν λοιπὴν ἀπειρίαν αὐτ τῶν, ἣν περί τε τὴν ἐκκλησίαν καὶ τὰ λοιπὰ ἔθιμα τῆς μονῆς ἐδείκνυον, καὶ δείσαντος, μή ποτε καὶ τὸ ταύτης φρούριον ευάλωτον γένηται τοῖς ἐχθροῖς τῇ πολλῇ ἀμελείᾳ, ἐξώσθησαν οὗτοι δὴ οἱ Ιβηρες † Εν τι καὶ τοῦτο τῶν ἐννομωτάτων τε καὶ δια καιοτάτων, φαίη ἂν ἅπας ὅστις οὖν ὀρθὰς τοῖς παντελῶς τῆς ἀρχῆς καὶ ἐπιστασίας τήσδε της μου πράγμασιν ἐξενηνοχέναι τὰς ψήφους εἰδὼς, ὥστε τοὺς τὸν μονήρη βίον ἐπανῃρημένους καὶ Θεῷ προσ ανέχοντας καὶ κόσμον ἠρνημένους καὶ κοσμότητα ἐν γαλήνῃ διάγειν, τῶν λογισμῶν πάντα θόρυβον καὶ τύρβην ματαίαν καθάπαξ ἀπαναινομένους, καὶ τὴν ἀγάπην καὶ ὁμόνοιαν ὡς ἄμαχον ὅπλον κατὰ τοῦ ἐχθροῦ παραφέροντας, συνδεῖσθαι μετ' ἀλλήλων τῷ συνδέσμῳ τοῦ πνεύματος, καὶ εἰς μίαν συνάγεσθαι τὴν ἑνότητα δι' αὐτοῦ, καὶ μάλιστα, εἰ τύχοιεν οὗτοι σύστημα κοινοβίου ἀναπληροῦντες εἰς δόξαν καὶ ἔπαινον τοῦ πάντα καλῶς καὶ πανσόφως οἰκονομοῦντος Θεοῦ. Εἰ γὰρ οὗ εἰσι δύο ή τρεις συνηγμέν νοι ἐπὶ τῷ ὀνόματι τούτου, μέσος πάρεστι αὐτὸς ὁ Θεός, οὗ εἰσι κατὰ τὸν ὅμοιον τρόπον πολλοὶ καὶ καθ' ηλικίαν διάφοροι, οὐκ αὐτὸς οὗτος, εἰς μέσον παραληφθείς, συνθεῖ καὶ συνάγει τὰς διανοίας αὐτ τῶν καὶ εἰ; τὴν οὕτως τοῦ καλοῦ μίαν γνῶσιν ἐνοῖ; παντί που δῆλον· καὶ γὰρ ὥσπερ τὰς πολλὰς καὶ διαφόρους γνώμας, ὡς ἔφημεν, ἡ ἀγάπη καὶ ἡ ὁμό νοια μίαν καὶ ἁπλῆν σχεδὸν ἀπεργάζεται, τὸν αὐ τὸν δήπου τρόπον καὶ ἡ στάσις καὶ τὸ τῆς γνώμης φιλόνεικον τὰ τέως ηνωμένα κατατέμνει καὶ διασπῇ καὶ κακῶς διαιρεῖ· ἔνθεν τοι καὶ ἡμεῖς, τὴν τῆς οἰκουμενικῆς Ἐκκλησίας προστασίαν ἐγκεχειρισμένοι παρὰ Θεοῦ, διὰ φροντίδος ποιούμεθα τὸ ἐμμέ νειν ἐν τούτοις ἀπαραβάτως τοὺς ἐν ταῖς σεβασμίαις μοναῖς τῶν ἑκασταχοῦ χωρῶν τε καὶ πόλεων, ἔτι δὲ ὁρῶν ἀσκουμένους καὶ τὴν μοναχικήν πολιτείαν Οδεύοντας πάντων ἐκ μέσου γεγονότων τῶν μεταξύ η σκανδάλων καὶ στάσεων. Τῷ λόγῳ τῷδε σκοπὸς, ὡς πρό τινος ήδη καιροῦ φθάνουσιν οἱ ἐν τῇ κατὰ τὸ "Αγιον Ορος τοῦ ᾿Αθω διακειμένη σεβασμία μονῇ τῶν Ἰβήρων ἀσκούμενοι μοναχοι κινήσαντες διενέξεις μετ' ἀλλήλων περί τε τῆς καθολικῆς ἐκκλησίας τῆς τοιαύτης μονῆς καὶ περί τινων ἄλλως εἰς ἀταξίαν καὶ ἀκοσμίαν ἀφορώντων αὐτῆς, ὡς τῶν ήρων ἔκ τε τῆς συνήθους περὶ τὰ καλὰ ἀμελείας καὶ τῆς ὀλιγότητος τούτων καὶ ἀνεπιστημόνου ἐπι στασίας ἀντιποιουμένων μὲν τῆς καθόλου ἀρχῆς τῆς μονῆς καὶ τοῦ δηλωθέντος θείου ναοῦ, οὐδὲν μέντοι ἐχόντων ἱκανὸν ἐν αὐτῇ διαπράξασθαι, ἀλλ᾽ εἰς παν τελῆ ἐρήμωσιν βουλομένων ταύτην ἀπαγαγεῖν διὰ τὸ κεκλῆσθαι τὴν μονὴν ταύτην τὸ κενὸν καὶ μά νῆς, καὶ ἀποκατέστησαν οἱ μοναχοὶ Ῥωμαίοι και τάρχειν τῶν ἐν αὐτῇ πάντων διακονημάτων. Αντι ποιουμένων δὲ καὶ ἔτι τῶν Ἰβήρων τῆς τοιαύτης ἀλογίστου φιλονεικίας, ἐπιδημήσαντος τῇς τοιαύτῃ μονῇ τοῦ ὁσιωτάτου Πρώτου τοῦ ἀρτίως εἰς τὴν τοιαύτην προστασίαν εὑρισκομένου, τιμιωτάτου ἐν Ιερομονάχοις καὶ ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητοῦ υἱοῦ τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Θεοδοσίου, ἔτι τε τῶν τιμιωτάτων ἱερομονάχων καὶ ἡγουμένων τῶν ἐκεῖσε σεβασμίων μονῶν καί τινων εὐλαβεστάτων καὶ τι μίων γερόντων, συμπαρόντων αὐτοῖς καὶ τῶν ἱερο τάτων μητροπολιτῶν, ὑπερτίμων, ἀγαπητῶν κατά Κύριον ἀδελφῶν τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργῶν, τοῦ τε Τραϊανουπόλεως καὶ τοῦ Ιερισσοῦ, ἔτι δὲ καὶ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Αίνου ἐκεῖσε τότε εὑρεθέντος διά τινα χρείαν, καὶ πολλῶν λόγων κινηθέντων παρ' ἀμφοτέρων τῶν μερῶν καὶ πολλές διασκέψεως γενομένης μετὰ τῆς προσηκούσης πνευ ματικῆς ἀκριβείας καὶ συντηρήσεως παρὰ τῶν εἰ ρημένων ἀξιοπίστων προσώπων, ἐτάχθη, καὶ περιέστη ἐγγράφως, ἵνα κατέχηται καὶ ψάλληται ἡ καθολικὴ ἐκκλησία τῆς εἰρημένης μονῆς παρὰ τῶν μοναχῶν Ῥωμαίων, οὐ μόνον κατὰ ἀριθμὸν ὑπερεχόντων, ἀλλὰ καὶ εἰς πᾶν ἔργον πνευματικών μυρίῳ τῷ μέσῳ ὑπερνικώντων του; Ιβηρας καὶ ἱκανῶς ἐχόντων ἀποδιδόναι τῇ τοιαύτῃ ἐκκλησίᾳ τὴν πρέ πουσαν μοναχοῖς ἀνδράσιν ευκοσμίαν τε καὶ κατά στασιν, ἀρκουμένων τῶν μοναχῶν Ιβήρων, εὐεριθ μήτων ὄντων διὰ τὴν ὀλιγότητα αὐτῶν καὶ ἀνεπ στημόνων, ὡς εἴρηται, εἰς τὴν ἑτέραν τῆς μονῆς ἐκκλησίαν. Πρὸς τούτοις διεγνώσθη καὶ ἀπετάχθη, είναι τόν τε ἡγούμενον καὶ τὸν ἐκκλησιάρχην ἀπὸ τῶν ἐν αὐτῇ μοναχῶν Ρωμαίων τοὺς προκριθέντας ἀξίους καὶ πρέποντας τοῖς τοιούτοι; λειτουργήμασι, τὰς μέντοι τῶν ἄλλων διακονημάτων ἀρχὰς εἶναι κοινὰς καὶ Ιβηρσι καὶ Ῥωμαίοις, φροντίζουσιν ἐπιμελῶς τῆς ἐπὶ τὸ κρεῖττον συστάσεως καὶ ἐπιδόσεως τῆς τοιαύτης μονής, κατ' ἐκλογὴν γινομένης τῆς ὑπηρεσίας τῶν τοιούτων διακονημάτων, καὶ μὴ ἀδοκιμάστως και, ὡς ἔτυχεν, ἀπραγμόνως διαχεῖ:θαι τὰ τῆς μονῆς. Ἐπὶ γοῦν τῇ τοιαύτῃ καταστάσει καὶ διαγνώσει επορίσατο καὶ σεπτὸν πρόσταγμα τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, ἐπικυροῦν
τὸ ἅγιον· ἀποβάλλομαι δὲ καὶ ἀρνοῦμαι καὶ πάντα ταιον ὄνομα τῆς τῶν Ἰβήρων προσηγορίας καὶ
τὰ λοιπὰ ἔθιμα αὐτῶν, τά τε ἐκκλησιαστικὰ καὶ τὰ
περὶ τῆς λοιπῆς αὐτῶν πολιτείας, καὶ στέργω
πάντα ὅσα καὶ φρονεῖ καὶ λέγει ἡ ἁγία τοῦ Χριστοῦ
Μεγάλη Εκκλησία περὶ αὐτῶν τῆς Κωνσταντινου
πόλεως, καὶ εἰμὶ καὶ ἐγὼ εἰς τῶν ὀρθοδόξων Χριστιανῶν καὶ μαθητής τῆς Ἐκκλησίας. Καὶ εἰς τὴν
περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἐποιησάμην καὶ τὴν παροῦς
σάν μου ὁμολογίαν, ὑπογράψας αὐτὴν οἰκειοχείρως
μηνὶ Ἰουνίῳ ίνδ. δεκάτης.
•Ο ἄρχων. Manu propria, Georgios.. Pacha archo.
XXXI. Callistus dirimit controversiam ortam inter
monachos monasterii Iberorum in Atho.
Ο
σφετεριζομένων ἐντεῦθεν καὶ τὴν καθολικὴν αὐτῆς
ἐκκλησίαν, οὗ χάριν πολλοὶ καὶ διάφοροι ἐγεγόνει
σαν συνάξεις καὶ ἐξετάσεις, ὥστε την προσήκουσαν
γενέσθαι κατάστασιν ἐπ' αὐτῇ, αίτησαμένων τοῦτο
τῶν μοναχῶν Ρωμαίων ἐπ' ἀσφαλείᾳ καὶ συστάσει
τῆς δηλωθείσης μονῆς. "Ενθεν τοι καὶ τοῦ ὁσιωτάτου
ἀνδρός, κῦρ Αρσενίου ἐκείνου, τοῦ εἰς Πρῶτον ἀπο
τεταγμένου τοῦ ᾿Αγίου τούτου Ορους ἐπιδημήσαν
τος τῇ τοιαύτῇ μονῇ καὶ τὴν τῶν Ἰβήρων περὶ τὰ
καλὰ ἀμέλειαν ἰδόντος καὶ τὴν λοιπὴν ἀπειρίαν αὐτ
τῶν, ἣν περί τε τὴν ἐκκλησίαν καὶ τὰ λοιπὰ ἔθιμα
τῆς μονῆς ἐδείκνυον, καὶ δείσαντος, μή ποτε καὶ
τὸ ταύτης φρούριον ευάλωτον γένηται τοῖς ἐχθροῖς
τῇ πολλῇ ἀμελείᾳ, ἐξώσθησαν οὗτοι δὴ οἱ Ιβηρες
† Εν τι καὶ τοῦτο τῶν ἐννομωτάτων τε καὶ δια
καιοτάτων, φαίη ἂν ἅπας ὅστις οὖν ὀρθὰς τοῖς παντελῶς τῆς ἀρχῆς καὶ ἐπιστασίας τήσδε της μου
πράγμασιν ἐξενηνοχέναι τὰς ψήφους εἰδὼς, ὥστε
τοὺς τὸν μονήρη βίον ἐπανῃρημένους καὶ Θεῷ προσανέχοντας καὶ κόσμον ἠρνημένους καὶ κοσμότητα
ἐν γαλήνῃ διάγειν, τῶν λογισμῶν πάντα θόρυβον
καὶ τύρβην ματαίαν καθάπαξ ἀπαναινομένους, καὶ
τὴν ἀγάπην καὶ ὁμόνοιαν ὡς ἄμαχον ὅπλον κατὰ
τοῦ ἐχθροῦ παραφέροντας, συνδεῖσθαι μετ' ἀλλήλων
τῷ συνδέσμῳ τοῦ πνεύματος, καὶ εἰς μίαν συνάγεσθαι τὴν ἑνότητα δι' αὐτοῦ, καὶ μάλιστα, εἰ τύχοιεν
οὗτοι σύστημα κοινοβίου ἀναπληροῦντες εἰς δόξαν
καὶ ἔπαινον τοῦ πάντα καλῶς καὶ πανσόφως οίκο
νομοῦντος Θεοῦ. Εἰ γὰρ οὗ εἰσι δύο ή τρεις συνηγμέν
νοι ἐπὶ τῷ ὀνόματι τούτου, μέσος πάρεστι αὐτὸς ὁ
Θεός, οὗ εἰσι κατὰ τὸν ὅμοιον τρόπον πολλοὶ καὶ
καθ' ηλικίαν διάφοροι, οὐκ αὐτὸς οὗτος, εἰς μέσον
παραληφθείς, συνθεῖ καὶ συνάγει τὰς διανοίας αὐτ
τῶν καὶ εἰ; τὴν οὕτως τοῦ καλοῦ μίαν γνῶσιν ἐνοῖ;
παντί που δῆλον· καὶ γὰρ ὥσπερ τὰς πολλὰς καὶ
διαφόρους γνώμας, ὡς ἔφημεν, ἡ ἀγάπη καὶ ἡ ὁμόνοια μίαν καὶ ἁπλῆν σχεδὸν ἀπεργάζεται, τὸν αὐτὸν δήπου τρόπον καὶ ἡ στάσις καὶ τὸ τῆς γνώμης
φιλόνεικον τὰ τέως ηνωμένα κατατέμνει καὶ διασπῇ
καὶ κακῶς διαιρεῖ· ἔνθεν τοι καὶ ἡμεῖς, τὴν τῆς
οἰκουμενικῆς Ἐκκλησίας προστασίαν ἐγκεχειρισμένοι παρὰ Θεοῦ, διὰ φροντίδος ποιούμεθα τὸ ἐμμένειν ἐν τούτοις ἀπαραβάτως τοὺς ἐν ταῖς σεβασμίαις
μοναῖς τῶν ἑκασταχοῦ χωρῶν τε καὶ πόλεων, ἔτι δὲ
ὁρῶν ἀσκουμένους καὶ τὴν μοναχικήν πολιτείαν
Οδεύοντας πάντων ἐκ μέσου γεγονότων τῶν μεταξύ η
σκανδάλων καὶ στάσεων. Τῷ λόγῳ τῷδε σκοπὸς, ὡς
πρό τινος ήδη καιροῦ φθάνουσιν οἱ ἐν τῇ κατὰ τὸ
"Αγιον Ορος τοῦ ᾿Αθω διακειμένη σεβασμία μονῇ
τῶν Ἰβήρων ἀσκούμενοι μοναχοι κινήσαντες διενέξεις μετ' ἀλλήλων περί τε τῆς καθολικῆς Ἐκκλησίας τῆς τοιαύτης μονῆς καὶ περί τινων ἄλλως εἰς
ἀταξίαν καὶ ἀκοσμίαν ἀφορώντων αὐτῆς, ὡς τῶν
15ήρων ἔκ τε τῆς συνήθους περὶ τὰ καλὰ ἀμελείας
καὶ τῆς ὀλιγότητος τούτων καὶ ἀνεπιστημόνου ἐπι·
στασίας ἀντιποιουμένων μὲν τῆς καθόλου ἀρχῆς τῆς
μονῆς καὶ τοῦ δηλωθέντος θείου ναοῦ, οὐδὲν μέντοι
ἐχόντων ἱκανὸν ἐν αὐτῇ διαπράξασθαι, ἀλλ᾽ εἰς παντελῆ ἐρήμωσιν βουλομένων ταύτην ἀπαγαγεῖν διὰ
τὸ κεκλῆσθαι τὴν μονὴν ταύτην τὸ κενὸν καὶ μάνῆς, καὶ ἀποκατέστησαν οἱ μοναχοὶ Ῥωμαίοι και
τάρχειν τῶν ἐν αὐτῇ πάντων διακονημάτων. Αντιποιουμένων δὲ καὶ ἔτι τῶν Ἰβήρων τῆς τοιαύτης
ἀλογίστου φιλονεικίας, ἐπιδημήσαντος τῇς τοιαύτῃ
μονῇ τοῦ ὁσιωτάτου Πρώτου τοῦ ἀρτίως εἰς τὴν
τοιαύτην προστασίαν εὑρισκομένου, τιμιωτάτου ἐν
Ιερομονάχοις καὶ ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητοῦ υἱοῦ
τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Θεοδοσίου, ἔτι τε τῶν
τιμιωτάτων ἱερομονάχων καὶ ἡγουμένων τῶν ἐκεῖσε
σεβασμίων μονῶν καί τινων εὐλαβεστάτων καὶ τι·
μίων γερόντων, συμπαρόντων αὐτοῖς καὶ τῶν ἱεροτάτων μητροπολιτῶν, ὑπερτίμων, ἀγαπητῶν κατά
Κύριον ἀδελφῶν τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργῶν, τοῦ τε Τραϊανουπόλεως καὶ τοῦ Ιερισσοῦ,
ἔτι δὲ καὶ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Αίνου ἐκεῖσε
τότε εὑρεθέντος διά τινα χρείαν, καὶ πολλῶν λόγων
κινηθέντων παρ' ἀμφοτέρων τῶν μερῶν καὶ πολλές
διασκέψεως γενομένης μετὰ τῆς προσηκούσης πνευματικῆς ἀκριβείας καὶ συντηρήσεως παρὰ τῶν εἰ
ρημένων ἀξιοπίστων προσώπων, ἐτάχθη, καὶ πε
ριέστη ἐγγράφως, ἵνα κατέχηται καὶ ψάλληται ἡ
καθολικὴ ἐκκλησία τῆς εἰρημένης μονῆς παρὰ τῶν
μοναχῶν Ῥωμαίων, οὐ μόνον κατὰ ἀριθμὸν ὑπερε
χόντων, ἀλλὰ καὶ εἰς πᾶν ἔργον πνευματικών μυρίῳ
τῷ μέσῳ ὑπερνικώντων του; Ιβηρας καὶ ἱκανῶς
ἐχόντων ἀποδιδόναι τῇ τοιαύτῃ ἐκκλησίᾳ τὴν πρέπουσαν μοναχοῖς ἀνδράσιν ευκοσμίαν τε καὶ κατά
στασιν, ἀρκουμένων τῶν μοναχῶν Ιβήρων, εὐεριθ
μήτων ὄντων διὰ τὴν ὀλιγότητα αὐτῶν καὶ ἀνεπ:-
στημόνων, ὡς εἴρηται, εἰς τὴν ἑτέραν τῆς μονῆς
ἐκκλησίαν. Πρὸς τούτοις διεγνώσθη καὶ ἀπετάχθη,
είναι τόν τε ἡγούμενον καὶ τὸν ἐκκλησιάρχην ἀπὸ
τῶν ἐν αὐτῇ μοναχῶν Ρωμαίων τοὺς προκριθέντας
ἀξίους καὶ πρέποντας τοῖς τοιούτοι; λειτουργήμασι,
τὰς μέντοι τῶν ἄλλων διακονημάτων ἀρχὰς εἶναι
κοινὰς καὶ Ιβηρσι καὶ Ῥωμαίοις, φροντίζουσιν
ἐπιμελῶς τῆς ἐπὶ τὸ κρεῖττον συστάσεως καὶ ἐπιδόσεως τῆς τοιαύτης μονής, κατ' ἐκλογὴν γινομένης
τῆς ὑπηρεσίας τῶν τοιούτων διακονημάτων, καὶ μὴ
ἀδοκιμάστως και, ὡς ἔτυχεν, ἀπραγμόνως διαχεῖ:θαι
τὰ τῆς μονῆς. Ἐπὶ γοῦν τῇ τοιαύτῃ καταστάσει καὶ
διαγνώσει επορίσατο καὶ σεπτὸν πρόσταγμα τοῦ
κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, ἐπικυροῦν
Part XXXIIPars XXXII
col. 1357–1358page 181 of 238
PG 152:1357πᾶν ὅσον περὶ τούτου συνοδικῶς διεγνώσθη καὶ ἀπεφάνθη· κατὰ γὰρ παντὸς τοῦ παραθησομένου ὁπωσδήποτε ἀκυρῶσαι τὴν τοιαύτην συνοδικὴν διά γνωσιν καὶ βάρος φρικώδους ἀφορισμοῦ ἐπανατείνεται ἡ μετριότης ἡμῶν. Ταῦτα ὡς ἐν παρασημειώσει ἀπὸ τοῦ παρασχεδίου ἐν τῷ παρόντι κωδικίῳ ἐγρά φησαν, ἐπεγένοντο δὲ ὕστερον πλείονα ἐν τῷ γεγο νότι σιγιλλίῳ, ἃ οὐκ ἔφθασαν τεθῆναι ἐνταῦθα. † Εἶχε καὶ τό· Διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χει ρὸς Κάλλιστος, ἐλέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κων σταντινουπόλεως Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικὸς πατριάρχης. ΧΧΧΙΙ. + Πιττάκιον πατριαρχικὸν εἰς τὸν πατριάρχην Αντιοχείας. ἐκ παντός τρόπου τὴν τοιαύτην ἔγγραφον ἀποκαὀφείλει πραχθῆναι ἀμεταθέτως ἐν τῇ τοιαύτῇ μονῇ τάστασιν διὰ τὴν ἐφ᾽ ἑξῆς ἀσφάλειαν καὶ ἀνενοχλησίαν τῆς σεβασμίας μονῆς· καταλαβόντες δὲ ἀρτίως εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ τὴν περὶ αὐτὴν θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον οἱ βηθέντες μοναχοὶ 'Ρωμαῖοι καὶ ἀνενεγκόντες τὰ πραχθέντα, ὡς εἴρηται, ἐν τῇ κατ' αὐτοὺς μονῇ καὶ ἅμα τὸ γεγονὸς γράμμα προβαλο λόμενοι, τὴν ἀναφορὰν τούτων πιστούμενον, ὑπου γραφαῖς σεσημασμένον τῶν τε εἰρημένων ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ τοῦ ὁσιωτάτου Πρώτου, ἐδεήθησαν διὰ πλείονα τὴν εἰς τὸ ἑξῆς ἀσφάλειαν καὶ ἀνενοχλησίαν τῆς τοιαύτης μονῆς καὶ ἑδραίαν καὶ ἀμετακίνητον κατάστασιν τῆς εἰρημένης ἐγγράφου πρά ξεως τυχεῖν ἐπὶ τούτῳ καὶ σιγιλλιώδους γράμματος αὐτῆς. Η μετριότης ἡμῶν, συνδιασκεψαμένη τὰ περὶ τούτου τοῖς περὶ αὐτὴν ἱερωτάτοις ἀρχιερεῦσι καὶ ὑπερτίμοις καὶ τῇ παρακλήσει αὐτῶν ὡς εὐλόγω προσεχοῦσα, τὸ παρὸν ἐπορέγει αὐτοῖς σιγιλλιῶδες γράμμα, δι' οὗ καὶ ἐν ἁγίῳ παρακελεύεται Πνεύ ματι, ἵνα ἔχῃ ἀπάρτι καὶ εἰς τὸ ἑξῆς τὸ κῦρος καὶ ἀμετάτρεπτον ἡ γεγονυία ἔγγραφος ενυπόγραφος κατάστασις παρά τε τῶν ἱερωτάτων μητροπολιτών καὶ τοῦ ὁσιωτάτου Πρώτου περὶ τῆς δηλωθείσης τῶν Ἰβήρων σεβασμίας μονῆς, καὶ κατέχωσιν εἰς τὸ ἑξῆς οἱ μοναχοὶ Ῥωμαῖοι τὴν καθολικὴν αὐτῆς Εκ κλησίαν, καὶ ἐκτελῶσιν ἐν αὐτῇ τὰς ἱερὰς ὑμνῳδίας, ὑπερευχόμενοι τῶν κρατίστων καὶ ἁγίων μου αυτ τοκρατόρων καὶ παντὸς τοῦ Χριστωνύμου καὶ ὀρθο δέξου πληρώματος, καὶ ἔχῃ οὕτως ή δηλωθεῖσα ἐκκλησία τὴν ἁρμόζουσαν ευκοσμίαν αὐτῆς καὶ και τάστασιν παρ' αὐτῶν δὴ τῶν μοναχῶν Ῥωμαίων, καὶ ἀριθμῷ καὶ τοῖς πνευματικοῖς προτερήμασι κατὰ πολὺ διαφερόντων τῶν Ἰβήρων, οὗτοι δὲ οἱ ηρες κατέχωσι τὴν ἑτέραν ἐκκλησίαν τὴν εἰς όνομα τιμωμένην τῆς Θεομήτορος της Πορτατίσ σης, καὶ ἐκτελῶσι καὶ οὗτοι ἐν αὐτῇ τὰς ἱερὰς ὑμνῳδίας, ἐκλέγωνται δὲ ἀπὸ τῶν μοναχῶν Ῥω μαίων ἡγούμενός τε καὶ ἐκκλησιάρχης, ἄξιοι τῆς τοιαύτης προστασίας, δυνάμενοι καὶ ἀμφότερα τα μέρη τῶν τοιούτων μοναχῶν καταρτίζειν εἰς ἑνό τητα καὶ ἀγάπην πνευματικὴν καὶ διδάσκειν καὶ νουθετεῖν πάντας καὶ χειραγωγεῖν ἁπλανῶς εἰς τὴν τῆς σωτηρίας ὁδὸν, εἰς δὲ τὰ ἕτερα διακονήματα οἱ χρησιμεύοντες ἐξ ἀμφοτέρων τῶν μερῶν, καὶ οὕτως ἐπικρατῇ ἐν αὐτοῖς φιλαδελφία καὶ ἀγάπη καὶ ἔνω σις, ὁ καρπὸς τοῦ ἀγαθοῦ πνεύματος, μήτε τῶν 'Ρω μαίων κατεξανίσταμένων ὁπωσδήποτε καὶ δι᾿ ὄχλου γινομένων τοῖς Ιβηρσι, μήτε μὲν τῶν Ἰβήρων γο νικότητος λόγον ἢ ἑτέρας οιασδήτινος μετοχής πρό φασιν προβαλλομένων καὶ κατὰ τῶν Ῥωμαίων χω ρούντων καὶ τὸ τῆς μονῆς σῶμα κακῶς διασπώντων, ὅπερ ὑφ᾽ ἑνὶ καθηγεμόνι συνεδέθη, τῷ δεσπότῃ Χρι στῷ· τὸν γὰρ μὴ οὕτω βουλόμενον διάγειν ἐν αὐτῇ, ἀλλὰ ταράττειν καὶ συγχέειν ἐπιχειροῦντα τοὺς ἐν τῇ διαληφθείσῃ μονῇ μοναχούς, εἴτε δὴ καὶ Ρω μαῖον, ἐξωθεῖσθαι τῆς μονῆς καὶ ἀποδιώκεσθαι ὡς ψωριῶν πρόβατον ἐν ἁγίῳ παρακελεύεται Πνεύματα ἡ μετριότης ἡμῶν, ὡς ἂν μὴ μεταδῷ καὶ ἐξουν ὡς λύμης της ψυχοβλαβούς ταύτης νόσου † Αγιώτατε πατριάρχα θεουπόλεως μεγάλης Ανα τιοχείας καὶ πάσης Ἀνατολῆς, ἐν Κυρίῳ ἀγαπητέ ἀδελφὲ καὶ συλλειτουργὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος, πεποίθαμεν εἰς Θεὸν, ὅπως καὶ τῆς σωματικῆς εὐ εξίας ἐπαπολαύοι ἡ ἁγιωσύνη σου, καὶ ἔχοι ἐπὶ πᾶσι καλῶς, εἰς ὠφέλειαν καὶ ἐπίσκεψιν ψυχικὴν τοῦ ὑπ' αὐτὴν Χριστωνύμου καὶ ὀρθοδόξου λαοῦ. "Η μετριότης ἡμῶν, τῷ νόμῳ τῆς πνευματικῆς ἀγάπης στοιχειουμένη καὶ τὴν τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ ὁμό νοιαν περὶ πλείστου ἀεὶ ποιουμένη, πολλάκις διὰ γραμμάτων αὐτῆς τὴν ἀνήκουσαν καὶ ἐφειλομένην προσαγόρευσιν ἐποιήσατο πρὸς τὴν σὴν ἁγιότητα καὶ περὶ ἄλλων μὲν ἑτέρων, οὐχ ἧττον δὲ περὶ τῶν ἐκκλησιαστικῶν πραγμάτων καὶ τῆς παρεμπεσούσης, συγχωρήσει Θεοῦ, στάσεως καὶ ταραχῆς εἰς τὴν Ἐκκλησίαν αὐτοῦ παρὰ τῶν ἐξ ἀλογίστου γνώ μης τολμησάντων νόθα καὶ ἔκφυλα δόγματα παρεισαγαγεῖν ἐπὶ καινοτομίᾳ τῆς πατροπαραδότου ἡμῶν καὶ ὑγιοῦς πίστεως καὶ ταύτῃ διασπάσαι τὸ καλὸν σῶμα αὐτῆς. Καὶ ἡ μὲν μετριότης ἡμῶν ὀφειλομέν νως τὸ ἑαυτῆς πεποίηκε, τὴν τῶν πολλῶν ζητοῦσα ὠφέλειαν· ἡ δὲ ἁγιωσύνη σου δηλῶσα ἡμῖν διὰ γράμματος αὐτῆς, ὅπως ἔχῃς γνώμης εἰς τοῦτο, οὐκ ἐθέλησα;, ὅπερ εἰ τοῦ φιλικού καθήκοντος καὶ τῆς ἀληθείας ἐξέχεται, ἔχεις καὶ αὐτὸς διακρῖναι. Πλὴν ἡ μετριότης ἡμῶν, καὶ οὕτω νόμους φιλίας εἰδυία τιμᾷν, περὶ πολλοῦ ποιεῖται τὰ σὰ ἀδελφὰ ἐν ἅπασι φρονοῦσα. Οἶδεν ἡ ἁγιωσύνη σου, ὡς πρὸ χρόνων ήδη πολλῶν ἀπετάχθη, ἔχειν τὴν σὴν ἁγιω σύνην τὴν σεβασμίαν μονὴν τῆς πανυπεράγγι Δε σποίνης καὶ Θεομήτορος καὶ ἐπικεκληνης τῶν Οδηγῶν, ὡς πατριάρχην Αντιον 45, καθὰ καὶ τοὺς πρὸ σοῦ ἑτέρους, εἰς και στημα καὶ ἀνάπαυσιν τῶν ἀπὸ τῶν αὐτόν, καὶ αὐτῆς, ὁπηνίκα δεήσει κακομένων καλογήρων τῆς σῆς ἁγιωσύνης, ἀλλ α, καθώς δηλαδὴ ἐδόθησαν καὶ τοῖς ἐλθεῖν σε εγξάτοις πατριάρχαις, τῷ τε Αλεξαν λοιποῖς καὶ τῷ Ἱεροσολύμων, ἕτεραι τῶν ἐνταῦθα ἰδῶν· οὐ μέντοι ἐδόθησαν αἱ τοιαῦται, ὥστε και ταυθεντεῖν τοὺς τῶν πατριαρχῶν μοναχοὺς τῶν εἰ ρημένων μονῶν καὶ πράττειν ἐν αὐταῖς κατὰ πολὺ
πᾶν ὅσον περὶ τούτου συνοδικῶς διεγνώσθη καὶ
ἀπεφάνθη· κατὰ γὰρ παντὸς τοῦ παραθησομένου
ὁπωσδήποτε ἀκυρῶσαι τὴν τοιαύτην συνοδικὴν διάγνωσιν καὶ βάρος φρικώδους ἀφορισμοῦ ἐπανατείνε
ται ἡ μετριότης ἡμῶν. Ταῦτα ὡς ἐν παρασημειώσει
ἀπὸ τοῦ παρασχεδίου ἐν τῷ παρόντι κωδικίῳ ἐγράφησαν, ἐπεγένοντο δὲ ὕστερον πλείονα ἐν τῷ γεγονότι σιγιλλίῳ, ἃ οὐκ ἔφθασαν τεθῆναι ἐνταῦθα.
† Εἶχε καὶ τό· Διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς Κάλλιστος, ἐλέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενι
κός πατριάρχης.
ΧΧΧΙΙ. Patriarcha Constantinopolitani epistola ad
patriarcham Antiochiæ dè monasterio Hodegon.
+ Πιττάκιον πατριαρχικὸν εἰς τὸν πατριάρχην
Αντιοχείας.
ἐκ παντός τρόπου τὴν τοιαύτην ἔγγραφον ἀποκα- ὀφείλει πραχθῆναι ἀμεταθέτως ἐν τῇ τοιαύτῇ μονῇ
τάστασιν διὰ τὴν ἐφ᾽ ἑξῆς ἀσφάλειαν καὶ ἀνενοχλη
σίαν τῆς σεβασμίας μονῆς· καταλαβόντες δὲ ἀρτίως
εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ τὴν περὶ αὐτὴν θείαν
καὶ ἱερὰν σύνοδον οἱ βηθέντες μοναχοὶ 'Ρωμαῖοι καὶ
ἀνενεγκόντες τὰ πραχθέντα, ὡς εἴρηται, ἐν τῇ κατ'
αὐτοὺς μονῇ καὶ ἅμα τὸ γεγονὸς γράμμα προβαλο
λόμενοι, τὴν ἀναφορὰν τούτων πιστούμενον, ὑπου
γραφαῖς σεσημασμένον τῶν τε εἰρημένων ἱερωτάτων
ἀρχιερέων καὶ τοῦ ὁσιωτάτου Πρώτου, ἐδεήθησαν
διὰ πλείονα τὴν εἰς τὸ ἑξῆς ἀσφάλειαν καὶ ἀνενοχλησίαν τῆς τοιαύτης μονῆς καὶ ἑδραίαν καὶ ἀμετακίνητον κατάστασιν τῆς εἰρημένης ἐγγράφου πράξεως τυχεῖν ἐπὶ τούτῳ καὶ σιγιλλιώδους γράμματος
αὐτῆς. Η μετριότης ἡμῶν, συνδιασκεψαμένη τὰ
περὶ τούτου τοῖς περὶ αὐτὴν ἱερωτάτοις ἀρχιερεῦσι
καὶ ὑπερτίμοις καὶ τῇ παρακλήσει αὐτῶν ὡς εὐλόγω
προσεχοῦσα, τὸ παρὸν ἐπορέγει αὐτοῖς σιγιλλιῶδες
γράμμα, δι' οὗ καὶ ἐν ἁγίῳ παρακελεύεται Πνεύ
ματι, ἵνα ἔχῃ ἀπάρτι καὶ εἰς τὸ ἑξῆς τὸ κῦρος καὶ
ἀμετάτρεπτον ἡ γεγονυία ἔγγραφος ενυπόγραφος
κατάστασις παρά τε τῶν ἱερωτάτων μητροπολιτών
καὶ τοῦ ὁσιωτάτου Πρώτου περὶ τῆς δηλωθείσης
τῶν Ἰβήρων σεβασμίας μονῆς, καὶ κατέχωσιν εἰς τὸ
ἑξῆς οἱ μοναχοὶ Ῥωμαῖοι τὴν καθολικὴν αὐτῆς Εκκλησίαν, καὶ ἐκτελῶσιν ἐν αὐτῇ τὰς ἱερὰς ὑμνῳδίας,
ὑπερευχόμενοι τῶν κρατίστων καὶ ἁγίων μου αυτ
τοκρατόρων καὶ παντὸς τοῦ Χριστωνύμου καὶ ὀρθο
δέξου πληρώματος, καὶ ἔχῃ οὕτως ή δηλωθεῖσα
ἐκκλησία τὴν ἁρμόζουσαν ευκοσμίαν αὐτῆς καὶ και
τάστασιν παρ' αὐτῶν δὴ τῶν μοναχῶν Ῥωμαίων,
καὶ ἀριθμῷ καὶ τοῖς πνευματικοῖς προτερήμασι
κατὰ πολὺ διαφερόντων τῶν Ἰβήρων, οὗτοι δὲ οἱ
16ηρες κατέχωσι τὴν ἑτέραν ἐκκλησίαν τὴν εἰς
όνομα τιμωμένην τῆς Θεομήτορος της Πορτατίσ
σης, καὶ ἐκτελῶσι καὶ οὗτοι ἐν αὐτῇ τὰς ἱερὰς
ὑμνῳδίας, ἐκλέγωνται δὲ ἀπὸ τῶν μοναχῶν Ῥω
μαίων ἡγούμενός τε καὶ ἐκκλησιάρχης, ἄξιοι τῆς
τοιαύτης προστασίας, δυνάμενοι καὶ ἀμφότερα τα
μέρη τῶν τοιούτων μοναχῶν καταρτίζειν εἰς ἑνό
τητα καὶ ἀγάπην πνευματικὴν καὶ διδάσκειν καὶ
νουθετεῖν πάντας καὶ χειραγωγεῖν ἁπλανῶς εἰς τὴν
τῆς σωτηρίας ὁδὸν, εἰς δὲ τὰ ἕτερα διακονήματα οἱ
χρησιμεύοντες ἐξ ἀμφοτέρων τῶν μερῶν, καὶ οὕτως
ἐπικρατῇ ἐν αὐτοῖς φιλαδελφία καὶ ἀγάπη καὶ ἔνωσις, ὁ καρπὸς τοῦ ἀγαθοῦ πνεύματος, μήτε τῶν 'Ρωμαίων κατεξανίσταμένων ὁπωσδήποτε καὶ δι᾿ ὄχλου
γινομένων τοῖς Ιβηρσι, μήτε μὲν τῶν Ἰβήρων γο
νικότητος λόγον ἢ ἑτέρας οιασδήτινος μετοχής πρόφασιν προβαλλομένων καὶ κατὰ τῶν Ῥωμαίων χω
ρούντων καὶ τὸ τῆς μονῆς σῶμα κακῶς διασπώντων,
ὅπερ ὑφ᾽ ἑνὶ καθηγεμόνι συνεδέθη, τῷ δεσπότῃ Χρι
στῷ· τὸν γὰρ μὴ οὕτω βουλόμενον διάγειν ἐν αὐτῇ,
ἀλλὰ ταράττειν καὶ συγχέειν ἐπιχειροῦντα τοὺς ἐν
τῇ διαληφθείσῃ μονῇ μοναχούς, εἴτε δὴ καὶ Ρωμαῖον, ἐξωθεῖσθαι τῆς μονῆς καὶ ἀποδιώκεσθαι ὡς
ψωριῶν πρόβατον ἐν ἁγίῳ παρακελεύεται Πνεύματα
ἡ μετριότης ἡμῶν, ὡς ἂν μὴ μεταδῷ καὶ ἐξουν
ὡς λύμης της ψυχοβλαβούς ταύτης νόσου
† Αγιώτατε πατριάρχα θεουπόλεως μεγάλης Ανα
τιοχείας καὶ πάσης Ἀνατολῆς, ἐν Κυρίῳ ἀγαπητέ
ἀδελφὲ καὶ συλλειτουργὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος,
πεποίθαμεν εἰς Θεὸν, ὅπως καὶ τῆς σωματικῆς εὐεξίας ἐπαπολαύοι ἡ ἁγιωσύνη σου, καὶ ἔχοι ἐπὶ
πᾶσι καλῶς, εἰς ὠφέλειαν καὶ ἐπίσκεψιν ψυχικὴν
τοῦ ὑπ' αὐτὴν Χριστωνύμου καὶ ὀρθοδόξου λαοῦ. "Η
μετριότης ἡμῶν, τῷ νόμῳ τῆς πνευματικῆς ἀγάπης
στοιχειουμένη καὶ τὴν τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ ὁμό
νοιαν περὶ πλείστου ἀεὶ ποιουμένη, πολλάκις διὰ
γραμμάτων αὐτῆς τὴν ἀνήκουσαν καὶ ἐφειλομένην
προσαγόρευσιν ἐποιήσατο πρὸς τὴν σὴν ἁγιότητα
καὶ περὶ ἄλλων μὲν ἑτέρων, οὐχ ἧττον δὲ περὶ τῶν
ἐκκλησιαστικῶν πραγμάτων καὶ τῆς παρεμπεσούσης, συγχωρήσει Θεοῦ, στάσεως καὶ ταραχῆς εἰς
τὴν Ἐκκλησίαν αὐτοῦ παρὰ τῶν ἐξ ἀλογίστου γνώμης τολμησάντων νόθα καὶ ἔκφυλα δόγματα παρειςαγαγεῖν ἐπὶ καινοτομίᾳ τῆς πατροπαραδότου ἡμῶν
καὶ ὑγιοῦς πίστεως καὶ ταύτῃ διασπάσαι τὸ καλὸν
σῶμα αὐτῆς. Καὶ ἡ μὲν μετριότης ἡμῶν ὀφειλομέν
νως τὸ ἑαυτῆς πεποίηκε, τὴν τῶν πολλῶν ζητοῦσα
ὠφέλειαν· ἡ δὲ ἁγιωσύνη σου δηλῶσα ἡμῖν διὰ
γράμματος αὐτῆς, ὅπως ἔχῃς γνώμης εἰς τοῦτο,
οὐκ ἐθέλησα;, ὅπερ εἰ τοῦ φιλικού καθήκοντος καὶ
τῆς ἀληθείας ἐξέχεται, ἔχεις καὶ αὐτὸς διακρῖναι.
Πλὴν ἡ μετριότης ἡμῶν, καὶ οὕτω νόμους φιλίας
εἰδυία τιμᾷν, περὶ πολλοῦ ποιεῖται τὰ σὰ ἀδελφὰ ἐν
ἅπασι φρονοῦσα. Οἶδεν ἡ ἁγιωσύνη σου, ὡς πρὸ
χρόνων ήδη πολλῶν ἀπετάχθη, ἔχειν τὴν σὴν ἁγιω
σύνην τὴν σεβασμίαν μονὴν τῆς πανυπεράγγι Δεσποίνης καὶ Θεομήτορος καὶ ἐπικεκληνης τῶν
Οδηγῶν, ὡς πατριάρχην Αντιον 45, καθὰ καὶ
τοὺς πρὸ σοῦ ἑτέρους, εἰς και στημα καὶ ἀνάπαυ·
σιν τῶν ἀπὸ τῶν αὐτόν, καὶ αὐτῆς, ὁπηνίκα δεήσει
κακομένων καλογήρων τῆς
σῆς ἁγιωσύνης, ἀλλ
· α, καθώς δηλαδὴ ἐδόθησαν καὶ τοῖς
ἐλθεῖν σε εγξάτοις πατριάρχαις, τῷ τε Αλεξαν
λοιποῖς καὶ τῷ Ἱεροσολύμων, ἕτεραι τῶν ἐνταῦθα
ἰδῶν· οὐ μέντοι ἐδόθησαν αἱ τοιαῦται, ὥστε και
ταυθεντεῖν τοὺς τῶν πατριαρχῶν μοναχοὺς τῶν εἰ
ρημένων μονῶν καὶ πράττειν ἐν αὐταῖς κατὰ πολὺ
Part XXXIIIPars XXXIII
col. 1359–1360page 182 of 238
PG 152:1359των, ὃν ἐγράφομεν τρόπον καὶ δηλοποιοῦμεν ὑμῖν καὶ αὖθις, τὸ τῆς ἁγιωσύνης δίκαιον συνετηρήθη καὶ περισώζεται, καὶ ἡ μονή ἐστιν ὑπὸ τὴν σὴν ἁγιότητα ὡς καὶ πρότερον ἀπαραποιήτως. Έκρινεν οὖν δί καιον ή μετριότης ἡμῶν παραδηλῶσαι ταῦτα καὶ πρὸς τὴν σὴν ἁγιότητα, ὡς ἂν γινώσκῃς τὸ πράγμα ὡς ἐγένετο, μήποτε ἄλλως ἀκουσθὲν θορυβήσῃ τὴν σὴν ἁγιότητα· καὶ γὰρ ὅπερ ἔμελλε ποιήσειν ἡ ἁγιω σύνη σου χάριτι Θεοῦ ἐπὶ τοιούτοις ἀθέσμοις πράγ ματι γνωσθεῖσιν ἀριδηλότατα, αὐτὴ τοῦτο πεποίηκε καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν, καὶ χρεών ἐστι τὴν σὴν ἁγιότητα υπεραποδέξασθαι τοῦτο ὡς θεοφιλὲς καὶ πνευματικὸν ἔργον. Ερρωσο, άγιώτατε δέσποτα, ἐν Κυρίῳ ἀγαπητὲ ἀδελφὲ καὶ συλλειτουργὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος. λὴν τοῦ κωλύσοντος ἐρημίαν, ἃ οὐ θέμις μὴ μόνον ἡ ἔχοντος καὶ τῶν κατὰ τὴν μονὴν τὴν διόρθωσιν λαβόν μοναχοῖς, ἀλλ' οὐδὲ λαϊκοῖς καὶ φαύλοις ἀνδράσι, τῆς ἡμῶν μετριότητος μὴ ἐχούσης ἄδειαν ἐρευνᾶν καὶ ἐξετάζειν τὰ τοιαῦτα. Εἰ δ᾽ ὁ τῆς Κωνσταντινουπόλεως πατριαρχικός θρόνος, ἅτε δὴ οἰκουμενικὸς ὢν, προνόμιον ἔκπαλαι κέκτηται παρὰ τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων εἰς τὰς ἑκασταχοῦ τῆς οἰκουμένης ἐκκλησίας, τὰ παρεμπίπτοντα ἐν αὐταῖς ἐκκλησιαστικὰ ἀναγκαῖα ζητήματα διερευνᾶν καὶ ἐξετάζειν, πολλῷ μᾶλλον ἐνταῦθα ἐν τῇ οἰκείᾳ ταύτῃ μεγαλοπόλει, ἐν ᾗ ἐστήρικται κρίσει Θεοῦ καὶ ψήφῳ βασιλικῇ ὁ τοιοῦτος πατριαρχικός θρόνος. Αλλ' ἡ μετριότης ἡμῶν καὶ οὕτω δικαίως τοῦ πράγματος ἔχοντος, διὰ τὴν τῆς σῆς ἁγιότητος ἀγάπην πνευ ματικὴν καὶ φιλίαν ἔμενε σιωπῶσα ἐπὶ τοσοῦτον καὶ μηδεμίαν ἔρευναν ποιησαμένη ἐπὶ τῇ τοιαύτῃ μονῇ εἰς συντήρησιν καὶ ἀσφάλειαν ψυχικὴν τῶν ἐνασκουμένων αὐτῇ μοναχῶν, καίτοι γε προδήλου τοῦ πράγ ματος ὄντος, ὡς οὐ κατὰ τὸ μοναχικὸν ἐπάγγελμα πολιτεύονται οἱ δοκοῦντες προέχειν τῶν ἄλλων, ὡς δῆθεν μοναχοὶ καὶ ἱερωσύνης ἀναξίως επειλημμέ ναι, καὶ πρό γε πάντων ὁ ᾿Ανανίας ὁ τοῦ Τύρου ἀνεψ:ὸς καὶ οἱ συμμύσται καὶ μυσταγωγοί τούτου, ὅστις καὶ τοῦ Τύρου ἐνταῦθα ἐπιδημοῦντος ἀδεῶς ἦν πράττων τὰ ἄτοπα, καὶ τῶν θείων ἁπτόμενος καὶ ἱερουργών, ὦ δίκη καὶ νόμοι Θεοῦ! ἀνερυθριάστως ὡς δὲ ὁ Τύρου αὐτόθι ἐπιδημήσας πρὸς τὴν σὴν ἁγιότητα, έπεισε ταύτῃ ἐγχειρίσασθαι τὴν ἡγουμενείαν τῆς ῥηθείσης σεβασμίας μονῆς τῷ δηλωθέντι Ανανίᾳ, καὶ ἔλαβε ταύτην ἐπὶ καταστροφῇ τῆς οἱ κείας ψυχῆς, ἀφροντιστήσας καθάπαξ καὶ ὅλως τοῦ κακοῦ γεγονὼς καὶ ἀτόπων καὶ βεβήλων ἀσωτειῶν ἐφαψάμενος, ἀναίδην πόρνῃ γυναικὶ συνηυνάζετο ἀντὸς τοῦ κελλίου αὐτοῦ ἐφ᾿ ὅλαις δηλαδή σχεδόν ταῖς νυξι, κατασωτευόμενος μετ' αὐτῆς, παράδειγμα κακίας τοῖς συμμύσταις τούτου προκείμενος. Του γοῦν ταούτου ἀτοπήματος ἐκδήλου παντάπασιν γε γονότος καὶ πάντων καταβοώντων καὶ ἀνομίαν τοῦτο δὴ τὸ πρᾶγμα ἀποκαλούντων, ἡ μετριότης ἡμῶν ἐξε τάσει δοῦσα τὸ πρᾶγμα, ως γε ἐχρῆν, εὗρε τοῦτον μιᾷ τῶν νυκτῶν συγκοιμώμενον καὶ συνευναζόμενον τῇ δηλωθείσῃ πόρνῃ, καὶ οὕτως ἐάλω ὁ τρισάθλιος ἐπ' αὐτοφώρῳ τὸ τῆς πορνείας αἴσχος διαπραττόμενος· ἐξήλασεν οὖν τοῦτον διὰ ταῦτα τῆς ἡγουμε γείας, ἐπείπερ οὐ μόνον αἴτιος ἑαυτῷ γέγονε τῆς τοιαύτης κακίας, ἀλλὰ καὶ ἑτέροις μετέδωκε τῆς οἰκείας λύμης καὶ ψυχικῆς ἀπωλείας, σπήλαιον λη τῶν τὴν μονὴν ἐργασάμενος, ἀποκατέστησε δὲ διὰ συντήρησιν μὲν καὶ ἀσφάλειαν τῶν ἐν αὐτῇ μονα χῶν, ἀναι τὴν δὲ καὶ ἀναχαίτισιν τῆς τοῦ κακοῦ συνηθείας ἡγου τὸν ἐν αὐτῇ ἄνδρα τίμιον καὶ εὐ λαβὴ καὶ ἐνάρετον ἐστὶς ὑπὸ τῆς ἐνούσης ῷ καὶ εὐδοκία βασιλική, στους τρόπου καὶ τῆς εἰς τὰ ἀρετῆς καὶ τοῦ Χρι δύναται, βοηθείᾳ μὲν Θεοῦ, ἀντατικὰ ἐπιστήμης ὑπεράγνου Δεσποίνης καὶ Θεομήτορος δὲ καὶ τῆς εἰς τὸ κρεῖττον καὶ βέλτιον προάξειν, τοὺς δὲ μονὴν μοναχούς μετασκευάσασθαι καὶ μεταπεῖσαι περί ἀρετὴν καὶ εὐλάβειαν· πλὴν καὶ οὕτω τοῦ πράγματος 1. † Ὁ εὐγενέστατος μέγας βοϊβόδας καὶ αὐθέν της πάσης Ουγγροβλαχίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι γνησιώτατος υἱὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Ἀλέξανδρος, ὑπὸ φιλοθέου γνώμης κεκινημένος καὶ πολλὴν ἐνδεικνύμενος τὴν στοργὴν καὶ ὑποταγὴν καὶ εὐπείθειαν εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Θεοῦ καθολικὴν καὶ ἀποστολικὴν Ἐκκλησίαν, εζήτησεν οὐ μόνον ἅπαξ, ἀλλὰ καὶ πολλάκις διὰ γραμμάτων αὐτοῦ καὶ ἐδεήθη τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ τῆς περὶ αὐτὴν θείας καὶ ἱερᾶς συνόδου, ὡς ἂν ᾖ τὸ ἀπὸ τοῦδε καὶ εἰς τὸ ἑξῆς οὗτος καὶ ἡ πᾶσα αὐτοῦ ἐπικράτεια καὶ ἀρχὴ ὑπὸ τὴν ἐκκλησιαστικὴν ἀνάκρισιν καὶ διεξαγωγήν τῆς καθ᾽ ἡμᾶς ἀγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας, καὶ δέξηται ἀρχιερέα, χειροτονίαν ὄντα τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ εἰς τὴν θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον τελοῦντα, καὶ ἔχῃ τοῦτον ὡς γνήσιον ποιμένα πάσης Ουγγροβλαχίας εἰς εὐλογίαν καὶ πνευματικόν καταρτισμὸν αὐτοῦ τε καὶ τῶν παίδων καὶ πάσης τῆς ἀρχῆς αὐτοῦ· διὸ καὶ πρό τινος ἤδη καιροῦ προσεκαλέσατο πλησιάζοντα αὐτῷ τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην Βιτζίνης, ὑπέρτιμον, ἀγαπητὸν κατά Κύριον ἀδελφὸν καὶ συλλειτουργὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Υάκινθον, καὶ ἐδέξατο ἀσμενέστατα τὴν εὐλο γιαν αὐτοῦ, καὶ ἔδειξε πρὸς αὐτὸν τὴν προσήκουσαν ὑποταγὴν καὶ εὐλάβειαν, καὶ ἐζήτησε μετά πολλῆς παρακλήσεως, ἵνα κατὰ μὲν τὸ παρὸν μετατεθῇ ὅδε ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Βιτζίνης, ἀπόδεκτος φα νεὶς κατὰ πολὺ τῷ τοιούτῳ μεγάλῳ βοϊβόδα, εἰς τὴν ἐκκλησίαν πάσης Ουγγροβλαχίας, μετὰ δὲ θάνατον αὐτοῦ δὴ τοῦ Βιτζίνης ψηφίζηται ἕτερος, καὶ χειροτονούμενος παρὰ τῆς καθ' ἡμᾶς ἀγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας ἐκπέμπηται ἐκεῖσε ὡς ποιμὴν καὶ ἀρχιερεὺς γνήσιος πάσης Ουγγροβλαχίας. Επει οὖν ἐκρίθη παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ τῆς περὶ αὐτὴν θείας ὁμηγύρεως τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων ἡ τοιαύτη ζήτησις καὶ ἀξίωσις τοῦ εὐγενεστάτου μετ γάλου βοϊβόδα εἰς πολλῶν ψυχῶν ὠφέλειαν καὶ κατά ξασιν, πᾶς δὲ ὁ κόσμος, καθὼς ἐν τοῖς ἱεροῖς Εὐαγ ὁ Κύριος ἀπεφήνατο, μιᾶς ψυχῆς οὐκ
CALLISTI ET PHILOTHEI CP. PATRIARCII.
των, ὃν ἐγράφομεν τρόπον καὶ δηλοποιοῦμεν ὑμῖν
καὶ αὖθις, τὸ τῆς ἁγιωσύνης δίκαιον συνετηρήθη καὶ
περισώζεται, καὶ ἡ μονή ἐστιν ὑπὸ τὴν σὴν ἁγιότητα
ὡς καὶ πρότερον ἀπαραποιήτως. Έκρινεν οὖν δίκαιον ή μετριότης ἡμῶν παραδηλῶσαι ταῦτα καὶ
πρὸς τὴν σὴν ἁγιότητα, ὡς ἂν γινώσκῃς τὸ πράγμα
ὡς ἐγένετο, μήποτε ἄλλως ἀκουσθὲν θορυβήσῃ τὴν
σὴν ἁγιότητα· καὶ γὰρ ὅπερ ἔμελλε ποιήσειν ἡ ἁγιω
σύνη σου χάριτι Θεοῦ ἐπὶ τοιούτοις ἀθέσμοις πράγ
ματι γνωσθεῖσιν ἀριδηλότατα, αὐτὴ τοῦτο πεποίηκε
καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν, καὶ χρεών ἐστι τὴν σὴν
ἁγιότητα υπεραποδέξασθαι τοῦτο ὡς θεοφιλὲς καὶ
πνευματικὸν ἔργον. Ερρωσο, άγιώτατε δέσποτα,
ἐν Κυρίῳ ἀγαπητὲ ἀδελφὲ καὶ συλλειτουργὲ τῆς
ἡμῶν μετριότητος.
XXXIII. Synodus transfert metropolitam Bitzines in
metropolim totius Ungrovlachiæ, constituens ut
Ecclesia Ungrovlachiæ subjecta sit Ecclesiæ Constantinopolitana.
'
λὴν τοῦ κωλύσοντος ἐρημίαν, ἃ οὐ θέμις μὴ μόνον ἡ ἔχοντος καὶ τῶν κατὰ τὴν μονὴν τὴν διόρθωσιν λαβόνμοναχοῖς, ἀλλ' οὐδὲ λαϊκοῖς καὶ φαύλοις ἀνδράσι,
τῆς ἡμῶν μετριότητος μὴ ἐχούσης ἄδειαν ἐρευνᾶν
καὶ ἐξετάζειν τὰ τοιαῦτα. Εἰ δ᾽ ὁ τῆς Κωνσταντινουπόλεως πατριαρχικός θρόνος, ἅτε δὴ οἰκουμενι·
- κὸς ὢν, προνόμιον ἔκπαλαι κέκτηται παρὰ τῶν θείων
καὶ ἱερῶν κανόνων εἰς τὰς ἑκασταχοῦ τῆς οἰκουμένης ἐκκλησίας, τὰ παρεμπίπτοντα ἐν αὐταῖς ἐκκλησιαστικὰ ἀναγκαῖα ζητήματα διερευνᾶν καὶ ἐξετάζειν, πολλῷ μᾶλλον ἐνταῦθα ἐν τῇ οἰκείᾳ ταύτῃ
μεγαλοπόλει, ἐν ᾗ ἐστήρικται κρίσει Θεοῦ καὶ ψήφῳ
βασιλικῇ ὁ τοιοῦτος πατριαρχικός θρόνος. Αλλ' ἡ
μετριότης ἡμῶν καὶ οὕτω δικαίως τοῦ πράγματος
ἔχοντος, διὰ τὴν τῆς σῆς ἁγιότητος ἀγάπην πνευ
ματικὴν καὶ φιλίαν ἔμενε σιωπῶσα ἐπὶ τοσοῦτον καὶ
μηδεμίαν ἔρευναν ποιησαμένη ἐπὶ τῇ τοιαύτῃ μονῇ
εἰς συντήρησιν καὶ ἀσφάλειαν ψυχικὴν τῶν ἑνασκουμένων αὐτῇ μοναχῶν, καίτοι γε προδήλου τοῦ πράγ
ματος ὄντος, ὡς οὐ κατὰ τὸ μοναχικὸν ἐπάγγελμα
πολιτεύονται οἱ δοκοῦντες προέχειν τῶν ἄλλων, ὡς
δῆθεν μοναχοὶ καὶ ἱερωσύνης ἀναξίως επειλημμέ
ναι, καὶ πρό γε πάντων ὁ ᾿Ανανίας ὁ τοῦ Τύρου
ἀνεψ:ὸς καὶ οἱ συμμύσται καὶ μυσταγωγοί τούτου,
ὅστις καὶ τοῦ Τύρου ἐνταῦθα ἐπιδημοῦντος ἀδεῶς
ἦν πράττων τὰ ἄτοπα, καὶ τῶν θείων ἁπτόμενος καὶ
ἱερουργών, ὦ δίκη καὶ νόμοι Θεοῦ! ἀνερυθριάστως·
ὡς δὲ ὁ Τύρου αὐτόθι ἐπιδημήσας πρὸς τὴν σὴν
ἁγιότητα, έπεισε ταύτῃ ἐγχειρίσασθαι τὴν ἤγουμενείαν τῆς ῥηθείσης σεβασμίας μονῆς τῷ δηλωθέντι
Ανανίᾳ, καὶ ἔλαβε ταύτην ἐπὶ καταστροφῇ τῆς οἱ
κείας ψυχῆς, ἀφροντιστήσας καθάπαξ καὶ ὅλως τοῦ
κακοῦ γεγονὼς καὶ ἀτόπων καὶ βεβήλων ἀσωτειῶν
ἐφαψάμενος, ἀναίδην πόρνῃ γυναικὶ συνηυνάζετο
ἀντὸς τοῦ κελλίου αὐτοῦ ἐφ᾿ ὅλαις δηλαδή σχεδόν
ταῖς νυξι, κατασωτευόμενος μετ' αὐτῆς, παράδειγμα
κακίας τοῖς συμμύσταις τούτου προκείμενος. Του
γοῦν ταούτου ἀτοπήματος ἐκδήλου παντάπασιν γεγονότος καὶ πάντων καταβοώντων καὶ ἀνομίαν τοῦτο
δὴ τὸ πρᾶγμα ἀποκαλούντων, ἡ μετριότης ἡμῶν ἐξετάσει δοῦσα τὸ πρᾶγμα, ως γε ἐχρῆν, εὗρε τοῦτον
μιᾷ τῶν νυκτῶν συγκοιμώμενον καὶ συνευναζόμενον
τῇ δηλωθείσῃ πόρνῃ, καὶ οὕτως ἐάλω ὁ τρισάθλιος·
ἐπ' αὐτοφώρῳ τὸ τῆς πορνείας αἴσχος διαπραττόμενος· ἐξήλασεν οὖν τοῦτον διὰ ταῦτα τῆς ἡγουμε
γείας, ἐπείπερ οὐ μόνον αἴτιος ἑαυτῷ γέγονε τῆς
τοιαύτης κακίας, ἀλλὰ καὶ ἑτέροις μετέδωκε τῆς
οἰκείας λύμης καὶ ψυχικῆς ἀπωλείας, σπήλαιον λητῶν τὴν μονὴν ἐργασάμενος, ἀποκατέστησε δὲ διὰ
συντήρησιν μὲν καὶ ἀσφάλειαν τῶν ἐν αὐτῇ μοναχῶν, ἀναι τὴν δὲ καὶ ἀναχαίτισιν τῆς τοῦ κακοῦ
συνηθείας ἡγου
τὸν ἐν αὐτῇ ἄνδρα τίμιον καὶ εὐλαβὴ καὶ ἐνάρετον
ἐστὶς ὑπὸ τῆς ἐνούσης ῷ καὶ εὐδοκία βασιλική,
στους τρόπου καὶ τῆς εἰς τὰ ἀρετῆς καὶ τοῦ Χριδύναται, βοηθείᾳ μὲν Θεοῦ, ἀντατικὰ ἐπιστήμης
ὑπεράγνου Δεσποίνης καὶ Θεομήτορος δὲ καὶ τῆς
εἰς τὸ κρεῖττον καὶ βέλτιον προάξειν, τοὺς δὲ μονὴν
μοναχούς μετασκευάσασθαι καὶ μεταπεῖσαι περί
ἀρετὴν καὶ εὐλάβειαν· πλὴν καὶ οὕτω τοῦ πράγματος
1. † Ὁ εὐγενέστατος μέγας βοϊβόδας καὶ αὐθέν
της πάσης Ουγγροβλαχίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι γνησιώτατος υἱὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Αλέξαν
δρος, ὑπὸ φιλοθέου γνώμης κεκινημένος καὶ πολλὴν
ἐνδεικνύμενος τὴν στοργὴν καὶ ὑποταγὴν καὶ εὐπείθειαν εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Θεοῦ καθολικὴν καὶ ἀποστο
λικὴν Ἐκκλησίαν, εζήτησεν οὐ μόνον ἅπαξ, ἀλλὰ
καὶ πολλάκις διὰ γραμμάτων αὐτοῦ καὶ ἐδεήθη τῆς
ἡμῶν μετριότητος καὶ τῆς περὶ αὐτὴν θείας καὶ
ἱερᾶς συνόδου, ὡς ἂν ᾖ τὸ ἀπὸ τοῦδε καὶ εἰς τὸ ἑξῆς
οὗτος καὶ ἡ πᾶσα αὐτοῦ ἐπικράτεια καὶ ἀρχὴ ὑπὸ
τὴν ἐκκλησιαστικὴν ἀνάκρισιν καὶ διεξαγωγήν τῆς
καθ᾽ ἡμᾶς ἀγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας,
καὶ δέξηται ἀρχιερέα, χειροτονίαν ὄντα τῆς ἡμῶν
μετριότητος καὶ εἰς τὴν θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον
τελοῦντα, καὶ ἔχῃ τοῦτον ὡς γνήσιον ποιμένα πάσης
Ουγγροβλαχίας εἰς εὐλογίαν καὶ πνευματικόν καταρ
τισμὸν αὐτοῦ τε καὶ τῶν παίδων καὶ πάσης τῆς
ἀρχῆς αὐτοῦ· διὸ καὶ πρό τινος ἤδη καιροῦ προσε
καλέσατο πλησιάζοντα αὐτῷ τὸν ἱερώτατον μητρο
πολίτην Βιτζίνης, ὑπέρτιμον, ἀγαπητὸν κατά Κύριον
ἀδελφὸν καὶ συλλειτουργὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος,
κῦρ Υάκινθον, καὶ ἐδέξατο ἀσμενέστατα τὴν εὐλο
γιαν αὐτοῦ, καὶ ἔδειξε πρὸς αὐτὸν τὴν προσήκουσαν
ὑποταγὴν καὶ εὐλάβειαν, καὶ ἐζήτησε μετά πολλῆς
παρακλήσεως, ἵνα κατὰ μὲν τὸ παρὸν μετατεθῇ ὅδε
ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Βιτζίνης, ἀπόδεκτος φανεὶς κατὰ πολὺ τῷ τοιούτῳ μεγάλῳ βοϊβόδα, εἰς τὴν
ἐκκλησίαν πάσης Ουγγροβλαχίας, μετὰ δὲ θάνατον
αὐτοῦ δὴ τοῦ Βιτζίνης ψηφίζηται ἕτερος, καὶ χειρο
τονούμενος παρὰ τῆς καθ' ἡμᾶς ἀγιωτάτης τοῦ Θεοῦ
Μεγάλης Εκκλησίας ἐκπέμπηται ἐκεῖσε ὡς ποιμὴν
καὶ ἀρχιερεὺς γνήσιος πάσης Ουγγροβλαχίας. Επει
οὖν ἐκρίθη παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ τῆς περὶ
αὐτὴν θείας ὁμηγύρεως τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων ἡ
τοιαύτη ζήτησις καὶ ἀξίωσις τοῦ εὐγενεστάτου μετ
γάλου βοϊβόδα εἰς πολλῶν ψυχῶν ὠφέλειαν καὶ κατά
ξασιν, πᾶς δὲ ὁ κόσμος, καθὼς ἐν τοῖς ἱεροῖς Εὐαγ
- ὁ Κύριος ἀπεφήνατο, μιᾶς ψυχῆς οὐκ
col. 1361–1362page 183 of 238
PG 152:1361λείας καὶ ὑποσχέσεως εγγράφου εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Χριστοῦ καθολικὴν καὶ ἀποστολικὴν Ἐκκλησίαν τοῦ τοιούτου εὐγενεστάτου μεγάλου βοϊβόδα εἰς τὸ εἶναι ἀεὶ τὴν ἐκκλησίαν τῆς Οὐγγροβλαχίας ὑπ' αὐτὴν καὶ δέχεσθαι ἀπ' αὐτῆς ἀρχιερέα γνήσιον· ὥστε γὰρ συντηρείσθαι εἰς τὸ ἑξῆς τοῦτο ἀκαινοτόμητον, καὶ βαρύτατον καὶ συνοδικὸν (ἀφορισμὸν) ἠπείλητο κατὰ παντὸς τοῦ βουληθησομένου ἀκυρῶσαι αὐτό· ἐπειδὴ τούτου ἕνεκεν καὶ ἡ παρούσα συνοδική πρᾶξ:: γε γονυῖα τῷ εἰρημένῳ μητροπολίτῃ πάσης Ούγγρο βλαχίας καὶ ὑπερτίμῳ εἰς ἀσφάλειαν ἐπιδέδοται, ἀπολυθεῖσα κατὰ μῆνα Μάϊον τῆς ἐνισταμένης ιβ' Ινδ. τοῦ ςωξζ' ἔτους, ἥτις καὶ ὑπεσημάνθη τῇ αὐτο χείρῳ γραφῇ τῆς ἡμῶν μετριότητος. ἀντάξιος καὶ διὰ τοῦ προφήτου ὁ ἐξάγων ἄξιον ἐξ & ποιήτου κὰν τῷ ἑξῆς ἀεὶ χρόνῳ τῆς ἐνωμότου ἀσφα ἀναξίου, ὡς στόμα μου ἔστι, μέλλει δὲ ἀπὸ τῆς τοι αὐτῆς ἀρχιερατικῆς ἐπιστασίας καὶ ποιμανσία; ὁ ἐν τῇ εἰρημένῃ ἀρχῇ καὶ ἐπικρατείᾳ πάσης τῆς εἰρημένης Ουγγροβλαχίας ευρισκόμενος χριστώνυμος τοῦ Κυρίου λαὸς ὁδηγεῖσθαι εἰς ἐκπλήρωσιν τῶν σωτηρίων τοῦ Χριστοῦ ἐντολῶν μέλλει εἰσηγουμένου τοῦ ἀρχιερέως καὶ ἐκδιδάσκοντος αὐτοὺς τὴν τοῦ Εὐαγγελίου ἐδὸν καὶ ἀφιστῶντος καὶ κωλύοντος ἀπὸ τῶν ἀπηγορευμένων ἔργων τῆς ἁμαρτίας καὶ παντὸς ἐκφύλου καὶ ἀλλοτρίου δόγματος τῆς ἐκκλησίας Χριστοῦ, ἔτι δὲ καὶ τῆς ἡμῶν μετριότητος διὰ σπουδῆς τοῦτο μελλούσης ἀεὶ ποιεῖν καὶ γράφειν καὶ νουθετεῖν αὐτοὺς εἰς τήρησιν τῆς ἀσφαλούς ἡμῶν πίστεως, ὅπερ ἀφορᾷ εἰς πολλὴν ψυχικήν ὠφέλειαν αὐτῶν, ὑπὲρ οὗ θείου πράγματος οὐχ ἱκανὸς ὅλος ὁ κόσμος, ὡς ἀποδέδεικται· διὰ γοῦν ταῦτα ἡ μετριότης ἡμῶν, συνδιασκεψαμένη τὰ περὶ τούτου τῇ περὶ αὐτὴν θεία όμηγύρει τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων, τῷ Ηρακλείας. ἐπεὶ ἀμεταθέτως ἐξέχεται εἰς τὸ μετατεθῆναι τόνδε τὸν μητροπολίτην Βιτζίνης ὁ τοιοῦτος μέγας βοϊβός δας εἰς τὸν θρόνον πάσης Ουγγροβλαχίας καὶ ἐπι κρατείας καὶ ἀρχῆς αὐτοῦ, καὶ κατὰ τὸ παρὸν οὐκ εἰς ἕτερόν τινα, ἀλλ᾽ εἰς αὐτὸν τὴν ἀρχιερατικὴν ταύτην προστασίαν μετὰ πολλῆς ζητεί παρακλήσεως, ὑπισχνούμενος δοῦναι ἐνώμονον καὶ ἔγγραφον ἀσφά λειαν, ἵνα τελῇ τὸ ἀπὸ τοῦδε καὶ εἰς τὸ ἑξῆς, μέχρις ἂν συνίσταται ἡ αὐθεντία καὶ ἀρχὴ αὐτοῦ, ἡ εἰρη μένη πᾶσα Οὐγγροβλαχία, ὑπὸ τὴν καθ᾿ ἡμᾶς ἀγιω τάτην τοῦ Θεοῦ Μεγάλην Εκκλησίαν κατὰ τὸν ἀναγεγραμμένον τρόπον· μετέθηκε τοῦτον δὴ τὸν Βιτζίνης ή μετριότης ἡμῶν γνώμῃ καὶ εὐδοκίᾳ τοῦ κραταιοῦ καὶ ἁγίου μου αυτοκράτορος, τοῦ πάντ' ἀρίστου καὶ ἀπαραμίλλου τῇ τοῦ ἤθους καὶ τῶν τρόπων χρηστότητί τε καὶ γαληνότητι καὶ τὸ δίκαιον ἐν ἅπασι βουλομένου κρατεῖν καὶ παρρησιάζεσθαι, εἰς τὸν θρόνον πάσης Ουγγροβλαχίας. Εσται τοίνυν τὸ ἀπὸ τοῦδε καὶ εἰς τὸν ἑξῆς ἅπαντα χρόνον ὁ δη λωθεὶς ἱερώτατος μητροπολίτης πάσης Ουγγροβλα χίας, ὑπέρτιμος, ἀγαπητὸς κατὰ Κύριον ἀδελφὸς ἡμῶν καὶ συλλειτουργός, ὥσπερ τοῦ θρόνου ταύτης καὶ τοῦ ὀνόματος, οὕτω μετέχων καὶ ἀπολαύων καὶ τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου εγκαθιδρύσεως, ἅτε δὴ η γνήσιος ἀρχιερεὺς διὰ τῆς χάριτος τοῦ Θεοῦ ἀποκαταστὰς τῆς δηλωθείσης ἁγιωτάτης μητροπόλεως Ουγγροβλαχίας κατὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴν τάξιν τε καὶ ὑποτύπωσιν, ἀναγνώστης τε σφραγίζων ἐκ πάσης τῆς ἐπαρχίας καὶ ἐνορίας αὐτοῦ καὶ ὑποδιακόνους καὶ διακόνους προβιβάζων καὶ πρεσβυτέρους χειρος τονῶν, ἐπιλαβόμενός τε καὶ πάντων τῶν ἐθενδήποτε διαφερόντων ταύτῃ δικαίων· ὅθεν ὀφείλουσιν οἵ τε ἐν αὐτῇ κληρικοὶ καὶ οἱ ἄλλοι ἱερωμένοι, μοναχοὶ καὶ λαϊκοί, ὑπείκειν καὶ ὑποτάττεσθαι τούτῳ, ὅσα καὶ γνησίῳ αὐτῶν ποιμένι καὶ πατρὶ καὶ διδασκάλῳ, καὶ δέχεσθαι προθύμως καὶ ἀποπληροῦν, ὅσα μέλλει λέγειν καὶ παραινεῖν καὶ ἐκδιδάσκειν αὐτοὺς, ἀφο ρῶντα εἰς ψυχικὴν λυσιτέλειαν, τηρουμένης ἀπαρα ΙΙ. Η Ευγενέστατε, συνετώτατε, ἀνδρικώτατε μέγα βοϊβόδα καὶ αὐθέντα πάσης Οὐγγροβλαχίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι γνησιώτατε, ποθεινότατε υἱὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ 'Αλέξανδρε, υγίειαν καὶ εὐθυμίαν ψυχῆς, σώματός τε ῥῶσιν καὶ εὐεξίαν καὶ πᾶν ὅ τι ἀγαθὸν καὶ σωτήριον, ἐπεύχεται τῇ ἀντι λήψει σου ή μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ παντοκράτορος. ᾿Απὸ τῶν γραμμάτων τῆς σῆς εὐγενείας καὶ τῶν προτέρων καὶ τῶν ὑστέρων ἐγνώρισεν ἀκριβῶς ἡ μετριότης ἡμῶν, ὅσα ἐδήλου ἡ εὐγένειά σου, καὶ ἀπεδέξατο κατὰ πολὺ καὶ ἐπήνεσε τὴν εὐπείθειαν καὶ ὑποταγὴν καὶ στοργὴν καὶ ἀγάπην, ἣν ἔχεις εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Χριστοῦ καθολικὴν καὶ ἀποστολικὴν Ἐκκλησίαν, ἥτις ἐστὶν ἡ πηγὴ καὶ ἡ ῥίζα τῆς εὐσε βείας καὶ τὸ στήριγμα καὶ ὁ θεμέλιος τοῦ Χριστιανισμοῦ, καὶ μάλιστα, ὅτι ζητεῖς ἀπὸ ψυχῆς ἀρχιερέα καὶ ποιμένα καὶ διδάσκαλον τοῦ τόπου καὶ τῆς ἐπι κρατείας τῆς εὐγενείας σου, χειροτονίαν τῆς ἁγίας τοῦ Θεοῦ καθολικῆς καὶ ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας, ὡς υἱὸς αὐτῆς γνήσιος καὶ εὐπειθής, καθώς ἐστιν ὀφειλόμενον παντὶ βουλομένῳ θερμῶς καὶ μετὰ εἰλι κρινοῦς πίστεως δέχεσθαι τὴν εὐσέβειαν καὶ ἀπο τρέπεσθαι τάς τε παρασυναγωγὰς καὶ τὰ ἔκφυλα καὶ ἀλλότρια δόγματα. Ἐπεὶ οὖν, ὡς εἴρηται, μετά πολλῆς ἀποδοχῆς καὶ ὀρέξεως ζητεῖ ἡ εὐγένειά σου, ἵνα ἔχῃ αὐτόθι ἀρχιερέα τῆς περὶ τὴν ἡμῶν μετριότητα θείας καὶ ἱερᾶς συνόδου τῆς Μεγάλης Εκκλησ σίας, καὶ νῦν μὲν τὸν ἱερώτατον μητροπολίτης τζίνης, ὑπέρτιμον, ἀγαπητὴν κατὰ Κύριον ἀδελφὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργόν, κῦρ Υάκινθον, μετὰ δὲ παρέλευσιν αὐτοῦ, ὃν ἂν ἐκλέ ξηται καὶ χειροτονήσῃ ψήφω συνοδικῇ ἡ καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτη τοῦ Θεοῦ Μεγάλη Εκκλησία, καὶ ἐκπέμψῃ πρὸς τὴν εὐγένειάν σου καὶ πρὸς τὴν αὐτόθι πᾶσαν ἀρχὴν καὶ ἐπικράτειαν αὐτοῦ ἀρχιερέα γνήσιον, καὶ ὅτι διαβεβαιοῦται ἡ εὐγένειά σου ενόρκως καὶ μετὰ πολλῆς ἀσφαλείας, ὅτι καὶ μετὰ θάνατον αὐτοῦ μέλ λει εἶναι τοῦτο ἀπαραποίητον καὶ ἀμετάθετον εἰς τοὺς κληρονόμους καὶ διαδόχους αὐτῆς εἰς τὸ μηδέ ποτε θελῆσαι δέξασθαι αὐτοὺς ἀρχιερέα ἑτέρωθεν, κἂν οἷος ἄρα καὶ ἔστιν, εἰ μὴ χειροτονίαν καὶ ἀπο στολὴν τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Ἐκκλησίας. Διὰ γοῦν ταῦτα πάντα καὶ μάλιστα διὰ
λείας καὶ ὑποσχέσεως εγγράφου εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ
Χριστοῦ καθολικὴν καὶ ἀποστολικὴν Ἐκκλησίαν τοῦ
τοιούτου εὐγενεστάτου μεγάλου βοϊβόδα εἰς τὸ εἶναι
ἀεὶ τὴν ἐκκλησίαν τῆς Οὐγγροβλαχίας ὑπ' αὐτὴν καὶ
δέχεσθαι ἀπ' αὐτῆς ἀρχιερέα γνήσιον· ὥστε γὰρ
συντηρείσθαι εἰς τὸ ἑξῆς τοῦτο ἀκαινοτόμητον, καὶ
βαρύτατον καὶ συνοδικὸν (ἀφορισμὸν) ἠπείλητο κατὰ
παντὸς τοῦ βουληθησομένου ἀκυρῶσαι αὐτό· ἐπειδὴ
τούτου ἕνεκεν καὶ ἡ παρούσα συνοδική πρᾶξ:: γεγονυῖα τῷ εἰρημένῳ μητροπολίτῃ πάσης Ούγγρο
βλαχίας καὶ ὑπερτίμῳ εἰς ἀσφάλειαν ἐπιδέδοται,
ἀπολυθεῖσα κατὰ μῆνα Μάϊον τῆς ἐνισταμένης ιβ'
Ινδ. τοῦ ςωξζ' ἔτους, ἥτις καὶ ὑπεσημάνθη τῇ αὐτο
χείρῳ γραφῇ τῆς ἡμῶν μετριότητος.
ἀντάξιος καὶ διὰ τοῦ προφήτου ὁ ἐξάγων ἄξιον ἐξ & ποιήτου κὰν τῷ ἑξῆς ἀεὶ χρόνῳ τῆς ἐνωμότου ἀσφα
ἀναξίου, ὡς στόμα μου ἔστι, μέλλει δὲ ἀπὸ τῆς τοιαὐτῆς ἀρχιερατικῆς ἐπιστασίας καὶ ποιμανσία; ὁ
ἐν τῇ εἰρημένῃ ἀρχῇ καὶ ἐπικρατείᾳ πάσης τῆς
εἰρημένης Ουγγροβλαχίας ευρισκόμενος Χριστώνυ
μος τοῦ Κυρίου λαὸς ὁδηγεῖσθαι εἰς ἐκπλήρωσιν τῶν
σωτηρίων τοῦ Χριστοῦ ἐντολῶν μέλλει εἰσηγουμένου τοῦ ἀρχιερέως καὶ ἐκδιδάσκοντος αὐτοὺς τὴν
τοῦ Εὐαγγελίου ἐδὸν καὶ ἀφιστῶντος καὶ κωλύοντος
ἀπὸ τῶν ἀπηγορευμένων ἔργων τῆς ἁμαρτίας καὶ
παντὸς ἐκφύλου καὶ ἀλλοτρίου δόγματος τῆς Ἐκκλησίας Χριστοῦ, ἔτι δὲ καὶ τῆς ἡμῶν μετριότητος διὰ
σπουδῆς τοῦτο μελλούσης ἀεὶ ποιεῖν καὶ γράφειν
καὶ νουθετεῖν αὐτοὺς εἰς τήρησιν τῆς ἀσφαλούς
ἡμῶν πίστεως, ὅπερ ἀφορᾷ εἰς πολλὴν ψυχικήν
ὠφέλειαν αὐτῶν, ὑπὲρ οὗ θείου πράγματος οὐχ
ἱκανὸς ὅλος ὁ κόσμος, ὡς ἀποδέδεικται· διὰ γοῦν
ταῦτα ἡ μετριότης ἡμῶν, συνδιασκεψαμένη τὰ περὶ
τούτου τῇ περὶ αὐτὴν θεία όμηγύρει τῶν ἱερωτάτων
ἀρχιερέων, τῷ Ηρακλείας.
"
ἐπεὶ ἀμεταθέτως ἐξέχεται εἰς τὸ μετατεθῆναι τόνδε
τὸν μητροπολίτην Βιτζίνης ὁ τοιοῦτος μέγας βοϊβός
δας εἰς τὸν θρόνον πάσης Ουγγροβλαχίας καὶ ἐπι
κρατείας καὶ ἀρχῆς αὐτοῦ, καὶ κατὰ τὸ παρὸν οὐκ
εἰς ἕτερόν τινα, ἀλλ᾽ εἰς αὐτὸν τὴν ἀρχιερατικὴν
ταύτην προστασίαν μετὰ πολλῆς ζητεί παρακλήσεως,
ὑπισχνούμενος δοῦναι ἐνώμονον καὶ ἔγγραφον ἀσφά
λειαν, ἵνα τελῇ τὸ ἀπὸ τοῦδε καὶ εἰς τὸ ἑξῆς, μέχρις
ἂν συνίσταται ἡ αὐθεντία καὶ ἀρχὴ αὐτοῦ, ἡ εἰρη
μένη πᾶσα Οὐγγροβλαχία, ὑπὸ τὴν καθ᾿ ἡμᾶς ἀγιωτάτην τοῦ Θεοῦ Μεγάλην Εκκλησίαν κατὰ τὸν
ἀναγεγραμμένον τρόπον· μετέθηκε τοῦτον δὴ τὸν
Βιτζίνης ή μετριότης ἡμῶν γνώμῃ καὶ εὐδοκίᾳ τοῦ
κραταιοῦ καὶ ἁγίου μου αυτοκράτορος, τοῦ πάντ'
ἀρίστου καὶ ἀπαραμίλλου τῇ τοῦ ἤθους καὶ τῶν
τρόπων χρηστότητί τε καὶ γαληνότητι καὶ τὸ δίκαιον
ἐν ἅπασι βουλομένου κρατεῖν καὶ παρρησιάζεσθαι,
εἰς τὸν θρόνον πάσης Ουγγροβλαχίας. Εσται τοίνυν
τὸ ἀπὸ τοῦδε καὶ εἰς τὸν ἑξῆς ἅπαντα χρόνον ὁ δηλωθεὶς ἱερώτατος μητροπολίτης πάσης Ουγγροβλαχίας, ὑπέρτιμος, ἀγαπητὸς κατὰ Κύριον ἀδελφὸς
ἡμῶν καὶ συλλειτουργός, ὥσπερ τοῦ θρόνου ταύτης
καὶ τοῦ ὀνόματος, οὕτω μετέχων καὶ ἀπολαύων καὶ
τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου εγκαθιδρύσεως, ἅτε δὴ η
γνήσιος ἀρχιερεὺς διὰ τῆς χάριτος τοῦ Θεοῦ ἀποκα
ταστὰς τῆς δηλωθείσης ἁγιωτάτης μητροπόλεως
Ουγγροβλαχίας κατὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴν τάξιν τε
καὶ ὑποτύπωσιν, ἀναγνώστης τε σφραγίζων ἐκ πάσης
τῆς ἐπαρχίας καὶ ἐνορίας αὐτοῦ καὶ ὑποδιακόνους
καὶ διακόνους προβιβάζων καὶ πρεσβυτέρους χειρος
τονῶν, ἐπιλαβόμενός τε καὶ πάντων τῶν ἐθενδήποτε
διαφερόντων ταύτῃ δικαίων· ὅθεν ὀφείλουσιν οἵ τε ἐν
αὐτῇ κληρικοὶ καὶ οἱ ἄλλοι ἱερωμένοι, μοναχοὶ καὶ
λαϊκοί, ὑπείκειν καὶ ὑποτάττεσθαι τούτῳ, ὅσα καὶ
γνησίῳ αὐτῶν ποιμένι καὶ πατρὶ καὶ διδασκάλῳ,
καὶ δέχεσθαι προθύμως καὶ ἀποπληροῦν, ὅσα μέλλει
λέγειν καὶ παραινεῖν καὶ ἐκδιδάσκειν αὐτοὺς, ἀφορῶντα εἰς ψυχικὴν λυσιτέλειαν, τηρουμένης ἀπαρα
ΙΙ. Η Ευγενέστατε, συνετώτατε, ἀνδρικώτατε
μέγα βοϊβόδα καὶ αὐθέντα πάσης Οὐγγροβλαχίας,
ἐν ἁγίῳ Πνεύματι γνησιώτατε, ποθεινότατε υἱὲ τῆς
ἡμῶν μετριότητος, κῦρ 'Αλέξανδρε, υγίειαν καὶ
εὐθυμίαν ψυχῆς, σώματός τε ῥῶσιν καὶ εὐεξίαν καὶ
πᾶν ὅ τι ἀγαθὸν καὶ σωτήριον, ἐπεύχεται τῇ ἀντιλήψει σου ή μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ παντοκρά
τορος. ᾿Απὸ τῶν γραμμάτων τῆς σῆς εὐγενείας καὶ
τῶν προτέρων καὶ τῶν ὑστέρων ἐγνώρισεν ἀκριβῶς
ἡ μετριότης ἡμῶν, ὅσα ἐδήλου ἡ εὐγένειά σου, καὶ
ἀπεδέξατο κατὰ πολὺ καὶ ἐπήνεσε τὴν εὐπείθειαν
καὶ ὑποταγὴν καὶ στοργὴν καὶ ἀγάπην, ἣν ἔχεις εἰς
τὴν ἁγίαν τοῦ Χριστοῦ καθολικὴν καὶ ἀποστολικὴν
Ἐκκλησίαν, ἥτις ἐστὶν ἡ πηγὴ καὶ ἡ ῥίζα τῆς εὐσε
βείας καὶ τὸ στήριγμα καὶ ὁ θεμέλιος τοῦ Χριστια
νισμοῦ, καὶ μάλιστα, ὅτι ζητεῖς ἀπὸ ψυχῆς ἀρχιερέα
καὶ ποιμένα καὶ διδάσκαλον τοῦ τόπου καὶ τῆς ἐπικρατείας τῆς εὐγενείας σου, χειροτονίαν τῆς ἁγίας
τοῦ Θεοῦ καθολικῆς καὶ ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας,
ὡς υἱὸς αὐτῆς γνήσιος καὶ εὐπειθής, καθώς ἐστιν
ὀφειλόμενον παντὶ βουλομένῳ θερμῶς καὶ μετὰ εἰλι
κρινοῦς πίστεως δέχεσθαι τὴν εὐσέβειαν καὶ ἀποτρέπεσθαι τάς τε παρασυναγωγὰς καὶ τὰ ἔκφυλα καὶ
ἀλλότρια δόγματα. Ἐπεὶ οὖν, ὡς εἴρηται, μετά
πολλῆς ἀποδοχῆς καὶ ὀρέξεως ζητεῖ ἡ εὐγένειά σου,
ἵνα ἔχῃ αὐτόθι ἀρχιερέα τῆς περὶ τὴν ἡμῶν μετριό
τητα θείας καὶ ἱερᾶς συνόδου τῆς Μεγάλης Εκκλησ
σίας, καὶ νῦν μὲν τὸν ἱερώτατον μητροπολίτης
τζίνης, ὑπέρτιμον, ἀγαπητὴν κατὰ Κύριον ἀδελφὸν
τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργόν, κῦρ
Υάκινθον, μετὰ δὲ παρέλευσιν αὐτοῦ, ὃν ἂν ἐκλέξηται καὶ χειροτονήσῃ ψήφω συνοδικῇ ἡ καθ' ἡμᾶς
ἁγιωτάτη τοῦ Θεοῦ Μεγάλη Εκκλησία, καὶ ἐκπέμψῃ
πρὸς τὴν εὐγένειάν σου καὶ πρὸς τὴν αὐτόθι πᾶσαν
ἀρχὴν καὶ ἐπικράτειαν αὐτοῦ ἀρχιερέα γνήσιον, καὶ
ὅτι διαβεβαιοῦται ἡ εὐγένειά σου ενόρκως καὶ μετὰ
πολλῆς ἀσφαλείας, ὅτι καὶ μετὰ θάνατον αὐτοῦ μέλ
λει εἶναι τοῦτο ἀπαραποίητον καὶ ἀμετάθετον εἰς
τοὺς κληρονόμους καὶ διαδόχους αὐτῆς εἰς τὸ μηδέποτε θελῆσαι δέξασθαι αὐτοὺς ἀρχιερέα ἑτέρωθεν,
κἂν οἷος ἄρα καὶ ἔστιν, εἰ μὴ χειροτονίαν καὶ ἀπο
στολὴν τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης
Ἐκκλησίας. Διὰ γοῦν ταῦτα πάντα καὶ μάλιστα διὰ
Part XXXIVPars XXXIV
col. 1363–1364page 184 of 238
PG 152:1363ματος. τὸ ἔχειν τὴν εὐγένειάν σου καθαρὰν εὔνοιαν καὶ ἡ μον, ὑγιᾶ καὶ ἀνωτέραν παντῆς ἀνιαρού συναντή ἀγάπην καὶ εἰς τὸν ἐκ Θεοῦ κράτιστον καὶ ἅγιόν μου αὐτοκράτορα, τὸν ὑψηλότατον βασιλέα τῶν 'Ρωμαίων, τὸ συμφόρημα πάντων τῶν ἀγαθῶν, τὸν γαληνότα τον καὶ φιλανθρωπότατον, ἐπηυδόκησεν μὲν αὐτὸς δὴ ὁ κράτιστος καὶ ἅγιός μου αὐτοκράτωρ, ἐψηφίσατο καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν μετὰ τῶν περὶ αὐτὴν Ιερωτάτων ἀρχιερέων, καὶ ἤδη κατὰ τὴν ἀποδοχὴν καὶ τὴν ζήτησίν σου καὶ τὸ συμφέρον τοῦ αὐτόθι Χριστωνύμου λαοῦ μετετέθη ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Βιτζίνης, οὗτος δὴ ὁ κῦρ Υάκινθος, διὰ τῆς νενομισμένης εγγράφου συνοδικής πράξεως εἰς πᾶσαν καὶ ἔστι τὸ ἀπὸ τοῦδε καὶ εἰς τὸ ἑξῆς γνήσιος ἀρχιερεὺς πάτης Ουγγρο βλαχίας, ἔχων ἄδειαν, καθὼς ἡ γεγονυῖα ἐπὶ τούτῳ ἔγγραφος συνοδική πράξις κατά μέρος διέξεισι, ποιεῖν ἐν πάσῃ τῇ ἐνορίᾳ καὶ ἐπαρχίᾳ αὐτῆς πάντα, ὅσα ἀνήκει γνησίῳ ἀρχιερεῖ. Καὶ ταῦτα μὲν ἐκύρωσε καὶ ἐβεβαίωσεν οὕτως ἡ ἁγία τοῦ Χριστοῦ καθολικὴ καὶ ἀποστολικὴ Ἐκκλησία εὐδοκίᾳ καὶ τοῦ κρα τίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος καὶ γνώμῃ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ τῆς ἱερᾶς συνόδου κατὰ τὴν σὴν ζήτησιν καὶ ἀποδοχήν· σὸν δέ ἐστιν ἀπὸ τοῦ νῦν φροντίσαι καὶ ἀποπληρῶσαι τὴν ὑπόσχεσίν σου, ήγουν ἵνα ποιήσῃ ἡ εὐγένειά σου καὶ οἱ παῖδες καὶ κληρονόμοι καὶ διάδοχοι αὐτῆς γράμμα ένορκον, κατησφαλισμένον πάντοθεν, διαλαμβάνον κατὰ μέρος, ἵνα δηλονότι μετά θάνατον τοῦ τοιούτου ἀρχιερέως ὑμῶν εὑρίσκηται ἡ πᾶσα ἀρχὴ καὶ ἐπικράτεια τῆς Ουγγροβλαχίας ὑπὸ τὴν καθ᾿ ἡμᾶς ἀγιωτάτην τοῦ Θεοῦ Μεγάλην Εκκλησίαν, καὶ χειροτονήται ψήφω συνοδικῇ παρ' αὐτῆς, ὡς εἴθισται καὶ νενόμισται, ἀρχιερεὺς, καὶ ἀποστέλληται αὐτόθι εἰς ποιμανσίαν καὶ ψυχικὴν ὠφέλειαν τοῦ αὐτόθι Χριστωνύμου λαοῦ, καὶ ἐκπέμψῃς τὸ τοιοῦτο γράμμα μετὰ τῶν ἀπεσταλμένων τούτων παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος ἐνταῦθα εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Χριστοῦ καθολικὴν καὶ ἀποστολικὴν Ἐκκλησίαν καὶ εἰς τὴν θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον, καὶ ἔνι εἰς βεβαίωσιν καὶ ἀσφάλειαν τῆς ὑποσχέσεως καὶ συμφωνίας τῆς εὐγενείας σου· ἐπεὶ ὥστε εἶναι ἀπαραποίητον καὶ ἀμετάθετον τὴν εἰρη μένην κατάστασιν, καὶ συνοδικὸς φρικώδης ἀφο ρισμὸς ἠπείληται κατὰ τοῦ κωλύσοντος καὶ ἀθετή σοντος ταύτην. Οφείλει δὲ καὶ ἡ εὐγένειά σου, ζητή σασα εὑρίσκεσθαι ὡς υἱὸς γνήσιος τῆς ἁγίας τοῦ ρας Θεοῦ ζῶντος· ἀναλόγισαι, πως καθ᾿ ὥραν κλο Χριστοῦ καθολικῆς καὶ ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας, στέργειν ἀμεταθέτως τὰ ὡμολογημένα καὶ πατρο παράδοτα καὶ ὑγιῆ δόγματα, τοὺς θείους καὶ ἱερούς κανόνας καὶ τοὺς φιλευσεβεῖς νόμους, δι' ὧν στηρίζεται τὸ τῆς Ἐκκλησίας στήριγμα, καὶ ἔχειν καὶ πρὸς τὸν εἰρημένον ἀρχιερέα εὐλάβειαν καὶ στοργὴν τὴν ὀφειλομένην· τοῦτο γὰρ ποιοῦσα ἡ εὐγένειά σου καὶ οὕτως ὑπείκουσα τῇ Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ, τύχοις μὲν ἐν τῷ παρόντι βίῳ παντὸς ἀγαθοῦ καὶ πάσης εὐθυμίας καὶ χαρᾶς, κατευοδούμενος εἰς πάντα τὰ ἀνὰ χεῖρας ἔργα καὶ πράγματα, ἐν δέ γε τῷ μέλ. λοντι τῆς αἰωνίου ἐκείνης καὶ ἀκαταλύτου ἐν οὐρα νοῖς βασιλείας εὐχαῖς πάντων τῶν ἁγίων. Κύριος ὁ Θεός εἴη διατηρῶν τὴν εὐγένειάν σου ἄνοτον, εὔθυ + Η τοῦ ἀγαθοῦ στέρησις, ἀγαπητοὶ ἀδελφοί, καὶ ἡ ἔκπτωσις τοῦ καλοῦ πολὺν παρέχει τὸν τοῦ Θεοῦ μακαρισμόν· ὡς γὰρ ἡ τοῦ κακοῦ ἀποχὴ αἰτία γίνεται τῆς ἐπιδόσεως τῶν ἀγαθῶν ἔργων, οὕτω καὶ ἡ ἀργία τῶν τοῦ Θεοῦ ἐντολῶν οὐκ ἀγαθὸς πρόξενος πέφυκε πρὸς τὴν τοῦ βίου σεμνότητα, μᾶλλον μὲν οὖν καὶ τὸν Θεὸν εἰς ἀγανάκτησιν καθ' ἡμᾶς διαγείρει. Η γὰρ τῶν θείων Πατέρων νομοθεσία τοῦ Θεοῦ πάντως εἰσὶ λόγια· διὰ γὰρ τοῦ ἁγίου καὶ τελειοποιοῦ Πνεύματος ταῦτα ἐνομοθέτησαν καὶ ἐδίδαξαν, καὶ διὰ τοῦτο ἐπάγουσι καὶ τὴν ἀπει λὴν φοβερὸν πρὸς τοὺς ἀπειθεῖς καὶ ἀγνώμονας, τὸν ἀπὸ τοῦ Θεοῦ χωρισμὸν ἀποφαινόμενοι κατ' αὐ τῶν ἀριδήλως. Οὐκοῦν τί ἀναβάλλεσθε ἡμέραν ἐξ ἡμέρας ἀντιποιηθῆναι τῶν ἀγαθῶν ἔργων; Τί ὡς σχοινίον μακρόν, προφητικῶς εἰπεῖν, ἐπισπᾶσθε τὰς ἁμαρτίας ὑμῶν, καὶ ὡς βαρύ φορτίον τε καὶ δυσβάστακτον οὐ παιδεύει ὑμᾶς ἡ πικρὰ αὕτη καὶ δεινὴ αἰχμαλωσία ή καθ' ἡμέραν συνέχουσα καὶ συντρίβουσα; Οὐ συνταράσσει τὴν ἡμετέραν διάνοιαν δ καθ᾿ ἡμᾶς ἀεὶ ἐπηρτημένος κίνδυνός τε καὶ φόβος; Οὐ κυκλοῦσιν ἡμᾶς οἱ πολέμιοι ὡς ἄγριοι καὶ ἀτίθασοί θήρες, μανικόν οἷον πνέοντες καὶ κατάβρωμα προσδοκῶντες ποιήσειν ἡμᾶς τοῖς ὁδοῦσιν αὐτῶν, καθάπερ πρόβατα, ποιμένα μὴ ἔχοντα; Πότε τεί νυν ἐπιστρέψομεν ἐκ τῆς πλάνης ταύτης καὶ τῆς κακίας; Πότε συνοίσομεν, ὡς εἰκὸς, τὰ δέοντα συν ορῶντες καὶ συνδιασκεψάμενοι; Πότε τὰς ἁμαρτίας ἡμῶν ἐξιλεωσόμεθα διὰ τῆς καλλίστης ἐπιστροφῆς καὶ γνησίας καὶ εἰλικρινούς πρὸς τὸν Θεὸν μετα νοίας; Οὐ γὰρ ἔστιν, οὐκ ἔστιν, ὡς ἀληθῶς χεῖρον ἀναισθησίας καὶ ἀπογνώσεως· ἄνοια γὰρ καὶ ἀπόνοια, κατὰ τὸν σοφὸν Σιράχ, πονηροί γείτονες. Βαβαὶ τῆς κακίστης ἐπιθυμίας καὶ φιληδόνου καὶ ματαίας ὀρέξεως 1 δυσαπάλλακτον γὰρ ὡς ἀληθῶς χρῆμα κακία καὶ πάνυ δυσκαταγώνιστον. Βούλει δὲ μας θεῖν ἀκριβῶς ταύτης την θεραπείαν καὶ ἴασιν; Αναλαβοῦ τὸν τοῦ Θεοῦ φόβον τῇ σῇ διανοίᾳ, ἐπεὶ φοβερὸν καὶ πάνυ τοι φοβερὸν τὸ ἐμπεσεῖν εἰς χεῖ νεῖ τὴν γῆν, εἰς συναίσθησιν ἐνάγων ἡμᾶς τοῦ και λοῦ, πῶς κατασείει τὰ πάντα, πῶς τὸ βαρὺ τοῦτο φορτίον τῆς γῆς καὶ δυσβάστακτον τρέμειν παρα σκευάζει, πῶς οὐ στέγει αὕτη τὴν τοῦ Κτίστου φο βερὰν ἀπειλήν, πῶς καταστρέφει τὰς πόλεις, μὴ δυναμένη φέρειν όλως τοῦ δικαίου κριτοῦ τὴν ὀργήν ταύτην γὰρ πάντως μαστίζει διὰ τὰς ἀνομίας ἡμῶν, ἵνα ἡμεῖς τὸν τοῦ Θεοῦ φόβον ἀναλαβόμενοι επι στραφῶμεν καὶ γνησίως μετανοήσωμεν. Καὶ γὰρ αὕτη ἄλογος οὔτα καὶ παντάπασιν ἀνενέργητος εἰς πᾶσαν κακίαν, ἁμαρτίαν ποιῆσαι οὐ δύναται. Καὶ τοίνυν παύσασθε, παρακαλώ, τῆς κακίας, καὶ τηρή σατε, ὡς εἰκὸς, ἐν ἀσφαλείᾳ οὐ μόνον αὐτὰς τὰς τοῦ Θεοῦ ἐντολὰς, ἀλλὰ καὶ τὰς διατάξεις καὶ νομο
ματος.
XXXIV. Patriarchæ exhortatio de matrimontis impuberum.
τὸ ἔχειν τὴν εὐγένειάν σου καθαρὰν εὔνοιαν καὶ ἡ μον, ὑγιᾶ καὶ ἀνωτέραν παντῆς ἀνιαρού συναντή
ἀγάπην καὶ εἰς τὸν ἐκ Θεοῦ κράτιστον καὶ ἅγιόν μου
αὐτοκράτορα, τὸν ὑψηλότατον βασιλέα τῶν 'Ρωμαίων,
τὸ συμφόρημα πάντων τῶν ἀγαθῶν, τὸν γαληνότα
τον καὶ φιλανθρωπότατον, ἐπηυδόκησεν μὲν αὐτὸς
δὴ ὁ κράτιστος καὶ ἅγιός μου αὐτοκράτωρ, ἐψηφί
σατο καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν μετὰ τῶν περὶ αὐτὴν
Ιερωτάτων ἀρχιερέων, καὶ ἤδη κατὰ τὴν ἀποδοχὴν
καὶ τὴν ζήτησίν σου καὶ τὸ συμφέρον τοῦ αὐτόθι
Χριστωνύμου λαοῦ μετετέθη ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Βιτζίνης, οὗτος δὴ ὁ κῦρ Υάκινθος, διὰ τῆς
νενομισμένης εγγράφου συνοδικής πράξεως εἰς
πᾶσαν
καὶ ἔστι τὸ ἀπὸ τοῦδε
καὶ εἰς τὸ ἑξῆς γνήσιος ἀρχιερεὺς πάτης Ουγγροβλαχίας, ἔχων ἄδειαν, καθὼς ἡ γεγονυῖα ἐπὶ τούτῳ
ἔγγραφος συνοδική πράξις κατά μέρος διέξεισι,
ποιεῖν ἐν πάσῃ τῇ ἐνορίᾳ καὶ ἐπαρχίᾳ αὐτῆς πάντα,
ὅσα ἀνήκει γνησίῳ ἀρχιερεῖ. Καὶ ταῦτα μὲν ἐκύρωσε
καὶ ἐβεβαίωσεν οὕτως ἡ ἁγία τοῦ Χριστοῦ καθολικὴ
καὶ ἀποστολικὴ Ἐκκλησία εὐδοκίᾳ καὶ τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος καὶ γνώμῃ τῆς
ἡμῶν μετριότητος καὶ τῆς ἱερᾶς συνόδου κατὰ τὴν
σὴν ζήτησιν καὶ ἀποδοχήν· σὸν δέ ἐστιν ἀπὸ τοῦ νῦν
φροντίσαι καὶ ἀποπληρῶσαι τὴν ὑπόσχεσίν σου,
ήγουν ἵνα ποιήσῃ ἡ εὐγένειά σου καὶ οἱ παῖδες καὶ
κληρονόμοι καὶ διάδοχοι αὐτῆς γράμμα ένορκον,
κατησφαλισμένον πάντοθεν, διαλαμβάνον κατὰ μέρος,
ἵνα δηλονότι μετά θάνατον τοῦ τοιούτου ἀρχιερέως
ὑμῶν εὑρίσκηται ἡ πᾶσα ἀρχὴ καὶ ἐπικράτεια τῆς
Ουγγροβλαχίας ὑπὸ τὴν καθ᾿ ἡμᾶς ἀγιωτάτην τοῦ
Θεοῦ Μεγάλην Εκκλησίαν, καὶ χειροτονήται ψήφω
συνοδικῇ παρ' αὐτῆς, ὡς εἴθισται καὶ νενόμισται,
ἀρχιερεὺς, καὶ ἀποστέλληται αὐτόθι εἰς ποιμανσίαν
καὶ ψυχικὴν ὠφέλειαν τοῦ αὐτόθι Χριστωνύμου
λαοῦ, καὶ ἐκπέμψῃς τὸ τοιοῦτο γράμμα μετὰ τῶν
ἀπεσταλμένων τούτων παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος
ἐνταῦθα εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Χριστοῦ καθολικὴν καὶ
ἀποστολικὴν Ἐκκλησίαν καὶ εἰς τὴν θείαν καὶ ἱερὰν
σύνοδον, καὶ ἔνι εἰς βεβαίωσιν καὶ ἀσφάλειαν τῆς
ὑποσχέσεως καὶ συμφωνίας τῆς εὐγενείας σου· ἐπεὶ
ὥστε εἶναι ἀπαραποίητον καὶ ἀμετάθετον τὴν εἰρη
μένην κατάστασιν, καὶ συνοδικὸς φρικώδης ἀφο
ρισμὸς ἠπείληται κατὰ τοῦ κωλύσοντος καὶ ἀθετή
σοντος ταύτην. Οφείλει δὲ καὶ ἡ εὐγένειά σου, ζητήσασα εὑρίσκεσθαι ὡς υἱὸς γνήσιος τῆς ἁγίας τοῦ ρας Θεοῦ ζῶντος· ἀναλόγισαι, πως καθ᾿ ὥραν κλοΧριστοῦ καθολικῆς καὶ ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας,
στέργειν ἀμεταθέτως τὰ ὡμολογημένα καὶ πατροπαράδοτα καὶ ὑγιῆ δόγματα, τοὺς θείους καὶ ἱερούς
κανόνας καὶ τοὺς φιλευσεβεῖς νόμους, δι' ὧν στηρίζεται τὸ τῆς Ἐκκλησίας στήριγμα, καὶ ἔχειν καὶ
πρὸς τὸν εἰρημένον ἀρχιερέα εὐλάβειαν καὶ στοργὴν
τὴν ὀφειλομένην· τοῦτο γὰρ ποιοῦσα ἡ εὐγένειά σου
καὶ οὕτως ὑπείκουσα τῇ Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ, τύχοις
μὲν ἐν τῷ παρόντι βίῳ παντὸς ἀγαθοῦ καὶ πάσης
εὐθυμίας καὶ χαρᾶς, κατευοδούμενος εἰς πάντα τὰ
ἀνὰ χεῖρας ἔργα καὶ πράγματα, ἐν δέ γε τῷ μέλ.
λοντι τῆς αἰωνίου ἐκείνης καὶ ἀκαταλύτου ἐν οὐρανοῖς βασιλείας εὐχαῖς πάντων τῶν ἁγίων. Κύριος ὁ
Θεός εἴη διατηρῶν τὴν εὐγένειάν σου ἄνοτον, εὔθυ-
+ Η τοῦ ἀγαθοῦ στέρησις, ἀγαπητοὶ ἀδελφοί,
καὶ ἡ ἔκπτωσις τοῦ καλοῦ πολὺν παρέχει τὸν τοῦ
Θεοῦ μακαρισμόν· ὡς γὰρ ἡ τοῦ κακοῦ ἀποχὴ αἰτία
γίνεται τῆς ἐπιδόσεως τῶν ἀγαθῶν ἔργων, οὕτω
καὶ ἡ ἀργία τῶν τοῦ Θεοῦ ἐντολῶν οὐκ ἀγαθὸς
πρόξενος πέφυκε πρὸς τὴν τοῦ βίου σεμνότητα,
μᾶλλον μὲν οὖν καὶ τὸν Θεὸν εἰς ἀγανάκτησιν καθ'
ἡμᾶς διαγείρει. Η γὰρ τῶν θείων Πατέρων νομοθε
σία τοῦ Θεοῦ πάντως εἰσὶ λόγια· διὰ γὰρ τοῦ ἁγίου
καὶ τελειοποιοῦ Πνεύματος ταῦτα ἐνομοθέτησαν
καὶ ἐδίδαξαν, καὶ διὰ τοῦτο ἐπάγουσι καὶ τὴν ἀπει
λὴν φοβερὸν πρὸς τοὺς ἀπειθεῖς καὶ ἀγνώμονας,
τὸν ἀπὸ τοῦ Θεοῦ χωρισμὸν ἀποφαινόμενοι κατ' αὐτῶν ἀριδήλως. Οὐκοῦν τί ἀναβάλλεσθε ἡμέραν ἐξ
ἡμέρας ἀντιποιηθῆναι τῶν ἀγαθῶν ἔργων; Τί ὡς
σχοινίον μακρόν, προφητικῶς εἰπεῖν, ἐπισπᾶσθε τὰς
ἁμαρτίας ὑμῶν, καὶ ὡς βαρύ φορτίον τε καὶ δυσβάστακτον οὐ παιδεύει ὑμᾶς ἡ πικρὰ αὕτη καὶ δεινὴ
αἰχμαλωσία ή καθ' ἡμέραν συνέχουσα καὶ συντρί
βουσα; Οὐ συνταράσσει τὴν ἡμετέραν διάνοιαν δ
καθ᾿ ἡμᾶς ἀεὶ ἐπηρτημένος κίνδυνός τε καὶ φόβος;
Οὐ κυκλοῦσιν ἡμᾶς οἱ πολέμιοι ὡς ἄγριοι καὶ ἀτί
θασοι θήρες, μανικόν οἷον πνέοντες καὶ κατάβρωμα
προσδοκῶντες ποιήσειν ἡμᾶς τοῖς ὁδοῦσιν αὐτῶν,
καθάπερ πρόβατα, ποιμένα μὴ ἔχοντα; Πότε τείνυν ἐπιστρέψομεν ἐκ τῆς πλάνης ταύτης καὶ τῆς
κακίας; Πότε συνοίσομεν, ὡς εἰκὸς, τὰ δέοντα συνορῶντες καὶ συνδιασκεψάμενοι; Πότε τὰς ἁμαρτίας
ἡμῶν ἐξιλεωσόμεθα διὰ τῆς καλλίστης ἐπιστροφῆς
καὶ γνησίας καὶ εἰλικρινούς πρὸς τὸν Θεὸν μετανοίας; Οὐ γὰρ ἔστιν, οὐκ ἔστιν, ὡς ἀληθῶς χεῖρον
ἀναισθησίας καὶ ἀπογνώσεως· ἄνοια γὰρ καὶ ἀπόνοια,
κατὰ τὸν σοφὸν Σιράχ, πονηροί γείτονες. Βαβαὶ
τῆς κακίστης ἐπιθυμίας καὶ φιληδόνου καὶ ματαίας
ὀρέξεως 1 δυσαπάλλακτον γὰρ ὡς ἀληθῶς χρῆμα
κακία καὶ πάνυ δυσκαταγώνιστον. Βούλει δὲ μας
θεῖν ἀκριβῶς ταύτης την θεραπείαν καὶ ἴασιν;
Αναλαβοῦ τὸν τοῦ Θεοῦ φόβον τῇ σῇ διανοίᾳ, ἐπεὶ
φοβερὸν καὶ πάνυ τοι φοβερὸν τὸ ἐμπεσεῖν εἰς χεῖ
νεῖ τὴν γῆν, εἰς συναίσθησιν ἐνάγων ἡμᾶς τοῦ και
λοῦ, πῶς κατασείει τὰ πάντα, πῶς τὸ βαρὺ τοῦτο
φορτίον τῆς γῆς καὶ δυσβάστακτον τρέμειν παρασκευάζει, πῶς οὐ στέγει αὕτη τὴν τοῦ Κτίστου φοβερὰν ἀπειλήν, πῶς καταστρέφει τὰς πόλεις, μὴ
δυναμένη φέρειν όλως τοῦ δικαίου κριτοῦ τὴν ὀργήν·
ταύτην γὰρ πάντως μαστίζει διὰ τὰς ἀνομίας ἡμῶν,
ἵνα ἡμεῖς τὸν τοῦ Θεοῦ φόβον ἀναλαβόμενοι επιστραφῶμεν καὶ γνησίως μετανοήσωμεν. Καὶ γὰρ
αὕτη ἄλογος οὔτα καὶ παντάπασιν ἀνενέργητος εἰς
πᾶσαν κακίαν, ἁμαρτίαν ποιῆσαι οὐ δύναται. Καὶ
τοίνυν παύσασθε, παρακαλώ, τῆς κακίας, καὶ τηρή
σατε, ὡς εἰκὸς, ἐν ἀσφαλείᾳ οὐ μόνον αὐτὰς τὰς
τοῦ Θεοῦ ἐντολὰς, ἀλλὰ καὶ τὰς διατάξεις καὶ νομο
Part XXXV, XXXVIPars XXXV, XXXVI
col. 1365–1366page 185 of 238
PG 152:1365θεσίας τῶν θείων Πατέρων. 'Ο δὲ τοῦ λόγου τούτου η πάλιν, ἐπειδὴ ἐπληροφορήθημεν, ὅτι ἡ αὐτόθι σύνο δος τῶν ἀρχιερέων στέργει σε πατριάρχην, στέργου μὲν τοῦτο καὶ ἡμεῖς, καὶ ἔχομέν σε ἀδελφὸν καὶ συλλειτουργὸν, καὶ ἤδη, καθὼς ὁρᾷς, καὶ γράφομέν σοι τὰ περὶ τούτου, ἵνα γνωρίσῃς, τοῦτο μόνον γράφομεν τῇ ἁγιωσύνη σου, διὸ λυπούμεθα, καὶ ἔνι ἀναγκαῖον, ἵνα διορθώσηται τοῦτο αὕτη μετά τῆς οἰκείας συνόδου ἀπὸ τῶν αὐτόθι ἀρχιερέων, πάσχομεν δεινὰ πολλὰ δι᾿ ὅλου τοῦ χρόνου, καὶ τὰ μὲν προγεγονότα πολλὰ καὶ βαρέα ἀφίημι πρὸς τὸ παρόν, λέγω δὲ νῦν τὰ παρὰ τοῦ Τύρου δι᾿ ὅλου γινόμενα· περιπατεῖ γὰρ εἰς τὴν ἐνορίαν μου καὶ ἱερουργεί και χειροτονεῖ καὶ συνάγει χρήματα καὶ πράττει πᾶσαν παρανομίαν. Ενι γοῦν ἀναγκαῖον ἵνα κρίνητε αὐτὸν αὐτόθι κανονικῶς, ἡ εἴπερ οὐδὲν σκοπὸς ἡμῖν καὶ τὸ κεφάλαιόν ἐστι περὶ τῶν συζυ γιῶν τῶν ἀνήσων, κεκωλυμένων πάντη καὶ ἀθεμί των οὐσῶν παρὰ τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων, περὶ ὧν ἡμεῖς πολλάκις πολὺν τὸν λόγον καὶ τὸν ἀγῶνα ἐποιησάμεθα, ταῖς θείαις ἐξακολουθοῦντες νομοθεσίαις· ἐπεὶ οὐ μόνον ἔπεται ταῖς παρανόμοις ταύ ταῖς τῶν συζυγιῶν φθορὰ ἄκαιρος, ἀλλὰ καὶ θάνα τος τούτοις ἐπακολουθεῖ τε καὶ ἐπιγίνεται, ὡς ὑμεῖς σύνιστε· κἀντεῦθεν διπλοῦν πέφυκε τὸ κακὸν δι᾿ ἣν αἰτίαν ἀπηγόρευσαν τοῦτο καὶ οἱ θεῖοι Πατέ ρες καθάπαξ, οἷς καὶ διὰ τοῦτο ἀκολούθως επομένη καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν καὶ φροντίζουσα τῇ τοῦ Θεοῦ χάριτι τῆς ἀκριβείας τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων, παρακελεύεται καὶ ἐπισκήπτει πᾶσιν ὑμῖν ἐν ἁγίῳ Πνεύματι διὰ τοῦ παρόντος γράμματος, τοῖς τε δύνασθε ποιῆσαι τοῦτο, δότε ἡμῖν ἄδειαν καὶ προ Ιερωμένοις καὶ λαϊκοῖς, κἂν ὁποιοιδήτινες ώσι, συνε τηρεῖσθαι ἀπό γε τοῦ νῦν καὶ εἰς τὸ ἑξῆς τοῦ μηχ. ἐτι τὸ σύνολον τολμῆσαί τινα καθ' οιονδήτινα τρόπον ἄνησον συνοικέσιον διαπράξασθαι· εἰ δέ γε πειραθείη τις τῶν ἁπάντων, ἐξ ἀλογίστου καὶ θρασείας τῆς τόλμης ἅμα καὶ ἀπονοίας περιφρονήσας τῆς ἐκκλησιαστικῆς νομοθεσίας καὶ καταστάσεως, ἄνη ον συστήσασθαι συνοικέσιον· εἰ μὲν ἔστι τοῦ τῶν ἱερῶν χοροῦ, ἔστω καθῃρημένος καὶ γεγυμνωμένος πάσης ἱερωσύνης· εἰ δὲ λαϊκὸς ἔστω ὑπὸ βάρος φρικώδους ἀφορισμοῦ, ὡς ἂν συντηρουμένης, βοη θείᾳ Θεοῦ, τῆς εὐνομίας καὶ θεοφιλούς πολιτείας καὶ καταστάσεως τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων καὶ ἱλέῳ ὄμματι τοῦ Θεοῦ ἐφ' ἡμᾶς ἐπινεύσαντος, ἐπιχορηγηθείη ἡμῖν παρ' αὐτοῦ βοήθεια καὶ ἄνεσις τῶν κατεχόντων ἡμᾶς μεγάλων καὶ πολυειδῶν ἀνια ρῶν τε καὶ θλίψεων, καὶ τὴν βαρβαρικήν ταύτην ἐπικειμένην ἡμῖν καταιγίδα εἰς αἰθρίαν μεταποιήσεις. Συντηρήθητε γοῦν ἕκαστος ὑμῶν εἰς τὸν τοῦ Θεοῦ φόβον, καὶ ἀπέχεσθε τῶν τοιούτων ἀτόπων, παρανόμων καὶ ἀνήθων συνοικεσίων, ἵνα καὶ ἡ τοῦ Θεοῦ χάρις εἴη μετὰ πάντων ὑμῶν. † Πιττάκιον εἰς τὸν ᾿Αντιοχείας, κῦρ Παχώμιον, γραφὲν Ἰανουναρίῳ τῆς ιδ' ίνδ. † Αγιώτατε δέσποτα πατριάρχα θεουπόλεως μεγάλης Αντιοχείας καὶ πάσης ᾿Ανατολῆς, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὲ ἀδελφὲ καὶ συλλειτουργὸ τῆς ἡμῶν μετριότητος, εύχομαι τῷ Θεῷ ὑγιαίνειν τὴν ἁγιωσύνην σου καὶ σωματικῶς εἰς σύστασιν καὶ ὠφέλειαν τοῦ ὑπ' αὐτὴν Χριστωνύμου πληρώματος. Ἀπὸ τῶν ἐλθόντων ἐνταῦθα πρέσβεων παρὰ τῆς ἁγιωσύνης σου καὶ τῆς περὶ σὲ ἱερᾶς συνόδου, του τε ιερωτάτου μητροπολίτου Λαοδικείας καὶ ὑπερτίμου, ἀγαπητοῦ κατὰ Κύριον ἀδελφοῦ ἡμῶν καὶ συλ λειτουργοῦ, καὶ τοῦ ἐντιμοτάτου χαρτοφύλακος πρεσβυτέρου κῦρ Ἰωσὴφ ἐγνώρισε καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν καὶ ἡ περὶ αὐτὴν ἱερὰ καὶ μεγάλη σύνοδος τὰ περὶ τῆς ἁγιωσύνης σου· ἡμεῖς οὖν καὶ πρότε τον πατριάρχην σε είχομεν Αντιοχείας, καὶ νῦν τροπὴν, ἵνα ποιήσωμεν τοῦτο. Τί δὲ ὁ Γερμανικό λεως; Δύο ἐκκλησίας ἔλαβεν ἡμετέρας, την Αττά λειαν καὶ τὸ Σίλαιον, τῇ ἐξουσίᾳ τοῦ εὑρισκομένου ἐκεῖ ἀμηρᾶ, καὶ κρατεί ταύτας, ὡς γνήσιος αὐτῶν μητροπολίτης ἂς γράψῃ οὖν ἡ ἁγιωσύνη σου πρὸς ἐκεῖνον, καὶ ἂς τὸν ἀφορίσῃ, ἵνα ἀποστῇ τῆς παρα νομίας ταύτης, δὸς δὲ καὶ ἡμῖν ἄδειαν, ἵνα ἀφορίσωμεν αὐτόν· ἐὰν γὰρ γένηται διόρθωσις εἰς ταῦτα, οὕτω μέλλομεν διάγειν εἰρηνικῶς καὶ ἡνωμένοι εἰ ναι καὶ κοινωνικοί. Τί δὲ τὰ γινόμενα ἐν τῷ μονα στηρίῳ τῆς Οδηγητρίας; Ερώτησον τὸν Λαοδικείας, ἵνα εἴπῃ, πῶς ἐφθάρη καὶ ψυχικῶς καὶ σωματικώς, αὐτόθι γὰρ ἐπιμέλεια οὐδὲν γίνεται, ἡμεῖς καὶ οὐ δὲν ποιοῦμέν τι, καὶ γινωσκέτω ἡ ἁγιωσύνη σου, ὅτι τέλεον ἐφθάρη, καὶ ἔνι ἀναγκαῖον, ἵνα γένηται καὶ εἰς τοῦτο διόρθωσις. Τὸ παρὸν γράμμα ἀναγνωσθήτω ἐν πάσῃ τῇ ὑπὸ σὲ συνόδῳ καὶ τῷ κλήρῳ καὶ τῇ λοιπῇ ἐνορίᾳ, ἵνα γνωρίσωσι πάντες τὴν περὶ τῆς ἁγιωσύνης σου ἡμετέραν γνώμην, μόνον ἀπὸ τῶν ἐχθρῶν σου φύλαττε τοῦτο, μήποτε τὸ ἀπολέσῃς. Ερρωσο ἐν Κυρίῳ, ἁγιώτατε δέσποτα καὶ ἀδελφέ. † Εἶχε καὶ τὸν Φιλόθεος, ἐλάφ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικός πατριάρχης, διὰ τῆς θείας πατριαρχικῆς χειρός. † Μέγα τι χρῆμα πρὸς τὴν τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ σύστασιν καὶ ἀσφαλῆ μονιμότητα τὸ τοὺς προστασ τεῖν χάριτας λαχόντας αὐτῆς καὶ τοὺς οἰκουμενικούς τῆς ποιμανσίας οίακας κρίμασι θειοτέροις ἰθύνοντας ἐμμέριμνον ἔργον ἔχειν ἑκάστοτε, ὥστε φρον τίζειν τῶν ἑκασταχοῦ τῆς οἰκουμένης ἐκκλησιῶν καὶ ταύταις ἐγκαθιστᾷν ποιμένας καὶ διδασκάλους ἐπὶ τῷ ποιμαίνειν τὰ λογικὰ τοῦ Χριστοῦ πρόβατα καὶ πρὸς νομὰς ὁδηγεῖν σωτηρίους, μεθ' ἑαυτῶν ἔχοντας αὐτὸν τὸν ἀληθῆ καὶ μέγαν ποιμένα τε καὶ Σωτήρα μέχρι καὶ τῆς τοῦ αἰῶνας συμπληρώσεώς τε καὶ τελειώσεως, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ μετ' αὐτῶν εἰς τοὺς ἀπειρήτους ἐκείνους αἰῶνας, ἔνθα καὶ τὰ βρα δεῖν τοῖς ἐνταῦθα διηγωνισμένοι; πολλαπλασίως
θεσίας τῶν θείων Πατέρων. 'Ο δὲ τοῦ λόγου τούτου η πάλιν, ἐπειδὴ ἐπληροφορήθημεν, ὅτι ἡ αὐτόθι σύνο
δος τῶν ἀρχιερέων στέργει σε πατριάρχην, στέργου
μὲν τοῦτο καὶ ἡμεῖς, καὶ ἔχομέν σε ἀδελφὸν καὶ
συλλειτουργὸν, καὶ ἤδη, καθὼς ὁρᾷς, καὶ γράφομέν
σοι τὰ περὶ τούτου, ἵνα γνωρίσῃς, τοῦτο μόνον
γράφομεν τῇ ἁγιωσύνη σου, διὸ λυπούμεθα, καὶ
ἔνι ἀναγκαῖον, ἵνα διορθώσηται τοῦτο αὕτη μετά
τῆς οἰκείας συνόδου ἀπὸ τῶν αὐτόθι ἀρχιερέων,
πάσχομεν δεινὰ πολλὰ δι᾿ ὅλου τοῦ χρόνου, καὶ τὰ
μὲν προγεγονότα πολλὰ καὶ βαρέα ἀφίημι πρὸς τὸ
παρόν, λέγω δὲ νῦν τὰ παρὰ τοῦ Τύρου δι᾿ ὅλου
γινόμενα· περιπατεῖ γὰρ εἰς τὴν ἐνορίαν μου καὶ
ἱερουργεί και χειροτονεῖ καὶ συνάγει χρήματα καὶ
πράττει πᾶσαν παρανομίαν. Ενι γοῦν ἀναγκαῖον
ἵνα κρίνητε αὐτὸν αὐτόθι κανονικῶς, ἡ εἴπερ οὐδὲν
σκοπὸς ἡμῖν καὶ τὸ κεφάλαιόν ἐστι περὶ τῶν συζυγιῶν τῶν ἀνήσων, κεκωλυμένων πάντη καὶ ἀθεμί
των οὐσῶν παρὰ τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων, περὶ
ὧν ἡμεῖς πολλάκις πολὺν τὸν λόγον καὶ τὸν ἀγῶνα
ἐποιησάμεθα, ταῖς θείαις ἐξακολουθοῦντες νομοθεσίαις· ἐπεὶ οὐ μόνον ἔπεται ταῖς παρανόμοις ταύ
ταῖς τῶν συζυγιῶν φθορὰ ἄκαιρος, ἀλλὰ καὶ θάνατος τούτοις ἐπακολουθεῖ τε καὶ ἐπιγίνεται, ὡς
ὑμεῖς σύνιστε· κἀντεῦθεν διπλοῦν πέφυκε τὸ κακὸν
δι᾿ ἣν αἰτίαν ἀπηγόρευσαν τοῦτο καὶ οἱ θεῖοι Πατέρες καθάπαξ, οἷς καὶ διὰ τοῦτο ἀκολούθως επομένη
καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν καὶ φροντίζουσα τῇ τοῦ Θεοῦ
χάριτι τῆς ἀκριβείας τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων,
παρακελεύεται καὶ ἐπισκήπτει πᾶσιν ὑμῖν ἐν ἁγίῳ
Πνεύματι διὰ τοῦ παρόντος γράμματος, τοῖς τε δύνασθε ποιῆσαι τοῦτο, δότε ἡμῖν ἄδειαν καὶ προΙερωμένοις καὶ λαϊκοῖς, κἂν ὁποιοιδήτινες ώσι, συνε
τηρεῖσθαι ἀπό γε τοῦ νῦν καὶ εἰς τὸ ἑξῆς τοῦ μηχ.
ἐτι τὸ σύνολον τολμῆσαί τινα καθ' οιονδήτινα τρόπον
ἄνησον συνοικέσιον διαπράξασθαι· εἰ δέ γε πειραθείη τις τῶν ἁπάντων, ἐξ ἀλογίστου καὶ θρασείας
τῆς τόλμης ἅμα καὶ ἀπονοίας περιφρονήσας τῆς
ἐκκλησιαστικῆς νομοθεσίας καὶ καταστάσεως, ἄνη6ον συστήσασθαι συνοικέσιον· εἰ μὲν ἔστι τοῦ τῶν
ἱερῶν χοροῦ, ἔστω καθῃρημένος καὶ γεγυμνωμένος πάσης ἱερωσύνης· εἰ δὲ λαϊκὸς ἔστω ὑπὸ βάρος
φρικώδους ἀφορισμοῦ, ὡς ἂν συντηρουμένης, βοηθείᾳ Θεοῦ, τῆς εὐνομίας καὶ θεοφιλούς πολιτείας
καὶ καταστάσεως τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων
καὶ ἱλέῳ ὄμματι τοῦ Θεοῦ ἐφ' ἡμᾶς ἐπινεύσαντος,
ἐπιχορηγηθείη ἡμῖν παρ' αὐτοῦ βοήθεια καὶ ἄνεσις
τῶν κατεχόντων ἡμᾶς μεγάλων καὶ πολυειδῶν ἀνιαρῶν τε καὶ θλίψεων, καὶ τὴν βαρβαρικήν ταύτην
ἐπικειμένην ἡμῖν καταιγίδα εἰς αἰθρίαν μεταποιή·
σεις. Συντηρήθητε γοῦν ἕκαστος ὑμῶν εἰς τὸν τοῦ
Θεοῦ φόβον, καὶ ἀπέχεσθε τῶν τοιούτων ἀτόπων,
παρανόμων καὶ ἀνήθων συνοικεσίων, ἵνα καὶ ἡ
τοῦ Θεοῦ χάρις εἴη μετὰ πάντων ὑμῶν.
XXXV. Philotheus patriarcha litteris datis ad patriarcham Antiochiæ conqueritur de episcopo Tyri
et Germanipoleos.
† Πιττάκιον εἰς τὸν ᾿Αντιοχείας, κῦρ Παχώμιον,
γραφὲν Ἰανουναρίῳ τῆς ιδ' ίνδ.
† Αγιώτατε δέσποτα πατριάρχα θεουπόλεως
μεγάλης Αντιοχείας καὶ πάσης ᾿Ανατολῆς, ἐν ἁγίῳ
Πνεύματι ἀγαπητὲ ἀδελφὲ καὶ συλλειτουργὸ τῆς
ἡμῶν μετριότητος, εύχομαι τῷ Θεῷ ὑγιαίνειν τὴν
ἁγιωσύνην σου καὶ σωματικῶς εἰς σύστασιν καὶ
ὠφέλειαν τοῦ ὑπ' αὐτὴν Χριστωνύμου πληρώματος.
Ἀπὸ τῶν ἐλθόντων ἐνταῦθα πρέσβεων παρὰ τῆς
ἁγιωσύνης σου καὶ τῆς περὶ σὲ ἱερᾶς συνόδου, του
τε ιερωτάτου μητροπολίτου Λαοδικείας καὶ ὑπερτί
μου, ἀγαπητοῦ κατὰ Κύριον ἀδελφοῦ ἡμῶν καὶ συλ
λειτουργοῦ, καὶ τοῦ ἐντιμοτάτου χαρτοφύλακος
πρεσβυτέρου κῦρ Ἰωσὴφ ἐγνώρισε καὶ ἡ μετριότης
ἡμῶν καὶ ἡ περὶ αὐτὴν ἱερὰ καὶ μεγάλη σύνοδος
τὰ περὶ τῆς ἁγιωσύνης σου· ἡμεῖς οὖν καὶ πρότε
τον πατριάρχην σε είχομεν Αντιοχείας, καὶ νῦν
τροπὴν, ἵνα ποιήσωμεν τοῦτο. Τί δὲ ὁ Γερμανικόλεως; Δύο ἐκκλησίας ἔλαβεν ἡμετέρας, την Αττάλειαν καὶ τὸ Σίλαιον, τῇ ἐξουσίᾳ τοῦ εὑρισκομένου
ἐκεῖ ἀμηρᾶ, καὶ κρατεί ταύτας, ὡς γνήσιος αὐτῶν
μητροπολίτης ἂς γράψῃ οὖν ἡ ἁγιωσύνη σου πρὸς
ἐκεῖνον, καὶ ἂς τὸν ἀφορίσῃ, ἵνα ἀποστῇ τῆς παρανομίας ταύτης, δὸς δὲ καὶ ἡμῖν ἄδειαν, ἵνα ἀφορί
σωμεν αὐτόν· ἐὰν γὰρ γένηται διόρθωσις εἰς ταῦτα,
οὕτω μέλλομεν διάγειν εἰρηνικῶς καὶ ἡνωμένοι εἰναι καὶ κοινωνικοί. Τί δὲ τὰ γινόμενα ἐν τῷ μοναστηρίῳ τῆς Οδηγητρίας; Ερώτησον τὸν Λαοδικείας,
ἵνα εἴπῃ, πῶς ἐφθάρη καὶ ψυχικῶς καὶ σωματικώς,
αὐτόθι γὰρ ἐπιμέλεια οὐδὲν γίνεται, ἡμεῖς καὶ οὐ
δὲν ποιοῦμέν τι, καὶ γινωσκέτω ἡ ἁγιωσύνη σου, ὅτι
τέλεον ἐφθάρη, καὶ ἔνι ἀναγκαῖον, ἵνα γένηται καὶ
εἰς τοῦτο διόρθωσις. Τὸ παρὸν γράμμα αναγνω
σθήτω ἐν πάσῃ τῇ ὑπὸ σὲ συνόδῳ καὶ τῷ κλήρῳ
καὶ τῇ λοιπῇ ἐνορίᾳ, ἵνα γνωρίσωσι πάντες τὴν
περὶ τῆς ἁγιωσύνης σου ἡμετέραν γνώμην, μόνον
ἀπὸ τῶν ἐχθρῶν σου φύλαττε τοῦτο, μήποτε τὸ ἀπο
λέσῃς. Ερρωσο ἐν Κυρίῳ, ἁγιώτατε δέσποτα καὶ
ἀδελφέ.
† Εἶχε καὶ τὸν Φιλόθεος, ἐλάφ Θεοῦ ἀρχιεπί
σκοπος Κωνσταντινουπόλεως Νέας Ρώμης,
καὶ οἰκουμενικός πατριάρχης, διὰ τῆς θείας πα
τριαρχικῆς χειρός.
XXXVI. Synodus episcopum Cephalleniæ transfert in
metropolim Naupacli.
† Μέγα τι χρῆμα πρὸς τὴν τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ
σύστασιν καὶ ἀσφαλῆ μονιμότητα τὸ τοὺς προστασ
τεῖν χάριτας λαχόντας αὐτῆς καὶ τοὺς οἰκουμενικούς
τῆς ποιμανσίας οίακας κρίμασι θειοτέροις ιθύνον
τας ἐμμέριμνον ἔργον ἔχειν ἑκάστοτε, ὥστε φροντίζειν τῶν ἑκασταχοῦ τῆς οἰκουμένης ἐκκλησιῶν
καὶ ταύταις ἐγκαθιστᾷν ποιμένας καὶ διδασκάλους
ἐπὶ τῷ ποιμαίνειν τὰ λογικὰ τοῦ Χριστοῦ πρόβατα
καὶ πρὸς νομὰς ὁδηγεῖν σωτηρίους, μεθ' ἑαυτῶν
ἔχοντας αὐτὸν τὸν ἀληθῆ καὶ μέγαν ποιμένα τε καὶ
Σωτήρα μέχρι καὶ τῆς τοῦ αἰῶνας συμπληρώσεώς
τε καὶ τελειώσεως, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ μετ' αὐτῶν εἰς
τοὺς ἀπειρήτους ἐκείνους αἰῶνας, ἔνθα καὶ τὰ βραδεῖν τοῖς ἐνταῦθα διηγωνισμένοι; πολλαπλασίως
Part XXXVIIPars XXXVII
col. 1367–1368page 186 of 238
PG 152:1367Ναυπάκτου, καὶ κατὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴν τάξιν καὶ ὑποτύπωσιν τῆς ἀνηκούσης τιμῆς ἔν τε καθέ δραις, στάσεσί τε καὶ συνελεύσεσιν, ἀναγνώστας τε σφραγίζων ἐκ τῶν ἐν αὐτῇ καὶ ὑποδιακόνους καὶ δια κόνους προβιβάζων καὶ πρεσβυτέρους χειροτονῶν καὶ ἐπισκόπους εἰς τὰς ὑπ' αὐτὸν ἐκκλησίας ἐγκα θιστῶν, ἐφειμένων καὶ τούτῳ διαπράττεσθαι, ἐπι λαβόμενός τε καὶ πάντων τῶν ὀθενδήποτε διαφερόντων ταύτῃ δικαίων· ὅθεν ὀφείλουσιν οἵ τε ἐν αὐτῇ κληρικοὶ καὶ ἱερωμένοι μοναχοὶ καὶ λαϊκοί ὑποκεῖσθαι καὶ πειθαρχεῖν τούτῳ, ὅσα καὶ οἰκείῳ καὶ γνησίῳ αὐτῶν ποιμένι καὶ πατρὶ καὶ διδασκάλω καὶ μεσίτῃ καὶ διαλλακτῇ τὰ πρὸς τὸν Θεὸν καὶ δέχε σθαι προθύμως καὶ ἀποπληροῦν, ὅσα μέλλει λέγειν δὴ τούτου ἕνεκεν καὶ ἡ παροῦσα ἡμετέρα συνοδική πράξις γεγονυία τῷ διαληφθέντι ἱερωτάτῳ μητροπολίτῃ Ναυπάκτου καὶ ὑπερτίμῳ εἰς ἀσφάλειαν ἐπι δέδοται, ἀπολυθεῖσα κατὰ μῆνα Σεπτέμβριον τῆς ἐνισταμένης πρώτης Ινδ. τοῦ δwσα ἔτους, ήτις καὶ ὑπεσημάνθη τῇ αὐτοχείρῳ ὑπογραφῇ τῆς ἡμῶν μετριότητος. ἡτοίμασται· νόμος γὰρ οὗτος παλαιὸς καὶ καλῶς ἡ ἀποκαταστὰς τῆς ῥηθείσης ἁγιωτάτης μητροπόλεως ἔχων τῇ τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίᾳ ἐπεκράτησεν εἰς τὴν ταύτης οἰκοδομὴν ὥστε καὶ τὰς τῶν ἐκκλησιῶν τε καὶ πόλεων περιφανεῖς καὶ ποιμένων εὐμοιρεῖν ἀξιο λόγων καὶ τούτους αὐτοὺς πάλιν οιονεί τινος έφα μίλλου γνώμης τῇ σφετέρα φύσει μεμετρημένης ἐντεῦθεν πρὸς λόγων ἔχειν ἐφάπτεσθαι καὶ τὴν οἰο κείαν ἐν τοῖς καλλίστοις ἐπιδείκνυσθαι δύναμιν· ἀμε φοτέρωθεν γὰρ ἂν οὗτος ὁ τοῦ δικαίου διασώζοιτο λόγος, καὶ τὸ τῆς Ἐκκλησίας πλήρωμα ὑπὸ Θεῷ συμμάχῳ κατὰ τὸ προσαρμόζον σχῆμα διατηροίτο. Ταῦτ᾽ ἄρα καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν Ναυπάκτου εἰς πλεῖστον ὅσον χρόνον εἰδεῖα στερουμένην ἀρχιερέως γνησίου καὶ τὸν ὑπ' αὐτὴν Χριστώνυμον τοῦ Κυρίου λαὸν τῇ τούτου ἐρη μία περιπλανώμενον, ὡς οὐκ ἔδει, καὶ ὅσον τὸ ἐνκαὶ εἰσηγεῖσθαι αὐτοῖς ψυχωφελῆ καὶ σωτήρια. Αὐτὴ τεῦθεν κακὸν ἐννοήσασα, οὐ μὲν... δίκαιον ᾠήθη ἀμελείᾳ καὶ εἰς τὸ ἑξῆς ἐπωσοῦν χρήσασθαι, εἰς τὴν ταύτης ἐπίσκεψιν καὶ προμήθειαν, χηρεύουσαν, ὡς διείληπται, ἀρχιερατικῆς ἐπιστασίας ἐπὶ τοσοῦτον, καὶ ταῦτα πλείστης δεομένην συνάρσεως καὶ κηδε μονίας, ἅμα μὲν διὰ τὸ συναριθμεῖσθαι ταῖς ἐκκρί τοῖς τῶν μητροπόλεων καὶ τὸ συγκεχωρηκός ἔχειν ἀπό τε θρόνου καὶ χρόνου καὶ τὸ πρεσβεύειν ἐντεῦθεν, ἅμα δὲ καὶ διὰ τὸ παραχωρήσει Θεοῦ πλήθει ἁμαρτ τιῶν πρό τινων ἤδη χρόνων ἐπελθεῖν ἐκεῖσε τὴν τῶν πραγμάτων ἀνωμαλίαν και σύγχυσιν καὶ ταύτης ἔργον γενέσθαι καὶ αὐτὴν δυστυχέστατα. Καὶ δὴ σπούδασμα κατὰ τὸ εἰκὸς καὶ φροντίδα οὐ μικρὰν ποιησαμένη συνοδικῶς περὶ ταύτης, ἐπεὶ εὗρε τὸν θεοφιλέστατον ἐπίσκοπον Κεφαλληνίας, ζήλῳ θεο φιλεῖ καὶ πρώην ταύτης κηδόμενον καὶ τὰ ἐκκλησιαστικὰ δίκαια τῆς εἰρημένης ἁγιωτάτης μητροπόλεως Ναυπάκτου ἀναδεδεγμένον παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ πολλὴν σπουδήν εἰσενεγκάμενον ὑπὲρ ὠφελείας τοῦ ἐκεῖσε Χριστωνύμου λαοῦ καὶ πάντα πράττειν καὶ ποιεῖν προθυμούμενον, ὅσα τε εἰς σύστασιν συντείνει τῶν εὐσεβῶν κτητόρων αὐτῆς καὶ εἰς εὐαρέστησιν τοῦ Θεοῦ· ἡ μετριότης ἡμῶν κοινῇ ψήφῳ καὶ διασκέψει τῆς περὶ αὐτὴν θείας ὁμηγύρεως τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων, τοῦ Καισαρείας, τοῦ Κυζίκου, τοῦ Νικαίας, τοῦ Χαλκηδόνος, τοῦ Ποντοηρακλείας, τοῦ Τραϊανουπόλεως, τοῦ Βρύσεως, τοῦ ᾿Αμάστριδος, τοῦ Σηλυβρίας καὶ τὸν τόπον ἐπέχοντος Κοτολείου, τοῦ Σουγδαίας, του Χριστιανουπόλεως καὶ τοῦ Ῥωσίου, ειδήσει καὶ εὐδοκία τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, τοῦ κοσμοῦντος καὶ ἑδράζοντος τὸ τῆς Ἐκκλησίας στερέωμα ἀπὸ τῆς δεδωρημένης τῷ ἐνθέῳ κράτει αὐτοῦ ὑπερφυοῦς μεγαλονοίας καὶ τῆς πανταρίστης καὶ κηδεμονικῆς αὐτοῦ γνώμης καὶ φύσεως μετέ θηκε τοῦτον εἰς τὴν τῆς Ναυπάκτου ἁγιωτάτην ταύτην μητρόπολιν, ὃς δὴ ἱερώτατος μητροπολίτης Ναυπάκτου, ὑπέρτιμος ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητός ἀδελφὸς ἡμῶν καὶ συλλειτουργός, ὥσπερ τῆς ἐπω νυμίας τοῦ θρόνου ταύτης καὶ τοῦ ὀνόματος, οὕτως ἔσται κὰν τῷ ἑξῆς ἀεὶ χρόνῳ μετέχων καὶ ἀπολαύων καὶ τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου ἐγκαθιδρύσεως, ἅτε γνήσιος ἤδη ἀρχιερεὺς διὰ τῆς τοῦ Θεοῦ χάριτος † Οσην μὲν σύστασιν καὶ ἀσφάλειαν τὸ τῆς εἰρή νης καὶ ὁμονοίας χρῆμα προξενεῖ τῇ Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ καὶ ὅπως ἐπικρατεῖ διὰ τούτου ευταξία καὶ κοσμιό τῆς ἐν ἅπασι τοῖς ἐκκλησιαστικοῖς πράγμασιν, ἴσασε πάντες οἱ ταύτῃ ὅλως προσκείμενοι καὶ ὡς μέλη τῆς Ἐκκλησίας μεθ᾽ ἁρμονίας πνευματικῆς εἰς ἐν συνο δούμενοι σῶμα καὶ κεφαλὴν μὲν, κατὰ τὸν θεῖον Απόστολον, ἔχοντε; τὸν Χριστὸν, ὑφ' ἑνὶ δὲ καθηγεμόνι, τῷ προστάτῃ τῆς Ἐκκλησίας, ταττόμενοι ὅσην δὴ πάλιν ταραχὴν κατ' αὐτῆς ἐπεγείρει και ζάλην ἡ κακίστη διάστασις καὶ φιλονεικία καὶ τὰ ἐκ ταύτης επιφυόμενα σκάνδαλα, καὶ ὅσην ἀπεργάζεται ἀκοσμίαν καὶ σύγχυσιν, γνώριμον καὶ τοῦτο και θίσταται τοῖς ἐχέφροσι καὶ τοῦ δικαίου ἐξεχομένοις, μαρτυρήσει δ' οὐχ ἧττον καὶ τὰ νῦν λεχθησόμενα. Φθάνουσι πρὸ ὀλίγου ἐγκύψαντα σκάνδαλα εἰς τὴν Ἐκκλησίαν Θεοῦ, παρ᾽ ὧν ἄρα καὶ ἐνέκυψαν, μεγά την ταραχὴν ἐπεγείραντα τῇ πνευματικῇ ὁμονοία τοῦ ταύτης σώματος, ὡς μὴ ὠφελεν· τοῦ γοῦν ἐκ Θεοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ βασι λέως ὑπὸ τῆς ἐνούσης αὐτῷ μεγαλοφυΐας καὶ ἀγχι νοίας καὶ περὶ τὰ καλὰ σπουδῆς τε καὶ συνδρομῆς τὰ τοιαῦτα σκάνδαλα διαλελυκότος καὶ ἐκποδὼν ἀπε ληλακότος καὶ τὴν εἰρήνην τῆς τοῦ Θεοῦ ᾿Εκκλησίας φιλοθέως ἡμῖν χορηγήσαντος καὶ τοὺς διισταμένους τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων συνάψαντος τῷ τε πινα γιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότῃ, τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχη, καὶ τῇ περὶ αὐτὸν θείᾳ καὶ ἱερᾷ συνόδῳ, ἀπελύθη τηνικαῦτα καὶ θεῖον καὶ σεπτὸν πρόσταγμα τῆς ἁγίας βασιλείας αὐτοῦ, διοριζόμενον ἐξετασθῆναι κανονικῶς τὰ προτεινόμενα παρ' αὐτῶν κεφάλαια, εἴπερ ἄρα ταῦτα προέβησαν μηδόλως τινῶν καθα ψάμενα, ἀλλὰ μετὰ εἰρήνης καὶ συμφωνίας πνευματ τικῆς, τηρουμένης τῆς εἰς τὸν παναγιώτατον ἡμῶν
CALLISTI ET PHILOTHE CP. PATRIARCH.
Ναυπάκτου, καὶ κατὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴν τάξιν
καὶ ὑποτύπωσιν τῆς ἀνηκούσης τιμῆς ἔν τε καθέ
δραις, στάσεσί τε καὶ συνελεύσεσιν, ἀναγνώστας τε
σφραγίζων ἐκ τῶν ἐν αὐτῇ καὶ ὑποδιακόνους καὶ δια
κόνους προβιβάζων καὶ πρεσβυτέρους χειροτονῶν
καὶ ἐπισκόπους εἰς τὰς ὑπ' αὐτὸν ἐκκλησίας ἐγκαθιστῶν, ἐφειμένων καὶ τούτῳ διαπράττεσθαι, ἐπιλαβόμενός τε καὶ πάντων τῶν ὀθενδήποτε διαφε
ρόντων ταύτῃ δικαίων· ὅθεν ὀφείλουσιν οἵ τε ἐν
αὐτῇ κληρικοὶ καὶ ἱερωμένοι μοναχοὶ καὶ λαϊκοί
ὑποκεῖσθαι καὶ πειθαρχεῖν τούτῳ, ὅσα καὶ οἰκείῳ
καὶ γνησίῳ αὐτῶν ποιμένι καὶ πατρὶ καὶ διδασκάλω
καὶ μεσίτῃ καὶ διαλλακτῇ τὰ πρὸς τὸν Θεὸν καὶ δέχεσθαι προθύμως καὶ ἀποπληροῦν, ὅσα μέλλει λέγειν
δὴ τούτου ἕνεκεν καὶ ἡ παροῦσα ἡμετέρα συνοδική
πράξις γεγονυία τῷ διαληφθέντι ἱερωτάτῳ μητροπολίτῃ Ναυπάκτου καὶ ὑπερτίμῳ εἰς ἀσφάλειαν ἐπιδέδοται, ἀπολυθεῖσα κατὰ μῆνα Σεπτέμβριον τῆς
ἐνισταμένης πρώτης Ινδ. τοῦ δwσα ἔτους, ήτις
καὶ ὑπεσημάνθη τῇ αὐτοχείρῳ ὑπογραφῇ τῆς ἡμῶν
μετριότητος.
XXXVII. Synodus mores pravos in matrimoniis
abolet.
ἡτοίμασται· νόμος γὰρ οὗτος παλαιὸς καὶ καλῶς ἡ ἀποκαταστὰς τῆς ῥηθείσης ἁγιωτάτης μητροπόλεως
ἔχων τῇ τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίᾳ ἐπεκράτησεν εἰς τὴν
ταύτης οἰκοδομὴν ὥστε καὶ τὰς τῶν ἐκκλησιῶν τε
καὶ πόλεων περιφανεῖς καὶ ποιμένων εὐμοιρεῖν ἀξιο
λόγων καὶ τούτους αὐτοὺς πάλιν οιονεί τινος έφαμίλλου γνώμης τῇ σφετέρα φύσει μεμετρημένης
ἐντεῦθεν πρὸς λόγων ἔχειν ἐφάπτεσθαι καὶ τὴν οἰο
κείαν ἐν τοῖς καλλίστοις ἐπιδείκνυσθαι δύναμιν· ἀμε
φοτέρωθεν γὰρ ἂν οὗτος ὁ τοῦ δικαίου διασώζοιτο
λόγος, καὶ τὸ τῆς Ἐκκλησίας πλήρωμα ὑπὸ Θεῷ
συμμάχῳ κατὰ τὸ προσαρμόζον σχῆμα διατηροίτο.
Ταῦτ᾽ ἄρα καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν τὴν ἁγιωτάτην
μητρόπολιν Ναυπάκτου εἰς πλεῖστον ὅσον χρόνον
εἰδεῖα στερουμένην ἀρχιερέως γνησίου καὶ τὸν ὑπ'
αὐτὴν Χριστώνυμον τοῦ Κυρίου λαὸν τῇ τούτου ἐρημία περιπλανώμενον, ὡς οὐκ ἔδει, καὶ ὅσον τὸ ἐν- καὶ εἰσηγεῖσθαι αὐτοῖς ψυχωφελῆ καὶ σωτήρια. Αὐτὴ
τεῦθεν κακὸν ἐννοήσασα, οὐ μὲν... δίκαιον ᾠήθη
ἀμελείᾳ καὶ εἰς τὸ ἑξῆς ἐπωσοῦν χρήσασθαι, εἰς τὴν
ταύτης ἐπίσκεψιν καὶ προμήθειαν, χηρεύουσαν, ὡς
διείληπται, ἀρχιερατικῆς ἐπιστασίας ἐπὶ τοσοῦτον,
καὶ ταῦτα πλείστης δεομένην συνάρσεως καὶ κηδε
μονίας, ἅμα μὲν διὰ τὸ συναριθμεῖσθαι ταῖς ἐκκρίτοῖς τῶν μητροπόλεων καὶ τὸ συγκεχωρηκός ἔχειν
ἀπό τε θρόνου καὶ χρόνου καὶ τὸ πρεσβεύειν ἐντεῦθεν,
ἅμα δὲ καὶ διὰ τὸ παραχωρήσει Θεοῦ πλήθει ἁμαρτ
τιῶν πρό τινων ἤδη χρόνων ἐπελθεῖν ἐκεῖσε τὴν τῶν
πραγμάτων ἀνωμαλίαν και σύγχυσιν καὶ ταύτης
ἔργον γενέσθαι καὶ αὐτὴν δυστυχέστατα. Καὶ δὴ
σπούδασμα κατὰ τὸ εἰκὸς καὶ φροντίδα οὐ μικρὰν
ποιησαμένη συνοδικῶς περὶ ταύτης, ἐπεὶ εὗρε τὸν
θεοφιλέστατον ἐπίσκοπον Κεφαλληνίας, ζήλῳ θεοφιλεῖ καὶ πρώην ταύτης κηδόμενον καὶ τὰ ἐκκλησιαστικά δίκαια τῆς εἰρημένης ἁγιωτάτης μητρο
πόλεως Ναυπάκτου ἀναδεδεγμένον παρὰ τῆς ἡμῶν
μετριότητος καὶ πολλὴν σπουδήν εἰσενεγκάμενον
ὑπὲρ ὠφελείας τοῦ ἐκεῖσε Χριστωνύμου λαοῦ καὶ
πάντα πράττειν καὶ ποιεῖν προθυμούμενον, ὅσα τε
εἰς σύστασιν συντείνει τῶν εὐσεβῶν κτητόρων αὐτῆς
καὶ εἰς εὐαρέστησιν τοῦ Θεοῦ· ἡ μετριότης ἡμῶν
κοινῇ ψήφῳ καὶ διασκέψει τῆς περὶ αὐτὴν θείας
ὁμηγύρεως τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων, τοῦ Καισα
ρείας, τοῦ Κυζίκου, τοῦ Νικαίας, τοῦ Χαλκηδόνος,
τοῦ Ποντοηρακλείας, τοῦ Τραϊανουπόλεως, τοῦ
Βρύσεως, τοῦ ᾿Αμάστριδος, τοῦ Σηλυβρίας καὶ τὸν
τόπον ἐπέχοντος Κοτολείου, τοῦ Σουγδαίας, του
Χριστιανουπόλεως καὶ τοῦ Ῥωσίου, ειδήσει καὶ
εὐδοκία τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος,
τοῦ κοσμοῦντος καὶ ἑδράζοντος τὸ τῆς Ἐκκλησίας
στερέωμα ἀπὸ τῆς δεδωρημένης τῷ ἐνθέῳ κράτει
αὐτοῦ ὑπερφυοῦς μεγαλονοίας καὶ τῆς πανταρίστης
καὶ κηδεμονικῆς αὐτοῦ γνώμης καὶ φύσεως μετέ
θηκε τοῦτον εἰς τὴν τῆς Ναυπάκτου ἁγιωτάτην
ταύτην μητρόπολιν, ὃς δὴ ἱερώτατος μητροπολίτης
Ναυπάκτου, ὑπέρτιμος ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητός
ἀδελφὸς ἡμῶν καὶ συλλειτουργός, ὥσπερ τῆς ἐπωνυμίας τοῦ θρόνου ταύτης καὶ τοῦ ὀνόματος, οὕτως
ἔσται κὰν τῷ ἑξῆς ἀεὶ χρόνῳ μετέχων καὶ ἀπολαύων
καὶ τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου ἐγκαθιδρύσεως, ἅτε
γνήσιος ἤδη ἀρχιερεὺς διὰ τῆς τοῦ Θεοῦ χάριτος
† Οσην μὲν σύστασιν καὶ ἀσφάλειαν τὸ τῆς εἰρή
νης καὶ ὁμονοίας χρῆμα προξενεῖ τῇ Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ
καὶ ὅπως ἐπικρατεῖ διὰ τούτου ευταξία καὶ κοσμιό
τῆς ἐν ἅπασι τοῖς ἐκκλησιαστικοῖς πράγμασιν, ἴσασε
πάντες οἱ ταύτῃ ὅλως προσκείμενοι καὶ ὡς μέλη τῆς
Ἐκκλησίας μεθ᾽ ἁρμονίας πνευματικῆς εἰς ἐν συνο
δούμενοι σῶμα καὶ κεφαλὴν μὲν, κατὰ τὸν θεῖον
Απόστολον, ἔχοντε; τὸν Χριστὸν, ὑφ' ἑνὶ δὲ καθηγε
μόνι, τῷ προστάτῃ τῆς Ἐκκλησίας, ταττόμενοι·
ὅσην δὴ πάλιν ταραχὴν κατ' αὐτῆς ἐπεγείρει και
ζάλην ἡ κακίστη διάστασις καὶ φιλονεικία καὶ τὰ ἐκ
ταύτης επιφυόμενα σκάνδαλα, καὶ ὅσην ἀπεργάζε
ται ἀκοσμίαν καὶ σύγχυσιν, γνώριμον καὶ τοῦτο και
θίσταται τοῖς ἐχέφροσι καὶ τοῦ δικαίου ἐξεχομένοις,
μαρτυρήσει δ' οὐχ ἧττον καὶ τὰ νῦν λεχθησόμενα.
Φθάνουσι πρὸ ὀλίγου ἐγκύψαντα σκάνδαλα εἰς τὴν
Ἐκκλησίαν Θεοῦ, παρ᾽ ὧν ἄρα καὶ ἐνέκυψαν, μεγάτην ταραχὴν ἐπεγείραντα τῇ πνευματικῇ ὁμονοία
τοῦ ταύτης σώματος, ὡς μὴ ὠφελεν· τοῦ γοῦν ἐκ
Θεοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ βασι
λέως ὑπὸ τῆς ἐνούσης αὐτῷ μεγαλοφυΐας καὶ ἀγχι
νοίας καὶ περὶ τὰ καλὰ σπουδῆς τε καὶ συνδρομῆς
τὰ τοιαῦτα σκάνδαλα διαλελυκότος καὶ ἐκποδὼν ἀπε
ληλακότος καὶ τὴν εἰρήνην τῆς τοῦ Θεοῦ ᾿Εκκλησίας
φιλοθέως ἡμῖν χορηγήσαντος καὶ τοὺς διισταμένους
τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων συνάψαντος τῷ τε πιναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότῃ, τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχη,
καὶ τῇ περὶ αὐτὸν θείᾳ καὶ ἱερᾷ συνόδῳ, ἀπελύθη
τηνικαῦτα καὶ θεῖον καὶ σεπτὸν πρόσταγμα τῆς
ἁγίας βασιλείας αὐτοῦ, διοριζόμενον ἐξετασθῆναι
κανονικῶς τὰ προτεινόμενα παρ' αὐτῶν κεφάλαια,
εἴπερ ἄρα ταῦτα προέβησαν μηδόλως τινῶν καθα
ψάμενα, ἀλλὰ μετὰ εἰρήνης καὶ συμφωνίας πνευματ
τικῆς, τηρουμένης τῆς εἰς τὸν παναγιώτατον ἡμῶν
col. 1369–1370page 187 of 238
PG 152:1369δεσπότην, τὸν οἰκουμενικὸν πατριάρχην, οφειλομέθῆναι ἐντεῦθεν καὶ τὰ ἐπιφυόμενα σκάνδαλα, ἀπητή ο θησαν καὶ γνῶμαι κοινῶς ἐπὶ τῇ τοιαύτῃ συνελεύσει τῶν ῥηθέντων ἱερωτάτων ἀρχιερέων διὰ τὴν ἐφεξῆς ἀσφάλειαν· καὶ δὴ πρῶτος ὁ Ἡρακλείας εἶπεν, ὅτι Οὐ δεῖ περὶ τῶν τριγαμιῶν καὶ τετραγαμιῶν καὶ ἀθεμιτογαμιῶν κινεῖσθαι παῤῥησίᾳ, ἐπεὶ οὐδαμῶς μετὰ τῆς τυχούσης γνώμης καὶ ἐνδόσεως τῆς Ἐκε κλησίας γεγόνασιν, ἀλλ᾽ ἵνα ἐπεκδικῶνται ἀλλαχόθε μὲν παρὰ τοῦ κατὰ χώραν ἐπισκόπου κανονικῶς, ἐνταῦθα δὲ ἰδίᾳ παρὰ τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δε σπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, παρ' οὗ καὶ ἔχει δικήσεις ἐπὶ τούτοις ἐγεγόνεισαν διαφόρως· στέργω δὲ καὶ τὴν προβάταν συγχώρησιν ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου. Ο Κυζίκου εἶπεν, ὅτι δεῖ ταῦτα ὡς άτοπα διαλυθῆναι καὶ, ὡς δυνατόν, κωλύεσθαι, ὥσπερ δὴ καὶ ἀναχαιτίζονται καὶ κωλύονται κατά τὸ ἐγχωροῦν τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότῃ, τῷ οἰω κουμενικῷ πατριάρχῃ, μὴ μέντοι προστρίβειν ταῦτα τῇ Ἐκκλησίᾳ, ἀλλ᾽ ἀνατιθέναι τὴν τούτων ἐκδίκησιν τῷ προστάτῃ τῆς Ἐκκλησίας, πλὴν μετὰ βασιλικῆς ἰσχύος· στέργω δὲ καὶ τὴν προβᾶσαν συγχώρησιν συνοδικὴν ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου. Ο Ποντοηρακλείας εἶπεν, ὅτι Στοιχῷ κατὰ πάντα ἐπὶ πᾶσι τούτοις τῇ γνώμῃ τοῦ δεσπότου τοῦ Ἡρακλείας, ὅτι οὐ δεῖ ταῦτα παῤῥησιάζεσθαι ἢ προστρίβεσθαι μῶν μον τῇ συνόδῳ διὰ ταῦτα· στέργω καὶ τὴν ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου συνοδικὴν διάγνωσιν. Ο Βιζύης εἶπεν, ὅτι "Οσα γίνονται παρὰ τὸν τόμον τῆς ἑνώσεως ἐπὶ τοῖς τοιούτοις ἀθεμίτοις γάμοις, ὀφεί λει, ἵνα ἐπεκδικώνται παρὰ τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, κατὰ τὸ δυνατὸν αὐτῷ, ὥσπερ δῆτα καὶ γίνεται παρ' αὐτοῦ, καὶ οὐ χρὴ παρρησιάζεσθαι ταῦτα καὶ κινεῖσθαι δι' ὅλου ἐν τῇ θείᾳ καὶ ἱερᾷ συνόδῳ· εἰ δ᾽ ἴσως ἔλθῃ εἰς ἀδυναμίαν τοῦ ταῦτα δύνασθαι κωλύειν εἰς τέλος, ἵνα γένηται τὸ ἐλλείπον τῆς ἐκδικήσεως παρὰ τῆς βασιλικῆς δυνάμεως· στέργω δὲ καὶ τὴν ἁπλῶς γε νομένην συνοδικὴν συγχώρησιν ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου. Ο Βρύσεως εἶπεν, ὅτι Κατὰ τῶν τοιού των αθεμιτογαμιῶν καὶ πολυγαμιῶν ἐποίησεν ὁ παν αγιώτατος ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰκουμενικός πατριάρχης, ὅσον ἔδει κανονικῶς, μετὰ καὶ τῆς θείας καὶ ἱερᾶς συνόδου, καὶ ἐπεξῆλθε ταῦτα ἐγγράφως καὶ ἀγράφως· περισσόν οὖν δοκεῖ καὶ οὐκ εὔλογον, να κινῶνται ταῦτα εἰς τὴν σύνοδον, ὡς προστρίβεσθαι ἐντεῦθεν ὕβριν καὶ κατηγορίαν τῇ Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ, ὅπερ ἐστὶ ἀτοπώτατον. Εχω δὲ τὰ τοιαῦτα ἀθέμιτα συνοικέσια καὶ ἐγώ, καθὼς κατ' αὐτῶν οἱ θεῖοι καὶ ἱεροὶ κανόνες διαγορεύουσι καὶ ὁ τῆς ἑνώσεως τόμος, καὶ οὐκ ἄλλως· στέργω δὲ καὶ τὸ προβἂν τῆς συγχωρήσεως γράμμα συνοδικῶς ἀπὸ συμπαθείας ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου, πλὴν ἵνα οὐδὲν ἱερουργῇ ἢ ἐργάζηταί τι ἱερατικὸν ὅλως ἐν τῷ περιονύμῳ ναῷ τῆς τοῦ Θεοῦ Λόγου Σοφίας, δ δὴ πάντες οἱ ἀνωτέρω γνωματεύσαντες ἀρχιερεῖς ἔστερξαν. Ο Χριστιανου πόλεως εἶπεν· Τὰ περὶ τῶν τοιούτων ἀθεμιτογα μιῶν, ἔχω ταῦτα καὶ αὐτὸς αἰσχρὰ καὶ κακὰ, ὥσπερ καὶ οἱ θεῖοι καὶ ἱεροὶ κανόνες τὴν ψῆφον περὶ τούς των προφέρουσιν, ἀλλὰ δὴ καὶ ὁ τῆς ἑνώσεως τόμος νης ὑποταγῆς, ἐξετασθησόμενα καὶ ληψόμενα ἐντεῦθεν ἀναλόγως τὴν θεραπείαν. Ἐπεὶ γοῦν πρὸ ὀλίγου ὅ τις ἱερώτατος μητροπολίτης Χαλκηδόνος καὶ ὁ τι μιώτατος υποψήφιος Θεσσαλονίκης, Ιερομόναχος κύρ Νείλος ὁ Καβάσιλας, ἐγχειρίσαντες κατάστιχον τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότῃ, τῷ οἰκουμενικῷ πα τριάρχῃ, κεφαλαιωδῶς περιλαμβάνον τὰς διαφόρως, νῦν τε καὶ πρότερον γενομένας παρὰ πᾶσαν εἴδησιν τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ τριγαμίας, τετραγαμίας καὶ ἀθεμιτογαμίας, ἔτι τε καὶ ἄλλα τινὰ, ὡς δῆθεν ζη τήματα κανονικά, καὶ ἐδέοντο τῆς τούτων διορθώσεως. Ο οὖν παναγιώτατος ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰ κουμενικός πατριάρχης, καὶ πάλαι διόρθωσιν τὴν δυνατὴν ποιησάμενος ἐν τοῖς τοιούτοις καὶ ἐκδίκησιν τὴν προσήκουσαν, Χριστοῦ χάριτι, καὶ διατηρήσας Β' τὸν τρόπον τῆς τούτων καὶ ἔτι μετακινήσεως, όμως διὰ τὸ τῆς εἰρήνης, ὡς εἴρηται, κάλλιστον πρᾶγμα καὶ διὰ τὴν ἔγγραφον προσταγὴν τοῦ κραταιοῦ καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ βασιλέως προσκαλεσάμενος τόν τε ἁγιώτατον δεσπότην και πατριάρχην Λε ροσολύμων καὶ πάντας τοὺς ἱερωτάτους ἀρχιερεῖς τοὺς ἐπιδημοῦντας ἐν τῇ βασιλευούσῃ τῶν πόλεων, παρεκελεύσατο. εἰς ἐπήκοον πάντων τούτων ἀναγνωσθῆναι τὸ εἰρημένον κατάστιχον, ὅπερ καὶ διελάμβανεν, ὅσα δῆτα καὶ διελάμβανεν. Ἀναγνωσθὲν οὖν παρὰ τοῦ τιμιωτάτου μεγάλου σακελλαρίου καὶ διδα σκάλου τῶν διδασκάλων οὐ μόνον ἅπαξ, ἀλλὰ καὶ δὶς καὶ τρίς, συνεδριαζόντων τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπίσῃ, τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ, τοῦ τε ἁγιω τάτου δεσπότου καὶ πατριάρχου Ιεροσολύμων καὶ τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων πάντων, πλὴν τοῦ Χαλ κηδόνος, ἐκρίθη περισσὸν καὶ σύγχυσιν μόνον ἐπά γον τὸ προκομισθὲν τοῦτο κατάστιχον, ἐπεὶ τὰ μὲν τῶν ἐμφερομένων αὐτῷ κεφαλαίων ἔφθασαν διεκδι κηθῆναι ἱκανῶς καὶ μετὰ τὸν ἐγχωροῦντα τρόπον τῇ τε Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ καὶ τῷ παναγιωτάτων ἡμῶν δεσπίτῃ, τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ, ἐγγράφως και ἀγράφως προμηθευσαμένῳ καὶ σπουδάσαντι εἰς τὴν τούτων διόρθωσιν, εἰ καί τινες οἱ τολμήσαντες δια πράξασθαι τὰς τοιαύτας παρανομίας, ἀμεταμέλητα ἔτι νοσοῦντες, ἐξέχονται τούτων καὶ μετὰ τὴν ἔνδι κον ἐπιτίμησιν. Τὰ δὲ ἔσχον ἑτέραν συνοδικὴν διόρω θωσιν καὶ ἀποκατάστασιν, ήγουν τὰ περὶ τοῦ ᾿Αλα νίας, τοῦ Περιθεωρίου καὶ ἕτερά τινα τοιουτότροπα ἕτερα δὲ τῶν τοιούτων αθεμίτων γάμων, γεγονότα παρὰ πᾶσαν γνώμην καὶ βούλησιν τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ, ἐπετιμήθησαν μὲν ὡς παράνομα, δέονται δὲ εἰς τὸ διασπασθῆναι καὶ τῆς παρὰ τοῦ κραταιοῦ καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ βασιλέως διεκδικήσεως. Τῶν μέντοι δύο τούτων ἱερωτάτων ἀρχιερέων, τοῦ τε Χαλκηδόνος καὶ τοῦ Σουγδαίας, ἔτι δὲ καὶ τοῦ τι μιωτάτου υποψηφίου, ἀπαιτούντων καὶ ζητούντων πλείονα τὴν διόρθωσιν καὶ βαρυτέραν τὴν ἐπεξέλευσιν καὶ μὴ στοιχούντων ἐντεῦθεν τῇ εἰρημένῃ συνο δικῇ διαγνώσει καὶ κοινῇ ψήφῳ καὶ ὁμονοίᾳ, καὶ ζητήσεως συνοδικῆς γενομένης περὶ τοῦ, πῶς δεῖ ἀποκαταστῆναι τὰ ἐμφερόμενα τῷ τοιούτῳ κατα στίχω καὶ λαβεῖν τελείαν τὴν διευλύτωσιν καὶ διαλυ
δεσπότην, τὸν οἰκουμενικὸν πατριάρχην, οφειλομέ- θῆναι ἐντεῦθεν καὶ τὰ ἐπιφυόμενα σκάνδαλα, ἀπητήο
θησαν καὶ γνῶμαι κοινῶς ἐπὶ τῇ τοιαύτῃ συνελεύσει
τῶν ῥηθέντων ἱερωτάτων ἀρχιερέων διὰ τὴν ἐφεξῆς
ἀσφάλειαν· καὶ δὴ πρῶτος ὁ Ἡρακλείας εἶπεν, ὅτι
Οὐ δεῖ περὶ τῶν τριγαμιῶν καὶ τετραγαμιῶν καὶ
ἀθεμιτογαμιῶν κινεῖσθαι παῤῥησίᾳ, ἐπεὶ οὐδαμῶς
μετὰ τῆς τυχούσης γνώμης καὶ ἐνδόσεως τῆς Ἐκε
κλησίας γεγόνασιν, ἀλλ᾽ ἵνα ἐπεκδικῶνται ἀλλαχόθε
μὲν παρὰ τοῦ κατὰ χώραν ἐπισκόπου κανονικῶς,
ἐνταῦθα δὲ ἰδίᾳ παρὰ τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δε
σπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, παρ' οὗ καὶ ἔχει
δικήσεις ἐπὶ τούτοις ἐγεγόνεισαν διαφόρως· στέργω
- δὲ καὶ τὴν προβάταν συγχώρησιν ὑπὲρ τοῦ ἱερέως
τοῦ Μαχητρίου. Ο Κυζίκου εἶπεν, ὅτι δεῖ ταῦτα ὡς
άτοπα διαλυθῆναι καὶ, ὡς δυνατόν, κωλύεσθαι,
ὥσπερ δὴ καὶ ἀναχαιτίζονται καὶ κωλύονται κατά
τὸ ἐγχωροῦν τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότῃ, τῷ οἰω
κουμενικῷ πατριάρχῃ, μὴ μέντοι προστρίβειν ταῦτα
τῇ Ἐκκλησίᾳ, ἀλλ᾽ ἀνατιθέναι τὴν τούτων ἐκδίκησιν
τῷ προστάτῃ τῆς Ἐκκλησίας, πλὴν μετὰ βασιλικῆς
ἰσχύος· στέργω δὲ καὶ τὴν προβᾶσαν συγχώρησιν
συνοδικὴν ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου. Ο Ποντοηρακλείας εἶπεν, ὅτι Στοιχῷ κατὰ πάντα ἐπὶ πᾶσι
τούτοις τῇ γνώμῃ τοῦ δεσπότου τοῦ Ἡρακλείας, ὅτι
οὐ δεῖ ταῦτα παῤῥησιάζεσθαι ἢ προστρίβεσθαι μῶν
μον τῇ συνόδῳ διὰ ταῦτα· στέργω καὶ τὴν ὑπὲρ τοῦ
ἱερέως τοῦ Μαχητρίου συνοδικὴν διάγνωσιν. Ο Βι·
ζύης εἶπεν, ὅτι "Οσα γίνονται παρὰ τὸν τόμον τῆς
ἑνώσεως ἐπὶ τοῖς τοιούτοις ἀθεμίτοις γάμοις, ὀφεί
λει, ἵνα ἐπεκδικώνται παρὰ τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν
δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, κατὰ τὸ
δυνατὸν αὐτῷ, ὥσπερ δῆτα καὶ γίνεται παρ' αὐτοῦ,
καὶ οὐ χρὴ παρρησιάζεσθαι ταῦτα καὶ κινεῖσθαι δι'
ὅλου ἐν τῇ θείᾳ καὶ ἱερᾷ συνόδῳ· εἰ δ᾽ ἴσως ἔλθῃ εἰς
ἀδυναμίαν τοῦ ταῦτα δύνασθαι κωλύειν εἰς τέλος,
ἵνα γένηται τὸ ἐλλείπον τῆς ἐκδικήσεως παρὰ τῆς
βασιλικῆς δυνάμεως· στέργω δὲ καὶ τὴν ἁπλῶς γενομένην συνοδικὴν συγχώρησιν ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ
Μαχητρίου. Ο Βρύσεως εἶπεν, ὅτι Κατὰ τῶν τοιούτων αθεμιτογαμιῶν καὶ πολυγαμιῶν ἐποίησεν ὁ παν
αγιώτατος ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰκουμενικός πατριάρ
χης, ὅσον ἔδει κανονικῶς, μετὰ καὶ τῆς θείας καὶ
ἱερᾶς συνόδου, καὶ ἐπεξῆλθε ταῦτα ἐγγράφως καὶ
ἀγράφως· περισσόν οὖν δοκεῖ καὶ οὐκ εὔλογον, να
κινῶνται ταῦτα εἰς τὴν σύνοδον, ὡς προστρίβεσθαι
ἐντεῦθεν ὕβριν καὶ κατηγορίαν τῇ Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ,
ὅπερ ἐστὶ ἀτοπώτατον. Εχω δὲ τὰ τοιαῦτα ἀθέμιτα
συνοικέσια καὶ ἐγώ, καθὼς κατ' αὐτῶν οἱ θεῖοι καὶ
ἱεροὶ κανόνες διαγορεύουσι καὶ ὁ τῆς ἑνώσεως τόμος,
καὶ οὐκ ἄλλως· στέργω δὲ καὶ τὸ προβἂν τῆς συγχωρήσεως γράμμα συνοδικῶς ἀπὸ συμπαθείας ὑπὲρ
τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου, πλὴν ἵνα οὐδὲν ἱερουργῇ
ἢ ἐργάζηταί τι ἱερατικὸν ὅλως ἐν τῷ περιονύμῳ ναῷ
τῆς τοῦ Θεοῦ Λόγου Σοφίας, δ δὴ πάντες οἱ ἀνωτέρω
γνωματεύσαντες ἀρχιερεῖς ἔστερξαν. Ο Χριστιανου
πόλεως εἶπεν· Τὰ περὶ τῶν τοιούτων ἀθεμιτογα
μιῶν, ἔχω ταῦτα καὶ αὐτὸς αἰσχρὰ καὶ κακὰ, ὥσπερ
καὶ οἱ θεῖοι καὶ ἱεροὶ κανόνες τὴν ψῆφον περὶ τούς
των προφέρουσιν, ἀλλὰ δὴ καὶ ὁ τῆς ἑνώσεως τόμος·
νης ὑποταγῆς, ἐξετασθησόμενα καὶ ληψόμενα ἐντεῦ
θεν ἀναλόγως τὴν θεραπείαν. Ἐπεὶ γοῦν πρὸ ὀλίγου
ὅ τις ἱερώτατος μητροπολίτης Χαλκηδόνος καὶ ὁ τι
μιώτατος υποψήφιος Θεσσαλονίκης, Ιερομόναχος κύρ
Νείλος ὁ Καβάσιλας, ἐγχειρίσαντες κατάστιχον τῷ
παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότῃ, τῷ οἰκουμενικῷ πα
τριάρχῃ, κεφαλαιωδῶς περιλαμβάνον τὰς διαφόρως,
νῦν τε καὶ πρότερον γενομένας παρὰ πᾶσαν εἴδησιν
τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ τριγαμίας, τετραγαμίας καὶ
ἀθεμιτογαμίας, ἔτι τε καὶ ἄλλα τινὰ, ὡς δῆθεν ζητήματα κανονικά, καὶ ἐδέοντο τῆς τούτων διορθώσεως. Ο οὖν παναγιώτατος ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰκουμενικός πατριάρχης, καὶ πάλαι διόρθωσιν τὴν
δυνατὴν ποιησάμενος ἐν τοῖς τοιούτοις καὶ ἐκδίκησιν
τὴν προσήκουσαν, Χριστοῦ χάριτι, καὶ διατηρήσας Β'
τὸν τρόπον τῆς τούτων καὶ ἔτι μετακινήσεως, όμως
διὰ τὸ τῆς εἰρήνης, ὡς εἴρηται, κάλλιστον πρᾶγμα
καὶ διὰ τὴν ἔγγραφον προσταγὴν τοῦ κραταιοῦ καὶ
ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ βασιλέως προσκαλεσάμε·
νος τόν τε ἁγιώτατον δεσπότην και πατριάρχην Λε
ροσολύμων καὶ πάντας τοὺς ἱερωτάτους ἀρχιερεῖς
τοὺς ἐπιδημοῦντας ἐν τῇ βασιλευούσῃ τῶν πόλεων,
παρεκελεύσατο. εἰς ἐπήκοον πάντων τούτων ἀναγνωσθῆναι τὸ εἰρημένον κατάστιχον, ὅπερ καὶ διελάμβανεν, ὅσα δῆτα καὶ διελάμβανεν. Ἀναγνωσθὲν οὖν
παρὰ τοῦ τιμιωτάτου μεγάλου σακελλαρίου καὶ διδασκάλου τῶν διδασκάλων οὐ μόνον ἅπαξ, ἀλλὰ καὶ δὶς
καὶ τρίς, συνεδριαζόντων τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν
δεσπίσῃ, τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ, τοῦ τε ἁγιωτάτου δεσπότου καὶ πατριάρχου Ιεροσολύμων καὶ
τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων πάντων, πλὴν τοῦ Χαλ
κηδόνος, ἐκρίθη περισσὸν καὶ σύγχυσιν μόνον ἐπά
γον τὸ προκομισθὲν τοῦτο κατάστιχον, ἐπεὶ τὰ μὲν
τῶν ἐμφερομένων αὐτῷ κεφαλαίων ἔφθασαν διεκδι
κηθῆναι ἱκανῶς καὶ μετὰ τὸν ἐγχωροῦντα τρόπον
τῇ τε Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ καὶ τῷ παναγιωτάτων ἡμῶν
δεσπίτῃ, τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ, ἐγγράφως και
ἀγράφως προμηθευσαμένῳ καὶ σπουδάσαντι εἰς τὴν
τούτων διόρθωσιν, εἰ καί τινες οἱ τολμήσαντες διαπράξασθαι τὰς τοιαύτας παρανομίας, ἀμεταμέλητα
ἔτι νοσοῦντες, ἐξέχονται τούτων καὶ μετὰ τὴν ἔνδικον ἐπιτίμησιν. Τὰ δὲ ἔσχον ἑτέραν συνοδικὴν διόρω
θωσιν καὶ ἀποκατάστασιν, ήγουν τὰ περὶ τοῦ ᾿Αλανίας, τοῦ Περιθεωρίου καὶ ἕτερά τινα τοιουτότροπα •
ἕτερα δὲ τῶν τοιούτων αθεμίτων γάμων, γεγονότα
παρὰ πᾶσαν γνώμην καὶ βούλησιν τῆς Ἐκκλησίας
Θεοῦ, ἐπετιμήθησαν μὲν ὡς παράνομα, δέονται δὲ
εἰς τὸ διασπασθῆναι καὶ τῆς παρὰ τοῦ κραταιοῦ καὶ
ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ βασιλέως διεκδικήσεως.
Τῶν μέντοι δύο τούτων ἱερωτάτων ἀρχιερέων, τοῦ
τε Χαλκηδόνος καὶ τοῦ Σουγδαίας, ἔτι δὲ καὶ τοῦ τι
μιωτάτου υποψηφίου, ἀπαιτούντων καὶ ζητούντων
πλείονα τὴν διόρθωσιν καὶ βαρυτέραν τὴν ἐπεξέλευσιν καὶ μὴ στοιχούντων ἐντεῦθεν τῇ εἰρημένῃ συνο
δικῇ διαγνώσει καὶ κοινῇ ψήφῳ καὶ ὁμονοίᾳ, καὶ
ζητήσεως συνοδικῆς γενομένης περὶ τοῦ, πῶς δεῖ
ἀποκαταστῆναι τὰ ἐμφερόμενα τῷ τοιούτῳ κατα
στίχω καὶ λαβεῖν τελείαν τὴν διευλύτωσιν καὶ διαλυ
col. 1371–1372page 188 of 238
PG 152:1371ὅτι δὲ ἔλαβον τὴν δυνατὴν διόρθωσιν παρὰ τοῦ παντοῦτον βαλεῖν καὶ ποιῆσαι μετάνοιαν εἰς τὴν θείαν ρ καὶ ἱερὰν τούτων σύνοδον καὶ συγγνώμην καὶ συγ χώρησιν καὶ συμπάθειαν αἰτήσασθαι, ὅπερ δῆτα καὶ ἐποίησεν, εὐβουλίας καὶ συγχωρήσεως παρ' αὐτῶν ἀξιωθεὶς, ἄνευ μέντοι τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Σουγδαίας. Ο δὲ παναγιώτατος ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰ κουμενικός πατριάρχης, ἃ καὶ πρότερον πολλάκις καὶ διαφόρως ἐξεῖπε καὶ συνοδικῶς διηγήσατο, τούτοις στοιχήσας καὶ ἐπιβεβαιῶν τὰ τοιαῦτα, ούτωσὶ ἀπε φήνατο κατὰ πάντα τῆς προτέρας εξεχόμενα δια νοίας. Η μετριότης ἡμῶν, κρίμασι θειοτέροις εἰς τὸν πατριαρχικὸν ἀναχθεῖσα, θρόνον καὶ τὸ κατα πιστευθὲν αὐτῇ ποίμνιον κανονικῶς ποιμαίνειν προελομένη, τό γε εἰς αὐτὴν ἔχον, περὶ πλείστου ἐποιήσατο, διόρθωσιν πρῶτον μὲν γενέσθαι τῆς δεδεγμένων πνευματικῶν ἀνδρῶν, ὥστε εἶναι τού τους ἀνεπιλήπτους παντὶ τρόπῳ καὶ προκεῖσθαι εἰς καλὸν μίμημα καὶ ὠφέλειαν τοῦ λαοῦ, ἔπειτα τῆς τῶν ἱερέων εὐταξίας καὶ κοσμιότητος, ὡς ἂν διά γοιεν οὗτοι κατὰ τὸν ἀνήκοντα τούτοις ἐκ τῶν ἱερῶν καὶ θείων κανόνων τρόπον θεοφιλῶς ἅμα καὶ εὐλαβῶς, ἀπέχεσθαί τε καὶ καπηλείων καὶ πάσης ἄλλης φαύλης διαγωγής, μάλιστα δὲ τηρεῖν ἀκρι βῶς, μὴ γίνεσθαι τοιαῦτα ἀθέμιτα συνοικέσια, ἅπερ κακῶς ἐπεισέφρησαν τῇ σεμνῇ τῶν Χριστιανῶν πολιτείᾳ ἐκ τοῦ μὴ μετὰ ἐρεύνης καὶ ἐξετάσεως καὶ ἐμβριθείας καὶ ἀναστέλλεσθαι καὶ ἀναχαιτίζεσθαι παρὰ τῶν τὴν διεξαγωγὴν τούτων ἐπιτετραμμένων, οὗ χάριν καὶ τούτους μὲν συνοδικῶς ἐπεξήλθομεν, εἰς ἐκκοπὴν δὲ καὶ συντήρησιν τῶν τοιούτων ἐξάρ χους ἐγκατεστήσαμεν ἀπὸ τῶν εὐλαβῶν ἱερέων, ὅσοι τῷ τότε ἐκρίθησαν τῶν ἄλλων προέχοντες, καθὼς πλατυκώτερον ἐν τοῖς ἱεροῖς κωδικίοις κατεστρώθησαν ταῦτα, εἰ καί τινες, τοῖς κακοῖς συνηγοροῦντες καὶ ἐπιχαίροντες, τὰ πλείω τούτων παρυφείλοντο καὶ μαχαίρᾳ ἀπέτεμον ἀναιδώς ἅμα καὶ τολμηρῶς ἀπὸ τοῦ τοιούτου κωδικίου· προσέτι γε μὴν ἐπετιμήσαμεν καὶ εἰσηγησάμεθα μετ' αὐστηρίας πνευματικῆς δι' ἑτέρου γράμματος τοῦ πρὸς τοὺς αὐτοὺς ἐξάρχους τοῖς ἀθέμιτον ἔχουσι γάμον τελέως ἀποσχέσθαι αὐτοῦ, ἐπανατεινάμενοι καὶ κατὰ τῶν τολμώντων ταῦτα ἱερωμένων καθαίρεσιν ἔνδι κον, ἀλλὰ καὶ τὴν εἰσκωμάσασαν γοητείαν καὶ τὰ αγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πα τριάρχου, καὶ τῆς θείας καὶ ἱερᾶς συνόδου, οὐδέν μοι δοκεί παρρησιάζεσθαι ταῦτα, καὶ προστρίβεσθαι ἐντεῦθεν μέμψιν τῇ συνόδῳ, ὡς οὐ τελείως διελύθησαν, ἀλλὰ φροντίζειν μόνον τὸν παναγιώτατον ἡμῶν δεσπότην, τὸν οἰκουμενικὸν πατριάρχην, τῆς προσ ηκούσης διορθώσεως, ὥσπερ δῆτα καὶ ἐποίησε καὶ ποιεῖ, Χριστοῦ χάριτι· στέργω δὲ καὶ τὴν ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου γενομένην συνοδικήν συγχώρησιν, πλὴν καθὼς ὁ δεσπότης ὁ Βρύσεως ἐγνωμάτευσεν. Ο Κελτζηνῆς εἶπεν, ὅτι Συμφωνώ κατά πάντα τῷ δεσπότῃ τῷ Βρύσεως, καὶ στέργω τὰ ὑπὲ τούτου γνωματευθέντα κατὰ τῶν ἀθεμιτογαμιῶν, ἀλλὰ δὴ καὶ ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου. Ο Σου δαίας εἶπεν, ὅτι Στέργω τοὺς θείους καὶ ἱερούς και πολιτείας καὶ ἀναστροφῆς τῶν τὰς ἐξαγορείας ἀνα νόνας, λέγοντας κατά τούτων, καὶ πλέον οὐδέν. Ὁ Ρω σίου εἶπε· Στέργω κατὰ πάντα εἰς ὅσα ἐγνωμάτευσαν ἀνωτέρω οἱ ἀδελφοί μου, οἱ ἀρχιερεῖς, κατὰ τῶν ἀθε μιτογαμιῶν, ἀλλὰ δὴ καὶ ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχη τρίου. Ο Μηδείας εἶπεν, ὅτι Ταῦτα τὰ ἀθέμιτα ἔργα ἐγένοντο, παρ' ὧν ἄρα καὶ ἐγένοντο, παρὰ τὸ εἰκὸς, ἔλαβον δὲ τὴν δυνατὴν καὶ προσήκουσαν διόρθωσιν παρὰ τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, καὶ ὀφείλει, ἵνα ἀναστέλλωνται ταῦτα καὶ εἰς τὸ ἑξῆς, ὡς παράνομα, κατὰ τὸν δυ νατόν τρόπον τῇ τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίᾳ· στέργω δὲ καὶ τὴν ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου συνοδικήν συγ χώρησιν, καθὼς καὶ οἱ ἕτεροι ἀρχιερεῖς. Ο Εξαμί λων συνεφώνησε τοῖς ἀνωτέρω πᾶσι κατὰ πάντα. Ο υποψήφιος Θεσσαλονίκης εἶπεν, ὅτι τὰ περὶ τῶν τετραγαμιῶν καὶ τῶν λοιπῶν ἀθεμιτογαμιῶν ἐπεξε δικήθησαν, ὡς λέγετε, ψυχικῶς ἅμα καὶ πνευματικῶς ἐν Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ, λείπεται δὲ ἐπεκδικηθῆναι ταῦτα καὶ σωματικῶς διὰ πλείονα τὸν σωφρονισμὸν καὶ τὴν τούτων ἐκκοπήν. Τούτων δὲ πάντων οὕτω γνωματευσάντων, ὁ ἁγιώτατος δεσπότης καὶ παν τριάρχης Ιεροσολύμων εἶπεν, ὅτι Ἐπεὶ, ὡς ἀνέμαθεν ἀκριβῶς, τὰ ἐπεισφρήσαντα ταῦτα ἀθέμιτα καὶ παράνομα συνοικέσια παρὰ πᾶσαν βούλησιν καὶ γνώμην τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ διεκδικήθησαν παρὰ τοῦ παναγιωτάτου δεσπότου καὶ ἀδελφοῦ μου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, κανονικῶς διά τε τῶν προβάντων συνοδικῶν παρ' αὐτοῦ τόμων καὶ ἀλλο τρόπως, οὐ δίκαιόν ἐστι κινεῖσθαι καὶ πολυπραγμοταύτης αἰσχρὰ ἔργα σπουδάσαντες, ὡς οἷόν τε, νεύεσθαι ταῦτα ἐπὶ τοῦ μέσου καὶ ἐπιφύεσθαι διὰ τοῦτο σκάνδαλα καὶ ὀχλήσεις, ὥσπερ ἂν εἰ ἐπράττετο ταῦτα κατὰ γνώμην τῆς Ἐκκλησίας, ἀλλ᾽ ἵνα ἀναστέλλωνται καὶ ἀναχαιτίζωνται καὶ αὖθις καὶ ἐπιτιμῶνται παρὰ τοῦ αὐτοῦ παναγιωτάτου δεσπό του, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, τηρουμένης ἐν τῇ Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ καὶ μενούσης πάσης εἰρήνης καὶ ὁμονοίας· περὶ δὲ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου εἶπεν, ὅτι οὐ δίκαιόν ἐστιν, ὅπερ ἔστερξε πρὸ ὀλίγου ή σύνοδος μετὰ τοῦ παναγιωτάτου δεσπότου, τοῦ οἰ κουμενικοῦ πατριάρχου, νῦν ἀνατραπῆναι, ἀλλὰ στέργεσθαι κατὰ πάντα τὸ προγεγονὸς γράμμα ὑπὲρ τῆς ἀθωώσεως ἱερέως τοῦ Μαχητρίου, καθὼς καὶ οἱ αρχιερεῖς περὶ τούτου ἀπεφήναντο· εἶτα προέτρεψε ἀνεστείλαμεν, Χριστοῦ χάριτι, καθὼς εἴρηται καὶ τοῦτο διεξοδικωτέρως, ἐν τοῖς αὐτοῖς κωδικίοις. Μετὰ μέντοι τὸ ἐπανελθεῖν ἡμᾶς εἰς τὴν ἐκκλησίαν, ἧς ἐξηλάθημεν, ὡς ἴσασιν ἅπαντες, πλείονος φρον τίσαντες τῆς εἰς ταῦτα ἀσφαλείας καὶ διορθώσεως, ἐπεὶ ἀπό τινων ἱερέων παρὰ τὸ προσῆκον αὐτοῖς σχήμα πολιτευομένων συμβαίνουσιν Ἐπιφύεσθαι αἱ τριγαμία:, αἱ τετραγαμίαι καὶ τὰ ἀθέμιτα πάντα συνοικέσια, τῷ δοκεῖν ταῦτα συναπτόντων, ἅπερ μᾶλλον τῇ ἀληθείᾳ εἰσὶν ἀσύναπτα καὶ ἐπιτετιμημέ να, παρὰ τοὺς θεσμούς τῆς Ἐκκλησίας προβαίνοντα, ἐξεθέμεθα ἐν τοῖς αὐτοῖς κωδικίοις ἔγγραφον ἑτέραν ἀσφάλειαν ἐπὶ τῷ ἀπέχεσθαι τούτων ἁπάντων καὶ μὴ ἐν καπηλείοις εἰσέρχεσθαι, υπογραψάντων τηνι
ὅτι δὲ ἔλαβον τὴν δυνατὴν διόρθωσιν παρὰ τοῦ παν- τοῦτον βαλεῖν καὶ ποιῆσαι μετάνοιαν εἰς τὴν θείαν
ρ
καὶ ἱερὰν τούτων σύνοδον καὶ συγγνώμην καὶ συγχώρησιν καὶ συμπάθειαν αἰτήσασθαι, ὅπερ δῆτα καὶ
ἐποίησεν, εὐβουλίας καὶ συγχωρήσεως παρ' αὐτῶν
ἀξιωθεὶς, ἄνευ μέντοι τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου
Σουγδαίας. Ο δὲ παναγιώτατος ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰ
κουμενικός πατριάρχης, ἃ καὶ πρότερον πολλάκις καὶ
διαφόρως ἐξεῖπε καὶ συνοδικῶς διηγήσατο, τούτοις
στοιχήσας καὶ ἐπιβεβαιῶν τὰ τοιαῦτα, ούτωσὶ ἀπεφήνατο κατὰ πάντα τῆς προτέρας εξεχόμενα δια
νοίας. Η μετριότης ἡμῶν, κρίμασι θειοτέροις εἰς
τὸν πατριαρχικὸν ἀναχθεῖσα, θρόνον καὶ τὸ κατα
πιστευθὲν αὐτῇ ποίμνιον κανονικῶς ποιμαίνειν
προελομένη, τό γε εἰς αὐτὴν ἔχον, περὶ πλείστου
ἐποιήσατο, διόρθωσιν πρῶτον μὲν γενέσθαι τῆς
δεδεγμένων πνευματικῶν ἀνδρῶν, ὥστε εἶναι τού
τους ἀνεπιλήπτους παντὶ τρόπῳ καὶ προκεῖσθαι εἰς
καλὸν μίμημα καὶ ὠφέλειαν τοῦ λαοῦ, ἔπειτα τῆς
τῶν ἱερέων εὐταξίας καὶ κοσμιότητος, ὡς ἂν διά
γοιεν οὗτοι κατὰ τὸν ἀνήκοντα τούτοις ἐκ τῶν
ἱερῶν καὶ θείων κανόνων τρόπον θεοφιλῶς ἅμα καὶ
εὐλαβῶς, ἀπέχεσθαί τε καὶ καπηλείων καὶ πάσης
ἄλλης φαύλης διαγωγής, μάλιστα δὲ τηρεῖν ἀκριβῶς, μὴ γίνεσθαι τοιαῦτα ἀθέμιτα συνοικέσια, ἅπερ
κακῶς ἐπεισέφρησαν τῇ σεμνῇ τῶν Χριστιανῶν
πολιτείᾳ ἐκ τοῦ μὴ μετὰ ἐρεύνης καὶ ἐξετάσεως καὶ
ἐμβριθείας καὶ ἀναστέλλεσθαι καὶ ἀναχαιτίζεσθαι
παρὰ τῶν τὴν διεξαγωγὴν τούτων ἐπιτετραμμένων,
οὗ χάριν καὶ τούτους μὲν συνοδικῶς ἐπεξήλθομεν,
εἰς ἐκκοπὴν δὲ καὶ συντήρησιν τῶν τοιούτων ἐξάρχους ἐγκατεστήσαμεν ἀπὸ τῶν εὐλαβῶν ἱερέων,
ὅσοι τῷ τότε ἐκρίθησαν τῶν ἄλλων προέχοντες,
καθὼς πλατυκώτερον ἐν τοῖς ἱεροῖς κωδικίοις
κατεστρώθησαν ταῦτα, εἰ καί τινες, τοῖς κακοῖς
συνηγοροῦντες καὶ ἐπιχαίροντες, τὰ πλείω τούτων
παρυφείλοντο καὶ μαχαίρᾳ ἀπέτεμον ἀναιδώς ἅμα
καὶ τολμηρῶς ἀπὸ τοῦ τοιούτου κωδικίου· προσέτι
γε μὴν ἐπετιμήσαμεν καὶ εἰσηγησάμεθα μετ' αὐστη
ρίας πνευματικῆς δι' ἑτέρου γράμματος τοῦ πρὸς
τοὺς αὐτοὺς ἐξάρχους τοῖς ἀθέμιτον ἔχουσι γάμον
τελέως ἀποσχέσθαι αὐτοῦ, ἐπανατεινάμενοι καὶ κατὰ
τῶν τολμώντων ταῦτα ἱερωμένων καθαίρεσιν ἔνδικον, ἀλλὰ καὶ τὴν εἰσκωμάσασαν γοητείαν καὶ τὰ
αγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πα
τριάρχου, καὶ τῆς θείας καὶ ἱερᾶς συνόδου, οὐδέν
μοι δοκεί παρρησιάζεσθαι ταῦτα, καὶ προστρίβεσθαι
ἐντεῦθεν μέμψιν τῇ συνόδῳ, ὡς οὐ τελείως διελύθη
σαν, ἀλλὰ φροντίζειν μόνον τὸν παναγιώτατον ἡμῶν
δεσπότην, τὸν οἰκουμενικὸν πατριάρχην, τῆς προσ
ηκούσης διορθώσεως, ὥσπερ δῆτα καὶ ἐποίησε καὶ
ποιεῖ, Χριστοῦ χάριτι· στέργω δὲ καὶ τὴν ὑπὲρ τοῦ
ἱερέως τοῦ Μαχητρίου γενομένην συνοδικήν συγχώρησιν, πλὴν καθὼς ὁ δεσπότης ὁ Βρύσεως έγνωμά
τευσεν. Ο Κελτζηνῆς εἶπεν, ὅτι Συμφωνώ κατά
πάντα τῷ δεσπότῃ τῷ Βρύσεως, καὶ στέργω τὰ ὑπὲ
τούτου γνωματευθέντα κατὰ τῶν ἀθεμιτογαμιῶν,
ἀλλὰ δὴ καὶ ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου. Ο Σου
δαίας εἶπεν, ὅτι Στέργω τοὺς θείους καὶ ἱερούς και πολιτείας καὶ ἀναστροφῆς τῶν τὰς ἐξαγορείας ἀνανόνας, λέγοντας κατά τούτων, καὶ πλέον οὐδέν. Ὁ Ρωσίου εἶπε· Στέργω κατὰ πάντα εἰς ὅσα ἐγνωμάτευσαν
ἀνωτέρω οἱ ἀδελφοί μου, οἱ ἀρχιερεῖς, κατὰ τῶν ἀθε
μιτογαμιῶν, ἀλλὰ δὴ καὶ ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου. Ο Μηδείας εἶπεν, ὅτι Ταῦτα τὰ ἀθέμιτα ἔργα
ἐγένοντο, παρ' ὧν ἄρα καὶ ἐγένοντο, παρὰ τὸ εἰκὸς,
ἔλαβον δὲ τὴν δυνατὴν καὶ προσήκουσαν διόρθωσιν
παρὰ τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκου
μενικοῦ πατριάρχου, καὶ ὀφείλει, ἵνα ἀναστέλλωνται
ταῦτα καὶ εἰς τὸ ἑξῆς, ὡς παράνομα, κατὰ τὸν δυνατόν τρόπον τῇ τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίᾳ· στέργω δὲ καὶ
τὴν ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου συνοδικήν συγχώρησιν, καθὼς καὶ οἱ ἕτεροι ἀρχιερεῖς. Ο Εξαμί
λων συνεφώνησε τοῖς ἀνωτέρω πᾶσι κατὰ πάντα.
Ο υποψήφιος Θεσσαλονίκης εἶπεν, ὅτι τὰ περὶ τῶν
τετραγαμιῶν καὶ τῶν λοιπῶν ἀθεμιτογαμιῶν ἐπεξεδικήθησαν, ὡς λέγετε, ψυχικῶς ἅμα καὶ πνευματι
κῶς ἐν Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ, λείπεται δὲ ἐπεκδικηθῆναι
ταῦτα καὶ σωματικῶς διὰ πλείονα τὸν σωφρονισμὸν
καὶ τὴν τούτων ἐκκοπήν. Τούτων δὲ πάντων οὕτω
γνωματευσάντων, ὁ ἁγιώτατος δεσπότης καὶ παν
τριάρχης Ιεροσολύμων εἶπεν, ὅτι Ἐπεὶ, ὡς ἀνέμαθεν ἀκριβῶς, τὰ ἐπεισφρήσαντα ταῦτα ἀθέμιτα καὶ
παράνομα συνοικέσια παρὰ πᾶσαν βούλησιν καὶ
γνώμην τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ διεκδικήθησαν παρὰ
τοῦ παναγιωτάτου δεσπότου καὶ ἀδελφοῦ μου, τοῦ
οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, κανονικῶς διά τε τῶν
προβάντων συνοδικῶν παρ' αὐτοῦ τόμων καὶ ἀλλο
τρόπως, οὐ δίκαιόν ἐστι κινεῖσθαι καὶ πολυπραγμο- ταύτης αἰσχρὰ ἔργα σπουδάσαντες, ὡς οἷόν τε,
νεύεσθαι ταῦτα ἐπὶ τοῦ μέσου καὶ ἐπιφύεσθαι διὰ
τοῦτο σκάνδαλα καὶ ὀχλήσεις, ὥσπερ ἂν εἰ ἐπράττετο ταῦτα κατὰ γνώμην τῆς Ἐκκλησίας, ἀλλ᾽ ἵνα
ἀναστέλλωνται καὶ ἀναχαιτίζωνται καὶ αὖθις καὶ
ἐπιτιμῶνται παρὰ τοῦ αὐτοῦ παναγιωτάτου δεσπό
του, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, τηρουμένης ἐν τῇ
Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ καὶ μενούσης πάσης εἰρήνης καὶ
ὁμονοίας· περὶ δὲ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου εἶπεν,
ὅτι οὐ δίκαιόν ἐστιν, ὅπερ ἔστερξε πρὸ ὀλίγου ή
σύνοδος μετὰ τοῦ παναγιωτάτου δεσπότου, τοῦ οἰ
κουμενικοῦ πατριάρχου, νῦν ἀνατραπῆναι, ἀλλὰ
στέργεσθαι κατὰ πάντα τὸ προγεγονὸς γράμμα ὑπὲρ
τῆς ἀθωώσεως ἱερέως τοῦ Μαχητρίου, καθὼς καὶ οἱ
αρχιερεῖς περὶ τούτου ἀπεφήναντο· εἶτα προέτρεψε
ἀνεστείλαμεν, Χριστοῦ χάριτι, καθὼς εἴρηται καὶ
τοῦτο διεξοδικωτέρως, ἐν τοῖς αὐτοῖς κωδικίοις.
Μετὰ μέντοι τὸ ἐπανελθεῖν ἡμᾶς εἰς τὴν ἐκκλησίαν,
ἧς ἐξηλάθημεν, ὡς ἴσασιν ἅπαντες, πλείονος φρον
τίσαντες τῆς εἰς ταῦτα ἀσφαλείας καὶ διορθώσεως,
ἐπεὶ ἀπό τινων ἱερέων παρὰ τὸ προσῆκον αὐτοῖς
σχήμα πολιτευομένων συμβαίνουσιν Ἐπιφύεσθαι αἱ
τριγαμία:, αἱ τετραγαμίαι καὶ τὰ ἀθέμιτα πάντα
συνοικέσια, τῷ δοκεῖν ταῦτα συναπτόντων, ἅπερ
μᾶλλον τῇ ἀληθείᾳ εἰσὶν ἀσύναπτα καὶ ἐπιτετιμημέ
να, παρὰ τοὺς θεσμούς τῆς Ἐκκλησίας προβαίνοντα,
ἐξεθέμεθα ἐν τοῖς αὐτοῖς κωδικίοις ἔγγραφον ἑτέραν
ἀσφάλειαν ἐπὶ τῷ ἀπέχεσθαι τούτων ἁπάντων καὶ
μὴ ἐν καπηλείοις εἰσέρχεσθαι, υπογραψάντων τηνι
Part XXXVIIIPars XXXVIII
col. 1373–1374page 189 of 238
PG 152:1373+ Πράξις τῆς Ρωσίας καὶ τοῦ μητροπολίτου Λιτο βῶν. καῦτα καὶ πάντων τῶν ἐν τῇ θεοδοξάστῳ καὶ θεομε γαλύντῳ Κωνσταντινουπόλει ιερωμένων εἰς φυλακὴν τῶν ἱερῶν καὶ θείων κανόνων καὶ ἀναίρεσιν καὶ και τάλυσιν τῶν τοιούτων ἀτοπημάτων, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ εἴπερ ἐτολμήθη καὶ αὖθις τοιοῦτον ἀθέμιτον συνοικέσιον, παρὰ πᾶσαν βούλησιν τῆς Ἐκκλησίας, ἐπε τιμήθη μὲν, ὡς εἰκὸς, παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος, δέεται δὲ εἰς τὸ διασπασθῆναι καὶ βασιλικῆς ἰσχύος καὶ δυνάμεως. Οὕτως οὖν τῆς ἡμῶν μετριότητος ἐπισπευδούσης εἰς ταῦτα καὶ κατὰ τῶν ἀθεμίτων πράξεων ὅλῃ προθυμία χωρούσης ψυχῆς καὶ κοινῇ καὶ ἰδίᾳ τὴν διόρθωσιν ἐγγράφως τε καὶ ἀγράφως πραγματευομένης, οὐ συνορᾷν ἔχομεν, ὅπως διὰ ταῦτα προεκομίσθη τὸ τοιοῦτον κατάστιχον εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα, τὴν μάλιστα πάντων, Θεοῦ συν αιρομένου, ὑπὲρ τῆς αὐθεντίας τῶν ἱερῶν κανόνων ἀγωνιζομένην τε καὶ σπουδάζουσαν· εἰ δέ τις εἴποι ὅτι διὰ τὸ ἀποταχθῆναι σεπτῷ προστάγματι τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, τὴν τούτων γενέσθαι ἀνάπτυξιν τε καὶ ζήτησιν, ἦν ἀναγκαῖον προκομισθῆναι ταῦτα ἐπὶ τοῦ μέσου, φαμὲν πρὸς αὐτὸν, ὡς εἰ μὲν οὐκ ἔφθασε πολλάκις καὶ διαφόρως προβῆναι καὶ γενέσθαι ἐξέτασιν συνοδικὴν παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ ἀναστολὴν τὴν προσήκουσαν καὶ ἐκδίκησιν ἐπὶ τούτοις καὶ πρότερον, ὡς ἱκανῶς ἀποδέδειχται, καὶ νῦν ἤδη εἶχε χώραν ὁ διὰ τοῦ τοιούτου καταστίχου κινούμενος λόγος, δι' δ καὶ τὰ σκάνδαλα γέγονε πρὸ ὀλίγου. Ἐπεὶ δὲ τοσούτου ἀγῶνος παρ' ἡμῶν μετὰ τῶν τοιούτων ἀθεμίτων Εργων γεγονότος καὶ ἀξίας καὶ ἐγχωρούσης τῆς ἐπεξελεύσεως γενομένης καὶ τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ ἐν οὐδενὶ καιρῷ καὶ πράγματι τοσαύτην γνώμην καὶ κοινωνίαν καὶ βούλησιν εἰς ταῦτα ἐχούσης, μᾶλλον μὲν οὖν ἀποτρεπομένης ταῦτα καθάπαξ καὶ ἐπιτίμησιν τῶν τοιούτων επανατεινομένης, οὐκ ἀναγκαία φαίνεται οὐδὲ συμβαίνουσα τῇ τῆς Ἐκ κλησίας ὁμονοίᾳ ἡ τούτων ζήτησις καὶ πολλή έρευ να, ὡς ταύτης δὴ τῆς Ἐκκλησίας προθυμουμένης ἀεὶ τὰ τοιαῦτα ἐκκύπτειν καὶ ἀναστέλλειν, ὡς ἀθέμιτα καὶ παράνομα· τὸ γὰρ παρρησιάζεσθαι ταῦτα καὶ ἀεὶ παρεισάγεσθαι, λαβόντα, καθ᾽ ἂν εἴρηται τρόπον, τὴν θεραπείαν, καὶ μὴ συγχωρούμενα γίνεσθαι καὶ προβαίνειν, ἀλλὰ καθάπαξ ἀνα στελλόμενα οὐ μόνον ταραχὴν ἐπεγείρει, ἀλλὰ καὶ μῶμον καὶ ὕβριν τῇ Ἐκκλησίᾳ προστρίβει Θεοῦ, κατὰ τὰς ἐξενηνεγμένας γνώμας τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων, ἔτι γε μὴν καὶ τοῦ ἁγιωτάτου δεσπότου καὶ ἀδελφοῦ μου, τοῦ πατριάρχου Ἱεροσολύμων. Οἷς κατὰ πάντα στοιχοῦσα καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν τὴν παροῦσαν ἤδη ἀπόφασιν ἐποιήσατο, στέργουσα καὶ ἦν ἐποιήσατο συνοδικῶς ὑπὸ συμπαθεία; συγ χώρησιν ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου. Θεὸς δὲ ἄνωθεν ἐπιβραβεύσειε τῇ Ἐκκλησίᾳ αὐτοῦ εἰρήνην ἐν παντὶ καὶ ὁμόνοιαν πνευματικὴν, τῶν σκανδάλων πάντων γεγονότων ἐκ μέσου, καθὼς ἀεὶ ἐπευ χόμεθα. † Ἡ ἁγία τοῦ Θεοῦ καθολικὴ καὶ ἀποστολική Εκκλησία ἄνωθεν ἐξ ἀρχῆς τῇ δοθείσῃ αὐτῇ, Χριστοῦ χάριτι, αηττήτῳ ἰσχύϊ τε καὶ δυνάμει συν ήθως ἔχουσα ἐπὶ τὸ λυσιτελέστερον πάντα διοικη νομεῖσθαι, τοῦτο δὴ καὶ ποιεῖ· οὐχ ἧττον δ' ἐνδείκνυται τὴν φροντίδα ταύτης καὶ ἐπιμέλειαν ὑπὲρ τῶν ἑκασταχοῦ εὑρισκομένων πασῶν ἁγιωτάτων ἐκκλησιῶν, ὅπως ἂν οὗται κατὰ τὴν τοῦ Κυρίου νόμον καλῶς διοικοῖντο καὶ διεξάγοιντο· φθάνει τοιγαροῦν πρό τινος ήδη καιροῦ ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Κυέδου καὶ πάσης Ρωσίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύ ματι ἀγαπητὸς ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργός, ο κῦρ Αλέξιος, ἐπίσκοπος ἐν τῷ τότε Βολοδιμοίρου, τὸν βίον ἀπολιπόντος τοῦ ἱερω τάτου μητροπολίτου Ρωσίας, κῦρ Θεογνώστου ἐκείνου, παραγενόμενος ἐνταῦθα εἰς τὴν καθ' ἡμᾶς θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον, ὅστις καὶ μαρτυρηθείς παρά τε τοῦ διαληφθέντος ιερωτάτου μητροπολίτου καὶ παρὰ τῶν εὐγενεστάτων ῥηγῶν τῆς Ρωσίας. ἀντιποιεῖσθαι ἀρετῆς καὶ εὐλαβείας, καὶ κριθεὶς ἄξιος, μετετέθη καὶ ἀποκατέστη κατὰ τὴν ἄνωθεν ἐπικρατήσασαν τάξιν τε καὶ συνήθειαν γνήσιος ἀρχιερεὺς Κυέδου καὶ πάσης Ρωσίας, καὶ δι' ἐπι μελείας πολλῆς ποιεῖσθαι κατὰ τὴν τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων ἀκρίβειαν ποιμαίνειν καλῶς καὶ κατὰ τὸν προσήκοντα λόγον τὴν κατ' αὐτὸν ἁγιωτάτην ἐκκλησίαν, ἅτε δὴ πολυάνθρωπον οὖσαν καὶ πολλοὺς τοὺς πλησιοχώρους ἔχουσαν τοὺς μὴ πειθομένους τῇ καθολικῇ καὶ ἀποστολικῇ Ἐκκλησίᾳ. Τούτου οὖν τὸν τρόπον τοῦτον ἀναχθέντος καὶ ἀποκαταστάντος εἰς τέλειον μητροπολίτης Κιέβου καὶ πάσης Ρωσίας καὶ ἐκπεμφθέντος καλῶς, καταλαμβάνει μετὰ μι κρὸν καὶ ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Λιτβῶν, κύρ Ρωμανός, ἀγαπητὸς κατὰ Κύριον ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργὸς, καὶ χειροτονεῖται καὶ οὗτος μητροπολίτης Λιτβῶν, ὅστις καὶ εἰς τὴν δοθεῖσαν αὐτῷ ἐπαρχίαν ἐπαναστραφείς, πλειόνων ὅτι ἀντιποιούμενος, καὶ διὰ τοῦτο δι᾿ ὄχλου γινόμενος τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, τῷ κῦρ ᾿Αλεξίῳ, καὶ ταῖς ἀνήκουσι δι καίοις αὐτῷ, καὶ σκανδάλων μεταξὺ αὐτῶν μεσολαβησάντων, καταλαμβάνει ἐνταῦθα πρός τε τὸν ἐκ Θεοῦ κράτιστον καὶ ἅγιόν μου αὐτοκράτορα καὶ πρὸς τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ τὴν περὶ αὐτὴν θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον, ζητῶν, ἅπερ ἐβούλετο καὶ ἐπειρᾶτο κατέχειν, δι' & συνέβη καὶ τὸ μεταξὺ αὐτ τῶν σκάνδαλον· μετακλήτου τοίνυν γινομένου καὶ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Κιέβου καὶ πάσης Ῥωσίας, τοῦ κῦρ Αλεξίου, καὶ ἐνταῦθα ἐπιδεδημη κάτος εἰς τὴν θεοδόξαστον καὶ θεομεγάλυντον Κων σταντινούπολιν, καὶ πάντων τῶν εὑρισκομένων τηνικαῦτα ἱερωτάτων ἀρχιερέων ἐπὶ τὸ αὐτὸ συνελ θέντων καὶ ἱερᾶς συγκροτηθείσης συνόδου, προκατ θημένου τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αυτοκράτορος,
legatis, qui dijudicent dissensionem ortam inter
metropolitas Kioviæ et Lithuaniæ.
+ Πράξις τῆς Ρωσίας καὶ τοῦ μητροπολίτου Λιτο
βῶν.
καῦτα καὶ πάντων τῶν ἐν τῇ θεοδοξάστῳ καὶ θεομε- XXXVI. Synodus statuit de mittendis in Russiam
γαλύντῳ Κωνσταντινουπόλει ιερωμένων εἰς φυλακὴν
τῶν ἱερῶν καὶ θείων κανόνων καὶ ἀναίρεσιν καὶ και
τάλυσιν τῶν τοιούτων ἀτοπημάτων, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ
εἴπερ ἐτολμήθη καὶ αὖθις τοιοῦτον ἀθέμιτον συνοι
κέσιον, παρὰ πᾶσαν βούλησιν τῆς Ἐκκλησίας, ἐπετιμήθη μὲν, ὡς εἰκὸς, παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος,
δέεται δὲ εἰς τὸ διασπασθῆναι καὶ βασιλικῆς ἰσχύος
καὶ δυνάμεως. Οὕτως οὖν τῆς ἡμῶν μετριότητος
ἐπισπευδούσης εἰς ταῦτα καὶ κατὰ τῶν ἀθεμίτων
πράξεων ὅλῃ προθυμία χωρούσης ψυχῆς καὶ κοινῇ
καὶ ἰδίᾳ τὴν διόρθωσιν ἐγγράφως τε καὶ ἀγράφως
πραγματευομένης, οὐ συνορᾷν ἔχομεν, ὅπως διὰ
ταῦτα προεκομίσθη τὸ τοιοῦτον κατάστιχον εἰς τὴν
ἡμῶν μετριότητα, τὴν μάλιστα πάντων, Θεοῦ συναιρομένου, ὑπὲρ τῆς αὐθεντίας τῶν ἱερῶν κανόνων
ἀγωνιζομένην τε καὶ σπουδάζουσαν· εἰ δέ τις εἴποι
ὅτι διὰ τὸ ἀποταχθῆναι σεπτῷ προστάγματι τοῦ
κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, τὴν τούτων
γενέσθαι ἀνάπτυξιν τε καὶ ζήτησιν, ἦν ἀναγκαῖον
προκομισθῆναι ταῦτα ἐπὶ τοῦ μέσου, φαμὲν πρὸς
αὐτὸν, ὡς εἰ μὲν οὐκ ἔφθασε πολλάκις καὶ διαφόρως
προβῆναι καὶ γενέσθαι ἐξέτασιν συνοδικὴν παρὰ τῆς
ἡμῶν μετριότητος καὶ ἀναστολὴν τὴν προσήκουσαν
καὶ ἐκδίκησιν ἐπὶ τούτοις καὶ πρότερον, ὡς ἱκανῶς
ἀποδέδειχται, καὶ νῦν ἤδη εἶχε χώραν ὁ διὰ τοῦ
τοιούτου καταστίχου κινούμενος λόγος, δι' δ καὶ τὰ
σκάνδαλα γέγονε πρὸ ὀλίγου. Ἐπεὶ δὲ τοσούτου
ἀγῶνος παρ' ἡμῶν μετὰ τῶν τοιούτων ἀθεμίτων
Εργων γεγονότος καὶ ἀξίας καὶ ἐγχωρούσης τῆς
ἐπεξελεύσεως γενομένης καὶ τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ
ἐν οὐδενὶ καιρῷ καὶ πράγματι τοσαύτην γνώμην
καὶ κοινωνίαν καὶ βούλησιν εἰς ταῦτα ἐχούσης,
μᾶλλον μὲν οὖν ἀποτρεπομένης ταῦτα καθάπαξ καὶ
ἐπιτίμησιν τῶν τοιούτων επανατεινομένης, οὐκ
ἀναγκαία φαίνεται οὐδὲ συμβαίνουσα τῇ τῆς Ἐκκλησίας ὁμονοίᾳ ἡ τούτων ζήτησις καὶ πολλή έρευ
να, ὡς ταύτης δὴ τῆς Ἐκκλησίας προθυμουμένης
ἀεὶ τὰ τοιαῦτα ἐκκύπτειν καὶ ἀναστέλλειν, ὡς
ἀθέμιτα καὶ παράνομα· τὸ γὰρ παρρησιάζεσθαι
ταῦτα καὶ ἀεὶ παρεισάγεσθαι, λαβόντα, καθ᾽ ἂν
εἴρηται τρόπον, τὴν θεραπείαν, καὶ μὴ συγχωρούμενα γίνεσθαι καὶ προβαίνειν, ἀλλὰ καθάπαξ ἀναστελλόμενα οὐ μόνον ταραχὴν ἐπεγείρει, ἀλλὰ καὶ
μῶμον καὶ ὕβριν τῇ Ἐκκλησίᾳ προστρίβει Θεοῦ,
κατὰ τὰς ἐξενηνεγμένας γνώμας τῶν ἱερωτάτων
ἀρχιερέων, ἔτι γε μὴν καὶ τοῦ ἁγιωτάτου δεσπότου
καὶ ἀδελφοῦ μου, τοῦ πατριάρχου Ἱεροσολύμων.
Οἷς κατὰ πάντα στοιχοῦσα καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν
τὴν παροῦσαν ἤδη ἀπόφασιν ἐποιήσατο, στέργουσα
καὶ ἦν ἐποιήσατο συνοδικῶς ὑπὸ συμπαθεία; συγχώρησιν ὑπὲρ τοῦ ἱερέως τοῦ Μαχητρίου. Θεὸς δὲ
ἄνωθεν ἐπιβραβεύσειε τῇ Ἐκκλησίᾳ αὐτοῦ εἰρήνην
ἐν παντὶ καὶ ὁμόνοιαν πνευματικὴν, τῶν σκανδά
λων πάντων γεγονότων ἐκ μέσου, καθὼς ἀεὶ ἐπευχόμεθα.
† Ἡ ἁγία τοῦ Θεοῦ καθολικὴ καὶ ἀποστολική
Εκκλησία ἄνωθεν ἐξ ἀρχῆς τῇ δοθείσῃ αὐτῇ,
Χριστοῦ χάριτι, αηττήτῳ ἰσχύϊ τε καὶ δυνάμει συν
ήθως ἔχουσα ἐπὶ τὸ λυσιτελέστερον πάντα διοικη
νομεῖσθαι, τοῦτο δὴ καὶ ποιεῖ· οὐχ ἧττον δ' ἐνδεί
κνυται τὴν φροντίδα ταύτης καὶ ἐπιμέλειαν ὑπὲρ
τῶν ἑκασταχοῦ εὑρισκομένων πασῶν ἁγιωτάτων
ἐκκλησιῶν, ὅπως ἂν οὗται κατὰ τὴν τοῦ Κυρίου
νόμον καλῶς διοικοῖντο καὶ διεξάγοιντο· φθάνει
τοιγαροῦν πρό τινος ήδη καιροῦ ὁ ἱερώτατος μητρο
πολίτης Κυέδου καὶ πάσης Ρωσίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύ
ματι ἀγαπητὸς ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ
συλλειτουργός, ο κῦρ Αλέξιος, ἐπίσκοπος ἐν τῷ
τότε Βολοδιμοίρου, τὸν βίον ἀπολιπόντος τοῦ ἱερω
τάτου μητροπολίτου Ρωσίας, κῦρ Θεογνώστου
ἐκείνου, παραγενόμενος ἐνταῦθα εἰς τὴν καθ' ἡμᾶς
θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον, ὅστις καὶ μαρτυρηθείς
παρά τε τοῦ διαληφθέντος ιερωτάτου μητροπολίτου
καὶ παρὰ τῶν εὐγενεστάτων ῥηγῶν τῆς Ρωσίας.
ἀντιποιεῖσθαι ἀρετῆς καὶ εὐλαβείας, καὶ κριθεὶς
ἄξιος, μετετέθη καὶ ἀποκατέστη κατὰ τὴν ἄνωθεν
ἐπικρατήσασαν τάξιν τε καὶ συνήθειαν γνήσιος
ἀρχιερεὺς Κυέδου καὶ πάσης Ρωσίας, καὶ δι' ἐπιμελείας πολλῆς ποιεῖσθαι κατὰ τὴν τῶν θείων καὶ
ἱερῶν κανόνων ἀκρίβειαν ποιμαίνειν καλῶς καὶ κατὰ
τὸν προσήκοντα λόγον τὴν κατ' αὐτὸν ἁγιωτάτην
ἐκκλησίαν, ἅτε δὴ πολυάνθρωπον οὖσαν καὶ πολλοὺς
τοὺς πλησιοχώρους ἔχουσαν τοὺς μὴ πειθομένους τῇ
καθολικῇ καὶ ἀποστολικῇ Ἐκκλησίᾳ. Τούτου οὖν τὸν
τρόπον τοῦτον ἀναχθέντος καὶ ἀποκαταστάντος εἰς
τέλειον μητροπολίτης Κιέβου καὶ πάσης Ρωσίας
καὶ ἐκπεμφθέντος καλῶς, καταλαμβάνει μετὰ μι
κρὸν καὶ ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Λιτβῶν, κύρ
Ρωμανός, ἀγαπητὸς κατὰ Κύριον ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν
μετριότητος καὶ συλλειτουργὸς, καὶ χειροτονεῖται
καὶ οὗτος μητροπολίτης Λιτβῶν, ὅστις καὶ εἰς τὴν
δοθεῖσαν αὐτῷ ἐπαρχίαν ἐπαναστραφείς, πλειόνων
ὅτι ἀντιποιούμενος, καὶ διὰ τοῦτο δι᾿ ὄχλου γινόμενος τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Κυέβου καὶ πάσης
Ρωσίας, τῷ κῦρ ᾿Αλεξίῳ, καὶ ταῖς ἀνήκουσι δι
καίοις αὐτῷ, καὶ σκανδάλων μεταξὺ αὐτῶν μεσολαβησάντων, καταλαμβάνει ἐνταῦθα πρός τε τὸν ἐκ
Θεοῦ κράτιστον καὶ ἅγιόν μου αὐτοκράτορα καὶ
πρὸς τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ τὴν περὶ αὐτὴν
θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον, ζητῶν, ἅπερ ἐβούλετο καὶ
ἐπειρᾶτο κατέχειν, δι' & συνέβη καὶ τὸ μεταξὺ αὐτ
τῶν σκάνδαλον· μετακλήτου τοίνυν γινομένου καὶ
τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Κιέβου καὶ πάσης
Ῥωσίας, τοῦ κῦρ Αλεξίου, καὶ ἐνταῦθα ἐπιδεδημη
κάτος εἰς τὴν θεοδόξαστον καὶ θεομεγάλυντον Κων
σταντινούπολιν, καὶ πάντων τῶν εὑρισκομένων
τηνικαῦτα ἱερωτάτων ἀρχιερέων ἐπὶ τὸ αὐτὸ συνελ
θέντων καὶ ἱερᾶς συγκροτηθείσης συνόδου, προκατ
θημένου τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αυτοκράτορος,
col. 1375–1376page 190 of 238
PG 152:1375πολλῆς ἐξετάσεως γενομένης χάριν τῶν παρ' ἀμφοδὲ ἱερώτατος μητροπολίτης, κῦρ Ρωμανός, οὐ μό τέρων τούτων τῶν ἀρχιερέων κινηθέντων λόγων, προηγουμένως μὲν ἐτάχθη εἶναι καὶ εὑρίσκεσθαί ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης κῦρ 'Αλέξιος, ὥσπερ ἐχειροτονήθη τὴν ἀρχὴν Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας κατὰ τὴν ἄνωθεν ἐπικρατήσασαν συνήθειαν· περὶ μέντοι τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου κῦρ Ῥωμανοῦ, ὡς χειροτονηθέντα καὶ αὐτὸν Λιτβῶν, διωρίσατο δ κράτιστος καὶ ἁγιός μου αὐτοκράτωρ συγκαταβάσεως λόγῳ καὶ ἅμα διὰ τὴν ἀνενοχλησίαν καὶ εἰρή νὴν τοῦ ἐκεῖσε τόπου ἔχειν σὺν ταῖς οἴσαις τῇ τῶν Λιτβῶν ἐπαρχίᾳ δυσὶν ἐπισκοπαῖς, τὸ Πωλότζικον καὶ τὸ Τούροβον μετὰ καὶ τοῦ Νοβογραδοπουλίου, τοῦ καθίσματος τοῦ μητροπολίτου, καὶ τὰς τῆς μικρᾶς Ρωσίας ἐπισκοπάς, ὅπερ διέγνω καὶ ἀπο φήνατο ἡ μετριότης ἡμῶν, ἀλλὰ δὴ καὶ ἡ περὶ αὐτὴν θεία καὶ ἱερὰ σύνοδος, ἔχειν τὸ στέργον καὶ βέβαιον κατὰ τὴν ἐπὶ τούτῳ ἐπίκρισιν καὶ εὐνομίαν τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, προμήθειαν ποιησαμένη καὶ αὐτὴ τοῦ τοιούτου ἱερωτάτου μητροπολίτου Λιτσῶν, κῦρ 'Ρωμανοῦ, προβάσης καὶ ἑτέρας συνοδικῆς πράξεως, ὡς ἂν ὁ μὲν ἱερώ τατος μητροπολίτης Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, κῦρ 'Αλέξιο;, ἐπιλάβηται καὶ κατάσχῃ πᾶσαν τὴν ὑπ' αὐτὸν ἐνορίαν μετὰ καὶ τῶν ἐν αὐτῇ ἐπισκο τῶν ἀνενοχλήτως παντάπασιν καὶ ἀδιασείστως, καὶ οὐδὲν εὑρίσκῃ παρὰ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολί του Λιτβῶν, κῦρ Ῥωμανοῦ, ἐπὶ τῇ κατοχῇ καὶ διεξαγωγῇ καὶ διοικήσει τῆς εἰρημένης ἐνορίας τῆς μητροπόλεως Κυέδου μετὰ πασῶν τῶν ἐπισκοπῶν αὐτοῦ τὴν τυχούσαν καταδυναστείαν ἢ ἐπήρειαν, ἀρκουμένου τοῦ τοιούτου ἱερωτάτου μητροπολίτου Λιτβῶν, κῦρ Ῥωμανοῦ, εἰς ὅπερ αὐτῷ ἐδόθη συνο δικῇ διαγνώσει ενώπιον τῆς ἡμῶν μετριότητος ὕστερον, ὡς δεδήλωται, εμπεδωθείσης τῆς τοιαύτης πράξεως τῇ ἐκ τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων ἐπηρ τημένη καταδίκη τοῖς ἀνατρέπουσι τούτους, ὡς ἂν ὅστις ἐξ ἀμφοτέρων μὴ ἐφησυχάζη, αρκούμενος τῷ οἰκείῳ δικαίῳ, καὶ εἰρήνην ἔχῃ εἰς ἑαυτὸν, ὡς ὁ τοῦ Κυρίου βούλεται νόμος καὶ τὸ ἐπάγγελμα, καὶ καθώς ἐστι μάλιστα ὀφειλόμενον τοῖς πνευματικὴν προστασίαν λαχοῦσι, μετὰ τὴν τοιαύτην συνοδικὴν διάγνωσιν πρᾶξίν τε και κατάστασιν, ἀλλὰ χωρήσῃ εἰς ἀθέτησιν όπωσούν ταύτης, καὶ τολμήσῃ παρὰ τὴν ἐνορίαν αὐτοῦ διαπράξασθαί τι ἀρχιερατικὸν ἢ ἱερατικὸν ἢ ἐκκλησιαστικὸν ὅλως ἐπὶ ἀνατροπῇ τῆς ἐκκλησιαστικῆς καταστάσεως, ὡς ἐντεῦθεν παρεισαχθῆναι πάλιν σκάνδαλα καὶ ὀχλήσεις, ο τοιοῦτος ἀξίαν ὑποστήσεται την κανονική τιμωρίαν καὶ ἐπεξέλευσιν παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ τῆς περὶ αὐτὴν θεία; καὶ ἱερᾶς συνόδου, ὡς ἀθετητής καὶ ἐναντία φρονῶν τῇ ἁγίᾳ τοῦ Χριστοῦ καθολικῇ καὶ ἀποστολικῇ Ἐκκλησίᾳ, καὶ βουλόμενος ἐντεῦθεν σύγχυσιν καὶ ταραχὴν καὶ φθορὰν προξενεῖν τῷ τῶν Ρώσων Χριστιανικῷ γένει. Αλλά τούτων οὕτω γενομένων καὶ ἀποκαταστάντων, ὃν εἴρηται τρόπον, ὁ μὲν ἱερώτατος μητροπολίτης Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ὁ κῦρ Αλέξιος, εὑρίσκεται κατὰ πάντα πειθόμενος τοῖς διαγνωσθείσι συνοδικῶς, ὁ νον ἐξερχόμενος τῶν ἐνταῦθα ἠθέλησε λαβεῖν γράμ ματα τῆς ἡμῶν μετριότητος εἰς πίστωσιν καὶ ἀσφά λειαν τῶν οὕτως ἀποφανθέντων, οὔτε τὴν ὀφειλομέν νην ὑποταγὴν ἐνδείξασθαι εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα, ἀλλ᾽ ἀπιὼν ᾤχετο εἰς τὴν λαχοῦσαν αὐτὸν, κἀκεῖσε παραγενόμενος, ὡς ἀνηνέχθη τῇ ἡμῶν μετριότητι, πολλὰ τῶν ἀκανονίστων ειργάσατο· ἀπελθὼν γὰρ εἰς τὸ Κύεβον ἀμετόχως ἱερούργησεν ἐν αὐτῷ καὶ χειροτονίας διεπράξατο, καὶ ἑαυτὸν Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας καθολικὸν μητροπολίτην ἀδεῶς ὀνο μάζει, ὅπερ προεξένησε σύγχυσιν καὶ ταραχὴν τῇ ἐπαρχίᾳ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, καὶ παρεκίνησε καὶ τὸν αὐθέντην Λιτβῶν κατὰ τῶν Χριστιανῶν κατεξαναστῆναι καὶ οὐκ ὀλίγην φθορὰν καὶ χύσεις αἱμάτων ἐργάσασθαι, ἅπερ ἔδειξαν ἀκριβέστερον οἱ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, κῦρ Αλεξίου, αποκρισιάριοι, καταλαβόντες ἐνταῦθα καὶ ἐξ ἄλλων μὲν πολλῶν, μάλιστα δὲ καὶ ἀφ᾽ ὧν διεκόμισαν γραμμάτων τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου, κῦρ 'Ρω μανοῦ, ὑπερ ὧν καὶ ὥσπερ ἐγκαυχώμενοι· οἱ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Λιτβῶν ἄνθρωποι, πρότερον καταλαβόντες ἐνταῦθα, διεκήρυττον, ὡς τοσοῦ τον ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης κῦρ Ρωμανός ἐστιν ἰσχυρὸς καὶ δύναται τὴν ἐπαρχίαν ἅπασαν τῆς μη τροπόλεως ἔχειν Ρωσίας, ὅτι καὶ εἰς τὸ Κύεδον ἀπῆλθε καὶ ἐλειτούργησε, καὶ ἐπισκοπάς πολλὰς προσελάβετο, καὶ τὸν αὐθέντην Λιτβῶν κατὰ τοῦ κῦρ Αλεξίου διήγειρε, καὶ πάντα ἔξεστιν ἐκείνῳ ποιεῖν ἀδεῶς, δύναμιν οὐ μικρὰν ἔχοντι, εἰς τοῦτο παρακινοῦσαν τὸν αὐθέντην Λιτβῶν· διὰ γοῦν τὴν τοιαύτην (κατάστασιν) ἐπισφαλῆ παντάπασιν οὖσαν καὶ ἔξω τῆς τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων διαταγής καὶ ἅμα διὰ τὸ μὴ προβαίνειν κατὰ τοῦ Χριστιανικοῦ τῆς Ρωσίας γένους φόνους καὶ συγχύσεις καὶ μάχας καὶ ταραχάς, ὡς λέγεται, ἅπερ ἐστὶ τοῖς ἔθνεσιν ἴδια τοῖς μὴ φόβον ἐν ἑαυτοῖς ἔχουσι τοῦ Θεοῦ, καὶ οὐ τοῖς ἀρχιερεῦσι, καὶ πρῶτον μὲν ἐγγράφως παρεκελεύσατο πρὸς αὐτὸν δὴ τὸν κῦρ 'Ρωμα τὸν ἡ μετριότης ἡμῶν, εἰσηγουμένη τούτῳ, ὡς ἂν ἀποστῇ τῶν τοιούτων ἀκανονίστων πράξεων, ὡς ἐγράψαμεν, στέργειν ἀπαραβάτως τὰ διεγνωσμένα συνοδικῶς καὶ μὴ περαιτέρω τούτων προβαίνειν καὶ κατὰ τοῦ κῦρ Αλεξίου κατεξανίστασθαι, καὶ τὴν μείζονα ἐπισκοπὴν τῆς Ρωσίας, τοῦ Μπριανί σκου, ιδιοποιήσατο, ἀνήκουσαν τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτῃ Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, τῷ κῦρ ᾿Αλεξίῳ, ἀφ' οὗ δηλονότι ὑφορῶνται καὶ ἔτι μείζονα τὰ κακὰ προχωρήσειν καὶ καθολική τις φθορά καὶ καινοτομία τῶν ἐκκλησιαστικῶν πραγμάτων ἐν τῇ ὅλῃ ἐπαρχίᾳ τῆς Ρωσίας· ἡ μετριότης ἡμῶν, ἐν εἴρηται τρόπον, κηδομένη καὶ φροντίζουσα, Χριστοῦ χάριτι, τῆς εἰρήνης καὶ ὁμονοίας τοῦ τῆς ἐκκλησίας όλου πληρώματος, ὀφείλοντο; ἓν σῶμα εἶναι, καὶ συνδεῖσθαι τῷ τῆς ἀγάπης ἀῤῥήκτῳ δεσμῷ καὶ ἔχειν ἐντεῦθεν τὸν ἀκρογωνιαίον λίθον Χριστὸν κεφαλὴν, ἅμα δὲ ἀναχαιτίσαι πειρωμένη καὶ τὰ μεσολαβήσαντα σκάνδαλα μεταξὺ τῶν δύο ἀρχιερέων,
CALLISTI ET PHILOTHES CP. PATRIARCH.
πολλῆς ἐξετάσεως γενομένης χάριν τῶν παρ' ἀμφο- δὲ ἱερώτατος μητροπολίτης, κῦρ Ρωμανός, οὐ μό
τέρων τούτων τῶν ἀρχιερέων κινηθέντων λόγων,
προηγουμένως μὲν ἐτάχθη εἶναι καὶ εὑρίσκεσθαί ὁ
ἱερώτατος μητροπολίτης κῦρ 'Αλέξιος, ὥσπερ έχειροτονήθη τὴν ἀρχὴν Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας
κατὰ τὴν ἄνωθεν ἐπικρατήσασαν συνήθειαν· περὶ
μέντοι τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου κῦρ Ῥωμανοῦ,
ὡς χειροτονηθέντα καὶ αὐτὸν Λιτβῶν, διωρίσατο δ
κράτιστος καὶ ἁγιός μου αὐτοκράτωρ συγκαταβάσεως λόγῳ καὶ ἅμα διὰ τὴν ἀνενοχλησίαν καὶ εἰρήνὴν τοῦ ἐκεῖσε τόπου ἔχειν σὺν ταῖς οἴσαις τῇ τῶν
Λιτβῶν ἐπαρχίᾳ δυσὶν ἐπισκοπαῖς, τὸ Πωλότζικον
καὶ τὸ Τούροβον μετὰ καὶ τοῦ Νοβογραδοπουλίου,
τοῦ καθίσματος τοῦ μητροπολίτου, καὶ τὰς τῆς
μικρᾶς Ρωσίας ἐπισκοπάς, ὅπερ διέγνω καὶ ἀποφήνατο ἡ μετριότης ἡμῶν, ἀλλὰ δὴ καὶ ἡ περὶ
αὐτὴν θεία καὶ ἱερὰ σύνοδος, ἔχειν τὸ στέργον καὶ
βέβαιον κατὰ τὴν ἐπὶ τούτῳ ἐπίκρισιν καὶ εὐνομίαν
τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, προμήθειαν ποιησαμένη καὶ αὐτὴ τοῦ τοιούτου ἱερωτάτου
μητροπολίτου Λιτσῶν, κῦρ 'Ρωμανοῦ, προβάσης
καὶ ἑτέρας συνοδικῆς πράξεως, ὡς ἂν ὁ μὲν ἱερώτατος μητροπολίτης Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας,
κῦρ 'Αλέξιο;, ἐπιλάβηται καὶ κατάσχῃ πᾶσαν τὴν
ὑπ' αὐτὸν ἐνορίαν μετὰ καὶ τῶν ἐν αὐτῇ ἐπισκο
τῶν ἀνενοχλήτως παντάπασιν καὶ ἀδιασείστως,
καὶ οὐδὲν εὑρίσκῃ παρὰ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Λιτβῶν, κῦρ Ῥωμανοῦ, ἐπὶ τῇ κατοχῇ καὶ
διεξαγωγῇ καὶ διοικήσει τῆς εἰρημένης ἐνορίας τῆς
μητροπόλεως Κυέδου μετὰ πασῶν τῶν ἐπισκοπῶν
αὐτοῦ τὴν τυχούσαν καταδυναστείαν ἢ ἐπήρειαν,
ἀρκουμένου τοῦ τοιούτου ἱερωτάτου μητροπολίτου
Λιτβῶν, κῦρ Ῥωμανοῦ, εἰς ὅπερ αὐτῷ ἐδόθη συνο
δικῇ διαγνώσει ενώπιον τῆς ἡμῶν μετριότητος
ὕστερον, ὡς δεδήλωται, εμπεδωθείσης τῆς τοιαύτης
πράξεως τῇ ἐκ τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων ἐπηρτημένη καταδίκη τοῖς ἀνατρέπουσι τούτους, ὡς ἂν
ὅστις ἐξ ἀμφοτέρων μὴ ἐφησυχάζη, αρκούμενος τῷ
οἰκείῳ δικαίῳ, καὶ εἰρήνην ἔχῃ εἰς ἑαυτὸν, ὡς ὁ
τοῦ Κυρίου βούλεται νόμος καὶ τὸ ἐπάγγελμα, καὶ
καθώς ἐστι μάλιστα ὀφειλόμενον τοῖς πνευματικὴν
προστασίαν λαχοῦσι, μετὰ τὴν τοιαύτην συνοδικὴν
διάγνωσιν πρᾶξίν τε και κατάστασιν, ἀλλὰ χωρήσῃ
εἰς ἀθέτησιν όπωσούν ταύτης, καὶ τολμήσῃ παρὰ τὴν
ἐνορίαν αὐτοῦ διαπράξασθαί τι ἀρχιερατικὸν ἢ
ἱερατικὸν ἢ ἐκκλησιαστικὸν ὅλως ἐπὶ ἀνατροπῇ τῆς
ἐκκλησιαστικῆς καταστάσεως, ὡς ἐντεῦθεν παρεισαχθῆναι πάλιν σκάνδαλα καὶ ὀχλήσεις, ο τοιοῦτος
ἀξίαν ὑποστήσεται την κανονική τιμωρίαν καὶ
ἐπεξέλευσιν παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ τῆς
περὶ αὐτὴν θεία; καὶ ἱερᾶς συνόδου, ὡς ἀθετητής
καὶ ἐναντία φρονῶν τῇ ἁγίᾳ τοῦ Χριστοῦ καθολικῇ
καὶ ἀποστολικῇ Ἐκκλησίᾳ, καὶ βουλόμενος ἐντεῦθεν
σύγχυσιν καὶ ταραχὴν καὶ φθορὰν προξενεῖν τῷ
τῶν Ρώσων Χριστιανικῷ γένει. Αλλά τούτων
οὕτω γενομένων καὶ ἀποκαταστάντων, ὃν εἴρηται
τρόπον, ὁ μὲν ἱερώτατος μητροπολίτης Κυέβου καὶ
πάσης Ρωσίας, ὁ κῦρ Αλέξιος, εὑρίσκεται κατὰ
πάντα πειθόμενος τοῖς διαγνωσθείσι συνοδικῶς, ὁ
νον ἐξερχόμενος τῶν ἐνταῦθα ἠθέλησε λαβεῖν γράμ
ματα τῆς ἡμῶν μετριότητος εἰς πίστωσιν καὶ ἀσφά
λειαν τῶν οὕτως ἀποφανθέντων, οὔτε τὴν ὀφειλομέν
νην ὑποταγὴν ἐνδείξασθαι εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα,
ἀλλ᾽ ἀπιὼν ᾤχετο εἰς τὴν λαχοῦσαν αὐτὸν, κἀκεῖσε
παραγενόμενος, ὡς ἀνηνέχθη τῇ ἡμῶν μετριότητι,
πολλὰ τῶν ἀκανονίστων ειργάσατο· ἀπελθὼν γὰρ
εἰς τὸ Κύεβον ἀμετόχως ἱερούργησεν ἐν αὐτῷ καὶ
χειροτονίας διεπράξατο, καὶ ἑαυτὸν Κυέβου καὶ
πάσης Ρωσίας καθολικὸν μητροπολίτην ἀδεῶς ὀνο
μάζει, ὅπερ προεξένησε σύγχυσιν καὶ ταραχὴν τῇ
ἐπαρχίᾳ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Κυέβου καὶ
πάσης Ρωσίας, καὶ παρεκίνησε καὶ τὸν αὐθέντην
Λιτβῶν κατὰ τῶν Χριστιανῶν κατεξαναστῆναι καὶ
οὐκ ὀλίγην φθορὰν καὶ χύσεις αἱμάτων ἐργάσασθαι,
ἅπερ ἔδειξαν ἀκριβέστερον οἱ τοῦ ἱερωτάτου μητρο
πολίτου Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, κῦρ Αλεξίου,
αποκρισιάριοι, καταλαβόντες ἐνταῦθα καὶ ἐξ ἄλλων
μὲν πολλῶν, μάλιστα δὲ καὶ ἀφ᾽ ὧν διεκόμισαν
γραμμάτων τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου, κῦρ 'Ρωμανοῦ, ὑπερ ὧν καὶ ὥσπερ ἐγκαυχώμενοι· οἱ τοῦ
ἱερωτάτου μητροπολίτου Λιτβῶν ἄνθρωποι, πρότε
ρον καταλαβόντες ἐνταῦθα, διεκήρυττον, ὡς τοσοῦτον ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης κῦρ Ρωμανός ἐστιν
ἰσχυρὸς καὶ δύναται τὴν ἐπαρχίαν ἅπασαν τῆς μητροπόλεως ἔχειν Ρωσίας, ὅτι καὶ εἰς τὸ Κύεδον
ἀπῆλθε καὶ ἐλειτούργησε, καὶ ἐπισκοπάς πολλὰς
προσελάβετο, καὶ τὸν αὐθέντην Λιτβῶν κατὰ τοῦ
κῦρ Αλεξίου διήγειρε, καὶ πάντα ἔξεστιν ἐκείνῳ
ποιεῖν ἀδεῶς, δύναμιν οὐ μικρὰν ἔχοντι, εἰς τοῦτο
παρακινοῦσαν τὸν αὐθέντην Λιτβῶν· διὰ γοῦν τὴν
τοιαύτην (κατάστασιν) ἐπισφαλῆ παντάπασιν οὖσαν
καὶ ἔξω τῆς τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων διαταγής
καὶ ἅμα διὰ τὸ μὴ προβαίνειν κατὰ τοῦ Χριστιανι
κοῦ τῆς Ρωσίας γένους φόνους καὶ συγχύσεις καὶ
μάχας καὶ ταραχάς, ὡς λέγεται, ἅπερ ἐστὶ τοῖς
ἔθνεσιν ἴδια τοῖς μὴ φόβον ἐν ἑαυτοῖς ἔχουσι τοῦ
Θεοῦ, καὶ οὐ τοῖς ἀρχιερεῦσι, καὶ πρῶτον μὲν ἐγγρά
φως παρεκελεύσατο πρὸς αὐτὸν δὴ τὸν κῦρ 'Ρωματὸν ἡ μετριότης ἡμῶν, εἰσηγουμένη τούτῳ, ὡς ἂν
ἀποστῇ τῶν τοιούτων ἀκανονίστων πράξεων, ὡς
ἐγράψαμεν, στέργειν ἀπαραβάτως τὰ διεγνωσμένα
συνοδικῶς καὶ μὴ περαιτέρω τούτων προβαίνειν
καὶ κατὰ τοῦ κῦρ Αλεξίου κατεξανίστασθαι, καὶ
τὴν μείζονα ἐπισκοπὴν τῆς Ρωσίας, τοῦ Μπριανί
σκου, ιδιοποιήσατο, ἀνήκουσαν τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, τῷ κῦρ
᾿Αλεξίῳ, ἀφ' οὗ δηλονότι ὑφορῶνται καὶ ἔτι μείζονα
τὰ κακὰ προχωρήσειν καὶ καθολική τις φθορά καὶ
καινοτομία τῶν ἐκκλησιαστικῶν πραγμάτων ἐν τῇ
ὅλῃ ἐπαρχίᾳ τῆς Ρωσίας· ἡ μετριότης ἡμῶν, ἐν
εἴρηται τρόπον, κηδομένη καὶ φροντίζουσα, Χριστοῦ
χάριτι, τῆς εἰρήνης καὶ ὁμονοίας τοῦ τῆς Ἐκκλησίας όλου πληρώματος, ὀφείλοντο; ἓν σῶμα εἶναι,
καὶ συνδεῖσθαι τῷ τῆς ἀγάπης ἀῤῥήκτῳ δεσμῷ καὶ
ἔχειν ἐντεῦθεν τὸν ἀκρογωνιαίον λίθον Χριστὸν
κεφαλὴν, ἅμα δὲ ἀναχαιτίσαι πειρωμένη καὶ τὰ
μεσολαβήσαντα σκάνδαλα μεταξὺ τῶν δύο ἀρχιερέων,
Part XXXIXPars XXXIX
col. 1377–1378page 191 of 238
PG 152:1377τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων, καθὼς ἀνετέθησαν, ποιήσασθαι ἀκωλύτως τὴν τοιαύτην ἐξέτασιν ἐνώ πιον τῶν θεοφιλεστάτων ἐπισκόπων καὶ τῶν εὐγε νεστάτων ῥηγῶν, ὡς ἂν καὶ οὕτως τὸν τρόπον τοῦτον ἐκκοπῇ πᾶσα πρόφασι; καὶ αἰτία ἡ προξενοῦσα κακῶς καὶ ἀκανονίστως τὰ τοιαῦτα σκάνδαλα. Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἀπολέλυται καὶ ἡ παροῦσα συνοδική πράξις, καταστρωθεῖσα ἐν τῷ ἱερῷ κωδικίῳ κατὰ μῆνα Ἰούλιον τοῦ ςωξθ' ἔτους. † Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό· Μηνὶ Ἰουλίῳ Ινδ. ιδ'. Πιττάκιον πατριαρχικὸν πρὸς τὸν βασιλέα. συνδιασκεψαμένη τὰ περὶ τούτου τοῖς περὶ αὐτὴν ριοι κατὰ τὴν ἐνοῦσαν αὐτοῖς ἐμπειρίαν καὶ εἴδησιν ἱερωτάτοις ἀρχιερεῦσι καὶ ὑπερτίμοις, κατὰ Κύριον ἀγαπητοῖς ἀδελφοῖς τῆς ἡμῶν μετριότητος και συλ λειτουργοῖς, τῷ Κυζίκου, τῷ Χαλκηδόνος, τῷ Ποντοηρακλείας, τῷ Βιζύης, τῷ καὶ τὸν τόπον τοῦ Σταυροπόλεως ἐπέχοντι, τῷ Βρύσεως, τῷ Κελτζηνῆς, τῷ Χριστιανουπόλεω;, τῷ Σουγδαίας, τῷ Ῥω σίου, τῷ Μάκρης, τῷ Γάνου καὶ τῷ τιμιωτάτῳ ὑποψηφίῳ τῆς ἁγιωτάτης μητροπόλεως Θεσσαλονίκης, ἐπευδοκήσαντος εἰς τοῦτο τοῦ ἐκ Θεοῦ κρα τίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, ὡς ἀποδεχομένου τῇ ἐμφύτῳ αὐτοῦ περὶ τὰ καλὰ χρηστότητι τὸ τῆς εἰρήνης καὶ ὁμονοίας καλὸν καὶ διεκδικεῖν σπεύ δοντος πάντα τὰ ἐκκλησιαστικὰ δίκαια καὶ προνόμια καὶ ἐκλεξαμένου τὴν τιμιώτατον σακελλίου τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ μεγάλη; Ἐκκλησίας καὶ συλλειτουργὸν καὶ τὸν τιμιώτατον σακελλίου τῆς καθ᾿ ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης ἐκκλησίας καὶ δικαιοφύλακα, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι γνησιώτατον υἱὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Γεώργιον διάκονον τὸν Περδίκην, καὶ ὡς εὐλαβεῖς καὶ χρησίμους καὶ ἀναγκαίους ἀνθρώπους· καὶ εἴδησιν οὐκ ὀλίγην κεκτημένους τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων, ἔχοντας δὲ καὶ ἄλλως πολὺ τὸ ἀξιόπιστον ἀπὸ τοῦ τρόπου καὶ τῆς συνέσεως αὐτῶν, ἐξαπέστειλεν ἀποκρισιαρίους, ὥστε ποιήσασθαι τὴν τοιαύτην ἐξέτασιν, οἵτινες καὶ ὀφείλουσιν ἀπελθεῖν εἰς τὴν Ρωσίαν καὶ προσκαλέσασθαι τοὺς ἐκεῖσε θεοφιλεστάτους ἐπισκόπους, ὅσους οὐ κωλύει τὸ πολὺ τῆς ὁδοῦ μῆκος εἰς ταυτὸ συνελθεῖν, ἀλλὰ δὴ καὶ τοὺς εὐγενεστάτους μεγάλους ῥήγας, ὀφείλοντος ὁμοίως ἐπιδημῆσαι δι' ἑαυτοῦ εἰς τὴν τοιαύτην σύνταξιν καὶ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου κῦρ Ῥωμανοῦ ἢ ἐξαποστεῖλαι οἰκείους ἀνθρώπους ἀντ᾿ αὐτοῦ, ἵνα ἐξετάσεως γενομένης παρὰ τοῦ τοιούτου ἀποκρισιαρίου ἀπροσπαθῶς, ὡς τοῦ Θεοῦ ἄνωθεν ἐφορῶντος, παρόντος καὶ τοῦ μέρους τοῦ κῦρ Ῥωμανοῦ ἐνώ πιον τῶν μελλόντων συνελθεῖν θεοφιλεστάτων ἐπι σκόπων καὶ εὐγενεστάτων ῥηγῶν ἕνεκεν τῆς τοιαύ της υποθέσεως, γένηται ἔγγραφος κατησφαλισμένη μαρτυρία και παρασημείωσις πάντων τῶν λαληθης σομένων καὶ ἐξετασθησομένων χάριν τῶν τοιούτων αἰτιαμάτων, πιστωθησομένη καὶ ὑπογραφαῖς οι κειοχείροις τῶν τε θεοφιλεστάτων ἐπισκόπων καὶ τῶν εὐγενεστάτων ῥηγῶν καὶ ἑτέρων ἀξιοπίστων, ὡς ἂν ταύτης διακομισθείσης πρός τε τὸν κράτιστον καὶ ἅγιόν μου αὐτοκράτορα καὶ πρὸς τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ τὴν περὶ αὐτὴν θείαν καὶ ἱερὰν σύνο οδον παρὰ τῶν τοιούτων ἀποκρισιαρίων, ἀκινδύνως σὺν βοηθείᾳ Θεοῦ ἐπαναστραφέντων, γένηται τὸ δόξαν τῇ θείᾳ καὶ ἱερᾷ συνόδῳ κατὰ τὴν τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων διαταγὴν, καὶ ἀφαιρεθῇ ἐντεῦθεν ἡ ἐπερχομένη ὄχλησις κατὰ τοῦ Χριστιανικοῦ τῆς Ρωσίας γένους. Είπερ οὖν οὐκ ἐθελήσει ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης κῦρ Ρωμανός δι᾿ ἑαυτοῦ παρα γενέσθαι εἰς τὴν γενησομένην ἐξέτασιν, παρὰ τῶν τοιούτων ἀποκρισιαρίων μηνυμάτων γενομένων και νονικῶς πρὸς αὐτὸν, ἢ οἰκείους ἐκπέμψαι ἀνθρώπους ἀντ᾽ αὐτοῦ, ὀφείλουσιν οὗτοι δὴ οἱ ἀποκρισιά. † Κράτιστο, θεόσεπτε, θεοδόξαστε, θεοπρόβλητε, θεοκυβέρνητε, θεομεγάλυντε, ἁγιέ μου δέσποτα βα σιλεῦ, ὑγείαν καὶ εὐθυμίαν ψυχῆς, τοῦ θείου σου καὶ βασιλικοῦ σώματος ῥῶσιν καὶ εὐεξίαν, τῶν ἀνὰ χεῖρας προκειμένων κοινωφελῶν ἔργων εξόδησιν καὶ πᾶν ἄλλον, ὅ τι ἀγαθὸν καὶ σωτήριον, ἐπεύχεται τῇ ἁγίᾳ βασιλεία ἡ μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ παν τοκράτορος. Εἰδέναι βουλόμεθα τὴν ἐκ Θεοῦ ἁγίαν βασιλείαν σου, ὅτι κατὰ τὸν θεῖον καὶ σεπτὸν ὁρι σμὸν διαμηνυθείσα ή μετριότης ἡμῶν παρεγένετο εἰς τὴν κρατίστην καὶ ἁγίαν μου δέσποιναν. Συνα θροισθέντων οὖν καὶ τῶν τῆς συγκλήτου ἀρχόντων, ἐλέχθησαν τὰ περὶ τῆς συμφωνίας καὶ καταστάσεως τῶν τε Γεννουϊτῶν καὶ Βενετών, όπως τε προσήκει προχωρῆσαι αὐτὴν καὶ κατὰ ποῖον δὴ τρό που αποκαταστῆναι, ἐφ᾽ ᾧ οὐδεμίαν ὄχλησιν καὶ ζημίαν γενέσθαι τοῖς Ῥωμαίοις. Τούτων οὖν οὕτω λεχθέντων διωρίσατο καὶ ἀπελογήσατο καὶ ἡ ἁγία μου δέσποινα, άτε δὴ διανοίας ἐξυτάτης οὖσα και συνδρομῇ πασῶν τῶν χαρίτων καὶ φρονήσεως ἐπ' ἀκρὸν ἤκουσα, τῇ τοῦ Θεοῦ χάριτι, ὅσαπερ ἔμελλε καὶ ἡ ἁγία βασιλεία σου παροῦσα ἐνταῦθα διορίσασθαι, ὰ δῆτα καὶ ἔστερξαν καὶ οἱ τῆς συγκλήτου ἄρχοντες. Πρὸς τοὺς οὖν τοὺς τοιούτους λόγους. ἅπερ ἀπελογήσατο ή μετριότης ἡμῶν, συντείνοντα εἰς σύστασιν καὶ ὠφέλειαν, σὺν Θεῷ, τῆς βασιλείας καὶ τῶν Ῥωμαίων, ταῦτά ἐστι· πρῶτον μέν, δια μένειν τὴν τοῦ Θεοῦ ᾿Εκκλησίαν ἀτάραχον καὶ ἔξω πάσης ἡστινοσοῦν ἐπηρείας τῆς ἀπὸ τῶν Λατινικῶν κινουμένης δογμάτων· τοῦτο δὲ εἴρηκεν ή μετριό της ἡμῶν οὐχ ὅτι ἄλλως ἡγεῖται τὴν ἁγίαν βασι λείαν σου περὶ τούτων ἔχειν, πάλαι γὰρ οἶδε ταύτην ἐμμένουσαν μὲν τοῖς πατρῴοις δόγμασι καὶ ἐστηριγμένην ἐν τούτοις παγίως, ἀποδιώκουσαν δὲ πᾶν ἀλλότριον δόγμα καὶ νόθον τῆς τοῦ Θεοῦ ἐκκλησίας, ἀλλὰ διὰ τὰς ὑπολήψεις τε καὶ ὑποψίας, ὃς ἔχου σιν οἱ πολλοί. Δεύτερον, ἐπὶ τούτοις μηδὲν τῶν ὑπο κειμένων τῇ βασιλείᾳ καὶ τοῖς Ῥωμαίοις πραγμάτων ὑπὸ ἐξουσίαν ἑτέρων ποιῆσαι. Τρίτον, μηδὲν ἕτερον προσθείναι κεφάλαιον μεῖζον, ἐπειδήπερ ἐν πολλῇ καὶ μεγάλῃ ἐνδείᾳ καὶ ταλαιπωρίᾳ καὶ στενοχωρία τὰ τῶν Ῥωμαίων εἰσίν. Πρὸς τούτοις γενέσθαι καὶ
τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων, καθὼς ἀνετέθησαν,
ποιήσασθαι ἀκωλύτως τὴν τοιαύτην ἐξέτασιν ἐνώ
πιον τῶν θεοφιλεστάτων ἐπισκόπων καὶ τῶν εὐγε
νεστάτων ῥηγῶν, ὡς ἂν καὶ οὕτως τὸν τρόπον
τοῦτον ἐκκοπῇ πᾶσα πρόφασι; καὶ αἰτία ἡ προξε
νοῦσα κακῶς καὶ ἀκανονίστως τὰ τοιαῦτα σκάνδαλα.
Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἀπολέλυται καὶ
ἡ παροῦσα συνοδική πράξις, καταστρωθεῖσα ἐν τῷ
ἱερῷ κωδικίῳ κατὰ μῆνα Ἰούλιον τοῦ ςωξθ' ἔτους.
† Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς
τό· Μηνὶ Ἰουλίῳ Ινδ. ιδ'.
XXX|X. Patriarchæ litteræ ad imperatorem, consi-
• lium ei dantis in rebus Januensium et Venelorum.
Πιττάκιον πατριαρχικὸν πρὸς τὸν βασιλέα.
συνδιασκεψαμένη τὰ περὶ τούτου τοῖς περὶ αὐτὴν ριοι κατὰ τὴν ἐνοῦσαν αὐτοῖς ἐμπειρίαν καὶ εἴδησιν
ἱερωτάτοις ἀρχιερεῦσι καὶ ὑπερτίμοις, κατὰ Κύριον
ἀγαπητοῖς ἀδελφοῖς τῆς ἡμῶν μετριότητος και συλ
λειτουργοῖς, τῷ Κυζίκου, τῷ Χαλκηδόνος, τῷ Ποντοηρακλείας, τῷ Βιζύης, τῷ καὶ τὸν τόπον τοῦ
Σταυροπόλεως ἐπέχοντι, τῷ Βρύσεως, τῷ Κελτζηνῆς, τῷ Χριστιανουπόλεω;, τῷ Σουγδαίας, τῷ Ῥω
σίου, τῷ Μάκρης, τῷ Γάνου καὶ τῷ τιμιωτάτῳ
ὑποψηφίῳ τῆς ἁγιωτάτης μητροπόλεως Θεσσαλο
νίκης, ἐπευδοκήσαντος εἰς τοῦτο τοῦ ἐκ Θεοῦ κρα·
τίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, ὡς ἀποδεχομέ
νου τῇ ἐμφύτῳ αὐτοῦ περὶ τὰ καλὰ χρηστότητι τὸ
τῆς εἰρήνης καὶ ὁμονοίας καλὸν καὶ διεκδικεῖν σπεύ
δοντος πάντα τὰ ἐκκλησιαστικὰ δίκαια καὶ προνόμια
καὶ ἐκλεξαμένου τὴν τιμιώτατον σακελλίου τῆς καθ'
ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ μεγάλη; Ἐκκλησίας καὶ
συλλειτουργὸν καὶ τὸν τιμιώτατον σακελλίου τῆς
καθ᾿ ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας καὶ δικαιοφύλακα, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι γνησιώτατον υἱὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Γεώργιον
διάκονον τὸν Περδίκην, καὶ ὡς εὐλαβεῖς καὶ χρησί
μους καὶ ἀναγκαίους ἀνθρώπους· καὶ εἴδησιν οὐκ
ὀλίγην κεκτημένους τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων,
ἔχοντας δὲ καὶ ἄλλως πολὺ τὸ ἀξιόπιστον ἀπὸ τοῦ
τρόπου καὶ τῆς συνέσεως αὐτῶν, ἐξαπέστειλεν
ἀποκρισιαρίους, ὥστε ποιήσασθαι τὴν τοιαύτην
ἐξέτασιν, οἵτινες καὶ ὀφείλουσιν ἀπελθεῖν εἰς τὴν
Ρωσίαν καὶ προσκαλέσασθαι τοὺς ἐκεῖσε θεοφιλεστάτους ἐπισκόπους, ὅσους οὐ κωλύει τὸ πολὺ τῆς
ὁδοῦ μῆκος εἰς ταυτὸ συνελθεῖν, ἀλλὰ δὴ καὶ τοὺς
εὐγενεστάτους μεγάλους ῥήγας, ὀφείλοντος ὁμοίως
ἐπιδημῆσαι δι' ἑαυτοῦ εἰς τὴν τοιαύτην σύνταξιν
καὶ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου κῦρ Ῥωμανοῦ ἢ
ἐξαποστεῖλαι οἰκείους ἀνθρώπους ἀντ᾿ αὐτοῦ, ἵνα
ἐξετάσεως γενομένης παρὰ τοῦ τοιούτου ἀποκρισιαρίου ἀπροσπαθῶς, ὡς τοῦ Θεοῦ ἄνωθεν ἐφορῶντος,
παρόντος καὶ τοῦ μέρους τοῦ κῦρ Ῥωμανοῦ ἐνώπιον τῶν μελλόντων συνελθεῖν θεοφιλεστάτων ἐπι
σκόπων καὶ εὐγενεστάτων ῥηγῶν ἕνεκεν τῆς τοιαύτης υποθέσεως, γένηται ἔγγραφος κατησφαλισμένη
μαρτυρία και παρασημείωσις πάντων τῶν λαληθης
σομένων καὶ ἐξετασθησομένων χάριν τῶν τοιούτων
αἰτιαμάτων, πιστωθησομένη καὶ ὑπογραφαῖς οι
κειοχείροις τῶν τε θεοφιλεστάτων ἐπισκόπων καὶ
τῶν εὐγενεστάτων ῥηγῶν καὶ ἑτέρων ἀξιοπίστων,
ὡς ἂν ταύτης διακομισθείσης πρός τε τὸν κράτιστον
καὶ ἅγιόν μου αὐτοκράτορα καὶ πρὸς τὴν ἡμῶν
μετριότητα καὶ τὴν περὶ αὐτὴν θείαν καὶ ἱερὰν σύνο
οδον παρὰ τῶν τοιούτων ἀποκρισιαρίων, ἀκινδύνως σὺν βοηθείᾳ Θεοῦ ἐπαναστραφέντων, γένηται τὸ
δόξαν τῇ θείᾳ καὶ ἱερᾷ συνόδῳ κατὰ τὴν τῶν θείων
καὶ ἱερῶν κανόνων διαταγὴν, καὶ ἀφαιρεθῇ ἐντεῦθεν
ἡ ἐπερχομένη ὄχλησις κατὰ τοῦ Χριστιανικοῦ τῆς
Ρωσίας γένους. Είπερ οὖν οὐκ ἐθελήσει ὁ ἱερώτα
τος μητροπολίτης κῦρ Ρωμανός δι᾿ ἑαυτοῦ παραγενέσθαι εἰς τὴν γενησομένην ἐξέτασιν, παρὰ τῶν
τοιούτων ἀποκρισιαρίων μηνυμάτων γενομένων και
νονικῶς πρὸς αὐτὸν, ἢ οἰκείους ἐκπέμψαι ἀνθρώ
πους ἀντ᾽ αὐτοῦ, ὀφείλουσιν οὗτοι δὴ οἱ ἀποκρισιά.
† Κράτιστο, θεόσεπτε, θεοδόξαστε, θεοπρόβλητε,
θεοκυβέρνητε, θεομεγάλυντε, ἁγιέ μου δέσποτα βα
σιλεῦ, ὑγείαν καὶ εὐθυμίαν ψυχῆς, τοῦ θείου σου
καὶ βασιλικοῦ σώματος ῥῶσιν καὶ εὐεξίαν, τῶν ἀνὰ
χεῖρας προκειμένων κοινωφελῶν ἔργων εξόδησιν
καὶ πᾶν ἄλλον, ὅ τι ἀγαθὸν καὶ σωτήριον, ἐπεύχεται
τῇ ἁγίᾳ βασιλεία ἡ μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ παντοκράτορος. Εἰδέναι βουλόμεθα τὴν ἐκ Θεοῦ ἁγίαν
βασιλείαν σου, ὅτι κατὰ τὸν θεῖον καὶ σεπτὸν ὁρισμὸν διαμηνυθείσα ή μετριότης ἡμῶν παρεγένετο
εἰς τὴν κρατίστην καὶ ἁγίαν μου δέσποιναν. Συνα
θροισθέντων οὖν καὶ τῶν τῆς συγκλήτου ἀρχόντων,
ἐλέχθησαν τὰ περὶ τῆς συμφωνίας καὶ καταστά
σεως τῶν τε Γεννουϊτῶν καὶ Βενετών, όπως τε
προσήκει προχωρῆσαι αὐτὴν καὶ κατὰ ποῖον δὴ τρό
που αποκαταστῆναι, ἐφ᾽ ᾧ οὐδεμίαν ὄχλησιν καὶ
ζημίαν γενέσθαι τοῖς Ῥωμαίοις. Τούτων οὖν οὕτω
λεχθέντων διωρίσατο καὶ ἀπελογήσατο καὶ ἡ ἁγία
μου δέσποινα, άτε δὴ διανοίας ἐξυτάτης οὖσα και
συνδρομῇ πασῶν τῶν χαρίτων καὶ φρονήσεως ἐπ'
ἀκρὸν ἤκουσα, τῇ τοῦ Θεοῦ χάριτι, ὅσαπερ ἔμελλε
καὶ ἡ ἁγία βασιλεία σου παροῦσα ἐνταῦθα διορίσασθαι, ὰ δῆτα καὶ ἔστερξαν καὶ οἱ τῆς συγκλήτου
ἄρχοντες. Πρὸς τοὺς οὖν τοὺς τοιούτους λόγους.
ἅπερ ἀπελογήσατο ή μετριότης ἡμῶν, συντείνοντα
εἰς σύστασιν καὶ ὠφέλειαν, σὺν Θεῷ, τῆς βασιλείας
καὶ τῶν Ῥωμαίων, ταῦτά ἐστι· πρῶτον μέν, δια
μένειν τὴν τοῦ Θεοῦ ᾿Εκκλησίαν ἀτάραχον καὶ ἔξω
πάσης ἡστινοσοῦν ἐπηρείας τῆς ἀπὸ τῶν Λατινικῶν
κινουμένης δογμάτων· τοῦτο δὲ εἴρηκεν ή μετριό
της ἡμῶν οὐχ ὅτι ἄλλως ἡγεῖται τὴν ἁγίαν βασι
λείαν σου περὶ τούτων ἔχειν, πάλαι γὰρ οἶδε ταύτην
ἐμμένουσαν μὲν τοῖς πατρῴοις δόγμασι καὶ έστη
ριγμένην ἐν τούτοις παγίως, ἀποδιώκουσαν δὲ πᾶν
ἀλλότριον δόγμα καὶ νόθον τῆς τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίας, ἀλλὰ διὰ τὰς ὑπολήψεις τε καὶ ὑποψίας, ὃς ἔχου
σιν οἱ πολλοί. Δεύτερον, ἐπὶ τούτοις μηδὲν τῶν ὑποκειμένων τῇ βασιλείᾳ καὶ τοῖς Ῥωμαίοις πραγμάτων
ὑπὸ ἐξουσίαν ἑτέρων ποιῆσαι. Τρίτον, μηδὲν ἕτερον
προσθείναι κεφάλαιον μεῖζον, ἐπειδήπερ ἐν πολλῇ
καὶ μεγάλῃ ἐνδείᾳ καὶ ταλαιπωρίᾳ καὶ στενοχωρία
τὰ τῶν Ῥωμαίων εἰσίν. Πρὸς τούτοις γενέσθαι καὶ
Part XL, XLIPars XL, XLI
col. 1379–1380page 192 of 238
PG 152:1379κλησίαν, ὡς ἂν καὶ ἔτι περισσοτέρως ἔχῃ πρότερον μὲν τὴν ἀπὸ τοῦ Θεοῦ βοήθειαν, ἔπειτα δὲ καὶ περισσοτέρας καὶ θερμοτέρας τὰς παρ' ἡμῶν εὐχάς τε καὶ εὐλογίας. Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου ασφά λειαν ἐγένετο καὶ ἡ παροῦσα ἡμετέρα συνοδική πρᾶξις, πιστωθεῖσα καὶ ταῖς οἰκειοχειροις ἡμῶν ὑπογραφαῖς, ἥτις ἀπεστάλη ἰδοὺ πρὸς τὸν διαληφθέντα υψηλότατον βασιλέα τῶν Βουλγάρων διὰ βεβαίωσιν καὶ ἀσφάλειαν. τὴν ἀγάπην ἁπλῶς ἄνευ όρκου τινός· οἱ γὰρ τῆς Α' την καὶ βασιλέα καὶ εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Θεοῦ Εκ ἁγίας βασιλείας του λόγοι καὶ ὁρισμοὶ διὰ τῆς τοῦ Θεοῦ χάριτος τὸ ἰσχυρὸν καὶ βέβαιον ἔχουσι, καὶ οὐκ ἀσφαλείας ὅρκων δέονται. Ταῦτα συνεβούλευσε καὶ στέργει ἡ μετριότης ἡμῶν, ἡγεῖται δὲ καὶ πάντ τα Χριστιανόν, τὰ τῶν Ῥωμαίων βουλόμενον συνί στασθαι πράγματα καὶ τὴν ἀλήθειαν ἀσπαζόμενον, ἐπαινέσαι τι ταῦτα καὶ ἀποδέξασθαι. Κύριος δ Θεός εἴη διατηρῶν καὶ περιφρουρῶν τὴν ἁγίαν βα σιλείαν σου ὑγιαίνουσαν καὶ εὐθυμοῦσαν καὶ ἀνω τέραν παντὸς ἀνιαροῦ συναντήματος εἰς κοινὸν τῶν Ρωμαίων ὄφελος, καὶ χαρίσαιτο αὐτὴν μετὰ καὶ τῆς παρούσης καὶ τὴν ἐν οὐρανοῖς καὶ εἰς ἀεὶ δια μένουσαν βασιλείαν. Η Πρᾶξις συνοδική ή γεγονυία περὶ τῆς συμπενθερίας τοῦ αὐτοκράτορος τῶν Ῥωμαίων, Ἰωάν νου τοῦ Παλαιολόγου, καὶ τοῦ βασιλέως τῶν Βουλ γάρων, κῦρ Ἰωάννου Αλεξάνδρου τοῦ Ἀσάνη, ἐπί τε τῷ βασιλεῖ κῦρ Ανδρονίκῳ, τῷ υἱῷ τοῦ βασιλέως Παλαιολόγου, καὶ τῇ θυγατρὶ τοῦ βασι λέως τῶν Βουλγάρων. † Εἶχε διὰ τῆς τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς καὶ τό· Κάλλιστος, ελέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικὸς πατριάρχης. † Ο 'Ηρακλείας υπέρτιμος Μητροφάνης. † Ο Νικαίας μητροπολίτης και ὑπέρτιμος Μανασσῆς. † 'Ο 'Ρόδου μητροπολί της καὶ ὑπέρτιμος Ἰωάννης. † Ὁ Σηλυβρίας μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος 'Ησαΐας. † Ο Βρύσεως μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος Θεοδώρητος. + Ο Λιτβῶν μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος 'Ρω μανός. † Ο Περιθεωρίου μητροπολίτης και ὑπέρτιμος Δωρόθεος. † Ο Θεσσαλονίκης μη τροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος Γρηγόριος. + Ο Χαλκηδόνος μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος Ιάκωβος. † Ο Χριστουπόλεως μητροπολίτης Μακάριος καὶ ὑπέρτιμος. † Ο ταπεινός μητροπολίτης Με τυλήνης καὶ ὑπέρτιμος Ιωσήφ. † Ὁ Ρωσίου μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος Θεόδουλος. † Ὁ Γαρέλλης μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος Ιωαντι κιος. † Ο Βιζύης μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος Νεόφυτος. † Ο Αγαθοπόλεως μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος Μακάριος. † Μηνὶ Αὐγούστῳ, ιζ' ἡμέρᾳ, Δευτέρᾳ, ἐνδ. γ', Έτους ιςωξύ, συνήλθομεν πάντες οἱ κατὰ τὴν Θεοδόξαστον, θεοφύλακτον καὶ θεομεγάλυντον Κων σταντινούπολιν ἀρχιερεῖς συνοδικῶς μετὰ τοῦ παν αγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πα τριάρχου, ὁρισμῷ τοῦ κραταιοῦ καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ βασιλέως, καὶ κοινῶς συνδιεσκεψάμε θα περὶ τῆς συμπενθερίας καὶ πράξεως, ἔτι δὲ καὶ λοιπῆς καταστάσεως τῆς γεγονυίας μεταξὺ τῆς κραταιᾶς καὶ ἁγίας βασιλείας αὐτοῦ, ἀλλὰ δὴ καὶ τοῦ ὑψηλοτάτου βασιλέως τῶν Βουλγάρων, κῦρ Ιωάννου 'Αλεξάνδρου τοῦ ᾿Ασάνη, ἐπί τε τῷ κρα τα ῷ καὶ ἁγίῳ ἡμῶν αὐθέντῃ καὶ βασιλεῖ, κῦρ ᾿Ανδρονίκῳ τῷ Παλαιολόγῳ, καὶ τῇ θυγατρὶ τοῦ ὑψηλοτάτου βασιλέως τῶν Βουλγάρων, κυρά Κυ ράτζα· ἔνθεν τοι καὶ ἰδόντες τοὺς προβάντας ὅρκου; παρ' ἀμφοτέρων καὶ ἀναλογισάμενοι καὶ κρίναντες, εἰς ἴσην ἀφορᾷ τοῦτο κοινὴν σύστασιν καὶ ὠφέλειαν τῶν Χριστιανῶν, Ρωμαίων καὶ Βουλγάρων καὶ βλάμετριότητος, ἔχειν τὴν μὲν ἱερότητά σου σὺν ταῖς Την τῶν ἀσεβῶν, ἤδη ἀπὸ κοινῆς γνώμης καὶ ψήφου συμφωνούμεν καὶ ἀποφαινόμεθα, ἵνα γένηται τοῦτο ἀκωλύτως καὶ ἀνεμποδίστως μετὰ τοῦ ἐλέους τοῦ Θεοῦ καὶ τῆς εὐχῆς καὶ εὐλογίας ἡμῶν· εἴ τις δὲ βουληθῇ ἀπὸ τούτων εἰς κατάλυσιν χωρῆσαι καὶ ἀθέτησιν τῆς τοιαύτης συνοδικῆς πράξεως καὶ συμ πλάττειν προφάσεις τινὰς εἰς κατάλυσιν τῶν γενο μένων όρκων παρ' ἀμφοτέρων, ὡς δεδήλωται, ἵνα ἔνι ἔξω τοῦ Χριστοῦ καὶ τῆς ἁγίας καθολικῆς καὶ ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας αὐτοῦ· εἴπερ δὴ καὶ ὁ ὑψηλότατος βασιλεὺς τῶν Βουλγάρων στέργει καὶ ἀποπληροῖ ἀπαραβάτους τοὺς ὅρκου;, ου; ὤμοσε διὰ τοῦ ὁρκωμοτικοῦ αὐτοῦ τοῦ γεγονότος καὶ ἀπο σταλέντος εἰς τὸν κραταιὸν καὶ ἅγιον ἡμῶν αὐθέν * Τερώτατε μητροπολίτα Λιτβῶν, ὑπέρτιμο, αγα πητὲ κατὰ Κύριον ἀδελφὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργέ, χάρις εἴη καὶ εἰρήνη παρὰ Θεοῦ τῇ σῇ ἱερότητι. Οἶδας, όπως συνέβησαν τὰ μεταξὺ τῆς σῆς ἱερότητος καὶ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, κῦρ ᾿Αλεξίου, ἀγαπητού κατὰ Κύριον ἀδελφοῦ καὶ συλλειτουργοῦ ἡμῶν, καὶ όπως διεκρίθη ψήφῳ βασιλικῇ καὶ συνοδικῇ τῆς ἡμῶν οὗταις τῇ τῶν Λιτβῶν ἐπαρχία δυσὶν ἐπισκοπαῖς τὸ Πολούτζικον και Τούρησον μετὰ καὶ τοῦ Νοβογρα δ.πουλ... καὶ τὰς τῆς Μικρᾶς Ρωσίας Επισκε πὰς, τὸν δέ γε ἱερώτατον μητροπολίτην, κῦρ Αλέ ξον, τὸ Κύεβον καὶ πάσας τὰς τῆς Ρωσίας ἐπι σκοπάς, καθὼς καὶ τὴν ἀρχὴν ἐχειροτονήθη. Καὶ αὐτὸς μὲν καὶ ὡς ἀνήνεγκεν ἐγγράφως καὶ ἀπὸ τοῦ πράγματος ἀναφαίνεται, στέργει καὶ ἐμμένει ἀπαραβάτως τοῖς διαγνωσθεῖσι τούτοις, ὡς εἴρηται· ἡ δὲ ἱερότης σου, ὡς πολλάκις ἀνηνέχθη τῇ ἡμῶν μετ τριότητι, παρ' οὐδὲν θέμενος τὴν γεγονυίαν την καῦτα συνοδικήν ἔγγραφον πράξιν, κυρωθείσαν καὶ ψήφῳ βασιλική, καθὼς ἀνωτέρω δεδήλωται, παρεις ήχθης εἰς τὸ Κύβον, καὶ ἱερούργησας, διαπραξε
κλησίαν, ὡς ἂν καὶ ἔτι περισσοτέρως ἔχῃ πρότερον
μὲν τὴν ἀπὸ τοῦ Θεοῦ βοήθειαν, ἔπειτα δὲ καὶ
περισσοτέρας καὶ θερμοτέρας τὰς παρ' ἡμῶν εὐχάς
τε καὶ εὐλογίας. Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου ασφά
λειαν ἐγένετο καὶ ἡ παροῦσα ἡμετέρα συνοδική
πρᾶξις, πιστωθεῖσα καὶ ταῖς οἰκειοχειροις ἡμῶν
ὑπογραφαῖς, ἥτις ἀπεστάλη ἰδοὺ πρὸς τὸν διαληφθέντα υψηλότατον βασιλέα τῶν Βουλγάρων διὰ
βεβαίωσιν καὶ ἀσφάλειαν.
τὴν ἀγάπην ἁπλῶς ἄνευ όρκου τινός· οἱ γὰρ τῆς Α' την καὶ βασιλέα καὶ εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Θεοῦ Εκἁγίας βασιλείας του λόγοι καὶ ὁρισμοὶ διὰ τῆς τοῦ
Θεοῦ χάριτος τὸ ἰσχυρὸν καὶ βέβαιον ἔχουσι, καὶ
οὐκ ἀσφαλείας ὅρκων δέονται. Ταῦτα συνεβούλευσε
καὶ στέργει ἡ μετριότης ἡμῶν, ἡγεῖται δὲ καὶ πάντ
τα Χριστιανόν, τὰ τῶν Ῥωμαίων βουλόμενον συνί
στασθαι πράγματα καὶ τὴν ἀλήθειαν ἀσπαζόμενον,
ἐπαινέσαι τι ταῦτα καὶ ἀποδέξασθαι. Κύριος δ
Θεός εἴη διατηρῶν καὶ περιφρουρῶν τὴν ἁγίαν βα
σιλείαν σου ὑγιαίνουσαν καὶ εὐθυμοῦσαν καὶ ἀνωτέραν παντὸς ἀνιαροῦ συναντήματος εἰς κοινὸν τῶν
Ρωμαίων ὄφελος, καὶ χαρίσαιτο αὐτὴν μετὰ καὶ
τῆς παρούσης καὶ τὴν ἐν οὐρανοῖς καὶ εἰς ἀεὶ δια
μένουσαν βασιλείαν.
XL. Actio synodalis de matrimonio contrahendo inter Andronicum, filium imperatoris Joannis Pat@ologi, et Kyratzam, fliam Joannis Alexandri,
Bulgarorum regis.
Η Πρᾶξις συνοδική ή γεγονυία περὶ τῆς συμπεν
θερίας τοῦ αὐτοκράτορος τῶν Ῥωμαίων, Ἰωάννου τοῦ Παλαιολόγου, καὶ τοῦ βασιλέως τῶν Βουλ
γάρων, κῦρ Ἰωάννου Αλεξάνδρου τοῦ Ἀσάνη,
ἐπί τε τῷ βασιλεῖ κῦρ Ανδρονίκῳ, τῷ υἱῷ τοῦ
βασιλέως Παλαιολόγου, καὶ τῇ θυγατρὶ τοῦ βασιλέως τῶν Βουλγάρων.
† Εἶχε διὰ τῆς τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς
καὶ τό· Κάλλιστος, ελέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος
Κωνσταντινουπόλεως Νέας Ρώμης, καὶ οἰκου
μενικός πατριάρχης. † Ο 'Ηρακλείας υπέρτιμος
Μητροφάνης. † Ο Νικαίας μητροπολίτης και
ὑπέρτιμος Μανασσῆς. † 'Ο 'Ρόδου μητροπολί
της καὶ ὑπέρτιμος Ἰωάννης. † Ὁ Σηλυβρίας
μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος 'Ησαΐας. † Ο Βρύ
σεως μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος Θεοδώρητος.
+ Ο Λιτβῶν μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος 'Ρω·
μανός. † Ο Περιθεωρίου μητροπολίτης και
ὑπέρτιμος Δωρόθεος. † Ο Θεσσαλονίκης μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος Γρηγόριος. + Ο Χαλκη
δόνος μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος Ιάκωβος.
† Ο Χριστουπόλεως μητροπολίτης Μακάριος
καὶ ὑπέρτιμος. † Ο ταπεινός μητροπολίτης Με
τυλήνης καὶ ὑπέρτιμος Ιωσήφ. † Ὁ Ρωσίου
μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος Θεόδουλος. † Ὁ
Γαρέλλης μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος Ιωαντικιος. † Ο Βιζύης μητροπολίτης καὶ ὑπέρτιμος
Νεόφυτος. † Ο Αγαθοπόλεως μητροπολίτης
καὶ ὑπέρτιμος Μακάριος.
XLI. Patriarcha metropolita Lithuania scribit, se
in Russiam mittere duos legatos, qui componaut
controversiam exortam inter dictum metropolitam
et metropolitam Kioriæ.
† Μηνὶ Αὐγούστῳ, ιζ' ἡμέρᾳ, Δευτέρᾳ, ἐνδ. γ',
Έτους ιςωξύ, συνήλθομεν πάντες οἱ κατὰ τὴν
Θεοδόξαστον, θεοφύλακτον καὶ θεομεγάλυντον Κωνσταντινούπολιν ἀρχιερεῖς συνοδικῶς μετὰ τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πα
τριάρχου, ὁρισμῷ τοῦ κραταιοῦ καὶ ἁγίου ἡμῶν
αὐθέντου καὶ βασιλέως, καὶ κοινῶς συνδιεσκεψάμε
θα περὶ τῆς συμπενθερίας καὶ πράξεως, ἔτι δὲ καὶ
λοιπῆς καταστάσεως τῆς γεγονυίας μεταξὺ τῆς
κραταιᾶς καὶ ἁγίας βασιλείας αὐτοῦ, ἀλλὰ δὴ καὶ
τοῦ ὑψηλοτάτου βασιλέως τῶν Βουλγάρων, κῦρ
Ιωάννου 'Αλεξάνδρου τοῦ ᾿Ασάνη, ἐπί τε τῷ κρα
τα ῷ καὶ ἁγίῳ ἡμῶν αὐθέντῃ καὶ βασιλεῖ, κῦρ
᾿Ανδρονίκῳ τῷ Παλαιολόγῳ, καὶ τῇ θυγατρὶ τοῦ
ὑψηλοτάτου βασιλέως τῶν Βουλγάρων, κυρά Κυ
ράτζα· ἔνθεν τοι καὶ ἰδόντες τοὺς προβάντας ὅρκου;
παρ' ἀμφοτέρων καὶ ἀναλογισάμενοι καὶ κρίναντες,
εἰς ἴσην ἀφορᾷ τοῦτο κοινὴν σύστασιν καὶ ὠφέλειαν
τῶν Χριστιανῶν, Ρωμαίων καὶ Βουλγάρων καὶ βλά- μετριότητος, ἔχειν τὴν μὲν ἱερότητά σου σὺν ταῖς
Την τῶν ἀσεβῶν, ἤδη ἀπὸ κοινῆς γνώμης καὶ ψήφου
συμφωνούμεν καὶ ἀποφαινόμεθα, ἵνα γένηται τοῦτο
ἀκωλύτως καὶ ἀνεμποδίστως μετὰ τοῦ ἐλέους τοῦ
Θεοῦ καὶ τῆς εὐχῆς καὶ εὐλογίας ἡμῶν· εἴ τις δὲ
βουληθῇ ἀπὸ τούτων εἰς κατάλυσιν χωρῆσαι καὶ
ἀθέτησιν τῆς τοιαύτης συνοδικῆς πράξεως καὶ συμ
πλάττειν προφάσεις τινὰς εἰς κατάλυσιν τῶν γενομένων όρκων παρ' ἀμφοτέρων, ὡς δεδήλωται, ἵνα
ἔνι ἔξω τοῦ Χριστοῦ καὶ τῆς ἁγίας καθολικῆς καὶ
ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας αὐτοῦ· εἴπερ δὴ καὶ ὁ
ὑψηλότατος βασιλεὺς τῶν Βουλγάρων στέργει καὶ
ἀποπληροῖ ἀπαραβάτους τοὺς ὅρκου;, ου; ὤμοσε
διὰ τοῦ ὁρκωμοτικοῦ αὐτοῦ τοῦ γεγονότος καὶ ἀπο
σταλέντος εἰς τὸν κραταιὸν καὶ ἅγιον ἡμῶν αὐθέν
* Τερώτατε μητροπολίτα Λιτβῶν, ὑπέρτιμο, αγαπητὲ κατὰ Κύριον ἀδελφὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος
καὶ συλλειτουργέ, χάρις εἴη καὶ εἰρήνη παρὰ Θεοῦ
τῇ σῇ ἱερότητι. Οἶδας, όπως συνέβησαν τὰ μεταξὺ
τῆς σῆς ἱερότητος καὶ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου
Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, κῦρ ᾿Αλεξίου, ἀγαπητού
κατὰ Κύριον ἀδελφοῦ καὶ συλλειτουργοῦ ἡμῶν, καὶ
όπως διεκρίθη ψήφῳ βασιλικῇ καὶ συνοδικῇ τῆς ἡμῶν
οὗταις τῇ τῶν Λιτβῶν ἐπαρχία δυσὶν ἐπισκοπαῖς τὸ
Πολούτζικον και Τούρησον μετὰ καὶ τοῦ Νοβογρα
δ.πουλ... καὶ τὰς τῆς Μικρᾶς Ρωσίας Επισκε
πὰς, τὸν δέ γε ἱερώτατον μητροπολίτην, κῦρ Αλέξον, τὸ Κύεβον καὶ πάσας τὰς τῆς Ρωσίας ἐπισκοπάς, καθὼς καὶ τὴν ἀρχὴν ἐχειροτονήθη. Καὶ
αὐτὸς μὲν καὶ ὡς ἀνήνεγκεν ἐγγράφως καὶ ἀπὸ τοῦ
πράγματος ἀναφαίνεται, στέργει καὶ ἐμμένει ἀπα
ραβάτως τοῖς διαγνωσθεῖσι τούτοις, ὡς εἴρηται· ἡ
δὲ ἱερότης σου, ὡς πολλάκις ἀνηνέχθη τῇ ἡμῶν μετ
τριότητι, παρ' οὐδὲν θέμενος τὴν γεγονυίαν την
καῦτα συνοδικήν ἔγγραφον πράξιν, κυρωθείσαν καὶ
ψήφῳ βασιλική, καθὼς ἀνωτέρω δεδήλωται, παρεις
ήχθης εἰς τὸ Κύβον, καὶ ἱερούργησας, διαπραξε
Part XLIIPars XLII
col. 1381–1382page 193 of 238
PG 152:1381μενος καί τινα ἕτερα ἀνήκοντα γνησίῳ ἀρχιερεῖ, ἡ ὡς οὕτως ἐτάχθη καὶ διεκρίθη συνοδικῶς, καὶ οὕτω καὶ οὐ μόνον ἐκεῖσε, ἀλλὰ καὶ τὸ Μπριάνισκον, ἐπι σκοπὴν οὖσαν τοῦ αὐτοῦ κῦρ ᾿Αλεξίου, καὶ ἁπλῶς εἰπεῖν, δι᾿ ὄχλου ἀεὶ γίνῃ αὐτῷ, ἐπιτιθέμενο; ἐπὶ πᾶσι τοῖς ἐκκλησιαστικοῖς αὐτοῦ δικαίοις, πράγμα ποιῶν ἔξω τῆς ἀκριβείας τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανό νων, οὓς ἐνεγράψω φυλάσσειν ἀνοθεύτους καὶ ἀπαρεγχειρήτους, δι᾿ ἣν αἰτίαν καὶ ἔγραφεν ἡ μετριότης ἡμῶν πρὸς τὴν ἱερότητά σου πρό τινος ήδη καιροῦ καὶ ἅπαξ καὶ δὶς, ὡς ἂν, εἴπερ τολμώνται ταῦτα παρὰ σοῦ, ἀποστῆς τοῦ μηκέτι τοιαῦτα ποιεῖν, προξενοῦντα σοι καὶ ψυχικὴν βλάβην καὶ ὕφεσιν τῆς τιμῆς σου. Αρτίως δὲ πάλιν ὡς ἐγνώρισεν ἡ μετ τριότης ἡμῶν ἀπὸ τῶν αὐτόθι ἐρχομένων, ὡς οὐ μόνον ἐργάζῃ τὰ εἰρημένα ακανόνιστα, ἐπὶ βλάβῃ, οἰκείᾳ, ἀλλὰ καὶ τὸν αὐθέντην Λιτβῶν ἐκίνησας κατεξαναστῆναι κατὰ τοῦ οὕτω πως ὀνομαζομένου κάστρου Αλεξίνου καὶ φθεῖραι τοὺς ἐκεῖσε Χριστιανοὺς, πράγμα ποιήσας ἀτοπώτατον, εἴπερ γέγονεν οὕτως, ὡς ἀνηνέχθη. "Ηδη ή μετριότης ἡμῶν καὶ ἡ περὶ αὐτὴν θεία καὶ ἱερὰ σύνοδος, ὁμοῦ μὲν φρον τίζουσα τῆς φυλακῆς καὶ συντηρήσεως τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων καὶ σπεύδουσα πᾶσι τρόποις τού τους διεκδικείν, ὁμοῦ δὲ καθαρώτερον τὰ τοῦ πράγ ματος γνωρίσαι βουλομένη καὶ εἰρήνην οἰκονομήσαι καὶ διαπράξασθαι κανονικῶς μέσον ὑμῶν καὶ τοῦ τῆς Ρωσίας πάσης Χριστιανικοῦ γένους, ἐπευδοκή σαντος εἰς τοῦτο τοῦ ἐκ Θεοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αυτοκράτορος τῷ προσόντι αὐτῷ ἐνθέῳ ζήλῳε ὑπὲρ τῶν ἐκκλησιαστικών πραγμάτων καὶ διοικής σεων, ἐξέπεμψεν ἐκλεξαμένη ἀποκρισιαρίους τόν τε ἱερώτατον μητροπολίτης Κελτζηνῆς, ὑπέρτιμον, ἀγαπητὴν κατὰ Κύριον ἀδελφὸν τῆς ἡμῶν μετριότητάς καὶ συλλειτουργὸν, καὶ τὸν τιμιώτατον σα κελλίου τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Ἐκκλησίας καὶ δικαιοφύλακα, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸν υἱὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Γεώργιον διάκονον τὸν Περδίκην, ὥστε ποιήσασθαι τὴν ἐξέτασιν πάντων τῶν λαληθέντων καὶ προσκαλέσασθαι τούς τε θεοφιλεστάτους ἐπισκόπους καὶ τοὺς εὐγενεστάτους ῥῆγας, ἐφ᾽ ᾧ παραγενέσθαι ἐπὶ τῇ τοιαύτη ἐξετάσει ἀσφαλείας ἕνεκεν. Οφείλει οὖν παραγενέσθαι καὶ τὴν σὴν ἱερότητα απαραιτήτως, ἐπειδὴ οὕτως ἀνετέθησαν οἱ τοιοῦτοι ἀποκρισιάριοι, ἵνα διαμηνύσωνται πρὸς σὲ τούτου χάριν· διὰ τοῦτο καὶ παραδηλοῖ τῇ ἱεροτητί σου ή μετριότης ἡμῶν, ὡς ἂν, πᾶσαν καὶ παντοίαν ἀποσεισάμενος πρόφασιν, παραγένῃ διὰ σαυτοῦ πρὸς τὴν γενησομένην σύναξιν παρὰ τῶν τοιούτων ἀποκρισιαρίων, καὶ γένηται ἐντεῦθεν ἀπροσπαθῶς, ὡς ἐφορῶντος ἄνωθεν τοῦ Θεοῦ, ἡ τῶν λαληθέντων συνοδικῶς ἐξέτασις, ὅπερ ἐστὶ καὶ ἐγκάνονον ποιῆσαί σε. Εἴπερ δὲ ἐπισυμβῇ διά τινα ἐμποδισμὸν σωματικῆς ἀσθενείας, καὶ οὐκ ἔχεις εύκολον διὰ σαυτοῦ παραγενέσθαι, παρακελευόμεθα, ἵνα χωρὶς τῆς τυχούσης προφάσεως έχε πέμψῃς ἀντὶ ταυτοῦ οἰκείους σου ἀνθρώπους, ὥστε γενέσθαι ἐνώπιον αὐτῶν πᾶσα ἡ τῶν λαληθέντων ἐξέτασις, ὥσπερ ἔμελλε γενήσεσθαι καὶ ἐνώπιον τῆς τῆς ἱερότητα;. Γινωσκέτω γὰρ ἡ ἱερότης σου, ἀνετέθησαν οἱ τοιοῦτοι ἀποκρισιάριοι, ὡς, εἴπερ οὐ ποιήσῃς ἐν ἐκ τῶν δύο, ὡς οὔτε διὰ σαυτοῦ καταλά της, οὔτε ἀνθρώπους σου ἐκπέμψῃς, ποιήσασθαι αὐτοὺς δὴ τοὺς ἀποκρισιαρίους ἐνώπιον τῶν μελλόν των συνελθεῖν θεοφιλεστάτων ἐπισκόπων καὶ τῶν εὐγενεστάτων ῥηγῶν τὴν τοιαύτην ἐξέτασιν, καὶ ὅσον ἂν εὔρωσι, τοῦτο ποιήσωσι ἐγγράφως, πιστωθὲν οἰκειοχείροις ὑπογραφαῖς τῶν θεοφιλεστάτων ἐπισκόπων καὶ τῶν εὐγενεστάτων ῥηγῶν, καὶ δια κομίσωσι τοῦτο πρός τε τὸν ἐκ Θεοῦ κράτιστον καὶ ἅγιόν μου αὐτοκράτορα, πρὸς τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ τὴν περὶ αὐτὴν θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον, ἵν' ἐντεῦθεν ἐπενεχθῇ τελεία ἀπόφασις, καὶ ἀφαιρεθῇ πᾶσα πρόφασις ἡ προξενοῦσα.. τὰ σκάνδαλα ἐπὶ γὰρ τῆς τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίας πύλαι ᾅδου οὐκ ἀντισχύσουσι, κατὰ τὸν σωτήριον λόγον, προσήκει ἔχειν καὶ τὴν ἱερότητά σου τὴν προσήκουσαν στο γὴν καὶ ὑποταγὴν πρὸς αὐτὴν καὶ μὴ κατεξανίστασθαι κατ' αὐτῆς, μηδὲ ἀπειλεῖν καὶ ἀντιπίπτειν καὶ ἐναντιοῦσθαι τοῖς δεδογμένοις αὐτῇ, ὅπερ ἐστὶ πόῤῥω τοῦ ἀρχιερατικοῦ σεμνώματος καὶ τῆς Χρι στιανικῆς πολιτείας· γινωσκέτω γὰρ ἡ ἱερότης σου, ὡς εἴπερ οὐ ποιήσεις κατὰ τὴν ἐξενηνεγμένην συνοδικήν διάγνωσιν καὶ ἀπόφασιν, ἣν ἐπιφέρονται οἱ τοιοῦτοι ἀποκρισιάρια:, ἐπενεχθήσεται τελεία κατά σοῦ καταδίκης ἀπόφασις. Ἵν᾿ οὖν μὴ τοῦτο γένηται, ποίησον, ὅσον παρακελεύεται πρὸς σὲ συνοδικῶς ἡ μετριότης ἡμῶν. Ἡ χάρις τοῦ Θεοῦ εἴη μετὰ τῆς σῆς ἱερότητος. † Εἶχε δι' υπογραφῆς πατριαρχικῆς καὶ τό Μηνὶ Ἰουλίῳ Ινδ. ιδ'. † Παραίνεσις, διδασκαλία καὶ ἀπολογία τοῦ ἁγια τάτου καὶ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, κῦρ Καλλίστου, καὶ τῆς περὶ αὐτὸν θείας καὶ ἱερᾶς συνόδου περὶ τοῦ ἁγίου βαπτίσματος, γενομένη πρὸς τοὺς ἐν τῷ τόπῳ τοῦ Τρινόβου εὑρισκομένους τιμιωτάτους μοναχούς καὶ λοιποὺς ἱερεῖς. † Τιμιώτατε ἐν ἱερομονάχοις, κῦρ.... καὶ σύ, τιμιώτατε ἐν μοναχοῖς, κῦρ.. ἐν ἁγίῳ Πνεύ ματι ἀγαπητοὶ υἱοὶ τῆς ἡμῶν μετριότητος, χάριν, εἰρήνην, ἔλεον καὶ πᾶν ἄλλο, εἴ τι ἀγαθὸν καὶ σωτή ριον, ἐπεύχεται ὑμῖν ἡ μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ παντοκράτορος. Η ὑμετέρα ἔγγραφος ἀναφορὰ διε κομίσθη καὶ ἐπανεγνώσθη συνοδικῶς τῇ ἡμῶν μετ τριότητι, παρόντων πάντων τῶν ἐπιδημούντων ἱερωτάτων ἀρχιερέων τῇ βασιλευούσῃ τῶν πόλεων, καὶ ἐγνώρισεν ἡ μετριότης ἡμῶν ἐξ αὐτῆς, ὅσα καὶ περὶ ὧν ἐδηλοῦτε, καὶ περὶ μὲν τοῦ πατριάρχου Τρινόδου, όπως οὐ μέμνηται ἐν ταῖς ἱεραῖς τελεταίς καὶ ποιεῖται ἀναφορὰν τοῦ ὀνόματος τῆς ἡμῶν μετ τριότητος καὶ τῶν ἑτέρων ἁγιωτάτων πατριαρχῶν, καὶ οὐδὲ ἡ μετριότης ἡμῶν μέμνηται τοῦ ὀνόματος τούτου κατὰ τὸν ὅμοιον τρόπον, εἰδέναι βουλόμεθα τὴν ὑμετέραν εὐλάβειαν, ὅτι τὸ παρὰ μὲν τῆς ἡμῶν μετριότητος γινόμενον εἰς τοῦτον ἔχει τὸν προσ
μενος καί τινα ἕτερα ἀνήκοντα γνησίῳ ἀρχιερεῖ, ἡ ὡς οὕτως ἐτάχθη καὶ διεκρίθη συνοδικῶς, καὶ οὕτω
καὶ οὐ μόνον ἐκεῖσε, ἀλλὰ καὶ τὸ Μπριάνισκον, ἐπισκοπὴν οὖσαν τοῦ αὐτοῦ κῦρ ᾿Αλεξίου, καὶ ἁπλῶς
εἰπεῖν, δι᾿ ὄχλου ἀεὶ γίνῃ αὐτῷ, ἐπιτιθέμενο; ἐπὶ
πᾶσι τοῖς ἐκκλησιαστικοῖς αὐτοῦ δικαίοις, πράγμα
ποιῶν ἔξω τῆς ἀκριβείας τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανό
νων, οὓς ἐνεγράψω φυλάσσειν ἀνοθεύτους καὶ ἀπαρεγχειρήτους, δι᾿ ἣν αἰτίαν καὶ ἔγραφεν ἡ μετριότης
ἡμῶν πρὸς τὴν ἱερότητά σου πρό τινος ήδη καιροῦ
καὶ ἅπαξ καὶ δὶς, ὡς ἂν, εἴπερ τολμώνται ταῦτα
παρὰ σοῦ, ἀποστῆς τοῦ μηκέτι τοιαῦτα ποιεῖν, προξενοῦντά σοι καὶ ψυχικὴν βλάβην καὶ ὕφεσιν τῆς
τιμῆς σου. Αρτίως δὲ πάλιν ὡς ἐγνώρισεν ἡ μετ
τριότης ἡμῶν ἀπὸ τῶν αὐτόθι ἐρχομένων, ὡς οὐ
μόνον ἐργάζῃ τὰ εἰρημένα ακανόνιστα, ἐπὶ βλάβῃ,
οἰκείᾳ, ἀλλὰ καὶ τὸν αὐθέντην Λιτβῶν ἐκίνησας
κατεξαναστῆναι κατὰ τοῦ οὕτω πως ὀνομαζομένου
κάστρου Αλεξίνου καὶ φθεῖραι τοὺς ἐκεῖσε Χριστιανούς, πράγμα ποιήσας ἀτοπώτατον, εἴπερ γέγονεν
οὕτως, ὡς ἀνηνέχθη. "Ηδη ή μετριότης ἡμῶν καὶ ἡ
περὶ αὐτὴν θεία καὶ ἱερὰ σύνοδος, ὁμοῦ μὲν φρον
τίζουσα τῆς φυλακῆς καὶ συντηρήσεως τῶν θείων
καὶ ἱερῶν κανόνων καὶ σπεύδουσα πᾶσι τρόποις τούτους διεκδικείν, ὁμοῦ δὲ καθαρώτερον τὰ τοῦ πράγματος γνωρίσαι βουλομένη καὶ εἰρήνην οἰκονομήσαι
καὶ διαπράξασθαι κανονικῶς μέσον ὑμῶν καὶ τοῦ
τῆς Ρωσίας πάσης Χριστιανικοῦ γένους, ἐπευδοκήσαντος εἰς τοῦτο τοῦ ἐκ Θεοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου
μου αυτοκράτορος τῷ προσόντι αὐτῷ ἐνθέῳ ζήλῳε
ὑπὲρ τῶν ἐκκλησιαστικών πραγμάτων καὶ διοική- ς
σεων, ἐξέπεμψεν ἐκλεξαμένη ἀποκρισιαρίους τόν τε
ἱερώτατον μητροπολίτης Κελτζηνῆς, ὑπέρτιμον,
ἀγαπητὴν κατὰ Κύριον ἀδελφὸν τῆς ἡμῶν μετριό
τητας καὶ συλλειτουργὸν, καὶ τὸν τιμιώτατον σα
κελλίου τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης
Ἐκκλησίας καὶ δικαιοφύλακα, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι
ἀγαπητὸν υἱὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Γεώργιον
διάκονον τὸν Περδίκην, ὥστε ποιήσασθαι τὴν ἐξέτα
σιν πάντων τῶν λαληθέντων καὶ προσκαλέσασθαι
τούς τε θεοφιλεστάτους ἐπισκόπους καὶ τοὺς εὐγε
νεστάτους ῥῆγας, ἐφ᾽ ᾧ παραγενέσθαι ἐπὶ τῇ τοιαύτη
ἐξετάσει ἀσφαλείας ἕνεκεν. Οφείλει οὖν παραγενέσθαι καὶ τὴν σὴν ἱερότητα απαραιτήτως, ἐπειδὴ
οὕτως ἀνετέθησαν οἱ τοιοῦτοι ἀποκρισιάριοι, ἵνα
διαμηνύσωνται πρὸς σὲ τούτου χάριν· διὰ τοῦτο καὶ
παραδηλοῖ τῇ ἱεροτητί σου ή μετριότης ἡμῶν, ὡς
ἂν, πᾶσαν καὶ παντοίαν ἀποσεισάμενος πρόφασιν,
παραγένῃ διὰ σαυτοῦ πρὸς τὴν γενησομένην σύναξιν
παρὰ τῶν τοιούτων ἀποκρισιαρίων, καὶ γένηται
ἐντεῦθεν ἀπροσπαθῶς, ὡς ἐφορῶντος ἄνωθεν τοῦ
Θεοῦ, ἡ τῶν λαληθέντων συνοδικῶς ἐξέτασις, ὅπερ
ἐστὶ καὶ ἐγκάνονον ποιῆσαί σε. Εἴπερ δὲ ἐπισυμβῇ
διά τινα ἐμποδισμὸν σωματικῆς ἀσθενείας, καὶ οὐκ
ἔχεις εύκολον διὰ σαυτοῦ παραγενέσθαι, παρακελευόμεθα, ἵνα χωρὶς τῆς τυχούσης προφάσεως έχε
πέμψῃς ἀντὶ ταυτοῦ οἰκείους σου ἀνθρώπους, ὥστε
γενέσθαι ἐνώπιον αὐτῶν πᾶσα ἡ τῶν λαληθέντων
ἐξέτασις, ὥσπερ ἔμελλε γενήσεσθαι καὶ ἐνώπιον
τῆς τῆς ἱερότητα;. Γινωσκέτω γὰρ ἡ ἱερότης σου,
ἀνετέθησαν οἱ τοιοῦτοι ἀποκρισιάριοι, ὡς, εἴπερ οὐ
ποιήσῃς ἐν ἐκ τῶν δύο, ὡς οὔτε διὰ σαυτοῦ καταλά
της, οὔτε ἀνθρώπους σου ἐκπέμψῃς, ποιήσασθαι
αὐτοὺς δὴ τοὺς ἀποκρισιαρίους ἐνώπιον τῶν μελλόν
των συνελθεῖν θεοφιλεστάτων ἐπισκόπων καὶ τῶν
εὐγενεστάτων ῥηγῶν τὴν τοιαύτην ἐξέτασιν, καὶ
ὅσον ἂν εὔρωσι, τοῦτο ποιήσωσι ἐγγράφως, πιστω
θὲν οἰκειοχείροις ὑπογραφαῖς τῶν θεοφιλεστάτων
ἐπισκόπων καὶ τῶν εὐγενεστάτων ῥηγῶν, καὶ διακομίσωσι τοῦτο πρός τε τὸν ἐκ Θεοῦ κράτιστον καὶ
ἅγιόν μου αὐτοκράτορα, πρὸς τὴν ἡμῶν μετριότητα
καὶ τὴν περὶ αὐτὴν θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον, ἵν'
ἐντεῦθεν ἐπενεχθῇ τελεία ἀπόφασις, καὶ ἀφαιρεθῇ
πᾶσα πρόφασις ἡ προξενοῦσα.. τὰ σκάνδαλα·
ἐπὶ γὰρ τῆς τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίας πύλαι ᾅδου οὐκ
ἀντισχύσουσι, κατὰ τὸν σωτήριον λόγον, προσήκει
ἔχειν καὶ τὴν ἱερότητά σου τὴν προσήκουσαν στο -
γὴν καὶ ὑποταγὴν πρὸς αὐτὴν καὶ μὴ κατεξανίστα
σθαι κατ' αὐτῆς, μηδὲ ἀπειλεῖν καὶ ἀντιπίπτειν καὶ
ἐναντιοῦσθαι τοῖς δεδογμένοις αὐτῇ, ὅπερ ἐστὶ
πόῤῥω τοῦ ἀρχιερατικοῦ σεμνώματος καὶ τῆς Χρι
στιανικῆς πολιτείας· γινωσκέτω γὰρ ἡ ἱερότης σου,
ὡς εἴπερ οὐ ποιήσεις κατὰ τὴν ἐξενηνεγμένην συν
οδικὴν διάγνωσιν καὶ ἀπόφασιν, ἣν ἐπιφέρονται οἱ
τοιοῦτοι ἀποκρισιάρια:, ἐπενεχθήσεται τελεία κατά
σοῦ καταδίκης ἀπόφασις. Ἵν᾿ οὖν μὴ τοῦτο γένηται,
ποίησον, ὅσον παρακελεύεται πρὸς σὲ συνοδικῶς ἡ
μετριότης ἡμῶν. Ἡ χάρις τοῦ Θεοῦ εἴη μετὰ τῆς
σῆς ἱερότητος.
† Εἶχε δι' υπογραφῆς πατριαρχικῆς καὶ τό
Μηνὶ Ἰουλίῳ Ινδ. ιδ'.
XLII. Exhortatio Callisti patriarchæ ad clerum in
Trinovo de patriarcha Trinovi et de ritu baptizandi.
† Παραίνεσις, διδασκαλία καὶ ἀπολογία τοῦ ἁγια
τάτου καὶ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, κῦρ Καλλίστου,
καὶ τῆς περὶ αὐτὸν θείας καὶ ἱερᾶς συνόδου περὶ τοῦ
ἁγίου βαπτίσματος, γενομένη πρὸς τοὺς ἐν τῷ τόπῳ
τοῦ Τρινόβου εὑρισκομένους τιμιωτάτους μοναχούς
καὶ λοιποὺς ἱερεῖς.
† Τιμιώτατε ἐν ἱερομονάχοις, κῦρ.... καὶ σύ,
τιμιώτατε ἐν μοναχοῖς, κῦρ.. ἐν ἁγίῳ Πνεύ
ματι ἀγαπητοὶ υἱοὶ τῆς ἡμῶν μετριότητος, χάριν,
εἰρήνην, ἔλεον καὶ πᾶν ἄλλο, εἴ τι ἀγαθὸν καὶ σωτήριον, ἐπεύχεται ὑμῖν ἡ μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ
παντοκράτορος. Η ὑμετέρα ἔγγραφος ἀναφορὰ διεκομίσθη καὶ ἐπανεγνώσθη συνοδικῶς τῇ ἡμῶν μετ
τριότητι, παρόντων πάντων τῶν ἐπιδημούντων
ἱερωτάτων ἀρχιερέων τῇ βασιλευούσῃ τῶν πόλεων,
καὶ ἐγνώρισεν ἡ μετριότης ἡμῶν ἐξ αὐτῆς, ὅσα καὶ
περὶ ὧν ἐδηλοῦτε, καὶ περὶ μὲν τοῦ πατριάρχου
Τρινόδου, όπως οὐ μέμνηται ἐν ταῖς ἱεραῖς τελεταίς
καὶ ποιεῖται ἀναφορὰν τοῦ ὀνόματος τῆς ἡμῶν μετ
τριότητος καὶ τῶν ἑτέρων ἁγιωτάτων πατριαρχῶν,
καὶ οὐδὲ ἡ μετριότης ἡμῶν μέμνηται τοῦ ὀνόματος
τούτου κατὰ τὸν ὅμοιον τρόπον, εἰδέναι βουλόμεθα
τὴν ὑμετέραν εὐλάβειαν, ὅτι τὸ παρὰ μὲν τῆς ἡμῶν
μετριότητος γινόμενον εἰς τοῦτον ἔχει τὸν προσ
col. 1383–1384page 194 of 238
PG 152:1383ήκοντα καὶ δίκαιον λόγον, τὸ δὲ τελούμενον παρ' ἡ ἔχειν ἀναφέρειν ἀεὶ τήν τε ἡμῶν μετριότητα καὶ αὐτοῦ, ἤγουν τὸ μὴ μεμνῆσθαι τῆς ἡμῶν μετριότητος ἐν ταῖς ἱεραῖς, ὡς εἴρηται, τελεταῖς ἐστι πάμ παν παραλογώτατόν τε καὶ ἀδικώτατον δι' αἰτίαν τοιαύτην, ὁ πατριάρχης Τρινόδου ἦν ἄνωθεν καὶ ἐξ ἀρχῆς ἐπισκόπου όνομα φέρων, υποτασσόμενος τῇ ἁγίᾳ τοῦ Θεοῦ Μεγάλη Εκκλησίᾳ, εἶθ᾽ ὕστερον παρ ρακλήσεως γεγονυίας πολλῆς καὶ δεήσεως εἰς τὴν καθ᾿ ἡμᾶς ταύτην μεγάλην καὶ ἱερὰν σύνοδον παρὰ τοῦ τότε τὰ τῆς βασιλείας τῶν Βουλγάρων διιθύνον της σκήπτρα, διὰ τιμὴν ἐκείνου καὶ τοῦ τοιούτουἔθνους, ὑποτεταγμένου φανέντος τῇ καθ' ἡμᾶς ἁγιω τάτῃ τοῦ Θεοῦ Μεγάλη Εκκλησίᾳ, ἐδωρήθη συγκαταβάσεως λόγῳ πρὸς τὸν Τρινόβου τὸ ὀνομάζεσθαι πατριάρχην Βουλγαρίας, οὐ μέντοι εἶναι καὶ συναρίθμιον τοῖς λοιποῖς ἁγιωτάτοις πατριάρχαις, καὶ διὰ τοῦτο μηδὲ μνημονεύεσθαι ἐν τοῖς ἱεροῖς διπτύχοις κατὰ τὸν θεῖον καὶ ἱερὸν κανόνα τῆς δ' συνόδου, λέγοντα ἐπὶ λέξεως οὕτω·. Πανταχοῦ τοῖς τῶν ἁγίων Πατέρων ὅροις ἑπόμενοι καὶ τὸν ἀρτίως ἀνα γνωσθέντα κανόνα τῶν ρν θεοφιλεστάτων ἐπισκό πως γνωρίζοντες τὰ αὐτὰ καὶ ἡμεῖς ὁρίζομεν καὶ ψηφιζόμεθα περὶ τῶν πρεσβείων τῆς ἁγιωτάτης Εκκλησίας Κωνσταντινουπόλεως Νέας Ρώμης καὶ γὰρ τῷ θρόνῳ τῆς πρεσβυτέρας Ρώμης, διὰ τὸ βασιλεύειν τὴν πόλιν ἐκείνην, οἱ Πατέρες εἰκότως ἀποδεδώκασι τὰ πρεσβεία. Καὶ τῷ αὐτῷ σκοπῷ κι νούμενοι οἱ οι' θεοφιλέστατοι ἐπίσκοποι τὰ ἴσα πρεσβεῖα ἀπένειμαν τῷ τῆς Νέας Ρώμης ἁγιωτάτῳ Ορόνῳ, εὐλόγως κρίναντες τὴν βασιλείᾳ καὶ συγ κλήτῳ τιμηθεῖσαν πόλιν καὶ τῶν ἴσων ἀπολαύουσαν πρεσβείων τῇ πρεσβυτέρα βασιλίδι 'Ρώμῃ καὶ ἐν τοῖς ἐκκλησιαστικοῖς ὡς ἐκείνην μεγαλύνεσθαι πράγμασι, δευτέραν μετ' ἐκείνην ὑπάρχουσαν. Ομοίως καὶ κατὰ τὸν τῆς ἔκτης συνόδου κανόνα διαγορεύοντα διαρρήδην ἐπὶ λέξεως οὕτωσιν· 'Ανα νεούμενοι τὰ παρὰ τῶν μν ἁγίων Πατέρων τῶν ἐν τῇ θεοφυλάκτῳ ταύτῃ καὶ βασιλίδι πόλει συνελθόν των καὶ τῶν χλ' τῶν ἐν Χαλκηδόνι συνελθόντων νομοθετηθέντα, ὁρίζομεν, ὥστε τὸν Κωνσταντινουπόλεως θρόνον τῶν ἴσων ἀπολαύειν πρεσβείων του τῆς πρεσβυτέρας Ρώμης θρόνου καὶ ἐν τοῖς ἐκκλησιαστικοῖς ὡς ἐκεῖνον μεγαλύνεσθαι πράγμασι, δεύ τερον μετ' ἐκεῖνον ὑπάρχοντα, μεθ᾽ ἂν ὁ τῆς ᾿Αλεξανδρέων μεγαλοπόλεως ἀριθμείσθω θρόνος, εἶτα ὁ τῆς ᾿Αντιοχείας καὶ μετὰ τοῦτον ὁ τῆς Ἱεροσολυμι τῶν πόλεως.» Επειδή πέντε πατριάρχαι ετάχθησαν τὸ κατ' ἀρχὰς παρὰ τῆς καθολικῆς καὶ ἀποστολικῆς Εκκλησίας Χριστοῦ, μέχρις ἂν συνὴν ἡμῖν καὶ ὁ πάππας Ρώμης, ἔκτοτε δὲ μέχρι τοῦ νῦν εἰσιν ἡνωμένοι οἱ τέσσαρες, οἵτινες κοινωνίαν ἔχοντες ἀδιασπάστως μνημονεύονται παρ' ἀλλήλων ἐν ταῖς ἐκκλησιαστικαῖς πάσαις συνάξεσιν. "Εδει γοῦν τὸν Τρινόδου πατριάρχην, ἅμα μὲν δι᾿ ἣν ὤφειλεν ἔχειν ὑποταγὴν εἰς τὴν καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτην τοῦ Θεοῦ Μεγάλην Εκκλησίαν, παρ' ἧς εἴληφε καὶ τὸ εἶναι καὶ τὸ ὀνομάζεσθαι πατριάρχης, ἅμα δὲ καὶ διὰ τὸ περιποιεῖσθαι ἑαυτῷ τιμὴν καὶ κοινωνίαν τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ τῶν ἄλλων πατριαρχῶν, ἀνάγκην τοὺς ἄλλους πατριάρχας ἐν τοῖς ἱεροῖς διπτύχοις καὶ οὕτως ἀποσώζειν καὶ αὐτὸν ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ αὐτοῦ τὸν τύπον τῆς ἐκκλησιαστικῆς καταστάσεως, κάνε τεῦθεν φαίνεσθαι ἡνωμένος καὶ συναρίθμιος ἡμῖν οὗτος δὲ ἀθετῶν οὐ καλῶς τὸν τοιοῦτον ἐκκλησιαστικὴν θεσμὸν καὶ ἀποσκιρτῶν τῆς ὑποταγῆς τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ τῆς καθολικῆς ᾿Εκκλησίας Θεοῦ, ἐξ ἧς, ὡς διείληπται, τὸ εἶναι πατριάρχης κατά συγκατάβασιν ἔχει, ουδεμίαν ποιεῖται μνήμην τῆς ἡμῶν μετριότητος, πράγμα ποιῶν ἀτοπώτατον καὶ ἔξω τῶν ἐξ ἀρχῆς συμφωνιῶν τῶν ἀποταχθει σῶν διὰ τοῦ τόμου τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου κῦρ Γερμανοῦ· φησὶ γὰρ ὁ αὐτὸς πατριάρχης ἔν τινι τῶν ἑαυτοῦ συγγραμμάτων ἀπολογούμενος περί τούτων· «Τὸ δὲ ἡμέτερον οὐχ οὕτως ἔχει, οὐχ οὔ τως, ἀλλὰ κοσμικὴν τὴν κοινωφέλειαν ἐπαγγελλόμενον τῷ τετιμημένῳ τοῦ τῶν Βουλγάρων Εθνους ἀρχιερεῖ, τὸ αὐτοκέφαλον εἶναι ὁλόκληρον οὐκ ἀτο μογράφησεν, ἀλλὰ δασμοφορήσει πάλιν, τοῦτ' ἔστι, δώσει τέλη καὶ φόρους τῷ τιμήσαντι πατριάρχῃ καὶ τὴν τοῦ ὀνόματος αὐτοῦ ἐπ᾿ ἐκκλησίας ἀναφοράν, ὡς συνεισφοράν, ὡς εἷς τῶν ὑπὸ τὴν Κωνσταντινούπολιν μητροπολιτῶν, καὶ εἰς λογιστεύσεις καὶ εὐθύ νας, τοῦτ' ἔστι, κρίσεις ἀχθήσεται, επάν ποτέ τις παρατραπείς τῆς δασμοφορίας ἐξελεγχθῇ.» Οὕτω μὲν ἡ ὑπόσχεσις καὶ ἡ συμφωνία τῆς τῶν Βουλγάρων ἐκκλησίας πρὸς τὴν Κωνσταντινούπολιν. Καὶ χωρὶς δὲ τούτου, εἰ ὁ τῆς Κωνσταντινουπόλεως θρόνος καὶ τὰς τῶν ἄλλων πατριαρχῶν κρίσεις, Αλεξανδρείας, Αντιοχείας καὶ Ἱεροσολύμων, καὶ ἐπανακρίνει καὶ διευθετεῖ καὶ ἐπιψηφίζεται καὶ τὸ κῦρος δίδωσιν, ὡς οἱ θεῖοι κανόνες διαγορεύουσι καὶ αἱ πράξεις ἐπεμαρτύρησαν, πῶς οὐ πολλῷ μᾶλλον τῆς τῶν Βουλγάρων ἐκκλησίας ο θρόνος οὗτος κύριος ἔσται, παρ' οὗ καὶ τὸ ὀνομάζεσθαι πατριάρχης τετίμηται; Αλλά γινώσκετε σαφῶς, ὅτι εἴπερ οὐκ ἦν ἡ πρὸς τὸν ὑψηλότατον βασιλέα τῶν Βουλγάρων, ἐν ἁγίῳ Πνεύ ματι γνησιώτατον υἱὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος, κύρ Ἰωάννην τὸν ᾿Ασάνη, ειλικρινής σχέσις καὶ διάθεσις αὐτῆς καὶ τὸ μὴ λυπηθῆναι τοῦτον διὰ τὴν τοι αὐτην αἰτίαν, εἶχεν ἀπὸ δικαίου ή μετριότης ἡμῶν ὡς οἰκουμενικός πατριάρχης, διὰ τῆς τοῦ Χριστοῦ χάριτος, ἀνακρἶναι τὰ κατ' αὐτὸν καὶ ἐξετάσαι ταῦτα εἰς τὴν καθ' ἡμᾶς ἱερὰν καὶ μεγάλην σύνοδον, ὡς μέχρι τοῦ νῦν μὴ γινωσκόμενα, καὶ ἡ λαβεῖν τοῦτον διόρθωσιν ἢ κανονικῶς εὐθύναι, ὡς ἀθετοῦντα τὴν Ἐκκλησίαν προδήλως, ἐξ ἧς, ὡς πολλάκις είρηται, τὸ εἶναι πατριάρχης κεκλήρωται, ἢ τό γε δεύτερον ἀποστερῆσαι τοῦτον τοῦ τοιούτου ὀνόματος· ἡ δὲ τοῦ τοιούτου βασιλέως ἀγάπη καὶ διάθεσις πείθει ἐν ἀπολυπραγμόνητα ταῦτα, μέχρις ἂν διόρθωσιν λά βοιεν παρὰ τοῦ αὐτοῦ πατριάρχου Τρινόδου· καὶ ταῦτα μὲν περὶ τοῦ ἑνὸς κεφαλαίου. Τὸ δὲ δὴ βαπτίζειν τοὺς ἱερεῖς τῶν Βουλγάρων εἰς μίαν κατάδυσιν καὶ περιῤῥαντίζειν αὐτούς, ὡς ἔτυχεν, ὕδατί ἐστι πρᾶγμα ατοπώτατον καὶ δυσσεβείας ἀνάμεστον· ἡ γὰρ διάταξις τῶν ἁγίων ἐνδόξων καὶ πανευφήμων ἀποστόλων καὶ οἱ ἱεροὶ τούτων κανόνες πάντας τοὺς
ήκοντα καὶ δίκαιον λόγον, τὸ δὲ τελούμενον παρ' ἡ ἔχειν ἀναφέρειν ἀεὶ τήν τε ἡμῶν μετριότητα καὶ
αὐτοῦ, ἤγουν τὸ μὴ μεμνῆσθαι τῆς ἡμῶν μετριότητος ἐν ταῖς ἱεραῖς, ὡς εἴρηται, τελεταῖς ἐστι πάμ
παν παραλογώτατόν τε καὶ ἀδικώτατον δι' αἰτίαν
τοιαύτην, ὁ πατριάρχης Τρινόδου ἦν ἄνωθεν καὶ
ἐξ ἀρχῆς ἐπισκόπου όνομα φέρων, υποτασσόμενος τῇ
ἁγίᾳ τοῦ Θεοῦ Μεγάλη Εκκλησίᾳ, εἶθ᾽ ὕστερον παρ
ρακλήσεως γεγονυίας πολλῆς καὶ δεήσεως εἰς τὴν
καθ᾿ ἡμᾶς ταύτην μεγάλην καὶ ἱερὰν σύνοδον παρὰ
τοῦ τότε τὰ τῆς βασιλείας τῶν Βουλγάρων διιθύνοντης σκήπτρα, διὰ τιμὴν ἐκείνου καὶ τοῦ τοιούτου
ἔθνους, ὑποτεταγμένου φανέντος τῇ καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτῃ τοῦ Θεοῦ Μεγάλη Εκκλησίᾳ, ἐδωρήθη συγκα
ταβάσεως λόγῳ πρὸς τὸν Τρινόβου τὸ ὀνομάζεσθαι
πατριάρχην Βουλγαρίας, οὐ μέντοι εἶναι καὶ συν
αρίθμιον τοῖς λοιποῖς ἁγιωτάτοις πατριάρχαις, καὶ
διὰ τοῦτο μηδὲ μνημονεύεσθαι ἐν τοῖς ἱεροῖς διπτύ
χοις κατὰ τὸν θεῖον καὶ ἱερὸν κανόνα τῆς δ' συνόδου,
λέγοντα ἐπὶ λέξεως οὕτω·. Πανταχοῦ τοῖς τῶν
ἁγίων Πατέρων ὅροις ἑπόμενοι καὶ τὸν ἀρτίως ἀναγνωσθέντα κανόνα τῶν ρν θεοφιλεστάτων ἐπισκό
πως γνωρίζοντες τὰ αὐτὰ καὶ ἡμεῖς ὁρίζομεν καὶ
ψηφιζόμεθα περὶ τῶν πρεσβείων τῆς ἁγιωτάτης
Εκκλησίας Κωνσταντινουπόλεως Νέας Ρώμης·
καὶ γὰρ τῷ θρόνῳ τῆς πρεσβυτέρας Ρώμης, διὰ τὸ
βασιλεύειν τὴν πόλιν ἐκείνην, οἱ Πατέρες εἰκότως
ἀποδεδώκασι τὰ πρεσβεία. Καὶ τῷ αὐτῷ σκοπῷ κινούμενοι οἱ οι' θεοφιλέστατοι ἐπίσκοποι τὰ ἴσα
πρεσβεῖα ἀπένειμαν τῷ τῆς Νέας Ρώμης ἁγιωτάτῳ
Ορόνῳ, εὐλόγως κρίναντες τὴν βασιλείᾳ καὶ συγκλήτῳ τιμηθεῖσαν πόλιν καὶ τῶν ἴσων ἀπολαύου
σαν πρεσβείων τῇ πρεσβυτέρα βασιλίδι 'Ρώμῃ καὶ
ἐν τοῖς ἐκκλησιαστικοῖς ὡς ἐκείνην μεγαλύνεσθαι
πράγμασι, δευτέραν μετ' ἐκείνην ὑπάρχουσαν.
Ομοίως καὶ κατὰ τὸν τῆς ἔκτης συνόδου κανόνα
διαγορεύοντα διαρρήδην ἐπὶ λέξεως οὕτωσιν· 'Ανανεούμενοι τὰ παρὰ τῶν μν ἁγίων Πατέρων τῶν ἐν
τῇ θεοφυλάκτῳ ταύτῃ καὶ βασιλίδι πόλει συνελθόν
των καὶ τῶν χλ' τῶν ἐν Χαλκηδόνι συνελθόντων
νομοθετηθέντα, ὁρίζομεν, ὥστε τὸν Κωνσταντινουπόλεως θρόνον τῶν ἴσων ἀπολαύειν πρεσβείων του
τῆς πρεσβυτέρας Ρώμης θρόνου καὶ ἐν τοῖς ἐκκλησιαστικοῖς ὡς ἐκεῖνον μεγαλύνεσθαι πράγμασι, δεύ
τερον μετ' ἐκεῖνον ὑπάρχοντα, μεθ᾽ ἂν ὁ τῆς ᾿Αλεξανδρέων μεγαλοπόλεως ἀριθμείσθω θρόνος, εἶτα ὁ
τῆς ᾿Αντιοχείας καὶ μετὰ τοῦτον ὁ τῆς Ἱεροσολυμιτῶν πόλεως.» Επειδή πέντε πατριάρχαι ετάχθησαν
τὸ κατ' ἀρχὰς παρὰ τῆς καθολικῆς καὶ ἀποστολικῆς
Εκκλησίας Χριστοῦ, μέχρις ἂν συνὴν ἡμῖν καὶ ὁ
πάππας Ρώμης, ἔκτοτε δὲ μέχρι τοῦ νῦν εἰσιν
ἡνωμένοι οἱ τέσσαρες, οἵτινες κοινωνίαν ἔχοντες
ἀδιασπάστως μνημονεύονται παρ' ἀλλήλων ἐν ταῖς
ἐκκλησιαστικαῖς πάσαις συνάξεσιν. "Εδει γοῦν τὸν
Τρινόδου πατριάρχην, ἅμα μὲν δι᾿ ἣν ὤφειλεν ἔχειν
ὑποταγὴν εἰς τὴν καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτην τοῦ Θεοῦ
Μεγάλην Εκκλησίαν, παρ' ἧς εἴληφε καὶ τὸ εἶναι
καὶ τὸ ὀνομάζεσθαι πατριάρχης, ἅμα δὲ καὶ διὰ τὸ
περιποιεῖσθαι ἑαυτῷ τιμὴν καὶ κοινωνίαν τῆς ἡμῶν
μετριότητος καὶ τῶν ἄλλων πατριαρχῶν, ἀνάγκην
τοὺς ἄλλους πατριάρχας ἐν τοῖς ἱεροῖς διπτύχοις καὶ
οὕτως ἀποσώζειν καὶ αὐτὸν ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ αὐτοῦ
τὸν τύπον τῆς ἐκκλησιαστικῆς καταστάσεως, κάνε
τεῦθεν φαίνεσθαι ἡνωμένος καὶ συναρίθμιος ἡμῖν·
οὗτος δὲ ἀθετῶν οὐ καλῶς τὸν τοιοῦτον ἐκκλησιαστικὴν θεσμὸν καὶ ἀποσκιρτῶν τῆς ὑποταγῆς τῆς
ἡμῶν μετριότητος καὶ τῆς καθολικῆς ᾿Εκκλησίας
Θεοῦ, ἐξ ἧς, ὡς διείληπται, τὸ εἶναι πατριάρχης
κατά συγκατάβασιν ἔχει, ουδεμίαν ποιεῖται μνήμην
τῆς ἡμῶν μετριότητος, πράγμα ποιῶν ἀτοπώτατον
καὶ ἔξω τῶν ἐξ ἀρχῆς συμφωνιῶν τῶν ἀποταχθεισῶν διὰ τοῦ τόμου τοῦ ἁγιωτάτου πατριάρχου κῦρ
Γερμανοῦ· φησὶ γὰρ ὁ αὐτὸς πατριάρχης ἔν τινι
τῶν ἑαυτοῦ συγγραμμάτων ἀπολογούμενος περί
τούτων· «Τὸ δὲ ἡμέτερον οὐχ οὕτως ἔχει, οὐχ οὔ
τως, ἀλλὰ κοσμικὴν τὴν κοινωφέλειαν ἐπαγγελλόμε
νον τῷ τετιμημένῳ τοῦ τῶν Βουλγάρων Εθνους
ἀρχιερεῖ, τὸ αὐτοκέφαλον εἶναι ὁλόκληρον οὐκ ἀτο
μογράφησεν, ἀλλὰ δασμοφορήσει πάλιν, τοῦτ' ἔστι,
δώσει τέλη καὶ φόρους τῷ τιμήσαντι πατριάρχῃ καὶ
τὴν τοῦ ὀνόματος αὐτοῦ ἐπ᾿ ἐκκλησίας ἀναφοράν,
ὡς συνεισφοράν, ὡς εἷς τῶν ὑπὸ τὴν Κωνσταντινού
πολιν μητροπολιτῶν, καὶ εἰς λογιστεύσεις καὶ εὐθύ
νας, τοῦτ' ἔστι, κρίσεις ἀχθήσεται, επάν ποτέ τις
παρατραπείς τῆς δασμοφορίας ἐξελεγχθῇ.» Οὕτω μὲν
ἡ ὑπόσχεσις καὶ ἡ συμφωνία τῆς τῶν Βουλγάρων
ἐκκλησίας πρὸς τὴν Κωνσταντινούπολιν. Καὶ χωρὶς
δὲ τούτου, εἰ ὁ τῆς Κωνσταντινουπόλεως θρόνος καὶ
τὰς τῶν ἄλλων πατριαρχῶν κρίσεις, Αλεξανδρείας,
Αντιοχείας καὶ Ἱεροσολύμων, καὶ ἐπανακρίνει καὶ
διευθετεῖ καὶ ἐπιψηφίζεται καὶ τὸ κῦρος δίδωσιν, ὡς
οἱ θεῖοι κανόνες διαγορεύουσι καὶ αἱ πράξεις ἐπεμαρτύρησαν, πῶς οὐ πολλῷ μᾶλλον τῆς τῶν Βουλγάρων
ἐκκλησίας ο θρόνος οὗτος κύριος ἔσται, παρ' οὗ
καὶ τὸ ὀνομάζεσθαι πατριάρχης τετίμηται; Αλλά
γινώσκετε σαφῶς, ὅτι εἴπερ οὐκ ἦν ἡ πρὸς τὸν
ὑψηλότατον βασιλέα τῶν Βουλγάρων, ἐν ἁγίῳ Πνεύ
ματι γνησιώτατον υἱὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος, κύρ
Ἰωάννην τὸν ᾿Ασάνη, ειλικρινής σχέσις καὶ διάθε
σις αὐτῆς καὶ τὸ μὴ λυπηθῆναι τοῦτον διὰ τὴν τοι
αὐτην αἰτίαν, εἶχεν ἀπὸ δικαίου ή μετριότης ἡμῶν
ὡς οἰκουμενικός πατριάρχης, διὰ τῆς τοῦ Χριστοῦ
χάριτος, ἀνακρἶναι τὰ κατ' αὐτὸν καὶ ἐξετάσαι ταῦτα
εἰς τὴν καθ' ἡμᾶς ἱερὰν καὶ μεγάλην σύνοδον, ὡς
μέχρι τοῦ νῦν μὴ γινωσκόμενα, καὶ ἡ λαβεῖν τοῦτον
διόρθωσιν ἢ κανονικῶς εὐθύναι, ὡς ἀθετοῦντα τὴν
Ἐκκλησίαν προδήλως, ἐξ ἧς, ὡς πολλάκις είρηται,
τὸ εἶναι πατριάρχης κεκλήρωται, ἢ τό γε δεύτερον
ἀποστερῆσαι τοῦτον τοῦ τοιούτου ὀνόματος· ἡ δὲ τοῦ
τοιούτου βασιλέως ἀγάπη καὶ διάθεσις πείθει ἐν
ἀπολυπραγμόνητα ταῦτα, μέχρις ἂν διόρθωσιν λάβοιεν παρὰ τοῦ αὐτοῦ πατριάρχου Τρινόδου· καὶ
ταῦτα μὲν περὶ τοῦ ἑνὸς κεφαλαίου. Τὸ δὲ δὴ βαπτί
ζειν τοὺς ἱερεῖς τῶν Βουλγάρων εἰς μίαν κατάδυσιν
καὶ περιῤῥαντίζειν αὐτούς, ὡς ἔτυχεν, ὕδατί ἐστι
πρᾶγμα ατοπώτατον καὶ δυσσεβείας ἀνάμεστον· ἡ
γὰρ διάταξις τῶν ἁγίων ἐνδόξων καὶ πανευφήμων
ἀποστόλων καὶ οἱ ἱεροὶ τούτων κανόνες πάντας τοὺς
col. 1385–1386page 195 of 238
PG 152:1385μύρον σημαίνει τὴν εὐώδη Ἰησοῦν, πηγὴν ὄντα τῶν θείων χαρισμάτων καὶ τοὺς πιστοὺς πάντως εξωδιά ζοντα, κατὰ τὸν θεῖον ᾿Απόστολον, φάσκοντα, ὅτι ῾Υμεῖς ἐστε εὐωδία Χριστοῦ. Τοῦ γοῦν θείου βα πτίσματος οὕτω παραδοθέντος καὶ τελουμένου παρά τῆς Ἐκκλησίας Χριστοῦ, ὁ παρὰ τὴν τοιαύτην ὑπου τύπωσιν βαπτίζων ἢ βαπτιζόμενος εἰς μίαν κατά δυσιν ἢ περιῤῥαντιζόμενος ὕδατι καὶ οὕτως ἁπλῶς καὶ, ὡς ἔτυχε, τελῶν τὸ τοιοῦτο μυστήριον καὶ χρίων ἢ καὶ χριόμενος ἀντὶ τοῦ ἁγίου τούτου μύρου μύρον τῶν λειψάνων τοῦ ἁγίου καὶ ἐνδόξου μεγαλομάρτυρος Δημητρίου ἢ τοῦ ἁγίου Βαρβάρων, ὁ τοιοῦτος ὡς ἀθετῶν προδήλως τὴν ἐκκλησιαστικὴν παράδοσιν οὐκ οἶδα ποίαν ἀπολογίαν δώσει ἐν ἡμέρᾳ κρίσεως τῷ Θεῷ, ἢ πῶς ἐκφεύξεται τῆς κ λάσεως, περὶ τῶν κυριωτάτων τῆς πίστεως ἁμαρτών. Διὰ τοῦτο καὶ ἐπειδὴ ἐκ θεοφιλούς γνώμη; ἀναφορὰν ἐποιήσατο περὶ τούτων εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ τὴν περί αν τὴν θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον, ὡς ἄνδρες εὐλαβείας καὶ ἀρετῆς ἀντιποιούμενοι ἱκανῶς, καὶ χρήζοντες μάλι στὰ τῆς ὠφελείας τῶν αὐτόθι Χριστιανῶν Βουλγάρων, καὶ ἤδη ἐλάβετε ἐγγράφως πληροφορίαν εναργεστάτην συνοδικῶς παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ ὡς ἐν κεφα λαίῳ ἐπιτομωτάτην διδασκαλίαν τοῦ σεπτοῦ μυστηρίου τοῦ σωτηριώδους βαπτίσματος, είπερ μένει ὑμῖν, ὥσπερ δὴ καὶ μέλει, τῆς τῶν πολλῶν σωτηρίας, διεγέρθητε προς νουθεσίαν καὶ διδασκαλίαν τὴν περὶ τούτου εἰς τε τοὺς ὄντας αὐτόλι ἀρχιερεῖς καὶ εἰς πάντας τοὺς ἱερεῖς τῶν Βουλγάρων, καὶ διδάξατε τούτους ἐκτελεῖν τὸ μυστήριον του βαπτίσματος κατὰ τὴν ὑποτύπωσιν τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ, καὶ καθὼς ἐνταῦθα ὡς ἐν ἐπιτομῇ γέγραπται, καὶ βα παίζειν τοὺς τελουμένους τῷ θείῳ λουτρῷ εἰς τρεῖς καταδύσεις καὶ ἐν ἀγγείῳ πλήρει ύδατος μετά ἐλαίου, περιχρίειν τε αὐτοῦ; ἐν ὅλοις τοῖς μέλεσι τῷ θείῳ τούτῳ καὶ σεπτῷ μύρῳ καὶ οὕτως ἀπαρτί. ζειν καὶ τελειοῦν κατὰ τὴν τῶν θείων ἀποστόλων καὶ ἱερῶν κανόνων παράδοσιν, τὰ μέντοι ἀγγεῖα, ἐν οἷς ἐκπληρούται τὸ βάπτισμα, παραφυλάττειν μόνον εἰς τὴν τοιαύτην υπηρεσίαν καὶ μὴ καταχρήσθαι ὅλως εἰς ἑτέραν τινὰ χρείαν, ἐπεὶ καὶ τοῦτο ἄθε σμόν ἐστι καὶ ἀνευλαβές. Ἐπεὶ δὲ ἡ τοῦ ἁγίου συν θεσις μύρου ἐν τῇ τῶν Βουλγάρων ἐκκλησίᾳ οὐκ βιπιεζομένους εἰς μίαν κατάδυσιν, ὡς μὴ βαπτιτῶν θείων εὐωδῶν ἀντιλήψεων ἔργων, ὡς αὐτὴ τὸ οθέντας, κατὰ τὴν τοῦ Σωτῆρος παράδοσιν, ἀναβαπτίζεσθαι παρακελεύονται. Καὶ ἐπεὶ πᾶς ὁ μὴ ἀνα γεννηθεὶς δι᾽ ὕδατος καὶ πνεύματος, κατὰ τὴν εὐαγ γελικὴν τοῦ Σωτῆρος ἀπόφασιν, οὐκ εἰσελεύσεται εἰς τὴν τῶν οὐρανῶν βασιλείαν, δῆλον, ὡς ὁ μὴ βαπτιζόμενος κατὰ τὴν τοιαύτην παράδοσιν εἰς τρεῖς καταδύσεις ἐκτός ἐστι τῆς βασιλείας τῶν οὐρανῶν αἱ γὰρ τελούμεναι ἐν τῷ ἁγίῳ βαπτίσματι τρείς και ταδύσεις οὐχ ἁπλῶς καὶ, ὡς ἔτυχε, γίνονται, ἀλλ' ὑπεμφαίνουσι μυστήρια θείά τε καὶ οὐράνια· τοῦ γὰρ Σωτῆρος ἡμῶν τοῖς ἁγίοις αὐτοῦ μαθητοῖς καὶ ἀποστόλοι, παραγγείλαντος βαπτίζειν πάντας εἰς τὸ ὄνομα τοῦ Πατρὸ, καὶ τοῦ Υἱοῦ, καὶ τοῦ ἁγίου Πνεύ ματος, ὡς εἰς τὴν τρισυπόστατον θείαν καὶ μακα ρίαν καὶ ὑπερούσιον Τριάδα βαπτιζόμενοι ἡμεῖς εἰς τὰς τρεῖς καταδύσεις τὰς τρεῖς ἐπιβοῶμεν ὑποστάσεις τῆς τρισυποστάτου θεύτητος, καθ᾿ ἕκαστον τῶν ἁγίων τούτων ὀνομάτων καταδυόμενο: ἅπαξ ἐν τῷ ὕδατι καὶ ἀναδυόμενοι, κατὰ τὸν πολὺν τὰ θεῖα καὶ τῶν τοιούτων ἐκφάντορα Διονύσιον τὸν ᾿Αρεοπαγία τὴν ἅμα δὲ, ἐπειδὴ τὸ θεῖον τοῦτο βάπτισμα του Σωτήρος τὸν θάνατον εἰκονίζει (ὅσοι γὰρ εἰς Χρι στὸν ἐβαπτίσθημεν, κατὰ τὸν θεῖον Απόστολον, εἰς τὸν θάνατον αὐτοῦ ἐβαπτίσθημεν), ἔστι δὲ ἡ ταφή τοῦ Σωτῆρος τριήμερος, βαπτιζόμεθα καὶ ἡμεῖς ἀναγκαίως εἰς τὰς τρεῖς ταύτας καταστάσεις, διὰ τῶν τριῶν τούτων καταδύσεων τὴν τριήμερον ταφήν καὶ ἀνάστασιν τοῦ Σωτῆρος αἰνιττόμενοι. Οὐκοῦν οἱ μὴ βαπτιζόμενα κατὰ τὸν τοιοῦτον τρόπον ἀτε λείωτοι πάντως εἰσὶ καὶ ἐλλιπεῖς, καὶ μὴ κατὰ τὴν εἰκόνα τῆς ὑψηλῆς τοῦ βαπτίσματος θεωρίας φησὶ γὰρ ἐπὶ λέξεως οὗτος ὁ ἱερὸς Διονύσιος 4 Τὸν ἱερῶς βαπτιζόμενον ἡ συμβολική διδασκαλία μυσταγωγεί ταῖς ἐν τῷ ὕδατι τρισὶ καταδύσεσι καὶ ἀναδύσεσι τὸν θεαρχικὸν τῆς τριημερονύκτου ταφῆς Ἰησοῦ τοῦ ζωοδότου μιμεῖσθαι θάνατον, ὡς ἐφικτὸν ἀνδράσι τὸ θεομίμητον. Εστι τοίνυν τὸ βάπτισμα εἰς τὸν θάνα τον τοῦ Κυρίου διδόμενον, τὸ δὲ ὕδωρ ἀντὶ τῆς τας φῆς, τὸ δὲ ἔλαιον ἀντὶ Πνεύματος ἁγίου, ἡ σφραγίς αντί σταυροῦ, τὸ δὲ μύρον βεβαίωσις τῆς ὁμολογίας.» "Οτι δὲ οὐδὲ χρῶνται ἁγίῳ μύρῳ, κατὰ τὴν νενομισμένην τῆς Ἐκκλησίας παράδοσιν, τῷ τελου ένῳ ἐν τῇ ἁγιωτάτῃ τοῦ Θεοῦ καθ᾿ ἡμᾶ; Μεγάλη Εκκλησία, καθὼς τοῦτο διασαφεῖ καὶ παραδίδωσιν ὁ τοιούτος μ ἐκτελεῖται, ἔστι δὲ παράδοσις ἐκτελεῖσθαι τοῦτο ἐν μέγας Διονύσιος γίνεσθαι δια συναγωγῆς εὐπνόων και εξόσμων ὑλῶν καὶ εἰδῶν, καὶ τοῦτο παραλογώτατον καὶ ἔξω παντάπασι τῆς ἐκκλησιαστικῆς νομο θεσίας. Ἐπειδὴ γὰρ ἡ αἰσθητή τῆς εὐωδίας τοῦ ἁγίου μύρου ἀντίληψις εἰς νοητὴν εὐωδίαν τοῦ Πνεύματος ἀνάγει τὸν βαπτιζόμενον. καὶ τελειοῦ τοῦτον, και βεβαιοί ἐν τῇ ὁμολογίᾳ τῆς πίστεως, ὁ μὴ χριόμετ νος τῇ συνθέσει τοῦ τοιούτου μύρου ἀτελείωτος μέ νει ἐν τῇ τοῦ καλοῦ παγιότητι, στερούμενος διὰ τὸ μὴ μετασχεῖν ταύτης τῆς εὐωδίας καὶ τῆς θεαρχι τῆς εὐωδίας ἐκείνης καὶ θειοτάτης τροφής φησί γὰρ ὁ αὐτὸς ἱερὸς θεολόγο;· ι 'Η του μύρου συμ βολική σύνθεσις ὡς ἐν μορφώσει τῶν ἀμορφώτων αὐτὸν ἡμῖν ὑπογράφει τὸν Ἰησοῦν, πηγαίον ὄντα τῇ καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτῃ τοῦ Θεοῦ Μεγάλη ἐκκλησίᾳ, ὀφείλει, ἵνα κατὰ τὸν καιρὸν τῆς ἁγίας Τεσσα. ρακοστῆς ἐκλεγῶσι τῶν ἀπ' αὐτόθι ἱερωμένων, τ. νὰς εὐλαβείας ἀντιποιούμενοι, μετ' ἐξόδου της προς ηκούσης ἐπὶ τῇ τούτου κατασκευῇ, καὶ τελεσθέντες κατὰ τὴν νενομισμένην παράδοσιν, λήψονται και οὗτοι τὸ μέγα τοῦτο καὶ θεῖον μύρον εἰς τελείωσιν τῶν βαπτιζομένων, ὡς εἴρηται. Ταῦτα μὲν οὖν και ρακελεύεται ὑμῖν ἡ μετριότης ἡμῶν μετὰ τῆς περὶ αὐτὴν θείας καὶ ἱερᾶς συνόδου εἰς τὴν ἐφεξῆς διόρ θωσιν τῶν πραττομένων ἀκανονίστως εἰς τὴν αὐτοῦ. τῶν Βουλγάρων ἐκκλησίαν. Καὶ εἰ μὲν εἰς αἴσθησιν ἔλθοιεν τοῦ καλοῦ καὶ μεταμάθοιεν τὴν κακίαν, ἐπειδὴ εἰς τὸ βάπτισμα, τὸ τῆς σωτηρίας κεφάλαιον,
μύρον σημαίνει τὴν εὐώδη Ἰησοῦν, πηγὴν ὄντα τῶν
θείων χαρισμάτων καὶ τοὺς πιστοὺς πάντως εξωδιά -
ζοντα, κατὰ τὸν θεῖον ᾿Απόστολον, φάσκοντα, ὅτι
῾Υμεῖς ἐστε εὐωδία Χριστοῦ. Τοῦ γοῦν θείου βα
πτίσματος οὕτω παραδοθέντος καὶ τελουμένου παρά
τῆς Ἐκκλησίας Χριστοῦ, ὁ παρὰ τὴν τοιαύτην ὑπου
τύπωσιν βαπτίζων ἢ βαπτιζόμενος εἰς μίαν κατά
δυσιν ἢ περιῤῥαντιζόμενος ὕδατι καὶ οὕτως ἁπλῶς
καὶ, ὡς ἔτυχε, τελῶν τὸ τοιοῦτο μυστήριον καὶ χρίων
ἢ καὶ χριόμενος ἀντὶ τοῦ ἁγίου τούτου μύρου μύρον
τῶν λειψάνων τοῦ ἁγίου καὶ ἐνδόξου μεγαλομάρτυ
ρος Δημητρίου ἢ τοῦ ἁγίου Βαρβάρων, ὁ τοιοῦτος ὡς
ἀθετῶν προδήλως τὴν ἐκκλησιαστικὴν παράδοσιν
οὐκ οἶδα ποίαν ἀπολογίαν δώσει ἐν ἡμέρᾳ κρίσεως
τῷ Θεῷ, ἢ πῶς ἐκφεύξεται τῆς κ λάσεως, περὶ τῶν
κυριωτάτων τῆς πίστεως ἁμαρτών. Διὰ τοῦτο καὶ
ἐπειδὴ ἐκ θεοφιλούς γνώμη; ἀναφορὰν ἐποιήσατο
περὶ τούτων εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ τὴν περί αν
τὴν θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον, ὡς ἄνδρες εὐλαβείας καὶ
ἀρετῆς ἀντιποιούμενοι ἱκανῶς, καὶ χρήζοντες μάλι
στὰ τῆς ὠφελείας τῶν αὐτόθι Χριστιανῶν Βουλγάρων,
καὶ ἤδη ἐλάβετε ἐγγράφως πληροφορίαν εναργεστάτην
συνοδικῶς παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ ὡς ἐν κεφα
λαίῳ ἐπιτομωτάτην διδασκαλίαν τοῦ σεπτοῦ μυστη
ρίου τοῦ σωτηριώδους βαπτίσματος, είπερ μένει ὑμῖν,
ὥσπερ δὴ καὶ μέλει, τῆς τῶν πολλῶν σωτηρίας,
διεγέρθητε προς νουθεσίαν καὶ διδασκαλίαν τὴν περὶ
τούτου εἰς τε τοὺς ὄντας αὐτόλι ἀρχιερεῖς καὶ εἰς
πάντας τοὺς ἱερεῖς τῶν Βουλγάρων, καὶ διδάξατε
τούτους ἐκτελεῖν τὸ μυστήριον του βαπτίσματος
κατὰ τὴν ὑποτύπωσιν τῆς Ἐκκλησίας Θεοῦ, καὶ
καθὼς ἐνταῦθα ὡς ἐν ἐπιτομῇ γέγραπται, καὶ βα
παίζειν τοὺς τελουμένους τῷ θείῳ λουτρῷ εἰς τρεῖς
καταδύσεις καὶ ἐν ἀγγείῳ πλήρει ύδατος μετά
ἐλαίου, περιχρίειν τε αὐτοῦ; ἐν ὅλοις τοῖς μέλεσι
τῷ θείῳ τούτῳ καὶ σεπτῷ μύρῳ καὶ οὕτως ἀπαρτί.
ζειν καὶ τελειοῦν κατὰ τὴν τῶν θείων ἀποστόλων
καὶ ἱερῶν κανόνων παράδοσιν, τὰ μέντοι ἀγγεῖα, ἐν
οἷς ἐκπληρούται τὸ βάπτισμα, παραφυλάττειν μόνον
εἰς τὴν τοιαύτην υπηρεσίαν καὶ μὴ καταχρήσθαι
ὅλως εἰς ἑτέραν τινὰ χρείαν, ἐπεὶ καὶ τοῦτο ἄθε
σμόν ἐστι καὶ ἀνευλαβές. Ἐπεὶ δὲ ἡ τοῦ ἁγίου συν
θεσις μύρου ἐν τῇ τῶν Βουλγάρων ἐκκλησίᾳ οὐκ
βιπιεζομένους εἰς μίαν κατάδυσιν, ὡς μὴ βαπτι- τῶν θείων εὐωδῶν ἀντιλήψεων ἔργων, ὡς αὐτὴ τὸ
οθέντας, κατὰ τὴν τοῦ Σωτῆρος παράδοσιν, ἀναβα
πτίζεσθαι παρακελεύονται. Καὶ ἐπεὶ πᾶς ὁ μὴ ἀναγεννηθεὶς δι᾽ ὕδατος καὶ πνεύματος, κατὰ τὴν εὐαγγελικὴν τοῦ Σωτῆρος ἀπόφασιν, οὐκ εἰσελεύσεται
εἰς τὴν τῶν οὐρανῶν βασιλείαν, δῆλον, ὡς ὁ μὴ βαπτιζόμενος κατὰ τὴν τοιαύτην παράδοσιν εἰς τρεῖς
καταδύσεις ἐκτός ἐστι τῆς βασιλείας τῶν οὐρανῶν·
αἱ γὰρ τελούμεναι ἐν τῷ ἁγίῳ βαπτίσματι τρείς και
ταδύσεις οὐχ ἁπλῶς καὶ, ὡς ἔτυχε, γίνονται, ἀλλ'
ὑπεμφαίνουσι μυστήρια θείά τε καὶ οὐράνια· τοῦ
γὰρ Σωτῆρος ἡμῶν τοῖς ἁγίοις αὐτοῦ μαθητοῖς καὶ
ἀποστόλοι, παραγγείλαντος βαπτίζειν πάντας εἰς τὸ
ὄνομα τοῦ Πατρὸ, καὶ τοῦ Υἱοῦ, καὶ τοῦ ἁγίου Πνεύ
ματος, ὡς εἰς τὴν τρισυπόστατον θείαν καὶ μακαρίαν καὶ ὑπερούσιον Τριάδα βαπτιζόμενοι ἡμεῖς εἰς
τὰς τρεῖς καταδύσεις τὰς τρεῖς ἐπιβοῶμεν ὑποστάσεις τῆς τρισυποστάτου θεύτητος, καθ᾿ ἕκαστον τῶν
ἁγίων τούτων ὀνομάτων καταδυόμενο: ἅπαξ ἐν τῷ
ὕδατι καὶ ἀναδυόμενοι, κατὰ τὸν πολὺν τὰ θεῖα καὶ
τῶν τοιούτων ἐκφάντορα Διονύσιον τὸν ᾿Αρεοπαγία
τὴν ἅμα δὲ, ἐπειδὴ τὸ θεῖον τοῦτο βάπτισμα του
Σωτήρος τὸν θάνατον εἰκονίζει (ὅσοι γὰρ εἰς Χριστὸν ἐβαπτίσθημεν, κατὰ τὸν θεῖον Απόστολον, εἰς
τὸν θάνατον αὐτοῦ ἐβαπτίσθημεν), ἔστι δὲ ἡ ταφή
τοῦ Σωτῆρος τριήμερος, βαπτιζόμεθα καὶ ἡμεῖς
ἀναγκαίως εἰς τὰς τρεῖς ταύτας καταστάσεις, διὰ
τῶν τριῶν τούτων καταδύσεων τὴν τριήμερον ταφήν
καὶ ἀνάστασιν τοῦ Σωτῆρος αἰνιττόμενοι. Οὐκοῦν
οἱ μὴ βαπτιζόμενα κατὰ τὸν τοιοῦτον τρόπον ἀτελείωτοι πάντως εἰσὶ καὶ ἐλλιπεῖς, καὶ μὴ κατὰ τὴν
εἰκόνα τῆς ὑψηλῆς τοῦ βαπτίσματος θεωρίας φησὶ
γὰρ ἐπὶ λέξεως οὗτος ὁ ἱερὸς Διονύσιος 4 Τὸν ἱερῶς
βαπτιζόμενον ἡ συμβολική διδασκαλία μυσταγωγεί
ταῖς ἐν τῷ ὕδατι τρισὶ καταδύσεσι καὶ ἀναδύσεσι
τὸν θεαρχικὸν τῆς τριημερονύκτου ταφῆς Ἰησοῦ τοῦ
ζωοδότου μιμεῖσθαι θάνατον, ὡς ἐφικτὸν ἀνδράσι τὸ
θεομίμητον. Εστι τοίνυν τὸ βάπτισμα εἰς τὸν θάνα
τον τοῦ Κυρίου διδόμενον, τὸ δὲ ὕδωρ ἀντὶ τῆς τας
φῆς, τὸ δὲ ἔλαιον ἀντὶ Πνεύματος ἁγίου, ἡ σφραγίς
αντί σταυροῦ, τὸ δὲ μύρον βεβαίωσις τῆς ὁμολογίας.»
"Οτι δὲ οὐδὲ χρῶνται ἁγίῳ μύρῳ, κατὰ τὴν νενομι
σμένην τῆς Ἐκκλησίας παράδοσιν, τῷ τελου ένῳ ἐν
τῇ ἁγιωτάτῃ τοῦ Θεοῦ καθ᾿ ἡμᾶ; Μεγάλη Εκκλησία,
καθὼς τοῦτο διασαφεῖ καὶ παραδίδωσιν ὁ τοιούτος μ ἐκτελεῖται, ἔστι δὲ παράδοσις ἐκτελεῖσθαι τοῦτο ἐν
μέγας Διονύσιος γίνεσθαι δια συναγωγῆς εὐπνόων
και εξόσμων ὑλῶν καὶ εἰδῶν, καὶ τοῦτο παραλογώ
τατον καὶ ἔξω παντάπασι τῆς ἐκκλησιαστικῆς νομο
θεσίας. Ἐπειδὴ γὰρ ἡ αἰσθητή τῆς εὐωδίας τοῦ ἁγίου
μύρου ἀντίληψις εἰς νοητὴν εὐωδίαν τοῦ Πνεύματος
ἀνάγει τὸν βαπτιζόμενον. καὶ τελειοῦ τοῦτον, και
βεβαιοί ἐν τῇ ὁμολογίᾳ τῆς πίστεως, ὁ μὴ χριόμετ
νος τῇ συνθέσει τοῦ τοιούτου μύρου ἀτελείωτος μένει ἐν τῇ τοῦ καλοῦ παγιότητι, στερούμενος διὰ τὸ
μὴ μετασχεῖν ταύτης τῆς εὐωδίας καὶ τῆς θεαρχιτῆς εὐωδίας ἐκείνης καὶ θειοτάτης τροφής φησί
γὰρ ὁ αὐτὸς ἱερὸς θεολόγο;· ι 'Η του μύρου συμβολική σύνθεσις ὡς ἐν μορφώσει τῶν ἀμορφώτων
αὐτὸν ἡμῖν ὑπογράφει τὸν Ἰησοῦν, πηγαίον ὄντα
PATROL. GR. CLII.
τῇ καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτῃ τοῦ Θεοῦ Μεγάλη Εκκλη
σίᾳ, ὀφείλει, ἵνα κατὰ τὸν καιρὸν τῆς ἁγίας Τεσσα.
ρακοστῆς ἐκλεγῶσι τῶν ἀπ' αὐτόθι ἱερωμένων, τ.-
νὰς εὐλαβείας ἀντιποιούμενοι, μετ' ἐξόδου της προς
ηκούσης ἐπὶ τῇ τούτου κατασκευῇ, καὶ τελεσθέντες
κατὰ τὴν νενομισμένην παράδοσιν, λήψονται και
οὗτοι τὸ μέγα τοῦτο καὶ θεῖον μύρον εἰς τελείωσιν
τῶν βαπτιζομένων, ὡς εἴρηται. Ταῦτα μὲν οὖν και
ρακελεύεται ὑμῖν ἡ μετριότης ἡμῶν μετὰ τῆς περὶ
αὐτὴν θείας καὶ ἱερᾶς συνόδου εἰς τὴν ἐφεξῆς διόρ
θωσιν τῶν πραττομένων ἀκανονίστως εἰς τὴν αὐτοῦ.
τῶν Βουλγάρων ἐκκλησίαν. Καὶ εἰ μὲν εἰς αἴσθησιν
ἔλθοιεν τοῦ καλοῦ καὶ μεταμάθοιεν τὴν κακίαν,
ἐπειδὴ εἰς τὸ βάπτισμα, τὸ τῆς σωτηρίας κεφάλαιον,
Part XLIIIPars XLIII
col. 1387–1388page 196 of 238
PG 152:1387ἔστιν ἡ καινοτομία καὶ ἡ παράβασις, χαρισθείη η νάκτησιν καὶ ὀργὴν, ἀνθ' ὧν οὐκ ἐπείσθησαν τῇ παι ἴσως αὐτοῖς συγγνώμη παρὰ Θεοῦ, ὡς μὴ γινώσκουραδόσει καὶ διδασκαλίᾳ τῆς ἁγίας τοῦ Χριστοῦ καθο σιν ἀκριβῶς ταύτην τὴν ἱερὰν ὑποτύπωσιν. Εἰ δὲ καὶ νῦν μετὰ τὴν πεῖραν καὶ γνῶσιν τοῦ πράγμα τοῦ, ἔτι δὲ καὶ τὴν ἡμετέραν νουθεσίαν καὶ διδα σκαλίαν, ὑμῶν τῶν εὐλαβῶν καὶ τιμίων μοναχῶν παρακινησάντων εἰς τοῦτο αὐτοὺς, μείνειαν ἀδιόρ Φωτοί, ἡ μὲν μετριότης ἡμῶν καὶ ἡ περὶ αὐτὴν θεία καὶ ἱερὰ σύνοδος εκπεπληρώκαμεν, μηδὲν παραλιπόντες τῆς ὀφειλῆς, ἧς ἔχομεν εἰς Θεὸν ὑπὲρ τοῦ διδάσκειν καὶ δῆλα τιθέναι τοῖς πιστοῖς τὰ τούς του μυστήρια· οὗτοι δὲ πείσονται τὴν ἐσχάτην δίκην και μάλιστα οἱ τῶν ἐκκλησιῶν προϊστάμενοι καὶ οἱ ἱερεῖς, καὶ λήψονται μεγάλην παρὰ Θεοῦ τὴν ἀγα λικῆς καὶ ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας. Αλλ' ευχόμεθα τῷ Θεῷ, μηδαμῶς τοῦτο γενέσθαι, ἀλλὰ καὶ σπου δάσαι καὶ διεγερθῆναι τὴν Ἐκκλησίαν ταύτην και κατὰ τὴν θείαν παράδοσιν τὸ μέγα καὶ οὐράνιον τοῦτο τοῦ βαπτίσματος δῶρον καὶ τοὺς ἱερεῖς τῷ λαῷ διδόναι καὶ τὸν λαὸν παρ' εκείνων δέχεσθαι, ὡς εἴη τὸ δῶρον ἀληθῶ; δῶρον καὶ ἐλευθερία καὶ ἀπαλ λαγὴ τοῦ προγονικοῦ ἁμαρτήματος καὶ υἱοθεσίας πρόξενον καὶ μηδαμῶς κατακρίσεως ἀφορμὴ, πρεσ σβείαις τῆς πανυπερευλογημένης Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου καὶ πάντων τῶν ἁγίων. Αμήν. Μηνὶ Δεκεμβρίῳ ἰνδ. θ'. + ΗΜΕΡΑ ΤΡΙΤΗ, ΤΗ ΟΓΔΟΗ ΤΟΥ ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ. † ΜΗΝΙ ΟΚΤΩΒΡΙΟ ΙΝΔ. Γ' ΤΟΥ ΤΩΟΣ ΕΤΟΥΣ ΕΠΑΝΗΛΘΕΝ Ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΤΟΣ ΔΕΣΠΟΤΗΣ ΗΜΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ, ΚΥΡ ΦΙΛΟΘΕΟΣ, ΚΑΙ ΑΝΕΛΗΛΥΘΕ ΤΟ ΔΕΥΤΕΡΟΝ ΕΙΣ ΤΟΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΙΚΟΝ ΘΡΟΝΟΝ, ΚΑΙ ΗΡΞΑΝΤΟ ΚΑΤΑΣΤΡΩΝΝΥΣΘΑΙ ΕΝ ΤΩ ΠΑΡΟΝΤΙ ΚΩΔΙΚΙΟ ΑΙ ΣΥΝΟΔΙΚΑΙ ΠΡΑΞΕΙΣ ΚΑΙ ΤΑ ΤΩΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ ΕΓΓΡΑΦΑ ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑ. τοῖς τότε πραττομένοις οὐ παρόντες, εἰς τὴν τινων † Ὑπὲρ τοῦ βασιλέως. † Ἐπεὶ διὰ τὰ συμβάντα καὶ γεγονότα σκάνδαλα πρὸ καιροῦ ὑπὸ τῆς ἐπιφθείσης τοῖς πράγμασιν ἀνωμαλίας τε καὶ συγχύσεως μεταξὺ τῶν βασιλέων, κατασχεθῆναι τε ἐν φυλακῇ τὸν περιπόθητον ἀδελ φὸν τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αυτοκράτορος, κῦρ Ματθαῖον τὸν Καντακουζηνόν, κινηθείς οὗτος δὴ ὁ ἐκ Θεοῦ κράτιστος καὶ ἅγιός μου αὐτοκράτωρ ὑπὸ τῆς ἐμφύτου καὶ συνουσιωμένης αὐτοῦ τῇ ψυχῇ μακροθυμίας τε καὶ χρηστότητος καὶ καλογνωμίας ὑπερβαλλούσης, ἠλευθέρωσε τοῦτον τοῦ δεσμοῦ καὶ τῆς φυλακῆς, ἀξιώσας αὐτὸν καὶ προμηθείας, ὅσον τὸ δυνατὸν, ἐδέησε δὲ διὰ ταῦτα γενέσθαι καὶ ἀσφά λειαν ένορχον, ὡς ἔθος τοῖς βασιλεῦσι ἐν τοῖς τοιού τοῖς καὶ ἐγένοντο ὅρκοι παρά τε αὐτοῦ καὶ τοῦ πα τρὸς αὐτοῦ, τοῦ ἁγίου βασιλέως τοῦ Καντακουζηνοῦ, Εγγραφει καὶ κατησφαλισμένοι καὶ πολὺ τὸ ἰσχυ ρὸν καὶ βέβαιον ἔχοντες, ἐν οἷς διαβεβαιοῦται καὶ ἐφικτοῖς καὶ μεγάλοις ὅρκοις ἐμπεδοῖ τὰ ὑπεσχημένα, ὥστε μηδέποτε κατεξαναστῆναι τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, μηδ' ἐπιθέσθαι κατὰ μηδ. ένα τρόπον τῇ ἐκ Θεοῦ βασιλείᾳ αὐτοῦ, ἀλλὰ δὴ καὶ τοῦ ἐρασμιωτάτου υἱοῦ αὐτοῦ, τοῦ κρατίστου βασιλέως Ρωμαίων, κῦρ ᾿Ανδρονίκου τοῦ Παλαιολόγου, μήτε παρ' ἑαυτοῦ φανερῶς ἡ ἀφανῶς κινηθείς, μήτε προσ κληθείς ή παρακινηθεὶς ὑφ' ἑτέρων εἰς αὐτὸ τοῦτο, ὃν δὴ ὅρκον ἐκύρωσε καὶ ἐβεβαίωσε καὶ ὁ πρὸ ἡμῶν πατριάρχης ἐκεῖνος, ἐκφωνήσας καὶ βάρος ἀφορισμοῦ κατὰ τοῦ ἀθετήσαντος τὸν τοιοῦτον ὄρκον, ἡμεῖς δὲ, ὅτε ταῦτα ἐγένετο, ἰδιάζομεν ἐν τῷ κελλίῳ ἡμῶν, φιλονεκτικὴν ὄρεξιν ἀρτίως δὲ ἐλέει καὶ εὐδοκία Θεοῦ, λαλήσαντος εἰς τὴν θεοκίνητον καρδίαν τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, ἐπανῆλθο μεν εἰς τὸν πατριαρχικών θρόνον, καὶ ἐδέησε γενέ σθαι καὶ παρ' ἡμῶν βεβαίωσιν καὶ ἀσφάλειαν τοῦ τοιούτου όρκου διὰ τὴν ὑποπτευομένην ἐπιορκίαν καὶ τὴν ταύτης ἀναγκαίαν καὶ δικαιοτάτην κατάλυσιν· ἡμεῖς λαβόντες ἐξουσίαν ἀπὸ τῆς τοῦ παναγίου Πνεύματος χάριτός τε καὶ δωρεᾶς λύειν, ἃ δεῖ λυ θῆναι, καὶ δεσμεῖν, ἃ δεῖ δεσμευθῆναι, λέγομεν καὶ ἀποφαινόμεθα ἔχειν τὸ στέργον τὸν τοιοῦτον ἄρχον κατὰ πάντα τὰ κατὰ μέρος ἐμπεριειλημμένα αὐτῷ. καὶ τὸν χωρήσαντα πρὸς ἀνατροπὴν καὶ ἀθέτησιν τῶν τοιούτων ὅρκων, ἐπεὶ ἡ τοῦ ὅρκου ἀθέτησις ἐπιορκία ἐστὶν, ἡ δὲ ἐπιορκία ὁμολογουμένως αθέ τησίς ἐστι καὶ ἄρνησις τοῦ Θεοῦ, καθυποβάλλομεν καὶ ἡμεῖς τοῦτον ἀφορισμῷ φρικωδεστάτῳ, καὶ ἔχου μεν ἀφωρισμένον καὶ ἀποκεκομμένον τῆς ἐκκλησίας ὡς ἀθετητὴν τῶν ὅρκων αὐτοῦ καὶ αὐτοῦ δὴ τοῦ Θεοῦ καὶ τοῦ ῥυσαμένου καὶ σεσωκότος αὐτὸν ἁγίου βασιλέως καὶ ἀδελφοῦ ἐκ τοῦ χαλεποῦ ἐκείνου καὶ βιαίου θανάτου ἐπίβουλον καὶ πολέμιον. Ἔδει μὲν γὰρ μηδὲ ἄρχων όλως γίνεσθαι χρείαν, μηδὲ ὀμνύναι τους Χριστιανοὺς ὅλως, κατὰ τὴν Χριστοῦ ἐντολήν· ἐπεὶ δὲ καὶ τοῦτο τοῖς βασιλεῦσιν ἐκ ματ κρῶν είθισται χρόνων διὰ τὰς τινων ἐπιβουλὰς καὶ τὰς συμπιπτούσας ἀνάγκας, ἡ τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησία τούτους ἐπέχειν μὴ δυναμένη, κατὰ πᾶσαν ἀνάγκην τοῖς οἰκείοις ἀφορισμοῖς καὶ τοῖς ἱερατικοίς δεσμοῖς ἐμπεδοῖ τοὺς γεγονότας ὅρκους δικαίως καὶ κατά σκοπὸν τῆς θείας νομοθεσία;, τοῖς τε ἁγίοις βασι
ἔστιν ἡ καινοτομία καὶ ἡ παράβασις, χαρισθείη η νάκτησιν καὶ ὀργὴν, ἀνθ' ὧν οὐκ ἐπείσθησαν τῇ παι
ἴσως αὐτοῖς συγγνώμη παρὰ Θεοῦ, ὡς μὴ γινώσκου- ραδόσει καὶ διδασκαλίᾳ τῆς ἁγίας τοῦ Χριστοῦ καθο
σιν ἀκριβῶς ταύτην τὴν ἱερὰν ὑποτύπωσιν. Εἰ δὲ
καὶ νῦν μετὰ τὴν πεῖραν καὶ γνῶσιν τοῦ πράγματοῦ, ἔτι δὲ καὶ τὴν ἡμετέραν νουθεσίαν καὶ διδα
σκαλίαν, ὑμῶν τῶν εὐλαβῶν καὶ τιμίων μοναχῶν
παρακινησάντων εἰς τοῦτο αὐτοὺς, μείνειαν ἀδιόρ
Φωτοί, ἡ μὲν μετριότης ἡμῶν καὶ ἡ περὶ αὐτὴν
θεία καὶ ἱερὰ σύνοδος εκπεπληρώκαμεν, μηδὲν πα
ραλιπόντες τῆς ὀφειλῆς, ἧς ἔχομεν εἰς Θεὸν ὑπὲρ
τοῦ διδάσκειν καὶ δῆλα τιθέναι τοῖς πιστοῖς τὰ τούς
του μυστήρια· οὗτοι δὲ πείσονται τὴν ἐσχάτην δίκην
και μάλιστα οἱ τῶν ἐκκλησιῶν προϊστάμενοι καὶ οἱ
ἱερεῖς, καὶ λήψονται μεγάλην παρὰ Θεοῦ τὴν ἀγα
λικῆς καὶ ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας. Αλλ' ευχόμεθα
τῷ Θεῷ, μηδαμῶς τοῦτο γενέσθαι, ἀλλὰ καὶ σπου
δάσαι καὶ διεγερθῆναι τὴν Ἐκκλησίαν ταύτην και
κατὰ τὴν θείαν παράδοσιν τὸ μέγα καὶ οὐράνιον
τοῦτο τοῦ βαπτίσματος δῶρον καὶ τοὺς ἱερεῖς τῷ
λαῷ διδόναι καὶ τὸν λαὸν παρ' εκείνων δέχεσθαι, ὡς
εἴη τὸ δῶρον ἀληθῶ; δῶρον καὶ ἐλευθερία καὶ ἀπαλ
λαγὴ τοῦ προγονικοῦ ἁμαρτήματος καὶ υἱοθεσίας
πρόξενον καὶ μηδαμῶς κατακρίσεως ἀφορμὴ, πρεσ
σβείαις τῆς πανυπερευλογημένης Δεσποίνης ἡμῶν
Θεοτόκου καὶ πάντων τῶν ἁγίων. Αμήν.
Μηνὶ Δεκεμβρίῳ ἰνδ. θ'.
PHILOTHEUS ITERUM.
+ ΗΜΕΡΑ ΤΡΙΤΗ, ΤΗ ΟΓΔΟΗ ΤΟΥ ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ.
† ΜΗΝΙ ΟΚΤΩΒΡΙΟ ΙΝΔ. Γ' ΤΟΥ ΤΩΟΣ ΕΤΟΥΣ ΕΠΑΝΗΛΘΕΝ Ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΤΟΣ ΔΕΣΠΟΤΗΣ
ΗΜΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΣ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ, ΚΥΡ ΦΙΛΟΘΕΟΣ, ΚΑΙ ΑΝΕΛΗΛΥΘΕ ΤΟ ΔΕΥΤΕΡΟΝ ΕΙΣ
ΤΟΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΙΚΟΝ ΘΡΟΝΟΝ, ΚΑΙ ΗΡΞΑΝΤΟ ΚΑΤΑΣΤΡΩΝΝΥΣΘΑΙ ΕΝ ΤΩ ΠΑΡΟΝΤΙ ΚΩΔΙΚΙΟ
ΑΙ ΣΥΝΟΔΙΚΑΙ ΠΡΑΞΕΙΣ ΚΑΙ ΤΑ ΤΩΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ ΕΓΓΡΑΦΑ ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑ.
XLIII. Matthaus Cantacuzenus jural se imperatori τοῖς τότε πραττομένοις οὐ παρόντες, εἰς τὴν τινων
esse obtemperaturum.
† Ὑπὲρ τοῦ βασιλέως.
“
† Ἐπεὶ διὰ τὰ συμβάντα καὶ γεγονότα σκάνδαλα
πρὸ καιροῦ ὑπὸ τῆς ἐπιφθείσης τοῖς πράγμασιν
ἀνωμαλίας τε καὶ συγχύσεως μεταξὺ τῶν βασιλέων,
κατασχεθῆναι τε ἐν φυλακῇ τὸν περιπόθητον ἀδελ
φὸν τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αυτοκράτορος,
κῦρ Ματθαῖον τὸν Καντακουζηνόν, κινηθείς οὗτος
δὴ ὁ ἐκ Θεοῦ κράτιστος καὶ ἅγιός μου αὐτοκράτωρ
ὑπὸ τῆς ἐμφύτου καὶ συνουσιωμένης αὐτοῦ τῇ ψυχῇ
μακροθυμίας τε καὶ χρηστότητος καὶ καλογνωμίας
ὑπερβαλλούσης, ἠλευθέρωσε τοῦτον τοῦ δεσμοῦ καὶ
τῆς φυλακῆς, ἀξιώσας αὐτὸν καὶ προμηθείας, ὅσον
τὸ δυνατὸν, ἐδέησε δὲ διὰ ταῦτα γενέσθαι καὶ ἀσφά
λειαν ένορχον, ὡς ἔθος τοῖς βασιλεῦσι ἐν τοῖς τοιούτοῖς καὶ ἐγένοντο ὅρκοι παρά τε αὐτοῦ καὶ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ, τοῦ ἁγίου βασιλέως τοῦ Καντακουζηνοῦ,
Εγγραφει καὶ κατησφαλισμένοι καὶ πολὺ τὸ ἰσχυ
ρὸν καὶ βέβαιον ἔχοντες, ἐν οἷς διαβεβαιοῦται καὶ
ἐφικτοῖς καὶ μεγάλοις ὅρκοις ἐμπεδοῖ τὰ ὑπεσχη
μένα, ὥστε μηδέποτε κατεξαναστῆναι τοῦ κρατίστου
καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, μηδ' ἐπιθέσθαι κατὰ μηδ.
ένα τρόπον τῇ ἐκ Θεοῦ βασιλείᾳ αὐτοῦ, ἀλλὰ δὴ καὶ τοῦ
ἐρασμιωτάτου υἱοῦ αὐτοῦ, τοῦ κρατίστου βασιλέως
Ρωμαίων, κῦρ ᾿Ανδρονίκου τοῦ Παλαιολόγου, μήτε
παρ' ἑαυτοῦ φανερῶς ἡ ἀφανῶς κινηθείς, μήτε προσκληθείς ή παρακινηθεὶς ὑφ' ἑτέρων εἰς αὐτὸ τοῦτο,
ὃν δὴ ὅρκον ἐκύρωσε καὶ ἐβεβαίωσε καὶ ὁ πρὸ ἡμῶν
πατριάρχης ἐκεῖνος, ἐκφωνήσας καὶ βάρος ἀφορισμοῦ κατὰ τοῦ ἀθετήσαντος τὸν τοιοῦτον ὄρκον, ἡμεῖς
δὲ, ὅτε ταῦτα ἐγένετο, ἰδιάζομεν ἐν τῷ κελλίῳ ἡμῶν,
φιλονεκτικὴν ὄρεξιν ἀρτίως δὲ ἐλέει καὶ εὐδοκία
Θεοῦ, λαλήσαντος εἰς τὴν θεοκίνητον καρδίαν τοῦ
κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, ἐπανῆλθο
μεν εἰς τὸν πατριαρχικών θρόνον, καὶ ἐδέησε γενέσθαι καὶ παρ' ἡμῶν βεβαίωσιν καὶ ἀσφάλειαν τοῦ
τοιούτου όρκου διὰ τὴν ὑποπτευομένην ἐπιορκίαν
καὶ τὴν ταύτης ἀναγκαίαν καὶ δικαιοτάτην κατάλυ
σιν· ἡμεῖς λαβόντες ἐξουσίαν ἀπὸ τῆς τοῦ παναγίου
Πνεύματος χάριτός τε καὶ δωρεᾶς λύειν, ἃ δεῖ λυθῆναι, καὶ δεσμεῖν, ἃ δεῖ δεσμευθῆναι, λέγομεν καὶ
ἀποφαινόμεθα ἔχειν τὸ στέργον τὸν τοιοῦτον ἄρχον
κατὰ πάντα τὰ κατὰ μέρος ἐμπεριειλημμένα αὐτῷ.
καὶ τὸν χωρήσαντα πρὸς ἀνατροπὴν καὶ ἀθέτησιν
τῶν τοιούτων ὅρκων, ἐπεὶ ἡ τοῦ ὅρκου ἀθέτησις
ἐπιορκία ἐστὶν, ἡ δὲ ἐπιορκία ὁμολογουμένως αθέτησίς ἐστι καὶ ἄρνησις τοῦ Θεοῦ, καθυποβάλλομεν
καὶ ἡμεῖς τοῦτον ἀφορισμῷ φρικωδεστάτῳ, καὶ ἔχου
μεν ἀφωρισμένον καὶ ἀποκεκομμένον τῆς Ἐκκλη
σίας ὡς ἀθετητὴν τῶν ὅρκων αὐτοῦ καὶ αὐτοῦ δὴ
τοῦ Θεοῦ καὶ τοῦ ῥυσαμένου καὶ σεσωκότος αὐτὸν
ἁγίου βασιλέως καὶ ἀδελφοῦ ἐκ τοῦ χαλεποῦ ἐκείνου
καὶ βιαίου θανάτου ἐπίβουλον καὶ πολέμιον. Ἔδει
μὲν γὰρ μηδὲ ἄρχων όλως γίνεσθαι χρείαν, μηδὲ
ὀμνύναι τους Χριστιανοὺς ὅλως, κατὰ τὴν Χριστοῦ
ἐντολήν· ἐπεὶ δὲ καὶ τοῦτο τοῖς βασιλεῦσιν ἐκ ματ
κρῶν είθισται χρόνων διὰ τὰς τινων ἐπιβουλὰς καὶ
τὰς συμπιπτούσας ἀνάγκας, ἡ τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησία
τούτους ἐπέχειν μὴ δυναμένη, κατὰ πᾶσαν ἀνάγκην
τοῖς οἰκείοις ἀφορισμοῖς καὶ τοῖς ἱερατικοίς δεσμοῖς
ἐμπεδοῖ τοὺς γεγονότας ὅρκους δικαίως καὶ κατά
σκοπὸν τῆς θείας νομοθεσία;, τοῖς τε ἁγίοις βασι
Part XLIVPars XLIV
col. 1389–1390page 197 of 238
PG 152:1389λεῦσι τὸ ἀσφαλὲς περιποιουμένη καὶ τοῖς τοῦ Χριτῶν δὲ ἀναπεισθέντων, τῶν δὲ βιασθέντων, ἐκείνου δὲ στοῦ νόμοις τὸ σέβας καὶ τὸ ἄλυτον ἀπονέμουσα. Ἐπειδὴ γὰρ τὸ ὀμνύειν κεκώλυται κατὰ τοὺς ἱεροὺς διδασκάλους, ὡς τοῦ ὅρκου τὴν ἐπιορκίαν τίκτοντας, ἡμεῖς ἄρα τὴν ἐπιορκίαν ἰσχυρῶς ἀναιροῦντες διὰ τῶν ἱερῶν δεσμῶν τε καὶ ἀφορισμῶν, τῷ σκοπ τοῦ μεγάλου νομοθέτου καὶ δεσπότου κατὰ τὸ ἡμῶν ὀφειλόμενον συνεργούμεν ἅμα καὶ τοῖς ἁγίοις βασι λεῦσιν ὅπερ ἔφη τὸ τῆς βασιλείας κράτος καὶ τὸ ἀκίνο δυνον δικαιότατα καὶ κατὰ γνώμην Θεοῦ συνεργοῦντες. † Εἶχε καὶ ὑπογραφὰς ἀρχιερέων· τοῦ Ἡρακλείας, τοῦ Κυζίκου, τοῦ Φιλαδελφείας, τοῦ Χαλκηδόνος, τοῦ Ποντοηρακλείας, τοῦ..... τοῦ Λαοδικείας, τοῦ Τραϊανουπόλεως, τοῦ Βρύσεως, τοῦ Μύρων, τοῦ Σηλυβρίας, τοῦ ᾿Αμάστριδος, τοῦ Σωζοπόλεως, τοῦ Τραπεζοῦντος, τοῦ Αἴνου. + Ὑπὲρ τοῦ πατριάρχου. * Τὸ προοίμιον τοῦ πρωτονωταρίου τοῦ Πεπαγωμένου, † Καὶ νέφος μικρὸν πολλάκις ἐν τῷ μεγάλῳ καὶ ἀπείρῳ χύματι τοῦ ἀέρος ὑποδραμὸν τὸν μέγαν φω στῆρα καὶ τὴν σύμπασαν συγκαταλάμποντα ταῖς τῶν ἀκτίνων μαρμαρυγαῖς ἀπέκρυψεν ἥλιον, καὶ ψεῦδος ἐν καιρῷ, συγχύσει τε καὶ ἀνωμαλία πραγ μάτων παῤῥησίας μετειληφὸς τὴν τῆς ἀληθείας ἔδιξεν αἴγλην καλύπτειν· ἀλλ' οὐκ εἰς μακρὰν ἐλέγ χονται, τοῦτο μὲν παρελθὸν καὶ μηκέτι τὰς ἡλια κὰς διακόπτον αὐγὰς, ἐκεῖνο δὲ χωρῆσαν εἰς τὸ μὴ ἦν καὶ ἀπογενόμενον. Οποι δὲ τείνει τὰ τοῦ παρόντος λόγου καὶ τίς ὁ σκοπὸς αὐτῷ, λέγομεν ἤδη τοῦ γὰρ κρατίστου καὶ θεοσέπτου καὶ θεοτιμήτου και ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ βασιλέως εἰς τὴν θε φρούρητον, Θεοδόξαστον καὶ θεομεγάλυντον Κων σταντινούπολιν, τὴν τῶν πόλεων βασιλίδα, εἰσελθένα τος, ἐπιδημήσαντός τε καὶ τοῦ ἀοιδίμου πατριάρχου ἐκείνου, κῦρ Καλλίστου, εἰς ταύτην, εἶτα καὶ ἀνεληλυθότος εἰς τὸν πατριαρχικὸν θρόνον, ὡς ἀνελήλυθε, προέβη καὶ ἐγένετο ζητήσει καὶ πειθοῖ καὶ ἀνάγκῃ ἐκείνου γράμμα κατὰ τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πα τριάρχου, κῦρ Φιλοθέου, μηδέν τι δεδωκότος ὅλως αἰτίαμα καθαπτόμενον αὐτοῦ, ἀλλὰ κατὰ τὰς τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων ἀκριβεῖς παρατηρήσεις καὶ παραδόσεις εκλεγέντος ὑπὸ τριάκοντα καὶ ταῦτα ἀρχιερέων ὁμονοησάντων ἁπάντων καὶ μηδενὸς ἀνα τειπόντος καὶ ἀναβεβηκότος εἰς τὸν ὑψηλὸν τῆς πατριαρχίας θρόνον, σεσημασμένον καὶ ὑπογραφαῖς ἀρχιερέων οὐ πάντων, ἀλλ᾽ ἐνέων, καὶ ταῦτα βεβιασμέναις, διὰ τὸ γενέσθαι τούτου ἕνεκεν τοῦ μὴ προδῆναι δηλονότι τὸ γράμμα κανονικῶς διάστασιν ἀπ' ἀλλήλων καὶ σκάνδαλον οὐ μικρόν, μὴ συμφωνησάντων ἁπάντων τηνικαῦτα τῇ μεγαλοπόλει ἐπι δημούντων ἀρχιερέων, μηδ' εἰς ταὐτὸ γνώμης έλης λυθότων, οὐδὲ τὸν δωδέκατον γοῦν διασωζόντων άρι θμὸν, κατὰ τὰς ἀκριβεῖς κανονικὰς παραδόσεις ἐν τοῖς τοιούτοις, ἀλλὰ συνθολωθέντων καὶ ταραχθέντων κατά συνείδησιν, καὶ τῶν μὲν παροραθέντων κἀπὶ πολὺν χρόνον κακουχουμένων καὶ προσταλαιπωρουμένων, μετὰ παραδρομὴν ἱκανοῦ χρόνου τῷ χρεὼν λελειτουρ γηκότος καὶ δεῆσαν προστάτην γενέσθαι τῆς ἐκκλησίας, ὁ πάντα πρὸς τὸ συμφέρον λόγοις ἀββήτοις οἰκονομῶν Θεές, μετατρέπων τε καὶ μετασκευάζων ἐπὶ τὸ βέλτιον, ἐλάλησεν εἰς τὴν θεοκίνητον καὶ ἁγίαν ψυχὴν τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐ θέντου καὶ βασιλέως, καὶ διέγνω καὶ ἠθέλησε καὶ ἀπεδέξατο, κινούμενος ὑπὸ τῆς ἐμφύτου καὶ συνου σιωμένης αὐτοῦ τῇ ψυχῇ φρονήσεως ἄκρας, καὶ εἰλικρινέστατα καὶ καθαρώτατα, χρηστότητά τε καὶ καλοκαγαθίας καὶ θερμοῦ καὶ διαπύρου τοῦ ζήλου, ούπερ έχει περὶ πάντα ἁπλῶς εἰπεῖν τὰ βέλτιστα και μάλιστα περὶ τὸ δίκαιον αὐτὸ καὶ λυσιτελοῦν, μὴ μόνον τῇ τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίᾳ, ἀλλὰ καὶ συμπάσῃ τῇ καταστάσει τῆς πολιτείας, ὑπὲρ οὗ καὶ ἡμεῖς πολ λάκις ἐδεήθημεν τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου καὶ ἀπὸ Θεοῦ βασιλέως αὐτοῦ ἰδίᾳ τε καὶ κοινῇ, καὶ ἐπανῆ θεν αὖθις ὁ παναγιώτατος ἡμῶν δεσπότης καὶ οο κουμενικός πατριάρχης κῦρ Φιλόθεος, εἰς τὸν κατ τριαρχικόν θρόνον αὐτοῦ μετὰ τῆς προσηκούσης μεγάλης προπομπῆς καὶ τιμῆς· τοῦ γοῦν πράγματ τος τοῦτον ὡς ἐχρῆν προκεχωρηκότος τὸν τρόπον, ἐλέει καὶ εὐδοκίᾳ Θεοῦ, ἀρτίως συνεληλυθότες ἡμεῖς ἅπαντες ομοθυμαδόν, οὓς τὸ αὐτὸ καὶ ἐν πνεῦμα συνήψεν ἀδελφικῶς, καὶ κοινῇ συνδικα σκεψάμενοι τὰ περὶ τούτου ἀκριβεῖ βασάνω καὶ δοκιμασίᾳ τοῖς ἱεροῖς κεχρημένοι κανόσι, διέγνωμεν καὶ ἀπεφηνάμεθα, ἵνα τὸ τοιοῦτον γράμμα εἴη παν τελῶς ἄκυρον καὶ ἀβέβαιον, ὡς προβὰν καὶ γεγονός οὐκ ἐνθέσμως καὶ κανονικῶς, ἀλλ᾽ ἀνάγκῃ καὶ βία, δ ὰ μένην όρεξιν καὶ μικροψυχίαν καὶ τὴν τοῦ τότε καιροῦ περιπέτειαν· διὸ καὶ ἔχομεν τοῦτο κοινῇ πάντες παν τάπασιν ἀργόν τε καὶ ἄκυρον, καὶ ὥσπερ ἂν εἰ μηδὲ ὅλως τὴν ἀρχὴν προέβη γενέσθαι, τοῦτο μὲν καὶ διὰ τὸ πραχθῆναι τοῦ πατριάρχου, κῦρ Φιλοθέου, ἀπόντος καὶ μὴ παρόντος καὶ ἀντεπάγοντος τοῖς λόγοις ἐκείνου τῷ τότε, τοῦτο δὲ καὶ διὰ τὸ μὴ προβῆναι τὸ γράμμα κανονικῶς ὡς διείληπται, καὶ μηδέν τι τῶν ὧν αἰτιαμάτων προσφερε κατ' αὐτοῦ, ὅλως τἀληθὲς ἔχειν, τοῦτο δὲ καὶ διὰ τὸ τοὺς πλείονας τῶν ἀρχιερέων μὴ τούτῳ στοιχῆσαί τε καὶ συνθέσθαι εἰ δὲ καὶ ἑτέραν ἀνάγκην προσθεῖναι δεῖ τῆς ἀληθείας καὶ ταύτην ἐξεχομένην καὶ διὰ τὸ τοὺς ὑπογεγραφότας βαβιασμένως υπογράψει· καὶ ἀναγκαστικῶς, ὅθεν καὶ ἐπεὶ ἐν τῷ γεγονότι γράμματι συμβέβηκε ἐμπεριειλῆφθαι καὶ τὸ τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ βασιλέως ὄνομα καὶ τὸ τοῦ πατριάρχου, κυρ Καλλίστου, προσέτι γε μὴν καὶ τὸ τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, κῦρ Φιλοθέου, λέγομεν, ὅτι τὸν ἀπὸ Θεοῦ ἅγιον ἡμῶν βασιλέα στέργομεν, ὡς εὐδοκίᾳ καὶ νεύσει Θεοῦ τῶν τῆς βασιλείας σκήπτρων ἐπειλημμένον καὶ τὴν βασιλείαν διαδεξάμενον ἄνωθεν ἀπὸ πατέρων καὶ προγόνων κατά διαδοχήν καὶ ὑπὲρ τῆς ἁγίας τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίας καὶ τῶν εἰλικρινών δογμάτων ὑπερ μαχοῦντά τε καὶ ἀγωνιζόμενον, καὶ πάντα τὸν ὅλως ποτὲ ἐπιχειρήσαντα τῇ ἁγίᾳ καὶ ἀπὸ Θεοῦ βασιλεία αὐτοῦ ἐπιβουλεῦσαι ἢ τῷ ἐρασμιωτάτω υἱῷ αὐτοῦ
λεῦσι τὸ ἀσφαλὲς περιποιουμένη καὶ τοῖς τοῦ Χρι- τῶν δὲ ἀναπεισθέντων, τῶν δὲ βιασθέντων, ἐκείνου δὲ
στοῦ νόμοις τὸ σέβας καὶ τὸ ἄλυτον ἀπονέμουσα.
Ἐπειδὴ γὰρ τὸ ὀμνύειν κεκώλυται κατὰ τοὺς ἱεροὺς
διδασκάλους, ὡς τοῦ ὅρκου τὴν ἐπιορκίαν τίκτοντας,
ἡμεῖς ἄρα τὴν ἐπιορκίαν ἰσχυρῶς ἀναιροῦντες διὰ
τῶν ἱερῶν δεσμῶν τε καὶ ἀφορισμῶν, τῷ σκοπ
τοῦ μεγάλου νομοθέτου καὶ δεσπότου κατὰ τὸ ἡμῶν
ὀφειλόμενον συνεργούμεν ἅμα καὶ τοῖς ἁγίοις βασι
λεῦσιν ὅπερ ἔφη τὸ τῆς βασιλείας κράτος καὶ τὸ ἀκίνο
δυνον δικαιότατα καὶ κατὰ γνώμην Θεοῦ συνεργοῦντες.
† Εἶχε καὶ ὑπογραφὰς ἀρχιερέων· τοῦ Ἡρακλείας,
τοῦ Κυζίκου, τοῦ Φιλαδελφείας, τοῦ Χαλκηδόνος,
τοῦ Ποντοηρακλείας, τοῦ..... τοῦ Λαοδικείας,
τοῦ Τραϊανουπόλεως, τοῦ Βρύσεως, τοῦ Μύρων, τοῦ
Σηλυβρίας, τοῦ ᾿Αμάστριδος, τοῦ Σωζοπόλεως, τοῦ
Τραπεζοῦντος, τοῦ Αἴνου.
XLIV. Actio synodalis de patriarcha Callisto.
+ Ὑπὲρ τοῦ πατριάρχου.
* Τὸ προοίμιον τοῦ πρωτονωταρίου τοῦ Πεπαγωμένου,
† Καὶ νέφος μικρὸν πολλάκις ἐν τῷ μεγάλῳ καὶ
ἀπείρῳ χύματι τοῦ ἀέρος ὑποδραμὸν τὸν μέγαν φωστῆρα καὶ τὴν σύμπασαν συγκαταλάμποντα ταῖς
τῶν ἀκτίνων μαρμαρυγαῖς ἀπέκρυψεν ἥλιον, καὶ
ψεῦδος ἐν καιρῷ, συγχύσει τε καὶ ἀνωμαλία πραγμάτων παῤῥησίας μετειληφὸς τὴν τῆς ἀληθείας
ἔδιξεν αἴγλην καλύπτειν· ἀλλ' οὐκ εἰς μακρὰν ἐλέγ·
χονται, τοῦτο μὲν παρελθὸν καὶ μηκέτι τὰς ἡλιακὰς διακόπτον αὐγὰς, ἐκεῖνο δὲ χωρῆσαν εἰς τὸ μὴ
ἦν καὶ ἀπογενόμενον. Οποι δὲ τείνει τὰ τοῦ παρόντος λόγου καὶ τίς ὁ σκοπὸς αὐτῷ, λέγομεν ἤδη τοῦ
γὰρ κρατίστου καὶ θεοσέπτου καὶ θεοτιμήτου και
ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ βασιλέως εἰς τὴν θε
φρούρητον, Θεοδόξαστον καὶ θεομεγάλυντον Κων
σταντινούπολιν, τὴν τῶν πόλεων βασιλίδα, εἰσελθένα
τος, ἐπιδημήσαντός τε καὶ τοῦ ἀοιδίμου πατριάρ
χου ἐκείνου, κῦρ Καλλίστου, εἰς ταύτην, εἶτα
καὶ ἀνεληλυθότος εἰς τὸν πατριαρχικὸν θρόνον,
ὡς ἀνελήλυθε, προέβη καὶ ἐγένετο ζητήσει καὶ
πειθοῖ καὶ ἀνάγκῃ ἐκείνου γράμμα κατὰ τοῦ
παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πα
τριάρχου, κῦρ Φιλοθέου, μηδέν τι δεδωκότος ὅλως
αἰτίαμα καθαπτόμενον αὐτοῦ, ἀλλὰ κατὰ τὰς τῶν
θείων καὶ ἱερῶν κανόνων ἀκριβεῖς παρατηρήσεις
καὶ παραδόσεις εκλεγέντος ὑπὸ τριάκοντα καὶ ταῦτα
ἀρχιερέων ὁμονοησάντων ἁπάντων καὶ μηδενὸς ἀνα
τειπόντος καὶ ἀναβεβηκότος εἰς τὸν ὑψηλὸν τῆς
πατριαρχίας θρόνον, σεσημασμένον καὶ ὑπογρα
φαῖς ἀρχιερέων οὐ πάντων, ἀλλ᾽ ἐνέων, καὶ ταῦτα
βεβιασμέναις, διὰ τὸ γενέσθαι τούτου ἕνεκεν τοῦ μὴ
προδῆναι δηλονότι τὸ γράμμα κανονικῶς διάστασιν
ἀπ' ἀλλήλων καὶ σκάνδαλον οὐ μικρόν, μὴ συμφω
νησάντων ἁπάντων τηνικαῦτα τῇ μεγαλοπόλει ἐπιδημούντων ἀρχιερέων, μηδ' εἰς ταὐτὸ γνώμης έλης
λυθότων, οὐδὲ τὸν δωδέκατον γοῦν διασωζόντων άριθμὸν, κατὰ τὰς ἀκριβεῖς κανονικὰς παραδόσεις ἐν τοῖς
τοιούτοις, ἀλλὰ συνθολωθέντων καὶ ταραχθέντων κατά
συνείδησιν, καὶ τῶν μὲν παροραθέντων κἀπὶ πολὺν
χρόνον κακουχουμένων καὶ προσταλαιπωρουμένων,
μετὰ παραδρομὴν ἱκανοῦ χρόνου τῷ χρεὼν λελειτουρ
γηκότος καὶ δεῆσαν προστάτην γενέσθαι τῆς Ἐκκλη
σίας, ὁ πάντα πρὸς τὸ συμφέρον λόγοις ἀββήτοις
οἰκονομῶν Θεές, μετατρέπων τε καὶ μετασκευάζων
ἐπὶ τὸ βέλτιον, ἐλάλησεν εἰς τὴν θεοκίνητον καὶ
ἁγίαν ψυχὴν τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐ
θέντου καὶ βασιλέως, καὶ διέγνω καὶ ἠθέλησε καὶ
ἀπεδέξατο, κινούμενος ὑπὸ τῆς ἐμφύτου καὶ συνου
σιωμένης αὐτοῦ τῇ ψυχῇ φρονήσεως ἄκρας, καὶ
εἰλικρινέστατα καὶ καθαρώτατα, χρηστότητά τε καὶ
καλοκαγαθίας καὶ θερμοῦ καὶ διαπύρου τοῦ ζήλου,
ούπερ έχει περὶ πάντα ἁπλῶς εἰπεῖν τὰ βέλτιστα
και μάλιστα περὶ τὸ δίκαιον αὐτὸ καὶ λυσιτελοῦν,
μὴ μόνον τῇ τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίᾳ, ἀλλὰ καὶ συμπάσῃ
τῇ καταστάσει τῆς πολιτείας, ὑπὲρ οὗ καὶ ἡμεῖς πολ
λάκις ἐδεήθημεν τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου καὶ ἀπὸ
Θεοῦ βασιλέως αὐτοῦ ἰδίᾳ τε καὶ κοινῇ, καὶ ἐπανῆ -
θεν αὖθις ὁ παναγιώτατος ἡμῶν δεσπότης καὶ οο
κουμενικός πατριάρχης κῦρ Φιλόθεος, εἰς τὸν κατ
τριαρχικόν θρόνον αὐτοῦ μετὰ τῆς προσηκούσης
μεγάλης προπομπῆς καὶ τιμῆς· τοῦ γοῦν πράγματ
τος τοῦτον ὡς ἐχρῆν προκεχωρηκότος τὸν τρόπον,
ἐλέει καὶ εὐδοκίᾳ Θεοῦ, ἀρτίως συνεληλυθότες
ἡμεῖς ἅπαντες ομοθυμαδόν, οὓς τὸ αὐτὸ καὶ ἐν
πνεῦμα συνήψεν ἀδελφικῶς, καὶ κοινῇ συνδικα
σκεψάμενοι τὰ περὶ τούτου ἀκριβεῖ βασάνω καὶ δοκιμασία τοῖς ἱεροῖς κεχρημένοι κανόσι, διέγνωμεν
καὶ ἀπεφηνάμεθα, ἵνα τὸ τοιοῦτον γράμμα εἴη παν
τελῶς ἄκυρον καὶ ἀβέβαιον, ὡς προβὰν καὶ γεγονός
οὐκ ἐνθέσμως καὶ κανονικῶς, ἀλλ᾽ ἀνάγκῃ καὶ βία, δ ὰ
μένην όρεξιν καὶ μικροψυχίαν καὶ τὴν τοῦ τότε καιροῦ
περιπέτειαν· διὸ καὶ ἔχομεν τοῦτο κοινῇ πάντες παν
τάπασιν ἀργόν τε καὶ ἄκυρον, καὶ ὥσπερ ἂν εἰ
μηδὲ ὅλως τὴν ἀρχὴν προέβη γενέσθαι, τοῦτο μὲν
καὶ διὰ τὸ πραχθῆναι τοῦ πατριάρχου, κῦρ Φιλοθέου,
ἀπόντος καὶ μὴ παρόντος καὶ ἀντεπάγοντος τοῖς
λόγοις ἐκείνου τῷ τότε, τοῦτο δὲ καὶ διὰ τὸ μὴ
προβῆναι τὸ γράμμα κανονικῶς ὡς διείληπται, καὶ
μηδέν τι τῶν ὧν αἰτιαμάτων προσφερε κατ' αὐτοῦ,
ὅλως τἀληθὲς ἔχειν, τοῦτο δὲ καὶ διὰ τὸ τοὺς πλείονας
τῶν ἀρχιερέων μὴ τούτῳ στοιχῆσαί τε καὶ συνθέσθαι·
εἰ δὲ καὶ ἑτέραν ἀνάγκην προσθεῖναι δεῖ τῆς ἀληθείας
καὶ ταύτην ἐξεχομένην καὶ διὰ τὸ τοὺς ὑπογεγραφότας
βαβιασμένως υπογράψει· καὶ ἀναγκαστικῶς, ὅθεν καὶ
ἐπεὶ ἐν τῷ γεγονότι γράμματι συμβέβηκε εμπεριειλή
φθαι καὶ τὸ τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου
καὶ βασιλέως ὄνομα καὶ τὸ τοῦ πατριάρχου, κυρ
Καλλίστου, προσέτι γε μὴν καὶ τὸ τοῦ παναγιωτάτου
ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, κῦρ
Φιλοθέου, λέγομεν, ὅτι τὸν ἀπὸ Θεοῦ ἅγιον ἡμῶν
βασιλέα στέργομεν, ὡς εὐδοκίᾳ καὶ νεύσει Θεοῦ
τῶν τῆς βασιλείας σκήπτρων ἐπειλημμένον καὶ τὴν
βασιλείαν διαδεξάμενον ἄνωθεν ἀπὸ πατέρων καὶ
προγόνων κατά διαδοχήν καὶ ὑπὲρ τῆς ἁγίας τοῦ
Θεοῦ Ἐκκλησίας καὶ τῶν εἰλικρινών δογμάτων ὑπερμαχοῦντά τε καὶ ἀγωνιζόμενον, καὶ πάντα τὸν ὅλως
ποτὲ ἐπιχειρήσαντα τῇ ἁγίᾳ καὶ ἀπὸ Θεοῦ βασιλεία
αὐτοῦ ἐπιβουλεῦσαι ἢ τῷ ἐρασμιωτάτω υἱῷ αὐτοῦ
G
Part XLV, XLVIPars XLV, XLVI
col. 1391–1392page 198 of 238
PG 152:1391καὶ διαδόχῳ καὶ κληρονόμῳ τῆς βασιλείας αὐτου ταύτην ἀφῆκε τοῖς ἁγίοις αὐτοῦ μαθηταῖς καὶ ἀπο καθυποβάλλομεν τῷ ἀναθέματι καὶ ἔχομεν ἐκκήρυκτον καὶ ἀλλότριον τῆς ἐκκλησίας αὐτοῦ, τὸν δὲ παρελθόντα ἐκεῖνον πατριάρχην, κῦρ Κάλλιστον, ἔχομεν πατριάρχην καὶ μετὰ θάνατον συγκατειλεγ μένον τῷ τῶν ἁγίων ἀρχιερέων χορῷ, ὡς τὰ μεσολαβήσαντα μεταξὺ τοῦ καιροῦ ἐμποδίζοντα μηδα μῶς, ἐπεὶ καὶ ἐν τοῖς πάλαι Πατράσιν ἡμῶν καὶ ἁγίοις ταῦτα συνέβη, ἔν τε ἄλλοις καὶ δὴ καὶ τῷ μεγάλῳ Κυρίλλῳ καὶ τῷ οἰκουμενικῷ φωστῆρι καὶ διδασκάλῳ τῷ χρυσορρήμονι, ώσαύτως καὶ τὸν παναγιώτατον δεσπότην ἡμῶν καὶ οἰκουμενικὸν πατριάρχην στέργομεν ἔννομον καὶ κανονικὸν ἀπὸ τῆς τοῦ Χριστοῦ χάριτος καὶ οἰκουμενικὸν πατριάρχην. Διὰ γοῦν τὴν ὑπὲρ τούτου μὲν βεβαίωσιν καὶ μόνιμον, καὶ διηνεκῆ τὴν ἀσφάλειαν, ἀνατροπὴν δὲ παντελῆ καὶ κατάλυσιν τοῦ κατὰ τῆς μεγάλης ἁγιωσύνης αὐτοῦ γράμματος ὑπεσημηνάμεθα τὸ παρὸν καὶ οἰκειοχείροις ἡμετέραις ὑπογραφαῖς κατὰ μήνα Οκτώ ἔριον τῆς ἐνισταμένη, γ' Ινδ. τοῦ ςω γ' ἔτους. † Εἶχε καὶ ὑπογραφὰς τῶν ἀναγεγραμμένων ἀρχιερέων ὀνομαστὶ καὶ ἔτι τοῦ Νικαίας, τοῦ Αθηνών. Πιττάκιον. + Υψηλότατε βασιλεῦ τῶν Βουλγάρων, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ποθεινότατε υἱὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος, χάριν, εἰρήνην, ἔλεον, ζωὴν εἰρηνικὴν καὶ πολυς τῆς ψυχῆς ὑγείαν, σώματος εὐεξίαν καὶ ῥῶσιν, ο ἀπαλλαγὴν παντὸς λυπηροῦ, καὶ εἴ τι ἄλλο ἀγαθὸν, ψυχωφελές τε ὁμοῦ καὶ σωτήριον, ἐπεύχεται τῇ βα σιλείᾳ σου ἀπὸ Θεοῦ παντοκράτορος ή μετριότη; ἡμῶν. Οἶδεν ἡ βασιλεία σου, ὅτι πρὸ καιροῦ ἱκανοῦ μεταξὺ τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, τοῦ ἀδελφοῦ τῆς βασιλεία; σου, καὶ αὐτῆς ἐγένετο συμφωνία και κατάστασις, ἥτις δὴ καὶ ἐγένετο, περὶ ὧν είχετε ζητημάτων. Έχει οὖν διακρῖναι ἡ βασιλεία σου, ὡς φρονιμώτατος καὶ συνετώτατος βασιλεὺς, ὅτι ἐὰν αἱ ἁπλῶς συμφωνίαι καὶ ὑπὸ τῶν τυχόντων ἀνθρώπων γινόμεναι ἔχουσι τὸ στέργον καὶ ἀπαρασάλευτον, πολλῷ μᾶλλον ὀφείλουσιν ἔχειν τὸ βέβαιον καὶ ἀκατάλυτον αἱ παρ' αὐτῶν τῶν βασιλέων γινόμεναι, καὶ ταῦτα ἐπὶ συστάσει καὶ ὠφελείᾳ οὗ και κοινῶς τῶν Χριστιανῶν, ὅτι καὶ ἡ πρὸς ἀλλήλους ὑμῶν τῶν δύο ὁμό νοια καὶ ἀγάπη καὶ τῶν Ρωμαίων καὶ τῶν Βουλ γάρων ἐστὶ σύστασις καὶ ὠφέλεια, ἡ δὲ διάστασις πάλιν καὶ διαμάχη προξενεῖ μὲν βλάβην καὶ εἰς τὰ δύο, ταῦτα γένη ὁμολογουμένως· ἀλλ' ἡ ἁμαρτία οὕτως κατεσκεύασε διὰ τὴν ὀλιγότητα τῶν Ῥω μαίων καὶ τὴν στενοχωρίαν ὅτι πλέον μᾶλλον, ἵνα βλαβῶσιν οἱ Βούλγαροι παρ' ἢ οἱ Ρωμαῖοι, ἐὰν παραχωρήσῃ ὁ Θεός τι, ἵνα γένητας σκανδάλου πρόξενον μέσον ὑμῶν. Διὰ τοῦτο γοῦν καὶ ἡ τοῦ Θεοῦ ἁγία Εκκλησία τὴν ἔνωσιν καὶ εἰρήνην πάν τότε ἀσπαζομένη καὶ ἀποδεχομένη, ἐπεὶ καὶ ὁ Κύ ριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστὸς καὶ Θεὸς ἐνδιαθήκως στόλοις καὶ δι' αὐτῶν πᾶσιν ἡμῖν εἰπὼν, ὅτι εἰρή την αφίημι ὑμῖν, εἰρήνην τὴν ἐμὴν δίδωμι ὑμῖν, ἔχει χρέος ἀπαραίτητον διδάσκειν τὴν εἰρήνην καὶ συμβουλεύειν πᾶν γὰρ ἀγαθὸν ἀπὸ τῆς ἀγάπης γεννᾶται, ὥσπερ πᾶν κακὸν τίκτεται ἀπὸ τῆς μά χης. Γράφει οὖν ἡ μετριότης ἡμῶν καὶ πρὸς τὴν βασιλείαν σου καὶ παρεγγυάται καὶ συμβουλεύει, ὡς τοῦ εἰρηνικοῦ Χριστοῦ τοῦ εὐαγγελισαμένου εἰρήνην τοῖς ἐγγὺς καὶ τοῖς μακρὰν, τῇ αὐτοῦ χάριτι και μαθητὴς καὶ κήρυξ καὶ ἀκόλουθος, ἵνα μηδὲν γένηταί τι μέσον τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτῷ κράτορος καὶ τῆς βασιλείας σου πρόξενον καὶ αἴτιον σκανδάλου, ἀλλὰ παντοιοτρόπως, ἂν καὶ ὡσί τινα μέσον ὑμῶν τὰ ταραχὴν ποιοῦντα, ἐκβάλῃ ταῦτα ἡ βασιλεία σου, καὶ προβῇ καὶ γένηται τὸ πρᾶγμα οὕτως ὥστε μὴ καταλυθῆναι τὴν μεταξύ ύμων εἰρήνην· ἡ χάρις τοῦ Θεοῦ εἴη διατηροῦσα τὴν βασι λείαν σου ἄνοτον, εὔθυμον, υγιαίνουσαν, πολυχρόνιον καὶ ἀνώτερον παντὸς ἀνιαροῦ συναντήματος. + Επεὶ ἡ μοναχή Μάρθα ή Πυριάνα ὑπὸ φιλο θέου σκοποῦ καὶ προαιρέσεως κινουμένη εἰσῆλθεν εἰς τὴν σεβασμίαν μονὴν τὴν ἐπ' ὀνόματι τιμωμέν νὴν τῆς ὑπεράγνου μου Δεσποίνης καὶ Θεομήτορος καὶ ἐπικεκλημένην τῆς Παυσωλύπης καὶ ἀπολα ρεῖσα ἐν αὐτῇ κατὰ μοναχὰς καὶ τὸν μονήρη βίον προελομένη συνέθετο ζῆσαι ἐν αὐτῇ ἀμεταστρεπτί μέχρι τελευτῆς αὐτῆς, ἐποιήσατο δὲ βελτιώσεις καὶ ἀνακτίσεις τὰς φαινομένας ἐν τῇ μονῇ κατὰ τοὺς τὰ κτητορικὰ δίκαια ἔχοντας ἐν ταῖς μοναῖς καὶ σπουδάζοντας πᾶσι τρόποις συνιστῶν ταύτας καὶ βελτίους ἐξ οἰκείων ἀναλωμάτων καὶ ἐξόδων αὐτῆς, προβάσης ἐγγράφου συμφωνίας παρὰ τῆς με ναχῆς ἐκείνης καὶ κτητορευούσης ἐν αὐτῇ τῆς Καλλινίκης ἐκείνης καὶ τῶν ἑνασκουμένων ἐν αὐτῇ ἁπασῶν μοναζουσῶν ἐπὶ τούτῳ, ἀνήνεγκε δὲ ἤδη ἡ μοναχὴ Μάρθα τῇ ἡμῶν μετριότητα περί τούτου, καὶ ἐδεήθη τυχεῖν γράμματος αὐτῆς εἰς στηριγμὸν καὶ ἀνενοχλησίαν αὐτῆς, προσηκαμένη τὴν αὐτῆς δέησιν ἀπολύει το παρόν γράμμα, δι' οὗ καὶ παρακελεύεται ἔχειν τὴν τοιαύτην μοναχὴν Μάρθαν τὴν ἐφορείαν καὶ διοίκησιν τῆς τοιαύτης μονῆς καὶ τὰ ἐν αὐτῇ κτητορικὰ δίκαια ἐφ' ὅρῳ τῆς ἑαυτῆς ζωῆς, καὶ προηγουμένως μὲν ἐπιμελεῖσθαι πᾶσι τρόποις κατὰ τὸ δυνατὸν καὶ φροντίζειν ὑπὲρ τῶν ψυχῶν τῶν ἑνασκουμένων ἐν αὐτῇ μοναζουσῶν καὶ τῆς σωτηρίας αὐτῶν, ὅπως εὐσέμνων, καὶ ὡς φίλον Θεῷ καὶ εὐάρεστόν ἐστι, πολιτεύοιντο καὶ τῆς τοῦ ἱεροῦ ναοῦ [συστάσεως], ἔπειτα τὴν δὲ καὶ τῶν αὐτῇ δὴ τῇ μονῇ προσόντων κτημάτων, ὥστε οἰκονομεῖν πάντα τὰ εἰς βελτίωσιν αὐτῶν ἐπὶ τὸ κρεῖττον συντείνοντά τε καὶ ἀφορῶντι μετὰ πολλῆς τῆς ἐπιμελείας, ὀφειλουσῶν καὶ τῶν εἰρημένων μοναζουσῶν ὑπείκειν αὐτῇ καὶ ὑπιτάτ τεσθαι καὶ στέργειν, ἐφ' οἷς ἂν αὐτὴ δύναιτο εἰση γεῖσθαι αὐταῖς εἰς ψυχικὴν αὐτῶν λυσιτέλειαν
PHILQTHEI CP. PATRIARCHE
καὶ διαδόχῳ καὶ κληρονόμῳ τῆς βασιλείας αὐτου ταύτην ἀφῆκε τοῖς ἁγίοις αὐτοῦ μαθηταῖς καὶ ἀποκαθυποβάλλομεν τῷ ἀναθέματι καὶ ἔχομεν ἐκκήρυκτον καὶ ἀλλότριον τῆς ἐκκλησίας αὐτοῦ, τὸν δὲ
παρελθόντα ἐκεῖνον πατριάρχην, κῦρ Κάλλιστον,
ἔχομεν πατριάρχην καὶ μετὰ θάνατον συγκατειλεγ
μένον τῷ τῶν ἁγίων ἀρχιερέων χορῷ, ὡς τὰ μεσολαβήσαντα μεταξὺ τοῦ καιροῦ ἐμποδίζοντα μηδαμῶς, ἐπεὶ καὶ ἐν τοῖς πάλαι Πατράσιν ἡμῶν καὶ
ἁγίοις ταῦτα συνέβη, ἔν τε ἄλλοις καὶ δὴ καὶ τῷ
μεγάλῳ Κυρίλλῳ καὶ τῷ οἰκουμενικῷ φωστῆρι καὶ
διδασκάλῳ τῷ χρυσορρήμονι, ώσαύτως καὶ τὸν
παναγιώτατον δεσπότην ἡμῶν καὶ οἰκουμενικὸν
πατριάρχην στέργομεν ἔννομον καὶ κανονικὸν ἀπὸ τῆς
τοῦ Χριστοῦ χάριτος καὶ οἰκουμενικὸν πατριάρχην.
Διὰ γοῦν τὴν ὑπὲρ τούτου μὲν βεβαίωσιν καὶ μόνιμον,
καὶ διηνεκῆ τὴν ἀσφάλειαν, ἀνατροπὴν δὲ παντελῆ καὶ
κατάλυσιν τοῦ κατὰ τῆς μεγάλης ἁγιωσύνης αὐτοῦ
γράμματος ὑπεσημηνάμεθα τὸ παρὸν καὶ οἰκειοχείροις ἡμετέραις ὑπογραφαῖς κατὰ μήνα Οκτώ
ἔριον τῆς ἐνισταμένη, γ' Ινδ. τοῦ ςω γ' ἔτους.
† Εἶχε καὶ ὑπογραφὰς τῶν ἀναγεγραμμένων
ἀρχιερέων ὀνομαστὶ καὶ ἔτι τοῦ Νικαίας, τοῦ
Αθηνών.
XLV. Patriarcha Bulgariæ regem monel ut maneat
in pacto cum imperatore facto.
Πιττάκιον.
+ Υψηλότατε βασιλεῦ τῶν Βουλγάρων, ἐν ἁγίῳ
Πνεύματι ποθεινότατε υἱὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος,
χάριν, εἰρήνην, ἔλεον, ζωὴν εἰρηνικὴν καὶ πολυςτῆς ψυχῆς ὑγείαν, σώματος εὐεξίαν καὶ ῥῶσιν, ο
ἀπαλλαγὴν παντὸς λυπηροῦ, καὶ εἴ τι ἄλλο ἀγαθὸν,
ψυχωφελές τε ὁμοῦ καὶ σωτήριον, ἐπεύχεται τῇ βα
σιλείᾳ σου ἀπὸ Θεοῦ παντοκράτορος ή μετριότη;
ἡμῶν. Οἶδεν ἡ βασιλεία σου, ὅτι πρὸ καιροῦ ἱκανοῦ
μεταξὺ τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, τοῦ ἀδελφοῦ τῆς βασιλεία; σου, καὶ αὐτῆς
ἐγένετο συμφωνία και κατάστασις, ἥτις δὴ καὶ
ἐγένετο, περὶ ὧν είχετε ζητημάτων. Έχει οὖν
διακρῖναι ἡ βασιλεία σου, ὡς φρονιμώτατος καὶ
συνετώτατος βασιλεὺς, ὅτι ἐὰν αἱ ἁπλῶς συμφωνίαι
καὶ ὑπὸ τῶν τυχόντων ἀνθρώπων γινόμεναι ἔχουσι
τὸ στέργον καὶ ἀπαρασάλευτον, πολλῷ μᾶλλον
ὀφείλουσιν ἔχειν τὸ βέβαιον καὶ ἀκατάλυτον αἱ παρ'
αὐτῶν τῶν βασιλέων γινόμεναι, καὶ ταῦτα ἐπὶ
συστάσει καὶ ὠφελείᾳ οὗ και κοινῶς τῶν Χριστιανῶν, ὅτι καὶ ἡ πρὸς ἀλλήλους ὑμῶν τῶν δύο ὁμόνοια καὶ ἀγάπη καὶ τῶν Ρωμαίων καὶ τῶν Βουλ
γάρων ἐστὶ σύστασις καὶ ὠφέλεια, ἡ δὲ διάστασις
πάλιν καὶ διαμάχη προξενεῖ μὲν βλάβην καὶ εἰς τὰ
δύο, ταῦτα γένη ὁμολογουμένως· ἀλλ' ἡ ἁμαρτία
οὕτως κατεσκεύασε διὰ τὴν ὀλιγότητα τῶν Ῥω
μαίων καὶ τὴν στενοχωρίαν ὅτι πλέον μᾶλλον, ἵνα
βλαβῶσιν οἱ Βούλγαροι παρ' ἢ οἱ Ρωμαῖοι, ἐὰν
παραχωρήσῃ ὁ Θεός τι, ἵνα γένητας σκανδάλου
πρόξενον μέσον ὑμῶν. Διὰ τοῦτο γοῦν καὶ ἡ τοῦ
Θεοῦ ἁγία Εκκλησία τὴν ἔνωσιν καὶ εἰρήνην πάν
τότε ἀσπαζομένη καὶ ἀποδεχομένη, ἐπεὶ καὶ ὁ Κύ
ριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστὸς καὶ Θεὸς ἐνδιαθήκως
στόλοις καὶ δι' αὐτῶν πᾶσιν ἡμῖν εἰπὼν, ὅτι εἰρή
την αφίημι ὑμῖν, εἰρήνην τὴν ἐμὴν δίδωμι
ὑμῖν, ἔχει χρέος ἀπαραίτητον διδάσκειν τὴν εἰρήνην
καὶ συμβουλεύειν πᾶν γὰρ ἀγαθὸν ἀπὸ τῆς ἀγάπης
γεννᾶται, ὥσπερ πᾶν κακὸν τίκτεται ἀπὸ τῆς μά
χης. Γράφει οὖν ἡ μετριότης ἡμῶν καὶ πρὸς τὴν
βασιλείαν σου καὶ παρεγγυάται καὶ συμβουλεύει,
ὡς τοῦ εἰρηνικοῦ Χριστοῦ τοῦ εὐαγγελισαμένου
εἰρήνην τοῖς ἐγγὺς καὶ τοῖς μακρὰν, τῇ αὐτοῦ χάριτι
και μαθητὴς καὶ κήρυξ καὶ ἀκόλουθος, ἵνα μηδὲν
γένηταί τι μέσον τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτῷ
κράτορος καὶ τῆς βασιλείας σου πρόξενον καὶ αἴτιον
σκανδάλου, ἀλλὰ παντοιοτρόπως, ἂν καὶ ὡσί τινα
μέσον ὑμῶν τὰ ταραχὴν ποιοῦντα, ἐκβάλῃ ταῦτα ἡ
βασιλεία σου, καὶ προβῇ καὶ γένηται τὸ πρᾶγμα
οὕτως ὥστε μὴ καταλυθῆναι τὴν μεταξύ ύμων
εἰρήνην· ἡ χάρις τοῦ Θεοῦ εἴη διατηροῦσα τὴν βασι
λείαν σου ἄνοτον, εὔθυμον, υγιαίνουσαν, πολυχρό
νιον καὶ ἀνώτερον παντὸς ἀνιαροῦ συναντήματος.
XLVI. Monacha Martha fit patrona monasteri
Pausolype.
+ Επεὶ ἡ μοναχή Μάρθα ή Πυριάνα ὑπὸ φιλο
θέου σκοποῦ καὶ προαιρέσεως κινουμένη εἰσῆλθεν
εἰς τὴν σεβασμίαν μονὴν τὴν ἐπ' ὀνόματι τιμωμέν
νὴν τῆς ὑπεράγνου μου Δεσποίνης καὶ Θεομήτορος
καὶ ἐπικεκλημένην τῆς Παυσωλύπης καὶ ἀπολαρεῖσα ἐν αὐτῇ κατὰ μοναχὰς καὶ τὸν μονήρη βίον
προελομένη συνέθετο ζῆσαι ἐν αὐτῇ ἀμεταστρεπτί
μέχρι τελευτῆς αὐτῆς, ἐποιήσατο δὲ βελτιώσεις καὶ
ἀνακτίσεις τὰς φαινομένας ἐν τῇ μονῇ κατὰ τοὺς
τὰ κτητορικὰ δίκαια ἔχοντας ἐν ταῖς μοναῖς καὶ
σπουδάζοντας πᾶσι τρόποις συνιστῶν ταύτας καὶ
βελτίους ἐξ οἰκείων ἀναλωμάτων καὶ ἐξόδων αὐτῆς,
προβάσης ἐγγράφου συμφωνίας παρὰ τῆς με
ναχῆς ἐκείνης καὶ κτητορευούσης ἐν αὐτῇ τῆς
Καλλινίκης ἐκείνης καὶ τῶν ἑνασκουμένων ἐν
αὐτῇ ἁπασῶν μοναζουσῶν ἐπὶ τούτῳ, ἀνήνεγκε
δὲ ἤδη ἡ μοναχὴ Μάρθα τῇ ἡμῶν μετριότητα περί
τούτου, καὶ ἐδεήθη τυχεῖν γράμματος αὐτῆς εἰς
στηριγμὸν καὶ ἀνενοχλησίαν αὐτῆς, προσηκαμένη
τὴν αὐτῆς δέησιν ἀπολύει το παρόν γράμμα, δι' οὗ
καὶ παρακελεύεται ἔχειν τὴν τοιαύτην μοναχὴν
Μάρθαν τὴν ἐφορείαν καὶ διοίκησιν τῆς τοιαύτης
μονῆς καὶ τὰ ἐν αὐτῇ κτητορικὰ δίκαια ἐφ' ὅρῳ
τῆς ἑαυτῆς ζωῆς, καὶ προηγουμένως μὲν ἐπιμελεῖ
σθαι πᾶσι τρόποις κατὰ τὸ δυνατὸν καὶ φροντίζειν
ὑπὲρ τῶν ψυχῶν τῶν ἑνασκουμένων ἐν αὐτῇ μοναζουσῶν καὶ τῆς σωτηρίας αὐτῶν, ὅπως εὐσέμνων,
καὶ ὡς φίλον Θεῷ καὶ εὐάρεστόν ἐστι, πολιτεύοιντο
καὶ τῆς τοῦ ἱεροῦ ναοῦ [συστάσεως], ἔπειτα τὴν δὲ
καὶ τῶν αὐτῇ δὴ τῇ μονῇ προσόντων κτημάτων,
ὥστε οἰκονομεῖν πάντα τὰ εἰς βελτίωσιν αὐτῶν ἐπὶ
τὸ κρεῖττον
συντείνοντά τε καὶ ἀφορῶντι
μετὰ πολλῆς τῆς ἐπιμελείας, ὀφειλουσῶν καὶ τῶν
εἰρημένων μοναζουσῶν ὑπείκειν αὐτῇ καὶ ὑπιτάτ·
τεσθαι καὶ στέργειν, ἐφ' οἷς ἂν αὐτὴ δύναιτο εἰση
γεῖσθαι αὐταῖς εἰς ψυχικὴν αὐτῶν λυσιτέλειαν
Part XLVIIPars XLVII
col. 1393–1394page 199 of 238
PG 152:1393ἀφορῶσι τὴν τῆς μονῆς σύστασιν. Ἐπὶ τούτῳ γὰρ ἡ ἄρχοντα πολιτικὸν ἢ στρατιωτικὸν ἄκοντα ἢ διάγεσθαι ἀπολέλυται καὶ τὸ παρὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος γράμμα ἐπὶ τῷ προσεἶναι αὐτῇ δι' ἀσφάλειαν. † Μηνὶ Ιανουαρίῳ, ινδ. γ'. + Πρᾶξις συνοδικὴ κατὰ τῶν ἀποσπώντων τὰ προς ήκοντα ταῖς ἁγίαις τοῦ Θεοῦ ἐκκλησίαις κτήματά τε καὶ πράγματα καὶ κατὰ τῶν καὶ λοιδορούντων τοῖς ἱερωτάτοις ἀρχιερεῦσιν. ἢ παρίστασθαι δίχα βασιλικῆς κελεύσεως συγχωρούμενοι, ἀλλὰ τὸν ἄρχοντα τὸν τοῦτο εἴτε ἐγγράφως εἴτε ἀγράφως τολμήσοντα προστάξει μετὰ τὴν τῆς ζώνης ἀφαίρεσιν εἴκοσι χρυσίου λιτρῶν ποινὴν καταβαλεῖν κελεύομεν τῇ ἐκκλησίᾳ, ἧς ὁ ἐπίσκοπος διαχθῆναι η παραχθῆναι προσετάχθη. δοθησομένην, καὶ τοῦ ἐκ τοῦ βιαστοῦ ὁμοίως μετὰ τὴν τῆς ζώνης αφαίρεσιν καὶ βασάνοις ὑποβαλλομένου καὶ ἐξορίᾳ παραπεμπομένου. Καὶ πάλιν ὡς, Ο τὰ ἀνατεθειμένα τῷ Θεῷ † Ο Κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστὸς, ὁ μονογενής κλέπτων, κἂν ἐξ ιδιωτικοῦ τόπου κλέψῃ, ὡς ἱερότυ τοῦ Θεοῦ Υἱός, τὸ ἑαυτοῦ πλάσμα μὴ φέρων ὁρᾷν λος ἐνέχεται· καὶ αὖθις, Τὸ περὶ ἱεροσυλίας Εγκλημα διὰ τὴν παράβασιν ὑπὸ τὴν ἁμαρτίαν δουλούμενον, ὅμοιόν ἐστι τῷ τῆς καθοσιώσεως· καὶ ὅτι, Ὁ ἱερόσυ τοῖς οἰκείοις σπλάγχνοις ἐπικαμφθεὶς καθ' ἡμᾶς, λος ἐν νυκτὶ τῷ θυσιαστηρίῳ ἐπιβαίνων καὶ τὰ ἀνα εὐδόκησεν χωρὶς ἁμαρτίας ὀφθῆναι, ὅθεν καὶ διὰ τεθειμένα τῷ Θεῷ μολύνων ἢ ἀφαιρούμενος ξίφει τῆς ἐντάρχου ἐπὶ γῆς παρουσίας αὐτοῦ κατέλυσε τιμωρείσθω. Ὁ δὲ Νύσσης μέγας Γρηγόριος ἐν τῷ τοῦ διαβόλου τὸ κράτος, καὶ τὴν οὐρανίαν φύσιν ὀγδόῳ κανόνι, Η ιεροσυλία, φησί, παρὰ μὲν τῇ πρὸς τὸν Πατέρα κατήλλαξεν, εἰς τὸ ἀρχαῖον κάλλος ἀρχαία Γραφῇ οὐδὲν ἐνομίσθη τῆς φονικῆς κατακρί καταστήσας καὶ ἀναμορφώσας αὐτὴν πρὸς ὑποδο σεως· ἀνεκτοτέρα· ὁμοίως γὰρ ὅ τε φόνῳ ἁλοὺς καὶ χὴν τῆς τοῦ ἁγίου Πνεύματος χάριτος, ἧς ἀπεστέ ὁ τὰ ἀνατεθέντα τῷ Θεῷ ὑφελόμενος τὴν διὰ τῶν ρηται· πρῶτα μὲν καὶ τοὺς ἀγγέλους ἐδημιούργησεν, λίθων τιμωρίαν ὑπέσχον, ἀλλὰ καὶ οἱ εὐσεβέστατοι ἅπαυστον ἐν οὐρανοῖς τὴν εἰς αὐτὸν δοξολογίαν καὶ ἀοίδιμοι καὶ ἀξιομνημόνευτοι μεγάλοι βασιλείς, ὑμνοῦντας, ἐπεὶ δὲ δι᾿ ἄκραν ἀγαθότητα καὶ τοὺς ὅ τε κῦρ Ἀλέξιος καὶ ὁ κῦρ Μανουήλ, ἀκολούθως δι' ἀνθρώπους ἐδημιούργησε, καὶ τῆς ἐπουρανίου πανη οἰκείων χρυσοβούλλων [μετα] ἀσείστων καὶ ἀτρέπτων γύρεως καὶ δόξης εἰκόνας αὐτοῖς ἐδωρήσατο, τους λόγων παντάπασι φρικώδη τὴν ἀγανάκτησιν ἀπει εἰκείους ἐξαπέστειλε μαθητάς, τοὺς θεηγόρους λούντων οὕτως ὁρίζονται, ἵνα οὐ μόνον ἔτι ζώντων ἀποστόλους, ὡς σκεύη ἐκλογῆς καὶ πληρωτὰς τῆς τῶν ἀρχιερέων καὶ παρόντων, ἀλλὰ καὶ τελευτησάν χάριτος καὶ ἐλλάμψεως τοῦ ἀγαθοῦ καὶ τελειοποιού των οὐδαμῶς ἔχῃ τις ἐπ' ἀδείας τῶν τὰς βασιλικές Πνεύματος, ἀληθῶς τούτους Εκκλησίαν εἰς τὴν ὑπ᾽ ὑπηρεσίας καὶ ἐνεργείας υπηρετούντων ἐπιβαλεῖν οὐρανὸν καὶ ναὸν ἐποίησεν ἑαυτοῦ, οἵτινες θεοκήρυσε χεῖρα ἢ πόδα αὐτοῖς ἐπὶ ἐκκλησιαστικοῖς πράγμα κες ἀπόστολοι διὰ τοῦ Εὐαγγελίου τὴν οἰκουμένην σιν, κινητοῖς ἢ ἀκινήτοις, κατ' οὐδεμίαν πρόφασιν, πᾶσαν διαλαβόντες τε καὶ καταφωτίσαντες καὶ τοῖς εἰ μὴ βούλοιτο ὁ τοιοῦτος τὴν τοῦ Θεοῦ ὀργὴν εἰς θαύμασι τὰς πλάνης καὶ ἀπιστίας (νόσον] νοσούσας ἑαυτὸν ἐπισπάσασθαι, κἂν ὁποῖος ἄρα καὶ ᾖ. Τῷ ψυχὰς θεραπεύοντες ἐθέσπισαν καὶ ἐδίδαξαν τοὺς λόγῳ τῷδε σκοπὸς, ὡς κατὰ τὸν παρόντα καιρόν ἀνθρώπους, ἵνα καὶ πανσέπτους ναούς καὶ εὐκτη τινες τῶν ἀναδεχομένων κεφαλαττίκια και δημοσια ρίους οίκους ἀνοικοδομῶσι καὶ ἀνεγείρωσιν εἰς ὑμνῳ και δουλείας πλεονεκτικῷ τρόπῳ κινούμενοι καὶ τῶν δίαν καὶ δοξολογίαν αὐτοῦ τοῦ Θεοῦ, καὶ παραδεδώ ἐκκλησιαστικῶν ἅπτονται πραγμάτων αναίδην, κασι πρὸς τοὺς τὸ μέγα καὶ θαυμαστὸν ὄνομα τοῦ ἁρπάζοντες ἐκ τῶν ἀφιερωμένων τῷ Θεῷ κτημάτων Χριστοῦ κεκληρωμένους, ὡς ἂν ἐν αὐτοῖς προεδρεύ εἰσόδους καὶ τὰ εὑρισκόμενα χρειώδη ἐν τοῖς κελλίοις ωσι καὶ τὰ πάνσεπτα τοῦ Κυρίου πάθη διὰ μνήμης τῶν ἀρχιερέων ἀφαιρούμενοι καὶ ζημίας ποιοῦντες ἄγοντες, ἱλασμὸν ποιῶσι τῶν ἰδίων ἁμαρτημάτων, ἐν τοῖς πράγμασι καὶ ὕβρεις καὶ δυναστείας κατά και κληρονόμοι γένωνται τῆς ἀϊδίου βασιλείας τε τῶν ἁγιωτάτων ἀρχιερέων καὶ τῶν εὐλαβεστάτων αὐτοῦ, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ ἐπὶ συστάσει καὶ διαμονῇ κληρικῶν, οἷα δὴ καὶ εἰς τὴν ἁγιωτάτην συνέβη τῶν ἑκασταχοῦ κατὰ πόλεις καὶ χώρας τῶν ἁγιωτά μητρόπολιν Φιλαδελφείας καὶ εἰς τὸν ἱερώτατου των μητροπόλεων καὶ ἐκκλησιῶν καὶ κτήματα καὶ ἡ αὐτῆς ποιμένα, ἀδελφὸν καὶ συλλειτουργὸν τῆς ἡμῶν πράγματα ταύταις προσεκυρώθησαν παρά τε τῶν μητριότητος, οὐ μόνον καὶ εἰς τὰ προσκεκυρωμένα φιλοχρίστων καὶ ἀοιδίμων βασιλέων καὶ παρ' ἑτέτῇ τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίᾳ πράγματα και κτήματα δια ρων τῶν ἀποβλεπόντων πρὸς τὴν αἰωνίαν καὶ ἀτεφθορὰν καὶ ζημίαν ἐποιήσαντο, ἁρπάσαντες τὸ ἐκ λεύτητον καὶ μέλλουσαν αποκληρωθήσεσθαι τοῖς τούτων εἰσόδημα, ἀλλὰ καὶ εἰς τὰ εὑρεθέντα ἐκτὸς δικαίοις κατάστασιν, ἅτινά εἰσιν ἀνακείμενα καὶ τῶν οἰκημάτων τῆς ἁγιωτάτης μητροπόλεως χρειά ἀφιερωμένα θεῷ. Διὰ ταῦτα καὶ οἱ θεῖοι καὶ φιλευδη καὶ ἀναγκαῖα χεῖρα πλεονεκτικὴν ἐμβαλόντες, σεβεῖς νόμοι καὶ ἱεροὶ κανόνες μετὰ πολλῆς τῆς ἀφήρπασαν αὐτὰ καὶ διέφθειραν, καὶ τὸ δὴ μείζον καὶ πάντων ἀνοσιώτατον, καὶ εἰς αὐτὸν ἐξύβρισαν αὐθεντίας ορίζονται, ἵνα τὰ ταῖς ἐκκλησίαις Θεούς ἀφιερωθέντα πράγματα μένωσιν ἀναφαίρετα καὶ τὸν ἀρχιερέα καὶ διδάσκαλον, πλεῖστα κακωτικὰ ἐπε ἀναπόσπαστα ἐς τὸ διηνεκές, οἷς ἀφιέρωνται. Καὶ νεγκόντες αὐτῷ τε καὶ πολλοῖς τῶν σὺν αὐτῷ εὐλα τους παρὰ ταῦτα τολμῶντας ποιεῖν ἐπιτιμίοις ἀλύ βεστάτων κληρικῶν καὶ θεοσεβεστάτων ἱερομονάχων τοις καθυποβάλλουσιν. Αὐτίκα γὰρ οἱ μὲν φιλευσε καὶ ἐξορίσαντες, μετά δόλου πολλὴν καὶ ἀφόρητον Γεῖς νόμοι διαγορεύουσιν· 'Αλλ' οὐδὲ ὑπέρ τινο; χρηζημίαν τε καὶ συντριβὴν καὶ κινδύνους και κάθειρ ματικῆς ἢ ἐγκληματικῆς αἰτίας ἐπίσκοπον προς ξιν χρονίαν καὶ ἄλλα πολλὰ λυπηρά προσήνεγκαν,
ἀφορῶσι τὴν τῆς μονῆς σύστασιν. Ἐπὶ τούτῳ γὰρ ἡ ἄρχοντα πολιτικὸν ἢ στρατιωτικὸν ἄκοντα ἢ διάγεσθαι
ἀπολέλυται καὶ τὸ παρὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος
γράμμα ἐπὶ τῷ προσεἶναι αὐτῇ δι' ἀσφάλειαν.
† Μηνὶ Ιανουαρίῳ, ινδ. γ'.
XLVII. Actio synodalis de sacrilegia committentibus.
+ Πρᾶξις συνοδικὴ κατὰ τῶν ἀποσπώντων τὰ προςήκοντα ταῖς ἁγίαις τοῦ Θεοῦ ἐκκλησίαις κτήματά
τε καὶ πράγματα καὶ κατὰ τῶν
καὶ λοιδορούντων τοῖς ἱερωτάτοις ἀρχιερεῦσιν.
ἢ παρίστασθαι δίχα βασιλικῆς κελεύσεως συγχωρούμενοι, ἀλλὰ τὸν ἄρχοντα τὸν τοῦτο εἴτε ἐγγράφως εἴτε
ἀγράφως τολμήσοντα προστάξει μετὰ τὴν τῆς ζώνης
ἀφαίρεσιν εἴκοσι χρυσίου λιτρῶν ποινὴν καταβαλεῖν
κελεύομεν τῇ ἐκκλησίᾳ, ἧς ὁ ἐπίσκοπος διαχθῆναι η
παραχθῆναι προσετάχθη. δοθησομένην, καὶ τοῦ ἐκ τοῦ
βιαστοῦ ὁμοίως μετὰ τὴν τῆς ζώνης αφαίρεσιν καὶ
βασάνοις ὑποβαλλομένου καὶ ἐξορίᾳ παραπεμπομένου. Καὶ πάλιν ὡς, Ο τὰ ἀνατεθειμένα τῷ Θεῷ
† Ο Κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστὸς, ὁ μονογενής κλέπτων, κἂν ἐξ ιδιωτικοῦ τόπου κλέψῃ, ὡς ἱερότυ
τοῦ Θεοῦ Υἱός, τὸ ἑαυτοῦ πλάσμα μὴ φέρων ὁρᾷν λος ἐνέχεται· καὶ αὖθις, Τὸ περὶ ἱεροσυλίας Εγκλημα
διὰ τὴν παράβασιν ὑπὸ τὴν ἁμαρτίαν δουλούμενον, ὅμοιόν ἐστι τῷ τῆς καθοσιώσεως· καὶ ὅτι, Ὁ ἱερόσυ
τοῖς οἰκείοις σπλάγχνοις ἐπικαμφθεὶς καθ' ἡμᾶς, λος ἐν νυκτὶ τῷ θυσιαστηρίῳ ἐπιβαίνων καὶ τὰ ἀναεὐδόκησεν χωρὶς ἁμαρτίας ὀφθῆναι, ὅθεν καὶ διὰ
τεθειμένα τῷ Θεῷ μολύνων ἢ ἀφαιρούμενος ξίφει
τῆς ἐντάρχου ἐπὶ γῆς παρουσίας αὐτοῦ κατέλυσε
τιμωρείσθω. Ὁ δὲ Νύσσης μέγας Γρηγόριος ἐν τῷ
τοῦ διαβόλου τὸ κράτος, καὶ τὴν οὐρανίαν φύσιν ὀγδόῳ κανόνι, Η ιεροσυλία, φησί, παρὰ μὲν τῇ
πρὸς τὸν Πατέρα κατήλλαξεν, εἰς τὸ ἀρχαῖον κάλλος ἀρχαία Γραφῇ οὐδὲν ἐνομίσθη τῆς φονικῆς κατακρί
καταστήσας καὶ ἀναμορφώσας αὐτὴν πρὸς ὑποδο
σεως· ἀνεκτοτέρα· ὁμοίως γὰρ ὅ τε φόνῳ ἁλοὺς καὶ
χὴν τῆς τοῦ ἁγίου Πνεύματος χάριτος, ἧς ἀπεστέ ὁ τὰ ἀνατεθέντα τῷ Θεῷ ὑφελόμενος τὴν διὰ τῶν
ρηται· πρῶτα μὲν καὶ τοὺς ἀγγέλους ἐδημιούργησεν,
λίθων τιμωρίαν ὑπέσχον, ἀλλὰ καὶ οἱ εὐσεβέστατοι
ἅπαυστον ἐν οὐρανοῖς τὴν εἰς αὐτὸν δοξολογίαν
καὶ ἀοίδιμοι καὶ ἀξιομνημόνευτοι μεγάλοι βασιλείς,
ὑμνοῦντας, ἐπεὶ δὲ δι᾿ ἄκραν ἀγαθότητα καὶ τοὺς
ὅ τε κῦρ Ἀλέξιος καὶ ὁ κῦρ Μανουήλ, ἀκολούθως δι'
ἀνθρώπους ἐδημιούργησε, καὶ τῆς ἐπουρανίου πανηοἰκείων χρυσοβούλλων [μετα] ἀσείστων καὶ ἀτρέπτων
γύρεως καὶ δόξης εἰκόνας αὐτοῖς ἐδωρήσατο, τους λόγων παντάπασι φρικώδη τὴν ἀγανάκτησιν ἀπει
εἰκείους ἐξαπέστειλε μαθητάς, τοὺς θεηγόρους λούντων οὕτως ὁρίζονται, ἵνα οὐ μόνον ἔτι ζώντων
ἀποστόλους, ὡς σκεύη ἐκλογῆς καὶ πληρωτὰς τῆς τῶν ἀρχιερέων καὶ παρόντων, ἀλλὰ καὶ τελευτησάνχάριτος καὶ ἐλλάμψεως τοῦ ἀγαθοῦ καὶ τελειοποιού
των οὐδαμῶς ἔχῃ τις ἐπ' ἀδείας τῶν τὰς βασιλικές
Πνεύματος, ἀληθῶς τούτους Εκκλησίαν εἰς τὴν ὑπ᾽ ὑπηρεσίας καὶ ἐνεργείας υπηρετούντων ἐπιβαλεῖν
οὐρανὸν καὶ ναὸν ἐποίησεν ἑαυτοῦ, οἵτινες θεοκήρυ- σε χεῖρα ἢ πόδα αὐτοῖς ἐπὶ ἐκκλησιαστικοῖς πράγμα
κες ἀπόστολοι διὰ τοῦ Εὐαγγελίου τὴν οἰκουμένην
σιν, κινητοῖς ἢ ἀκινήτοις, κατ' οὐδεμίαν πρόφασιν,
πᾶσαν διαλαβόντες τε καὶ καταφωτίσαντες καὶ τοῖς
εἰ μὴ βούλοιτο ὁ τοιοῦτος τὴν τοῦ Θεοῦ ὀργὴν εἰς
θαύμασι τὰς πλάνης καὶ ἀπιστίας (νόσον] νοσούσας
ἑαυτὸν ἐπισπάσασθαι, κἂν ὁποῖος ἄρα καὶ ᾖ. Τῷ
ψυχὰς θεραπεύοντες ἐθέσπισαν καὶ ἐδίδαξαν τοὺς λόγῳ τῷδε σκοπὸς, ὡς κατὰ τὸν παρόντα καιρόν
ἀνθρώπους, ἵνα καὶ πανσέπτους ναούς καὶ εὐκτητινες τῶν ἀναδεχομένων κεφαλαττίκια και δημοσιαρίους οίκους ἀνοικοδομῶσι καὶ ἀνεγείρωσιν εἰς ὑμνῳκαι δουλείας πλεονεκτικῷ τρόπῳ κινούμενοι καὶ τῶν
δίαν καὶ δοξολογίαν αὐτοῦ τοῦ Θεοῦ, καὶ παραδεδώ
ἐκκλησιαστικῶν ἅπτονται πραγμάτων αναίδην,
κασι πρὸς τοὺς τὸ μέγα καὶ θαυμαστὸν ὄνομα τοῦ
ἁρπάζοντες ἐκ τῶν ἀφιερωμένων τῷ Θεῷ κτημάτων
Χριστοῦ κεκληρωμένους, ὡς ἂν ἐν αὐτοῖς προεδρεύ
εἰσόδους καὶ τὰ εὑρισκόμενα χρειώδη ἐν τοῖς κελλίοις
ωσι καὶ τὰ πάνσεπτα τοῦ Κυρίου πάθη διὰ μνήμης
τῶν ἀρχιερέων ἀφαιρούμενοι καὶ ζημίας ποιοῦντες
ἄγοντες, ἱλασμὸν ποιῶσι τῶν ἰδίων ἁμαρτημάτων,
ἐν τοῖς πράγμασι καὶ ὕβρεις καὶ δυναστείας κατά
και κληρονόμοι γένωνται τῆς ἀϊδίου βασιλείας
τε τῶν ἁγιωτάτων ἀρχιερέων καὶ τῶν εὐλαβεστάτων
αὐτοῦ, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ ἐπὶ συστάσει καὶ διαμονῇ κληρικῶν, οἷα δὴ καὶ εἰς τὴν ἁγιωτάτην συνέβη
τῶν ἑκασταχοῦ κατὰ πόλεις καὶ χώρας τῶν ἁγιωτά μητρόπολιν Φιλαδελφείας καὶ εἰς τὸν ἱερώτατου
των μητροπόλεων καὶ ἐκκλησιῶν καὶ κτήματα καὶ ἡ αὐτῆς ποιμένα, ἀδελφὸν καὶ συλλειτουργὸν τῆς ἡμῶν
πράγματα ταύταις προσεκυρώθησαν παρά τε τῶν μητριότητος, οὐ μόνον καὶ εἰς τὰ προσκεκυρωμένα
φιλοχρίστων καὶ ἀοιδίμων βασιλέων καὶ παρ' ἑτέ- τῇ τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίᾳ πράγματα και κτήματα διαρων τῶν ἀποβλεπόντων πρὸς τὴν αἰωνίαν καὶ ἀτε- φθορὰν καὶ ζημίαν ἐποιήσαντο, ἁρπάσαντες τὸ ἐκ
λεύτητον καὶ μέλλουσαν αποκληρωθήσεσθαι τοῖς τούτων εἰσόδημα, ἀλλὰ καὶ εἰς τὰ εὑρεθέντα ἐκτὸς
δικαίοις κατάστασιν, ἅτινά εἰσιν ἀνακείμενα καὶ τῶν οἰκημάτων τῆς ἁγιωτάτης μητροπόλεως χρειά
ἀφιερωμένα θεῷ. Διὰ ταῦτα καὶ οἱ θεῖοι καὶ φιλευ- δη καὶ ἀναγκαῖα χεῖρα πλεονεκτικὴν ἐμβαλόντες,
σεβεῖς νόμοι καὶ ἱεροὶ κανόνες μετὰ πολλῆς τῆς ἀφήρπασαν αὐτὰ καὶ διέφθειραν, καὶ τὸ δὴ μείζον
καὶ πάντων ἀνοσιώτατον, καὶ εἰς αὐτὸν ἐξύβρισαν
αὐθεντίας ορίζονται, ἵνα τὰ ταῖς ἐκκλησίαις Θεούς
ἀφιερωθέντα πράγματα μένωσιν ἀναφαίρετα καὶ τὸν ἀρχιερέα καὶ διδάσκαλον, πλεῖστα κακωτικὰ ἐπεἀναπόσπαστα ἐς τὸ διηνεκές, οἷς ἀφιέρωνται. Καὶ νεγκόντες αὐτῷ τε καὶ πολλοῖς τῶν σὺν αὐτῷ εὐλα
τους παρὰ ταῦτα τολμῶντας ποιεῖν ἐπιτιμίοις ἀλύ βεστάτων κληρικῶν καὶ θεοσεβεστάτων ἱερομονάχων
τοις καθυποβάλλουσιν. Αὐτίκα γὰρ οἱ μὲν φιλευσε καὶ ἐξορίσαντες, μετά δόλου πολλὴν καὶ ἀφόρητον
Γεῖς νόμοι διαγορεύουσιν· 'Αλλ' οὐδὲ ὑπέρ τινο; χρη- ζημίαν τε καὶ συντριβὴν καὶ κινδύνους και κάθειρ
ματικῆς ἢ ἐγκληματικῆς αἰτίας ἐπίσκοπον προς ξιν χρονίαν καὶ ἄλλα πολλὰ λυπηρά προσήνεγκαν,
Part XLVIIIPars XLVIII
col. 1395–1396page 200 of 238
PG 152:1395νως εἰς τήνδε τὴν κανονικὴν καὶ νόμιμον συνοδικήν διάταξιν τε καὶ διατύπωσιν, ἤδη καλόν· εἰ δ' οὖν, ἔστωσαν καὶ αὐτοὶ, ὡς περιφρονεῖν τὰ θεῖα βουλά μενοι, ὑπὸ τὸν αὐτὸν ἀφορισμὸν καὶ τὸ ἐπιτίμιον, ὡς δεδήλωται. Διὰ ταῦτα παραινούμεν πατρικώς καὶ συμβουλεύομεν τοῖς τὰ κοσμικὰ ταῦτα διενερ γοῦσιν, ἵνα ὡς οἱ φιλευσεβεῖς νόμοι καὶ θεῖοι καὶ ἱεροὶ κανόνες ἐμβριθῶς οὕτω παρακελεύονται, ἀπέ χωσι καθόλως ἀπὸ τῶν ἐκκλησιαστικῶν πραγμάτων. Τί καὶ ὠφελεῖται, φησί, ἄνθρωπος, ἐὰν τὸν κόσμον ὅλον κερδήσῃ, καὶ ζημιωθῇ τὴν ψυχὴν αὐτοῦ; Ασφαλείας καὶ ἕνεκεν τοῦ μηκέτι τὰ τοιαῦτα τολ μᾶσθαι καὶ ἡ παροῦσα ἡμετέρα νόμιμος καὶ κανο νική συνοδική Εγγραφος ὑποτύπωσις ἐγένετο, σημανθεῖσα καὶ κατασφαλισθεῖσα ταῖς ἡμετέραις οἰκει χείροις υπογραφαῖς. Κατὰ μῆνα Ἰανουάριον τῆς τρίτης ινδ. τοῦ ζωογ' ἔτους. † Εἶχε καὶ τό· Φιλόθεος, ἐλέῳ Θεοῦ, καὶ τὰς υπογραφὰς τῶν εἰρημένων ἀρχιερέων. + Τοῦ μητροπολίτου τοῦ Ἀντιοχείας πατριάρχου πρὸς τὸν παναγιώτατον δεσπότην ἡμῶν, τὸν οἰκουμενικὸν πατριάρχην, καὶ τὴν θείαν καὶ ἱερὰν ὑπ' αὐτὸν μεγάλην σύνοδον. Ταῦτα ἐποίησαν οἱ κακῶς καὶ ἀθέως διακείμενοι, οὖν καὶ αὐτοὶ στέργουσι καὶ ἐμμένουσιν ὀφειλομέν ἀθετήσαντες τοὺς τοῦ Θεοῦ νόμους καὶ καταφρονήσαντες τῶν ἱερῶν κανόνων καὶ ὅλως εἰς τὴν ἐναν τίαν Χριστιανοῖς καὶ διαβολικὴν ἀποκλίναντες διά Θεσιν. Αλλ' ἡ ἁγία τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησία καὶ τῶν τοιούτων ἀνθρώπων τὴν σωτηρίαν προνοουμένη καὶ τῶν ἁγιωτάτων ἐκκλησιῶν τὴν σύστασιν προνοουμένη καὶ ὅλως τὴν Χριστιανικὴν εὐταξίαν καὶ κατὰ Χριστὸν πολιτείαν βεβαιοῦσα, εἰς κοινὴν πάντωνἀνθρώπων σωτηρίαν, πρῶτον μὲν πᾶτι φανεράν ποιεῖται τὴν τοιαύτην ἁμαρτίαν καὶ τὸ ἐξ αὐτοῦ αιώνιον κρίμα, ἔπειτα δὲ καὶ τὴν ἐπικειμένην τοῖς τῶν θείων ὑβρισταῖς δείκνυσι τιμωρίαν, καὶ οὕτως εἰς μετάνοιαν προσκαλεῖται τοὺς τῶν κακίστων ἐργάτας. Ταῦτά τοι καὶ συνδιασκεψαμένη τοῖς περὶ αὐτὴν ἱερωτάτοις ἀρχιερεῦσι, τῷ Εφέσου, τῷ Κυζίκου, τῷ Νικαίας, τῷ Χαλκηδόνος, τῷ Τυάνων, τῷ Βιζύης, τῷ Τραϊανουπόλεως, τῷ Βρύσεως, τῷ ᾿Αθη νῶν, τῷ Τραπεζοῦντος, τῷ Αἴνου, τῷ Μύρων, τὴν παροῦσαν συνοδικὴν ποιεῖται διάγνωσιν καὶ ἀπόφασιν· ἐπεὶ οὖν οἵ τε φιλευσεβεῖς νόμοι καὶ ἱεροὶ κανόνες τοὺς τοιούτους διὰ μὲν τὴν τῶν ἐκκλησιαστικῶν πραγμάτων φθορὰν καὶ διαρπαγὴν ἀλύ τοις ἐπιτιμίοις καθυποβάλλουσι, διά τε τὴν εἰς τοὺς ἀρχιερεῖς παροινίαν καὶ ὅβριν ἐμπαροινοῦντας οὕτω κατὰ τῶν ἱερῶν καὶ ἀναθέματι καθυπάγουσι δια γορεύοντες· Εἴ τις τῶν λαϊκῶν αὐθεντήσας, καταφρονήσας μὲν τῶν θείων καὶ βασιλικών προσταγμά † Τῷ παναγιωτάτῳ ἀρχιεπισκόπῳ Κωνσταντι των, καταγελάσας δὲ καὶ τῶν φρικτῶν τῆς Ἐκκληνουπόλεως Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικῷ πατριάρ σίας θεσμῶν τε καὶ νόμων τολμήσει ἐπίσκοπόν τινα χῃ καὶ ἡμετέρῳ αὐθέντῃ καὶ δεσπότῃ σὺν πᾶσιν τύψαι ἢ φυλακίσαι ἢ χωρὶς αἰτίας ή συμπλασάμε- “ἀρχιερεῦσι καὶ ἐκκλησιαστικοῖς ἄρχουσι τῆς ἁγιω νος αἰτίαν, ὁ τοιοῦτος ἀνάθεμα ἔστω. Ενθεν τοι καὶ ἡ εἰς ἀκολούθως τοὺς τὰ τοιαῦτα πράξαντας καὶ τοὺς αὐτοῖς συνεργήσαντας ἐπὶ τοῖς δυσσεβέσι καὶ παρανόμοις, μὴ κατὰ νοῦν βαλόντας τὸ τοῦ ᾿Ανα νίου τε καὶ Σαπφείρας, μηδὲ τὴν ἐπενεχθεῖσαν καταδίκην ἐκείνοις τοῖς περὶ Δαθαν καὶ ᾿Αβειρών, μηδὲ τὸν ᾿Αχαρ παγγενῆ καταλευσθέντα, οὐκ ἀφος ρισμῷ μόνῳ καθυποβάλλομεν, ἀλλὰ καὶ ἀνάθεμα ποιοῦμεν αὐτοὺς, ἕως ἂν τὴν προσήκουσαν καὶ ὄφει λομένην αὐτοῖς μετάνοιαν ἐνδείξωνται εἰς τοὺς ἀνο σίως παρ' αὐτῶν τὰ μέγιστα λυπηθέντας ἱερωτάτους ἀρχιερεῖς, καὶ ἀντιστρέψωσι καὶ ἀποδώσωσι τὰ τῶν ἁγιωτάτων ἐκκλησιῶν πράγματα, ὅσαπερ ἀφείλοντο καὶ διέφθειραν κατὰ τὸν ἀναγεγραμμένον τρόπον, εἴ γε βούλοιντο ταῖς ψυχαῖς ἑαυτῶν περι ποιεῖσθαι σωτηρίαν, οὐ μὴν δὴ ἀλλὰ καὶ οἱ εἰς τὸ ἑξῆς εἰς κεφαλάδας ἀποταττόμενοι κατὰ τὰ βασιλικά καὶ δημόσια διενεργοῦντες ὀφείλουσι καὶ αὐτοὶ κατ' οὐδένα τρόπον λυμαίνεσθαι τὰ τῶν ἐκκλησιῶν πράγματα, αρκούμενοι μόνοις τοῖς ἀνήκουσι τού τους δημοσιακοῖς δικαίοις, καὶ τοὺς κατὰ τόπον ἀρχιερατικῶς προϊσταμένους, ἀποστολικὴν εἰκόνα φέροντας, τῇ τοῦ Χριστοῦ χάριτι, διὰ πάσης εὐλα Θείας καὶ τιμῆς ἄγοντες. Καὶ ἡ ἁγία τοῦ Θεοῦ καθολικὴ καὶ ἀποστολικὴ Ἐκκλησία, προμηθευο μένη τε καὶ φροντίζουσα, ἵνα μὴ οἱ τοιοῦται ἀπολέσωσι τὰς ψυχὰς αὐτῶν, ὧν ἅπας κόσμος οὐκ ἰσο στάσιος, ταῦτα διασκήπτει καὶ διατάττεται. Εἰ μὲν τάτης καὶ οἰκουμενικῆς συνόδου τῆς ἁγίας τοῦ Θεοῦ καθολικῆς καὶ ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητοῖς ἀδελφοῖς καὶ συλλειτουργοίς τῆς ἡμῶν ταπεινότητος, οι ταπεινοὶ πάντες ἀρχιερεῖς τῆς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ ἀποστολικῆς ἐκκλησίας Αντιοχείας σὺν τῷ ἁγιωτάτῳ ἡμῶν πατριάρχη Θεουπόλεως, μεγάλης Αντιοχείας καὶ πάσης ᾿Ανα τολῆς, κῦρ Παχωμίῳ, τὸν ἐν Χριστῷ προσήκοντα ἀσπασμὸν σὺν τῇ ὀφειλομένῃ εὐλαβείᾳ ἀποδιδόντες, επευχόμεθα τὴν ὑμῶν ὑγιαίνειν ἱερότητα ἐπὶ ἀσφα λείᾳ τῶν ἱερῶν τῆς Ἐκκλησίας δογμάτων καὶ εὐοδώσει και στηριγμῷ τῶν πατρικῶν ὅρων της 'Αν τιοχείας, ἦν καὶ δεόμεθα τοῦ πανοικτίρμονος Θεοῦ μένειν ἀκλόνητον ἐπὶ διεξαγωγῇ καὶ κυβερνήσει τοῦ κρείττονος καὶ ἡμεῖς ἔπεσθαι κατ' ίχνος αὐτῆς ἐπηρεισμένους ἐπ' ἀσφαλεῖ λίθῳ, τῷ ἀκρογωνιαίῳ Χριστῷ, καὶ τεθεμελιωμένους ἐπὶ τῷ θεμελίῳ τῶν ἀποστόλων καὶ τοῖς τῶν Πατέρων ἀκινήτοις ὅροις. Γνωστὸν ἔπτω τῇ ὑμῶν ἁγιότητι, ὅτι τοῦ μακαρίτου ἐκείνου πατριάρχου ἡμῶν, κῦρ Ιγνατίου, τὸ κοινὸν ἀποδόντος χρέος ἔμεινε τὰ τῆς Ἐκκλησίας ἀπο μαντα· κατὰ γοῦν τὴν ἐπικρατήσασαν έκπαλαι συνήθειαν καὶ κανονικὴν παράδοσιν συνεκροτήθη καὶ νῦν παρ' ἡμῖν ἁγία σύνοδος, καὶ κοινῇ συνδιασκεψάμενοι, εὐδοκίᾳ Θεοῦ, τὸν πανιερώτατον μη τροπολίτην τῆς μεγάλης πόλεως Δαμασκοῦ, κῦρ Παχώμιον, ἀδελφὸν καὶ συλλειτουργὸν ἡμῶν, εἰς τὸν ὑψηλὸν τοῦτον θρόνον τοῦ πατριάρχου τῆς θεού
PILOTHEI CP. PATRIARCHE
νως εἰς τήνδε τὴν κανονικὴν καὶ νόμιμον συνοδικήν
διάταξιν τε καὶ διατύπωσιν, ἤδη καλόν· εἰ δ' οὖν,
ἔστωσαν καὶ αὐτοὶ, ὡς περιφρονεῖν τὰ θεῖα βουλά
μενοι, ὑπὸ τὸν αὐτὸν ἀφορισμὸν καὶ τὸ ἐπιτίμιον,
ὡς δεδήλωται. Διὰ ταῦτα παραινούμεν πατρικώς
καὶ συμβουλεύομεν τοῖς τὰ κοσμικὰ ταῦτα διενερ
γοῦσιν, ἵνα ὡς οἱ φιλευσεβεῖς νόμοι καὶ θεῖοι καὶ
ἱεροὶ κανόνες ἐμβριθῶς οὕτω παρακελεύονται, ἀπέχωσι καθόλως ἀπὸ τῶν ἐκκλησιαστικῶν πραγμάτων.
Τί καὶ ὠφελεῖται, φησί, ἄνθρωπος, ἐὰν τὸν κόσμον
ὅλον κερδήσῃ, καὶ ζημιωθῇ τὴν ψυχὴν αὐτοῦ;
Ασφαλείας καὶ ἕνεκεν τοῦ μηκέτι τὰ τοιαῦτα τολμᾶσθαι καὶ ἡ παροῦσα ἡμετέρα νόμιμος καὶ κανονική συνοδική Εγγραφος ὑποτύπωσις ἐγένετο, σημαν
θεῖσα καὶ κατασφαλισθεῖσα ταῖς ἡμετέραις οἰκει
χείροις υπογραφαῖς. Κατὰ μῆνα Ἰανουάριον τῆς
τρίτης ινδ. τοῦ ζωογ' ἔτους.
† Εἶχε καὶ τό· Φιλόθεος, ἐλέῳ Θεοῦ, καὶ τὰς
υπογραφὰς τῶν εἰρημένων ἀρχιερέων.
XLVIII. Synodus Antiochia confrmat Pachomium
rite clectum esse patriarcham.
+ Τοῦ μητροπολίτου τοῦ Ἀντιοχείας πατριάρχου
πρὸς τὸν παναγιώτατον δεσπότην ἡμῶν, τὸν οἶκου
μενικὸν πατριάρχην, καὶ τὴν θείαν καὶ ἱερὰν
ὑπ' αὐτὸν μεγάλην σύνοδον.
Ταῦτα ἐποίησαν οἱ κακῶς καὶ ἀθέως διακείμενοι, οὖν καὶ αὐτοὶ στέργουσι καὶ ἐμμένουσιν ὀφειλομέν
ἀθετήσαντες τοὺς τοῦ Θεοῦ νόμους καὶ καταφρονήσαντες τῶν ἱερῶν κανόνων καὶ ὅλως εἰς τὴν ἐναν
τίαν Χριστιανοῖς καὶ διαβολικὴν ἀποκλίναντες διάΘεσιν. Αλλ' ἡ ἁγία τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησία καὶ τῶν
τοιούτων ἀνθρώπων τὴν σωτηρίαν προνοουμένη καὶ
τῶν ἁγιωτάτων ἐκκλησιῶν τὴν σύστασιν προνοου
μένη καὶ ὅλως τὴν Χριστιανικὴν εὐταξίαν καὶ κατὰ
Χριστὸν πολιτείαν βεβαιοῦσα, εἰς κοινὴν πάντων
ἀνθρώπων σωτηρίαν, πρῶτον μὲν πᾶτι φανεράν
ποιεῖται τὴν τοιαύτην ἁμαρτίαν καὶ τὸ ἐξ αὐτοῦ
αιώνιον κρίμα, ἔπειτα δὲ καὶ τὴν ἐπικειμένην τοῖς
τῶν θείων ὑβρισταῖς δείκνυσι τιμωρίαν, καὶ οὕτως
εἰς μετάνοιαν προσκαλεῖται τοὺς τῶν κακίστων
ἐργάτας. Ταῦτά τοι καὶ συνδιασκεψαμένη τοῖς περὶ
αὐτὴν ἱερωτάτοις ἀρχιερεῦσι, τῷ Εφέσου, τῷ Κυζίκου, τῷ Νικαίας, τῷ Χαλκηδόνος, τῷ Τυάνων, τῷ
Βιζύης, τῷ Τραϊανουπόλεως, τῷ Βρύσεως, τῷ ᾿Αθηνῶν, τῷ Τραπεζοῦντος, τῷ Αἴνου, τῷ Μύρων, τὴν
παροῦσαν συνοδικὴν ποιεῖται διάγνωσιν καὶ ἀπόφασιν· ἐπεὶ οὖν οἵ τε φιλευσεβεῖς νόμοι καὶ ἱεροὶ
κανόνες τοὺς τοιούτους διὰ μὲν τὴν τῶν ἐκκλησιαστικών πραγμάτων φθορὰν καὶ διαρπαγὴν ἀλύτοις ἐπιτιμίοις καθυποβάλλουσι, διά τε τὴν εἰς τοὺς
ἀρχιερεῖς παροινίαν καὶ ὅβριν ἐμπαροινοῦντας οὕτω
κατὰ τῶν ἱερῶν καὶ ἀναθέματι καθυπάγουσι διαγορεύοντες· Εἴ τις τῶν λαϊκῶν αὐθεντήσας, καταφρο
νήσας μὲν τῶν θείων καὶ βασιλικών προσταγμά † Τῷ παναγιωτάτῳ ἀρχιεπισκόπῳ Κωνσταντι
των, καταγελάσας δὲ καὶ τῶν φρικτῶν τῆς Ἐκκλη- νουπόλεως Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικῷ πατριάρ
σίας θεσμῶν τε καὶ νόμων τολμήσει ἐπίσκοπόν τινα χῃ καὶ ἡμετέρῳ αὐθέντῃ καὶ δεσπότῃ σὺν πᾶσιν
τύψαι ἢ φυλακίσαι ἢ χωρὶς αἰτίας ή συμπλασάμε- “ἀρχιερεῦσι καὶ ἐκκλησιαστικοῖς ἄρχουσι τῆς ἁγιω
νος αἰτίαν, ὁ τοιοῦτος ἀνάθεμα ἔστω. Ενθεν τοι καὶ
ἡ εἰς ἀκολούθως τοὺς τὰ τοιαῦτα πράξαντας καὶ
τοὺς αὐτοῖς συνεργήσαντας ἐπὶ τοῖς δυσσεβέσι καὶ
παρανόμοις, μὴ κατὰ νοῦν βαλόντας τὸ τοῦ ᾿Ανανίου τε καὶ Σαπφείρας, μηδὲ τὴν ἐπενεχθεῖσαν
καταδίκην ἐκείνοις τοῖς περὶ Δαθαν καὶ ᾿Αβειρών,
μηδὲ τὸν ᾿Αχαρ παγγενῆ καταλευσθέντα, οὐκ ἀφος
ρισμῷ μόνῳ καθυποβάλλομεν, ἀλλὰ καὶ ἀνάθεμα
ποιοῦμεν αὐτοὺς, ἕως ἂν τὴν προσήκουσαν καὶ ὄφειλομένην αὐτοῖς μετάνοιαν ἐνδείξωνται εἰς τοὺς ἀνοσίως παρ' αὐτῶν τὰ μέγιστα λυπηθέντας Ιερωτάτους ἀρχιερεῖς, καὶ ἀντιστρέψωσι καὶ ἀποδώσωσι
τὰ τῶν ἁγιωτάτων ἐκκλησιῶν πράγματα, ὅσαπερ
ἀφείλοντο καὶ διέφθειραν κατὰ τὸν ἀναγεγραμμένον
τρόπον, εἴ γε βούλοιντο ταῖς ψυχαῖς ἑαυτῶν περιποιεῖσθαι σωτηρίαν, οὐ μὴν δὴ ἀλλὰ καὶ οἱ εἰς τὸ
ἑξῆς εἰς κεφαλάδας ἀποταττόμενοι κατὰ τὰ βασιλικά
καὶ δημόσια διενεργοῦντες ὀφείλουσι καὶ αὐτοὶ κατ'
οὐδένα τρόπον λυμαίνεσθαι τὰ τῶν ἐκκλησιῶν
πράγματα, αρκούμενοι μόνοις τοῖς ἀνήκουσι τού
τους δημοσιακοῖς δικαίοις, καὶ τοὺς κατὰ τόπον
ἀρχιερατικῶς προϊσταμένους, ἀποστολικὴν εἰκόνα
φέροντας, τῇ τοῦ Χριστοῦ χάριτι, διὰ πάσης εὐλα
Θείας καὶ τιμῆς ἄγοντες. Καὶ ἡ ἁγία τοῦ Θεοῦ
καθολικὴ καὶ ἀποστολικὴ Ἐκκλησία, προμηθευομένη τε καὶ φροντίζουσα, ἵνα μὴ οἱ τοιοῦται ἀπολέ
σωσι τὰς ψυχὰς αὐτῶν, ὧν ἅπας κόσμος οὐκ ἰσοστάσιος, ταῦτα διασκήπτει καὶ διατάττεται. Εἰ μὲν
τάτης καὶ οἰκουμενικῆς συνόδου τῆς ἁγίας τοῦ Θεοῦ
καθολικῆς καὶ ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας, ἐν ἁγίῳ
Πνεύματι ἀγαπητοῖς ἀδελφοῖς καὶ συλλειτουργοίς
τῆς ἡμῶν ταπεινότητος, οι ταπεινοὶ πάντες ἀρχιε
ρεῖς τῆς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας Αντιοχείας σὺν τῷ ἁγιωτάτῳ ἡμῶν πατριάρχη
Θεουπόλεως, μεγάλης Αντιοχείας καὶ πάσης ᾿Ανατολῆς, κῦρ Παχωμίῳ, τὸν ἐν Χριστῷ προσήκοντα
ἀσπασμὸν σὺν τῇ ὀφειλομένῃ εὐλαβείᾳ ἀποδιδόντες,
επευχόμεθα τὴν ὑμῶν ὑγιαίνειν ἱερότητα ἐπὶ ἀσφα
λείᾳ τῶν ἱερῶν τῆς Ἐκκλησίας δογμάτων καὶ εὐοδώσει και στηριγμῷ τῶν πατρικῶν ὅρων της 'Αν
τιοχείας, ἦν καὶ δεόμεθα τοῦ πανοικτίρμονος Θεοῦ
μένειν ἀκλόνητον ἐπὶ διεξαγωγῇ καὶ κυβερνήσει
τοῦ κρείττονος καὶ ἡμεῖς ἔπεσθαι κατ' ίχνος αὐτῆς
ἐπηρεισμένους ἐπ' ἀσφαλεῖ λίθῳ, τῷ ἀκρογωνιαίῳ
Χριστῷ, καὶ τεθεμελιωμένους ἐπὶ τῷ θεμελίῳ τῶν
ἀποστόλων καὶ τοῖς τῶν Πατέρων ἀκινήτοις ὅροις.
Γνωστὸν ἔπτω τῇ ὑμῶν ἁγιότητι, ὅτι τοῦ μακαρίτου
ἐκείνου πατριάρχου ἡμῶν, κῦρ Ιγνατίου, τὸ κοινὸν
ἀποδόντος χρέος ἔμεινε τὰ τῆς Ἐκκλησίας ἀπο
μαντα· κατὰ γοῦν τὴν ἐπικρατήσασαν έκπαλαι
συνήθειαν καὶ κανονικὴν παράδοσιν συνεκροτήθη
καὶ νῦν παρ' ἡμῖν ἁγία σύνοδος, καὶ κοινῇ συνδιασκεψάμενοι, εὐδοκίᾳ Θεοῦ, τὸν πανιερώτατον μητροπολίτην τῆς μεγάλης πόλεως Δαμασκοῦ, κῦρ
Παχώμιον, ἀδελφὸν καὶ συλλειτουργὸν ἡμῶν, εἰς
τὸν ὑψηλὸν τοῦτον θρόνον τοῦ πατριάρχου τῆς θεού
Part XLIXPars XLIX
col. 1397–1398page 201 of 238
PG 152:1397πόλεως, μεγάλης Αντιοχείας καὶ πάσης ᾿Ανατολῆς, λείᾳ καὶ σωτηρίᾳ τοῦ Χριστιανικοῦ πληρώματος εἰς προεχειρίσαμέν τε καὶ προσβιβάσαμεν, ὥσπερ ἔθος ποιεῖν τῇ καθ᾿ ἡμᾶς ἁγίᾳ συνόδῳ, ἔπειτα ἀναφέρειν ταῦτα πρὸς τὴν ἁγίαν καθολικὴν καὶ ἀποστολικὴν Ἐκκλησίαν, καὶ ἡμεῖς παρεδηλώσαμεν τοῦτο τῇ ὑμῶν ἱερότητι διὰ τοῦ ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀδελφοῦ καὶ συλλειτουργοῦ ἡμῶν κῦρ Γερμανοῦ καὶ καθολι τοῦ [τῆς] ὁμηγύρεως καὶ ἐξάρχου πάσης Ιβηρίας, ὅστις ἐπεφέρετο γράμματα τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγίας συνόδου πρὸς τὴν ὑμῶν ἱερότητα, πρὸς δὲ καὶ τὴν ὑπὸ Θεοῦ εὐσεβῆ ὁμολογίαν πρός τε ἡμᾶς καὶ τὴν τῶν Πατέρων ἀκριβῆ δόγματα συμφωνίαν, καὶ ἐμά θαμεν παρ' αὐτοῦ, ὅτι ἡ ἱερότης ὑμῶν ἐδέξατο αυτ τὸν ἀσπασίως καὶ ὡς γνήσιον ἀδελφὸν τὴν προσήκουσαν ἀγάπην ἐνεδείξασθε εἰς αὐτόν· ἐλθὼν δὲ μετ' αὐτοῦ ὁ οἰκεῖος τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ βασιλέως, κῦρ Θεόδωρος ὁ πεπλεγμένος, ἐπιφερόμενος πρὸς ἡμᾶς θεῖα καὶ προσκυνητά προστάγματα, καὶ ἐμάθομεν παρ' αὐτοῦ τοὺς λόγους καὶ ἐρισμοὺς τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέν του καὶ βασιλέως, καὶ ὅτι ἐλαλήθησαν λόγοι εἰς τὰς ἀκοὰς ὑμῶν, ὅτι οὐκ ἐγένετο εἷς πατριάρχης Ἀντιοχείας, ἀλλὰ τρεῖς, καὶ ὅτι ὁ γενόμενος οὐ κανονικῶς προέβη, διὰ τοῦτο καὶ πάλιν παρα δηλοῦμεν ἐκ δευτέρου τῇ ὑμῶν ἁγιότητι διὰ τοῦ παρόντος ἡμῶν συνοδικοῦ γράμματος, ὅτι παρ' ἡμῶν εἷς ἐγένετο πατριάρχης Αντιοχείας, ὁ δηλω θεὶς κῦρ Παχώμιος, καὶ οὐ τρεῖς, κατὰ τὸν τοῦ Τύρου καινὸν λόγον, καὶ ὅτι κανονικῶς προέβη και προεχειρίσθη· ἐπὶ τούτῳ γὰρ καὶ τὸ παρὸν ἡμῶν, γράμμα ἐγεγόνει καὶ ὑπεγράφη κάτωθεν δι' οίκειο χείμων ὑπογραφῶν, καὶ ἀπεστάλη πρὸς τὴν ὑμῶν Ιερότητα καὶ πρὸς τὴν ἁγίαν καὶ οἰκουμενικὴν σύνοδον, καὶ δεόμεθα αἰτούμενοι τῆς ὑμῶν εὐλαβείας καὶ ἁγιότητος, μὴ περαιτέρω προβῇ ἡ ἀργία, ἀλλ᾽ ἵνα γένηται σύνδεσμος ταῖς τοῦ Θεοῦ ἁγίαις ἐκκλησίαις, καὶ ὅπερ πατροπαραδότως ἄνωθεν κατάγηται ἡ ἐν τοῖς ἱεροῖς διπτύχοις μνήμη τοῦ πατριάρχου ἡμῶν, καθὼς καὶ ἡμεῖς τὸ τοῦ δεσπότου ἡμῶν καὶ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου μνημόσυνον ἐν τοῖς ἱεροῖς διπτύχοις ἀναφέρομεν. Εστάλη γοῦν παρ' ἡμῶν εἰς προσκύνησιν τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέν του και βασιλέως καὶ τῆς ὑμῶν ἱερότητος ὁ ἱερώ τατος μητροπολίτης Απαμείας, κῦρ Νίφων, καὶ ὑπέρτιμος, ἐν Κυρίῳ ἀγαπητὸς ἀδελφὸς καὶ συλ λειτουργὸς ἡμῶν, ἐπιφερόμενος καὶ τὰ παρόντα ἡμῶν γράμματα, ὥστε καὶ ἐτάχθη παρὰ τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν πατριάρχου τοῦ διέπειν καὶ διοικεῖν τὰ δίκαια καὶ τῆς σεβασμίας μονῆς τῆς πανυπεράγνου Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου καὶ ἐπικεκλημέ νης τῶν Οδηγῶν, καὶ [ὑμεῖς] δέξασθε αὐτὸν ἀσμένως καὶ ἐνδείξασθε εἰς αὐτὴν τὴν προσήκουσαν φιλίαν καὶ πνευματικὴν στοργήν. Τὸν γὰρ ἱερώτατον μητροπολίτην καὶ πρωτόθρονον Τύρου, κῦρ Αρσές νιον, καὶ ὑπέρτιμον παρεδηλώσαμεν, ὅπως καταλά ῃ πρὸς ἡμᾶς ἐν συντόμῳ εἰς ἐπίσκεψιν καὶ ἐπι στασίαν τῆς ἑαυτοῦ ποίμνης, καὶ ὅτι χρήσαμεν αὐτὸν ἀναγκαίως. Ευχόμεθα οὖν διηνεκῶς, ὅπως τὴν ἡμῶν μετριότητα κρατύναι Κύριος ἐπ' ἀσφα αἰῶνας μακρούς. Εἶχε καὶ ὑπογραφὴν ταύτην Ο ταπεινός Γερμανὸς καὶ καθολικὸς [τῆς] ὁμηγύρεως καὶ ἔξαρχος πάσης Ιβηρίας. † Ο ταπεινός μητροπολίτης Απαμείας καὶ ὑπέρτιμος Νίφων. † Ο ταπεινός μητροπολίτης Πομπηΐουπόλεως Γρη γόριος καὶ ὑπέρτιμος. † Ο ταπεινός μητροπολίτης Ηλιουπόλεως Σωφρόνιος καὶ ὑπέρτιμος. † Ο ταπεινὸς μητροπολίτης Βόστρας Αρσένιος καὶ ὑπέρτιμος. † Ο ταπεινός μητροπολίτης Μομψουγίας καὶ ὑπέρο τιμος Σωφρόνιος. † Ο ταπεινός μητροπολίτης Βηρυ τοῦ Παῦλος καὶ ὑπέρτιμος. † Ο ταπεινός μητροπολίτης Εμέσης Συμεών. † Ο ταπεινός μητροπολί της Τριπόλεως ὁ Μέλχης. † Ο ταπεινός μητροπολί της Εδέσσης Εὐθύμιος καὶ ὑπέρτιμος. † Εἶχε καὶ ἑτέρας υπογραφὰς Συρικοῖς γράμ μασιν. Παχώμιος, ἐλέῳ Θεοῦ πατριάρχης Θεουπόλεως μεγάλης Αντιοχείας καὶ πάσης 'Ανατολής. + Πράξις ἐπὶ τῷ Τραϊανουπόλεως μεταθέσεως. Τὸ προοίμιον τοῦ πρωτονωταρίου τοῦ Πεπαγω μένου. † Αἱ ἀπὸ ἐκκλησιῶν εἰς ἐκκλησίας καὶ μητροπόλεων εἰς μητροπόλεις γινόμεναι μεταθέσεις καὶ μετ ταβάσεις καλῶς ἄρα καὶ κατὰ τὸν προσήκοντα καὶ δίκαιον λόγον ἐξ ἀρχῆς ἐτάχθησαν γίνεσθαι. Καλόν δὲ καὶ δίκαιον ἅπαξ ἀρχὴν εἰληφὸς τῇ ἐφεξῆς διακ δοχῇ καὶ ἀλληλουχίᾳ συμπαρατείνεται, διαμένον ἀεὶ τὸ αὐτὸ καὶ διασωζόμενον καὶ αὐτῶν γινόμενον τῶν τοῦ χρόνου ρευμάτων καὶ πάντα παρασυρόντων ὑπερανεστηκὸς καὶ ὑπέρτερον· Θεὸς μὲν γὰρ τέλειος ὢν καὶ προτέλειος καὶ ὑπερτελὴς καὶ παντέλειος μόν νος αὐτὸς, τἄλλα δὲ πάντα τὰ κράτει σοφίας ἀνυπερβλήτῳ καὶ δυνάμεως ἀνεκδιηγήτῳ καὶ ἀπείρῳ μεγέ θει δεδημιουργηκώς κἀκ τοῦ μὴ ὄντος εἰς τὸ εἶναι παραγαγὼν τῆς ἁρμοζούσης ἑκάστῳ μεταδίδωσι τε λειότητος, όσα τε ἐν ἀψύχοις αὐτοῖς καὶ ἐμψύχοις, ὅσα τε ἐν ἀλόγοις καὶ ὅσα ἐν λογικοῖς θεωρείται· δι ἡκει γὰρ καὶ διατέταται ἀγαθὸν ἄνωθεν κάτω δυν ἀπὸ τοῦ πρώτου καὶ ἀμηχάνου κάλλους ἐκείνου ἐπὶ πᾶσαν γενετὴν φύσιν. Εκαστον οὖν τῶν παρηγμένων κατὰ τὰ οἰκεῖα μέτρα καὶ τὰς ἀναλογίας πολλῶν κρείττονας ἢ κατὰ τὰς ἐπιστημονικὰς ἀναλογίας τε λειοῦται παρὰ τοῦ στήσαντος τὰς νάπας ζυγῷ καὶ τὰ ὄρη σταθμῷ, προφητικῶς εἰπεῖν, καὶ τὸν οὐρανὸν κεκοσμηκότος ἀμυθήτῳ καὶ ποικίλη φώτων μαρμαρυγῇ καὶ παναρμονία κινήσει καὶ ἐλιγμῷ· ταῦτά τοι καὶ ἡ καθ' ἡμᾶς ἱεραρχία καὶ σύμπασα ἱερὰ τῆς Εκκλησίας ευκοσμία, τάξις τε καὶ κατάστασις τὴν ὑψηλὴν καὶ ἄχραντον καὶ οὐρανίαν ἱεραρχίαν φαίνεται μιμουμένη ταῖς κατὰ μικρὴν προκοπαῖς καὶ προόδοις καὶ ἀναβάσεσι δίκην ἀλληλενδέτου καὶ χρυ σοπλόκου σειρᾶς, εἰκόνα γὰρ ἔστησεν ὁ Θεὸς τὰ δρώμενα ταῦτα τῶν ἀοράτων ἐκείνων, ἵνα διὰ τού των ἀναγώμεθα πρὸς τὰ θεῖα καὶ ὑψηλὰ καὶ ὄντως ὑπερφυή, τὰς ψυχὰς καθαιρόμενοί τε καὶ λαμπρυνόμενοι, καὶ ὅσῳ τις ἀδιαλώβητον τὸ κατ' εικόνα της
πόλεως, μεγάλης Αντιοχείας καὶ πάσης ᾿Ανατολῆς, λείᾳ καὶ σωτηρίᾳ τοῦ Χριστιανικοῦ πληρώματος εἰς
προεχειρίσαμέν τε καὶ προσβιβάσαμεν, ὥσπερ ἔθος
ποιεῖν τῇ καθ᾿ ἡμᾶς ἁγίᾳ συνόδῳ, ἔπειτα ἀναφέρειν
ταῦτα πρὸς τὴν ἁγίαν καθολικὴν καὶ ἀποστολικὴν
Ἐκκλησίαν, καὶ ἡμεῖς παρεδηλώσαμεν τοῦτο τῇ
ὑμῶν ἱερότητι διὰ τοῦ ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀδελφοῦ
καὶ συλλειτουργοῦ ἡμῶν κῦρ Γερμανοῦ καὶ καθολι
τοῦ [τῆς] ὁμηγύρεως καὶ ἐξάρχου πάσης Ιβηρίας,
ὅστις ἐπεφέρετο γράμματα τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγίας
συνόδου πρὸς τὴν ὑμῶν ἱερότητα, πρὸς δὲ καὶ τὴν
ὑπὸ Θεοῦ εὐσεβῆ ὁμολογίαν πρός τε ἡμᾶς καὶ τὴν
τῶν Πατέρων ἀκριβῆ δόγματα συμφωνίαν, καὶ ἐμά
θαμεν παρ' αὐτοῦ, ὅτι ἡ ἱερότης ὑμῶν ἐδέξατο αυτ
τὸν ἀσπασίως καὶ ὡς γνήσιον ἀδελφὸν τὴν προσή
κουσαν ἀγάπην ἐνεδείξασθε εἰς αὐτόν· ἐλθὼν δὲ μετ'
αὐτοῦ ὁ οἰκεῖος τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν
αὐθέντου καὶ βασιλέως, κῦρ Θεόδωρος ὁ Πεπλεγμένος, ἐπιφερόμενος πρὸς ἡμᾶς θεῖα καὶ προσκυνητά
προστάγματα, καὶ ἐμάθομεν παρ' αὐτοῦ τοὺς λόγους
καὶ ἐρισμοὺς τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέν
του καὶ βασιλέως, καὶ ὅτι ἐλαλήθησαν λόγοι εἰς τὰς
ἀκοὰς ὑμῶν, ὅτι οὐκ ἐγένετο εἷς πατριάρχης Αντιοχείας, ἀλλὰ τρεῖς, καὶ ὅτι ὁ γενόμενος οὐ κανονικῶς
προέβη, διὰ τοῦτο καὶ
· πάλιν παραδηλοῦμεν ἐκ δευτέρου τῇ ὑμῶν ἁγιότητι διὰ τοῦ
παρόντος ἡμῶν συνοδικοῦ γράμματος, ὅτι παρ'
ἡμῶν εἷς ἐγένετο πατριάρχης Αντιοχείας, ὁ δηλωθεὶς κῦρ Παχώμιος, καὶ οὐ τρεῖς, κατὰ τὸν τοῦ
Τύρου καινὸν λόγον, καὶ ὅτι κανονικῶς προέβη και
προεχειρίσθη· ἐπὶ τούτῳ γὰρ καὶ τὸ παρὸν ἡμῶν,
γράμμα ἐγεγόνει καὶ ὑπεγράφη κάτωθεν δι' οίκειο
χείμων ὑπογραφῶν, καὶ ἀπεστάλη πρὸς τὴν ὑμῶν
Ιερότητα καὶ πρὸς τὴν ἁγίαν καὶ οἰκουμενικὴν
σύνοδον, καὶ δεόμεθα αἰτούμενοι τῆς ὑμῶν εὐλαβείας
καὶ ἁγιότητος, μὴ περαιτέρω προβῇ ἡ ἀργία, ἀλλ᾽
ἵνα γένηται σύνδεσμος ταῖς τοῦ Θεοῦ ἁγίαις ἐκκλησίαις, καὶ ὅπερ πατροπαραδότως ἄνωθεν κατάγηται
ἡ ἐν τοῖς ἱεροῖς διπτύχοις μνήμη τοῦ πατριάρχου
ἡμῶν, καθὼς καὶ ἡμεῖς τὸ τοῦ δεσπότου ἡμῶν καὶ
οἰκουμενικοῦ πατριάρχου μνημόσυνον ἐν τοῖς ἱεροῖς
διπτύχοις ἀναφέρομεν. Εστάλη γοῦν παρ' ἡμῶν εἰς
προσκύνησιν τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέν
του και βασιλέως καὶ τῆς ὑμῶν ἱερότητος ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Απαμείας, κῦρ Νίφων, καὶ
ὑπέρτιμος, ἐν Κυρίῳ ἀγαπητὸς ἀδελφὸς καὶ συλλειτουργὸς ἡμῶν, ἐπιφερόμενος καὶ τὰ παρόντα
ἡμῶν γράμματα, ὥστε καὶ ἐτάχθη παρὰ τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν πατριάρχου τοῦ διέπειν καὶ διοικεῖν
τὰ δίκαια καὶ τῆς σεβασμίας μονῆς τῆς πανυπεράγνου Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου καὶ ἐπικεκλημέ
νης τῶν Οδηγῶν, καὶ [ὑμεῖς] δέξασθε αὐτὸν ἀσμένως καὶ ἐνδείξασθε εἰς αὐτὴν τὴν προσήκουσαν
φιλίαν καὶ πνευματικὴν στοργήν. Τὸν γὰρ ἱερώτατον
μητροπολίτην καὶ πρωτόθρονον Τύρου, κῦρ Αρσές
νιον, καὶ ὑπέρτιμον παρεδηλώσαμεν, ὅπως καταλά
6ῃ πρὸς ἡμᾶς ἐν συντόμῳ εἰς ἐπίσκεψιν καὶ ἐπι
στασίαν τῆς ἑαυτοῦ ποίμνης, καὶ ὅτι χρήσαμεν
αὐτὸν ἀναγκαίως. Ευχόμεθα οὖν διηνεκῶς, ὅπως
τὴν ἡμῶν μετριότητα κρατύναι Κύριος ἐπ' ἀσφα
αἰῶνας μακρούς. Εἶχε καὶ ὑπογραφὴν ταύτην
Ο ταπεινός Γερμανὸς καὶ καθολικὸς [τῆς] όμηγύρεως καὶ ἔξαρχος πάσης Ιβηρίας. † Ο ταπεινός
μητροπολίτης Απαμείας καὶ ὑπέρτιμος Νίφων.
† Ο ταπεινός μητροπολίτης Πομπηΐουπόλεως Γρηγόριος καὶ ὑπέρτιμος. † Ο ταπεινός μητροπολίτης
Ηλιουπόλεως Σωφρόνιος καὶ ὑπέρτιμος. † Ο ταπει
νός μητροπολίτης Βόστρας Αρσένιος καὶ ὑπέρτιμος.
† Ο ταπεινός μητροπολίτης Μομψουγίας καὶ ὑπέρο
τιμος Σωφρόνιος. † Ο ταπεινός μητροπολίτης Βηρυ
τοῦ Παῦλος καὶ ὑπέρτιμος. † Ο ταπεινός μητρο
πολίτης Εμέσης Συμεών. † Ο ταπεινός μητροπολί
της Τριπόλεως ὁ Μέλχης. † Ο ταπεινός μητροπολί
της Εδέσσης Εὐθύμιος καὶ ὑπέρτιμος.
· † Εἶχε καὶ ἑτέρας υπογραφὰς Συρικοῖς γράμ
μασιν. Παχώμιος, ἐλέῳ Θεοῦ πατριάρχης θεουπό
λεως μεγάλης Αντιοχείας καὶ πάσης 'Ανατολής.
XLIX. Metropolita Trajanppoleos transfertur in
metropolim Lacedæmoniæ.
+ Πράξις ἐπὶ τῷ Τραϊανουπόλεως μεταθέσεως.
Τὸ προοίμιον τοῦ πρωτονωταρίου τοῦ Πεπαγωμένου.
† Αἱ ἀπὸ ἐκκλησιῶν εἰς ἐκκλησίας καὶ μητροπό
λεων εἰς μητροπόλεις γινόμεναι μεταθέσεις καὶ μετ
ταβάσεις καλῶς ἄρα καὶ κατὰ τὸν προσήκοντα καὶ
δίκαιον λόγον ἐξ ἀρχῆς ἐτάχθησαν γίνεσθαι. Καλόν
δὲ καὶ δίκαιον ἅπαξ ἀρχὴν εἰληφὸς τῇ ἐφεξῆς διακ
δοχῇ καὶ ἀλληλουχίᾳ συμπαρατείνεται, διαμένον ἀεὶ
τὸ αὐτὸ καὶ διασωζόμενον καὶ αὐτῶν γινόμενον τῶν
τοῦ χρόνου ρευμάτων καὶ πάντα παρασυρόντων
ὑπερανεστηκὸς καὶ ὑπέρτερον· Θεὸς μὲν γὰρ τέλειος
ὢν καὶ προτέλειος καὶ ὑπερτελὴς καὶ παντέλειος μόν
νος αὐτὸς, τἄλλα δὲ πάντα τὰ κράτει σοφίας ἀνυπερβλήτῳ καὶ δυνάμεως ἀνεκδιηγήτῳ καὶ ἀπείρῳ μεγέ
θει δεδημιουργηκώς κἀκ τοῦ μὴ ὄντος εἰς τὸ εἶναι
παραγαγὼν τῆς ἁρμοζούσης ἑκάστῳ μεταδίδωσι τελειότητος, όσα τε ἐν ἀψύχοις αὐτοῖς καὶ ἐμψύχοις,
ὅσα τε ἐν ἀλόγοις καὶ ὅσα ἐν λογικοῖς θεωρείται· δι
ἡκει γὰρ καὶ διατέταται ἀγαθὸν ἄνωθεν κάτω δυν
ἀπὸ τοῦ πρώτου καὶ ἀμηχάνου κάλλους ἐκείνου ἐπὶ
πᾶσαν γενετὴν φύσιν. Εκαστον οὖν τῶν παρηγμέ
νων κατὰ τὰ οἰκεῖα μέτρα καὶ τὰς ἀναλογίας πολλῶν
κρείττονας ἢ κατὰ τὰς ἐπιστημονικὰς ἀναλογίας τε
λειοῦται παρὰ τοῦ στήσαντος τὰς νάπας ζυγῷ καὶ
τὰ ὄρη σταθμῷ, προφητικῶς εἰπεῖν, καὶ τὸν οὐρανὸν
κεκοσμηκότος ἀμυθήτῳ καὶ ποικίλη φώτων μαρμαρυγῇ καὶ παναρμονία κινήσει καὶ ἐλιγμῷ· ταῦτά
τοι καὶ ἡ καθ' ἡμᾶς ἱεραρχία καὶ σύμπασα ἱερὰ τῆς
Εκκλησίας ευκοσμία, τάξις τε καὶ κατάστασις τὴν
ὑψηλὴν καὶ ἄχραντον καὶ οὐρανίαν ἱεραρχίαν φαίνεται μιμουμένη ταῖς κατὰ μικρὴν προκοπαῖς καὶ
προόδοις καὶ ἀναβάσεσι δίκην ἀλληλενδέτου καὶ χρυσοπλόκου σειρᾶς, εἰκόνα γὰρ ἔστησεν ὁ Θεὸς τὰ
δρώμενα ταῦτα τῶν ἀοράτων ἐκείνων, ἵνα διὰ τούτων ἀναγώμεθα πρὸς τὰ θεῖα καὶ ὑψηλὰ καὶ ὄντως
ὑπερφυή, τὰς ψυχὰς καθαιρόμενοί τε καὶ λαμπρυνό
μενοι, καὶ ὅσῳ τις ἀδιαλώβητον τὸ κατ' εικόνα της
Part LPars L
col. 1399–1400page 202 of 238
PG 152:1399νὸν ὄν, εἶτα ἀπείργοιτο καὶ μὴ ἐῷτο πάντας, οπόσους ἂν καὶ δύναιτο, ἀλλ' ὀλίγους διαθερμαίνειν· καθέξει τοίνυν ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης δδε Λακεδαιμονίας. ὑπέρτιμος, τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν Λακεδαιμονίας, ἀπολαύων τοῦ ταύτης ὀνόματος ἔν τε στάσεσι καὶ καθέδραις καὶ ταῖς ἄλλαις τιμαῖς καὶ τοῦ ἐν τοῖς ἱεροῖς διπτύχοις, ὡς εἴθισται, μνημοσύνου, κατὰ τὴν κανονικὴν ἀκρίβειάν τε καὶ παρατήρησιν, ὀφεί λων ἐγκαθιδρυθῆναι καὶ τῷ ἱερῷ συνθρόνῳ τῆς κατ' αὐτῶν ταύτης ἐκκλησίας, ἐπέχειν το καὶ τὸν τόπον τοῦ Τραϊανουπόλεως, σφραγίζειν τε αναγνώστας καὶ ὑποδιακόνοις καὶ διακόνους και πρεσβυτέρους χειροτονεῖν καὶ πάντα τὰ ἱερὰ πράττειν ἀκωλύτως ἐν ἁπάσῃ τῇ εἰς αὐτὸν ἐνορίᾳ, ὡς γνήσιος ἀρχιερεὺς καὶ ὧν καὶ ὀνομαζόμενος καὶ διδάσκαλος καὶ φρον τιστής καταστὰς τῶν ψυχῶν αὐτῶν καὶ ὁδηγῶν αὐτ τοὺς ἐπὶ τὰ κρείττω καὶ συνηρίας εχόμενα, εἰδὼς, ὡς λόγον δώσει καὶ αὐτὸς τῷ Θεῷ ἐν ἡμέρᾳ ἐτάσεως, ὀφειλόντων καὶ αὐτῶν ὑπείκειν καὶ ὑποτάττεσθαι τούτῳ ὡς ποιμένι καὶ φροντιστῇ τῶν ψυχῶν αὐτῶν καταστάντι. Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἀπολέλυται καὶ ἡ παροῦσα συνοδική πράξις τῆς ἡμῶν μετριότητος. † Μην Ιουλίῳ ἰνδ. γ'. † Πρᾶξις συνοδικῇ ἐπὶ τῷ Ἰωαννίνων. Τὸ προ οίμιον τοῦ αὐτοῦ πρωτονωταρίου του Πεπαγω μένου). ρήσει, καὶ σκεῦος δεκτικὴν τῶν θείων ἐλλάμψεων μένον, καὶ διαθερμᾶναι καὶ διαθάλψαι πολλοὺς ἱκαν καὶ ἐνεργειῶν ἑαυτὸν παρασκευάσει, τοσούτου καὶ τοῦ φωτισμοῦ ἀναλόγως μεταλαμβάνει. 'Η δὲ παρ οῦσα τῶν ἄρτι λεγομένων παρασκευή καὶ οἰκονομία καὶ ὁ σύμπας ταύτῃ σκοπὸς καὶ πρὸς τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην Τραϊανουπόλεως, ὑπέρτιμον, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸν ἀδελφὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργόν, τείνει καὶ ἀφορᾷ, δς τὴν στενὴν ἐξ ἀρχῆς ἑλόμενος καὶ τεθλιμμένην ὁδὸν τὴν ἀπά γουσαν εἰς τὴν ζωὴν καὶ τοῖς τοῦ βίου τερπνοῖς καὶ ἠθέσιν ολοσχερῶς ἀποταξάμενος ἐκ ψυχῆς, εἰς τὴν σεβασμίαν μονὴν τῆς ἁγίας τοῦ Χριστοῦ καὶ Θεοῦ ἡμῶν ἀναστάσεως εἰσέρχεται, νέαν ἄγων τὴν ἡλι καν. Εν αὐτῇ γοῦν ἀποκαρεὶς κατὰ μοναχοὺς καὶ τὸν σκληρὸν καὶ ἐπίπονον βίον, ταπεινοφροσύνην τε καὶ ὑποταγὴν, εἰ δή τις καὶ ἄλλος, καὶ αὐτὸς ἐξ. ασκήσας καὶ ταύτα, καθάπερ ἀῤῥαγείς κρηπίδας πηξάμενος ἢ ἀσφαλεῖς θεμελίους ὑποβαλών τε καὶ ὑποστήσας τῇ ὅλῃ οἰκοδομίᾳ τῆς ἀρετῆς, ἔν τε ἄλο λαις χρείαις ἄλλοτε ἄλλαις τῆς μονῆς οὐκ ἐντὸς μά νον, ἀλλὰ καὶ ἐκτὸς, ὁπότε καλοίη καιρός, αόκνως ὑπηρετήσας, ὡς καὶ προκινδυνεῦσαι πολλάκις, καὶ ἐν πολλοῖς πολλούς τρύγησε καὶ τοὺς τῆς ἀρετῆς καρπούς. Υστερον δεδωκώς τε ἑαυτὸν ἀναγνώσει τῆς θεοπνεύστου Γραφῆς καὶ εἰς τὰ ταύτης ἐγκύψας βάθη, ἐκεῖθεν ἠρώτατο ποτιμώτατα καὶ ἥδιστα να ματα, και φωτὶ φῶς προσέλαβε γνώσεως, τους δε ρούς βαθμούς κατὰ τάξιν ἀμείψας και μετιών, ὡς κριθεὶς ἄξιος τῇ μετουσίᾳ τῆς ἀρετῆς τῷ ἀρχιερατικῷ ὕστερον χαρίσματι τελειοῦται, καὶ οὕτω καὶ οὗτος ἀπὸ τῶν ἐλαττόνων ἐπὶ τὰ μείζω προβαίνει τελεώτερα κατὰ τὸν ἄνω τοῦ λόγου σκοπὸν, καὶ μητροπολίτης καθίσταται Τραϊανουπόλεως, καλώς δ' ἐν αὐτῇ ποιμάνες τὸ αὐτοῦ ποίμνιον καὶ ὡς φίλον Θεῷ καὶ διαπρέψας ἐν ἅπασιν, ἐπείπερ ὑπὲ τῆς τῶν πραγμάτων ἀνωμαλίας τε καὶ συγχύσεως ἀλωτὴ καὶ αὐτὴ γέγονε τοῖς ἀθέοις ἐχθροῖς, διὰ πλῆ θὰς ἁμαρτιῶν, ἦν δὲ ἀνάγκη πᾶσα τὸν ποιμένα καὶ πείμνιον ἔχειν· εἰ δὲ μὴ, πῶς ἂν εἰκότως καὶ ποιμήν ὀνομάζοιτο; Τὰ γὰρ τοιαῦτα ὄντα τῶν πρός τι συν εισάγουσιν άλληλα καὶ συναιροῦσιν ἄλληλα· οὕτω γὰρ πατέρα λέγοντες συνεισάγομεν καὶ υἱὸν, καὶ δι δάσκαλον εἰπόντες συνεπινοοῦμεν καὶ μαθητήν, καὶ δεσπότην ἂν φάσκοντες καὶ τοῦλον συνεισφέρομεν. Στερεῖται δὲ καὶ ἡ ἁγία ἐκκλησία Λακεδαιμονίας αγιωτάτη μητρόπολις Ναύπακτος ἦν μὲν καὶ αὕτη νῦν γνησίου ἀρχιερέως χρόνον ἱκανὸν ἤδη· νεύσαντος τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐτοκράτορος, συνδιασκεψαμένων τῇ ἡμῶν μετριότητι τῶν περὶ αὐτὴν ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, τοῦ Καισαρείας, τοῦ Ἐφέσου, τοῦ Ἡρακλείας, τοῦ Κυ ζίκου, τοῦ Φιλαδελφείας, του Νικαίας, τοῦ Χαλκηδόνος, τοῦ Ποντοηρακλείας, του Μύρων, τοῦ Βιζύης, τοῦ Βρύσεως, τοῦ ᾿Αθηνῶν, τοῦ ᾿Αμάστριδος, τοῦ Ῥωσίου καὶ τοῦ Αἴνου καὶ τοῦ ὑποψηφίου Ἀδριανουπόλεως, ὁμονοησάντων ἁπάντων καὶ εἰς ταυτό γνώμης ἐληλυθότων, μετετέθη εἰς τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν Λακεδαιμονίας, ὡς ἂν μὴ τοσοῦτοι ζης μιωθῶσιν, ὅσοιπερ ἂν εἶχον ἀπόνασθαι τῶν αὐτοῦ ἐλαχῶν, καθάτερ ἂν εἰ πῦρ μεγάλης ὕλης ἐπιλαβά Ο + Εκκλησιαστικαῖς ἑπόμενοι πράξεσι, ταῖς τε ἄλλαις καὶ δὴ καὶ ταῖς ἐπὶ βασιλέων διαταγαῖς καὶ θεσπίσμασι πάλαι γεγενημέναις, συνοδικαῖς τε ψή φοις καὶ γνώμαις ἐξακολουθοῦντες τὴν παροῦσαν συνοδικήν πράξιν διαπραττόμεθα καὶ ἡμεῖς καὶ τὰ πάλαι κατὰ διαφόρους καιρούς, χρείας κινούσης, τῶν πραγμάτων ἀπαιτούντων, δι᾿ εὐλόγους αἰτίας καὶ ἀπαραιτήτους ανάγκας διαπεπραγμένα κρατύνειν καὶ ἐπιχυροῦν κρίνομεν, ὡς εἰκὸς, ἔστιν ἃ και μετρίας τινὸς δεόμενα τοῦ καλοῦ προσθήκης διὰ τὴν ἐνεστῶσαν χρείαν ἀναπληροῦντες. Οπο: δὲ τείνει τὰ τοῦ παρόντος λόγου, καὶ τίς ὁ σκοπὸς αὐτῷ, λέ γομεν ἤδη ἡ περί που τὰ ἑσπέρια μέρη κειμένη τούτῳ δὴ τῷ μεγάλῳ θρόνῳ κατὰ τὰς ἄλλας τὰς ἀπὸ θείων βασιλικῶν κελεύσεων τε καὶ διαγνώσεων κατ' ἐκλογὴν καὶ μερισμὸν ἀπονενεμημένας καὶ προσκε κυρωμένας τῇ βασιλίδι ταύτῃ τῶν ὑφ᾽ ἥλιον πόλεων ἁπασῶν καὶ ὑπὸ τὴν ἐπικράτειαν καὶ ἐπαρχίαν τῆς μεγίστης τῶν ἐπὶ γῆς ἡγεμονιῶν καὶ ἀρχῶν ἡγεμονίας τε καὶ ἀρχῆς ταύτης δὴ τῆς Ῥωμαϊκῆς. Τῶν δ' ἐν βίῳ πραγμάτων ἀστάτων ὄντων καὶ ἀνωμάλων, ἄλλοτε ἄλλως φερομένων καὶ μετατιθεμένων, καθά περ κύβων μεταπιπτόντων ἢ δίκην σάλου καὶ κλύ δωνος καὶ μηδόλως ἐπὶ ταυτοῦ ἱσταμένων, ήματο καὶ ταύτης δὴ τῆς Ναυπάκτου μεταβολή, στα δὴ τὰ ἀνθρώπινα κατά γάρ που τὸ ἑξακισχιλιοστὸν ἑπτακοσιοστὸν ἐνενηκοστόν τρίτον. Ετος ἀπεσπάσθη και
FILOTHEI CP. PATRIARCHE
νὸν ὄν, εἶτα ἀπείργοιτο καὶ μὴ ἐῷτο πάντας, οπόσους
ἂν καὶ δύναιτο, ἀλλ' ὀλίγους διαθερμαίνειν· καθέξει
τοίνυν ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης δδε Λακεδαιμονίας.
ὑπέρτιμος, τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν Λακεδαιμονίας, ἀπολαύων τοῦ ταύτης ὀνόματος ἔν τε στάσεσι
καὶ καθέδραις καὶ ταῖς ἄλλαις τιμαῖς καὶ τοῦ ἐν τοῖς
ἱεροῖς διπτύχοις, ὡς εἴθισται, μνημοσύνου, κατὰ
τὴν κανονικὴν ἀκρίβειάν τε καὶ παρατήρησιν, ὀφεί
λων ἐγκαθιδρυθῆναι καὶ τῷ ἱερῷ συνθρόνῳ τῆς κατ'
αὐτῶν ταύτης ἐκκλησίας, ἐπέχειν το καὶ τὸν τόπον
τοῦ Τραϊανουπόλεως, σφραγίζειν τε αναγνώστας
καὶ ὑποδιακόνοις καὶ διακόνους και πρεσβυτέρους
χειροτονεῖν καὶ πάντα τὰ ἱερὰ πράττειν ἀκωλύτως
ἐν ἁπάσῃ τῇ εἰς αὐτὸν ἐνορίᾳ, ὡς γνήσιος ἀρχιερεὺς
καὶ ὧν καὶ ὀνομαζόμενος καὶ διδάσκαλος καὶ φρον
τιστής καταστὰς τῶν ψυχῶν αὐτῶν καὶ ὁδηγῶν αὐτ
τοὺς ἐπὶ τὰ κρείττω καὶ συνηρίας εχόμενα, εἰδὼς,
ὡς λόγον δώσει καὶ αὐτὸς τῷ Θεῷ ἐν ἡμέρᾳ ἐτάσεως,
ὀφειλόντων καὶ αὐτῶν ὑπείκειν καὶ ὑποτάττεσθαι
τούτῳ ὡς ποιμένι καὶ φροντιστῇ τῶν ψυχῶν αὐτῶν
καταστάντι. Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν
ἀπολέλυται καὶ ἡ παροῦσα συνοδική πράξις τῆς
ἡμῶν μετριότητος.
† Μην Ιουλίῳ ἰνδ. γ'.
L. Joanninorum Ecclesia, in metropolim evecta, con -
fertur Sebastiano.
† Πρᾶξις συνοδικῇ ἐπὶ τῷ Ἰωαννίνων. Τὸ προ
οίμιον τοῦ αὐτοῦ πρωτονωταρίου του Πεπαγω
μένου).
ρήσει, καὶ σκεῦος δεκτικὴν τῶν θείων ἐλλάμψεων μένον, καὶ διαθερμᾶναι καὶ διαθάλψαι πολλοὺς ἱκαν
καὶ ἐνεργειῶν ἑαυτὸν παρασκευάσει, τοσούτου καὶ
τοῦ φωτισμοῦ ἀναλόγως μεταλαμβάνει. 'Η δὲ παροῦσα τῶν ἄρτι λεγομένων παρασκευή καὶ οἰκονομία
καὶ ὁ σύμπας ταύτῃ σκοπὸς καὶ πρὸς τὸν ἱερώτατον
μητροπολίτην Τραϊανουπόλεως, ὑπέρτιμον, ἐν ἁγίῳ
Πνεύματι ἀγαπητὸν ἀδελφὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος
καὶ συλλειτουργόν, τείνει καὶ ἀφορᾷ, δς τὴν στενὴν
ἐξ ἀρχῆς ἑλόμενος καὶ τεθλιμμένην ὁδὸν τὴν ἀπάγουσαν εἰς τὴν ζωὴν καὶ τοῖς τοῦ βίου τερπνοῖς καὶ
ἠθέσιν ολοσχερῶς ἀποταξάμενος ἐκ ψυχῆς, εἰς τὴν
σεβασμίαν μονὴν τῆς ἁγίας τοῦ Χριστοῦ καὶ Θεοῦ
ἡμῶν ἀναστάσεως εἰσέρχεται, νέαν ἄγων τὴν ἡλι
καν. Εν αὐτῇ γοῦν ἀποκαρεὶς κατὰ μοναχοὺς καὶ
τὸν σκληρὸν καὶ ἐπίπονον βίον, ταπεινοφροσύνην τε
καὶ ὑποταγὴν, εἰ δή τις καὶ ἄλλος, καὶ αὐτὸς ἐξ.
ασκήσας καὶ ταύτα, καθάπερ ἀῤῥαγείς κρηπίδας
πηξάμενος ἢ ἀσφαλεῖς θεμελίους ὑποβαλών τε καὶ
ὑποστήσας τῇ ὅλῃ οἰκοδομίᾳ τῆς ἀρετῆς, ἔν τε ἄλο
λαις χρείαις ἄλλοτε ἄλλαις τῆς μονῆς οὐκ ἐντὸς μάνον, ἀλλὰ καὶ ἐκτὸς, ὁπότε καλοίη καιρός, αόκνως
ὑπηρετήσας, ὡς καὶ προκινδυνεῦσαι πολλάκις, καὶ
ἐν πολλοῖς πολλούς τρύγησε καὶ τοὺς τῆς ἀρετῆς
καρπούς. Υστερον δεδωκώς τε ἑαυτὸν ἀναγνώσει
τῆς θεοπνεύστου Γραφῆς καὶ εἰς τὰ ταύτης ἐγκύψας
βάθη, ἐκεῖθεν ἠρώτατο ποτιμώτατα καὶ ἥδιστα να
ματα, και φωτὶ φῶς προσέλαβε γνώσεως, τους δε
ρούς βαθμούς κατὰ τάξιν ἀμείψας και μετιών, ὡς
κριθεὶς ἄξιος τῇ μετουσίᾳ τῆς ἀρετῆς τῷ ἀρχιερατικῷ ὕστερον χαρίσματι τελειοῦται, καὶ οὕτω καὶ
οὗτος ἀπὸ τῶν ἐλαττόνων ἐπὶ τὰ μείζω προβαίνει
τελεώτερα κατὰ τὸν ἄνω τοῦ λόγου σκοπὸν, καὶ
μητροπολίτης καθίσταται Τραϊανουπόλεως, καλώς
δ' ἐν αὐτῇ ποιμάνες τὸ αὐτοῦ ποίμνιον καὶ ὡς
φίλον Θεῷ καὶ διαπρέψας ἐν ἅπασιν, ἐπείπερ ὑπὲ
τῆς τῶν πραγμάτων ἀνωμαλίας τε καὶ συγχύσεως
ἀλωτὴ καὶ αὐτὴ γέγονε τοῖς ἀθέοις ἐχθροῖς, διὰ πλῆ
θὰς ἁμαρτιῶν, ἦν δὲ ἀνάγκη πᾶσα τὸν ποιμένα καὶ
πείμνιον ἔχειν· εἰ δὲ μὴ, πῶς ἂν εἰκότως καὶ ποιμήν
ὀνομάζοιτο; Τὰ γὰρ τοιαῦτα ὄντα τῶν πρός τι συνεισάγουσιν άλληλα καὶ συναιροῦσιν ἄλληλα· οὕτω
γὰρ πατέρα λέγοντες συνεισάγομεν καὶ υἱὸν, καὶ δι
δάσκαλον εἰπόντες συνεπινοοῦμεν καὶ μαθητήν, καὶ
δεσπότην ἂν φάσκοντες καὶ τοῦλον συνεισφέρομεν.
Στερεῖται δὲ καὶ ἡ ἁγία ἐκκλησία Λακεδαιμονίας αγιωτάτη μητρόπολις Ναύπακτος ἦν μὲν καὶ αὕτη
νῦν γνησίου ἀρχιερέως χρόνον ἱκανὸν ἤδη· νεύσαν
τος τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐτοκράτορος,
συνδιασκεψαμένων τῇ ἡμῶν μετριότητι τῶν περὶ
αὐτὴν ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, τοῦ
Καισαρείας, τοῦ Ἐφέσου, τοῦ Ἡρακλείας, τοῦ Κυζίκου, τοῦ Φιλαδελφείας, του Νικαίας, τοῦ Χαλκηδόνος, τοῦ Ποντοηρακλείας, του Μύρων, τοῦ Βιζύης,
τοῦ Βρύσεως, τοῦ ᾿Αθηνῶν, τοῦ ᾿Αμάστριδος, τοῦ
Ῥωσίου καὶ τοῦ Αἴνου καὶ τοῦ ὑποψηφίου Αδρια
νουπόλεως, ὁμονοησάντων ἁπάντων καὶ εἰς ταυτό
γνώμης ἐληλυθότων, μετετέθη εἰς τὴν ἁγιωτάτην
μητρόπολιν Λακεδαιμονίας, ὡς ἂν μὴ τοσοῦτοι ζης
μιωθῶσιν, ὅσοιπερ ἂν εἶχον ἀπόνασθαι τῶν αὐτοῦ
ἐλαχῶν, καθάτερ ἂν εἰ πῦρ μεγάλης ὕλης ἐπιλαβά
Ο
+ Εκκλησιαστικαῖς ἑπόμενοι πράξεσι, ταῖς τε
ἄλλαις καὶ δὴ καὶ ταῖς ἐπὶ βασιλέων διαταγαῖς καὶ
θεσπίσμασι πάλαι γεγενημέναις, συνοδικαῖς τε ψήφοις καὶ γνώμαις ἐξακολουθοῦντες τὴν παροῦσαν
συνοδικήν πράξιν διαπραττόμεθα καὶ ἡμεῖς καὶ τὰ
πάλαι κατὰ διαφόρους καιρούς, χρείας κινούσης,
τῶν πραγμάτων ἀπαιτούντων, δι᾿ εὐλόγους αἰτίας
καὶ ἀπαραιτήτους ανάγκας διαπεπραγμένα κρατύ
νειν καὶ ἐπιχυροῦν κρίνομεν, ὡς εἰκὸς, ἔστιν ἃ και
μετρίας τινὸς δεόμενα τοῦ καλοῦ προσθήκης διὰ τὴν
ἐνεστῶσαν χρείαν ἀναπληροῦντες. Οπο: δὲ τείνει
τὰ τοῦ παρόντος λόγου, καὶ τίς ὁ σκοπὸς αὐτῷ, λέγομεν ἤδη ἡ περί που τὰ ἑσπέρια μέρη κειμένη
τούτῳ δὴ τῷ μεγάλῳ θρόνῳ κατὰ τὰς ἄλλας τὰς ἀπὸ
θείων βασιλικῶν κελεύσεων τε καὶ διαγνώσεων κατ'
ἐκλογὴν καὶ μερισμὸν ἀπονενεμημένας καὶ προσκε
κυρωμένας τῇ βασιλίδι ταύτῃ τῶν ὑφ᾽ ἥλιον πόλεων
ἁπασῶν καὶ ὑπὸ τὴν ἐπικράτειαν καὶ ἐπαρχίαν τῆς
μεγίστης τῶν ἐπὶ γῆς ἡγεμονιῶν καὶ ἀρχῶν ἡγεμο
νίας τε καὶ ἀρχῆς ταύτης δὴ τῆς Ῥωμαϊκῆς. Τῶν
δ' ἐν βίῳ πραγμάτων ἀστάτων ὄντων καὶ ἀνωμάλων,
ἄλλοτε ἄλλως φερομένων καὶ μετατιθεμένων, καθάπερ κύβων μεταπιπτόντων ἢ δίκην σάλου καὶ κλύδωνος καὶ μηδόλως ἐπὶ ταυτοῦ ἱσταμένων, ήματο
καὶ ταύτης δὴ τῆς Ναυπάκτου μεταβολή, στα δὴ τὰ
ἀνθρώπινα κατά γάρ που τὸ ἑξακισχιλιοστὸν ἑπτα
κοσιοστὸν ἐνενηκοστόν τρίτον. Ετος ἀπεσπάσθη και
col. 1401–1402page 203 of 238
PG 152:1401ἀρετῆς τε καὶ εὐλαβείας καὶ τῆς κατὰ Θεὸν πολι τείας ἀντιποιούμενον, κῦριν Σεβαστειανόν συνοδικῇ τοιγαροῦν δοκιμασίᾳ καὶ βασάνῳ παραπεμφθεὶς κατά τὴν τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων ἀκριβῆ παρα τήρησιν εψηφίσθη καὶ ἐχειροτονήθη οὗτος εἰς γνή στον ἀρχιερέα Ιωαννίνων. Διά τοι τοῦτο, τῇ τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος νεύσει, συν διασκεψαμένη ἡ μετριότης ἡμῶν τοῖς περὶ αὐτὴν ἱερωτάτοις ἀρχιερεῦσι καὶ ὑπερτίμοις, ἐν ἁγίω Πνεύματι ἀγαπητοῖς ἀδελφοῖς αὐτῆς καὶ συλλειτουργοῖς, τῷ μεγάλης Καισαρείας Καππαδοκίας, υπερ τίμῳ τῶν ὑπερτίμων καὶ ἐξάρχῳ πάσης Ανατολής, τῷ Εφέσου καὶ ἐξάρχῳ πάσης Ασίας, τῷ Πρα κλείας, προέδρῳ τῶν ὑπερτίμων καὶ ἐξάρχων πάσης Θρᾴκης καὶ Μακεδονίας, τῷ ὑποψηφίῳ 'Αγκύρας και ἐξάρχῳ πάσης Γαλατίας, τῷ Κυζίκου καὶ ἐξάρχε πάσης Ελλησπόντου, τῷ Φιλαδελφείας καὶ τὸν τόπον ἐπέχοντι τοῦ Σάρδεων καὶ ἐξάρχῳ πάσης Λυδίας, το Νικαίας, τῷ Χαλκηδόνος καὶ ἐξάρχῳ πάσης Βιθυνίας, τῷ Ποντοηρακλείας καὶ τὸν τόπον ἐπέχοντε τοῦ Σίδης, τῷ Βιζύης καὶ τὸν τόπον ἐπέχοντι του Σταυρουπόλεως, τῷ Βρύσεως, τῷ Μύρων, τῷ ᾿Αθη νῶν, τῷ ὑποψηφίῳ Αδριανουπόλεως, τῷ Τραπεζοῦντος, τῷ Μιλήτου, τῷ Ρωσίου, τῷ ᾿Αμάστριδος. τῷ Αἴνου, καὶ τοῖς ἀρχιεπισκόποις, τῷ Μαρωνείας. τῷ Λήμνου καὶ τῷ Δέρκου, διέγνω και κατεπράξατο, ὡς ἂν ἡ εἰρημένη ἁγιωτάτη μητρόπολις, τὰ Ἰωάν νινα, ἐπέχῃ τὸν τόπον τοῦ Ναυπάκτου, καὶ πᾶσαι αἱ αὕτη ἀπὸ τῆς Ῥωμαϊκῆς ἐξουσίας ὑπὸ τῶν ἀλαζί. τοι νέας τῆς ἡλικίας καὶ ἱερωσύνῃ τετιμημένον, νων καὶ ἀγερώχων τούτων καὶ πλεονεκτῶν Ἰταλῶν. "Ο δέ γε τρισμακάριστος καὶ ἀοίδιμος καὶ περιβόη τῆς ἐν βασιλεῦσιν, κῦρις 'Ανδρόνικος ὁ Παλαιολόγος, ὁ πρόπαππος τοῦ ἀπὸ Θεοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, θερμόν τινα καὶ διάπυρον ζῆλον ἐν καρδίᾳ βαστάζων ἀεὶ ὑπέρ τε τῆς ἁγίας τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίας καὶ τῶν ὀρθῶν ταύτης δογμάτων, ὑπέρ τε τῆς Χριστιανικῆς πολιτείας καὶ καταστάσεως καὶ τοῦ ταύτης πλατυσμοῦ, διωρίσατο καὶ ἐθέσπισε, τὴν πρότερον εἰς ἐπισκοπὴν οὖσαν τῆς Ναυπάκτου, τὰ Ιωάννινα, καὶ ὑπὸ ταύτην τελοῦσαν μετατεθῆναι εἰς μητρόπολιν, τοῦτο μὲν, ἵνα τὸ τῆς ἀποσπασθείσης μητροπόλεως ἐν αὐτῇ διασώζοιτο καὶ διατηροῖτο σχῆμα, καὶ μὴ καυχῶτα τὸ γένος τῶν Ἰταλῶν μειῶσαν τὸν τὰς ὅλας συμπληροῦντα ἀριθμὸν μη- " τροπόλεις τὰς ὑπὸ τὸν τῆς Νέας Ρώμης τελούσας καὶ οἰκουμενικὸν, καὶ τὸ φρύαγμα τούτων ἐντεῦθεν φαίνοιτο καταστρωννύμενον, τοῦτο δ' ἵνα καὶ αἱ ὑπ' αὐτὴν οὖσαι ἐπισκοπαὶ ὑπὸ μίαν μητρόπολιν ὡσανεὶ μητέρα ή κεφαλὴν τάττοιντο, ὡς εἰς τινα ἀρχὴν ἄλ Την ἀναφερόμεναι, διὰ τὸ τῆς τάξεως καὶ ἀρχῆς καλόν· πᾶν γὰρ τὸ μὴ ὑπεῖκον τῷ μείζονι μηδ' ὑπὸ ἀρχὴν ὅν οὐκ ἄτακτον μόνον καὶ ἀστάθμητον καὶ ἀνώμαλον, ἀλλὰ καὶ ῥᾷστα διολλύμενον τύχης περι πετείᾳ καὶ χρόνου φορα. Καὶ δὴ μεγάλης καὶ θαυμαστῆς φύσεως βασιλεὺς ἐκεῖνος μεταλαχὼν καὶ οὕτω διανοηθείς και καταπραξάμενο; ἄξιον ἔκρινεν, ὡς είθισται καὶ νενόμισται, ταύτην δὴ τὴν μετάθεσιν καὶ συνοδικῶς κυρωθῆναι· χρόνων δ' ἐξ ἐκείνου μέχρι νῦν παρωχηκότων ἐγγὺς ποὺ τῶν ὀγδοήκοντα καὶ διαμέσων τῶν τοσούτων χρόνων οὐ πλειόνων ή τριῶν μητροπολιτῶν χειροτονηθέντων καὶ τῶν μὲν δύο κατειληφότων τὸν τόπον καὶ τῆς μητροπόλεως ἐπειλημμένων, θατέρου δὲ μηδ᾽ ἀπελθεῖν ἐκεῖσε δε δυνημένου διὰ τὰς ἐπιφυείσας τοῖς ἐκεῖ πράγμασι τηνικαῦτα συγχύσεις καὶ περιστάσεις, εἶχεν οὕτω τὰ κατ᾽ ἐκεῖνον τὸν τόπον γνησίου ἀρχιερέως καθά παξ ἀπροστάτευτα καὶ ἀποίμαντα. Ἐπεὶ δ᾽ ἀρτίως, νεύσει Θεοῦ, τῇ τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτο κράτορος θελήσει καὶ ἀποδοχῇ καὶ ἀρεσκείᾳ καὶ γνώμῃ τῆς περὶ ἡμᾶς θείας καὶ ἱερᾶς καὶ μεγάλης συνόδου ἐπανῆλθεν αὖθις ή μετριότης ἡμῶν εἰς τὸν πατριαρχικών θρόνον, ἀναδεδεγμένη τὴν τῶν ὅλων φροντίδα, δίκαιον ἔκρινε καὶ προσῆκον καὶ ταύτης νους προχειρίζεσθαι, ἀναγνώστης σφραγίζειν, πνευ δὴ τῆς ἁγιωτάτης Εκκλησίας προμηθεύσασθαι καὶ τοῦ ἐκεῖ φροντίσαι Χριστωνύμου λαοῦ, καὶ δὴ διὰ πάνυ τοι πλείστης σπουδῆς καὶ ἐπιμελείας θεμένη, ὥστε εὑρεῖν ἄνδρα δυνάμενοι ποιμᾶναι τὸν τοῦ Κυ ρίου λαὸν καὶ τὰ εὐγενῆ καὶ εἰλικρινῆ καὶ καθαρά τοῦ Εὐαγγελίου σπέρματα καὶ τῶν ὀρθῶν δογμάτων ταῖς τῶν ἀνθρώπων ἐναποθέσθαι ψυχαῖς, πλάνην τε ριζοτομῆσαι καὶ ἐκτεμεῖν καὶ τὴν εἰς Χριστὸν τὸν ἀληθινὸν θεὸν ἡμῶν γεωργῆσαι, εὕρηκεν ἁρμοδιό τατον πάνυ καὶ ἐπιτηδειότατον, τῇ αὐτοῦ τοῦ Χρι στοῦ χάριτι, εἰς τὸ μέγα τοῦτο καὶ ἀποστολικὸν ἀξίωμα καὶ λειτούργημα, ζητηθέντα καὶ ἀπὸ τῶν ἐκεῖ μετὰ σφοδροῦ καὶ ζέοντος πόθου, τὸν ἐν μονα κακῷ καὶ σεμνῷ τῷ σχήματι διαπρέψαντα ἐκ πάνυ ο τελοῦσαι ἐπισκοπα, αἵ τε ὑπὸ τὴν Ναύπακτον και αἱ ὑπὸ τὰ Ἰωάννινα, αἱ διαιρεθεῖσαι μετὰ τὸ ἀπο σπασθῆναι τὴν Ναύπακτον ὑπὸ τῶν Ἰταλών τον τρόπον ἂν εἴρηται, μετὰ τὴν ἀπόστασιν τοῦ νῦν ὅπως ποτὲ εὑρισκομένου ἐκεῖσε Ναυπάκτου, τελῶσιν ἀπάρτι ὑπὸ τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν, τὰ Ἰωάν νινα, μέχρις ἂν ἡ τοιαύτῃ Ναύπακτος ὑπὸ τῶν Λα τίνων κατέχηται, καὶ ὀφείλει ὅδε ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Ιωαννίνων καὶ τὸν τόπον ἐπέχων τοῦ Ναυ πάκτου, ὑπέρτιμος, ἀγαπητὸς κατὰ Κύριον ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργός, κῦρ Σε βαστειανὸς, ἐν πάσαις ταῖς τοιαύταις ἐπισκοπεῖς, ταῖς ὑπὸ τὴν Ναύπακτον καὶ τὰ Ἰωάννινα, ἔχειν ἐπὶ πάσης ἀδείας καὶ ἐξουσίας ἐπισκόπους χειροτονεῖν, ἔτι τε πρεσβυτέρους, διακόνους καὶ ὑποδιακή. ματικούς Πατέρας αποκαθιστᾷν, ναοὺς Ἱεροὺς καθιεροῦν καὶ πάντα ποιεῖν ἀπροκριματίστως, ὅσα ἐφεῖται γνησίῳ ἀρχιερεῖ, μετὰ τῆς προσηκούσης Ερεύνης καὶ ἀκριβείας, κατὰ τὴν τῶν θείων καὶ ἱερῶν και νένων ἀκριβῆ δοκιμασίαν καὶ παρατήρησιν, ποιμαί γειν τε καὶ διδάσκειν τὴν ἐν αὐταῖς Χριστώνυμον τοῦ Κυρίου λαὸν, ὀφειλόντων πάντων ὑποδέξασθαι τοῦ τον μετὰ μεγάλης τιμῆς καὶ πολλῆς τῆς περιχαρείας, ὡς ἄγγελον ἀπεσταλμένον παρὰ Θεοῦ, καὶ στέργειν τοῦτον καὶ πείθεσθαι, ὡς ποιμένι καὶ φρον τιστῇ τῶν ψυχῶν αὐτῶν. Ἐπὶ τούτῳ γὰρ ἐπιδέδοται ἡ παρούσα συνοδική πράξις τῷ εἰρημένῳ κῦρ Σε βαστειανῷ, ἔπειτα δὲ καὶ τοῖς μετ' αὐτὸν διαδεξομένας τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν, τα Ιωάννινα, γνη
ἀρετῆς τε καὶ εὐλαβείας καὶ τῆς κατὰ Θεὸν πολι
τείας ἀντιποιούμενον, κῦριν Σεβαστειανόν συνοδικῇ
τοιγαροῦν δοκιμασίᾳ καὶ βασάνῳ παραπεμφθεὶς κατά
τὴν τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων ἀκριβῆ παρατήρησιν εψηφίσθη καὶ ἐχειροτονήθη οὗτος εἰς γνήστον ἀρχιερέα Ιωαννίνων. Διά τοι τοῦτο, τῇ τοῦ
κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος νεύσει, συν
διασκεψαμένη ἡ μετριότης ἡμῶν τοῖς περὶ αὐτὴν
ἱερωτάτοις ἀρχιερεῦσι καὶ ὑπερτίμοις, ἐν ἁγίω
Πνεύματι ἀγαπητοῖς ἀδελφοῖς αὐτῆς καὶ συλλειτουρ
γοῖς, τῷ μεγάλης Καισαρείας Καππαδοκίας, υπερ
τίμῳ τῶν ὑπερτίμων καὶ ἐξάρχῳ πάσης Ανατολής,
τῷ Εφέσου καὶ ἐξάρχῳ πάσης Ασίας, τῷ Πρα
κλείας, προέδρῳ τῶν ὑπερτίμων καὶ ἐξάρχων πάσης
Θρᾴκης καὶ Μακεδονίας, τῷ ὑποψηφίῳ 'Αγκύρας και
ἐξάρχῳ πάσης Γαλατίας, τῷ Κυζίκου καὶ ἐξάρχε
πάσης Ελλησπόντου, τῷ Φιλαδελφείας καὶ τὸν τόπον
ἐπέχοντι τοῦ Σάρδεων καὶ ἐξάρχῳ πάσης Λυδίας, το
Νικαίας, τῷ Χαλκηδόνος καὶ ἐξάρχῳ πάσης Βιθυ
νίας, τῷ Ποντοηρακλείας καὶ τὸν τόπον ἐπέχοντε
τοῦ Σίδης, τῷ Βιζύης καὶ τὸν τόπον ἐπέχοντι του
Σταυρουπόλεως, τῷ Βρύσεως, τῷ Μύρων, τῷ ᾿Αθη
νῶν, τῷ ὑποψηφίῳ Αδριανουπόλεως, τῷ Τραπε
ζοῦντος, τῷ Μιλήτου, τῷ Ρωσίου, τῷ ᾿Αμάστριδος.
τῷ Αἴνου, καὶ τοῖς ἀρχιεπισκόποις, τῷ Μαρωνείας.
τῷ Λήμνου καὶ τῷ Δέρκου, διέγνω και κατεπράξατο,
ὡς ἂν ἡ εἰρημένη ἁγιωτάτη μητρόπολις, τὰ Ἰωάν
νινα, ἐπέχῃ τὸν τόπον τοῦ Ναυπάκτου, καὶ πᾶσαι αἱ
αὕτη ἀπὸ τῆς Ῥωμαϊκῆς ἐξουσίας ὑπὸ τῶν ἀλαζί. τοι νέας τῆς ἡλικίας καὶ ἱερωσύνῃ τετιμημένον,
νων καὶ ἀγερώχων τούτων καὶ πλεονεκτῶν Ἰταλῶν.
"Ο δέ γε τρισμακάριστος καὶ ἀοίδιμος καὶ περιβόητῆς ἐν βασιλεῦσιν, κῦρις 'Ανδρόνικος ὁ Παλαιολόγος,
ὁ πρόπαππος τοῦ ἀπὸ Θεοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου
μου αὐτοκράτορος, θερμόν τινα καὶ διάπυρον ζῆλον
ἐν καρδίᾳ βαστάζων ἀεὶ ὑπέρ τε τῆς ἁγίας τοῦ Θεοῦ
Ἐκκλησίας καὶ τῶν ὀρθῶν ταύτης δογμάτων, ὑπέρ
τε τῆς Χριστιανικῆς πολιτείας καὶ καταστάσεως καὶ
τοῦ ταύτης πλατυσμοῦ, διωρίσατο καὶ ἐθέσπισε, τὴν
πρότερον εἰς ἐπισκοπὴν οὖσαν τῆς Ναυπάκτου, τὰ
Ιωάννινα, καὶ ὑπὸ ταύτην τελοῦσαν μετατεθῆναι εἰς
μητρόπολιν, τοῦτο μὲν, ἵνα τὸ τῆς ἀποσπασθείσης
μητροπόλεως ἐν αὐτῇ διασώζοιτο καὶ διατηροῖτο
σχῆμα, καὶ μὴ καυχῶτα τὸ γένος τῶν Ἰταλῶν
μειῶσαν τὸν τὰς ὅλας συμπληροῦντα ἀριθμὸν μη- "
τροπόλεις τὰς ὑπὸ τὸν τῆς Νέας Ρώμης τελούσας
καὶ οἰκουμενικὸν, καὶ τὸ φρύαγμα τούτων ἐντεῦθεν
φαίνοιτο καταστρωννύμενον, τοῦτο δ' ἵνα καὶ αἱ ὑπ'
αὐτὴν οὖσαι ἐπισκοπαὶ ὑπὸ μίαν μητρόπολιν ὡσανεὶ
μητέρα ή κεφαλὴν τάττοιντο, ὡς εἰς τινα ἀρχὴν ἄλ
Την ἀναφερόμεναι, διὰ τὸ τῆς τάξεως καὶ ἀρχῆς
καλόν· πᾶν γὰρ τὸ μὴ ὑπεῖκον τῷ μείζονι μηδ' ὑπὸ
ἀρχὴν ὅν οὐκ ἄτακτον μόνον καὶ ἀστάθμητον καὶ
ἀνώμαλον, ἀλλὰ καὶ ῥᾷστα διολλύμενον τύχης περιπετείᾳ καὶ χρόνου φορα. Καὶ δὴ μεγάλης καὶ θαυμαστῆς φύσεως βασιλεὺς ἐκεῖνος μεταλαχὼν καὶ οὕτω
διανοηθείς και καταπραξάμενο; ἄξιον ἔκρινεν, ὡς
είθισται καὶ νενόμισται, ταύτην δὴ τὴν μετάθεσιν
καὶ συνοδικῶς κυρωθῆναι· χρόνων δ' ἐξ ἐκείνου
μέχρι νῦν παρωχηκότων ἐγγὺς ποὺ τῶν ὀγδοήκοντα
καὶ διαμέσων τῶν τοσούτων χρόνων οὐ πλειόνων ή
τριῶν μητροπολιτῶν χειροτονηθέντων καὶ τῶν μὲν
δύο κατειληφότων τὸν τόπον καὶ τῆς μητροπόλεως
ἐπειλημμένων, θατέρου δὲ μηδ᾽ ἀπελθεῖν ἐκεῖσε δε
δυνημένου διὰ τὰς ἐπιφυείσας τοῖς ἐκεῖ πράγμασι
τηνικαῦτα συγχύσεις καὶ περιστάσεις, εἶχεν οὕτω
τὰ κατ᾽ ἐκεῖνον τὸν τόπον γνησίου ἀρχιερέως καθά
παξ ἀπροστάτευτα καὶ ἀποίμαντα. Ἐπεὶ δ᾽ ἀρτίως,
νεύσει Θεοῦ, τῇ τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος θελήσει καὶ ἀποδοχῇ καὶ ἀρεσκείᾳ καὶ
γνώμῃ τῆς περὶ ἡμᾶς θείας καὶ ἱερᾶς καὶ μεγάλης
συνόδου ἐπανῆλθεν αὖθις ή μετριότης ἡμῶν εἰς τὸν
πατριαρχικών θρόνον, ἀναδεδεγμένη τὴν τῶν ὅλων
φροντίδα, δίκαιον ἔκρινε καὶ προσῆκον καὶ ταύτης νους προχειρίζεσθαι, ἀναγνώστης σφραγίζειν, πνευδὴ τῆς ἁγιωτάτης Εκκλησίας προμηθεύσασθαι καὶ
τοῦ ἐκεῖ φροντίσαι Χριστωνύμου λαοῦ, καὶ δὴ διὰ
πάνυ τοι πλείστης σπουδῆς καὶ ἐπιμελείας θεμένη,
ὥστε εὑρεῖν ἄνδρα δυνάμενοι ποιμᾶναι τὸν τοῦ Κυρίου λαὸν καὶ τὰ εὐγενῆ καὶ εἰλικρινῆ καὶ καθαρά
τοῦ Εὐαγγελίου σπέρματα καὶ τῶν ὀρθῶν δογμάτων
ταῖς τῶν ἀνθρώπων ἐναποθέσθαι ψυχαῖς, πλάνην τε
ριζοτομῆσαι καὶ ἐκτεμεῖν καὶ τὴν εἰς Χριστὸν τὸν
ἀληθινὸν θεὸν ἡμῶν γεωργῆσαι, εὕρηκεν ἁρμοδιότατον πάνυ καὶ ἐπιτηδειότατον, τῇ αὐτοῦ τοῦ Χριστοῦ χάριτι, εἰς τὸ μέγα τοῦτο καὶ ἀποστολικὸν
· ἀξίωμα καὶ λειτούργημα, ζητηθέντα καὶ ἀπὸ τῶν
ἐκεῖ μετὰ σφοδροῦ καὶ ζέοντος πόθου, τὸν ἐν μονακακῷ καὶ σεμνῷ τῷ σχήματι διαπρέψαντα ἐκ πάνυ
ο
τελοῦσαι ἐπισκοπα, αἵ τε ὑπὸ τὴν Ναύπακτον και
αἱ ὑπὸ τὰ Ἰωάννινα, αἱ διαιρεθεῖσαι μετὰ τὸ ἀποσπασθῆναι τὴν Ναύπακτον ὑπὸ τῶν Ἰταλών τον
τρόπον ἂν εἴρηται, μετὰ τὴν ἀπόστασιν τοῦ νῦν
ὅπως ποτὲ εὑρισκομένου ἐκεῖσε Ναυπάκτου, τελῶσιν
ἀπάρτι ὑπὸ τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν, τὰ Ἰωάν
νινα, μέχρις ἂν ἡ τοιαύτῃ Ναύπακτος ὑπὸ τῶν Λα
τίνων κατέχηται, καὶ ὀφείλει ὅδε ὁ ἱερώτατος μητρο
πολίτης Ιωαννίνων καὶ τὸν τόπον ἐπέχων τοῦ Ναυπάκτου, ὑπέρτιμος, ἀγαπητὸς κατὰ Κύριον ἀδελφὸς
τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργός, κῦρ Σε
βαστειανὸς, ἐν πάσαις ταῖς τοιαύταις ἐπισκοπεῖς,
ταῖς ὑπὸ τὴν Ναύπακτον καὶ τὰ Ἰωάννινα, ἔχειν
ἐπὶ πάσης ἀδείας καὶ ἐξουσίας ἐπισκόπους χειροτο
νεῖν, ἔτι τε πρεσβυτέρους, διακόνους καὶ ὑποδιακή.
ματικούς Πατέρας αποκαθιστᾷν, ναοὺς Ἱεροὺς καθιε
ροῦν καὶ πάντα ποιεῖν ἀπροκριματίστως, ὅσα ἐφεῖται
γνησίῳ ἀρχιερεῖ, μετὰ τῆς προσηκούσης Ερεύνης
καὶ ἀκριβείας, κατὰ τὴν τῶν θείων καὶ ἱερῶν και
νένων ἀκριβῆ δοκιμασίαν καὶ παρατήρησιν, ποιμαί
γειν τε καὶ διδάσκειν τὴν ἐν αὐταῖς Χριστώνυμον τοῦ
Κυρίου λαὸν, ὀφειλόντων πάντων ὑποδέξασθαι τοῦ
τον μετὰ μεγάλης τιμῆς καὶ πολλῆς τῆς περιχα
ρείας, ὡς ἄγγελον ἀπεσταλμένον παρὰ Θεοῦ, καὶ
στέργειν τοῦτον καὶ πείθεσθαι, ὡς ποιμένι καὶ φρον
τιστῇ τῶν ψυχῶν αὐτῶν. Ἐπὶ τούτῳ γὰρ ἐπιδέδοται
ἡ παρούσα συνοδική πράξις τῷ εἰρημένῳ κῦρ Σε
βαστειανῷ, ἔπειτα δὲ καὶ τοῖς μετ' αὐτὸν διαδεξομέ
νας τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν, τα Ιωάννινα, γνη
Part LI - LIIIPars LI - LIII
col. 1403–1404page 204 of 238
PG 152:1403σίοις ἀρχιερεῦσιν ἐπὶ τῷ συνίστασθαι ἀκατάλυτον τριαρχικὸν, καὶ μνημονεύεσθαι τὸν κατὰ καιρὸν τὴν παροῦσαν συνοδικήν πράξιν, ἕως ἂν, ὡς εἴρηται, ὑπὸ τοῖς Ἰταλοῖς ἡ Ναύπακτος ᾖ, εἰς διηνεκῆ τὴν ἀσφάλειαν. + Τῷ αὐτῷ Ἰωαννίνων πρᾶξις ἐπὶ τῇ ἀρχιεπισκοπή Λευκάδι. τοὺς τῆς Ἐκκλησίας οίακας ιθύνοντα οἰκουμενικὸν πατριάρχην, διδόναι τε ετησίως καὶ πρὸς τὸν διέ ποντα τὰ κατὰ τὴν Πελοπόννησον πατριαρχικά έξω αρχικά είκαια ὑπὲρ τοῦ συνήθους κανονικού φλω ρίννου, κάντεῦθεν εδέησε προβῆναι ἐπὶ τοῦτο γράμμα σιγιλλιῶδες τῆς ἡμῶν μετριότητος τοῖς ἑνασκουμέ νοις τῷδε τῷ μονυδρίῳ, ὥστε εἶναι τοῦτο κατὰ τὸ διηνεκὲς εἰς τοὺς ἑξῆς χρόνους πατριαρχικόν· ἡ μετ + Η μετριότης ἡμῶν παρακελεύεται διὰ τοῦ τριότης ἡμῶν ἀπολύουσα τὸ παρὸν σιγιλλιώδες παρόντος γράμματος ἐπιλαβέσθαι τὸν ἱερώτατον μητ γράμμα παρακελεύεται ἐν ἁγίῳ Πνεύματι, εἶναι τροπολίτην Ιωαννίνων, ὑπέρτιμον καὶ τὸν τόπον καὶ εὑρίσκεσθαι τοῦτο δὴ τὸ μονύδριον καθ' ἑαυτή, ἐπέχοντα τοῦ Ναυπάκτου, ἀγαπητὸν κατὰ Κύριον ὡς πατριαρχικόν, κατὰ τὴν βούλησιν τοῦ πανευτυ ἀδελφὸν αὐτῆς καὶ συλλειτουργὸν, καὶ τῆς ἁγιωτάχεστάτου δεσπότου, καὶ μηδαμῶς ἔχειν ήντινούν της ἀρχιεπισκοπῆς τῆς Λευκάδος, ἐπεὶ αὕτη χηἀνάκρισιν παρὰ τῶν κατὰ καιροὺς προεδρεύειν λα μεύει νῦν γνησίου ἀρχιερέως. Οφείλει οὖν ἐν αὐτῇ δ χόντων τῆς ἁγιωτάτης ταύτης μητροπόλεως Λακε ἀπροκριματίστω; ποιεῖν πάντα, ὅσα ἐφείται γνηδαιμονίας, μήτε μήν τινα τῶν τοῦ κλήρου ταύτης σίῳ ἀρχιερεῖ, ἄνευ τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου ἐγκαθεἰσέρχεσθαι εἰς αὐτὸ καὶ ἀπαιτεῖν οἴακα ή τινας ιδρύσεως, ποιμαίνειν τε καὶ διδάσκειν τὸν ἐν αὐτῇ ἀπαιτήσεις καὶ ζημιοῦν αὐτὸ, οὐ μὴν ἀλλ᾽ οὐδὲ τοὺς Χριστώνυμον τοῦ Κυρίου λαὸν καὶ ὁδηγεῖν αὐτοὺς διέποντας τὰ ἐν τῇ Πελοποννήσῳ πατριαρχικά εξαρ ἐπὶ πάντα τὰ ψυχωφελῆ καὶ σωτηριώδη. Τούτου χικὰ δίκαια ποιεῖν καταμονὴν ἑαυτῶν ἐν τῷδε τῷ γὰρ ἕνεκεν ἀπολέλυται καὶ ἡ παροῦσα πράξις μονυδρίῳ καὶ κατατρίβειν αὐτόθι, ἀλλὰ τοῦτο μόνον τῆς ἡμῶν μετριότητος τῷ Ἰωαννίνων δι' ἀσφάλαμβάνειν ἐξ αὐτοῦ τὸ ἐπέτειον κανονικὸν, τὸ ἐν δη λονότι φλωρίν, ὀφειλομένως ενεργουμένου καὶ ἀπο διδομένου τοῦ πατριαρχικού μνημοσύνου ἐν τῷ αὐτῷ λειαν. + Μηνὶ Μαΐῳ ἰνδ. γ'. μονυδρίῳ, τάς γε μὴν διορθώσεις τῶν ψυχικῶν σφαλ + Σιγίλλιον πατριαρχικὸν ἐπὶ σταυροπηγίῳ παρ τριαρχικῷ περὶ τὴν Πελοπόννησον ἐν τῷ Μι ζισθρῷ τῷ ἀνεγερθέντι παρὰ τοῦ πανευτυχεστά. Ο του δεσπότου κυροῦ Μανουήλ τοῦ Καντακουζηνοῦ. 4 Τὸ προοίμιον τοῦ ἐπὶ τῶν ἀναμνήσεων του Περιώτου. † Φθάνει δήπου καὶ τοῦτο τοῖς ἱεροῖς κανόσι πά λαι προτεθεσπισμένον, τὸ ἐξεῖναι δηλαδὴ τοῖς βουλόμενοι; φροντιστήρια καὶ θείους οίκους ἀνεγείρειν ἐπὶ τῶν ἑκασταχοῦ μητροπόλεων, καὶ τούτους μή ὑπάγειν τῇ ἐπικρατείᾳ τῶν ἐν αὐτοῖς προέδρων, ἀλλ᾽ ἀξιοῦν τελεῖν αὐτοὺς ὑπὸ τῷ οἰκουμενικῷ πα τριάρχῃ διὰ τῶν κατ᾽ ἔθος γινομένων ἐν αὐτοῖς σταυροπηγίων, καὶ μηδαμἢ τοὺς τῶν πόλεων μητροπολίτας καὶ προέδρους μνήμην ἔχειν τοῦ ὀνόματος αὐτῶν ἐν ταῖς ἱεροτελεστίαις ταῖς ἐν αὐτοῖς δήπου τοῖς ναοῖς καὶ τοῖς φροντιστηρίοις γινομέναις. Καὶ γοῦν ἀρχαίου ὄντος τούτου δὴ τοῦ ἔθους καὶ κανονικοῦ, δόξαν ἤδη καὶ τῷ περιποθήτῳ αὐταδέλφῳ τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, πανευτυ χεστάτῳ δεσπότῃ κυρῷ Μανουὴλ τῷ Καντακουζηνῷ, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι Αγαπημένῳ καὶ ποθεινοτάτῳ υἱῷ τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἐκ βάθρων ἀνεγείραι θεῖον καὶ σεβαστὸν ναὸν ἐν τῇ κατὰ τὴν Πελοπόννησον ἁγιωτάτῃ μητροπόλει Λακεδαιμονίας περὶ τὴν ἐκεῖ πόλιν τὴν Μιζηθρᾶν, εἰς ὄνομα τιμώμενον τοῦ Κυ ρίου καὶ Θεοῦ καὶ Σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, τοῦ ζωοδότου, ἔπειτα τοῦτον ἀποκαταστῆσαι καὶ εἰς ἀνδρῶν μονύδριον, μὴ μέντοι ὑποκεῖσθαι τῇ ῥηθείσῃ ἁγιωτάτῃ μητροπόλει Λακεδαιμονίας, ἀλλ᾽ εἶναι παρ μάτων ποιείτω δ εὑρισκόμενος κατά καιρούς Εξαρ χος, και διορθούσθω κανονικῶς, πλὴν μὴ λάβῃ τι ἀπὸ τῆς τοιαύτης ανακρίσεως σχών προχωρείτω εἰς τὸ κατατρίβειν καὶ ζημιοῦν τὸ μονύδριον, ἀλλὰ ποιείτω τὴν διόρθωσιν, ὡς εἴρηται, τῶν ψυχικῶν σφαλμάτων ἄνευ ζημίας καὶ κατατριβής τινος. Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου δήλωσιν ἀπολέλυται τὸ παρὸν σιγιλλιώδες γράμμα τῷ διαληφθέντι μονυδρίῳ τοῦ Σωτῆρος Χριστοῦ τοῦ ζωοδότου ἐπὶ τῷ προσεἶναι εἰς διηνεκῆ τὴν ἀσφάλειαν. 4. Μηνὶ Ιουνίῳ Ινδ. γ'. † Η μετριότης ἡμῶν διὰ τοῦ παρόντος γράμματος ἀνατίθησι τῷ τιμιωτάτῳ ἐν μοναχοῖς, κῦρ Λου κα, ἀγαπητῷ κατὰ Πνεῦμα ταύτης υἱῷ, την κτητο ρικὴν δικαίωσιν καὶ ἐφορείαν καὶ οἰκονομίαν τῶν ἐν τῷ Πτελέῳ εὑρισκομένων πατριαρχικῶν τριῶν μου νυδρίων, ὅστις καὶ ὀφείλει ἐπιλαβέσθαι τούτων και προηγουμένως μὲν καὶ παρὼν καὶ ἀπὼν διὰ γραμ μάτων καὶ διδασκαλιῶν, ὡς ἱκανὸς εἰς τοῦτο ὢν, χάριτι Χριστοῦ, νουθετεῖν καὶ εἰσηγεῖσθαι αὐτοῖς τὰ κρείττονα καὶ σωτηρίαν εχόμενα καὶ παντὶ τρόπῳ χειραγωγεῖν καὶ ὁδηγεῖν αὐτοὺς ἐπὶ τὴν κατόρθωσιν τῆς ἀρετῆς, εἶτα συνιστᾷ καὶ βελτιοῦν πάντα τὰ αὐτοῖς προσόντα κτήματά τε καὶ πράγματα και, δν ἂν ἀποκαταστήσῃ δικαίῳ καὶ ἡγούμενον, ἔχειν αὐτ τὸν τὸ βέβαιον καὶ ἀσφαλὲς, ὡς ἐκλελεγμένον παρ' αὐτοῦ καλῶς καὶ εἰδότος καὶ ἐκλεξαμένου, ἐπεὶ καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν ἑτέρῳ γράμματι τὸν ὑπ' αὐτοῦ καταστάντα δικαίῳ ἐκύρωσε, καὶ ἐνετείλατο διο ἀγειν σεμνῶς καὶ διδάσκειν οὕτω τοὺς ὑπ' αὐτὸν
PHILOTUEI CP. PATRIARCHE
σίοις ἀρχιερεῦσιν ἐπὶ τῷ συνίστασθαι ἀκατάλυτον τριαρχικὸν, καὶ μνημονεύεσθαι τὸν κατὰ καιρὸν
τὴν παροῦσαν συνοδικήν πράξιν, ἕως ἂν, ὡς εἴρηται,
ὑπὸ τοῖς Ἰταλοῖς ἡ Ναύπακτος ᾖ, εἰς διηνεκῆ τὴν
ἀσφάλειαν.
Ll. Archiepiscopatus Leucadis per adjunctionem
confertur metropolitæ Joanninorum.
+ Τῷ αὐτῷ Ἰωαννίνων πρᾶξις ἐπὶ τῇ ἀρχιεπισκοπή
Λευκάδι.
τοὺς τῆς Ἐκκλησίας οίακας ιθύνοντα οἰκουμενικὸν
πατριάρχην, διδόναι τε ετησίως καὶ πρὸς τὸν διέποντα τὰ κατὰ τὴν Πελοπόννησον πατριαρχικά έξω
αρχικά είκαια ὑπὲρ τοῦ συνήθους κανονικού φλωρίννου, κάντεῦθεν εδέησε προβῆναι ἐπὶ τοῦτο γράμμα
σιγιλλιῶδες τῆς ἡμῶν μετριότητος τοῖς ἑνασκουμέ
νοις τῷδε τῷ μονυδρίῳ, ὥστε εἶναι τοῦτο κατὰ τὸ
διηνεκὲς εἰς τοὺς ἑξῆς χρόνους πατριαρχικόν· ἡ μετ
+ Η μετριότης ἡμῶν παρακελεύεται διὰ τοῦ
τριότης ἡμῶν ἀπολύουσα τὸ παρὸν σιγιλλιώδες
παρόντος γράμματος ἐπιλαβέσθαι τὸν ἱερώτατον μητ
γράμμα παρακελεύεται ἐν ἁγίῳ Πνεύματι, εἶναι
τροπολίτην Ιωαννίνων, ὑπέρτιμον καὶ τὸν τόπον
καὶ εὑρίσκεσθαι τοῦτο δὴ τὸ μονύδριον καθ' ἑαυτή,
ἐπέχοντα τοῦ Ναυπάκτου, ἀγαπητὸν κατὰ Κύριον ὡς πατριαρχικόν, κατὰ τὴν βούλησιν τοῦ πανευτυ
ἀδελφὸν αὐτῆς καὶ συλλειτουργὸν, καὶ τῆς ἁγιωτά- χεστάτου δεσπότου, καὶ μηδαμῶς ἔχειν ήντινούν
της ἀρχιεπισκοπῆς τῆς Λευκάδος, ἐπεὶ αὕτη χη- ἀνάκρισιν παρὰ τῶν κατὰ καιροὺς προεδρεύειν λαμεύει νῦν γνησίου ἀρχιερέως. Οφείλει οὖν ἐν αὐτῇ δ χόντων τῆς ἁγιωτάτης ταύτης μητροπόλεως Λακεἀπροκριματίστω; ποιεῖν πάντα, ὅσα ἐφείται γνη- δαιμονίας, μήτε μήν τινα τῶν τοῦ κλήρου ταύτης
σίῳ ἀρχιερεῖ, ἄνευ τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου ἐγκαθ- εἰσέρχεσθαι εἰς αὐτὸ καὶ ἀπαιτεῖν οἴακα ή τινας
ιδρύσεως, ποιμαίνειν τε καὶ διδάσκειν τὸν ἐν αὐτῇ ἀπαιτήσεις καὶ ζημιοῦν αὐτὸ, οὐ μὴν ἀλλ᾽ οὐδὲ τοὺς
Χριστώνυμον τοῦ Κυρίου λαὸν καὶ ὁδηγεῖν αὐτοὺς
διέποντας τὰ ἐν τῇ Πελοποννήσῳ πατριαρχικά εξαρ
ἐπὶ πάντα τὰ ψυχωφελῆ καὶ σωτηριώδη. Τούτου
χικὰ δίκαια ποιεῖν καταμονὴν ἑαυτῶν ἐν τῷδε τῷ
γὰρ ἕνεκεν ἀπολέλυται καὶ ἡ παροῦσα πράξις μονυδρίῳ καὶ κατατρίβειν αὐτόθι, ἀλλὰ τοῦτο μόνον
τῆς ἡμῶν μετριότητος τῷ Ἰωαννίνων δι' ἀσφά- λαμβάνειν ἐξ αὐτοῦ τὸ ἐπέτειον κανονικὸν, τὸ ἐν δη
λονότι φλωρίν, ὀφειλομένως ενεργουμένου καὶ ἀπο
διδομένου τοῦ πατριαρχικού μνημοσύνου ἐν τῷ αὐτῷ
λειαν.
+ Μηνὶ Μαΐῳ ἰνδ. γ'.
Lll. Littera patriarchales de stauropegio in Mi- μονυδρίῳ, τάς γε μὴν διορθώσεις τῶν ψυχικῶν σφαλsisthra.
+ Σιγίλλιον πατριαρχικὸν ἐπὶ σταυροπηγίῳ παρ
τριαρχικῷ περὶ τὴν Πελοπόννησον ἐν τῷ Μι
ζισθρῷ τῷ ἀνεγερθέντι παρὰ τοῦ πανευτυχεστά. Ο
του δεσπότου κυροῦ Μανουήλ τοῦ Καντακουζηνοῦ.
4 Τὸ προοίμιον τοῦ ἐπὶ τῶν ἀναμνήσεων του
Περιώτου.
† Φθάνει δήπου καὶ τοῦτο τοῖς ἱεροῖς κανόσι πά
λαι προτεθεσπισμένον, τὸ ἐξεῖναι δηλαδὴ τοῖς βουλο
μένοι; φροντιστήρια καὶ θείους οίκους ἀνεγείρειν
ἐπὶ τῶν ἑκασταχοῦ μητροπόλεων, καὶ τούτους μή
ὑπάγειν τῇ ἐπικρατείᾳ τῶν ἐν αὐτοῖς προέδρων,
ἀλλ᾽ ἀξιοῦν τελεῖν αὐτοὺς ὑπὸ τῷ οἰκουμενικῷ πα
τριάρχῃ διὰ τῶν κατ᾽ ἔθος γινομένων ἐν αὐτοῖς
σταυροπηγίων, καὶ μηδαμἢ τοὺς τῶν πόλεων μητρο
πολίτας καὶ προέδρους μνήμην ἔχειν τοῦ ὀνόματος
αὐτῶν ἐν ταῖς ἱεροτελεστίαις ταῖς ἐν αὐτοῖς δήπου
τοῖς ναοῖς καὶ τοῖς φροντιστηρίοις γινομέναις. Καὶ
γοῦν ἀρχαίου ὄντος τούτου δὴ τοῦ ἔθους καὶ κανονι
κοῦ, δόξαν ἤδη καὶ τῷ περιποθήτῳ αὐταδέλφῳ τοῦ
κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος, πανευτυ
χεστάτῳ δεσπότῃ κυρῷ Μανουὴλ τῷ Καντακουζηνῷ,
ἐν ἁγίῳ Πνεύματι Αγαπημένῳ καὶ ποθεινοτάτῳ υἱῷ
τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἐκ βάθρων ἀνεγείραι θεῖον
καὶ σεβαστὸν ναὸν ἐν τῇ κατὰ τὴν Πελοπόννησον
ἁγιωτάτῃ μητροπόλει Λακεδαιμονίας περὶ τὴν ἐκεῖ
πόλιν τὴν Μιζηθρᾶν, εἰς ὄνομα τιμώμενον τοῦ Κυ
ρίου καὶ Θεοῦ καὶ Σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ,
τοῦ ζωοδότου, ἔπειτα τοῦτον ἀποκαταστῆσαι καὶ εἰς
ἀνδρῶν μονύδριον, μὴ μέντοι ὑποκεῖσθαι τῇ ῥηθείσῃ
ἁγιωτάτῃ μητροπόλει Λακεδαιμονίας, ἀλλ᾽ εἶναι παρ
μάτων ποιείτω δ εὑρισκόμενος κατά καιρούς Εξαρ
χος, και διορθούσθω κανονικῶς, πλὴν μὴ λάβῃ τι
ἀπὸ τῆς τοιαύτης ανακρίσεως σχών προχωρείτω εἰς
τὸ κατατρίβειν καὶ ζημιοῦν τὸ μονύδριον, ἀλλὰ
ποιείτω τὴν διόρθωσιν, ὡς εἴρηται, τῶν ψυχικῶν
σφαλμάτων ἄνευ ζημίας καὶ κατατριβής τινος. Εἰς
γὰρ τὴν περὶ τούτου δήλωσιν ἀπολέλυται τὸ παρὸν
σιγιλλιώδες γράμμα τῷ διαληφθέντι μονυδρίῳ τοῦ
Σωτῆρος Χριστοῦ τοῦ ζωοδότου ἐπὶ τῷ προσεἶναι εἰς
διηνεκῆ τὴν ἀσφάλειαν.
4. Μηνὶ Ιουνίῳ Ινδ. γ'.
LIII. Patriarcha monacho Lucæ committit patronatum monasteriorum patriarchalium in Pieleo.
† Η μετριότης ἡμῶν διὰ τοῦ παρόντος γράμμα
τος ἀνατίθησι τῷ τιμιωτάτῳ ἐν μοναχοῖς, κῦρ Λου
κα, ἀγαπητῷ κατὰ Πνεῦμα ταύτης υἱῷ, την κτητο
ρικὴν δικαίωσιν καὶ ἐφορείαν καὶ οἰκονομίαν τῶν ἐν
τῷ Πτελέῳ εὑρισκομένων πατριαρχικῶν τριῶν μου
νυδρίων, ὅστις καὶ ὀφείλει ἐπιλαβέσθαι τούτων και
προηγουμένως μὲν καὶ παρὼν καὶ ἀπὼν διὰ γραμ
μάτων καὶ διδασκαλιῶν, ὡς ἱκανὸς εἰς τοῦτο ὢν,
χάριτι Χριστοῦ, νουθετεῖν καὶ εἰσηγεῖσθαι αὐτοῖς τὰ
κρείττονα καὶ σωτηρίαν εχόμενα καὶ παντὶ τρόπῳ
χειραγωγεῖν καὶ ὁδηγεῖν αὐτοὺς ἐπὶ τὴν κατόρθωσιν
τῆς ἀρετῆς, εἶτα συνιστᾷ καὶ βελτιοῦν πάντα τὰ
αὐτοῖς προσόντα κτήματά τε καὶ πράγματα και, δν
ἂν ἀποκαταστήσῃ δικαίῳ καὶ ἡγούμενον, ἔχειν αὐτ
τὸν τὸ βέβαιον καὶ ἀσφαλὲς, ὡς ἐκλελεγμένον παρ'
αὐτοῦ καλῶς καὶ εἰδότος καὶ ἐκλεξαμένου, ἐπεὶ καὶ
ἡ μετριότης ἡμῶν ἑτέρῳ γράμματι τὸν ὑπ' αὐτοῦ
καταστάντα δικαίῳ ἐκύρωσε, καὶ ἐνετείλατο διο
ἀγειν σεμνῶς καὶ διδάσκειν οὕτω τοὺς ὑπ' αὐτὸν
Part LIV, LVPars LIV, LV
col. 1405–1406page 205 of 238
PG 152:1405διάγειν καὶ τῶν αὐτοῖς προσόντων πάντων ἐπιχρυσοβούλλου τοῦ βασιλέως τοῦ ἁγίου τοῦ Καντα μελεῖσθαι ὥστε ἐπὶ τὸ βέλτιον προχωρεῖν. Διδ καὶ τὸ παρὸν γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος ἀπο λέλυται. † Μηνὶ Ιανουαρίῳ ἰνδ. γ'. Περὶ τοῦ ᾿Αλανίας καὶ Σωτηροπόλεως, ὅπως ἡγῶνται αἱ βασιλικαὶ ἐκκλησίαι. κουζηνοῦ, ἔνθεν τοι καὶ καθέξει οὗτος δὴ ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης ᾿Αλανίας καὶ Σωτηροπόλεως καὶ τὸν τόπον ἐπέχων τοῦ Μελιτηνῆς, ὑπόρτιμος καὶ ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸς ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργός, πάντα τὰ ἀνωτέρω εἰρημένα δίκαια τῆς αὐτοῦ μητροπόλεως Αλανίας καὶ Σωτηροπόλεως, καθὼς εἶχε ταῦτα καὶ πρώην, ποιῶν ἐπ' αὐταῖς τὰ ἀνήκοντα αὐτῷ ἐκκλησιαστικὰ ἔργα καὶ τὰς πράξεις καὶ ἀποφερόμενος πάντα τὰ ἀνήκοντα αὐτῆς δίκαια. Καὶ εἰς τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἀπολέλυται καὶ ἡ παρούσα συνοδική προσ ξις μηνὶ Σεπτεμβρίῳ ἰνδ. γ'. † Σιγίλλιον ἐπὶ τῇ εἰς τὴν Πελοπόννησον σεβασμία μονῇ τοῦ Βροντοχίου. Προοίμιον τοῦ Χλωρού. † Εἰ δὲ διὰ τὸ πάντα νοεῖν ἀφ' ἑαυτοῦ τινα κάτ κεῖνα ποιεῖν, δι᾽ ἃ καὶ εἰς τὸ ἑξῆς [τά] ἑαυτοῦ τε καὶ πολλῶν ἄλλων ἔσται βελτιῶν ὁ ταῦτα ποιῶν, τῇ πρώτη τάξει τῶν ἐγκωμίων ἐγκαταλέγουσι παίδες Ελλήνων σοφίαν ἀσκήσαντες κοσμικήν, πανάριστον οὕτω πως ὀνομάσαντες τοῦτον, δευτέρας δὲ πάλιν ἀξιοῦσι τῆς τάξεως τὸν ἀφ' ἑαυτοῦ μὲν μὴ νενοηκότα ποιῆσαι ταυτί, πεισθέντα δὲ τῷ μηνύσαντι καὶ εἰπόντι, ἐσθλὸν καὶ τὸν τοιοῦτον εἰπόντες, πόσων εἰκὸς ἀξιωθῆναι τῶν ἐγκωμίων παρὰ τῶν τὴν πνευ ματικὴν μετιόντων σοφίαν, μᾶλλον δὲ τῶν γερῶν, παρ' αὐτῆς τῆς αὐτοσοφίας Χριστοῦ, τοὺς οἴκαθεν καὶ παρ' ἄλλων πεισθέντας ελέσθαι τὸ μέγιστον τῶν καλῶν, ὅπερ ἐστὶ τὴ δόξαν τινὰ καὶ τιμὴν ἐθελῆσαι τῷδε δεδοξασμένῳ καὶ σεβασμίῳ ὀνόματι περιθεῖναι τῆς ᾿Αειπαρθένου καὶ Θεομήτορος διὰ τὸν ἐξ αὐτῆς ἀῤῥήτως καὶ ὑπὲρ φύσιν βλαστήσαντα Χριστὸν καὶ Θεόν; "Η δῆλον, ὅτι τῶν κοσμικῶν ὅσῳ τὰ πνευματικὰ τιμιώτερα, καὶ τούτων πάλιν αὐτῶν τὰ θειό τερά τε καὶ ὑψηλότερα, τοσούτῳ μειζόνων εἰκὸς ἀξιωθῆναι τούτους καὶ τῶν ἐπαίνων καὶ τῶν γερῶν. Ἐπεὶ τοίνυν προθυμουμένη τῇ ἡμῶν μετριότητι τιμήν τινα περιθεῖναι τῇ σεβασμία βασιλικῇ καὶ πατριαρχικῇ μονῇ τῇ κατὰ τὴν Πελοπόννησον δια κειμένῃ, διὰ τὸ εἰς ὄνομα ταύτην τιμᾶσθαι τῆς παν † Εφθασε μὲν ἤδη πρὸ χρόνων πολλῶν ἡ ἁγιω τάτη ἐπισκοπὴ Σωτηροπόλεως ένωθεῖσα τῇ ἁγιω τάτῃ μητροπόλει ᾿Αλανίας κατὰ λόγον ἐπιδόσεως, καὶ διέμεινεν ἡ ἕνωσις αὕτη τῶν ἁγιωτάτων ἐκκλησιῶν μέχρι τοῦ νῦν, καὶ ἐτέλουν αἱ βασιλικαὶ ἐκ κλησίαι ὑπὸ ἑνὶ μητροπολίτῃ· ἐπεὶ δὲ τοῦ πρὸ ἡμῶν πατριάρχου διά τινα μεσολαβήσαντα σκάνδαλα με ταξὺ ἐκείνου καὶ τοῦ ᾿Αλανίας, κῦρ Συμεών, ἠθέλησεν ἐκεῖνος καὶ ἐχειροτόνησεν ἐν τῇ ᾿Αλανίᾳ ἰδίως μητροπολίτην, τούτου περιόντος, καντεῦθεν κατα λαβὼν οὗτος ἐνταῦθα καὶ κινήσας τὰ τῆς ὑποθέσεως ἐνώπιον τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος καὶ ἐπὶ τῆς θείας καὶ ἱερᾶς συνόδου κατὰ τὸ ἐνδεδομένον αὐτῷ, καὶ ἐξετασθέντων τῶν κατ' αὐτὸν ἀκρι σως πολλάκις, ἐδικαιώθη δι' ἐγγράφου ψήφου συνο δικῆς, ὥστε εἶναι μὲν τὸν αὐτὸν πάλιν μητροπολίτην Αλανίας καὶ Σωτηροπόλεως, καὶ ἔχειν πάντα τὰ δίκαια καὶ προνόμια αὐτοῦ, τὰ ἐντὸς δηλονότι τῆς Τραπεζοῦντος, ήγουν τὴν ἁγιωτάτην ἐκκλησίαν τὴν εὑρισκομένην ἐντὸς αὐτῆς ἐπ' ὀνόματι τιμωμένην τῆς Θεοτόκου τῆς παραμυθίας καὶ τοὺς ὑπ' αὐτὴν κληρικοὺς καὶ τὰ ἄλλα πάντα δίκαια καὶ προνόμια, ὅσα κέκτηται ἡ μητρόπολις αὕτη ἔν τε τῇ πόλει Τραπεζοῦντος καὶ ταῖς ὑπ' αὐτὴν χώραις καὶ ἐν τῇ ἁγιωτάτῃ ἐκκλησία Σωτηροπόλεως, ήγουν τῆς ὑπερ άγνου Θεοτόκου τῆς ᾿Αθηνιωτίσσης τῆς καὶ Λαζικῆς, ἔτι τε καὶ τὰ περὶ ᾿Αλανίαν καὶ Καυκασίαν καὶ Αγωχίαν, τὸν δέ γε ἀκανονίστως χειροτονηθέντα ἐκεῖνον ἔχειν τὴν κατεπέκεινα τούτων. Καὶ οὕτω τούτων προβάντων φθάνει ἐκστὰς τοῦ βίου ἐκεῖνος, ὡσαύτως δὲ καὶ ὁ πρὸ ἡμῶν πατριάρχης, καὶ τῆς ἡμῶν μετριότητος επανελθούσης, εὐδοκίᾳ Θεοῦ, εἰ; τὴν πατριαρχικὸν θρόνον, κατέλαβεν ἀρτίως εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα ὅδε ὁ μητροπολίτης Αλανίας, καὶ ἀνήνεγκε ταῦτα πάντα. Συνδιασκεψαμένη τοίνυν ἡ η αχράντου Θεομήτορος καὶ ἐπικεκλημένης τοῦ Βρον μετριότης ἡμῶν μετὰ τῆς περὶ αὐτὴν ὁμηγύρεως τῶν ἱερωτάτων αρχιερέων, τοῦ Καισαρείας, τοῦ Ἐφέσου, τοῦ Κυζίκου, τοῦ Φιλαδελφείας, τοῦ Νικ καίας, του Χαλκηδόνος, τοῦ Ποντοηρακλείας, τοῦ Αδριανουπόλεως, τοῦ Μύρων, τοῦ ᾿Αθηνῶν, τοῦ Βρύσεως, τοῦ Ματράχων καὶ Ζηχίας, τοῦ ᾿Αμάστρια δος, τοῦ Ῥωσίου, τοῦ Χερσῶνος καὶ τοῦ Μαρωνείας, διέγνω καὶ ἀπεφήνατο, ευρίσκεσθαι πάλιν κατὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴν ἐκείνην ἀρχαίαν κατάστασιν καὶ συνήθειαν κατὰ τὰς ἐμφανισθείσας παρ' αὐτοῦ συνο δικὰς παλαιγενεῖς πράξεις καὶ τὰς ἐπ' αὐταῖς τῶν ὀειδίμων βασιλέων διὰ χρυσοβούλλων καὶ τὰς ὕστε μου γεγονυίας ἐπὶ τοῦ ἀοιδίμου πατριάρχου, κύρ Επιδώρου, καὶ τοῦ ἐπ' αὐτῷ προβαίνοντος σεπτοῦ τοχίου, ἀνηνέχθη ταύτῃ, ὅτι προβιβάσθη καὶ ἐτι μήθη ἡ τοιαύτη μονὴ ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τοῦ ἐν ἁγίοις Πατρὸς ἡμῶν ᾿Αθανασίου πατριάρχου, ἔτι δὲ καὶ παρὰ τῶν λοιπῶν ἁγιωτάτων πατριαρχῶν εἰς τὴν. τοῦ ἀρχιμανδρίτου καὶ μεγάλου πρωτοσυγκέλλου. τιμὴν, καὶ ὅτι ἐξεδόθη αὐτῇ λόγῳ μετοχίου διὰ σι γιλλιώδους ἐκείνου γράμματος καὶ μονύδρων τὸ εἰς ὄνομα τιμώμενον τοῦ ἁγίου ἐνδόξου ἀποστόλου καὶ εὐαγγελιστοῦ Ἰωάννου τοῦ Θεολόγου περὶ τοὺς κα ψαλοὺς διακείμενον· προέβησαν δὲ ἐπὶ τῇ τοιαύτῃ σεβασμία μονῇ καὶ ἕτερα δικαιώματα οὐκ ὀλίγα, σεπτὰ δῆ τα χρυσόβουλλα καὶ πατριαρχικοί γραφαί, ἔτι δὲ καὶ ἀπογραφικαὶ ἀποκαταστάσεις πολλαὶ καὶ διάφοροι ἐπιχυροῦσαι πᾶσαι καὶ βεβαιοῦσαι,
διάγειν καὶ τῶν αὐτοῖς προσόντων πάντων ἐπι- χρυσοβούλλου τοῦ βασιλέως τοῦ ἁγίου τοῦ Κανταμελεῖσθαι ὥστε ἐπὶ τὸ βέλτιον προχωρεῖν. Διδ
καὶ τὸ παρὸν γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος ἀπολέλυται.
† Μηνὶ Ιανουαρίῳ ἰνδ. γ'.
LIV. Metropolita Alaniæ et Soteropoleos confirmatur
in Ecclesiis ei collatis.
Περὶ τοῦ ᾿Αλανίας καὶ Σωτηροπόλεως, ὅπως ἡγῶνται αἱ βασιλικαὶ ἐκκλησίαι.
κουζηνοῦ, ἔνθεν τοι καὶ καθέξει οὗτος δὴ ὁ ἱερώτα
τος μητροπολίτης ᾿Αλανίας καὶ Σωτηροπόλεως καὶ
τὸν τόπον ἐπέχων τοῦ Μελιτηνῆς, ὑπόρτιμος καὶ
ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸς ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργός, πάντα τὰ ἀνωτέρω
εἰρημένα δίκαια τῆς αὐτοῦ μητροπόλεως Αλανίας
καὶ Σωτηροπόλεως, καθὼς εἶχε ταῦτα καὶ πρώην,
ποιῶν ἐπ' αὐταῖς τὰ ἀνήκοντα αὐτῷ ἐκκλησιαστικὰ
ἔργα καὶ τὰς πράξεις καὶ ἀποφερόμενος πάντα τὰ
ἀνήκοντα αὐτῆς δίκαια. Καὶ εἰς τὴν περὶ τούτου
ἀσφάλειαν ἀπολέλυται καὶ ἡ παρούσα συνοδική προσ
ξις μηνὶ Σεπτεμβρίῳ ἰνδ. γ'.
LV. Jura monasterii Brontochii in Peloponneso confirmantur.
† Σιγίλλιον ἐπὶ τῇ εἰς τὴν Πελοπόννησον σεβασμία
μονῇ τοῦ Βροντοχίου.
Προοίμιον τοῦ Χλωρού.
† Εἰ δὲ διὰ τὸ πάντα νοεῖν ἀφ' ἑαυτοῦ τινα κάτ
κεῖνα ποιεῖν, δι᾽ ἃ καὶ εἰς τὸ ἑξῆς [τά] ἑαυτοῦ τε καὶ
πολλῶν ἄλλων ἔσται βελτιῶν ὁ ταῦτα ποιῶν, τῇ
πρώτη τάξει τῶν ἐγκωμίων ἐγκαταλέγουσι παίδες
Ελλήνων σοφίαν ἀσκήσαντες κοσμικήν, πανάριστον
οὕτω πως ὀνομάσαντες τοῦτον, δευτέρας δὲ πάλιν
ἀξιοῦσι τῆς τάξεως τὸν ἀφ' ἑαυτοῦ μὲν μὴ νενοηκότα ποιῆσαι ταυτί, πεισθέντα δὲ τῷ μηνύσαντι καὶ
εἰπόντι, ἐσθλὸν καὶ τὸν τοιοῦτον εἰπόντες, πόσων
εἰκὸς ἀξιωθῆναι τῶν ἐγκωμίων παρὰ τῶν τὴν πνευματικὴν μετιόντων σοφίαν, μᾶλλον δὲ τῶν γερῶν,
παρ' αὐτῆς τῆς αὐτοσοφίας Χριστοῦ, τοὺς οἴκαθεν
καὶ παρ' ἄλλων πεισθέντας ελέσθαι τὸ μέγιστον τῶν
καλῶν, ὅπερ ἐστὶ τὴ δόξαν τινὰ καὶ τιμὴν ἐθελῆσαι
τῷδε δεδοξασμένῳ καὶ σεβασμίῳ ὀνόματι περιθεῖναι
τῆς ᾿Αειπαρθένου καὶ Θεομήτορος διὰ τὸν ἐξ αὐτῆς
ἀῤῥήτως καὶ ὑπὲρ φύσιν βλαστήσαντα Χριστὸν καὶ
Θεόν; "Η δῆλον, ὅτι τῶν κοσμικῶν ὅσῳ τὰ πνευμα
τικά τιμιώτερα, καὶ τούτων πάλιν αὐτῶν τὰ θειότερά τε καὶ ὑψηλότερα, τοσούτῳ μειζόνων εἰκὸς
ἀξιωθῆναι τούτους καὶ τῶν ἐπαίνων καὶ τῶν γερῶν.
Ἐπεὶ τοίνυν προθυμουμένη τῇ ἡμῶν μετριότητι
τιμήν τινα περιθεῖναι τῇ σεβασμία βασιλικῇ καὶ
πατριαρχικῇ μονῇ τῇ κατὰ τὴν Πελοπόννησον διακειμένῃ, διὰ τὸ εἰς ὄνομα ταύτην τιμᾶσθαι τῆς παν
† Εφθασε μὲν ἤδη πρὸ χρόνων πολλῶν ἡ ἁγιω·
τάτη ἐπισκοπὴ Σωτηροπόλεως ένωθεῖσα τῇ ἁγιω
τάτῃ μητροπόλει ᾿Αλανίας κατὰ λόγον ἐπιδόσεως,
καὶ διέμεινεν ἡ ἕνωσις αὕτη τῶν ἁγιωτάτων ἐκκλησιῶν μέχρι τοῦ νῦν, καὶ ἐτέλουν αἱ βασιλικαὶ ἐκκλησίαι ὑπὸ ἑνὶ μητροπολίτῃ· ἐπεὶ δὲ τοῦ πρὸ ἡμῶν
πατριάρχου διά τινα μεσολαβήσαντα σκάνδαλα με
ταξὺ ἐκείνου καὶ τοῦ ᾿Αλανίας, κῦρ Συμεών, ἠθέλη
σεν ἐκεῖνος καὶ ἐχειροτόνησεν ἐν τῇ ᾿Αλανίᾳ ἰδίως
μητροπολίτην, τούτου περιόντος, καντεῦθεν καταλαβὼν οὗτος ἐνταῦθα καὶ κινήσας τὰ τῆς ὑποθέσεως
ἐνώπιον τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτοκράτορος
καὶ ἐπὶ τῆς θείας καὶ ἱερᾶς συνόδου κατὰ τὸ ἐνδεδομένον αὐτῷ, καὶ ἐξετασθέντων τῶν κατ' αὐτὸν ἀκρισως πολλάκις, ἐδικαιώθη δι' ἐγγράφου ψήφου συνο
δικῆς, ὥστε εἶναι μὲν τὸν αὐτὸν πάλιν μητροπολίτην
Αλανίας καὶ Σωτηροπόλεως, καὶ ἔχειν πάντα τὰ
δίκαια καὶ προνόμια αὐτοῦ, τὰ ἐντὸς δηλονότι τῆς
Τραπεζοῦντος, ήγουν τὴν ἁγιωτάτην ἐκκλησίαν τὴν
εὑρισκομένην ἐντὸς αὐτῆς ἐπ' ὀνόματι τιμωμένην
τῆς Θεοτόκου τῆς παραμυθίας καὶ τοὺς ὑπ' αὐτὴν
κληρικοὺς καὶ τὰ ἄλλα πάντα δίκαια καὶ προνόμια,
ὅσα κέκτηται ἡ μητρόπολις αὕτη ἔν τε τῇ πόλει
Τραπεζοῦντος καὶ ταῖς ὑπ' αὐτὴν χώραις καὶ ἐν τῇ
ἁγιωτάτῃ ἐκκλησία Σωτηροπόλεως, ήγουν τῆς ὑπερ
άγνου Θεοτόκου τῆς ᾿Αθηνιωτίσσης τῆς καὶ Λαζικῆς, ἔτι τε καὶ τὰ περὶ ᾿Αλανίαν καὶ Καυκασίαν καὶ
Αγωχίαν, τὸν δέ γε ἀκανονίστως χειροτονηθέντα
ἐκεῖνον ἔχειν τὴν κατεπέκεινα τούτων. Καὶ οὕτω
τούτων προβάντων φθάνει ἐκστὰς τοῦ βίου ἐκεῖνος,
ὡσαύτως δὲ καὶ ὁ πρὸ ἡμῶν πατριάρχης, καὶ τῆς
ἡμῶν μετριότητος επανελθούσης, εὐδοκίᾳ Θεοῦ, εἰ;
τὴν πατριαρχικὸν θρόνον, κατέλαβεν ἀρτίως εἰς τὴν
ἡμῶν μετριότητα ὅδε ὁ μητροπολίτης Αλανίας, καὶ
ἀνήνεγκε ταῦτα πάντα. Συνδιασκεψαμένη τοίνυν ἡ η αχράντου Θεομήτορος καὶ ἐπικεκλημένης τοῦ Βρον
μετριότης ἡμῶν μετὰ τῆς περὶ αὐτὴν ὁμηγύρεως
τῶν ἱερωτάτων αρχιερέων, τοῦ Καισαρείας, τοῦ
Ἐφέσου, τοῦ Κυζίκου, τοῦ Φιλαδελφείας, τοῦ Νικ
καίας, του Χαλκηδόνος, τοῦ Ποντοηρακλείας, τοῦ
Αδριανουπόλεως, τοῦ Μύρων, τοῦ ᾿Αθηνῶν, τοῦ
Βρύσεως, τοῦ Ματράχων καὶ Ζηχίας, τοῦ ᾿Αμάστρια
δος, τοῦ Ῥωσίου, τοῦ Χερσῶνος καὶ τοῦ Μαρωνείας,
διέγνω καὶ ἀπεφήνατο, ευρίσκεσθαι πάλιν κατὰ τὴν
ἐκκλησιαστικὴν ἐκείνην ἀρχαίαν κατάστασιν καὶ
συνήθειαν κατὰ τὰς ἐμφανισθείσας παρ' αὐτοῦ συνο
δικὰς παλαιγενεῖς πράξεις καὶ τὰς ἐπ' αὐταῖς τῶν
ὀειδίμων βασιλέων διὰ χρυσοβούλλων καὶ τὰς ὕστε
μου γεγονυίας ἐπὶ τοῦ ἀοιδίμου πατριάρχου, κύρ
Επιδώρου, καὶ τοῦ ἐπ' αὐτῷ προβαίνοντος σεπτοῦ
τοχίου, ἀνηνέχθη ταύτῃ, ὅτι προβιβάσθη καὶ ἐτιμήθη ἡ τοιαύτη μονὴ ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τοῦ ἐν ἁγίοις
Πατρὸς ἡμῶν ᾿Αθανασίου πατριάρχου, ἔτι δὲ καὶ
παρὰ τῶν λοιπῶν ἁγιωτάτων πατριαρχῶν εἰς τὴν.
τοῦ ἀρχιμανδρίτου καὶ μεγάλου πρωτοσυγκέλλου.
τιμὴν, καὶ ὅτι ἐξεδόθη αὐτῇ λόγῳ μετοχίου διὰ σι
γιλλιώδους ἐκείνου γράμματος καὶ μονύδρων τὸ εἰς
ὄνομα τιμώμενον τοῦ ἁγίου ἐνδόξου ἀποστόλου καὶ
εὐαγγελιστοῦ Ἰωάννου τοῦ Θεολόγου περὶ τοὺς κα
ψαλοὺς διακείμενον· προέβησαν δὲ ἐπὶ τῇ τοιαύτῃ
σεβασμία μονῇ καὶ ἕτερα δικαιώματα οὐκ ὀλίγα,
σεπτὰ δῆ τα χρυσόβουλλα καὶ πατριαρχικοί γραφαί,
ἔτι δὲ καὶ ἀπογραφικαὶ ἀποκαταστάσεις πολλαὶ
καὶ διάφοροι ἐπιχυροῦσαι πᾶσαι καὶ βεβαιοῦσαι,
col. 1407–1408page 206 of 238
PG 152:1407εὑρίσκεσθαι τὸ εἰρημένον μονύδριον τοῦ Θεολόγου 4 πρὸς ἐκείνους λύειν τὸ καὶ δεσμεῖν ἁμαρτίας 1-1 εἰς μετόχιον τῆς τοιαύτης τοῦ βροντοχίου μονῆς εἰς τοὺς ἑξῆς ἅπαντας καὶ διηνεκείς χρόνους, καὶ μὴν καὶ περὶ τῶν ἑτέρων κτημάτων καὶ μετοχίων αὐτῆς, ὥστε κατέχειν ταῦτα καὶ νέμεσθαι αὐτὴν ἀκωλύτως καθάπαξ, ἡ μετριότης ἡμῶν μετὰ πολλῆς προθυμίας τὰ εἰρημένα δικαιώματα πάντα ἐπικυροῦσα καὶ οἷον εἰπεῖν σφραγίδα τούτοις ἐπιτιθεῖσα, διὰ βεβαίωσιν καὶ ἀσφάλειαν, τὸ παρὸν σιγίλλιον ἀπο λύει, δι' οὗ καὶ ἐν ἁγίῳ παρακελεύεται Πνεύματι, πάντα ταῦτα τὸ στέργον ἔχειν καὶ ἀμετάθετον ἐν πᾶσιν, εἰ; ὅσα δηλονότι κατά μέρος διαλαμβάνουσ! τε καὶ περιέχουσι, καὶ κατέχειν καὶ νέμεσθαι τοὺς ενασκουμένους αὐτῇ μοναχοὺς τὸ εἰρημένον τοῦ Θεο λόγου μονύδριον καὶ πάντα τὰ αὐτῶν μετόχιά τε καὶ κτήματα κατὰ τὰς δυνάμεις και περιλήψεις τῶν [ ὑπαρχόντων αὐτοῖς δικαιωμάτων ἀναφαιρέτως τε καὶ ἀναποσπάστως εἰς αἰῶνα τὴν ἅπαντα. Ἐπεὶ δ᾽ ἀνηνέχθη καὶ τοῦτο τῇ ἡμῶν μετριότητι, παρὰ τοῦ εἰς ἡγούμενον, ἀρχιμανδρίτην καὶ μέγαν πρωτοσύγκελλον ἀρτίως εὑρισκομένου της τοιαύτης σεβασμίας βασιλικῆς καὶ πατριαρχικῆς μονῆς, τιμιωτάτου ἐν Ιερομονάχοις κῦρ Κυπριανοῦ καὶ τῶν ἑνασκουμένων αὐτῇ μοναχῶν, ὡς ἦν ποτε χρόνος, πρὸ τοῦ γενέ σθαι δηλαδὴ τὴν τοῦ Πέλοπος νῆσον ὑπὸ τὴν χεῖρα τῶν Ἰταλῶν, ὅτε τὸ εἰρημένον τοῦ Θεολόγου μονύδριον ἐτέλει καθ᾿ ἑαυτὴ ἐν αὐτονομίᾳ καὶ ἐξουσία ἰδίᾳ, μονή τις ὁλόκληρος οὖσα καθ᾿ ἑαυτὴν καὶ με γάλη, ευεργετηθεῖσα τὴν τοιαύτην ἔχειν αὐτονομίαν παρὰ τοῦ τότε πατριαρχεύοντας διὰ σιγιλλιώδους γράμματος, ἐπηρτημένου ὄντος καὶ βάρους ἐπιτιμίου διὰ τούτου κατὰ τοῦ θελήσοντός ποτε τὴν τοι αὐτὴν αὐτονομίαν αὐτῆς καθελεῖν καὶ ἑτέρους ταύ την [την] μονὴν εἰς μετόχιον προσκυρῶσαι· ἡ δὲ τῶν Ἰταλῶν ἐπικράτεια τα πλείω τῆς τοιαύτης μο νῆ; τῷ τότε ἀφείλετο κτήματα, καὶ ἀντὶ μονῆς μετ λις μονύδριον εἶναι πεποίηκεν, οὗτινος, ὡς δεδήλωται, σιγιλλίου τότε μὲν ἀφανοῦς ὄντος καὶ κεκρυμμένου, ἡνίκα παρὰ τοῦ ἐν ἁγίοις Πατρός ἡμῶν ᾿Αθανασίου πατριάρχου εἰς μετόχιον ἐξεδίδοτο, ἀρ τίως δὲ τούτου φανέντος πολλή τις κατὰ τὰ εἰκὸς ἐπέπεσε τοῖς δηλωθεῖσ: μοναχοῖς ἡ δειλία, μή ποτε [τ'] δι' αὐτοῦ δηλούμενον ἐπιτίμιον βλάβην ἐπαγάγῃ ψυχαῖς ταῖς αὐτῶν, καὶ ἀνέφερον τῇ ἡμῶν μετριότητι περὶ τούτου, λύσιν ἐξαιτούμενοι τοῦ εἰρημένου ἐπιτιμίου τοῦ περιεχομένου και δηλουμένου, ὡς εἴρηται, τῷ τότε προβάντι σιγιλλίῳ, ὅτε δηλονότι μονὴ μεγάλη καὶ καθ᾿ ἑαυτὴν ἦν ἡ τῶν Καψαλῶν τοῦ ἁγίου ἐνδόξου ἀποστόλου καὶ εὐαγγελιστοῦ Ἰωάν νου. Διασκεψαμένη καὶ περὶ τούτου ή μετριότης ή μῶν καὶ διὰ πολλὰ μὲν καὶ ἄλλα, μάλιστα δὲ διὰ τὸ συμφέρον ὑπάρχον κατὰ ψυχήν, ἐπικρίνασα δίκαιον εἶναι, τελεῖν τὸ εἰρημένον μονύδριον οὐ καθ᾿ ἑαυτὸ, ἀλλ' ὑπὸ τὴν ἐξουσίαν καὶ τὸ θέλημα τῆς τοιαύτης σεβασμίας μονῆς τῆς τοῦ βροντοχίου, ἔχει τοῦτο ἡ μετριότης ἡμῶν ἐν ἁγίῳ Πνεύματι συγκεχωρημένον καὶ λελυμένον διὰ τῆς δοθείσης αὐτῇ ἐξουσίας ὑπὸ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ διὰ τῶν ἁγίων αὐτοῦ μαθητῶν τε καὶ ἀποστύλων, κελεύσαντος μὲν τῆς γῆς, καὶ ὅπερ ἂν λύσωσιν ἐπὶ γῆς, εἶναι λελυμένον καὶ ἐν τοῖς οὐρανοῖς, ὅπερ δὲ δεσμεύσωσιν, είναι καὶ ἐκεῖ δεδεμένον, φιλανθρώπως δὲ δι᾽ ἐκείνων καὶ εἰς ἡμᾶς τὴν τοιαύτην διαβιβάσαντος χάριν. Ἐπεὶ δ' ἔτι ἀνέφερον οἱ δηλωθέντες μοναχοί, ὅτι καὶ ἕτερα κτήματα ἔχει ἡ τοιαύτη σεβασμία μονή και παροίκους, τὰ μὲν ἐξ ἀγορασίας περιελθόντα αὐτῇ, τὰ δὲ ἀπὸ προσενέξεως τινῶν, ἀφ' ὧν, ὡς ἀνήνεγκαν, τὰ μὲν ἐξ ἀγορασίας εἰσὶ ταῦτα· περὶ τὴν Βρύσιν πάνω σεπτον καὶ θεῖον ναὸν τοῦ ἁγίου Ιερομάρτυρος Βλα σίου καὶ τὸν ἐν αὐτῷ ἱερατικῆς ἐξυπηρετούμενον ἱερέα τον Οψαρᾶν καὶ τὴν αὐτοῦ ἐξαδέλφην, μεθ' ὧν ἔχουσι κτημάτων γονικῶν τε καὶ ἀγοραστικών, οὕτω: ἐξωνησαμένης αὐτοὺς τῆς τοιαύτης μονής. παρὰ ᾿Αγγέλου Νικολάου τοῦ Φαγομέθη, καὶ ἀμπέ λιον περὶ τὸν ἅγιον Στέφανον ἀπὸ τῆς γυναικός του πρωτεκδίκου ἐκείνου τοῦ Καμνῆ, καὶ μυλοτόπιον περὶ τὴν Βάρτοβαν ἀπὸ Νίκωνος τοῦ Φιλοσόφου, ἕτερον ἀμπέλιον ἀπὸ τῆς Λασκαρίνης, καὶ χωράφια περὶ τοὺς Καλυβίτης ἀπὸ τοῦ ἐναρέτου ἐκείνου κύρ Κωνσταντίνου, ἐξ ἀγορασίας ἔχουσα ταῦτα πάντα, ὡς εἴρηται· ἀπὸ δὲ προσενέξεως ταῦτα· ἀμπέλιον ἀπ' τοῦ Μαγκαφᾶ ἐκείνου, ἕτερον ἀμπέλιον ἀπὸ τοῦ κῦρ Λέοντος τοῦ Κλαδὰ περὶ τὴν Τρύπην, καὶ χωράφιον εἰς τὴν Καλογωνίαν καὶ πάροικον τὸν Παρ διγέρην ἀπὸ τοῦ ἄρχοντος ἐκείνου, κῦρ Νικολάου ἀλλὰ καὶ πάροικοι τῆς τοιαύτης μονῆς ἐξωνή ταυτη ἐρείπια περὶ τὸν Θεολόγον ἀπὸ τῶν Σταματοπου λέων, ἃ καὶ μετεποίησαν εἰς ἀμπέλια, καὶ ἤδη και τέχουσιν ὅ τε Μπόχαλης καὶ ὁ Πλείσταρης, καὶ ἑτέ ρους δὲ παροίκους, ὧν τοὺς μὲν ἡ τοιαύτη μονή ἀνεθρέψατο, οἵτινες καὶ εἰσὶν οὗτοι· Ἰωάννης ὁ Λεονταρίτης ο Μάνταλης, Ἰωάννης ὁ Νικολιτζόπου λος, Γεώργιος ὁ τῆς ᾿Ανυφαντῶ καὶ Ἰωάννης ὁ τοῦ Χειλά· ἐκ δὲ προσενέξεως καὶ παραδόσεως τῶν κατὰ καιρούς κεφ:λαττικευσάντων καὶ ἑτέρων εἰσὶν οὖ του Χριστοφόρος ο Κουρτέσης, Νικόλαος ὁ τρίκωλος, Νικόλαος ὁ Φράγκος καὶ ὁ ἀδελφὸς αὐτοῦ, καὶ Γεώργιος ὁ Βινάτος. Καὶ ἐδεήθησαν οι δηλωθέντες μοναχοὶ ῥητῶς καὶ ταῦτα καταγραφῆναι ἐν τῷ παι ρόντι σιγιλλίῳ τῆς ἡμῶν μετριότητος, καθὰ δὴ καὶ δεδήλωται, ὡς ἂν ἀναφαίρετα καὶ ἀναπόσπαστα καθάπαξ διατηρῶνται ἀπὸ τῆς τοιαύτης μονῆς· τῇ τοιαύτῃ καὶ πάλιν παρακλήσει αὐτῶν προσσχοῦσα ἡ μετριότης ἡμῶν παρακελεύεται αὖθις, ὡς ἂν, εἶπερ ἔχοι ταῦθ' οὕτως, δηλαδὴ ὡς ἀνήνεγκαν οἱ δηλω θέντες μοναχοί, ἔχῃ καὶ ταῦτα ἡ δηλωθεῖσα μονή κυρίως, δεσποτικῶς καὶ ἀναφαιρέτως εἰς αἰῶνα τὴν ἅπαντα, μήτε παρὰ τῶν ἐκκλησιαστικὴν περιεζω σμένων ἰσχύν, ἀρχιερέων δῆτα καὶ ἱερέων καὶ κλη ρικῶν, μήτε παρὰ τῶν τὰ κοσμικὰ καὶ δημόσια διενεργούντων ἢ καὶ εἰς τὸ κεφαλαττίκιον εὑρισκομένων τὴν τυχούσαν εὑρήσουσα ποτε τῶν καιρῶν διενόχλησιν καὶ ἐπήρειαν ἕνεκα τούτων· ὁ γὰρ ἐνοχλήσων αὐτῇ ἢ ἀφαιρήσων τι, ἀφ᾽ ὧν ἡ σεβασμία αὕτη μονὴ κέκτηται μετοχίων καὶ κτημάτων καὶ ἄλλων δικαιωμάτων καὶ προνομίων, ὁποῖος ἂν καὶ εἴη ὁ τοῦτο τολμήσων, εἴτε τοπικὸς ἀρχιερεὺς,
PHILOTIEI CP. PATRIARCHIE
εὑρίσκεσθαι τὸ εἰρημένον μονύδριον τοῦ Θεολόγου 4 πρὸς ἐκείνους λύειν τὸ καὶ δεσμεῖν ἁμαρτίας 1-1
εἰς μετόχιον τῆς τοιαύτης τοῦ βροντοχίου μονῆς εἰς
τοὺς ἑξῆς ἅπαντας καὶ διηνεκείς χρόνους, καὶ μὴν
καὶ περὶ τῶν ἑτέρων κτημάτων καὶ μετοχίων αὐτῆς,
ὥστε κατέχειν ταῦτα καὶ νέμεσθαι αὐτὴν ἀκωλύτως
καθάπαξ, ἡ μετριότης ἡμῶν μετὰ πολλῆς προθυ
μίας τὰ εἰρημένα δικαιώματα πάντα ἐπικυροῦσα
καὶ οἷον εἰπεῖν σφραγίδα τούτοις ἐπιτιθεῖσα, διὰ
βεβαίωσιν καὶ ἀσφάλειαν, τὸ παρὸν σιγίλλιον ἀπολύει, δι' οὗ καὶ ἐν ἁγίῳ παρακελεύεται Πνεύματι,
πάντα ταῦτα τὸ στέργον ἔχειν καὶ ἀμετάθετον ἐν
πᾶσιν, εἰ; ὅσα δηλονότι κατά μέρος διαλαμβάνουσ!
τε καὶ περιέχουσι, καὶ κατέχειν καὶ νέμεσθαι τοὺς
ενασκουμένους αὐτῇ μοναχοὺς τὸ εἰρημένον τοῦ Θεο
λόγου μονύδριον καὶ πάντα τὰ αὐτῶν μετόχιά τε
καὶ κτήματα κατὰ τὰς δυνάμεις και περιλήψεις τῶν [
ὑπαρχόντων αὐτοῖς δικαιωμάτων ἀναφαιρέτως τε
καὶ ἀναποσπάστως εἰς αἰῶνα τὴν ἅπαντα. Ἐπεὶ δ᾽
ἀνηνέχθη καὶ τοῦτο τῇ ἡμῶν μετριότητι, παρὰ τοῦ
εἰς ἡγούμενον, ἀρχιμανδρίτην καὶ μέγαν πρωτοσύγκελλον ἀρτίως εὑρισκομένου της τοιαύτης σεβασμίας
βασιλικῆς καὶ πατριαρχικῆς μονῆς, τιμιωτάτου ἐν
Ιερομονάχοις κῦρ Κυπριανοῦ καὶ τῶν ἑνασκουμένων
αὐτῇ μοναχῶν, ὡς ἦν ποτε χρόνος, πρὸ τοῦ γενέσθαι δηλαδὴ τὴν τοῦ Πέλοπος νῆσον ὑπὸ τὴν χεῖρα
τῶν Ἰταλῶν, ὅτε τὸ εἰρημένον τοῦ Θεολόγου μονύδριον ἐτέλει καθ᾿ ἑαυτὴ ἐν αὐτονομίᾳ καὶ ἐξουσία
ἰδίᾳ, μονή τις ὁλόκληρος οὖσα καθ᾿ ἑαυτὴν καὶ με
γάλη, ευεργετηθεῖσα τὴν τοιαύτην ἔχειν αὐτονομίαν
παρὰ τοῦ τότε πατριαρχεύοντας διὰ σιγιλλιώδους
γράμματος, ἐπηρτημένου ὄντος καὶ βάρους ἐπιτι
μίου διὰ τούτου κατὰ τοῦ θελήσοντός ποτε τὴν τοι
αὐτὴν αὐτονομίαν αὐτῆς καθελεῖν καὶ ἑτέρους ταύτην [την] μονὴν εἰς μετόχιον προσκυρῶσαι· ἡ δὲ
τῶν Ἰταλῶν ἐπικράτεια τα πλείω τῆς τοιαύτης μο
νῆ; τῷ τότε ἀφείλετο κτήματα, καὶ ἀντὶ μονῆς μετ
λις μονύδριον εἶναι πεποίηκεν, οὗτινος, ὡς δεδήλω
ται, σιγιλλίου τότε μὲν ἀφανοῦς ὄντος καὶ κεκρυμμένου, ἡνίκα παρὰ τοῦ ἐν ἁγίοις Πατρός ἡμῶν
᾿Αθανασίου πατριάρχου εἰς μετόχιον ἐξεδίδοτο, ἀρτίως δὲ τούτου φανέντος πολλή τις κατὰ τὰ εἰκὸς
ἐπέπεσε τοῖς δηλωθεῖσ: μοναχοῖς ἡ δειλία, μή ποτε
[τ'] δι' αὐτοῦ δηλούμενον ἐπιτίμιον βλάβην ἐπαγάγῃ
ψυχαῖς ταῖς αὐτῶν, καὶ ἀνέφερον τῇ ἡμῶν μετριότητι περὶ τούτου, λύσιν ἐξαιτούμενοι τοῦ εἰρημένου
ἐπιτιμίου τοῦ περιεχομένου και δηλουμένου, ὡς
εἴρηται, τῷ τότε προβάντι σιγιλλίῳ, ὅτε δηλονότι
μονὴ μεγάλη καὶ καθ᾿ ἑαυτὴν ἦν ἡ τῶν Καψαλῶν
τοῦ ἁγίου ἐνδόξου ἀποστόλου καὶ εὐαγγελιστοῦ Ἰωάννου. Διασκεψαμένη καὶ περὶ τούτου ή μετριότης ήμῶν καὶ διὰ πολλὰ μὲν καὶ ἄλλα, μάλιστα δὲ διὰ τὸ
συμφέρον ὑπάρχον κατὰ ψυχήν, ἐπικρίνασα δίκαιον
εἶναι, τελεῖν τὸ εἰρημένον μονύδριον οὐ καθ᾿ ἑαυτὸ,
ἀλλ' ὑπὸ τὴν ἐξουσίαν καὶ τὸ θέλημα τῆς τοιαύτης
σεβασμίας μονῆς τῆς τοῦ βροντοχίου, ἔχει τοῦτο ἡ
μετριότης ἡμῶν ἐν ἁγίῳ Πνεύματι συγκεχωρημένον
καὶ λελυμένον διὰ τῆς δοθείσης αὐτῇ ἐξουσίας ὑπὸ
τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ διὰ τῶν ἁγίων
αὐτοῦ μαθητῶν τε καὶ ἀποστύλων, κελεύσαντος μὲν
τῆς γῆς, καὶ ὅπερ ἂν λύσωσιν ἐπὶ γῆς, εἶναι λελυμέ
νον καὶ ἐν τοῖς οὐρανοῖς, ὅπερ δὲ δεσμεύσωσιν, είναι
καὶ ἐκεῖ δεδεμένον, φιλανθρώπως δὲ δι᾽ ἐκείνων καὶ
εἰς ἡμᾶς τὴν τοιαύτην διαβιβάσαντος χάριν. Ἐπεὶ
δ' ἔτι ἀνέφερον οἱ δηλωθέντες μοναχοί, ὅτι καὶ ἕτερα
κτήματα ἔχει ἡ τοιαύτη σεβασμία μονή και παροί
κους, τὰ μὲν ἐξ ἀγορασίας περιελθόντα αὐτῇ, τὰ δὲ
ἀπὸ προσενέξεως τινῶν, ἀφ' ὧν, ὡς ἀνήνεγκαν, τὰ
μὲν ἐξ ἀγορασίας εἰσὶ ταῦτα· περὶ τὴν Βρύσιν πάνω
σεπτον καὶ θεῖον ναὸν τοῦ ἁγίου Ιερομάρτυρος Βλα
σίου καὶ τὸν ἐν αὐτῷ ἱερατικῆς ἐξυπηρετούμενον
ἱερέα τον Οψαρᾶν καὶ τὴν αὐτοῦ ἐξαδέλφην, μεθ'
ὧν ἔχουσι κτημάτων γονικῶν τε καὶ ἀγοραστικών,
οὕτω: ἐξωνησαμένης αὐτοὺς τῆς τοιαύτης μονής.
παρὰ ᾿Αγγέλου Νικολάου τοῦ Φαγομέθη, καὶ ἀμπέλιον περὶ τὸν ἅγιον Στέφανον ἀπὸ τῆς γυναικός του
πρωτεκδίκου ἐκείνου τοῦ Καμνῆ, καὶ μυλοτόπιον
περὶ τὴν Βάρτοβαν ἀπὸ Νίκωνος τοῦ Φιλοσόφου,
ἕτερον ἀμπέλιον ἀπὸ τῆς Λασκαρίνης, καὶ χωράφια
περὶ τοὺς Καλυβίτης ἀπὸ τοῦ ἐναρέτου ἐκείνου κύρ
Κωνσταντίνου, ἐξ ἀγορασίας ἔχουσα ταῦτα πάντα,
ὡς εἴρηται· ἀπὸ δὲ προσενέξεως ταῦτα· ἀμπέλιον
ἀπ' τοῦ Μαγκαφᾶ ἐκείνου, ἕτερον ἀμπέλιον ἀπὸ τοῦ
κῦρ Λέοντος τοῦ Κλαδὰ περὶ τὴν Τρύπην, καὶ χω·
ράφιον εἰς τὴν Καλογωνίαν καὶ πάροικον τὸν Παρδιγέρην ἀπὸ τοῦ ἄρχοντος ἐκείνου, κῦρ Νικολάου -
ἀλλὰ καὶ πάροικοι τῆς τοιαύτης μονῆς ἐξωνή ταυτη
ἐρείπια περὶ τὸν Θεολόγον ἀπὸ τῶν Σταματοπου
λέων, ἃ καὶ μετεποίησαν εἰς ἀμπέλια, καὶ ἤδη και
τέχουσιν ὅ τε Μπόχαλης καὶ ὁ Πλείσταρης, καὶ ἑτέ
ρους δὲ παροίκους, ὧν τοὺς μὲν ἡ τοιαύτη μονή
ἀνεθρέψατο, οἵτινες καὶ εἰσὶν οὗτοι· Ἰωάννης ὁ
Λεονταρίτης ο Μάνταλης, Ἰωάννης ὁ Νικολιτζόπου
λος, Γεώργιος ὁ τῆς ᾿Ανυφαντῶ καὶ Ἰωάννης ὁ τοῦ
Χειλά· ἐκ δὲ προσενέξεως καὶ παραδόσεως τῶν κατὰ
καιρούς κεφ:λαττικευσάντων καὶ ἑτέρων εἰσὶν οὖτου Χριστοφόρος ο Κουρτέσης, Νικόλαος ὁ Τρίκω
λος, Νικόλαος ὁ Φράγκος καὶ ὁ ἀδελφὸς αὐτοῦ, καὶ
Γεώργιος ὁ Βινάτος. Καὶ ἐδεήθησαν οι δηλωθέντες
μοναχοὶ ῥητῶς καὶ ταῦτα καταγραφῆναι ἐν τῷ παι
ρόντι σιγιλλίῳ τῆς ἡμῶν μετριότητος, καθὰ δὴ καὶ
δεδήλωται, ὡς ἂν ἀναφαίρετα καὶ ἀναπόσπαστα
καθάπαξ διατηρῶνται ἀπὸ τῆς τοιαύτης μονῆς· τῇ
τοιαύτῃ καὶ πάλιν παρακλήσει αὐτῶν προσσχοῦσα ἡ
μετριότης ἡμῶν παρακελεύεται αὖθις, ὡς ἂν, εἶπερ
ἔχοι ταῦθ' οὕτως, δηλαδὴ ὡς ἀνήνεγκαν οἱ δηλω
θέντες μοναχοί, ἔχῃ καὶ ταῦτα ἡ δηλωθεῖσα μονή
κυρίως, δεσποτικῶς καὶ ἀναφαιρέτως εἰς αἰῶνα τὴν
ἅπαντα, μήτε παρὰ τῶν ἐκκλησιαστικὴν περιεζω
σμένων ἰσχύν, ἀρχιερέων δῆτα καὶ ἱερέων καὶ κληρικῶν, μήτε παρὰ τῶν τὰ κοσμικὰ καὶ δημόσια
διενεργούντων ἢ καὶ εἰς τὸ κεφαλαττίκιον εὑρισκομένων τὴν τυχούσαν εὑρήσουσα ποτε τῶν καιρῶν
διενόχλησιν καὶ ἐπήρειαν ἕνεκα τούτων· ὁ γὰρ ἐνο
χλήσων αὐτῇ ἢ ἀφαιρήσων τι, ἀφ᾽ ὧν ἡ σεβασμία
αὕτη μονὴ κέκτηται μετοχίων καὶ κτημάτων καὶ
ἄλλων δικαιωμάτων καὶ προνομίων, ὁποῖος ἂν καὶ
εἴη ὁ τοῦτο τολμήσων, εἴτε τοπικὸς ἀρχιερεὺς,
Part LVI - LIXPars LVI - LIX
col. 1409–1410page 207 of 238
PG 152:1409δεδήλωται, ἢ κληρικὸς ἢ ἄρχων ἢ καὶ δημόσιος, ἡ ὑπείκων αὐτῷ χωρίς λόγου τινὸς καὶ τῆς τυχούσης ἴπτω, ὡς καὶ ἀπὸ Θεοῦ ἕξει κατάκριμα καὶ παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος ἐκκλησιαστικὸν καὶ κανονικὸν βάρο, ὡς τὰ καλώς δεδογμένα τῇ τοῦ Θεοῦ ἐκκλησίᾳ καὶ τὰ ἀφιερωμένα καὶ ἀνατεθειμένα τῷ Θεῷ δι' αὐτῆς τῆς μονῆς μετόχιά τε καὶ λοιπά κτήματά τε καὶ πράγματα διασπᾷν καὶ διακοπάζειν πειρώμενος. Ἐπὶ τούτῳ γὰρ γεγονὸς καὶ τὸ παρὸν σιγίλλιον τῆς ἡμῶν μετριότητος ανετέθη τῇ δηλωθείσῃ σεβασμία βασιλικῇ καὶ πατριαρχικῇ μονῇ τῆς παν άγνου καὶ Θεομήτορος καὶ ἐπικεκλημένῃ τοῦ Βρον τυχίου εἰς διηνεκῇ τὴν ἀσφάλειαν καὶ βεβαίωσιν, ἐν μηνὶ Μαΐῳ ἰνδ. δ' τοῦ ςωσδ' ἔτους. | Η μετριότης ἡμῶν διὰ τοῦ παρόντος γράμματος ἀνατίθησι τῷ εὐλαβεστάτῳ ἐν ἱερομονάχοις ἀγα πητῷ κατὰ Πνεῦμα υἱῷ τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Νεοφύτῳ, καταστάντι πρότερον πνευματικῷ πατρὶ παρ' αὐτῆς καὶ ἀπὸ προτροπῆς καὶ ἐνδόσεως αὐτῆς ἀναδεξαμένῳ τὸ ἱερὸν τοῦτο τῆς πνευματικῆς πατρότητος λειτούργημα ἀρτίως, διεξάγειν καὶ δ:ο κεῖν τὰ δίκαια τῆς ἁγιωτάτης μητροπόλεως ᾿Αθηνῶν, ἔτι τε καὶ τῆς Εὐρίπου, καὶ ἔχειν ἐπ' ἀδείας θείους καὶ ἱεροὺς ναούς καθιεροῦν ἐν αὐταῖς καὶ ἀναγνώ στα, προβιβάζειν ἀπροκριματίστως κατὰ τὴν κανο νικὴν ἀκρίβειαν καὶ παρατήρησιν, πάντα διαπρατι τόμενον καὶ διενεργούντα μετά πολλῆς συντηρήσεω; καὶ προσοχῆς, ὥστε μηδέν τι φωραθήναι ἄτοπόν τι καὶ παρείσπρακτον ἐργασάμενον, ἐπιτηρεῖν τε καὶ τοὺς πνευματικούς πατέρας τοὺς ἐν αὐταῖς καὶ τοὺ; εὑρισκομένους ἱερεῖς καὶ ὑποτιθέναι αὐτοῖ, καὶ νουθετεῖν τὰ πρὸς οἰκοδομὴν καὶ σύστασιν τῆς σω τηρίας τῶν ψυχῶν αὐτῶν, ὡσαύτως καὶ τὸν ἕτερον λαὸν τὸν χριστώνυμον τοῦ Κυρίου διδάσκειν καὶ ἐπιστρέφειν ἀπὸ τῶν ἀτόπων καὶ κακῶν ἔργων ἐπὶ τὴν ἐπίγνωσιν τοῦ καλοῦ καὶ τῆς ἀρετῆς καὶ τῆς σεμνής πολιτείας καὶ Χριστιανικῆς ευκοσμίας καὶ καταστάσεως, ὥστε ἀπέχειν ἀθεμιτογαμία;, Τριγαμίας, ἀνηδότητος καὶ τῶν ἄλλων κεκωλυμένων γα μων καὶ πάντων ἁπλῶς τῶν ἄλλων παρανόμων ἔρα γων των προξενούντων τοῖς ταῦτα ἐργαζομένοις ψυχικὴν βλάβην τε καὶ ἀπώλειαν. Οφείλει οὖν ὁ εἰρημένος ιερομόναχος καὶ δικαίῳ τῶν εἰρημένων ἐκκλησιῶν ποιεῖν πάντα συντετηρημένως καὶ προσ εκτικώς κατὰ τὴν παρακέλευσιν τῆς ἡμῶν μετριότητος. Ἐπὶ τούτῳ γὰρ ἀπολέλυται αὐτῷ καὶ τὸ πα μὲν ἐνταλτηριῶδες γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος, ἐπὶ τῷ προσεἶναι αὐτῷ δι' ἀσφάλειαν, ὡ; μὴ οὕτω ποιοῦντι, ὡς αὕτη παρακελεύεται, ἔσται αὐτῷ κατὰ τᾶσαν ἀνάγκην δοῦναι λόγον εὐθύνης πρὸς τὴν ἡμῶν μετριότητα. Ταύτην δὲ τὴν ἀνάθεσιν καὶ προτροπὴν οὕτως δίδωσιν αὐτῷ ἡ μετριότης ἡμῶν, μέχρις ἂν σὺν Θεῷ χειροτονηθῇ ἀρχιερεὺς ᾿Αθηνῶν· μετά ταῦτα γὰρ οὐδεμίαν οὐδόλως ἕξει ἄδειαν καὶ ἐξου σίαν ἐν ταύταις τοιοῦτό τι ποιεῖν, ἀλλ' ἀργός δια μενεῖ καὶ ἀνενέργητος, υποτασσόμενος καὶ αὐτὸς τῷ γενησομένῳ ἀρχιερεῖ ᾿Αθηνῶν κατὰ πάντα καὶ προφάσεως, μένων μέντοι πνευματικὸς κατὰ τὸ ἕνα ταλμα, ὃ ἔχει παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητας. † Ἐπεὶ εὑρίσκεται ἀνέκαθεν ἐν τῇ περιοχῇ τοῦ Καφὰ ἐν τῷ Παλαιῷ Λιμένι μονύδριον πατριαρχι κὶν εἰς ὄνομα τιμώμενον τοῦ τιμίου Πέτρου, ἀφο οὗ δίδοται ετησίως εἰς τὸ πατριαρχικὸν κελλίον τὸ σύνηθες κανονικὸν, ἀνέφερε δὲ ἀρτίως εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα ὁ ὢν ἐν τῷδε τῷ μονυδρίῳ καθηγούμενος, ὁ εὐλαβέστατος ἱερομόναχος κῦρ Βαρλαάμ, πο μίσασθαι γράμμα αὐτῆς ἐπὶ τῷ συντηρεῖσθαι τοῦ το ἀνέπαφον ἀπὸ τῶν κατὰ καιροὺς ἀρχιερέων Σουγ δαία;, μήτε τινὸς ἀπαιτήσεως ἐξ αὐτοῦ γενησομένη; παρ' αὐτῶν, μήτε μὴν οἰασδήτινος συζητήσεως, ἀλλ' ὡς ἄνωθεν εἰς δεύρο διετηρεῖτο ἐλεύθερον καὶ ἀνώτερον τῆς ἐντεῦθεν ἐπηρείας ὡς πατριαρχικόν, οὕτω καὶ εἰς τὸ ἑξῆς διαμένειν ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀνενοχλησίας, ἡ μετριότης ἡμῶν τὴν αὐτοῦ ζήτησιν προσδεξαμένη, τὸ παρὸν ἀπολύει, δι᾿ οὗ καὶ παρα κελεύεται ἐν ἁγίῳ Πνεύματι διατηρεῖσθαι τὸ τοιού τον πατριαρχικόν μονύδριον τοῦ τιμίου πρεσβυτέρου ἀνώτερον πάσης ἐπηρείας καὶ συζητήσεως ἀπὸ τῶν κατὰ καιροὺς ἱερωτάτων μητροπολιτῶν Σουγδαία; καὶ πάντων τῶν τοῦ κλήρου τῆς κατ' αὐτοὺς ἐκκλησίας, τὸν δὲ κατὰ καιροὺς ἀποστελλόμενον μετὰ γραμ μάτων τῆς ἡμῶν μετριότητος εἰς τὴν διεξαγωγήν τῶν εἰς τὰ ἐκεῖ μέρη πατριαρχικῶν ἐξαρχικῶν δικαίων εἰσέρχεσθαι εἰ, τὸ τοιοῦτο μονύδριον καὶ ἀπολαύειν τῆς συνήθους κυβερνήσεω;, μὴ μέντοι γε καὶ ἀπαι τεῖν τι χάριν κανονικοῦ ἢ ἐνοχλεῖν αὐτῷ ἔξω τοῦ πρέποντος, τόν γε μὴν εἰρημένον εὐλαβέστατον κύρ Βαρλαάμ, καθηγούμενον εὑρισκόμενον ἐν τῷδε τῷ μονυδρίῳ καὶ τῶν ἐν αὐτῷ μοναχῶν προϊστάμενον καὶ τὰ εἰς ψυχικὴν αὐτῶν λυσιτέλειαν εἰσηγούμενον, αὐτὸν πέμπειν καὶ τὸ κανονικὸν εἰς τὸ παρ:αρχικό, κελλίον καθ' ἕκαστον ἔτος άνυστερήτως. Καὶ εἰς τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἀπολέλυται αὐτῷ τὸ παι ρόν γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος. † Εγράφη τῇ ἕκτῃ τοῦ ᾿Ιουλίου μηνὺς τῆς δ' Ινδ. † Νικηφόρῳ τῷ Γρηγορᾷ καὶ τοῖς φρονοῦσι καὶ λέγουσι καὶ ἐπεκδικοῦσι τὰ ἐκείνου περί τε τῶν ἄλλων θείων δογμάτων, καὶ ἔτι περὶ τῆς παναχράνο του καὶ Θεομήτορος, ὅτι οὐκ εἰσῆλθε δηλονότι εἰς τὰ ῾Αγια τῶν ἁγίων, ἐν οἷς ἅπαξ τοῦ ἐνιαυτοῦ μόνος, ὁ ἀρχιερεὺς εἰσήρχετο, ἀνάθεμα. † Ο ταπεινός μητροπολίτης Σηλυβρίας Φιλύ θεος. † Μακαριώτατε ἐπίσκοπε τῆς πρώτης Ἰουστινιανῆς Ἀχρειδῶν καὶ πάσης Βουλγαρίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύ
δεδήλωται, ἢ κληρικὸς ἢ ἄρχων ἢ καὶ δημόσιος, ἡ ὑπείκων αὐτῷ χωρίς λόγου τινὸς καὶ τῆς τυχούσης
ἴπτω, ὡς καὶ ἀπὸ Θεοῦ ἕξει κατάκριμα καὶ παρὰ τῆς
ἡμῶν μετριότητος ἐκκλησιαστικὸν καὶ κανονικὸν
βάρο, ὡς τὰ καλώς δεδογμένα τῇ τοῦ Θεοῦ Ἐκκλη
σία καὶ τὰ ἀφιερωμένα καὶ ἀνατεθειμένα τῷ Θεῷ
δι' αὐτῆς τῆς μονῆς μετόχιά τε καὶ λοιπά κτήματά
τε καὶ πράγματα διασπᾷν καὶ διακοπάζειν πειρώ
μενος. Ἐπὶ τούτῳ γὰρ γεγονὸς καὶ τὸ παρὸν σιγίλλιον τῆς ἡμῶν μετριότητος ανετέθη τῇ δηλωθείσῃ
σεβασμία βασιλικῇ καὶ πατριαρχικῇ μονῇ τῆς πανάγνου καὶ Θεομήτορος καὶ ἐπικεκλημένῃ τοῦ Βροντυχίου εἰς διηνεκῇ τὴν ἀσφάλειαν καὶ βεβαίωσιν, ἐν
μηνὶ Μαΐῳ ἰνδ. δ' τοῦ ςωσδ' ἔτους.
LVI. Aieromonacho Neophyto committuntur metropoles Athenarum et Euripi.
| Η μετριότης ἡμῶν διὰ τοῦ παρόντος γράμματος ἀνατίθησι τῷ εὐλαβεστάτῳ ἐν ἱερομονάχοις ἀγα
πητῷ κατὰ Πνεῦμα υἱῷ τῆς ἡμῶν μετριότητος,
κῦρ Νεοφύτῳ, καταστάντι πρότερον πνευματικῷ
πατρὶ παρ' αὐτῆς καὶ ἀπὸ προτροπῆς καὶ ἐνδόσεως
αὐτῆς ἀναδεξαμένῳ τὸ ἱερὸν τοῦτο τῆς πνευματικῆς
πατρότητος λειτούργημα ἀρτίως, διεξάγειν καὶ δ:ο:-
κεῖν τὰ δίκαια τῆς ἁγιωτάτης μητροπόλεως ᾿Αθηνῶν,
ἔτι τε καὶ τῆς Εὐρίπου, καὶ ἔχειν ἐπ' ἀδείας θείους
καὶ ἱεροὺς ναούς καθιεροῦν ἐν αὐταῖς καὶ ἀναγνώ
στα, προβιβάζειν ἀπροκριματίστως κατὰ τὴν κανο
νικὴν ἀκρίβειαν καὶ παρατήρησιν, πάντα διαπρατι
τόμενον καὶ διενεργούντα μετά πολλῆς συντηρήσεω;
καὶ προσοχῆς, ὥστε μηδέν τι φωραθήναι ἄτοπόν τι
καὶ παρείσπρακτον ἐργασάμενον, ἐπιτηρεῖν τε καὶ G
τοὺς πνευματικούς πατέρας τοὺς ἐν αὐταῖς καὶ
τοὺ; εὑρισκομένους ἱερεῖς καὶ ὑποτιθέναι αὐτοῖ, καὶ
νουθετεῖν τὰ πρὸς οἰκοδομὴν καὶ σύστασιν τῆς σωτηρίας τῶν ψυχῶν αὐτῶν, ὡσαύτως καὶ τὸν ἕτερον
λαὸν τὸν χριστώνυμον τοῦ Κυρίου διδάσκειν καὶ
ἐπιστρέφειν ἀπὸ τῶν ἀτόπων καὶ κακῶν ἔργων ἐπὶ
τὴν ἐπίγνωσιν τοῦ καλοῦ καὶ τῆς ἀρετῆς καὶ τῆς
σεμνής πολιτείας καὶ Χριστιανικῆς ευκοσμίας καὶ
καταστάσεως, ὥστε ἀπέχειν ἀθεμιτογαμία;, τριγαμίας, ἀνηδότητος καὶ τῶν ἄλλων κεκωλυμένων γαμων καὶ πάντων ἁπλῶς τῶν ἄλλων παρανόμων ἔρα
γων των προξενούντων τοῖς ταῦτα ἐργαζομένοις
ψυχικὴν βλάβην τε καὶ ἀπώλειαν. Οφείλει οὖν ὁ
εἰρημένος ιερομόναχος καὶ δικαίῳ τῶν εἰρημένων
ἐκκλησιῶν ποιεῖν πάντα συντετηρημένως καὶ προσ
εκτικώς κατὰ τὴν παρακέλευσιν τῆς ἡμῶν μετριότητος. Ἐπὶ τούτῳ γὰρ ἀπολέλυται αὐτῷ καὶ τὸ παμὲν ἐνταλτηριῶδες γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος,
ἐπὶ τῷ προσεἶναι αὐτῷ δι' ἀσφάλειαν, ὡ; μὴ οὕτω
ποιοῦντι, ὡς αὕτη παρακελεύεται, ἔσται αὐτῷ κατὰ
τᾶσαν ἀνάγκην δοῦναι λόγον εὐθύνης πρὸς τὴν ἡμῶν
μετριότητα. Ταύτην δὲ τὴν ἀνάθεσιν καὶ προτροπὴν
οὕτως δίδωσιν αὐτῷ ἡ μετριότης ἡμῶν, μέχρις ἂν
σὺν Θεῷ χειροτονηθῇ ἀρχιερεὺς ᾿Αθηνῶν· μετά
ταῦτα γὰρ οὐδεμίαν οὐδόλως ἕξει ἄδειαν καὶ ἐξου
σίαν ἐν ταύταις τοιοῦτό τι ποιεῖν, ἀλλ' ἀργός δια
μενεῖ καὶ ἀνενέργητος, υποτασσόμενος καὶ αὐτὸς τῷ
γενησομένῳ ἀρχιερεῖ ᾿Αθηνῶν κατὰ πάντα καὶ
προφάσεως, μένων μέντοι πνευματικὸς κατὰ τὸ ἕνα
ταλμα, ὃ ἔχει παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητας.
LVII. Monasterio S. Petri apud Cafa, Ecclesia Sugdææ.confirmantur jura monasterii patriarchalis,
† Ἐπεὶ εὑρίσκεται ἀνέκαθεν ἐν τῇ περιοχῇ τοῦ
Καφὰ ἐν τῷ Παλαιῷ Λιμένι μονύδριον πατριαρχι
κὶν εἰς ὄνομα τιμώμενον τοῦ τιμίου Πέτρου, ἀφο
οὗ δίδοται ετησίως εἰς τὸ πατριαρχικὸν κελλίον τὸ
σύνηθες κανονικὸν, ἀνέφερε δὲ ἀρτίως εἰς τὴν ἡμῶν
μετριότητα ὁ ὢν ἐν τῷδε τῷ μονυδρίῳ καθηγούμε
νος, ὁ εὐλαβέστατος ἱερομόναχος κῦρ Βαρλαάμ, πο
μίσασθαι γράμμα αὐτῆς ἐπὶ τῷ συντηρεῖσθαι τοῦ το
ἀνέπαφον ἀπὸ τῶν κατὰ καιροὺς ἀρχιερέων Σουγ
δαία;, μήτε τινὸς ἀπαιτήσεως ἐξ αὐτοῦ γενησομένη;
παρ' αὐτῶν, μήτε μὴν οἰασδήτινος συζητήσεως,
ἀλλ' ὡς ἄνωθεν εἰς δεύρο διετηρεῖτο ἐλεύθερον καὶ
ἀνώτερον τῆς ἐντεῦθεν ἐπηρείας ὡς πατριαρχικόν,
οὕτω καὶ εἰς τὸ ἑξῆς διαμένειν ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀνενοχλησίας, ἡ μετριότης ἡμῶν τὴν αὐτοῦ ζήτησιν
προσδεξαμένη, τὸ παρὸν ἀπολύει, δι᾿ οὗ καὶ παρα
κελεύεται ἐν ἁγίῳ Πνεύματι διατηρεῖσθαι τὸ τοιού -
τον πατριαρχικόν μονύδριον τοῦ τιμίου πρεσβυτέρου
ἀνώτερον πάσης ἐπηρείας καὶ συζητήσεως ἀπὸ τῶν
κατὰ καιροὺς ἱερωτάτων μητροπολιτῶν Σουγδαία;
καὶ πάντων τῶν τοῦ κλήρου τῆς κατ' αὐτοὺς ἐκκλη
σίας, τὸν δὲ κατὰ καιροὺς ἀποστελλόμενον μετὰ γραμ
μάτων τῆς ἡμῶν μετριότητος εἰς τὴν διεξαγωγήν
τῶν εἰς τὰ ἐκεῖ μέρη πατριαρχικῶν ἐξαρχικῶν δικαίων
εἰσέρχεσθαι εἰ, τὸ τοιοῦτο μονύδριον καὶ ἀπολαύειν
τῆς συνήθους κυβερνήσεω;, μὴ μέντοι γε καὶ ἀπαι
τεῖν τι χάριν κανονικοῦ ἢ ἐνοχλεῖν αὐτῷ ἔξω τοῦ
πρέποντος, τόν γε μὴν εἰρημένον εὐλαβέστατον κύρ
Βαρλαάμ, καθηγούμενον εὑρισκόμενον ἐν τῷδε τῷ
μονυδρίῳ καὶ τῶν ἐν αὐτῷ μοναχῶν προϊστάμενον
καὶ τὰ εἰς ψυχικὴν αὐτῶν λυσιτέλειαν εἰσηγούμενον,
αὐτὸν πέμπειν καὶ τὸ κανονικὸν εἰς τὸ πα- ρ:αρχικό,
κελλίον καθ' ἕκαστον ἔτος άνυστερήτως. Καὶ εἰς
τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἀπολέλυται αὐτῷ τὸ παι
ρόν γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος.
† Εγράφη τῇ ἕκτῃ τοῦ ᾿Ιουλίου μηνὺς τῆς δ'
Ινδ.
LVIII. Nicephorus Gregoras excommunicatur a Philotheo, metropolita Setybriæ.
† Νικηφόρῳ τῷ Γρηγορᾷ καὶ τοῖς φρονοῦσι καὶ
λέγουσι καὶ ἐπεκδικοῦσι τὰ ἐκείνου περί τε τῶν
ἄλλων θείων δογμάτων, καὶ ἔτι περὶ τῆς παναχράνο
του καὶ Θεομήτορος, ὅτι οὐκ εἰσῆλθε δηλονότι εἰς
τὰ ῾Αγια τῶν ἁγίων, ἐν οἷς ἅπαξ τοῦ ἐνιαυτοῦ μόνος,
ὁ ἀρχιερεὺς εἰσήρχετο, ἀνάθεμα.
† Ο ταπεινός μητροπολίτης Σηλυβρίας Φιλύ
θεος.
LIX. Patriarcha cp scopum Justiniana prima et 10tius Bulgariæ vocul ad synodum œcumenicum,
deliberaturam de unione Ecclesia Orientalis cum
Occidentali.
† Μακαριώτατε ἐπίσκοπε τῆς πρώτης Ιουστινια
νῆς Ἀχρειδῶν καὶ πάσης Βουλγαρίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύ
Part LXPars LX
col. 1411–1412page 208 of 238
PG 152:1411ματι ἀγαπητὲ ἀδελφὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος, εὔχοκαίων ἐκκλησιαστικῶν ὑποθέσεων ἀπολειφθῆναι τὴν μας τῷ Θεῷ ὑγιαίνειν τὴν ἁγιωσύνην σου καὶ σω ἁγιωσύνην σου τῆς τοιαύτης επωφελούς συνελεύ ματικῶς, εἰς σύστασιν καὶ ὠφέλειαν τοῦ ὑπ' αὐτὴν σεως, ὥσπερ ἐπεὶ ἔλθῃς, πόση τιμὴ καὶ δόξα, πότον Χριστωνύμου πληρώματος. Ο περιπόθητος ἐξάδελκέρδος καὶ πόση ὠφέλεια ἔσται καὶ εἰς τὴν ἁγιωσύ φος τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αυτοκράτορος, ὁ την σου καὶ εἰς τοὺς εὑρισκομένους αὐτόθι Χριστια κόντος Σαβοείας, καταλαβὼν εἰς τὴν θεομεγάλυντον νούς; Σπουδασάτω τοίνυν αὕτη ἀφικέσθαι ἐνταῦθα, καὶ θεοφύλακτον Κωνσταντινούπολιν μετά κατέρ πάντα τὰ ἄλλα ἐλάττω θέμενος τῆς τοιαύτης ὑποθέ γων, ἔχων μεθ' ἑαυτοῦ καὶ δυτικὸν ἀρχιερέα, τὸν σεως· γινωσκέτω δὲ ἡ ἁγιωσύνη σου, ὅτι τὴν ὑγια κῦρ Παῦλον, διεκόμισε λόγους τοῦ πάππα πρὸς τὸν καὶ ἀμώμητον πίστιν καὶ τὴν εὐσέβειαν ἡμῶν καὶ κράτιστον καὶ ἁγιόν μου αὐτοκράτορα περὶ τῆς ἐνώ τὰ ὀρθὰ ταύτης δόγματα οὕτω φυλάσσομεν, καὶ οὕ σεως καὶ ὁμονοίας τῶν Ἐκκλησιῶν, τῆς τε ἡμετέ τως ἔχομεν καὶ ἡ Ἐκκλησία καὶ ἡ βασιλεία, ὥσπερ ρας δηλονότι καὶ τῆς τῶν Λατίνων· ὁ οὖν κράτιστος καὶ πρότερον εἴχομεν· καὶ μὴ πιστεύσῃς τισὶ λέω καὶ ἅγιός μου αυτοκράτωρ έδειξε τὰ περὶ τούτου τῇ γουσιν ἴσως περὶ ἡμῶν ἐναντία, ἀλλ᾽ οὕτω διακεί ἡμῶν μετριότητι καὶ τοῖς ἁγιωτάτοις πατριάρχαις, μεθα περὶ τὰ ὀρθὰ καὶ ἀληθῆ περὶ Θεοῦ δόγματα, τῷ τε 'Αλεξανδρείας καὶ τῷ Ἱεροσολύμων, ἔτι δὲ καὶ οὕτως ἐσμὲν καὶ νῦν, ὥσπερ ἦμεν καὶ πρότερον καὶ τῇ ἱερᾷ συνόδῳ τῶν εὐρεθέντων ἐνταῦθα ἱερωκαὶ γὰρ οὕτω συνεφωνήσαμεν μετὰ τῶν μηνυτῶν τάτων ἀρχιερέων, καὶ κοινῇ συνελθόντες καὶ ὁμοφω τοῦ πάππα, ἵνα, ἐὰν φανῇ τὸ ἡμέτερον δόγμα ἐν τῇ νήσαντες ἐψηφισάμεθα, δεῖν γενέσθαι οἰκουμενικὴν συνόδῳ ἀπὸ τῶν θείων Γραφῶν κρεῖττον τῶν Λα:ι σύνοδον κατὰ τὰς προγεγονυίας ἑπτὰ οἰκουμενικὰς των, ἔλθωσιν ἐκεῖνοι μεθ' ἡμῶν καὶ ὁμολογήσωσιν, συνόδους. Οἱ μὲν οὖν δύο ἁγιώτατοι πατριάρχαι, δ ὥσπερ λέγομεν ἡμεῖς. Θαῤῥοῦμεν δὲ τῷ Θεῷ, ὅτι τε Αλεξανδρείας καὶ τῶν Ἱεροσολύμων, ευρίσκονοὕτω γενήσεται τῇ αὐτοῦ βοηθείᾳ καὶ χάριτι. Ακρι ται ἀρτίως ἐνταῦθα, καὶ ἀποστέλλουσιν ἤδη γραφὰς τῶς οὖν πληροφορήθητι, ὅτι οὕτως εἶναι ταῦτα, ὡς πρὸς τοὺς ὑπ' αὐτοὺς ἀρχιερεῖς καὶ τὰς οἰκείας γράφομεν τῇ ἁγιωσύνῃ σου. Γενέσθω οὖν οὕτω, και συνόδους, ἵνα παραγένωνται. Διεμηνυσάμεθα δὲ καὶ θὼς παραδηλοῦμεν αὐτῇ, ἵνα καταλάβῃ ἐνταῦθα ἡ τῷ ἁγιωτάτῳ πατριάρχη Αντιοχείας ἡμεῖς, ἵνα ἁγιωσύνη σου μετὰ τῶν ὑπὸ σὲ ἀρχιερέων πάντων μετὰ τῶν ὑπ' αὐτὸν πάντων ἀρχιερέων καὶ τῆς ἰδίας ἐπεὶ τοιαῦταί εἰσιν ἀναγκαῖαι καὶ ἀπαραίτητοι αἱ συνόδου ἔνι γοῦν ἀναγκαῖον ἀφικέσθαι καὶ τὴν ἁγιων προκείμεναι ἐκκλησιαστικαὶ ὑποθέσεις. Ο πανάγιο σύνην σον μετὰ τῶν ὑπὸ σὲ ἀρχιερέων πάντων, ἐπεὶ θος Κύριος εἴη διαφυλάττων τὴν ἁγιωσύνην σου καθολικὴ καὶ οἰκουμενικὴ ἔσται ἡ σύνοδος· ἐπεὶ γὰρ ἀνωτέραν παντὸς ἀνιαροῦ συναντήματος. ἡ αὐτόθι ἐκκλησία καὶ τὸ ἔθνος αὐτὸ ἐντεῦθεν ὡς ἀπὸ πηγῆς καὶ ῥίζης ἔχει τὴν εὐσέβειαν καὶ τὴν Ἁγιᾶ καὶ ἀμώμητον πίστιν, πρόκειται δὲ ἀρτίως ὁ περὶ εὐσεβείας καὶ πίστεως σκοπός, ἀνάγκη πασά ἐστι, καταλαβεῖν ἐνταῦθα τὴν ἁγιωσύνην σου, ἵνα κοινῇ διασκεψάμενοι, τῇ τοῦ Θεοῦ βοηθείᾳ καὶ χά ριτι, δώμεν λόγον ὑπὲρ τῆς θεοσεβείας ἡμῶν καὶ τῶν ἁπταίστων περὶ Θεοῦ δογμάτων, ερηρεισμένοι ταῖς θείαις Γραφαῖς ταῖς εὐαγγελικαῖς τε καὶ ἀποστολικαῖς καὶ πατρικαῖς παραδόσεσι καὶ διδασκαλίαις· οὐδὲ γὰρ βουλόμεθα και μίαν συλλαβὴν ἢ μίαν κεραίαν παροραθῆναι τῶν κειμένων δογμάτων, ἀλλὰ τῶν εὐαγγελικῶν τε καὶ ἀποστολικῶν καὶ πατρικῶν κανόνων τε καὶ δογμάτων καὶ τῶν ἀρχαίων νομοθεσιῶν κειμένων, οὕτω καὶ ἡμᾶς δοῦναι λόγον ὑπὲρ τῶν προκειμένων ὑποθέσεων. Διὰ τοῦτο καὶ πάσας σου δουλείας ἀφεὶ;, ὅσαι καὶ οἷαί εἰσι, καὶ πάντα τὰ προκείμενα σοι δεύτερα θέμενος τοῦ περὶ εὐσεβείας λόγου, σπούδασον κατὰ πᾶσιν ἀνάγκην καταλαβεῖν ἐνταῦθα μετὰ τῶν ὑπὸ σὲ πάντων ἀρο χιερέων· ἔνθα γάρ ἐστι ὁ περὶ εὐσεβείας καὶ περὶ πίστεως λόγος προηγούμενος, πάντα δεῖ παραβλέπειν τὸν πρὸς ἀλήθειαν βλέποντα. Οφείλεις οὖν καταλαβεῖν ἐντὸς τῆς τεταγμένης διωρίας, ἀρχομένης ἀπὸ τοῦ παρόντος Ιουνίου μηνὸς τῆς ἐνισταμένης Δ' ινδικτιώνος μέχρι καὶ συμπλήρωσιν χρόνων δύο. Ἐὰν δὲ παρελθούσης τῆς τοιαύτης διωρίας οὐκ ἔλθῃ ἡ ἁγιωσύνη σου, ἡμεῖς οὐκέτι μέλλομεν περι μένειν. Καὶ πόση ἡ ζημία ἐστὶ, πόση βλάβη, πόση πρὸς τούτοις ἀτιμία, τοιούτων προκειμένων ἀναγ Ο ἡ † Πράξις συνοδικὴ ἐπὶ τῇ μετασθέσει τοῦ Ναυπάκτου ἐξ ἀρχιεπισκοπῆς τῆς Λευκάδος. † Σκοπεῖν χρὴ καὶ τὸ τῆς ψυχῆς ὄμμα πανταχοῦ περιάγειν τόν γε ἀληθῶς εἰληφότα παρὰ Χριστοῦ τὴν τῶν αὐτοῦ λογικῶν θρεμμάτων ποιμαντικὴν προστασίαν, καὶ μὴν δὴ προύργου τίθεσθαι, ὅπως μηδέν τι τούτων μέρος ὑποσυλῶν ὁ ἐξ ἀρχῆς ἡμῖν βασκαίνων πάρω βάλλῃ τῆς προσηκούσης καὶ σω; τηρίου νομῆς τῇ σπάνει καὶ ἐρημίᾳ τῶν ταῖς διδα σκαλίαις ὥσπερ τισὶ πόαις ἐκτρέφειν αὐτὰ δυναμένων· οὐ μόνον γὰρ ἀπολεῖται τὸ τοῦ Χριστοῦ ποίμνιον τῇ τῆς λογικῆς ἐνδείᾳ τροφῆς, ἀλλὰ καὶ θηρσὶ βορὰ ταυτί γενήσεται, λέγω δὴ ταῖς εὐδοκίμοις καὶ κιβδήλοις διδασκαλίαις τῶν ἔργον ἀεὶ ποιουμένων, τὰ τῆς εὐσεβεία; εἰλικρινή δόγματα παραχαράττειν καὶ τῷ σίτῳ τὸ ζιζάνιον ὑποσπείρειν· ὅθεν οὐδ᾽ ἐπὶ πολὺ χρὴ παρατείνεσθαι τὸ ἀποίμαντον τῶν χηρευουσῶν ἐκε κλησιῶν, μηδ' ἄνευ προέδρου ταύτας διατελεῖν, καὶ μάλισθ' ὅσαις συμβέβηκε μέσον γενών ὡς ἐν σποδιᾷ πῦρ συγκρύπτεσθαι καὶ τὸ φαίνειν κατά μι κρὸν ἀποβάλλειν, μὴ παρόντος τοῦ τὴν ἄναψιν δυ ναμένου ποιεῖν, ὁποῖον δήπου καὶ τὸ νῦν ἡμῖν ἐν λό γοις· ἡ γὰρ ταῖς μεγίσταις ἄνωθεν ἐγκριθεῖσα τῶν μητροπόλεων άγιωτάτη μητρόπολις Ναυπάκτου, ἀρχιερέως γνησίου χηρεύουσα, ψήφῳ συνοδικῇ τὸν ἑαυτῆς ποιμένα καὶ πρόεδρον εἴληφεν, άνδρα συν ετὸν καὶ πολλάκις ὑπὲρ εὐσεβείας διηγωνισμένον τε
PHILOTHEI CP. PATRIARCHIE
ματι ἀγαπητὲ ἀδελφὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος, εὔχο- καίων ἐκκλησιαστικῶν ὑποθέσεων ἀπολειφθῆναι τὴν
μας τῷ Θεῷ ὑγιαίνειν τὴν ἁγιωσύνην σου καὶ σω ἁγιωσύνην σου τῆς τοιαύτης επωφελούς συνελεύ
ματικῶς, εἰς σύστασιν καὶ ὠφέλειαν τοῦ ὑπ' αὐτὴν σεως, ὥσπερ ἐπεὶ ἔλθῃς, πόση τιμὴ καὶ δόξα, πότον
Χριστωνύμου πληρώματος. Ο περιπόθητος ἐξάδελ- κέρδος καὶ πόση ὠφέλεια ἔσται καὶ εἰς τὴν ἁγιωσύ
φος τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αυτοκράτορος, ὁ την σου καὶ εἰς τοὺς εὑρισκομένους αὐτόθι Χριστια
κόντος Σαβοείας, καταλαβὼν εἰς τὴν θεομεγάλυντον νούς; Σπουδασάτω τοίνυν αὕτη ἀφικέσθαι ἐνταῦθα,
καὶ θεοφύλακτον Κωνσταντινούπολιν μετά κατέρ πάντα τὰ ἄλλα ἐλάττω θέμενος τῆς τοιαύτης ὑποθέ
γων, ἔχων μεθ' ἑαυτοῦ καὶ δυτικὸν ἀρχιερέα, τὸν
σεως· γινωσκέτω δὲ ἡ ἁγιωσύνη σου, ὅτι τὴν ὑγια
κῦρ Παῦλον, διεκόμισε λόγους τοῦ πάππα πρὸς τὸν
καὶ ἀμώμητον πίστιν καὶ τὴν εὐσέβειαν ἡμῶν καὶ
κράτιστον καὶ ἁγιόν μου αὐτοκράτορα περὶ τῆς ἐνώ τὰ ὀρθὰ ταύτης δόγματα οὕτω φυλάσσομεν, καὶ οὕ
σεως καὶ ὁμονοίας τῶν Ἐκκλησιῶν, τῆς τε ἡμετέ τως ἔχομεν καὶ ἡ Ἐκκλησία καὶ ἡ βασιλεία, ὥσπερ
ρας δηλονότι καὶ τῆς τῶν Λατίνων· ὁ οὖν κράτιστος καὶ πρότερον εἴχομεν· καὶ μὴ πιστεύσῃς τισὶ λέω
καὶ ἅγιός μου αυτοκράτωρ έδειξε τὰ περὶ τούτου τῇ γουσιν ἴσως περὶ ἡμῶν ἐναντία, ἀλλ᾽ οὕτω διακεί
ἡμῶν μετριότητι καὶ τοῖς ἁγιωτάτοις πατριάρχαις, μεθα περὶ τὰ ὀρθὰ καὶ ἀληθῆ περὶ Θεοῦ δόγματα,
τῷ τε 'Αλεξανδρείας καὶ τῷ Ἱεροσολύμων, ἔτι δὲ καὶ οὕτως ἐσμὲν καὶ νῦν, ὥσπερ ἦμεν καὶ πρότερον·
καὶ τῇ ἱερᾷ συνόδῳ τῶν εὐρεθέντων ἐνταῦθα ἱερω- καὶ γὰρ οὕτω συνεφωνήσαμεν μετὰ τῶν μηνυτῶν
τάτων ἀρχιερέων, καὶ κοινῇ συνελθόντες καὶ ὁμοφω τοῦ πάππα, ἵνα, ἐὰν φανῇ τὸ ἡμέτερον δόγμα ἐν τῇ
νήσαντες ἐψηφισάμεθα, δεῖν γενέσθαι οἰκουμενικὴν συνόδῳ ἀπὸ τῶν θείων Γραφῶν κρεῖττον τῶν Λα:ισύνοδον κατὰ τὰς προγεγονυίας ἑπτὰ οἰκουμενικὰς των, ἔλθωσιν ἐκεῖνοι μεθ' ἡμῶν καὶ ὁμολογήσωσιν,
συνόδους. Οἱ μὲν οὖν δύο ἁγιώτατοι πατριάρχαι, δ ὥσπερ λέγομεν ἡμεῖς. Θαῤῥοῦμεν δὲ τῷ Θεῷ, ὅτι
τε Αλεξανδρείας καὶ τῶν Ἱεροσολύμων, ευρίσκον- οὕτω γενήσεται τῇ αὐτοῦ βοηθείᾳ καὶ χάριτι. Ακρι
ται ἀρτίως ἐνταῦθα, καὶ ἀποστέλλουσιν ἤδη γραφὰς τῶς οὖν πληροφορήθητι, ὅτι οὕτως εἶναι ταῦτα, ὡς
πρὸς τοὺς ὑπ' αὐτοὺς ἀρχιερεῖς καὶ τὰς οἰκείας γράφομεν τῇ ἁγιωσύνῃ σου. Γενέσθω οὖν οὕτω, και
συνόδους, ἵνα παραγένωνται. Διεμηνυσάμεθα δὲ καὶ θὼς παραδηλοῦμεν αὐτῇ, ἵνα καταλάβῃ ἐνταῦθα ἡ
τῷ ἁγιωτάτῳ πατριάρχη Αντιοχείας ἡμεῖς, ἵνα ἁγιωσύνη σου μετὰ τῶν ὑπὸ σὲ ἀρχιερέων πάντων·
μετὰ τῶν ὑπ' αὐτὸν πάντων ἀρχιερέων καὶ τῆς ἰδίας ἐπεὶ τοιαῦταί εἰσιν ἀναγκαῖαι καὶ ἀπαραίτητοι αἱ
συνόδου ἔνι γοῦν ἀναγκαῖον ἀφικέσθαι καὶ τὴν ἁγιων προκείμεναι ἐκκλησιαστικαὶ ὑποθέσεις. Ο πανάγιο
σύνην σον μετὰ τῶν ὑπὸ σὲ ἀρχιερέων πάντων, ἐπεὶ θος Κύριος εἴη διαφυλάττων τὴν ἁγιωσύνην σου
καθολικὴ καὶ οἰκουμενικὴ ἔσται ἡ σύνοδος· ἐπεὶ γὰρ ἀνωτέραν παντὸς ἀνιαροῦ συναντήματος.
ἡ αὐτόθι ἐκκλησία καὶ τὸ ἔθνος αὐτὸ ἐντεῦθεν ὡς
ἀπὸ πηγῆς καὶ ῥίζης ἔχει τὴν εὐσέβειαν καὶ τὴν
Ἁγιᾶ καὶ ἀμώμητον πίστιν, πρόκειται δὲ ἀρτίως ὁ
περὶ εὐσεβείας καὶ πίστεως σκοπός, ἀνάγκη πασά
ἐστι, καταλαβεῖν ἐνταῦθα τὴν ἁγιωσύνην σου, ἵνα
κοινῇ διασκεψάμενοι, τῇ τοῦ Θεοῦ βοηθείᾳ καὶ χά
ριτι, δώμεν λόγον ὑπὲρ τῆς θεοσεβείας ἡμῶν καὶ
τῶν ἁπταίστων περὶ Θεοῦ δογμάτων, ερηρεισμένοι
ταῖς θείαις Γραφαῖς ταῖς εὐαγγελικαῖς τε καὶ ἀποστολικαῖς καὶ πατρικαῖς παραδόσεσι καὶ διδασκαλίαις· οὐδὲ γὰρ βουλόμεθα και μίαν συλλαβὴν ἢ
μίαν κεραίαν παροραθῆναι τῶν κειμένων δογμάτων,
ἀλλὰ τῶν εὐαγγελικῶν τε καὶ ἀποστολικῶν καὶ πα
τρικῶν κανόνων τε καὶ δογμάτων καὶ τῶν ἀρχαίων
νομοθεσιῶν κειμένων, οὕτω καὶ ἡμᾶς δοῦναι λόγον
ὑπὲρ τῶν προκειμένων ὑποθέσεων. Διὰ τοῦτο καὶ
πάσας σου δουλείας ἀφεὶ;, ὅσαι καὶ οἷαί εἰσι, καὶ
πάντα τὰ προκείμενα σοι δεύτερα θέμενος τοῦ περὶ
εὐσεβείας λόγου, σπούδασον κατὰ πᾶσιν ἀνάγκην
καταλαβεῖν ἐνταῦθα μετὰ τῶν ὑπὸ σὲ πάντων ἀρο
χιερέων· ἔνθα γάρ ἐστι ὁ περὶ εὐσεβείας καὶ περὶ
πίστεως λόγος προηγούμενος, πάντα δεῖ παραβλέπειν τὸν πρὸς ἀλήθειαν βλέποντα. Οφείλεις οὖν
καταλαβεῖν ἐντὸς τῆς τεταγμένης διωρίας, ἀρχομένης ἀπὸ τοῦ παρόντος Ιουνίου μηνὸς τῆς ἐνισταμένης Δ' ινδικτιώνος μέχρι καὶ συμπλήρωσιν χρόνων
δύο. Ἐὰν δὲ παρελθούσης τῆς τοιαύτης διωρίας οὐκ
ἔλθῃ ἡ ἁγιωσύνη σου, ἡμεῖς οὐκέτι μέλλομεν περιμένειν. Καὶ πόση ἡ ζημία ἐστὶ, πόση βλάβη, πόση
πρὸς τούτοις ἀτιμία, τοιούτων προκειμένων ἀναγΟ
ἡ
LX. Archiepiscopus Leucadis transfertur in metropo
lim Naupacti.
† Πράξις συνοδικὴ ἐπὶ τῇ μετασθέσει τοῦ Ναυπά
κτου ἐξ ἀρχιεπισκοπῆς τῆς Λευκάδος.
† Σκοπεῖν χρὴ καὶ τὸ τῆς ψυχῆς ὄμμα πανταχοῦ
περιάγειν τόν γε ἀληθῶς εἰληφότα παρὰ Χριστοῦ
τὴν τῶν αὐτοῦ λογικῶν θρεμμάτων ποιμαντικὴν
προστασίαν, καὶ μὴν δὴ προύργου τίθεσθαι, ὅπως
μηδέν τι τούτων μέρος ὑποσυλῶν ὁ ἐξ ἀρχῆς ἡμῖν
βασκαίνων πάρω βάλλῃ τῆς προσηκούσης καὶ σω;
τηρίου νομῆς τῇ σπάνει καὶ ἐρημίᾳ τῶν ταῖς διδασκαλίαις ὥσπερ τισὶ πόαις ἐκτρέφειν αὐτὰ δυναμέ
νων· οὐ μόνον γὰρ ἀπολεῖται τὸ τοῦ Χριστοῦ ποίμνιον
τῇ τῆς λογικῆς ἐνδείᾳ τροφῆς, ἀλλὰ καὶ θηρσὶ βορὰ
ταυτί γενήσεται, λέγω δὴ ταῖς εὐδοκίμοις καὶ κιβδή
λοις διδασκαλίαις τῶν ἔργον ἀεὶ ποιουμένων, τὰ τῆς
εὐσεβεία; εἰλικρινή δόγματα παραχαράττειν καὶ τῷ
σίτῳ τὸ ζιζάνιον ὑποσπείρειν· ὅθεν οὐδ᾽ ἐπὶ πολὺ χρὴ
παρατείνεσθαι τὸ ἀποίμαντον τῶν χηρευουσῶν ἐκε
κλησιῶν, μηδ' ἄνευ προέδρου ταύτας διατελεῖν, καὶ
μάλισθ' ὅσαις συμβέβηκε μέσον γενών
ὡς ἐν
σποδιᾷ πῦρ συγκρύπτεσθαι καὶ τὸ φαίνειν κατά μι
κρὸν ἀποβάλλειν, μὴ παρόντος τοῦ τὴν ἄναψιν δυ
ναμένου ποιεῖν, ὁποῖον δήπου καὶ τὸ νῦν ἡμῖν ἐν λό
γοις· ἡ γὰρ ταῖς μεγίσταις ἄνωθεν ἐγκριθεῖσα τῶν
μητροπόλεων άγιωτάτη μητρόπολις Ναυπάκτου,
ἀρχιερέως γνησίου χηρεύουσα, ψήφῳ συνοδικῇ τὸν
ἑαυτῆς ποιμένα καὶ πρόεδρον εἴληφεν, άνδρα συνετὸν καὶ πολλάκις ὑπὲρ εὐσεβείας διηγωνισμένον τε
Part LXI, LXIIPars LXI, LXII
col. 1413–1414page 209 of 238
PG 152:1413σεως, τοῦ Βιζύης, ὄντος διὰ γνώμης καὶ τοῦ Αἴνου, ἐλαλήθη περὶ τοῦ Χριστιανουπόλεως, ὅτι τε τὸν μου ναχὸν Ἡσαΐαν τὸν ἀπὸ τῆς μονῆς τοῦ τιμίου Προ δρόμου συνοδικῶς ἐπισχεθέντα, με προβιβασθῆναι εἰς ἱερωσύνην διὰ τὸ δοῦναι καὶ αὐτὸν τῷ γόητι ἑνέ χυρον ἐπὶ τὸ εὑρεῖν τὰ ὑπέρπυρα, ἅπερ ἀπώλεσεν ὁ μοναχὸς Ιλαρίων, λαβὼν ἐκεῖνον ἀπὸ τῆς τοιαύτης μονῆς, καὶ ταῦτα τὴν ὑπόθεσιν εἰδὼς καὶ διαμηνυθεὶς παρὰ τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, διά τε τῶν ἱερωτάτων άρ χιερέων, τοῦ τε Ἐφέσου καὶ τοῦ ᾿Αδριανουπόλεως, μὴ λαβεῖν αὐτήν· ὁ δὲ λαβὼν καὶ εἰς τὴν ἑαυτοῦ ἐκκλησίαν ἀπελθὼν ἐχειροτόνησε τοῦτον διάκονον, καὶ ὅτι τούτου γενομένου καὶ τοῦ ῥηθέντος Ησαίου ἐλ θόντος ἐνταῦθα καὶ καθαιρεθέντος ψήφῳ συνοδικῇ, ἐπισχεθεὶς καὶ ὁ Χριστιανουπόλεως καὶ διαμηνυθείς, ἐλθεῖν ἐνταῦθα απολογησόμενος συνοδικῶς, ὅτου χάσ ριν πεποίηκε ταῦτα· ὁ δὲ οὐκ ἦλθε, προβαλλόμενος ἔνδειαν καὶ τὸ μὴ δύνασθαι δι' αὐτὴν ἐνταῦθα παρα γενέσθαι, καὶ εἰ δεῖ συγχωρηθῆναι αὐτὸν ἐνεργεῖν τὰ τῆς ἀρχιερωσύνης, μέχρις ἂν ἐνταῦθα παραγένηται. Πρὸς ταῦτα ἀπεφήναντο οἱ ἱερώτατοι ἀρχιερεῖς, ἐπιβεβαιώσαντος ταῦτα ὕστερον καὶ τοῦ παναγιωτ τάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, ὅτι τὰ μὲν ἐγκλήματα ταῦτα καθαίρεσιν ἀπαιτεῖ τοῦ Χριστιανουπόλεως, τοιαῦτα πεποιηκότος· διὰ δὲ συγκατάβασιν καὶ ὅτι ἀπὼν οὐδεὶς καταδικάζεται, Έστω συγκεχωρημένος διενεργεῖν ἀκωλύτως τὰ τῆς ἀρχιερωσύνης, ἕως ἂν ἐνταῦθα παραγένηται. Ετά χθη δὲ καὶ τοῦτο, ὅτι, εἰ μὲν ἐντὸς τοῦ ἐλευσομένου Μαΐου μηνός βάθος, γεγονότων πρὸς ἐκεῖνον τριῶν μη νυμάτων, πρώτου μὲν ἀπὸ τῶν ἐνταῦθα διὰ τιμίας γραφῆς τοῦ παναγιωτάτου δεσπότου ἡμῶν, τοῦ οἰ κουμενικοῦ πατριάρχου, δευτέρου δὲ καὶ τρίτου διὰ τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων, τοῦ τε Μονεμβασίας και τοῦ Λακεδαιμονίας, εὑρισκομένων ἐκεῖσε, τότε ἀπο λογήσεται συνοδικῶς, καὶ γενήσεται τὸ τῇ θείᾳ καὶ ἱερᾷ συνόδῳ δόξαν κανονικῶς· εἰ δὲ τῶν μηνυμάτων γεγονότων, ὡς εἴρηται, καὶ τῆς τεταγμένης διωρίας παρελθούσης οὐκ ἔλθοι, τότε ἵνα καὶ ἀπὼν καθαιρῆς ται. Διὰ ταῦτα ἐγγέγραπται ταῦτα τῷ παρόντι κώδι κίῳ σημειώσεως χάριν, μηνὶ Νοεμβρίῳ ίνδ. καὶ παθόντα, ὡς ἔδειξεν ἡ ἡμῖν ὑπὲρ αὐτοῦ πεμφθεῖ- Εφέσου, τοῦ Κυζίκου, τοῦ Χαλκηδόνος, τοῦ Βρύ τα κοινῇ παρὰ τῶν ἐκεῖσε τοπαρχῶν, ἔτι δὲ καὶ τῶν ἄλλων πάντων ἐκκρίτων τε καὶ λογάδων καὶ τῶν τοῦ κλήρου ἔγγραφος μαρτυρία, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ τὴν χειροτονίαν πρότερον τῆς ἁγιωτάτης ἀρχιεπισκοπῆς Λευκάδος ἀνῃρημένον, ἀποδιωχθέντα δ' ἐκεῖθεν παρὰ τῶν Ἰταλῶν, ὃς δὴ παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος, ψήφῳ συνοδικῇ, ὡς δεδήλωται, τῆς περὶ αὐτὴν ὁμηγύρεως τῶν ἱερωτάτων μητροπολιτῶν, τοῦ Καισαρείας, τοῦ Ἐφέσου, τοῦ Ηρακλείας, τοῦ Κυζίκου, τοῦ Χαλκηδόνος, τοῦ Αδριανουπόλεως, τοῦ Ποντοηρακλείας, τοῦ Βρύσεως, του Αίνου, τοῦ Βιζύης, τοῦ Σηλυβρίας καὶ τοῦ Γάνου, σεπτῷ τε κελεύσματι καὶ εὐδοκίᾳ τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αυτοκράτορος, ἐφ᾽ ᾧ τὰ τῆς Ἐκκλησίας καλῶς ἵδρυται καὶ ἐστήρικται, ἀποκατέστη τῇ τοῦ Χριστοῦ χάριτι ἐπὶ τὴν ἁγιωτάτην μητρόπολιν Ναυπάκτου. Ενθεν τοι καὶ ἀπολύουσα ἡ μετριότης ἡμῶν τὴν παροῦσαν συνοδικήν πρᾶξιν πρὸς τόνδε τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην Ναυπάκτου, ὑπέρτιμον και Εξαρχον πάσης Αιτωλίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸν ἀδελφὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργόν, κῦρ Ματθαῖον, δίδωσιν αὐτῷ τὴν ἀνήκουσαν τῇδε τῇ κατ' αὐτὸν ἐκκλησίᾳ πᾶσαν τὴν ἀρχιερατικήν διεξαγωγήν, ὡς γνησίῳ ταύτης ἀρχιερεῖ, ὃς δὴ πρὸς τῷ λαχεῖν τὴν ἐπωνυμίαν τῆς τοιαύτης αγιωτάτης μητροπόλεως Ναυπάκτου ἕξει καὶ τὴν ἐπὶ τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου ταύτης ἐγκαθίδρυσιν. Νῦν μέντοι γε ὀφείλει ἔχειν τὴν ἑαυ τοῦ καθέδραν ἐπὶ τῆς ὑπ' αὐτὸν ἁγιωτάτης ἐπισκοπῆς τῆς ἐν τῇ ᾿Ακαρνανία Αρτης, ἔχειν τε καὶ τὰς ὑπ' αὐτὸν ἑτέρα; ἐπισκοπάς, ἄνευ τῶν δύο ἐπισκόπων αὐτοῦ, τῆς τε Δρυνουπόλεως καὶ τῆς Βελᾶς, καὶ κατὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴν τάξιν καὶ ὑποτύπωσιν τῆς ἀνηκούσης αὐτῷ τιμῆς ἔν τε καθέδραις, στάσεσί τα καὶ συνελεύσεσιν, ἀναγνωστών σφραγίδας ποιεῖν, ὑποδιακόνους τε καὶ διακόνους προβιβάζειν καὶ πρε σβυτέρους χειροτονεῖν καὶ ἐπισκόπους εἰς τὰς ὑπ' αὐτὸν ἐκκλησίας ἐγκαθιστᾷν, ἐφειμένον καὶ τοῦτο πράττεσθαι, ἐπιλαβέσθαι δὲ καὶ πάντων τῶν ὅθεν δήποτε διαφερόντων δικαίων τῇ κατ' αὐτὸν ἁγιωτάτῃ μητροπόλει, ὅθεν ὀφείλουσιν οἵ τε ἐν αὐτῇ κληρικοὶ καὶ ἱερωμένοι, μονάζοντές τε καὶ λαϊκοί, ὑποκεῖσθαι τούτῳ καὶ πειθαρχεῖν, ὅσα γνησίῳ αὐτῶν ἀρο χιερεῖ καὶ ποιμένι, μεσίτη τε καὶ διαλλακτῇ τὰ πρὸς Θεὸν, κ. τ. λ. Ἐπιδέδοται ἡ παρούσα συνοδική πρᾶξις τῷδε τῷ διαληφθέντι ἱερωτάτῳ μητροπολίτῃ Ναυπάκτου, ὑπερτίμῳ καὶ ἀγαπητῷ ἀδελφῷ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργῷ, δι' ἀσφάλειαν, † Ενταλμα ἐξαρχικὸν τῷ Γοτθίας, γεγονὸς ἐπὶ τῇ απολυθείσα κατὰ μῆνα Ἰούλιον τῆς ἑνισταμένης ἰνδ. τοῦ δωοε ἔτους, ἥτις καὶ ὑπεσημάνθη τῇ αὐτο χείρῳ ὑπογραφῇ τῆς ἡμῶν μετριότητος. † Μηνὶ Νοεμβρίῳ, θ', ἡμέρᾳ τρίτῃ, ίνδ. ς', προ καθημένου τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, ἐν τοῖς κελλίοις τῆς μεγά της ἁγιωσύνης αὐτοῦ τοῖς ἐν τοῖς δεξιοῖς κατηχουμενείοις, συνεδριαζόντων αὐτῷ καὶ τῶν ἱερωτάτων αρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, τοῦ Καισαρείας, του τῆς Χερσώνος ἐκκλησίᾳ. + Η μετριότης ἡμῶν διὰ τοῦ παρόντος αὐτῆς γράμ ματος ἀνατίθησι τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Γοτθίας καὶ ὑπερτίμῳ, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητῷ ἀδελφῶ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργῷ, τὴν ἐξαρτ χίαν καὶ διοίκησιν τῆς ἐν Χερσῶν ἁγίας του Θεοῦ ἐκκλησίας, ὅστις καὶ ὀφείλει ἐπιβλέπειν καὶ ἐπιτηρεῖν ταύτην καὶ τοὺς ἐν αὐτῇ εὑρισκομένους ιερωμένους και μονάζοντας καὶ τὸν λοιπὸν τοῦ Κυ ρίου Χριστώνυμον λαὸν καὶ παραινεῖν καὶ εἰσηγεῖσθαι, κ. τ. λ. Απελύθη τῇ δ'.
σεως, τοῦ Βιζύης, ὄντος διὰ γνώμης καὶ τοῦ Αἴνου,
ἐλαλήθη περὶ τοῦ Χριστιανουπόλεως, ὅτι τε τὸν μου
ναχὸν Ἡσαΐαν τὸν ἀπὸ τῆς μονῆς τοῦ τιμίου Προ
δρόμου συνοδικῶς ἐπισχεθέντα, με προβιβασθῆναι
εἰς ἱερωσύνην διὰ τὸ δοῦναι καὶ αὐτὸν τῷ γόητι ἑνέχυρον ἐπὶ τὸ εὑρεῖν τὰ ὑπέρπυρα, ἅπερ ἀπώλεσεν ὁ
μοναχὸς Ιλαρίων, λαβὼν ἐκεῖνον ἀπὸ τῆς τοιαύτης
μονῆς, καὶ ταῦτα τὴν ὑπόθεσιν εἰδὼς καὶ διαμηνυ
θεὶς παρὰ τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ
οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, διά τε τῶν ἱερωτάτων άρχιερέων, τοῦ τε Ἐφέσου καὶ τοῦ ᾿Αδριανουπόλεως,
μὴ λαβεῖν αὐτήν· ὁ δὲ λαβὼν καὶ εἰς τὴν ἑαυτοῦ
ἐκκλησίαν ἀπελθὼν ἐχειροτόνησε τοῦτον διάκονον, καὶ
ὅτι τούτου γενομένου καὶ τοῦ ῥηθέντος Ησαίου ἐλθόντος ἐνταῦθα καὶ καθαιρεθέντος ψήφῳ συνοδικῇ,
ἐπισχεθεὶς καὶ ὁ Χριστιανουπόλεως καὶ διαμηνυθείς,
ἐλθεῖν ἐνταῦθα απολογησόμενος συνοδικῶς, ὅτου χάσ
ριν πεποίηκε ταῦτα· ὁ δὲ οὐκ ἦλθε, προβαλλόμενος
ἔνδειαν καὶ τὸ μὴ δύνασθαι δι' αὐτὴν ἐνταῦθα παραγενέσθαι, καὶ εἰ δεῖ συγχωρηθῆναι αὐτὸν ἐνεργεῖν
τὰ τῆς ἀρχιερωσύνης, μέχρις ἂν ἐνταῦθα παραγένηται. Πρὸς ταῦτα ἀπεφήναντο οἱ ἱερώτατοι ἀρχιερεῖς,
ἐπιβεβαιώσαντος ταῦτα ὕστερον καὶ τοῦ παναγιωτ
τάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου,
ὅτι τὰ μὲν ἐγκλήματα ταῦτα καθαίρεσιν ἀπαιτεῖ τοῦ
Χριστιανουπόλεως, τοιαῦτα πεποιηκότος· διὰ δὲ
συγκατάβασιν καὶ ὅτι ἀπὼν οὐδεὶς καταδικάζεται,
Έστω συγκεχωρημένος διενεργεῖν ἀκωλύτως τὰ τῆς
ἀρχιερωσύνης, ἕως ἂν ἐνταῦθα παραγένηται. Ετάχθη δὲ καὶ τοῦτο, ὅτι, εἰ μὲν ἐντὸς τοῦ ἐλευσομένου
Μαΐου μηνός βάθος, γεγονότων πρὸς ἐκεῖνον τριῶν μηνυμάτων, πρώτου μὲν ἀπὸ τῶν ἐνταῦθα διὰ τιμίας
γραφῆς τοῦ παναγιωτάτου δεσπότου ἡμῶν, τοῦ οἰ
κουμενικοῦ πατριάρχου, δευτέρου δὲ καὶ τρίτου διὰ
τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων, τοῦ τε Μονεμβασίας και
τοῦ Λακεδαιμονίας, εὑρισκομένων ἐκεῖσε, τότε ἀπολογήσεται συνοδικῶς, καὶ γενήσεται τὸ τῇ θείᾳ καὶ
ἱερᾷ συνόδῳ δόξαν κανονικῶς· εἰ δὲ τῶν μηνυμάτων
γεγονότων, ὡς εἴρηται, καὶ τῆς τεταγμένης διωρίας
παρελθούσης οὐκ ἔλθοι, τότε ἵνα καὶ ἀπὼν καθαιρῆς
ται. Διὰ ταῦτα ἐγγέγραπται ταῦτα τῷ παρόντι κώδι
κίῳ σημειώσεως χάριν, μηνὶ Νοεμβρίῳ ίνδ.
καὶ παθόντα, ὡς ἔδειξεν ἡ ἡμῖν ὑπὲρ αὐτοῦ πεμφθεῖ- Εφέσου, τοῦ Κυζίκου, τοῦ Χαλκηδόνος, τοῦ Βρύ
τα κοινῇ παρὰ τῶν ἐκεῖσε τοπαρχῶν, ἔτι δὲ καὶ τῶν
ἄλλων πάντων ἐκκρίτων τε καὶ λογάδων καὶ τῶν τοῦ
κλήρου ἔγγραφος μαρτυρία, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ τὴν
χειροτονίαν πρότερον τῆς ἁγιωτάτης ἀρχιεπισκοπῆς
Λευκάδος ἀνῃρημένον, ἀποδιωχθέντα δ' ἐκεῖθεν παρὰ
τῶν Ἰταλῶν, ὃς δὴ παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος,
ψήφῳ συνοδικῇ, ὡς δεδήλωται, τῆς περὶ αὐτὴν ὁμηγύρεως τῶν ἱερωτάτων μητροπολιτῶν, τοῦ Καισα
ρείας, τοῦ Ἐφέσου, τοῦ Ηρακλείας, τοῦ Κυζίκου,
τοῦ Χαλκηδόνος, τοῦ Αδριανουπόλεως, τοῦ Ποντοηρακλείας, τοῦ Βρύσεως, του Αίνου, τοῦ Βιζύης, τοῦ
Σηλυβρίας καὶ τοῦ Γάνου, σεπτῷ τε κελεύσματι καὶ
εὐδοκίᾳ τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αυτοκράτορος,
ἐφ᾽ ᾧ τὰ τῆς Ἐκκλησίας καλῶς ἵδρυται καὶ ἐστήρικται, ἀποκατέστη τῇ τοῦ Χριστοῦ χάριτι ἐπὶ τὴν
ἁγιωτάτην μητρόπολιν Ναυπάκτου. Ενθεν τοι καὶ
ἀπολύουσα ἡ μετριότης ἡμῶν τὴν παροῦσαν συνοδι
κὴν πρᾶξιν πρὸς τόνδε τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην
Ναυπάκτου, ὑπέρτιμον και Εξαρχον πάσης Αιτωλίας,
ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸν ἀδελφὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργόν, κῦρ Ματθαῖον, δίδωσιν
αὐτῷ τὴν ἀνήκουσαν τῇδε τῇ κατ' αὐτὸν ἐκκλησίᾳ
πᾶσαν τὴν ἀρχιερατικήν διεξαγωγήν, ὡς γνησίῳ
ταύτης ἀρχιερεῖ, ὃς δὴ πρὸς τῷ λαχεῖν τὴν ἐπωνυ
μίαν τῆς τοιαύτης αγιωτάτης μητροπόλεως Ναυπά
κτου ἕξει καὶ τὴν ἐπὶ τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου ταύτης
ἐγκαθίδρυσιν. Νῦν μέντοι γε ὀφείλει ἔχειν τὴν ἑαυ
τοῦ καθέδραν ἐπὶ τῆς ὑπ' αὐτὸν ἁγιωτάτης ἐπισκο
πῆς τῆς ἐν τῇ ᾿Ακαρνανία Αρτης, ἔχειν τε καὶ τὰς
ὑπ' αὐτὸν ἑτέρα; ἐπισκοπάς, ἄνευ τῶν δύο ἐπισκο
πῶν αὐτοῦ, τῆς τε Δρυνουπόλεως καὶ τῆς Βελᾶς, καὶ
κατὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴν τάξιν καὶ ὑποτύπωσιν τῆς
ἀνηκούσης αὐτῷ τιμῆς ἔν τε καθέδραις, στάσεσί τα
καὶ συνελεύσεσιν, ἀναγνωστών σφραγίδας ποιεῖν,
ὑποδιακόνους τε καὶ διακόνους προβιβάζειν καὶ πρεσβυτέρους χειροτονεῖν καὶ ἐπισκόπους εἰς τὰς ὑπ'
αὐτὸν ἐκκλησίας ἐγκαθιστᾷν, ἐφειμένον καὶ τοῦτο
πράττεσθαι, ἐπιλαβέσθαι δὲ καὶ πάντων τῶν ὅθεν
δήποτε διαφερόντων δικαίων τῇ κατ' αὐτὸν ἁγιωτάτῃ
μητροπόλει, ὅθεν ὀφείλουσιν οἵ τε ἐν αὐτῇ κληρικοὶ
καὶ ἱερωμένοι, μονάζοντές τε καὶ λαϊκοί, ὑποκεῖσθαι τούτῳ καὶ πειθαρχεῖν, ὅσα γνησίῳ αὐτῶν ἀρο
χιερεῖ καὶ ποιμένι, μεσίτη τε καὶ διαλλακτῇ τὰ
πρὸς Θεὸν, κ. τ. λ. Ἐπιδέδοται ἡ παρούσα συνοδική LXII. Metropolita Gotthiæ committitur Ecclesia
πρᾶξις τῷδε τῷ διαληφθέντι ἱερωτάτῳ μητροπολίτῃ
Ναυπάκτου, ὑπερτίμῳ καὶ ἀγαπητῷ ἀδελφῷ τῆς
Chersonis.
ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργῷ, δι' ἀσφάλειαν, † Ενταλμα ἐξαρχικὸν τῷ Γοτθίας, γεγονὸς ἐπὶ τῇ
απολυθείσα κατὰ μῆνα Ἰούλιον τῆς ἑνισταμένης
ἰνδ. τοῦ δωοε ἔτους, ἥτις καὶ ὑπεσημάνθη τῇ αὐτο
χείρῳ ὑπογραφῇ τῆς ἡμῶν μετριότητος.
LXI. Christianapoleos præsul in jus vocatur.
† Μηνὶ Νοεμβρίῳ, θ', ἡμέρᾳ τρίτῃ, ίνδ. ς', προκαθημένου τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ
οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, ἐν τοῖς κελλίοις τῆς μεγάτης ἁγιωσύνης αὐτοῦ τοῖς ἐν τοῖς δεξιοῖς κατηχουμενείοις, συνεδριαζόντων αὐτῷ καὶ τῶν ἱερωτάτων
αρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, τοῦ Καισαρείας, του
τῆς Χερσώνος ἐκκλησίᾳ.
+ Η μετριότης ἡμῶν διὰ τοῦ παρόντος αὐτῆς γράμ
ματος ἀνατίθησι τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Γοτθίας
καὶ ὑπερτίμῳ, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητῷ ἀδελφῶ
τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργῷ, τὴν ἐξαρτ
χίαν καὶ διοίκησιν τῆς ἐν Χερσῶν ἁγίας του
Θεοῦ ἐκκλησίας, ὅστις καὶ ὀφείλει ἐπιβλέπειν καὶ
ἐπιτηρεῖν ταύτην καὶ τοὺς ἐν αὐτῇ εὑρισκομένους
ιερωμένους και μονάζοντας καὶ τὸν λοιπὸν τοῦ Κυ
ρίου Χριστώνυμον λαὸν καὶ παραινεῖν καὶ εἰσηγεί
σθαι, κ. τ. λ. Απελύθη τῇ δ'.
Part LXII - LXIVPars LXII - LXIV
col. 1415–1416page 210 of 238
PG 152:1415† Εἶχε καὶ διὰ τῆς τιμίας πατριαρχικής χειἱερὰ σύνοδος, ὅτι οὐδὲ τοῦτο ἔχομεν ἄδειαν ποιῆσαι ρὸς τό· Μηνὶ Οκτωβρίῳ ίνδ. ζ'. † Μηνὶ Νοεμβρίῳ ίνδ' ς', διεκομίσθησαν λόγοι τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ βασιλέως πρὸς τὸν παναγιώτατον δεσπότην ἡμῶν, τὸν οἰκουμενικὸν πατριάρχην, διὰ τοῦ περιποθήτου θείου τῆς κραταιᾶς καὶ ἁγίας βασιλείας αὐτοῦ, τοῦ τιμιωτάτου ἐν μοναχοῖ; κῦρ Μακαρίου Γλαβά του Ταρχανειώτου, εἰπόντος, ὅτι ὁ βασιλεὺς ὁ ἅγιος βού λεται καταστῆσαι στρατιώτας ἐν τοῖς χωρίοις ἔξω τῆς Κωνσταντινουπόλεως μέχρι της Σηλυβρίας, οι; καὶ βούλεται δοῦναι τὰ ἐν αὐτοῖς χωράφια καὶ τὴν γῆν πᾶσαν τὴν ἐν αὐτοῖς· ἐπεὶ δὲ ἔχει καὶ ἡ μεγάλη Εκκλησία δύο χωρία, τὸ τοῦ Οἰκονομείου καὶ τὸ τοῦ Πασπαρά, μηνύει τῇ μεγάλῃ ἁγιωσύνῃ σου, ἵνα ἀπο λυθῶσι ταῦτα παρ' αὐτῆς, ὡς ἂν παραλαβὼν ὁ βασι λεὺς ὁ ἅγιος ταῦτα ποιήσῃ ἐπ' αὐτοῖς, ὅπερ βούλεται, κατέχειν γὰρ μέλλει ταῦτα μέχρι χρόνου ἑνες, καὶ εἰ μὲν ποιήσει, ὅπερ βούλεται, καθέξει ταῦτα καὶ εἰσέτι καὶ δώσει τῇ Ἐκκλησία ἑτέραν πρόσοδον, ἴσην τοῖς κτήμασι τούτοις, εἰ δὲ οὐ ποιήσει, ὅπερ βούλεται, ἀντιστραφήσονται ταῦτα πρὸς αὐτήν. Πρὸς ταῦτα ὁ παναγιώτατος δεσπότης ἡμῶν, ὁ οἰκουμενι και πατριάρχης, ἀπεκρίνατο, ὡς Ἐγὼ οὐκ ἔχω ἄδειαν ἐκδοῦναί τινί τι τῶν τῆς Ἐκκλησίας κτημά. των, φύλαξ γάρ είμι τούτων κατὰ τὴν τῶν ἱερῶν κανόνων διαταγήν, καὶ τῶν μὲν προσόδων αὐτῶν είμι κύριος κατὰ πάντα καὶ ἐξουσιαστής, ὥστε ποιεῖν ἐπ' αὐτοῖς πᾶν, ὅπερ βούλομαι, τῶν δὲ ὑπο κειμένων αὐτῶν καὶ τῶν κτημάτων οὐχὶ, ἀλλὰ φύλαξ μᾶ λόν εἰμι· διὰ τοῦτο καὶ οὐ ποιήσω τοῦτό ποτε. Προτροπῇ δὲ τῆς μεγάλης ἁγιωσύνης αὐτοῦ συνήχθησαν οἱ ἱερώτατοι ἀρχιερεῖς καὶ ὑπέρτιμοι ἐν τῇ σεβάσμια μου, τοῦ ᾿Ακαταλήπτου, ὁ Καισαρείας, ὁ Εφέσου, ὁ Κυζίκου, ὁ Χαλκηδόνος, ὁ Βιζύη;, ὁ Βρύσεω;, ὁ Περιθεωρίου, ὄντος διὰ γνώμης καὶ τοῦ Λίνου, καὶ ἀκηκοότες ταῦτα καὶ ἐρωτηθέντες εἰπεῖν, τί καὶ αὐτοῖς δοκεῖ περὶ τούτου, πάντες εἶπον ὡς ἀπὸ ἑνὸς στόματος, μὴ ἔχειν ἄδειαν μήτε τὸν πινα γιώτατον δεσπότην ἡμῶν, τὸν οἰκουμενικὸν πατριάρχην, μήτε τὴν περὶ αὐτὸν ἱερὰν καὶ μεγάλην σύνο δον ἐκδοῦναι πρός τινά τι τῶν τῆς Ἐκκλησία, κτη μάτων· κεκωλυμένον γὰρ εἶναι τοῦτο παρὰ τῶν ἱερῶν κανόνων καὶ ἀπειρημένον τὸ διδόναι τινὰ τῶν ἐπισκόπων ἀπὸ τῶν κτημάτων τῆς ὑπ' αὐτοῦ ἐκε κλησίας πρός τινα. Διὰ τοῦτο καὶ ἡμεῖς εἴπερ καὶ βουλόμεθα ποιήσαι τούτο, ἀλλ' οὐ δυνάμεθα, κωλυόμενοι παρὰ τῶν ἱερῶν κανόνων. Ἐπὶ τούτοις εἶπεν ὡς ἀπὸ τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ βασιλέως ὁ περιπόθητος θείος τῆς ἁγίας βασιλείας αὐτοῦ, ὅτι ἐπε: οὐ διδόατε ταύτα πρὸς αὐτὸν, ούτε ταῦτα, ἵνα κατέχῃ, ώσπερ κατέχουσιν ἕτεροι καὶ σπείρουσιν ἐν αὐτοῖς καὶ ἀποδιδόασι τὴν μορτὴν πρὸς τὴν ἐκκλησίαν, τότε οὖν καὶ αὐτῷ ἐμοίως, ἵνα όρι σμῷ τῆς ἁγίας βασιλείας αὐτοῦ ἀποδιδῶται ἡ μορτή Τη Μεγάλη Εκκλησίᾳ. Καὶ πρὸς ταῦτα οὖν εἶπεν η κεκώλυται γὰρ καὶ τοῦτο παρὰ τῶν ἱερῶν κανόνων, διακελευομένων, μὴ δίδοσθαι τὰ τῆς Ἐκκλησίας κτή ματά τινι τῶν δυνατών, μήτοι γε καὶ βασιλεῖ. Επι πᾶσι τούτοις ἀπεφήνατο καὶ ὁ παναγιώτατος διατ της ἡμῶν, ὁ οἰκουμενικός πατριάρχης, καὶ ἡ περὶ αὐτὸν ἱερὰ καὶ μεγάλη σύνοδος, ὅτι ἡμεῖς μὲν ἄδειαν οὐκ ἔχομεν εκδούναι τὰ τῆς Ἐκκλησίας κτήματα πρός τινα· οὐδὲ γὰρ βουλομένοις ἡμῖν ἐξέσται τοῦτο ποιῆσαι· διὰ τοῦτο καὶ οὐδόλως ἀπολύομεν ταῦτα. Εἰ δὲ βούλεται ὁ βασιλεὺς ὁ ἅγιος λαβεῖν αὐτὰ τῇ ἰδίᾳ ἐξουσίᾳ, ὅ βούλεται ποιῆσαι, ποιησάτω. Αὐτὸς ἔδωκε ταῦτα τῇ Ἐκκλησίᾳ, αὐτὸς καὶ βουλόμενο, λαβεῖν αὐτὰ λαβέτω, ἐξουσίαν ἔχει ποιῆσαι ἐπὶ τού τοις, ο βούλεται. 'Ημεῖς ἀφ' ἑαυτῶν οὐδόλως ποιή σομεν τοῦτο, κἂν εἴ τι γένηται. Εἰς γοῦν τὴν περὶ τούτου δήλωσιν ἐγράφησαν ταῦτα ἐν τῷ παρόντι και δικίῳ σημειώσεως χάριν. + Πράξις συνολικὴ ἐπὶ τῷ Φιλαδελφείας. † Ὁ δὲ πάντα μεταποιῶν χρόνος καὶ ἀμείβων καὶ εἰς τὸ μὴ ὂν χωρεῖν παρασκευάζων τὰ καλῶς ἔχοντα μέχρι τοῦδε τὰ ἑαυτοῦ ποιῶν καὶ τῆς ἰδίας φυσι κῆς ἀκολουθίας ἐχόμενος καὶ τὴν τῶν Σάρδεων μεγά τὴν μητρόπολιν, ἐφ' οὕτω δόξη; προήκουσαν καὶ τοσαύτην περιφάνειαν σχοῦσαν ἀπό τε χρόνου και τῆς τῶν ἐν αὐτῇ καλλίστη, ευταξίας τε καὶ παιᾶς σεως, ὡς καὶ ταῖς μεγίσταις καὶ πρώταις συναριθμηθῆναι τῶν μητροπόλεων, καὶ τὸ πρωτεῖον πλὴν επί γων τινῶν κατὰ πασῶν ἐπιφέρεσθαι καὶ τὸ κράτος, κἂν ταῖς ἁπάντων έγκειμένην γλώσσαις, ὡς ἥδ σμά τι τερπνὸν καὶ καλλώπισμα τῶν ὅσαι τῆς Ἀσίας προκάθηνται πόλεων, εἰς τοσοῦ τὸ νῦν ἀμορφίας προήνεγκε ταύτην καὶ οὕτω τὸ κατ' αὐτήν, Θεο δηλαδὴ συγχωροῦντος, διέθετο, ὡς μηδὲ σχῆμα γοῦν πόλεως ἀποσώζειν καὶ μικρόν τινα χαρακτῆρα ἀντὶ παραδείσου τρυφῆς, ἀφανισμοῦ καὶ ἀπωλείας πεδίον γεγενημένην. Καὶ ταῦτα μὲν τῷ χρόνῳ ποιεῖν καὶ τὰ πολλῷ τούτων ἔτι χείρω τοῖς πᾶσι προσαπειλεῖν ἔθος, ὕλην εὑρίσκοντι τὴν καθ᾿ ἡμῶν ἀγανάκτησιν τοῦ Θεοῦ διὰ τὸ τῶν ἁμαρτιῶν ἡμῶν πλῆθος, μάλα δικαίως ἡμῖν ἐπιγιγνομένην. Τοῖς δέ γε τῆς ἀσφα λείας αὐτῶν καὶ τῆς εἰς τὸ κρεῖττον ἐπανορθώσεως ἀνάγκην ἔχουσι κήδεσθαι τῶν ἀπολωλότων τὰ κατα λειφθέντα μέρη συνάγειν προσήκει καὶ τούτοις φυ λακὴν εἰς τὸ ἑξῆς χορηγεῖν, ὡς ἂν τῆς χρονικής ἐπιβουλῆς ἀνώτερα τὰ τῆς ῥηθείσης ἐκκλησίας περ ριλειφθέντα ἐκ πολλῶν μικρὰ λείψανα πνευματικής ἐπισκέψεως ἀξιῶται τῶν προσηκόντων ἂν εἴη, τὸν καλὸν ἐκεῖνον μιμουμένους ποιμένα, δς τὰ πολλὰ τῶν προβάτων καταλιπών, καλῶς ἔχοντα, ἐπὶ τὴν τοῦ ἀπολωλότο; ἑνὸς ζήτησιν καθήκεν. Ενθεν του καὶ τὴν ἁγιωτάτην Φιλαδελφείας μητρόπολιν, πολλά φιλουμένην Θεῷ καὶ διὰ τοῦτο καὶ μέχρι τέλους ἀνάλωτον τηρουμένην καὶ μηδενί ποτ' ἂν τῶν ἐθνῶν αυχένα κλίναι προστεταγμένην, ποιμένα τε πλου τούσαν τὸν λαβὼν τὸν τοῦ Θεοῦ ἐκ εκτὸν καὶ ταῖς
PHILOTHE CP. PATRIARCHIÆ
† Εἶχε καὶ διὰ τῆς τιμίας πατριαρχικής χει- ἱερὰ σύνοδος, ὅτι οὐδὲ τοῦτο ἔχομεν ἄδειαν ποιῆσαι
ρὸς τό· Μηνὶ Οκτωβρίῳ ίνδ. ζ'.
LXIII. Synodus decernit, fundos ecclesiasticos non
posse cedi imperatori.
† Μηνὶ Νοεμβρίῳ ίνδ' ς', διεκομίσθησαν
λόγοι τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ
βασιλέως πρὸς τὸν παναγιώτατον δεσπότην ἡμῶν,
τὸν οἰκουμενικὸν πατριάρχην, διὰ τοῦ περιποθήτου
θείου τῆς κραταιᾶς καὶ ἁγίας βασιλείας αὐτοῦ, τοῦ
τιμιωτάτου ἐν μοναχοῖ; κῦρ Μακαρίου Γλαβά του
Ταρχανειώτου, εἰπόντος, ὅτι ὁ βασιλεὺς ὁ ἅγιος βούλεται καταστῆσαι στρατιώτας ἐν τοῖς χωρίοις ἔξω
τῆς Κωνσταντινουπόλεως μέχρι της Σηλυβρίας, οι;
καὶ βούλεται δοῦναι τὰ ἐν αὐτοῖς χωράφια καὶ τὴν
γῆν πᾶσαν τὴν ἐν αὐτοῖς· ἐπεὶ δὲ ἔχει καὶ ἡ μεγάλη
Εκκλησία δύο χωρία, τὸ τοῦ Οἰκονομείου καὶ τὸ τοῦ
Πασπαρά, μηνύει τῇ μεγάλῃ ἁγιωσύνῃ σου, ἵνα ἀπολυθῶσι ταῦτα παρ' αὐτῆς, ὡς ἂν παραλαβὼν ὁ βασι
λεὺς ὁ ἅγιος ταῦτα ποιήσῃ ἐπ' αὐτοῖς, ὅπερ βούλε
ται, κατέχειν γὰρ μέλλει ταῦτα μέχρι χρόνου ἑνες,
καὶ εἰ μὲν ποιήσει, ὅπερ βούλεται, καθέξει ταῦτα
καὶ εἰσέτι καὶ δώσει τῇ Ἐκκλησία ἑτέραν πρόσοδον,
ἴσην τοῖς κτήμασι τούτοις, εἰ δὲ οὐ ποιήσει, ὅπερ
βούλεται, ἀντιστραφήσονται ταῦτα πρὸς αὐτήν. Πρὸς
ταῦτα ὁ παναγιώτατος δεσπότης ἡμῶν, ὁ οἰκουμενικαι πατριάρχης, ἀπεκρίνατο, ὡς Ἐγὼ οὐκ ἔχω
ἄδειαν ἐκδοῦναί τινί τι τῶν τῆς Ἐκκλησίας κτημά.
των, φύλαξ γάρ είμι τούτων κατὰ τὴν τῶν ἱερῶν
κανόνων διαταγήν, καὶ τῶν μὲν προσόδων αὐτῶν
είμι κύριος κατὰ πάντα καὶ ἐξουσιαστής, ὥστε
ποιεῖν ἐπ' αὐτοῖς πᾶν, ὅπερ βούλομαι, τῶν δὲ ὑποκειμένων αὐτῶν καὶ τῶν κτημάτων οὐχὶ, ἀλλὰ φύλαξ
μᾶ λόν εἰμι· διὰ τοῦτο καὶ οὐ ποιήσω τοῦτό ποτε.
Προτροπῇ δὲ τῆς μεγάλης ἁγιωσύνης αὐτοῦ συνήχθη
σαν οἱ ἱερώτατοι ἀρχιερεῖς καὶ ὑπέρτιμοι ἐν τῇ σε
βασμίᾳ μου, τοῦ ᾿Ακαταλήπτου, ὁ Καισαρείας, ὁ
Εφέσου, ὁ Κυζίκου, ὁ Χαλκηδόνος, ὁ Βιζύη;, ὁ
Βρύσεω;, ὁ Περιθεωρίου, ὄντος διὰ γνώμης καὶ τοῦ
Λίνου, καὶ ἀκηκοότες ταῦτα καὶ ἐρωτηθέντες εἰπεῖν,
τί καὶ αὐτοῖς δοκεῖ περὶ τούτου, πάντες εἶπον ὡς
ἀπὸ ἑνὸς στόματος, μὴ ἔχειν ἄδειαν μήτε τὸν πιναγιώτατον δεσπότην ἡμῶν, τὸν οἰκουμενικὸν πατριάρ
χην, μήτε τὴν περὶ αὐτὸν ἱερὰν καὶ μεγάλην σύνο
δον ἐκδοῦναι πρός τινά τι τῶν τῆς Ἐκκλησία, κτημάτων· κεκωλυμένον γὰρ εἶναι τοῦτο παρὰ τῶν
ἱερῶν κανόνων καὶ ἀπειρημένον τὸ διδόναι τινὰ τῶν
ἐπισκόπων ἀπὸ τῶν κτημάτων τῆς ὑπ' αὐτοῦ ἐκε
κλησίας πρός τινα. Διὰ τοῦτο καὶ ἡμεῖς εἴπερ καὶ
βουλόμεθα ποιήσαι τούτο, ἀλλ' οὐ δυνάμεθα, κωλυό
μενοι παρὰ τῶν ἱερῶν κανόνων. Ἐπὶ τούτοις εἶπεν
ὡς ἀπὸ τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐθέντου καὶ
βασιλέως ὁ περιπόθητος θείος τῆς ἁγίας βασιλείας
αὐτοῦ, ὅτι ἐπε: οὐ διδόατε ταύτα πρὸς αὐτὸν, ούτε
ταῦτα, ἵνα κατέχῃ, ώσπερ κατέχουσιν ἕτεροι καὶ
σπείρουσιν ἐν αὐτοῖς καὶ ἀποδιδόασι τὴν μορτὴν πρὸς
τὴν ἐκκλησίαν, τότε οὖν καὶ αὐτῷ ἐμοίως, ἵνα όρι
σμῷ τῆς ἁγίας βασιλείας αὐτοῦ ἀποδιδῶται ἡ μορτή
Τη Μεγάλη Εκκλησίᾳ. Καὶ πρὸς ταῦτα οὖν εἶπεν η
κεκώλυται γὰρ καὶ τοῦτο παρὰ τῶν ἱερῶν κανόνων,
διακελευομένων, μὴ δίδοσθαι τὰ τῆς Ἐκκλησίας κτή
ματά τινι τῶν δυνατών, μήτοι γε καὶ βασιλεῖ. Επι
πᾶσι τούτοις ἀπεφήνατο καὶ ὁ παναγιώτατος διατ
της ἡμῶν, ὁ οἰκουμενικός πατριάρχης, καὶ ἡ περὶ
αὐτὸν ἱερὰ καὶ μεγάλη σύνοδος, ὅτι ἡμεῖς μὲν ἄδειαν
οὐκ ἔχομεν εκδούναι τὰ τῆς Ἐκκλησίας κτήματα
πρός τινα· οὐδὲ γὰρ βουλομένοις ἡμῖν ἐξέσται τοῦτο
ποιῆσαι· διὰ τοῦτο καὶ οὐδόλως ἀπολύομεν ταῦτα.
Εἰ δὲ βούλεται ὁ βασιλεὺς ὁ ἅγιος λαβεῖν αὐτὰ τῇ
ἰδίᾳ ἐξουσίᾳ, ὅ βούλεται ποιῆσαι, ποιησάτω. Αὐτὸς
ἔδωκε ταῦτα τῇ Ἐκκλησίᾳ, αὐτὸς καὶ βουλόμενο,
λαβεῖν αὐτὰ λαβέτω, ἐξουσίαν ἔχει ποιῆσαι ἐπὶ τούτοις, ο βούλεται. 'Ημεῖς ἀφ' ἑαυτῶν οὐδόλως ποιήσομεν τοῦτο, κἂν εἴ τι γένηται. Εἰς γοῦν τὴν περὶ
τούτου δήλωσιν ἐγράφησαν ταῦτα ἐν τῷ παρόντι και
δικίῳ σημειώσεως χάριν.
LXIV. Ecclesia Sardium subjicitur metropoli Philadelphiæ.
+ Πράξις συνολικὴ ἐπὶ τῷ Φιλαδελφείας.
† Ὁ δὲ πάντα μεταποιῶν χρόνος καὶ ἀμείβων καὶ
εἰς τὸ μὴ ὂν χωρεῖν παρασκευάζων τὰ καλῶς ἔχοντα
μέχρι τοῦδε τὰ ἑαυτοῦ ποιῶν καὶ τῆς ἰδίας φυσι
κῆς ἀκολουθίας ἐχόμενος καὶ τὴν τῶν Σάρδεων μεγά
τὴν μητρόπολιν, ἐφ' οὕτω δόξη; προήκουσαν καὶ
τοσαύτην περιφάνειαν σχοῦσαν ἀπό τε χρόνου και
τῆς τῶν ἐν αὐτῇ καλλίστη, ευταξίας τε καὶ παιᾶς -
σεως, ὡς καὶ ταῖς μεγίσταις καὶ πρώταις συναριθμη
θῆναι τῶν μητροπόλεων, καὶ τὸ πρωτεῖον πλὴν επί
γων τινῶν κατὰ πασῶν ἐπιφέρεσθαι καὶ τὸ κράτος,
κἂν ταῖς ἁπάντων έγκειμένην γλώσσαις, ὡς ἥδ σμά
τι τερπνὸν καὶ καλλώπισμα τῶν ὅσαι τῆς Ἀσίας
προκάθηνται πόλεων, εἰς τοσοῦ τὸ νῦν ἀμορφίας
προήνεγκε ταύτην καὶ οὕτω τὸ κατ' αὐτήν, Θεο
δηλαδὴ συγχωροῦντος, διέθετο, ὡς μηδὲ σχῆμα γοῦν
πόλεως ἀποσώζειν καὶ μικρόν τινα χαρακτῆρα ἀντὶ
παραδείσου τρυφῆς, ἀφανισμοῦ καὶ ἀπωλείας πεδίον
γεγενημένην. Καὶ ταῦτα μὲν τῷ χρόνῳ ποιεῖν καὶ τὰ
πολλῷ τούτων ἔτι χείρω τοῖς πᾶσι προσαπειλεῖν
ἔθος, ὕλην εὑρίσκοντι τὴν καθ᾿ ἡμῶν ἀγανάκτησιν
τοῦ Θεοῦ διὰ τὸ τῶν ἁμαρτιῶν ἡμῶν πλῆθος, μάλα
δικαίως ἡμῖν ἐπιγιγνομένην. Τοῖς δέ γε τῆς ἀσφα
λείας αὐτῶν καὶ τῆς εἰς τὸ κρεῖττον ἐπανορθώσεως
ἀνάγκην ἔχουσι κήδεσθαι τῶν ἀπολωλότων τὰ καταλειφθέντα μέρη συνάγειν προσήκει καὶ τούτοις φυλακὴν εἰς τὸ ἑξῆς χορηγεῖν, ὡς ἂν τῆς χρονικής
ἐπιβουλῆς ἀνώτερα τὰ τῆς ῥηθείσης ἐκκλησίας περ
ριλειφθέντα ἐκ πολλῶν μικρὰ λείψανα πνευματικής
ἐπισκέψεως ἀξιῶται τῶν προσηκόντων ἂν εἴη, τὸν
καλὸν ἐκεῖνον μιμουμένους ποιμένα, δς τὰ πολλὰ
τῶν προβάτων καταλιπών, καλῶς ἔχοντα, ἐπὶ τὴν
τοῦ ἀπολωλότο; ἑνὸς ζήτησιν καθήκεν. Ενθεν του
καὶ τὴν ἁγιωτάτην Φιλαδελφείας μητρόπολιν, πολλά
φιλουμένην Θεῷ καὶ διὰ τοῦτο καὶ μέχρι τέλους
ἀνάλωτον τηρουμένην καὶ μηδενί ποτ' ἂν τῶν ἐθνῶν
αυχένα κλίναι προστεταγμένην, ποιμένα τε πλου
τούσαν τὸν λαβὼν τὸν τοῦ Θεοῦ ἐκ εκτὸν καὶ ταῖς
Part LXV, LXVIPars LXV, LXVI
col. 1417–1418page 211 of 238
PG 152:1417αὐτοῦ σὺν τοῖς λόγοις τε καὶ διδάγμασιν εὐχαῖς κακαὶ παρὰ πολλῶν τῶν ἡμετέρων γραμμάτων τῇ απ τεστηριγμένην, μητέρα τούτων δὴ τῶν καταλειφθέν των καὶ μητρόπολιν καλὸν ἔδοξεν ἡμῖν καταστῆσαι, οὐ δόξαν μᾶλλον αὐτῇ παρεχομένην, ὅσον αὐτοῖς τὴν ἀπ' αὐτῆς σωτηρίαν καὶ τὴν ἀσφάλειαν. Συνδιασκε ψαμένη τοίνον τὰ περὶ τούτου ή μετριότης ἡμῶν τῇ περὶ αὐτὴν ὁμηγύρει τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, τῷ Ἐφέσου, τῷ Κυζίκου, τῷ Νικαίας, τῷ Χαλκηδώνας, τῷ Βρύσεως, τῷ Περιθεωρίου καὶ τῷ Μιλήτου, πέπραχε τὴν μὲν ἐνορίαν πᾶσαν τῶν Σάρδεων, ὅση τίς ἐστιν, εἶναι ὑπὸ τὴν ἁγιωτάτην ταύτην μητρόπολιν, ταύτην δ' ὡσαύτως τὴν τῶν Σάρ δεων κεκτημένην τόπον καὶ θρόνον, τοῦτο εἰς τὸν ἑξῆς ἅπαντα χρόνον εἶναι, ὅπερ αἱ Σάρδεις ἦσαν. καλῶς ἔχουσαι καὶ μήπω τῇ τῶν ἐθνῶν φθορᾷ, Θεοῦ παραχωρήσαντος, ἐκδοθεῖσαι. Εξέσται τοίνυν τὸ ἀπὸ τοῦδε τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Φιλαδελφείας, υπερ τίμῳ καὶ ἐξάρχῳ πάσης Λυδίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητῷ ἀδελφῷ καὶ συλλειτουργῷ τῆς ἡμῶν μετ τριότητος, γνησίῳ ὄντι ἀρχιερεῖ καὶ τῆς περιλειφθείσης ἐνορίας τῶν Σάρδεων, μετέχειν πάντων τῶν ἀνη κόντων τῷ τοιούτῳ θρόνῳ, ήγουν τοῦ τε τόπου καὶ τῆς ἐν ταῖς ἱεραῖς συνάξεσι στάσεως καὶ καθέδρας, τοῦ τε διακόνους και πρεσβυτέρους χειροτονεῖν, ἐπ σκόπους ἐν ταῖς ὑπ' αὐτὰς ἐκκλησίας εγκαθιστών καὶ ἁπλῶς εἰπεῖν πάντα ποιεῖν καὶ πράττειν, ὅσα πᾶσι τοῖς γνησίοις ἀρχιερεῦσιν ἐν ταῖς ὑπ' αὐτοὺς ἐκκλησίαις ἀνήκει ποιεῖν, τῶν καταλειφθέντων μετ τῶν ἐκείνης ὑποκειμένων τῇ ἁγιωτάτῃ μητροπόλει Φιλαδελφείας, ὀφειλούσῃ καὶ τὸν τόπον ἔχειν καὶ τὴν τιμὴν καὶ τὸν θρόνον ἐκείνης, ώ; εἴρηται, ὀφειλόντων πάντων τῶν ἐν αὐταῖς εὐρισκομένων Χριστιανών ὑποκεῖσθαι αὐτῷ δὴ τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Φιλαδελφείας καὶ πειθαρχεῖν, ὡς γνησίῳ ἀρχιερεῖ καὶ διαλλακτῇ καὶ μεσίτη αὐτῶν τὰ πρὸς τὸν Θεὸν, μη δενὸς ὄντος τοῦ πλεονεκτικῷ τινι τρόπῳ παρεισα χθέντος καὶ ἐν τῇ ἐνορία τούτων Ιερατικόν τι βουληθησομένου ποτὲ διαπράξασθαι. Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἀπολέλυται καὶ ἡ παρούσα συνιδι κὴ πρᾶξις τῆς ἡμῶν μετριότητος. † Απελύθη τῇ ι. Εἶχε καὶ διὰ τῆς τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό· Μηνὶ Αὐγούστῳ, ίνδ. ζ'. † Μηνὶ Φεβρουαρίῳ ιε', ίνδ. † Αγιώτατε δέσποτα, πατριάρχα θεουπόλεως μετ γάλης Αντιοχείας καὶ πάσης Ἀνατολῆς, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὲ ἀδελφὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργέ, τὸν παντοδύναμον διὰ παντὸς ἐκε τεύω Κύριον, ὅπως ὑγιαίνοι ή άγιωσύνη σου και σωματικῶς, καὶ παντοίαν ἔχοι τὴν πρὸς τὸ κρεῖτ. τον ἐπίδοσιν εἰς καταρτισμὸν καὶ στηριγμὸν τοῦ ὑπὸ σὲ Χριστωνύμου ποιμνίου καὶ ὑπερασπισμέν τῆς ἀμωμήτου καὶ ὑγιοῦς πίστεως. Οπόσα σκάνε δαλα καὶ θορύς: καὶ συγχύσεις καὶ ταραχὰς ἐποίησεν ἐνταῦθα ὁ παρὰ τῆς σῆς ἁγιότητος εἰς προστασίαν ἀποσταλείς πρὸ καιροῦ τῆς σεβασμίας μονῆς τῶν Οδηγῶν, ὁ ποτὲ Απαμείας, παρεδηλώθησαν ἁγιότητι καὶ παρὰ τῶν αὐτάθι ἐρχομένων, καὶ οὐκ ἔστι νῦν χρείᾳ τὰ αὐτὰ πάλιν γράφειν περὶ τῶν αὐ τῶν· τοῦτο δὲ χεόνον ἐστιν ἀνάγκη πάτα παραδηλών σαι, ὡς οὗτος ὁ ποτὲ Απαμείας, Μάρκος, ώς φαί νεται ἀπὸ τοῦ πράγματος, ούτε πατριάρχης Ἀντιοχείας ἔχει, ούτε σύνοδον, οὔτε Κωνσταντινουπόλεως, ἀλλ' οὐδὲ ἐκκλησίαν. Ἐποίησεν αὐτόθι, ὅσα ἀλλότρια καὶ ξένα παντὶ ἀνθρώπῳ Χριστιανῷ, ὡς ἐμάθομεν ἀπὸ τῶν τῆς τῆς ἁγιότητος γραφῶν, ἦλθεν ἐνταῦθα, καὶ ἑτάραξε τὴν Ἐκκλησίαν, τὴν βασιλείαν, την Κωνσταντινούπολιν, σχεδὸν τὸ πᾶν, καθηρέθη παρά τῆς σῆς ἁγιότητος καὶ τῆς περὶ αὐτὴν ἱερᾶς συν του, καὶ ἀφορισμῷ καθυπεβλήθη, ἐὰν μὴ συντόμως επαναστρέψῃ αὐτόθι, καὶ οὐδὲ ἐφρόντισε περὶ τού του, οὐδὲ λόγου ἠξίωσε, ἀλλὰ καὶ τοὺς διακομίσαντας ἀρχιερεῖς τὰ τοιαῦτα καὶ ἄβρισε καὶ ὑβρίζει, καὶ οὐδὲ ἰδεῖν ἐθέλει, καὶ νῦν πάλιν βούλεται ἵνα καὶ τὸ μοναστήριον λάβῃ μεθ' ἑαυτοῦ, καὶ μήτε ὑπὸ τὴν Κωνσταντινουπόλεως εἶναι, μήτε μὴν ὑπὸ τὴν Αντιοχείας, ὥσπερ μέλλεις μαθεῖν καὶ ἀπὸ τῶν γραφῶν τῶν ἐνταῦθα ἀρχιερέων τῆς σῆς ἁγιότη της· τὸ δὲ χείριστον, ὅπερ ήκουσα νῦν, ὅτι βούλεται ἵνα ἔλθῃ αὐτόθι, νὰ ἀπατήσῃ καὶ τὴν ἁγιωσύνην σου καὶ τὴν συνοδών σου, νὰ λάβῃ πάλιν τὴν συγχώρησιν καὶ τὴν προστασίαν τῆς μονῆς, καὶ εὑρίσκηται ἐνταῦθα. Τί ταῦτα; ἀνθρώπου; Χριστιανοῦ; διαδί λου ἀντικρύς εἰσιν ἔργα. Ἐγὼ τὴν εἰρήνην χρήζω καὶ τὴν ἀγάπην καὶ τὴν φιλίαν τῆς ἁγιωσύνης σου, ὅτι οὐκ ἄλλως ἡμᾶς ἔχειν δεῖ, ἐπεὶ τοῦτο διδάσκο μεν, καὶ εἰς τοῦτο ἐτάχθημεν, καὶ αὐτὸν ἔχομεν διδάσκαλον τὸν Χριστὸν καὶ Θεὸν ἡμῶν τὴν εἰρήνην. Καὶ εἴπερ ἔλθει αὐτόθι, φέρων γραφὰς ἢ προστάγματα τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αυτοκράτορος, ζητῶν συγχώρησιν, ἵνα πάλιν ἐπαναστρέψῃ ἐνταῦθα εἰς προστασίαν τῆς μονῆς, ἀπόπεμψον αὐτὸν, καὶ μηδόλως ἀκούσῃς αὐτοῦ· προξενήσει γὰρ σκάνδα τον, είπερ γένοιτο μέσον ἡμῶν, μέγα. Ἐγὼ τοὺς ἐρχομένους ἐνταῦθα τῆς σῆς ἁγιότητος πάντας καὶ ἀναδέχομαι καὶ ἀγαπῶ, καὶ ἕτερον ἐὰν πέμψης ένα ταῦθα, κἀκεῖνον καὶ ἀναδέξομαι καὶ ἀγαπήσω, εἴπερ καὶ εἰρηνεύειν ἐθελήσει, καὶ μὴ συγχύσεις ἐγείρειν και σκάνδαλα. Εἰ γὰρ τοιοῦτος κακὸς ἄνθρωπος ἀνα φανείη μέσον εἰ; τὴν πάλιν μου, εἰς τὴν θρόνον μου, η μεγάλως σκανδαλισθήσομαι, ὥσπερ ἔμελλε ποιήσειν καὶ ἡ ἁγιότης σου εἰ; τόπου σου αὐτόθ:, εἴπερ συν ἐβαινέ τι τοιοῦτον. Εῤῥωτο, ἐν Κυρίῳ ἁγιώτατε δέσποτα, ποθεινότατε ἀδελφὲ καὶ συλλειτουργὸ τῆς ἡμῶν μετριότητος. Εγώ + Εἶχε καὶ διὰ τῆς τιμίας πατριαρχικής χει γὺς τό· Φιλύθεος, ἐλέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικὸς πατριάρχης. † Επειδήπερ ἀνηνέχθη τῇ ἡμῶν μετριότητι, ὅτι τινὲς τῶν ἀρχιερέων, παραγινόμενοι εἰς τὰς λαγού. σας αὐτοὺς ἐκκλησίας, χρέος ἔχοντες κατά πάντα
αὐτοῦ σὺν τοῖς λόγοις τε καὶ διδάγμασιν εὐχαῖς κα- καὶ παρὰ πολλῶν τῶν ἡμετέρων γραμμάτων τῇ απ
τεστηριγμένην, μητέρα τούτων δὴ τῶν καταλειφθέντων καὶ μητρόπολιν καλὸν ἔδοξεν ἡμῖν καταστῆσαι,
οὐ δόξαν μᾶλλον αὐτῇ παρεχομένην, ὅσον αὐτοῖς τὴν
ἀπ' αὐτῆς σωτηρίαν καὶ τὴν ἀσφάλειαν. Συνδιασκε
ψαμένη τοίνον τὰ περὶ τούτου ή μετριότης ἡμῶν τῇ
περὶ αὐτὴν ὁμηγύρει τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ
ὑπερτίμων, τῷ Ἐφέσου, τῷ Κυζίκου, τῷ Νικαίας,
τῷ Χαλκηδώνας, τῷ Βρύσεως, τῷ Περιθεωρίου καὶ
τῷ Μιλήτου, πέπραχε τὴν μὲν ἐνορίαν πᾶσαν τῶν
Σάρδεων, ὅση τίς ἐστιν, εἶναι ὑπὸ τὴν ἁγιωτάτην
ταύτην μητρόπολιν, ταύτην δ' ὡσαύτως τὴν τῶν Σάρδεων κεκτημένην τόπον καὶ θρόνον, τοῦτο εἰς τὸν
ἑξῆς ἅπαντα χρόνον εἶναι, ὅπερ αἱ Σάρδεις ἦσαν.
καλῶς ἔχουσαι καὶ μήπω τῇ τῶν ἐθνῶν φθορᾷ, Θεοῦ
παραχωρήσαντος, ἐκδοθεῖσαι. Εξέσται τοίνυν τὸ ἀπὸ
τοῦδε τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Φιλαδελφείας, υπερτίμῳ καὶ ἐξάρχῳ πάσης Λυδίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι
· ἀγαπητῷ ἀδελφῷ καὶ συλλειτουργῷ τῆς ἡμῶν μετ
τριότητος, γνησίῳ ὄντι ἀρχιερεῖ καὶ τῆς περιλειφθεί
σης ἐνορίας τῶν Σάρδεων, μετέχειν πάντων τῶν ἀνη
κόντων τῷ τοιούτῳ θρόνῳ, ήγουν τοῦ τε τόπου καὶ
τῆς ἐν ταῖς ἱεραῖς συνάξεσι στάσεως καὶ καθέδρας,
τοῦ τε διακόνους και πρεσβυτέρους χειροτονεῖν, ἐπ:-
σκόπους ἐν ταῖς ὑπ' αὐτὰς ἐκκλησίας εγκαθιστών
καὶ ἁπλῶς εἰπεῖν πάντα ποιεῖν καὶ πράττειν, ὅσα
πᾶσι τοῖς γνησίοις ἀρχιερεῦσιν ἐν ταῖς ὑπ' αὐτοὺς
ἐκκλησίαις ἀνήκει ποιεῖν, τῶν καταλειφθέντων μετ
τῶν ἐκείνης ὑποκειμένων τῇ ἁγιωτάτῃ μητροπόλει
Φιλαδελφείας, ὀφειλούσῃ καὶ τὸν τόπον ἔχειν καὶ τὴν
τιμὴν καὶ τὸν θρόνον ἐκείνης, ώ; εἴρηται, ὀφειλόντων
πάντων τῶν ἐν αὐταῖς εὐρισκομένων Χριστιανών
ὑποκεῖσθαι αὐτῷ δὴ τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Φι
λαδελφείας καὶ πειθαρχεῖν, ὡς γνησίῳ ἀρχιερεῖ καὶ
διαλλακτῇ καὶ μεσίτη αὐτῶν τὰ πρὸς τὸν Θεὸν, μηδενὸς ὄντος τοῦ πλεονεκτικῷ τινι τρόπῳ παρεισαχθέντος καὶ ἐν τῇ ἐνορία τούτων Ιερατικόν τι βουληθησομένου ποτὲ διαπράξασθαι. Εἰς γὰρ τὴν περὶ
τούτου ἀσφάλειαν ἀπολέλυται καὶ ἡ παρούσα συνιδι
κὴ πρᾶξις τῆς ἡμῶν μετριότητος.
† Απελύθη τῇ ι. Εἶχε καὶ διὰ τῆς τιμίας πα
τριαρχικῆς χειρὸς τό· Μηνὶ Αὐγούστῳ, ίνδ. ζ'.
LXV. Patriarcha Philotheus litteris ad patriarcham
Antiochiæ datis conqueritur de quodam Marco.
† Μηνὶ Φεβρουαρίῳ ιε', ίνδ. f.
† Αγιώτατε δέσποτα, πατριάρχα θεουπόλεως μετ
γάλης Αντιοχείας καὶ πάσης Ἀνατολῆς, ἐν ἁγίῳ
Πνεύματι ἀγαπητὲ ἀδελφὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος
καὶ συλλειτουργέ, τὸν παντοδύναμον διὰ παντὸς ἐκετεύω Κύριον, ὅπως ὑγιαίνοι ή άγιωσύνη σου και
σωματικῶς, καὶ παντοίαν ἔχοι τὴν πρὸς τὸ κρεῖτ.
τον ἐπίδοσιν εἰς καταρτισμὸν καὶ στηριγμὸν τοῦ
ὑπὸ σὲ Χριστωνύμου ποιμνίου καὶ ὑπερασπισμέν
τῆς ἀμωμήτου καὶ ὑγιοῦς πίστεως. Οπόσα σκάνε
δαλα καὶ θορύς: καὶ συγχύσεις καὶ ταραχὰς ἐποίη·
σεν ἐνταῦθα ὁ παρὰ τῆς σῆς ἁγιότητος εἰς προστα
σίαν ἀποσταλείς πρὸ καιροῦ τῆς σεβασμίας μονῆς
τῶν Οδηγῶν, ὁ ποτὲ Απαμείας, παρεδηλώθησαν
PATROL. GR. CL!I.
ἁγιότητι καὶ παρὰ τῶν αὐτάθι ἐρχομένων, καὶ οὐκ
ἔστι νῦν χρείᾳ τὰ αὐτὰ πάλιν γράφειν περὶ τῶν αὐτῶν· τοῦτο δὲ χεόνον ἐστιν ἀνάγκη πάτα παραδηλών
σαι, ὡς οὗτος ὁ ποτὲ Απαμείας, Μάρκος, ώς φαίνεται ἀπὸ τοῦ πράγματος, ούτε πατριάρχης Αντιο
χείας ἔχει, ούτε σύνοδον, οὔτε Κωνσταντινουπόλεως,
ἀλλ' οὐδὲ ἐκκλησίαν. Ἐποίησεν αὐτόθι, ὅσα ἀλλότρια
καὶ ξένα παντὶ ἀνθρώπῳ Χριστιανῷ, ὡς ἐμάθομεν
ἀπὸ τῶν τῆς τῆς ἁγιότητος γραφῶν, ἦλθεν ἐνταῦθα,
καὶ ἑτάραξε τὴν Ἐκκλησίαν, τὴν βασιλείαν, την
Κωνσταντινούπολιν, σχεδὸν τὸ πᾶν, καθηρέθη παρά
τῆς σῆς ἁγιότητος καὶ τῆς περὶ αὐτὴν ἱερᾶς συν
του, καὶ ἀφορισμῷ καθυπεβλήθη, ἐὰν μὴ συντόμως
επαναστρέψῃ αὐτόθι, καὶ οὐδὲ ἐφρόντισε περὶ τού
του, οὐδὲ λόγου ἠξίωσε, ἀλλὰ καὶ τοὺς διακομίσαν
τας ἀρχιερεῖς τὰ τοιαῦτα καὶ ἄβρισε καὶ ὑβρίζει,
καὶ οὐδὲ ἰδεῖν ἐθέλει, καὶ νῦν πάλιν βούλεται ἵνα
καὶ τὸ μοναστήριον λάβῃ μεθ' ἑαυτοῦ, καὶ μήτε ὑπὸ
τὴν Κωνσταντινουπόλεως εἶναι, μήτε μὴν ὑπὸ τὴν
Αντιοχείας, ὥσπερ μέλλεις μαθεῖν καὶ ἀπὸ τῶν
γραφῶν τῶν ἐνταῦθα ἀρχιερέων τῆς σῆς ἁγιότητης· τὸ δὲ χείριστον, ὅπερ ήκουσα νῦν, ὅτι βούλεται
ἵνα ἔλθῃ αὐτόθι, νὰ ἀπατήσῃ καὶ τὴν ἁγιωσύνην σου
καὶ τὴν συνοδών σου, νὰ λάβῃ πάλιν τὴν συγχώρη
σιν καὶ τὴν προστασίαν τῆς μονῆς, καὶ εὑρίσκηται
ἐνταῦθα. Τί ταῦτα; ἀνθρώπου; Χριστιανοῦ; διαδί
λου ἀντικρύς εἰσιν ἔργα. Ἐγὼ τὴν εἰρήνην χρήζω
καὶ τὴν ἀγάπην καὶ τὴν φιλίαν τῆς ἁγιωσύνης σου,
ὅτι οὐκ ἄλλως ἡμᾶς ἔχειν δεῖ, ἐπεὶ τοῦτο διδάσκο
μεν, καὶ εἰς τοῦτο ἐτάχθημεν, καὶ αὐτὸν ἔχομεν
διδάσκαλον τὸν Χριστὸν καὶ Θεὸν ἡμῶν τὴν εἰρήνην.
Καὶ εἴπερ ἔλθει αὐτόθι, φέρων γραφὰς ἢ προστάγ
ματα τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αυτοκράτορος,
ζητῶν συγχώρησιν, ἵνα πάλιν ἐπαναστρέψῃ ἐνταῦθα
εἰς προστασίαν τῆς μονῆς, ἀπόπεμψον αὐτὸν, καὶ
μηδόλως ἀκούσῃς αὐτοῦ· προξενήσει γὰρ σκάνδα
τον, είπερ γένοιτο μέσον ἡμῶν, μέγα. Ἐγὼ τοὺς
ἐρχομένους ἐνταῦθα τῆς σῆς ἁγιότητος πάντας καὶ
ἀναδέχομαι καὶ ἀγαπῶ, καὶ ἕτερον ἐὰν πέμψης ένα
ταῦθα, κἀκεῖνον καὶ ἀναδέξομαι καὶ ἀγαπήσω, εἴπερ
καὶ εἰρηνεύειν ἐθελήσει, καὶ μὴ συγχύσεις ἐγείρειν
και σκάνδαλα. Εἰ γὰρ τοιοῦτος κακὸς ἄνθρωπος ἀναφανείη μέσον εἰ; τὴν πάλιν μου, εἰς τὴν θρόνον μου,
η μεγάλως σκανδαλισθήσομαι, ὥσπερ ἔμελλε ποιήσειν
καὶ ἡ ἁγιότης σου εἰ; τόπου σου αὐτόθ:, εἴπερ συν
ἐβαινέ τι τοιοῦτον. Εῤῥωτο, ἐν Κυρίῳ ἁγιώτατε
δέσποτα, ποθεινότατε ἀδελφὲ καὶ συλλειτουργὸ τῆς
ἡμῶν μετριότητος.
Εγώ
+ Εἶχε καὶ διὰ τῆς τιμίας πατριαρχικής χει
γὺς τό· Φιλύθεος, ἐλέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος
Κωνσταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης, καὶ οἰκου
μενικός πατριάρχης.
LXVI. Synodi decretum de non alienandis bonis
Ecclesia.
† Επειδήπερ ἀνηνέχθη τῇ ἡμῶν μετριότητι, ὅτι
τινὲς τῶν ἀρχιερέων, παραγινόμενοι εἰς τὰς λαγού.
σας αὐτοὺς ἐκκλησίας, χρέος ἔχοντες κατά πάντα
$5
ized by Google
Part LXVII, LXVIIIPars LXVII, LXVIII
col. 1419–1420page 212 of 238
PG 152:1419σπεύδειν τρόπον συνιστᾶν καὶ πρὸς τὸ κρεῖττον ἄγειν κείνται τούτοις οι κληρονόμοι αὐτοῦ. Ὁ Καὶ ἡ και τὰ τῶν ὑπ' αὐτοὺς ἐκκλησιῶν κτήματα, μήτοι γε μόνον αὐτὰ συντηρεῖν καὶ φυλάσσειν ἀμείωτα καὶ ἀνεκποίητα καθάπαξ καὶ ἀκαταδούλωτα, ὡς ἂν ἐξ αὐτῶν αὐτοί τε τὸ ἱκανὸν ἔχοιεν, καὶ δὴ καὶ οἱ πρὸς αὐτοὺς ἀφορῶντες καὶ προμήθειαν ἐξαιτούμενοι τοῦ σκοποῦ μὴ ἀποτυγχάνωσιν· οἱ δὲ οὐκ οἶδ' ὅπως τὰ μὲν τῶν προσηκόντων ταῖς ἐκκλησίαις ἀκινήτων κτημάτων τοῖς βουλομένοις πιπράσκουσι, τὰ δ᾽ αὖ θι; ἀμετόχως ἀποχαρίζονται, τὰ δὲ παρὰ τὸ ἁρμό τον τέλος εκληπτορικῶς τῶιν ἐκδιδίασι· καὶ τοῦτο μάλιστα γέγονεν ἐπὶ τῆς ἁγιωτάτης μητροπόλεως Αίνου, τῶν κατὰ καιροὺς εἴληφότων τὴν προστασίαν αὐτῆς ταῖς προειρημέναις αἰτίαις ἐς τοσοῦτον και τα στενωσάντων αὐτήν, ὡς μηδὲ τὴν τῶν ἀναγκαίων χρείαν παρέχειν δύνασθαι τῷ γνησίως αὐτῆς ἀρτίως προϊσταμένῳ ἀρχιερεῖ, μήτοι γε καὶ πτωχοῖς ἐξαρ πεῖν διδόναι, ὅπερ ὁ τοῦ Θεοῦ βούλεται νόμος καὶ οἱ θεῖοι κανόνες διακελεύονται. Η μετριότης ἡμῶν, τοῖς θείοις καὶ ἱεροῖ; επομένη κανόσι, κατὰ κοινὴν ὁμόνοιαν τῶν περὶ αὐτὴν ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, τοῦ Ηρακλείας, τοῦ Νικαίας, τοῦ Βρύ στως, τοῦ Χαλκηδόνο;, τοῦ ᾿Αμασείας, τοῦ Τραπεζοῦντος, τοῦ Μιτυλήνης, τοῦ Μηθύμνης, τοῦ Σωζο πόλεως καὶ τοῦ Χερσῶνος, τὸ παρὸν αὐτῆς σιγιλλιά δες ἐκτίθησι γράμμα, δι' οὗ καὶ κατὰ τοὺς κανόνας τοὺς λέγοντας, εἴ τις ἐπίσκοπος εὑρεθῇ ἢ ἡγούμενος ἐκ τῶν αὐτουργίων τοῦ ἐπισκοπείου ἢ τοῦ μοναστηρίου εκποιούμενος εἰς ἀρχοντικὴν χεῖρα ἢ ἑτέρῳ προσώπῳ ἐκδιδούς, ἄχυρον εἶναι τὴν ἔκδοσιν κατὰ τὸν κανόνα τῶν ἁγίων ἀποστόλων ούτωσὶ κατὰ ῥῆμα διεξιόντα· τ Πάντων τῶν ἐκκλησιαστικών πραγμά των ὁ ἐπίσκοπος εχέτω τὴν φροντίδα, καὶ διοικείτω αὐτὰ, ὡς τοῦ Θεοῦ ἐφορῶντος, μὴ ἐξεῖναι δὲ αὐτῷ σφετερίζεσθαί τι ἐξ αὐτῶν ἢ συγγενέσιν ἰδίοι; τὰ τοῦ Θεοῦ χαρίζεσθαι· εἰ δὲ πένητες εἶεν, ἐπιχορηγείτω ὡς πένησι, καὶ μὴ προφάσει τούτων τὰ τῆς Εκκλησίας ἀπεμπολείτω.» Ομοίως καὶ ἡ πρὸς Δόμνον ἐπιστολὴ τοῦ ἁγίου Κυρίλλου τάδε φησὶ ἐν μέρει ο Κειμήλια μὲν γὰρ καὶ κτήσεις ακινήτους ἀνεκποίητα ταῖς ἐκκλησίαις σώζεσθαι χρή, ἐκποίησις δέ ἐστιν ἡ μετάθεσις τῆς δεσποτείας, ήγουν ή δωρεά, ἢ πρᾶσις, ἡ ἐμφύτευσις, ἡ ἀνταλλαγὴ καὶ τὰ ὅμοια· ἔκδοσις δὲ ἡ ἐπὶ προσώποις ἢ χρόνοις ὡρισμένοις παραπομπή καταχρηστικῶς δὲ καὶ ἡ ἡ ἔκδοσις ἐκποίησις λέγεται, καὶ ἡ ἐκποίησις ἔκδοσις.» Ομοίως καὶ ὁ πεντεκαιδέκατος κανὼν τῆς ἐν Αγκύρᾳ συνόδου τοιάδε φησί·. Περὶ τῶν διαφερόντων τῷ κυριακῷ ήτοι τῇ Ἐκκλησίᾳ, ὅσα ἐπισ σκόπου μὴ ὄντος πρεσβύτεροι ἐπώλησαν, ἀνακαλεῖσθαι τὸ κυριακὴν, ἐν δὲ τῇ κρίσει τοῦ ἐπισκόπου εἶναι, εἴτε προσήκει ἀπολαβεῖν τὴν τιμὴν τοὺς και κῶς ὠνησαμένου;, εἴτε καὶ μή, διὰ τὴ πολλάκις τὴν πρόσοδον τῶν πεπραμένων ἀποδεδωκέναι αὐτοῖς τούτοις πλείονα την τιμήν.» Καὶ ἡ μα' τοῦ γ' τίτλου διάταξις οὕτω φησί· • Κατ' ἐνιαυτὸν ὁ οἰκονόμος παρατίθεται λόγον τῆς αὐτοῦ διοικήσεως τῷ ἐπισ σκόπῳ, καὶ ἀποδίδωσιν, εἴ τι φανη βλάψα; ἢ κερ δήσας· εἰ δὲ τελευτήσει πρὸ τῶν λογισμῶν, ὑπό διάταξις τοῦ β' τίτλου φησίν, ὅτι ὁ μὴ δι' ἀνάβουσιν αἰχμαλώτων ἀγοράζων ἱερὰ σκεύη.... Ἡ Ἐπεὶ ἀνηνέχθη τῇ ἡμῶν μετριότητι, ὡς ἐν τῇ Αγιωτάτῃ μητροπόλει Μηθύμνης οἱ κατὰ καιροὺς τὸν ἀρχιερατικὸν αὐτῆς κατέχοντες θρόνον παρέδω και πρός τινας τῶν κληρικῶν ἀπὸ τῶν τῆς ἐκκλησίας κτημάτων ἐπὶ τῷ κατέχειν τούτους αὐτὰ καὶ ἐκδουλεύειν ἐν τῇ Ἐκκλησίᾳ, ἀποδιδόντας αὐτῇ καὶ τὸ ἀνῆκον τέλος, τοῦ καιροῦ δὲ προϊόντος καὶ τῶν παραλαβόντων ταῦτα τετελευτηκότων, κατέ χουσι ταῦτα κατὰ διαδοχὴν ἀπ' ἐκείνων οἱ κληρονόμοι ἐκείνων, μὴ ὄντες ὅλως κληρικοί, μηδὲ τὴν ἀνήκουσαν ὑπηρεσίαν τῇ Ἐκκλησίᾳ διδόντες, άλλοι δὲ οὐδὲ τέλος διδόασιν, ἀλλὰ κατέχουσι ταῦτα ἐξου σιαστικῶς ὡς ίδια αὐτῶν, τινὲς δὲ καὶ διδόντες ὀλί τον διδόασι· καὶ διὰ ταῦτα ἐδεήθη τῆς ἡμῶν μετριότητος ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Μηθύμνης καὶ ὑπέρτιμος, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸς ἀδελφὸς αὐτ τῆς καὶ συλλειτουργός, κῦρ Χαρίτων, βοηθείας του χεῖν, ὥστε ἐπαναστραφήναι τῇ κατ' αὐτὸν ἐκκλησί τὰ κτήματα αὐτῆς· ἡ μετριότης ἡμῶν, συνδιασει ψαμένη τὰ περὶ τούτου τῇ περὶ αὐτὴν ἱερᾷ καὶ θεία συνόδῳ τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, διέγνω καὶ ἀπεφήνατο, ὡς ἂν εἰ μὲν κληρικοί εἰσιν οἱ κατέχοντες τὰ τῆς Ἐκκλησίας κτήματα, κατέχωσιν ὁμοίως καὶ οὗτοι ταῦτα, καθὼς καὶ οἱ πρῶτοι ἐκεῖνοι κληρικοί, ἀφ᾽ ὧν ἔχουσιν οὗτοι ταῦτα κατά διαδοχὴν, καὶ τὴν ἀνήκουσαν ύπηρεσίαν τῇ Ἐκκλησία διδόντες καὶ τὸ σύνηθες τέλος. Εἰ δὲ οὐκ εἰσὶ κλη ρ:κοί, εἰ μὲν βούλονται κατέχειν αὐτὰ ὀφείλουσιν ἀποδιδόναι τὸ τέλος ὑπὲρ αὐτῶν, ἀναλόγως πρέ; δ κατέχουσιν· εἰ δὲ οὐ βούλονται διδόναι τέλο;, οφεί λουσιν ἀντιστραφήναι τῇ Ἐκκλησίᾳ τὰ κτήματα χω ρίς λόγου τινὸς καὶ προφάσεως, εἴπερ εἰσὶ τοιαῦτα, οἷα παρέλαβον ἐξ ἀρχῆς· εἰ δὲ ἐποίησαν ἀνακτήσεις τινὰς καὶ βελτιώσεις ἐν αὐτοῖς, κατέχειν μὲν ἐφεί λουσι ταῦτα, ἀλλὰ καὶ τὸ τέλος διδόναι απαραιτήτως τῇ Ἐκκλησίᾳ. Τούτου γάρ χάριν ἀπολέλυται καὶ τὸ παρὸν γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος τῇ ἁγιωτάτη ἐκκλησίᾳ «Μηθύμνης, ἐπὶ τῷ προσεἶναι αὐτῇ δι' ἀσφάλειαν. † Απελύθη τῇ ιθ'. † Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό· Μηνὶ Ἰουνίῳ, Ινδ. η'. + Εὐγενέστατε μέγα βήξ πάσης Ρωσίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι γνησιώτατε καὶ ἠγαπημένε υἱὲ τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Δημήτριε, ὑγείαν καὶ εὐθυμίαν ψυχῆς, σώματός τε καὶ ῥῶσιν καὶ εὐεξίαν, ζωὴν εἰς ρηνικὴν καὶ πολυετή, ἐπίδοσιν καὶ αὔξησιν καὶ προ κοπὴν τοῦ σοῦ βίου καὶ τῆς ἀρχῆς σου, καὶ ἄλλο εξ τι ἀγαθὸν καὶ τω ήριον, ἐπεύχεται τῇ εὐγενείς σου ἡ μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ παντοκράτορος. Τι
PHILOTHE CP. PATRIARCO
σπεύδειν τρόπον συνιστᾶν καὶ πρὸς τὸ κρεῖττον ἄγειν κείνται τούτοις οι κληρονόμοι αὐτοῦ. Ὁ Καὶ ἡ και
τὰ τῶν ὑπ' αὐτοὺς ἐκκλησιῶν κτήματα, μήτοι γε
μόνον αὐτὰ συντηρεῖν καὶ φυλάσσειν ἀμείωτα καὶ
ἀνεκποίητα καθάπαξ καὶ ἀκαταδούλωτα, ὡς ἂν ἐξ
αὐτῶν αὐτοί τε τὸ ἱκανὸν ἔχοιεν, καὶ δὴ καὶ οἱ πρὸς
αὐτοὺς ἀφορῶντες καὶ προμήθειαν ἐξαιτούμενοι τοῦ
σκοποῦ μὴ ἀποτυγχάνωσιν· οἱ δὲ οὐκ οἶδ' ὅπως τὰ
μὲν τῶν προσηκόντων ταῖς ἐκκλησίαις ἀκινήτων
κτημάτων τοῖς βουλομένοις πιπράσκουσι, τὰ δ᾽ αὖ
θι; ἀμετόχως ἀποχαρίζονται, τὰ δὲ παρὰ τὸ ἁρμότον τέλος εκληπτορικῶς τῶιν ἐκδιδίασι· καὶ τοῦτο
μάλιστα γέγονεν ἐπὶ τῆς ἁγιωτάτης μητροπόλεως
Αίνου, τῶν κατὰ καιροὺς εἴληφότων τὴν προστασίαν
αὐτῆς ταῖς προειρημέναις αἰτίαις ἐς τοσοῦτον και
τα στενωσάντων αὐτήν, ὡς μηδὲ τὴν τῶν ἀναγκαίων
χρείαν παρέχειν δύνασθαι τῷ γνησίως αὐτῆς ἀρτίως
προϊσταμένῳ ἀρχιερεῖ, μήτοι γε καὶ πτωχοῖς ἐξαρπεῖν διδόναι, ὅπερ ὁ τοῦ Θεοῦ βούλεται νόμος καὶ οἱ
θεῖοι κανόνες διακελεύονται. Η μετριότης ἡμῶν,
τοῖς θείοις καὶ ἱεροῖ; επομένη κανόσι, κατὰ κοινὴν
ὁμόνοιαν τῶν περὶ αὐτὴν ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ
ὑπερτίμων, τοῦ Ηρακλείας, τοῦ Νικαίας, τοῦ Βρύστως, τοῦ Χαλκηδόνο;, τοῦ ᾿Αμασείας, τοῦ Τραπεζοῦντος, τοῦ Μιτυλήνης, τοῦ Μηθύμνης, τοῦ Σωζοπόλεως καὶ τοῦ Χερσῶνος, τὸ παρὸν αὐτῆς σιγιλλιάδες ἐκτίθησι γράμμα, δι' οὗ καὶ κατὰ τοὺς κανόνας
τοὺς λέγοντας, εἴ τις ἐπίσκοπος εὑρεθῇ ἢ ἡγούμενος
ἐκ τῶν αὐτουργίων τοῦ ἐπισκοπείου ἢ τοῦ μοναστη
ρίου εκποιούμενος εἰς ἀρχοντικὴν χεῖρα ἢ ἑτέρῳ
προσώπῳ ἐκδιδούς, ἄχυρον εἶναι τὴν ἔκδοσιν κατὰ
τὸν κανόνα τῶν ἁγίων ἀποστόλων ούτωσὶ κατὰ ῥῆμα
διεξιόντα· τ Πάντων τῶν ἐκκλησιαστικών πραγμά
των ὁ ἐπίσκοπος εχέτω τὴν φροντίδα, καὶ διοικείτω
αὐτὰ, ὡς τοῦ Θεοῦ ἐφορῶντος, μὴ ἐξεῖναι δὲ αὐτῷ
σφετερίζεσθαί τι ἐξ αὐτῶν ἢ συγγενέσιν ἰδίοι; τὰ
τοῦ Θεοῦ χαρίζεσθαι· εἰ δὲ πένητες εἶεν, ἐπιχορηγείτω ὡς πένησι, καὶ μὴ προφάσει τούτων τὰ τῆς
Εκκλησίας ἀπεμπολείτω.» Ομοίως καὶ ἡ πρὸς
Δόμνον ἐπιστολὴ τοῦ ἁγίου Κυρίλλου τάδε φησὶ ἐν
μέρει ο Κειμήλια μὲν γὰρ καὶ κτήσεις ακινήτους
ἀνεκποίητα ταῖς ἐκκλησίαις σώζεσθαι χρή, ἐκποίη
σις δέ ἐστιν ἡ μετάθεσις τῆς δεσποτείας, ήγουν ή
δωρεά, ἢ πρᾶσις, ἡ ἐμφύτευσις, ἡ ἀνταλλαγὴ καὶ
τὰ ὅμοια· ἔκδοσις δὲ ἡ ἐπὶ προσώποις ἢ χρόνοις
ὡρισμένοις παραπομπή καταχρηστικῶς δὲ καὶ ἡ ἡ
ἔκδοσις ἐκποίησις λέγεται, καὶ ἡ ἐκποίησις ἔκδοσις.» Ομοίως καὶ ὁ πεντεκαιδέκατος κανὼν τῆς
ἐν Αγκύρᾳ συνόδου τοιάδε φησί·. Περὶ τῶν διαφερόντων τῷ κυριακῷ ήτοι τῇ Ἐκκλησίᾳ, ὅσα ἐπισ
σκόπου μὴ ὄντος πρεσβύτεροι ἐπώλησαν, ἀνακαλεί
σθαι τὸ κυριακὴν, ἐν δὲ τῇ κρίσει τοῦ ἐπισκόπου
εἶναι, εἴτε προσήκει ἀπολαβεῖν τὴν τιμὴν τοὺς και
κῶς ὠνησαμένου;, εἴτε καὶ μή, διὰ τὴ πολλάκις τὴν
πρόσοδον τῶν πεπραμένων ἀποδεδωκέναι αὐτοῖς
τούτοις πλείονα την τιμήν.» Καὶ ἡ μα' τοῦ γ' τίτλου
διάταξις οὕτω φησί· • Κατ' ἐνιαυτὸν ὁ οἰκονόμος
παρατίθεται λόγον τῆς αὐτοῦ διοικήσεως τῷ ἐπισ
σκόπῳ, καὶ ἀποδίδωσιν, εἴ τι φανη βλάψα; ἢ κερδήσας· εἰ δὲ τελευτήσει πρὸ τῶν λογισμῶν, ὑπό
*
διάταξις τοῦ β' τίτλου φησίν, ὅτι ὁ μὴ δι' ἀνάβουσιν
αἰχμαλώτων ἀγοράζων ἱερὰ σκεύη....
Reliqua desunt.
LXVII. Synodi decretum de bonis metropoleos Mrthymnæ alienatis.
Ἡ Ἐπεὶ ἀνηνέχθη τῇ ἡμῶν μετριότητι, ὡς ἐν τῇ
Αγιωτάτῃ μητροπόλει Μηθύμνης οἱ κατὰ καιροὺς
τὸν ἀρχιερατικὸν αὐτῆς κατέχοντες θρόνον παρέδω
και πρός τινας τῶν κληρικῶν ἀπὸ τῶν τῆς Ἐκκλη
σίας κτημάτων ἐπὶ τῷ κατέχειν τούτους αὐτὰ καὶ
ἐκδουλεύειν ἐν τῇ Ἐκκλησίᾳ, ἀποδιδόντας αὐτῇ
καὶ τὸ ἀνῆκον τέλος, τοῦ καιροῦ δὲ προϊόντος καὶ
τῶν παραλαβόντων ταῦτα τετελευτηκότων, κατέ
χουσι ταῦτα κατὰ διαδοχὴν ἀπ' ἐκείνων οἱ κληρονό
μοι ἐκείνων, μὴ ὄντες ὅλως κληρικοί, μηδὲ τὴν
ἀνήκουσαν ὑπηρεσίαν τῇ Ἐκκλησίᾳ διδόντες, άλλοι
δὲ οὐδὲ τέλος διδόασιν, ἀλλὰ κατέχουσι ταῦτα ἐξου
σιαστικῶς ὡς ίδια αὐτῶν, τινὲς δὲ καὶ διδόντες ὀλί
τον διδόασι· καὶ διὰ ταῦτα ἐδεήθη τῆς ἡμῶν μετριό
τητος ὁ ἱερώτατος μητροπολίτης Μηθύμνης καὶ
ὑπέρτιμος, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸς ἀδελφὸς αὐτ
τῆς καὶ συλλειτουργός, κῦρ Χαρίτων, βοηθείας του
χεῖν, ὥστε ἐπαναστραφήναι τῇ κατ' αὐτὸν ἐκκλησί
τὰ κτήματα αὐτῆς· ἡ μετριότης ἡμῶν, συνδιασει
ψαμένη τὰ περὶ τούτου τῇ περὶ αὐτὴν ἱερᾷ καὶ θεία
συνόδῳ τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων,
διέγνω καὶ ἀπεφήνατο, ὡς ἂν εἰ μὲν κληρικοί εἰσιν
οἱ κατέχοντες τὰ τῆς Ἐκκλησίας κτήματα, κατέχω
σιν ὁμοίως καὶ οὗτοι ταῦτα, καθὼς καὶ οἱ πρῶτοι
ἐκεῖνοι κληρικοί, ἀφ᾽ ὧν ἔχουσιν οὗτοι ταῦτα κατά
διαδοχὴν, καὶ τὴν ἀνήκουσαν ύπηρεσίαν τῇ Ἐκκλησία
διδόντες καὶ τὸ σύνηθες τέλος. Εἰ δὲ οὐκ εἰσὶ κλη
ρ:κοί, εἰ μὲν βούλονται κατέχειν αὐτὰ ὀφείλουσιν
ἀποδιδόναι τὸ τέλος ὑπὲρ αὐτῶν, ἀναλόγως πρέ; δ
κατέχουσιν· εἰ δὲ οὐ βούλονται διδόναι τέλο;, οφεί
λουσιν ἀντιστραφήναι τῇ Ἐκκλησίᾳ τὰ κτήματα χω
ρίς λόγου τινὸς καὶ προφάσεως, εἴπερ εἰσὶ τοιαῦτα,
οἷα παρέλαβον ἐξ ἀρχῆς· εἰ δὲ ἐποίησαν ἀνακτήσεις
τινὰς καὶ βελτιώσεις ἐν αὐτοῖς, κατέχειν μὲν ἐφείλουσι ταῦτα, ἀλλὰ καὶ τὸ τέλος διδόναι απαραιτήτως
τῇ Ἐκκλησίᾳ. Τούτου γάρ χάριν ἀπολέλυται καὶ τὸ
παρὸν γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος τῇ ἁγιωτάτη
ἐκκλησίᾳ «Μηθύμνης, ἐπὶ τῷ προσεἶναι αὐτῇ δι'
ἀσφάλειαν.
† Απελύθη τῇ ιθ'. † Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πα
τριαρχικῆς χειρὸς τό· Μηνὶ Ἰουνίῳ, Ινδ. η'.
LXVIII. Patriarchæ litteræ exhortatoriæ datæ a¿
Demetrium, magnum ducem Russia.
+ Εὐγενέστατε μέγα βήξ πάσης Ρωσίας, ἐν ἁγίῳ
Πνεύματι γνησιώτατε καὶ ἠγαπημένε υἱὲ τῆς ἡμῶν
μετριότητος, κῦρ Δημήτριε, ὑγείαν καὶ εὐθυμίαν
ψυχῆς, σώματός τε καὶ ῥῶσιν καὶ εὐεξίαν, ζωὴν εἰς
ρηνικὴν καὶ πολυετή, ἐπίδοσιν καὶ αὔξησιν καὶ προκοπὴν τοῦ σοῦ βίου καὶ τῆς ἀρχῆς σου, καὶ ἄλλο εξ
τι ἀγαθὸν καὶ τω ήριον, ἐπεύχεται τῇ εὐγενείς σου
ἡ μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ παντοκράτορος. Τι
Part LXIXPars LXIX
col. 1421–1422page 213 of 238
PG 152:1421γράμματα τῆς εὐγενείας σου διεκομίσθησαν ἐνταῦθα ἡ τούτου ένεκα. Έλυπήθην γὰρ πολλὰ καὶ ὠργίσθην πρὸς τὴν ἡμῶν μετριότητα, καὶ ἐσώθησαν καλῶ; μετὰ τοῦ ἀνθρώπου σου τοῦ Δανιήλ. Καὶ ἐγνώρισα καὶ ἔμαθον περὶ πάντων ὧν παρεδήλους καὶ ἔγρα φας, καὶ εὐχαρίστησὰ τῷ Θεῷ, ὅτι ἔχεις καλῶς εἰς τὴν ὑγείαν σου καὶ εἰς τὰ πράγματά σου καὶ εἰς τὴν ἀρχὴν σου. Ἐγὼ γοῦν κατὰ τὸ χρέος, ὅπερ ὀφείλω ως κοινὸς πατὴρ ἄνωθεν ἀπὸ Θεοῦ καταστὰς εἰς τοὺς ἀπανταχοῦ τῆς γῆς εὑρισκομένους Χριστιανούς, ἀεὶ καὶ σπουδάζω καὶ ἀγωνίζομαι ὑπὲρ τῆς σωτηρίας αὐτῶν, καὶ εὔχομαι εἰς τὸν Θεὸν ὑπὲρ αὐτῶν, πλέον δὲ τοῦτο ποιῶ εἰς ὑμᾶς, εἰς τὸ αὐτόθι εὑρισκόμενον τοῦ Χριστοῦ ἅγιον ἔθνος, διὰ τὴν φόβον, ὃν ἔχουσι πρὸς τὸν Θεὸν καὶ τὴν ἀγάπην καὶ τὴν πίστιν, εξ χομαι καὶ ἀγαπῶ πάντας ὑμᾶς, ὡς εἶπον, πλέον τῶν ἄλλων· τὴν δὲ εὐγένειάν σου ἔτι περισσοτέρως καὶ ἀγαπῶ καὶ εὔχομαι ὡς υἱόν μου διὰ τὴν ἀγά την καὶ τὴν φιλίαν, ἣν ἔχεις εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα, καὶ τὴν καθαρὰν πίστιν, ἣν ἔχεις εἰς τὴν ἁγίαν τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίαν, καὶ τὴν στοργήν καὶ τὴν ὑποταγήν, ἣν ἔχεις εἰς τὸν ἱερώτατον μητρο Ελίτην Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύ ματι ἀγαπητὴν ἀδελφὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος ἔμαθον γάρ, ὅτι στέργεις αὐτὸν καὶ ἀγαπᾶς, καὶ πᾶσαν ὑποταγὴν καὶ εὐπείθειαν ἀπονέμεις αὐτῷ, ὡς μοι ἔγραψεν οὗτος, καὶ ἀπεδεξάμην σε πολλὰ καὶ ηυξάμην σοι καὶ οὕτω ποίει, υἱέ μου, ἵνα ἔχῃς τὴν εὐχήν μου καὶ εἰς τὸ ἔμπροσθεν οὐ μόνον γὰρ ἐν τῷ παρόντι βίῳ μέλλεις ἔχειν ἔτι πλέον καὶ τὴν ζωήν σου άλυπον καὶ τὴν ἀρχὴν σου ἀκατάλυτον, ἀλλὰ καὶ ἐν τῷ μέλλοντι αἰῶνι τὴν τῶν αἰωνίων αγαθῶν ἀπόλαυσιν, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ παρ' ἐμοῦ περισσοτέρας πολλὰ τὰς εὐχὰς καὶ τὰς εὐλογίας· ὁ γὰρ μητροπολίτης ὁ παρ' ἐμοῦ καταστὰς τύπον φέ μει τοῦ Θεοῦ, καὶ ἀντὶ ἐμοῦ εὑρίσκεται αὐτόθι, καὶ πᾶς ὁ ὑποτασσόμενος αὐτῷ καὶ ὁ σπουδάζων καὶ ἀγαπᾶν καὶ τιμὴν καὶ πείθεσθαι αὐτῷ τῷ Θεῷ ὑπο τάσσεται καὶ τῇ ἡμῶν μετριότητι. Πᾶσα γὰρ ἡ πρὸς αὐτὸν γινομένη τιμή εἰς ἐμὲ διαβαίνει καὶ δι' ἐμοῦ ἄντικρυς πρὸς αὐτὸν τὸν Θεὸν, καὶ ὃν ἂν εὔ ξηται οὗτος καὶ ἀγαπήσῃ διά τινα αἰτίαν ἀγαθὴν ἢ διὰ τὴν εὐσέβειαν αὐτοῦ ἢ διὰ τὴν ὑποταγήν του, ἔχω τον καὶ ἐγὼ εὐλογημένον καὶ ὁ Θεὸς ὡσαύτως, καὶ τὸ ἐναντίον, ὃν ἂν ὀργισθῇ καὶ ἀφορίσῃ, ἔχω τον καὶ ἐγὼ οὕτως. Διὰ τοῦτο, υἱέ μου, ἐπειδὴ καὶ ἐγὼ ταῦτά σοι γράφω, καὶ γινώσκει καὶ ἡ εὐγένειά σου, τῇ χάριτι τοῦ Χριστοῦ, καὶ πληροῖς αὐτά· ἔτι πλέον αγωνίζον καὶ σπούδαζε εἰς τὴν Ἐκκλησίαν· οὗτος γὰρ ὁ μητροπολίτης καὶ μέγας ἄνθρωπος ἔνι, καὶ ἀπὸ Θεοῦ ετάχθη πατὴρ, καὶ πολλὰ σε ἀγαπᾷ, ἵνα ἡ μετριότης ἡμῶν ἀκούουσα ἔχῃ εὐφροσύνην μεγά λην καὶ χαράν. Καὶ ταῦτα μὲν ἔχουσιν οὕτως, περὶ δὲ τῶν ἄλλων ὧν ἐζήτησας, ἐγένοντο κατὰ τὴν πα ράκλησιν σου καὶ τὴν ἀξίωσίν σου γράμματα της ἡμῶν μετριότητος, καὶ ἤδη ἔρχονται σὺν Θεῷ αὐτ τόθι, καὶ μέλλεις ἰδεῖν ταῦτα καὶ μαθεῖν ἀκριβῶς περὶ πάντων ἀπὸ τοῦ μητροπολίτου Κυέβου καὶ πάν σης Ρωσίας. Εγένοντο δὲ, καθὼς ἀπεδέχον, καὶ πολλά σε επήνεια καὶ ἠγάπησα καὶ ηυξάμην του Ο ἢ η κατὰ τῶν ῥηγῶν, ὥσπερ μέλλεις μαθεῖν καὶ ἀπὸ τῶν γραμμάτων μου, καὶ καλῶς ἐποίησας πολλά καὶ ἔγραψάς μεν περὶ τούτου, καὶ 6 τε θέλεις, καὶ εἴ τι χρήζεις, γράφε μετά πάσης πληροφορίας, καὶ ζήτει, ὅπὲρ θέλεις· ὁ πατήρ σου γάρ εἰμι καὶ ἐγὼ καὶ σὺ υἱός μου γνήσιος. Ἔτι δὲ καὶ ὁ υἱός μου, ἀδελφός σου, ὁ πῦρ Βολοντίμοιρος· ἀγαπῶ γὰρ ἐγὼ καὶ τοῦτον πολλὰ καὶ ἀποδέχομαι, δι' ἅπερ ἔχει ἀγαθά, καὶ τὰ αὐτὰ γράφω καὶ εἰ; αὐτὸν, ὅσα καὶ εἰς τὴν εὐγένειάν σου. Καὶ ὁ Θεὸς νὰ διατηρῇ ὑμᾶς ἀνόσους, ἀβλαβεῖς καὶ ἀνωτέρους παντὸς ἀνιαροῦ συναντήματος. † Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό Μηνί Ιουνίῳ, ινδ. ή. † Ἱερώτατε μητροπολίτα Κυέβου καὶ πάσης Ρω σίας, ὑπέρτιμε, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι αγαπητὲ ἀδελφέ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργέ, χάριν, είν ρήνην, ἔλεος, ὑγείαν ψυχῆς, ῥῶσιν σώματος καὶ ἄλλο πᾶν ἀγαθὸν ἐμοῦ καὶ σωτήριον ἐπεύχεται τῇ ἱερότητί σου ή μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ παντοκράτορος. Τὰ γράμματα τῆς ἱερότητός σου διεκ μίσθησαν ἐνταῦθα πρὸς τὴν ἡμῶν μετριότητα, καὶ ἐγνώρισα ἀπὸ τούτων καὶ ἀπὸ τοῦ ἀνθρώπου σου, τοῦ ᾿Αββακούμ, τοῦ διακομίσαντος ταῦτα, πάντα ὅσα ἔγραφες καὶ ἀνέφερες· ἐποίησας οὖν καλῶς καὶ ἀπέστειλας ἐνταῦθα ἐγγράφους σου ἀναφορὰς καὶ άνθρωπόν σου, καὶ ὡς δεῖ ποιεῖν πάντας τοὺς ἀρε χιερεῖς· γινώσκει γὰρ ἡ ἱερότης σου ἀκριβῶς τὴν εἰς τοῦτο κανονικὴν ψῆφον καὶ παρακέλευσιν, ήγουν ὅπως πρέπει πάντας τοὺς κατὰ τόπον ἀρχιερεῖς, τοῦ μὲν αὐτοὺς ἔρχεσθαι πρὸς τὸν πατριάρχην και τὴν θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον, ποῦ δὲ, ὅταν οὐδὲν ἔχωσι τοῦτο εὔκολον, καὶ γράμματα πέμπειν καὶ ἀνθρώπους καὶ ἀναφέρειν καὶ ζητεῖν, περὶ ὧν χρήσ ζουσι. Δί; γοῦν τοῦ χρόνου τὴν ἀρχὴν οἱ ἱεροὶ καὶ θεῖοι κανόνες ἔρχεσθαι ἐντεῦθεν τοὺς ἀρχιερεῖς τους ἡμετέρους παρεκελεύσαντο, εἶτά τινες ὕστερον ἐλθόντες τῶν ἁγίων ἀρχιερέων διά τε τὰ διαστήματα τοῦ τύπου καὶ διὰ τὴν ἀσθένειαν τῶν ἀνθρώπων ἅπαξ τὸν ἐνιαυτὸν διετάξαντο. Απεδεξάμην οὖν τὴν σὴν ἱερότητα καὶ ἐπῄνεσά σε, καὶ πρέπει, νὰ ποι τοῦτο, μᾶλλον δὲ καὶ αὐτὸς σύ, ὅταν ἔχῃς τοῦτο εξο καλον, ἐλθε· εἰ δὲ μή, γράφε καὶ ἀνάφερε καὶ ζήτει, περὶ ὧν χρήσεις, περὶ ἐκκλησιαστικῶν ζητημάτων, περὶ πολιτικών πραγμάτων, περὶ παντῶν ὧν ἐθέλεις, καὶ μένεις μανθάνειν προηγου, ένω; μὲν, περὶ ὧν ἀπορεῖς καὶ ζητεῖς, ἔπειτα καὶ περὶ τῶν ἐνταῦθα πάντων, πῶς ἔχουσιν ἐνταῦθα τὰ πράγματα τὰ ἐκ κλησιαστικά, τα πολιτικὰ καὶ τὰ τῆς βασιλείας. Και είπερ χρήζει καὶ ὁ πατριάρχης καὶ ἡ σύνοδος ένα μηνίσῃ πρὸς τὴν σὴν ἱερότητα, μέλλει τοῦτο εὑρι σκειν εὔκολον. Τὴν ἀγάπην καὶ τὴν εὐμένειαν, ὅστ ἔχω εἰς τὴν σὴν ἱερότητα, γινώσκεις καὶ αὐτὸς καὶ ἀκριβῶς, ὅτι ἰδίαν ἀγάπην ἔχω εἰς σὲ καὶ ἰδίαν πλη ρογυρίαν, καὶ ἀγαπῶ σε πολλά, καὶ ἔχω σε φίλον
γράμματα τῆς εὐγενείας σου διεκομίσθησαν ἐνταῦθα ἡ τούτου ένεκα. Έλυπήθην γὰρ πολλὰ καὶ ὠργίσθην
πρὸς τὴν ἡμῶν μετριότητα, καὶ ἐσώθησαν καλῶ;
μετὰ τοῦ ἀνθρώπου σου τοῦ Δανιήλ. Καὶ ἐγνώρισα
καὶ ἔμαθον περὶ πάντων ὧν παρεδήλους καὶ ἔγραφας, καὶ εὐχαρίστησὰ τῷ Θεῷ, ὅτι ἔχεις καλῶς εἰς
τὴν ὑγείαν σου καὶ εἰς τὰ πράγματά σου καὶ εἰς τὴν
ἀρχὴν σου. Ἐγὼ γοῦν κατὰ τὸ χρέος, ὅπερ ὀφείλω ως
κοινὸς πατὴρ ἄνωθεν ἀπὸ Θεοῦ καταστὰς εἰς τοὺς
ἀπανταχοῦ τῆς γῆς εὑρισκομένους Χριστιανούς, ἀεὶ
καὶ σπουδάζω καὶ ἀγωνίζομαι ὑπὲρ τῆς σωτηρίας
αὐτῶν, καὶ εὔχομαι εἰς τὸν Θεὸν ὑπὲρ αὐτῶν, πλέον
δὲ τοῦτο ποιῶ εἰς ὑμᾶς, εἰς τὸ αὐτόθι εὑρισκόμενον
τοῦ Χριστοῦ ἅγιον ἔθνος, διὰ τὴν φόβον, ὃν ἔχουσι
πρὸς τὸν Θεὸν καὶ τὴν ἀγάπην καὶ τὴν πίστιν, εξχομαι καὶ ἀγαπῶ πάντας ὑμᾶς, ὡς εἶπον, πλέον
τῶν ἄλλων· τὴν δὲ εὐγένειάν σου ἔτι περισσοτέρως
καὶ ἀγαπῶ καὶ εὔχομαι ὡς υἱόν μου διὰ τὴν ἀγάτην καὶ τὴν φιλίαν, ἣν ἔχεις εἰς τὴν ἡμῶν μετριό
τητα, καὶ τὴν καθαρὰν πίστιν, ἣν ἔχεις εἰς τὴν
ἁγίαν τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίαν, καὶ τὴν στοργήν καὶ
τὴν ὑποταγήν, ἣν ἔχεις εἰς τὸν ἱερώτατον μητρο
Ελίτην Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύ
ματι ἀγαπητὴν ἀδελφὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος
ἔμαθον γάρ, ὅτι στέργεις αὐτὸν καὶ ἀγαπᾶς, καὶ
πᾶσαν ὑποταγὴν καὶ εὐπείθειαν ἀπονέμεις αὐτῷ, ὡς
μοι ἔγραψεν οὗτος, καὶ ἀπεδεξάμην σε πολλὰ καὶ
ηυξάμην σοι καὶ οὕτω ποίει, υἱέ μου, ἵνα ἔχῃς τὴν
εὐχήν μου καὶ εἰς τὸ ἔμπροσθεν οὐ μόνον γὰρ ἐν
τῷ παρόντι βίῳ μέλλεις ἔχειν ἔτι πλέον καὶ τὴν
ζωήν σου άλυπον καὶ τὴν ἀρχὴν σου ἀκατάλυτον,
ἀλλὰ καὶ ἐν τῷ μέλλοντι αἰῶνι τὴν τῶν αἰωνίων
αγαθῶν ἀπόλαυσιν, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ παρ' ἐμοῦ περισσοτέρας πολλὰ τὰς εὐχὰς καὶ τὰς εὐλογίας· ὁ
γὰρ μητροπολίτης ὁ παρ' ἐμοῦ καταστὰς τύπον φέ-·
μει τοῦ Θεοῦ, καὶ ἀντὶ ἐμοῦ εὑρίσκεται αὐτόθι, καὶ
πᾶς ὁ ὑποτασσόμενος αὐτῷ καὶ ὁ σπουδάζων καὶ
ἀγαπᾶν καὶ τιμὴν καὶ πείθεσθαι αὐτῷ τῷ Θεῷ ὑποτάσσεται καὶ τῇ ἡμῶν μετριότητι. Πᾶσα γὰρ ἡ
πρὸς αὐτὸν γινομένη τιμή εἰς ἐμὲ διαβαίνει καὶ δι'
ἐμοῦ ἄντικρυς πρὸς αὐτὸν τὸν Θεὸν, καὶ ὃν ἂν εὔ
ξηται οὗτος καὶ ἀγαπήσῃ διά τινα αἰτίαν ἀγαθὴν
ἢ διὰ τὴν εὐσέβειαν αὐτοῦ ἢ διὰ τὴν ὑποταγήν του,
ἔχω τον καὶ ἐγὼ εὐλογημένον καὶ ὁ Θεὸς ὡσαύτως,
καὶ τὸ ἐναντίον, ὃν ἂν ὀργισθῇ καὶ ἀφορίσῃ, ἔχω τον
καὶ ἐγὼ οὕτως. Διὰ τοῦτο, υἱέ μου, ἐπειδὴ καὶ ἐγὼ
ταῦτά σοι γράφω, καὶ γινώσκει καὶ ἡ εὐγένειά σου,
· τῇ χάριτι τοῦ Χριστοῦ, καὶ πληροῖς αὐτά· ἔτι πλέον
αγωνίζον καὶ σπούδαζε εἰς τὴν Ἐκκλησίαν· οὗτος
γὰρ ὁ μητροπολίτης καὶ μέγας ἄνθρωπος ἔνι, καὶ
ἀπὸ Θεοῦ ετάχθη πατὴρ, καὶ πολλὰ σε ἀγαπᾷ, ἵνα
ἡ μετριότης ἡμῶν ἀκούουσα ἔχῃ εὐφροσύνην μεγάλην καὶ χαράν. Καὶ ταῦτα μὲν ἔχουσιν οὕτως, περὶ
δὲ τῶν ἄλλων ὧν ἐζήτησας, ἐγένοντο κατὰ τὴν παράκλησιν σου καὶ τὴν ἀξίωσίν σου γράμματα της
ἡμῶν μετριότητος, καὶ ἤδη ἔρχονται σὺν Θεῷ αὐτ
τόθι, καὶ μέλλεις ἰδεῖν ταῦτα καὶ μαθεῖν ἀκριβῶς
περὶ πάντων ἀπὸ τοῦ μητροπολίτου Κυέβου καὶ πάν
σης Ρωσίας. Εγένοντο δὲ, καθὼς ἀπεδέχον, καὶ
πολλά σε επήνεια καὶ ἠγάπησα καὶ ηυξάμην του
Ο
ἢ
η
κατὰ τῶν ῥηγῶν, ὥσπερ μέλλεις μαθεῖν καὶ ἀπὸ
τῶν γραμμάτων μου, καὶ καλῶς ἐποίησας πολλά
καὶ ἔγραψάς μεν περὶ τούτου, καὶ 6 τε θέλεις, καὶ
εἴ τι χρήζεις, γράφε μετά πάσης πληροφορίας, καὶ
ζήτει, ὅπὲρ θέλεις· ὁ πατήρ σου γάρ εἰμι καὶ ἐγὼ
καὶ σὺ υἱός μου γνήσιος. Ἔτι δὲ καὶ ὁ υἱός μου,
ἀδελφός σου, ὁ πῦρ Βολοντίμοιρος· ἀγαπῶ γὰρ ἐγὼ
καὶ τοῦτον πολλὰ καὶ ἀποδέχομαι, δι' ἅπερ ἔχει
ἀγαθά, καὶ τὰ αὐτὰ γράφω καὶ εἰ; αὐτὸν, ὅσα καὶ
εἰς τὴν εὐγένειάν σου. Καὶ ὁ Θεὸς νὰ διατηρῇ ὑμᾶς
ἀνόσους, ἀβλαβεῖς καὶ ἀνωτέρους παντὸς ἀνιαροῦ
συναντήματος.
† Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό
Μηνί Ιουνίῳ, ινδ. ή.
ΕXIX. Patriarcha littere exhortalerie data ad metropolitam Kioviæ et totius Russia.
† Ἱερώτατε μητροπολίτα Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ὑπέρτιμε, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι αγαπητὲ ἀδελφέ
τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργέ, χάριν, είν
ρήνην, ἔλεος, ὑγείαν ψυχῆς, ῥῶσιν σώματος καὶ
ἄλλο πᾶν ἀγαθὸν ἐμοῦ καὶ σωτήριον ἐπεύχεται τῇ
ἱερότητί σου ή μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ παντοκράτορος. Τὰ γράμματα τῆς ἱερότητός σου διεκ
μίσθησαν ἐνταῦθα πρὸς τὴν ἡμῶν μετριότητα, καὶ
ἐγνώρισα ἀπὸ τούτων καὶ ἀπὸ τοῦ ἀνθρώπου σου,
τοῦ ᾿Αββακούμ, τοῦ διακομίσαντος ταῦτα, πάντα ὅσα
ἔγραφες καὶ ἀνέφερες· ἐποίησας οὖν καλῶς καὶ
ἀπέστειλας ἐνταῦθα ἐγγράφους σου ἀναφορὰς καὶ
άνθρωπόν σου, καὶ ὡς δεῖ ποιεῖν πάντας τοὺς ἀρε
χιερεῖς· γινώσκει γὰρ ἡ ἱερότης σου ἀκριβῶς τὴν
εἰς τοῦτο κανονικὴν ψῆφον καὶ παρακέλευσιν, ήγουν
ὅπως πρέπει πάντας τοὺς κατὰ τόπον ἀρχιερεῖς,
τοῦ μὲν αὐτοὺς ἔρχεσθαι πρὸς τὸν πατριάρχην και
τὴν θείαν καὶ ἱερὰν σύνοδον, ποῦ δὲ, ὅταν οὐδὲν
ἔχωσι τοῦτο εὔκολον, καὶ γράμματα πέμπειν καὶ
ἀνθρώπους καὶ ἀναφέρειν καὶ ζητεῖν, περὶ ὧν χρήσ
ζουσι. Δί; γοῦν τοῦ χρόνου τὴν ἀρχὴν οἱ ἱεροὶ καὶ
θεῖοι κανόνες ἔρχεσθαι ἐντεῦθεν τοὺς ἀρχιερεῖς τους
ἡμετέρους παρεκελεύσαντο, εἶτά τινες ὕστερον
ἐλθόντες τῶν ἁγίων ἀρχιερέων διά τε τὰ διαστήματα
τοῦ τύπου καὶ διὰ τὴν ἀσθένειαν τῶν ἀνθρώπων
ἅπαξ τὸν ἐνιαυτὸν διετάξαντο. Απεδεξάμην οὖν τὴν
σὴν ἱερότητα καὶ ἐπῄνεσά σε, καὶ πρέπει, νὰ ποι
τοῦτο, μᾶλλον δὲ καὶ αὐτὸς σύ, ὅταν ἔχῃς τοῦτο εξο
καλον, ἐλθε· εἰ δὲ μή, γράφε καὶ ἀνάφερε καὶ ζήτει,
περὶ ὧν χρήσεις, περὶ ἐκκλησιαστικῶν ζητημάτων,
περὶ πολιτικών πραγμάτων, περὶ παντῶν ὧν ἐθέλεις,
καὶ μένεις μανθάνειν προηγου, ένω; μὲν, περὶ ὧν
ἀπορεῖς καὶ ζητεῖς, ἔπειτα καὶ περὶ τῶν ἐνταῦθα
πάντων, πῶς ἔχουσιν ἐνταῦθα τὰ πράγματα τὰ ἐκκλησιαστικά, τα πολιτικὰ καὶ τὰ τῆς βασιλείας. Και
είπερ χρήζει καὶ ὁ πατριάρχης καὶ ἡ σύνοδος ένα
μηνίσῃ πρὸς τὴν σὴν ἱερότητα, μέλλει τοῦτο εὑρι
σκειν εὔκολον. Τὴν ἀγάπην καὶ τὴν εὐμένειαν, ὅστ
ἔχω εἰς τὴν σὴν ἱερότητα, γινώσκεις καὶ αὐτὸς καὶ
ἀκριβῶς, ὅτι ἰδίαν ἀγάπην ἔχω εἰς σὲ καὶ ἰδίαν πλη
ρογυρίαν, καὶ ἀγαπῶ σε πολλά, καὶ ἔχω σε φίλον
Part LXXPars LXX
col. 1423–1424page 214 of 238
PG 152:1423γνήσιον, καὶ ἀποδέχομαι πολλὰ, ἵνα γράφῃς, νὰ μανἡμῶν μετριότητος, ὑγείαν καὶ εὐθυμίαν τῶν ψυχῶν ὑμῶν καὶ τῶν σωμάτων εὐεξίαν τε καὶ ῥῶσιν, τῶν κατὰ τὸν βίον πραγμάτων πάντων εὐθηνίαν τε καὶ εύημερίαν, αὔξησιν ἀρχῆς καὶ προκοπὴν τιμῆς καὶ ἄλλο πᾶν ἀγαθὸν ὁμοῦ καὶ σωτήριον ἐπεύχεται ὑμῖν ἅπασιν ἡ μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ παντοκράτορος. Η μετριότης ἡμῶν, ἀκριβῶς γινώσκουσα πρό πολλοῦ τὴν καθαρὰν πίστιν καὶ τὴν εὐσέβειαν εν παρελάβετε ἄνωθεν καὶ ἐξ ἀρχῆς ἀπὸ τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ καθολικῆς καὶ ἀποστολικῆς Εκκλησίας καὶ φυλάττετε αὐτήν, καθὼς καὶ παρε λάβετε, ἀμώμητον καὶ καθαρὰν καὶ ἀκίβδηλον, ὀρθόδοξοι Χριστιανοὶ ὄντες, τοῦτο δὴ τὸ τῶν ἀγαθῶν πάντων ἐξαίρετον οὐ παύεται δι᾿ ὅλου, ὁμοῦ δὲ καὶ εὐχομένη, ἵνα ἀδιάλειπτον ἔχητε τοῦτο τὸ ἀγαθὸν Γάνωμεν περὶ σοῦ, περὶ τοῦ τόπου σου, περὶ τῆς ἀρχῆς σου, περὶ τοῦ ὑπὸ σὲ μεγάλου τούτου ποι μνίου. Γινώσκω δὲ καὶ ἐγὼ καί εἰμι πεπληροφόρη μένο;, ὅτι ἀγαπᾷς με, καὶ ἔχεις φιλίαν εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα. Καὶ εἴ τι χρήζεις, γράφε τοῦτο μετὰ πληροφορίας, νὰ τὸ πληρῶ. Αγωνίζου οὖν καὶ σπούδαζε διηνεκῶς ὑπὲρ τοῦ λαοῦ σου, ὑπὲρ τοῦ ποιμνίου σου· σὲ γὰρ ἔχουσι πάντες οἱ αὐτόθι κοι νὸν πατέρα καὶ διδάσκαλον καὶ μεσίτην πρὸς τὸν Θεὸν, καὶ γινώσκεις ἀκριβῶς, ὁπόσην σπευδὴν ἀφεί. λουσιν οἱ ποιμένες ἔχειν ὑπὲρ τῶν προβάτων αὐ τῶν, τοῦ λογικοῦ τούτου ποιμνίου τοῦ Χριστοῦ αὐτὸ γὰρ τὸ στόμα τοῦ Χριστοῦ φησι διὰ τοῦ ἁγίου ἀποστόλου τοῦ μεγάλου Παύλου, ὅτι λόγον ἀποδώσουσιν ὑπὲρ αὐτῶν τῶν ἐμπιστευθέντων αὐτοῖς ἀνβ ἐν ἑαυτοῖς, καὶ αὐξάνητε ἐπὶ πλέον εἰς τὴν πρὸς θρώπων ἐν ἡμέρᾳ κρίσεως. Εγραψεν ή μετριτης ἡμῶν ἰδίω; καὶ πρὸς τοὺς ρήγας, τοὺς υἱούς μου, ῥῆγας, ὑπόσην ὑποταγὴν ὀφείλουσι πρὸς τὴν σὴν ἱερότητα, καὶ προσέταξα, ένα σπουδάζωσε καὶ ἀγωνίζωνται ὑποτάσσεσθαι καὶ πείθεσθαι καὶ παντοίαν ἔχειν εὐ λάβειαν καὶ προσοχὴν πρὸς τὴν σὴν ἱερότητα, καὶ ἐδίδαξα καὶ παρήνεσα καὶ ἐνουθέτησα, οὕτω σε βλέ πειν αὐτόλι, ὥσπερ ἂν ἔβλεπον τὴν ἡμῶν μετριότητα·· ἐπεὶ καὶ τὰ δίκαια φέρεις τὰ ἰδικά μου, καὶ ἐὰν ὑπατάσσωνται καὶ τιμῶσι καὶ ἀγαπῶσι τὴν σὴν ἱερότητα, ἐμὲ τιμῶσι, ὃς ἔχω ἐπὶ τῆς γῆς τὰ δίκαια τοῦ Θεοῦ. Καὶ ἐπεὶ ἐγένου καὶ σύ, χάριτι Χριστοῦ, μητροπολίτης παρ᾿ ἐμοῦ, τὰ δίκαια φέρεις τὰ ἐμὰ, καὶ πᾶς ὑποτασσόμενος τῇ σῇ ἱερότητι τῷ Θεῷ ὑπο τάσσεται, καὶ ἡ τιμὴ αὕτη εἰς ἐμὲ διαβαίνει. Καὶ ταῦτα μὲν ἔγραψα πρὸς τοὺς ῥήγας καὶ ἐδίδαξα καὶ παρήνεσα, ὅσα ὠφελοῦσιν εἰς ψυχικὴν αὐτῶν καὶ σωματικήν προκοπήν καὶ αὔξησιν τῆς τιμῆς αὐτῶν. Πρὸς δὲ τὴν σὴν ἱερότητα ταῦτα προστάσσω, ἃ καὶ ἄνωθεν. Τὸ ἔθνος τοῦτο λίαν ἐστὶ μέγα καὶ πολυάνθρωπον, καὶ πολλῆς δεῖται τῆς ἐπιμελείας, καὶ πάν τες ἀνάκεινται εἰς σέ, καὶ ὅσον ἔνι εἰς τὴν δύναμίν σου, σπούδαζε καὶ δίδασκε καὶ παραίνει πάντα, ὅτα παρέλαβε, ἀπὸ τοῦ ἁγίου Εὐαγγελίου καὶ τῶν ἁγίων Πατέρων καὶ διδασκάλων ἡμῶν, καὶ τότε ἕξεις καὶ τὸν Θεὸν σύνδρομον εἰς τοῦτο καὶ βοηθόν. Εγραφές μαι καὶ ἀνέφερες περὶ τῶν ῥηγῶν, ὅπως παρέβησαν τοὺς ὅρκου; αὐτῶν καὶ τὰς συμβιβάσει;, καὶ ἀπελύθησαν γραφαὶ τῆς ἡμῶν μετριότητος πρὸς αὐτοὺς, καὶ ἐγένοντο κατὰ τὴν ἀποδοχὴν καὶ ζήτη σιν τοῦ υἱοῦ μου, τοῦ μεγάλου φηγός, καὶ μέλλεις ἰδεῖν αὐτάς. Ἔτι δὲ ἀπελύθη καὶ εἰ; τὸν ἐπίσκοπον Νασογραδίου διὰ τὴν αἰτίαν ἣν οἶδας, καὶ περὶ ἄλ λων, καὶ μέλλεις ἰδεῖν αὐτά;. Η χάρις τοῦ Θεοῦ εἴη διατηροῦσα τὴν σὴν ἱερότητα ἄνοσον, εὔθυμον καὶ ἀνωτέραν παντὸς ἀνιαροῦ συναντήματος. † Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό Μηνὶ Ἰουνίῳ, ίνδ. κ'. * Εὐγενέστατοι μήγες πάσης Ρωσίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ηγαπημένοι καὶ πεποιημένοι υἱοὶ τῆς Θεὸν πίστιν καὶ τὴν εὐσέβειαν. Ταῦτα δὲ μέλλετε ἔχειν, εἴπερ ἀποδιδόατε πρὸς τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας καὶ ὑπέρτιμον, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸν ἀδελφὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργὸν, ὃν ἐχαρίσατο ὑμῶν δ Θεὸς διὰ τῶν ἡμετέρων χειρῶν, τὴν πρέπουσαν αἰδῶ καὶ τιμὴν καὶ ὑποταγὴν καὶ εὐπείθειαν καὶ στέρ γετε τοῦτον καὶ τὰ παρ᾽ αὐτοῦ λεγόμενα, ὡς της Εκκλησίας υἱοὶ γνήσιοι, καθώς ὀφείλετε στέργειν καὶ αὐτὸν τὸν Θεόν· ἐπεὶ γὰρ ὁ Θεὸς τὴν ἡμῶν μετ τριότητα ἔταξε προστάτην τῶν ἁπανταχοῦ τῆς οἰ κουμένης εὑρισκομένων Χριστιανῶν καὶ κηδεμόνα καὶ φροντιστὴν τῶν ψυχῶν αὐτῶν, πάντες εἰς ἐμὲ ἀνάκεινται, πατέρα ὄντα καὶ διδάσκαλον πάντων. Εξ μὲν οὖν ἦν δυνατόν, ἐμὲ αὐτὸν διέρχεσθαι τὰς ἀπαν ταχοῦ τῆς γῆς πόλεις καὶ χώρας καὶ διδάσκειν ἐν αὐταῖς τὸν λόγον τοῦ Θεοῦ, ἔμελλον τοῦτο ποιεῖν ἀπαραιτήτως, ἐπειδὴ τοῦτό ἐστι τὸ ἔργον· ἐπεὶ δὲ ἀδύνατόν ἐστιν, ἕνα ἄνθρωπον ἀσθενῆ καὶ ἀνίσχυρον εἰς πᾶσαν τὴν οἰκουμένην περιπατεῖν, ἐκλέγεται ἡ μετριότης ἡμῶν τοὺς κρείττονας καὶ προέχοντας ἀνθρώπους κατ' ἀρετὴν, καὶ καθίστησι καὶ χειροτονεῖ ποιμένας καὶ διδασκάλους καὶ ἀρχιερεῖ;, καὶ πέμπει πρὸς τὰ μέρη τῆς οἰκουμένης, ἂν μὲν αὐτόθι πρὸς τὴν καθ' ὑμᾶς μεγάλην χώραν καὶ τὸ μυριάριθμον πλῆθος, ἂν δὲ ἐν ἄλλῳ μέρει τῆς γῆς, καὶ ἄλλον ἀλλαχοῦ· ἔκαστο; οὖν εἰς ἣν ἂν ἐκληρώθη χώραν καὶ τόπον, καὶ τόπον ἔχει καὶ τὴν καθέδραν καὶ τὰ δίκαια πάντα τῆς ἡμῶν μετριότητος. Επει οὖν ἔχετε καὶ ὑμεῖς αὐτόθι ἀντὶ ἐμοῦ τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ἄνδρα σεμνὸν καὶ εὐλαβὴ καὶ ἐνάρετον καὶ πᾶτε κοσμούμενον ἀγαθοῖς, δυνάμενον, τῇ τοῦ Χριστοῦ χάριτι, ποιμᾶναι λαὸν καὶ ἀδηγῆσαι πρὸς τῆς σωτηρίου; νομὰς καὶ ψυχὰς ἐδυνωμένας παρακαλέσει και απο λευομένας στηρίξαι καρδίας, καθὼς καὶ ὑμεῖς γινώ σκετε, πειραθέντες τῶν αὐτοῦ πλεονεκτημάτων καὶ τῆς ἁγιότητος, μεγάλην οφείλετε πρὸς αὐτὸν τὴν τιμὴν καὶ εὐπείθειαν, ὅσην ἂν ἐμέλλετε πρὸς ἐμὲ αὐτὸν ἀποδιδόναι, εἴ γε αὐτόθι παρήμην· τὰ γὰρ ἡμέτερα δίκαια ἔχων αὐτὸς αὐτόθι ἀντὶ ἐμοῦ εὑρί σκεται, καὶ ἡ πρὸς αὐτὸν γινομένη τιμὴ καὶ ὑπο ταγὴ καὶ εὐπείθεια πρὸς τὴν ἡμῶν μετριότητα ανα
PHILOTTEI CP. PATRIARCHE
149)
γνήσιον, καὶ ἀποδέχομαι πολλὰ, ἵνα γράφῃς, νὰ μαν- ἡμῶν μετριότητος, ὑγείαν καὶ εὐθυμίαν τῶν ψυχῶν
ὑμῶν καὶ τῶν σωμάτων εὐεξίαν τε καὶ ῥῶσιν, τῶν
κατὰ τὸν βίον πραγμάτων πάντων εὐθηνίαν τε καὶ
εύημερίαν, αὔξησιν ἀρχῆς καὶ προκοπὴν τιμῆς καὶ
ἄλλο πᾶν ἀγαθὸν ὁμοῦ καὶ σωτήριον ἐπεύχεται ὑμῖν
ἅπασιν ἡ μετριότης ἡμῶν ἀπὸ Θεοῦ παντοκράτορος. Η μετριότης ἡμῶν, ἀκριβῶς γινώσκουσα πρό
πολλοῦ τὴν καθαρὰν πίστιν καὶ τὴν εὐσέβειαν εν
παρελάβετε ἄνωθεν καὶ ἐξ ἀρχῆς ἀπὸ τῆς καθ' ἡμᾶς
ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ καθολικῆς καὶ ἀποστολικῆς
Εκκλησίας καὶ φυλάττετε αὐτήν, καθὼς καὶ παρελάβετε, ἀμώμητον καὶ καθαρὰν καὶ ἀκίβδηλον,
ὀρθόδοξοι Χριστιανοὶ ὄντες, τοῦτο δὴ τὸ τῶν ἀγαθῶν
πάντων ἐξαίρετον οὐ παύεται δι᾿ ὅλου, ὁμοῦ δὲ καὶ
εὐχομένη, ἵνα ἀδιάλειπτον ἔχητε τοῦτο τὸ ἀγαθὸν
Γάνωμεν περὶ σοῦ, περὶ τοῦ τόπου σου, περὶ τῆς
ἀρχῆς σου, περὶ τοῦ ὑπὸ σὲ μεγάλου τούτου ποιμνίου. Γινώσκω δὲ καὶ ἐγὼ καί εἰμι πεπληροφόρημένο;, ὅτι ἀγαπᾷς με, καὶ ἔχεις φιλίαν εἰς τὴν
ἡμῶν μετριότητα. Καὶ εἴ τι χρήζεις, γράφε τοῦτο
μετὰ πληροφορίας, νὰ τὸ πληρῶ. Αγωνίζου οὖν καὶ
σπούδαζε διηνεκῶς ὑπὲρ τοῦ λαοῦ σου, ὑπὲρ τοῦ
ποιμνίου σου· σὲ γὰρ ἔχουσι πάντες οἱ αὐτόθι κοινὸν πατέρα καὶ διδάσκαλον καὶ μεσίτην πρὸς τὸν
Θεὸν, καὶ γινώσκεις ἀκριβῶς, ὁπόσην σπευδὴν ἀφεί.
λουσιν οἱ ποιμένες ἔχειν ὑπὲρ τῶν προβάτων αὐ
τῶν, τοῦ λογικοῦ τούτου ποιμνίου τοῦ Χριστοῦ·
αὐτὸ γὰρ τὸ στόμα τοῦ Χριστοῦ φησι διὰ τοῦ ἁγίου
ἀποστόλου τοῦ μεγάλου Παύλου, ὅτι λόγον ἀποδώσουσιν ὑπὲρ αὐτῶν τῶν ἐμπιστευθέντων αὐτοῖς ἀν- β ἐν ἑαυτοῖς, καὶ αὐξάνητε ἐπὶ πλέον εἰς τὴν πρὸς
θρώπων ἐν ἡμέρᾳ κρίσεως. Εγραψεν ή μετριτης
ἡμῶν ἰδίω; καὶ πρὸς τοὺς ρήγας, τοὺς υἱούς μου,
ῥῆγας,
ὑπόσην ὑποταγὴν ὀφείλουσι πρὸς τὴν σὴν ἱερότητα,
καὶ προσέταξα, ένα σπουδάζωσε καὶ ἀγωνίζωνται
ὑποτάσσεσθαι καὶ πείθεσθαι καὶ παντοίαν ἔχειν εὐλάβειαν καὶ προσοχὴν πρὸς τὴν σὴν ἱερότητα, καὶ
ἐδίδαξα καὶ παρήνεσα καὶ ἐνουθέτησα, οὕτω σε βλέπειν αὐτόλι, ὥσπερ ἂν ἔβλεπον τὴν ἡμῶν μετριό
τητα·· ἐπεὶ καὶ τὰ δίκαια φέρεις τὰ ἰδικά μου, καὶ
ἐὰν ὑπατάσσωνται καὶ τιμῶσι καὶ ἀγαπῶσι τὴν σὴν
ἱερότητα, ἐμὲ τιμῶσι, ὃς ἔχω ἐπὶ τῆς γῆς τὰ δίκαια
τοῦ Θεοῦ. Καὶ ἐπεὶ ἐγένου καὶ σύ, χάριτι Χριστοῦ,
μητροπολίτης παρ᾿ ἐμοῦ, τὰ δίκαια φέρεις τὰ ἐμὰ,
καὶ πᾶς ὑποτασσόμενος τῇ σῇ ἱερότητι τῷ Θεῷ ὑπο
τάσσεται, καὶ ἡ τιμὴ αὕτη εἰς ἐμὲ διαβαίνει. Καὶ
ταῦτα μὲν ἔγραψα πρὸς τοὺς ῥήγας καὶ ἐδίδαξα καὶ
παρήνεσα, ὅσα ὠφελοῦσιν εἰς ψυχικὴν αὐτῶν καὶ
σωματικήν προκοπήν καὶ αὔξησιν τῆς τιμῆς αὐτῶν.
Πρὸς δὲ τὴν σὴν ἱερότητα ταῦτα προστάσσω, ἃ καὶ
ἄνωθεν. Τὸ ἔθνος τοῦτο λίαν ἐστὶ μέγα καὶ πολυάνθρωπον, καὶ πολλῆς δεῖται τῆς ἐπιμελείας, καὶ πάν
τες ἀνάκεινται εἰς σέ, καὶ ὅσον ἔνι εἰς τὴν δύναμίν
σου, σπούδαζε καὶ δίδασκε καὶ παραίνει πάντα, ὅτα
παρέλαβε, ἀπὸ τοῦ ἁγίου Εὐαγγελίου καὶ τῶν ἁγίων
Πατέρων καὶ διδασκάλων ἡμῶν, καὶ τότε ἕξεις καὶ
τὸν Θεὸν σύνδρομον εἰς τοῦτο καὶ βοηθόν. Εγραφές
μαι καὶ ἀνέφερες περὶ τῶν ῥηγῶν, ὅπως παρέβη-·
σαν τοὺς ὅρκου; αὐτῶν καὶ τὰς συμβιβάσει;, καὶ
ἀπελύθησαν γραφαὶ τῆς ἡμῶν μετριότητος πρὸς
αὐτοὺς, καὶ ἐγένοντο κατὰ τὴν ἀποδοχὴν καὶ ζήτησιν τοῦ υἱοῦ μου, τοῦ μεγάλου φηγός, καὶ μέλλεις
ἰδεῖν αὐτάς. Ἔτι δὲ ἀπελύθη καὶ εἰ; τὸν ἐπίσκοπον
Νασογραδίου διὰ τὴν αἰτίαν ἣν οἶδας, καὶ περὶ ἄλ
λων, καὶ μέλλεις ἰδεῖν αὐτά;. Η χάρις τοῦ Θεοῦ εἴη
διατηροῦσα τὴν σὴν ἱερότητα ἄνοσον, εὔθυμον καὶ
ἀνωτέραν παντὸς ἀνιαροῦ συναντήματος.
† Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό
Μηνὶ Ἰουνίῳ, ίνδ. κ'.
LXX. Patriarchæ litteræ exhortatoriæ datæ od
principes Russiæ.
* Εὐγενέστατοι μήγες πάσης Ρωσίας, ἐν ἁγίῳ
Πνεύματι ηγαπημένοι καὶ πεποιημένοι υἱοὶ τῆς
Θεὸν πίστιν καὶ τὴν εὐσέβειαν. Ταῦτα δὲ μέλλετε
ἔχειν, εἴπερ ἀποδιδόατε πρὸς τὸν ἱερώτατον μητρο
πολίτην Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας καὶ ὑπέρτιμον,
ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸν ἀδελφὸν τῆς ἡμῶν με
τριότητος καὶ συλλειτουργὸν, ὃν ἐχαρίσατο ὑμῶν δ
Θεὸς διὰ τῶν ἡμετέρων χειρῶν, τὴν πρέπουσαν αἰδῶ
καὶ τιμὴν καὶ ὑποταγὴν καὶ εὐπείθειαν καὶ στέρ
γετε τοῦτον καὶ τὰ παρ᾽ αὐτοῦ λεγόμενα, ὡς της
Εκκλησίας υἱοὶ γνήσιοι, καθώς ὀφείλετε στέργειν
καὶ αὐτὸν τὸν Θεόν· ἐπεὶ γὰρ ὁ Θεὸς τὴν ἡμῶν μετ
τριότητα ἔταξε προστάτην τῶν ἁπανταχοῦ τῆς οἰ
κουμένης εὑρισκομένων Χριστιανῶν καὶ κηδεμόνα
καὶ φροντιστὴν τῶν ψυχῶν αὐτῶν, πάντες εἰς ἐμὲ
ἀνάκεινται, πατέρα ὄντα καὶ διδάσκαλον πάντων. Εξ
μὲν οὖν ἦν δυνατόν, ἐμὲ αὐτὸν διέρχεσθαι τὰς ἀπαν
ταχοῦ τῆς γῆς πόλεις καὶ χώρας καὶ διδάσκειν ἐν
αὐταῖς τὸν λόγον τοῦ Θεοῦ, ἔμελλον τοῦτο ποιεῖν
ἀπαραιτήτως, ἐπειδὴ τοῦτό ἐστι τὸ ἔργον· ἐπεὶ δὲ
ἀδύνατόν ἐστιν, ἕνα ἄνθρωπον ἀσθενῆ καὶ ἀνίσχυ
ρον εἰς πᾶσαν τὴν οἰκουμένην περιπατεῖν, ἐκλέγε
ται ἡ μετριότης ἡμῶν τοὺς κρείττονας καὶ προέχον
τας ἀνθρώπους κατ' ἀρετὴν, καὶ καθίστησι καὶ χειροτονεῖ ποιμένας καὶ διδασκάλους καὶ ἀρχιερεῖ;,
καὶ πέμπει πρὸς τὰ μέρη τῆς οἰκουμένης, ἂν μὲν
αὐτόθι πρὸς τὴν καθ' ὑμᾶς μεγάλην χώραν καὶ τὸ
μυριάριθμον πλῆθος, ἂν δὲ ἐν ἄλλῳ μέρει τῆς γῆς,
καὶ ἄλλον ἀλλαχοῦ· ἔκαστο; οὖν εἰς ἣν ἂν ἐκληρώθη
χώραν καὶ τόπον, καὶ τόπον ἔχει καὶ τὴν καθέδραν
καὶ τὰ δίκαια πάντα τῆς ἡμῶν μετριότητος. Επει
οὖν ἔχετε καὶ ὑμεῖς αὐτόθι ἀντὶ ἐμοῦ τὸν ἱερώτατον
μητροπολίτην Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ἄνδρα
σεμνὸν καὶ εὐλαβὴ καὶ ἐνάρετον καὶ πᾶτε κοσμού
μενον ἀγαθοῖς, δυνάμενον, τῇ τοῦ Χριστοῦ χάριτι,
ποιμᾶναι λαὸν καὶ ἀδηγῆσαι πρὸς τῆς σωτηρίου;
νομὰς καὶ ψυχὰς ἐδυνωμένας παρακαλέσει και απο
λευομένας στηρίξαι καρδίας, καθὼς καὶ ὑμεῖς γινώ
σκετε, πειραθέντες τῶν αὐτοῦ πλεονεκτημάτων καὶ
τῆς ἁγιότητος, μεγάλην οφείλετε πρὸς αὐτὸν τὴν
τιμὴν καὶ εὐπείθειαν, ὅσην ἂν ἐμέλλετε πρὸς ἐμὲ
αὐτὸν ἀποδιδόναι, εἴ γε αὐτόθι παρήμην· τὰ γὰρ
ἡμέτερα δίκαια ἔχων αὐτὸς αὐτόθι ἀντὶ ἐμοῦ εὑρί
σκεται, καὶ ἡ πρὸς αὐτὸν γινομένη τιμὴ καὶ ὑπο
ταγὴ καὶ εὐπείθεια πρὸς τὴν ἡμῶν μετριότητα ανα
Part LXXI - LXXIIPars LXXI - LXXII
col. 1425–1426page 215 of 238
PG 152:1425τριότητος καὶ τῆς θείας καὶ ἱερᾶς καὶ μεγάλης συνέ δου, καὶ ἔσται καὶ τὰ ἐπιτίμια μετριώτερα· εἰ δὲ οὐ ποιήσεις οὕτω, καθώς σοι παρ' κε λεύεται ἡ μετριότης ἡμῶν, μέλλει γράψειν αὕτη πρὸς τὸν μητροπολίτην σου, ἵνα σε καθήρῃ καὶ λάβῃ τὴν ἀρχιερωσύνην ἀπὸ σοῦ· οἷον γοῦν στ φαίνεται κάλλιον, ἐκεῖνο καὶ ποίησον. Η χάρις τοῦ Θεοῦ εἴη μετὰ σοῦ. + Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς το Μηνὶ Ἰουνίῳ, Ινδ. η'. φέρεται καὶ δι' αὐτῆς ἄντικρυς πρὸς αὐτὸν τὸν Θεὸν ἡ ποιήσῃ; οὕτω, μέλλεις τυχεῖν ἔλεω τῆς ἡμῶν μετ διαβαίνει. Υμεῖς γοῦν, υἱοὶ τῆς Ἐκκλησίας του Χριστοῦ ὄντες γνήσιοι καὶ τρέφοντες πρὸς τὸν Θεὸν ἀπὸ ψυχῆς πίστιν ὀρθὴν καὶ εὐσέβειαν, ὀφείλετε ὑπακούειν τῷ ὑμετέρῳ πατρὶ καὶ ποιμένι καὶ διδα σχάλη, ἂν ὁ Θεὸς ὑμῖν ἐχαρίσατο δι' ἡμῶν, καὶ στέργειν αὐτὸν ὡς ἐμὲ, τὰ δὲ παρ᾽ αὐτοῦ λεγόμενα, ὡς λογισμοὺς Θεοῦ λογίζεσθαι· ἐὰν οὕτω ποιῆτε καὶ οὕτω διακέησθε πρὸς τὴν Ἐκκλησίαν τοῦ Θεοῦ καὶ πρὸς αὐτὸν τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην ὑμῶν, πρῶτον μὲν ἐν τῷ νῦν αἰῶνι τους μισθούς ἔξετε, τὸν Θεὸν κτησάμενοι σύνδρομον καὶ βοηθὸν εἰς ἅπερ χρήζετε, αὔξησιν τῆς ἀρχῆς ὑμῖν παρεχόμενον καὶ πλάτος βίου καὶ πραγμάτων εὐθηνίαν καὶ τῶν ἁγα θῶν πάντων εὐημερίαν καὶ ζωὴν ἄλυπον, ἀνώδυνον καὶ ὑγείαν σωμάτων, ἐν δὲ τῷ. μέλλοντι την βασι- 1 λείαν τῶν οὐρανῶν καὶ τὴν τῶν ἀϊδίων ἀγαθῶν κλη μονομίαν τε καὶ ἀπόλαυσιν. Εξετε δὲ καὶ παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος ἐπαίνους πολλοὺς καὶ μεγάλους καὶ εὐχαριστίας καὶ εὐχὰς πρὸς τὸν Θεὸν, οὗ ἡ χά εις καὶ τὸ ἔλεος εἴη διατηρῶν ὑμᾶς, ἐστηριγμένους Ευγαίως ἐν τῇ ὀρθῇ καὶ ἀμωμήτῳ πίστει καὶ ὑπα κνύοντας τῷ Πατρὶ καὶ διδασκάλῳ τῶν ὑμετέρων ψυχῶν, ὡς ἂν οὕτω διαφυλάττοισθε ἄνοσοι, εύθυμοι καὶ ἀνώτεροι παντὸς ἀνιαροῦ συναντήματος. † Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό Μηνὶ Ἰουνίῳ, Ινδ. η'. † Θεοφιλέστατε ἐπίσκοπε Νοβογραδίου, χάρις εἴη καὶ εἰρήνη ἀπὸ Θεοῦ τῇ τῇ θεοφιλία. Γινώσκειών ὅτι ὁ πρὸ σοῦ ἐπίσκοπος Νοβογροδίου ἔλαβε παρὰ τῆς θείας καὶ ἱερᾶς καὶ μεγάλης συνόδου τιμὴν, ἵνα φορῇ εἰς τὸ φελώνιον αὐτοῦ σταυρού; τέσσαρας τοῦτο δὲ ἔδωκεν ή θεία σύνοδος πρὸς ἐκεῖνον μόνον, οὐχ ἵνα ἔχῃ τοῦτα πᾶς ἐπίσκοπος Νοβογροδίου, ἀλλ' ἐκεῖνος μόνος πρὸς ἦν ἐδόθη· ἡ δὲ μετριότης ἡμῶν ἐγνώρισεν ὅτι σὺ, παρὰ τὴν τάξιν ποιήσας καὶ παρὰ τὴν κανονικὴν συνήθειαν, ἔλαβες, ὅπερ οὐδὲν εἶχες ἄδειαν, καὶ φορεῖς καὶ σὺ εἰς τὸ φελώνιόν σου τοὺς τέσσαρας σταυρούς, καὶ οὐ τοῦτο μόνον, ἀλλὰ οὐδὲ τὴν πρέπουσαν τιμὴν καὶ ὑπακοὴν καὶ εὐπείθειαν δίδως πρὸς τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ὑπέρτιμον, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι αγα πητὸν ἀδελφὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργὸν, οὔτε μὴν πρὸς τὸν υἱόν μου, τὸν εὐγενέ στα τον ῥῆγα πάσης Ρωσίας, κῦρ Δημήτριον, ἀλλὰ ἀνθίστασαι καὶ ἀντιλέγεις αὐτοῖς. Απερ γνωρίσασα ἡ μετριότης ἡμῶν ἐβαρύνθη καὶ ὠργίσθη καὶ ἠγανάκτησε κατὰ σοῦ, πῶς ποιεῖς ταῦτα παρὰ τὴν παρακέλευσιν τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων. Διὰ τοῦτο καὶ γράψει και παρακελεύεταί σοι, ἵνα χωρίς λόγου καὶ προφάσεως ἐκβάλῃς ἀπὸ τοῦ φελωνίου σου τους σταυρούς· πῶς γὰρ ἐτόλμησας ὅλως σοι ποιῆσαι πράγμα τοιοῦτον; ἔπειτα ἵνα ἔχῃς καὶ τὴν προσήκουσαν τιμὴν καὶ ὑπακοὴν καὶ εὐπείθειαν πρὸς τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην Κυέδου καὶ πάσης Ρωσίας καὶ πρὸς τὴν εὐγενέστατον μέγαν ῥῆγα· καὶ ἐὰν † Ἐπεὶ οἱ εὐγενέστατοι ῥήγες τῆς Ρωσίας ὡμε φώνησαν ἅπαντες καὶ συνέθεντο, ὅρκους φρικτούς ποιήσαντες καὶ τὸν τίμιον καὶ ζωοποιὸν σταυρὸν ἀσπασάμενοι, μετὰ τοῦ εὐγενεστάτου μεγάλου της γὸς πάσης Ρωσίας, κῦρ Δημητρίου, ὡς ἂν ἔπαν τες ὁμοῦ ἐκστρατεύσωσι κατὰ τῶν ἀλλοτρίων τῆς ἡμετέρας πίστεως, τῶν ἐχθρῶν τοῦ σταυροῦ τῶν μὴ πιστευόντων εἰς τὸν Κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστὸν, ἀλλὰ λατρευάντων καὶ κακῶς καὶ ἀθέως τῷ πυρί καὶ ὁ μὲν μέγας ῥῆς κατὰ τοὺς ὅρκους καὶ τὴν συμφωνίαν, ἣν πρὸς ἐκείνους ἐποίησε, κατεφρόνησε δὲ καὶ τῆς ζωῆς αὐτοῦ, προτιμοτέραν πάντων τούτων ἡγησάμενος τὴν εἰς τὸν Θεὸν ἀγάπην καὶ τὸ ὑπὲρ αὐτοῦ πολεμεῖν καὶ τοὺς ἐχθροὺς αὐτοῦ μάτ χεσθαι, καὶ ἑτοιμασθεὶς ἐκάθητο, περιμένων εκεί Ο νους, οὗτοι δὲ, μήτε τὸν Θεὸν φοβηθέντες, μήτε τοὺς ὅρκους αἰδεσθέντες, ἀλλὰ παραβάντες αὐτούς τε καὶ τὸν σταυρὸν, ἂν ἡσπάσαντο, καὶ τὰς πρὸς ἀλλήλους συνθήκας καὶ ὑποσχέσεις, καθώς μὲν ὑπεσχέθησαν, οὐκ ἐποίησαν, προσετέθησαν δὲ μᾶλ λον τῷ ἀσεβεῖ οὐργέλος, ὃς καὶ ἐκστρατείαν ποιή σας κατὰ τοῦ μεγάλου ῥηγός, πολλοὺς τῶν Χριστιανῶν ἀπώλεσε και διέφθειρε, διόπερ ἀφωρίσθησαν οἱ ῥῆγες παρὰ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητοῦ ἀδελφοῦ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργού, ὡς καταφρονηταὶ καὶ παραβάται τῶν ἐντολῶν τοῦ Θεοῦ καὶ τῶν ὅρκων καὶ τῶν συνθηκῶν αὐτῶν, ἅ δὴ πάντα ἡ μετριότης ἡμῶν ἐγνώρισε, λίαν βαρύ ἡγησαμένη τοῦτο κατὰ τῶν Χριστιανῶν, ἔχει καὶ αὕτη τούτους δὴ τοὺς ῥῆγας ἀφωρισμένους, ὡς κατά τῆς ἱερᾶς πολιτείας τῶν Χριστιανῶν πεπραχότες, οι τότε μέλλουσι τυχεῖν συγχωρήσεως παρ' αὐτῆς, ὁπάταν ποιήσωσι κατὰ τὴν συμφωνίαν καὶ τοὺς ὅρο κους αὐτῶν, ἐκστρατεύσαντες ὁμοῦ μετὰ τοῦ μετ γάλου, ῥηγὸς κατὰ τῶν ἐχθρῶν τοῦ σταυροῦ, καὶ προσέλθωσι καὶ προσπέσωσε τῷ μητροπολίτῃ αὐτ τῶν, καὶ ἀξιώσωσιν αὐτὸν γράψαι περὶ τούτου τῇ ἡμῶν μετριότητι, καὶ ὁπόταν γράψῃ ἐνταῦθα ὁ μη τροπολίτης, ὅτι ὑπέστρεψαν καὶ μετενόησαν γνη σίως καὶ καθαρῶς, τότε συγχωρηθήσονται παρά τῆς ἡμῶν μετριότητος. Οφείλουσιν οὖν γινώσκειν οὗτοι, ὅτι ὁ ἀφορισμός χωρισμός ἐστιν ἀπὸ τῆς ἁγίας τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίας καὶ παντελὴς ἀλλοτρίωσιν, καὶ μετανοήσαι γνησίως καὶ καθαρῶς, ἵνα καὶ θ
τριότητος καὶ τῆς θείας καὶ ἱερᾶς καὶ μεγάλης συνέ
δου, καὶ ἔσται
καὶ τὰ ἐπιτίμια μετριώ
τερα· εἰ δὲ οὐ ποιήσεις οὕτω, καθώς σοι παρ' κε
λεύεται ἡ μετριότης ἡμῶν, μέλλει γράψειν αὕτη
πρὸς τὸν μητροπολίτην σου, ἵνα σε καθήρῃ καὶ
λάβῃ τὴν ἀρχιερωσύνην ἀπὸ σοῦ· οἷον γοῦν στ
φαίνεται κάλλιον, ἐκεῖνο καὶ ποίησον. Η χάρις τοῦ
Θεοῦ εἴη μετὰ σοῦ.
+ Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς
• το Μηνὶ Ἰουνίῳ, Ινδ. η'.
LXXII. Patriarcha excommunicat principes Aussicos,
φέρεται καὶ δι' αὐτῆς ἄντικρυς πρὸς αὐτὸν τὸν Θεὸν ἡ ποιήσῃ; οὕτω, μέλλεις τυχεῖν ἔλεω τῆς ἡμῶν μετ
διαβαίνει. Υμεῖς γοῦν, υἱοὶ τῆς Ἐκκλησίας του
Χριστοῦ ὄντες γνήσιοι καὶ τρέφοντες πρὸς τὸν Θεὸν
ἀπὸ ψυχῆς πίστιν ὀρθὴν καὶ εὐσέβειαν, ὀφείλετε
ὑπακούειν τῷ ὑμετέρῳ πατρὶ καὶ ποιμένι καὶ διδα
σχάλη, ἂν ὁ Θεὸς ὑμῖν ἐχαρίσατο δι' ἡμῶν, καὶ
στέργειν αὐτὸν ὡς ἐμὲ, τὰ δὲ παρ᾽ αὐτοῦ λεγόμενα,
ὡς λογισμοὺς Θεοῦ λογίζεσθαι· ἐὰν οὕτω ποιῆτε
καὶ οὕτω διακέησθε πρὸς τὴν Ἐκκλησίαν τοῦ Θεοῦ
καὶ πρὸς αὐτὸν τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην ὑμῶν,
πρῶτον μὲν ἐν τῷ νῦν αἰῶνι τους μισθούς ἔξετε,
τὸν Θεὸν κτησάμενοι σύνδρομον καὶ βοηθὸν εἰς ἅπερ
χρήζετε, αὔξησιν τῆς ἀρχῆς ὑμῖν παρεχόμενον καὶ
πλάτος βίου καὶ πραγμάτων εὐθηνίαν καὶ τῶν ἁγα
θῶν πάντων εὐημερίαν καὶ ζωὴν ἄλυπον, ἀνώδυνον
καὶ ὑγείαν σωμάτων, ἐν δὲ τῷ. μέλλοντι την βασι- 1
λείαν τῶν οὐρανῶν καὶ τὴν τῶν ἀϊδίων ἀγαθῶν κλημονομίαν τε καὶ ἀπόλαυσιν. Εξετε δὲ καὶ παρὰ τῆς
ἡμῶν μετριότητος ἐπαίνους πολλοὺς καὶ μεγάλους
καὶ εὐχαριστίας καὶ εὐχὰς πρὸς τὸν Θεὸν, οὗ ἡ χά
εις καὶ τὸ ἔλεος εἴη διατηρῶν ὑμᾶς, ἐστηριγμένους
Ευγαίως ἐν τῇ ὀρθῇ καὶ ἀμωμήτῳ πίστει καὶ ὑπα
κνύοντας τῷ Πατρὶ καὶ διδασκάλῳ τῶν ὑμετέρων
ψυχῶν, ὡς ἂν οὕτω διαφυλάττοισθε ἄνοσοι, εύθυμοι
καὶ ἀνώτεροι παντὸς ἀνιαροῦ συναντήματος.
† Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό·
Μηνὶ Ἰουνίῳ, Ινδ. η'.
LXXI. Patriarcha episcopum Novogradii monet ut
cruces phelonii deponat et pareat metropolitæ Kioviæ et magno.duci Russia Demetrio
† Θεοφιλέστατε ἐπίσκοπε Νοβογραδίου, χάρις εἴη
καὶ εἰρήνη ἀπὸ Θεοῦ τῇ τῇ θεοφιλία. Γινώσκειών
ὅτι ὁ πρὸ σοῦ ἐπίσκοπος Νοβογροδίου ἔλαβε παρὰ
τῆς θείας καὶ ἱερᾶς καὶ μεγάλης συνόδου τιμὴν, ἵνα
φορῇ εἰς τὸ φελώνιον αὐτοῦ σταυρού; τέσσαρας
τοῦτο δὲ ἔδωκεν ή θεία σύνοδος πρὸς ἐκεῖνον μόνον,
οὐχ ἵνα ἔχῃ τοῦτα πᾶς ἐπίσκοπος Νοβογροδίου, ἀλλ'
ἐκεῖνος μόνος πρὸς ἦν ἐδόθη· ἡ δὲ μετριότης ἡμῶν
ἐγνώρισεν ὅτι σὺ, παρὰ τὴν τάξιν ποιήσας καὶ παρὰ
τὴν κανονικὴν συνήθειαν, ἔλαβες, ὅπερ οὐδὲν εἶχες
ἄδειαν, καὶ φορεῖς καὶ σὺ εἰς τὸ φελώνιόν σου τοὺς
τέσσαρας σταυρούς, καὶ οὐ τοῦτο μόνον, ἀλλὰ οὐδὲ
τὴν πρέπουσαν τιμὴν καὶ ὑπακοὴν καὶ εὐπείθειαν
δίδως πρὸς τὸν ἱερώτατον μητροπολίτην Κυέβου καὶ
πάσης Ρωσίας, ὑπέρτιμον, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι αγαπητὸν ἀδελφὸν τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλει
τουργόν, οὔτε μὴν πρὸς τὸν υἱόν μου, τὸν εὐγενέστα τον ῥῆγα πάσης Ρωσίας, κῦρ Δημήτριον, ἀλλὰ
ἀνθίστασαι καὶ ἀντιλέγεις αὐτοῖς. Απερ γνωρίσασα
ἡ μετριότης ἡμῶν ἐβαρύνθη καὶ ὠργίσθη καὶ ἡγανάκτησε κατὰ σοῦ, πῶς ποιεῖς ταῦτα παρὰ τὴν πα
ρακέλευσιν τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων. Διὰ τοῦτο
καὶ γράψει και παρακελεύεταί σοι, ἵνα χωρίς λόγου
καὶ προφάσεως ἐκβάλῃς ἀπὸ τοῦ φελωνίου σου τους
σταυρούς· πῶς γὰρ ἐτόλμησας ὅλως σοι ποιῆσαι
πράγμα τοιοῦτον; ἔπειτα ἵνα ἔχῃς καὶ τὴν προσή
κουσαν τιμὴν καὶ ὑπακοὴν καὶ εὐπείθειαν πρὸς τὸν
ἱερώτατον μητροπολίτην Κυέδου καὶ πάσης Ρωσίας
καὶ πρὸς τὴν εὐγενέστατον μέγαν ῥῆγα· καὶ ἐὰν
qui contra Lituanorum principem bellum. faccre
recusarunt..
† Ἐπεὶ οἱ εὐγενέστατοι ῥήγες τῆς Ρωσίας ὡμε
φώνησαν ἅπαντες καὶ συνέθεντο, ὅρκους φρικτούς
ποιήσαντες καὶ τὸν τίμιον καὶ ζωοποιὸν σταυρὸν
ἀσπασάμενοι, μετὰ τοῦ εὐγενεστάτου μεγάλου της
γὸς πάσης Ρωσίας, κῦρ Δημητρίου, ὡς ἂν ἔπαντες ὁμοῦ ἐκστρατεύσωσι κατὰ τῶν ἀλλοτρίων τῆς
ἡμετέρας πίστεως, τῶν ἐχθρῶν τοῦ σταυροῦ τῶν μὴ
πιστευόντων εἰς τὸν Κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστὸν,
ἀλλὰ λατρευάντων καὶ κακῶς καὶ ἀθέως τῷ πυρί
καὶ ὁ μὲν μέγας ῥῆς κατὰ τοὺς ὅρκους καὶ τὴν
συμφωνίαν, ἣν πρὸς ἐκείνους ἐποίησε, κατεφρό
νησε δὲ καὶ τῆς ζωῆς αὐτοῦ, προτιμοτέραν πάντων
τούτων ἡγησάμενος τὴν εἰς τὸν Θεὸν ἀγάπην καὶ τὸ
ὑπὲρ αὐτοῦ πολεμεῖν καὶ τοὺς ἐχθροὺς αὐτοῦ μάτ
χεσθαι, καὶ ἑτοιμασθεὶς ἐκάθητο, περιμένων εκεί
Ο νους, οὗτοι δὲ, μήτε τὸν Θεὸν φοβηθέντες, μήτε
τοὺς ὅρκους αἰδεσθέντες, ἀλλὰ παραβάντες αὐτούς
τε καὶ τὸν σταυρὸν, ἂν ἡσπάσαντο, καὶ τὰς πρὸς
ἀλλήλους συνθήκας καὶ ὑποσχέσεις, καθώς μὲν
ὑπεσχέθησαν, οὐκ ἐποίησαν, προσετέθησαν δὲ μᾶλ
λον τῷ ἀσεβεῖ οὐργέλος, ὃς καὶ ἐκστρατείαν ποιή
σας κατὰ τοῦ μεγάλου ῥηγός, πολλοὺς τῶν Χριστια
νῶν ἀπώλεσε και διέφθειρε, διόπερ ἀφωρίσθησαν
οἱ ῥῆγες παρὰ τοῦ ἱερωτάτου μητροπολίτου Κυέβου
καὶ πάσης Ρωσίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητοῦ
ἀδελφοῦ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργού,
ὡς καταφρονηταὶ καὶ παραβάται τῶν ἐντολῶν τοῦ
Θεοῦ καὶ τῶν ὅρκων καὶ τῶν συνθηκῶν αὐτῶν, ἅ
δὴ πάντα ἡ μετριότης ἡμῶν ἐγνώρισε, λίαν βαρύ
ἡγησαμένη τοῦτο κατὰ τῶν Χριστιανῶν, ἔχει καὶ
αὕτη τούτους δὴ τοὺς ῥῆγας ἀφωρισμένους, ὡς κατά
τῆς ἱερᾶς πολιτείας τῶν Χριστιανῶν πεπραχότες,
οι τότε μέλλουσι τυχεῖν συγχωρήσεως παρ' αὐτῆς,
ὁπάταν ποιήσωσι κατὰ τὴν συμφωνίαν καὶ τοὺς ὅρο
κους αὐτῶν, ἐκστρατεύσαντες ὁμοῦ μετὰ τοῦ μετ
γάλου, ῥηγὸς κατὰ τῶν ἐχθρῶν τοῦ σταυροῦ, καὶ
προσέλθωσι καὶ προσπέσωσε τῷ μητροπολίτῃ αὐτ
τῶν, καὶ ἀξιώσωσιν αὐτὸν γράψαι περὶ τούτου τῇ
ἡμῶν μετριότητι, καὶ ὁπόταν γράψῃ ἐνταῦθα ὁ μητροπολίτης, ὅτι ὑπέστρεψαν καὶ μετενόησαν γνησίως καὶ καθαρῶς, τότε συγχωρηθήσονται παρά
τῆς ἡμῶν μετριότητος. Οφείλουσιν οὖν γινώσκειν
οὗτοι, ὅτι ὁ ἀφορισμός χωρισμός ἐστιν ἀπὸ τῆς
ἁγίας τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίας καὶ παντελὴς ἀλλοτρίω
σιν, καὶ μετανοήσαι γνησίως καὶ καθαρῶς, ἵνα καὶ
θ
Part LXXIII, LXXIVPars LXXIII, LXXIV
col. 1427–1428page 216 of 238
PG 152:1427αὐτοὶ τῆς τούτου συγχωρήσεως τύχωσι παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος. + Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρός † Φιλόθεος, Ελέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικὸς πα τριάρχης. † φθάνει μὲν ἡ ἁγιωτάτη Επισκοπὴ τῶν Λιτῶν ἄνωθεν καὶ ἐξ ἀρχῆς ὑποτεταγμένη τῷ ἱερωτάτα μητροπολίτη Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ὑπ' αὐτὸν καὶ αὕτη τελοῦσα καὶ τῆς κατ' αὐτὸν ἐπαρχίας οὐ μικρόν τι μέρος υπάρχουσα, παρ' αὐτοῦ τε τὸν οἱ κεῖον ἐπίσκοπον χειροτονούμενον δεχομένη και συν ταῖς ἄλλαις ἐπισκοπεῖς αὐτοῦ ὑπ' αὐτὸν διαμένουσα, κατὰ τὴν ἐπικρατήσασαν ἄνωθεν τάξιν ταῖς ἐκπλη σιαστικαῖς παραδόσεσιν ἐν ταῖς ἁπανταχοῦ τῆς γῆς ἐπαρχίαις. Τοῦ δὲ τὴν ἀρχὴν τῆς εἰρημένης τῶν Λιτβῶν χώρας διέποντος ῥηγός κακῶς πρὸς τὴν ἱερώτατον μητροπολίτην Κυέλου καὶ πάσης Ῥω σίας διατεθέντος, τὸν κῦρ ᾿Αλέξιον, καὶ πάντ' ἂν ὄντος ἑτοίμου καὶ παθεῖν καὶ δρᾶσαι ἢ τοῦτον ἔχειν μητροπολίτην καὶ τὴν ἰδίαν ἀρχὴν τε καὶ χώραν πνευματικῶς ὑποκεῖσθαι αὐτῷ, καθ᾿ ἑαυτὴν εἶναι βουλομένου καὶ εἰς μητρόπολιν τιμηθεῖσαν ὑπὸ μην τροπολίτῃ γνησίῳ διοικεῖσθαι καὶ διιθύνεσθαι, τὴν ἱερὰν καὶ μεγάλην σύνοδον ἀξιοῦντο;· αὕτη δείσασα μή ποτε καί τι τῶν ἀδοκήτων συμβαίη, καὶ ψυχ κὸν ὑποσταίη κίνδυνον καὶ ῥῆξιν τοῦ καθόλου της ἱερᾶς Ἐκκλησίας σώματος τὸ πολυάνθρωπον ἔθνος ἐκεῖνο, τὸν ἐκεῖθεν ἀποσταλέντα, ἄξιον ἀρχιερωσύν νης κριθέντα, μητροπολίτην τῆς τοιαύτης καθέστησε χώρας, κατὰ τὴν βούλησιν τοῦ ἐν αὐτῇ ἔθνους καὶ τὰς ἐκεῖθεν ἀνάγκας καὶ τὸν σκοπὴν τοῦ ῥηθέντος τηγός. Καὶ ἦν ἂν τὸ πρᾶγμα μέχρι τοῦδε καλών, καὶ τὸ τῆς εἰρήνης ἄνθος μέσον ἐκείνων εὐθαλές ἀμάραντον ἔμενεν, είπερ ὁ χειροτονηθεὶς ἐκεῖνος τοῖς δοθεῖσιν αὐτὸν ἔμενεν όρος, Αρκεῖτό τε ἐφ᾽ οἷς δικαίοις τετίμητο· ἐπεὶ δὲ τοῦτο μὲν οὐδαμῶς, τῇ δὲ κάκιστ' ἀπολουμένῃ τοῦ πλείονος ἐφέσει δεδωκώς ἑαυτὸν ἐκεῖνα καθαρπάζειν ἐπειρᾶτο, ὧν μή μέτα χος ἦν. καὶ συνεφέλκεσθαι δίκαια, μηδόλως ἐκείνῳ ἀνήκοντα, καὶ ὀχλήσεων καὶ ἀμφιβολιών αίτιος καὶ πολλῶν ἑτέρων τῷ ἔθνει καθίστατο καὶ τῇ καθ' ἡμᾶς ἱερᾷ συνόδῳ διὰ ταῦτα λυπῆς πολλῆς. ἐντεῦθεν καὶ γὰρ πρὸς ἀνάγκης ὑπῆρχεν αὐτῇ, πρέσβεις τῶν ἐκκρίτων ἀνδρῶν πρὸς αὐτοὺς ἐκπέμπειν, την † Εὐγενέστατε μέγα βήξ Σμολενίσκου, κύρ Σφετζιστλάβε, ἡ μετριότης ἡμῶν ἐγνώρισεν, ὅτι μετὰ τοῦ μεγάλου ῥηγὸς τῆς Ρωσίας, κῦρ Δημη τρίου, συνεφώνησας καὶ συνθήκας ἐποίησας, φρία κτῶς ὁμόσας καὶ τὸν τίμιον καὶ ζωοποιὸν σταυρὸν ἀσπασάμενος, ἵνα μετ' αὐτοῦ ἐκστρατεύσης κατά τῶν ἐχθρῶν τῆς ἡμετέρας πίστεως καὶ κατὰ τῶν ἐχθρῶν τοῦ σταυροῦ τῶν λατρευόντων καὶ πιστευόν των εἰς τὸ πῦρ, καὶ ἐκεῖνος, καθὼς ἐτάξατε καὶ συνεφωνήσατε, ἔτοιμος ἦν καὶ ἐξεδέχετο καὶ σέ σὺ δὲ οὐ μόνον οὐκ ἐποίησας, καθὼς ὑπεσχέθης καὶ ὤμεσα;, ἀλλὰ μᾶλλον παραβὰς καὶ τοὺς ὅρκους καὶ τὰς συνθήκας καὶ τὰς ὑποσχέσεις καὶ τὸ φίλημα τοῦ σταυροῦ, συνεστράτευσας τῷ Οὐργέλῳ κατά τῶν Χριστιανῶν, καὶ ἐφονεύθησαν καὶ ἐφθάρησαν Χριστιανοί πολλοί, δι' ὅπερ ἀφώρισέ σε 5 ἱερώτατος μητροπολίτης Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸς ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετ τριότητος καὶ συλλειτουργός, καλῶς καὶ δικαίως ποιήσας· τοὺς γὰρ τοιαῦτα ποιοῦντας καὶ παραβαίνοντας τοὺς ὅρκους καὶ τὰς συνθήκας αὐτῶν καὶ τὸ φίλημα τοῦ σταυροῦ, ὥσπερ Θεοῦ οὐκ ὄντος κρέ νοντος τὰ δίκαια καὶ τοὺς παραβάτας τιμωρούντο;, τούτους πρέπει τυγχάνειν τιμωρίας καὶ ἐπιτιμήσεως· καλῶς οὖν ἐποίησεν ὁ ἱερώτατος μητροπολί τῆς καὶ ἀφώρισέ σε λίαν γὰρ ἐποίησας βαρύ κατά τῆς πίστεώς σου καὶ τοῦ Χριστιανισμού σου· ἔχει σε οὖν καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν διὰ ταῦτα ἀφωρισμός νον, ὡς κακώς ποιήσαντα· τότε δὲ μέλλεις τυχεῖν παρ' αὐτῆς συγχωρήσεως, ὁπόταν νήσῃς, ὁπότην κακὸν ἐποίησας, καὶ ὑποστρέψῃς καὶ μετανοήσῃς γνησίως καὶ καθαρῶς καὶ κλαύσῃ; καὶ προσέλθῃς τῷ μητροπολίτῃ σου, καὶ ζητήσῃ; παρ' αὐτοῦ συγ χώρησιν, καὶ γράψῃ ἐνταῦθα πρὸς τὴν ἡμῶν μετ τριότητα. Γίνωσκε οὖν, ὅτι ὁ ἀφορισμός χωρίζει τὸν ἄνθρωπον ἀπὸ τῆς ἁγίας τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίας καὶ παντελῶς ἀλλοτριοί, καὶ τὸ τεθνηκὸς αὐτοῦ σῶμα, τοῦ ἀνθρώπου τοῦ ἀφωρισμένου, ἀδιάλυτον μένει Ο ταραχὴν ἀνακόπτοντας καὶ τὴν σύγχυσιν ὡς δυνα εἰς ἔλεγχον τῆς πονηρᾶς αὐτοῦ πράξεως. Σπούδασον τὸν ἀναστέλλοντας, ἥτις ἀρχὴν ἐν οὕτως ἔθνει λα λοιπὸν καὶ ἐπιμελήθητι, ἵνα μετανοήσῃς γνησίως, βοῦσα πολλῷ, τὸ καὶ πρὸς τέλος ἰδεῖν τέως οὐδόλως νήσας τὸ σφάλμα σου, καὶ ὁπόταν γράψης ἐνταῦθα ἐβούλετο, εἰ καὶ οὐκ εἰς μακράν ταῦτα προχωρείν καὶ σὺ καὶ ὁ μητροπολίτης, καὶ ζητήσῃ; συγχώρησε ὁ τῆς εἰρήνης ἀφῆσε δοτήρ, ἡ αὐτοειρήνη, ὁ πάντων σιν, τότε μέλλεις τυχεῖν καὶ παρὰ τῆς ἡμῶν μετ Σωτὴρ, ὁ Χριστός. Ὡς γὰρ ὁ Λιτβῶν ἐκεῖνος ἐξ τριότητας συγχωρήσεως καὶ λύσεως τοῦ ἀφορισμοῦ ἀνθρώπων ἐγένετο, ἡ τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησία πρώ καὶ εὐχῶν καὶ ἐπαίνων, καὶ τότε μέλλεις εὑρεῖν τὸν νοιαν καὶ αὖθις τοῦ ἔθνους ποιεῖται, καὶ τὴν εἰρηνι Θεὸν ἵλεων, ἐφ᾽ οἷσπερ εἰς αὐτὸν ἥμαρτες, βοηθών κὴν κατάστασιν αὐτοῖς πραγματεύεται, σύναμα τῷ καὶ εἰς τὴν ἀρχήν σου καὶ εἰς τὴν ζωήν σου. κρατίστῳ καὶ ἁγίῳ μου αὐτοκράτορι, τοῦ πρὸ ἡμῶν πατριάρχου γράμμασι συνοδικοῖς καὶ σεπτοῖς προσο τάγμασι, τὴν Λιτβῶν χώραν τῷ μητροπολίτῃ Κυέ βου καὶ πάσης Ρωσίας, ὡς καὶ πρότερον, ἐπανα σωσάντων καὶ ταξάντων, αὐτὴν ὑπὸ τὸ Κύεβον καὶ αὖθις τελεῖν καὶ ἐπισκοπὴν αὐτοῦ εἶναι καὶ τῆς τοῦ † Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς το Μηνὶ Ιουνίῳ, Ινδ. η'.
αὐτοὶ τῆς τούτου συγχωρήσεως τύχωσι παρὰ τῆς LXXIV. Patriarcha statuit, episcopatem Lituanie
subjectum esse metropoli Kioviæ.
ἡμῶν μετριότητος.
+ Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρός † Φιλόθεος, Ελέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντι
To Mnrì 'Icvrlip, Irð. n'.
νουπόλεως, Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικὸς πα
τριάρχης.
LXXIII. Patriarcha excommunicat Smolenisci principem Svetisthlavum.
† φθάνει μὲν ἡ ἁγιωτάτη Επισκοπὴ τῶν Λιτῶν
ἄνωθεν καὶ ἐξ ἀρχῆς ὑποτεταγμένη τῷ ἱερωτάτα
μητροπολίτη Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ὑπ' αὐτὸν
καὶ αὕτη τελοῦσα καὶ τῆς κατ' αὐτὸν ἐπαρχίας οὐ
μικρόν τι μέρος υπάρχουσα, παρ' αὐτοῦ τε τὸν οἱ
κεῖον ἐπίσκοπον χειροτονούμενον δεχομένη και συν
ταῖς ἄλλαις ἐπισκοπεῖς αὐτοῦ ὑπ' αὐτὸν διαμένουσα,
κατὰ τὴν ἐπικρατήσασαν ἄνωθεν τάξιν ταῖς ἐκπλη
σιαστικαῖς παραδόσεσιν ἐν ταῖς ἁπανταχοῦ τῆς γῆς
ἐπαρχίαις. Τοῦ δὲ τὴν ἀρχὴν τῆς εἰρημένης τῶν
Λιτβῶν χώρας διέποντος ῥηγός κακῶς πρὸς τὴν
ἱερώτατον μητροπολίτην Κυέλου καὶ πάσης Ῥω
σίας διατεθέντος, τὸν κῦρ ᾿Αλέξιον, καὶ πάντ' ἂν
ὄντος ἑτοίμου καὶ παθεῖν καὶ δρᾶσαι ἢ τοῦτον ἔχειν
μητροπολίτην καὶ τὴν ἰδίαν ἀρχὴν τε καὶ χώραν
πνευματικῶς ὑποκεῖσθαι αὐτῷ, καθ᾿ ἑαυτὴν εἶναι
βουλομένου καὶ εἰς μητρόπολιν τιμηθεῖσαν ὑπὸ μην
τροπολίτῃ γνησίῳ διοικεῖσθαι καὶ διιθύνεσθαι, τὴν
ἱερὰν καὶ μεγάλην σύνοδον ἀξιοῦντο;· αὕτη δείσασα
μή ποτε καί τι τῶν ἀδοκήτων συμβαίη, καὶ ψυχ
κὸν ὑποσταίη κίνδυνον καὶ ῥῆξιν τοῦ καθόλου της
ἱερᾶς Ἐκκλησίας σώματος τὸ πολυάνθρωπον ἔθνος
ἐκεῖνο, τὸν ἐκεῖθεν ἀποσταλέντα, ἄξιον ἀρχιερωσύν
νης κριθέντα, μητροπολίτην τῆς τοιαύτης καθέστησε
χώρας, κατὰ τὴν βούλησιν τοῦ ἐν αὐτῇ ἔθνους καὶ
τὰς ἐκεῖθεν ἀνάγκας καὶ τὸν σκοπὴν τοῦ ῥηθέντος
τηγός. Καὶ ἦν ἂν τὸ πρᾶγμα μέχρι τοῦδε καλών,
καὶ τὸ τῆς εἰρήνης ἄνθος μέσον ἐκείνων εὐθαλές
ἀμάραντον ἔμενεν, είπερ ὁ χειροτονηθεὶς ἐκεῖνος
τοῖς δοθεῖσιν αὐτὸν ἔμενεν όρος, Αρκεῖτό τε ἐφ᾽ οἷς
δικαίοις τετίμητο· ἐπεὶ δὲ τοῦτο μὲν οὐδαμῶς, τῇ
δὲ κάκιστ' ἀπολουμένῃ τοῦ πλείονος ἐφέσει δεδωκώς
ἑαυτὸν ἐκεῖνα καθαρπάζειν ἐπειρᾶτο, ὧν μή μέτα
χος ἦν. καὶ συνεφέλκεσθαι δίκαια, μηδόλως ἐκείνῳ
ἀνήκοντα, καὶ ὀχλήσεων καὶ ἀμφιβολιών αίτιος καὶ
πολλῶν ἑτέρων τῷ ἔθνει καθίστατο καὶ τῇ καθ'
ἡμᾶς ἱερᾷ συνόδῳ διὰ ταῦτα λυπῆς πολλῆς. Ἐντευ
θεν καὶ γὰρ πρὸς ἀνάγκης ὑπῆρχεν αὐτῇ, πρέσβεις
τῶν ἐκκρίτων ἀνδρῶν πρὸς αὐτοὺς ἐκπέμπειν, την
† Εὐγενέστατε μέγα βήξ Σμολενίσκου, κύρ
Σφετζιστλάβε, ἡ μετριότης ἡμῶν ἐγνώρισεν, ὅτι
μετὰ τοῦ μεγάλου ῥηγὸς τῆς Ρωσίας, κῦρ Δημητρίου, συνεφώνησας καὶ συνθήκας ἐποίησας, φρία
κτῶς ὁμόσας καὶ τὸν τίμιον καὶ ζωοποιὸν σταυρὸν
ἀσπασάμενος, ἵνα μετ' αὐτοῦ ἐκστρατεύσης κατά
τῶν ἐχθρῶν τῆς ἡμετέρας πίστεως καὶ κατὰ τῶν
ἐχθρῶν τοῦ σταυροῦ τῶν λατρευόντων καὶ πιστευόν-
· των εἰς τὸ πῦρ, καὶ ἐκεῖνος, καθὼς ἐτάξατε καὶ
συνεφωνήσατε, ἔτοιμος ἦν καὶ ἐξεδέχετο καὶ σέ
σὺ δὲ οὐ μόνον οὐκ ἐποίησας, καθὼς ὑπεσχέθης καὶ
ὤμεσα;, ἀλλὰ μᾶλλον παραβὰς καὶ τοὺς ὅρκους καὶ
τὰς συνθήκας καὶ τὰς ὑποσχέσεις καὶ τὸ φίλημα
τοῦ σταυροῦ, συνεστράτευσας τῷ Οὐργέλῳ κατά
τῶν Χριστιανῶν, καὶ ἐφονεύθησαν καὶ ἐφθάρησαν
Χριστιανοί πολλοί, δι' ὅπερ ἀφώρισέ σε 5 ἱερώτατος
μητροπολίτης Κυέβου καὶ πάσης Ρωσίας, ἐν
ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸς ἀδελφὸς τῆς ἡμῶν μετ
τριότητος καὶ συλλειτουργός, καλῶς καὶ δικαίως
ποιήσας· τοὺς γὰρ τοιαῦτα ποιοῦντας καὶ παραβαίνοντας τοὺς ὅρκους καὶ τὰς συνθήκας αὐτῶν καὶ τὸ
φίλημα τοῦ σταυροῦ, ὥσπερ Θεοῦ οὐκ ὄντος κρένοντος τὰ δίκαια καὶ τοὺς παραβάτας τιμωρούντο;,
τούτους πρέπει τυγχάνειν τιμωρίας καὶ ἐπιτιμήσεως· καλῶς οὖν ἐποίησεν ὁ ἱερώτατος μητροπολίτῆς καὶ ἀφώρισέ σε λίαν γὰρ ἐποίησας βαρύ κατά
τῆς πίστεώς σου καὶ τοῦ Χριστιανισμού σου· ἔχει
σε οὖν καὶ ἡ μετριότης ἡμῶν διὰ ταῦτα ἀφωρισμός
νον, ὡς κακώς ποιήσαντα· τότε δὲ μέλλεις τυχεῖν
παρ' αὐτῆς συγχωρήσεως, ὁπόταν νήσῃς, ὁπότην
κακὸν ἐποίησας, καὶ ὑποστρέψῃς καὶ μετανοήσῃς
γνησίως καὶ καθαρῶς καὶ κλαύσῃ; καὶ προσέλθῃς
τῷ μητροπολίτῃ σου, καὶ ζητήσῃ; παρ' αὐτοῦ συγ
χώρησιν, καὶ γράψῃ ἐνταῦθα πρὸς τὴν ἡμῶν μετ
τριότητα. Γίνωσκε οὖν, ὅτι ὁ ἀφορισμός χωρίζει τὸν
ἄνθρωπον ἀπὸ τῆς ἁγίας τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίας καὶ
παντελῶς ἀλλοτριοί, καὶ τὸ τεθνηκὸς αὐτοῦ σῶμα,
τοῦ ἀνθρώπου τοῦ ἀφωρισμένου, ἀδιάλυτον μένει Ο ταραχὴν ἀνακόπτοντας καὶ τὴν σύγχυσιν ὡς δυνα
εἰς ἔλεγχον τῆς πονηρᾶς αὐτοῦ πράξεως. Σπούδασον τὸν ἀναστέλλοντας, ἥτις ἀρχὴν ἐν οὕτως ἔθνει λαλοιπὸν καὶ ἐπιμελήθητι, ἵνα μετανοήσῃς γνησίως, βοῦσα πολλῷ, τὸ καὶ πρὸς τέλος ἰδεῖν τέως οὐδόλως
νήσας τὸ σφάλμα σου, καὶ ὁπόταν γράψης ἐνταῦθα ἐβούλετο, εἰ καὶ οὐκ εἰς μακράν ταῦτα προχωρείν
καὶ σὺ καὶ ὁ μητροπολίτης, καὶ ζητήσῃ; συγχώρησε ὁ τῆς εἰρήνης ἀφῆσε δοτήρ, ἡ αὐτοειρήνη, ὁ πάντων
σιν, τότε μέλλεις τυχεῖν καὶ παρὰ τῆς ἡμῶν μετ Σωτὴρ, ὁ Χριστός. Ὡς γὰρ ὁ Λιτβῶν ἐκεῖνος ἐξ
τριότητας συγχωρήσεως καὶ λύσεως τοῦ ἀφορισμοῦ ἀνθρώπων ἐγένετο, ἡ τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησία πρώ
καὶ εὐχῶν καὶ ἐπαίνων, καὶ τότε μέλλεις εὑρεῖν τὸν νοιαν καὶ αὖθις τοῦ ἔθνους ποιεῖται, καὶ τὴν εἰρηνι
Θεὸν ἵλεων, ἐφ᾽ οἷσπερ εἰς αὐτὸν ἥμαρτες, βοηθών κὴν κατάστασιν αὐτοῖς πραγματεύεται, σύναμα τῷ
καὶ εἰς τὴν ἀρχήν σου καὶ εἰς τὴν ζωήν σου.
κρατίστῳ καὶ ἁγίῳ μου αὐτοκράτορι, τοῦ πρὸ ἡμῶν
πατριάρχου γράμμασι συνοδικοῖς καὶ σεπτοῖς προσο
τάγμασι, τὴν Λιτβῶν χώραν τῷ μητροπολίτῃ Κυέ
βου καὶ πάσης Ρωσίας, ὡς καὶ πρότερον, ἐπανασωσάντων καὶ ταξάντων, αὐτὴν ὑπὸ τὸ Κύεβον καὶ
αὖθις τελεῖν καὶ ἐπισκοπὴν αὐτοῦ εἶναι καὶ τῆς τοῦ
† Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς
το Μηνὶ Ιουνίῳ, Ινδ. η'.
Part LXXV, LXXVIPars LXXV, LXXVI
col. 1429–1430page 217 of 238
PG 152:1429ῥηθέντος ερωτάτου μητροπολίτου Κυέβου μέρος, Α' πολλὰ, καὶ ταῦτα δι' ἀνάγκας μεγάλας, ὡς ἔδοξε, ὥσπερ καὶ πρότερον, πνευματικής δεσποτείας, ἅπερ ὕστερον ἐμφανισθέντα καὶ τῇ ἡμῶν μετριότητι καὶ καλῶς προβεβηκότα ἀναφανέντα καὶ παρ' αὐτῆς τὸ κῦρος ἐδέξατο καὶ τὸ βέβαιον· ὅθεν καὶ τὸ παρόν ἀπολύουσα σιγιλλιώδες γράμμα και αὕτη παρακελεύεται, τελεῖν τὴν τῶν Λιτβῶν χώραν, καὶ ὅσα περ ὑπ' αὐτὴν καθ᾿ ἑαυτὴν γενομένην ετάχθησαν, ὑπὸ τὴν τοῦ Κυέβου, μητρόπολιν καὶ ἐπισκοπὴν αὐτοῦ, καὶ αὖθις κατὰ τὰς ἄλλας καὶ ταύτην τυγχάνουσαν, τὸ Κύεδον εἰδέναι μητρόπολιν. οἰκείαν καὶ ἐκεῖθεν χειροτονεῖσθαι τὸν ταύτης επίσκοπον καὶ, καθάπερ καὶ πρότερον, ὑπὸ τὴν αὐτοῦ ἐνορίαν τε τάχθαι, καθ' δ δὴ καὶ ἡ τοῦ πρὸ ἡμῶν πατριάρχου βούλεται συνοδική πράξις καὶ τὰ ἐπ' αὐτῇ σεπτά προστάγματα τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτο. κράτορος, εἰς τοὺς ἑξῆς ἅπαντας καὶ διηνεκεῖς χρό νους, οὕτως ἐμμένειν ὀφείλουσα καὶ μηδέποτε δι' ἐκτιναοῦν αἰτίαν ἀποσχισθῆναι καὶ διαιρεθῆναι τὴν τῶν Λιτβῶν χώραν τῆς ἐπικρατείας καὶ πνευματι τῆς διοικήσεως τοῦ μητροπολίτου Κυέβου, ἐπεὶ & ταξ γεγονὸς τοῦτο ἔχλησιν προεξένησε καὶ ἄτοπα γεγονός. Καθέξει τοίνυν αὐτὴν ὁ ῥηθεὶς ἱερώτατος μητροπολίτης ὡς οἰκείαν ἐπισκοπὴν, καὶ ἅπερ ἐν τοῖς ἄλλαις ἐπισκοπαῖς ταῖς ὑπ' αὐτὸν τεταγμένας ποιεῖν εἴωθε, ταῦτα καὶ ἐπ' αὐτῇ μετὰ πάση; ἀδείας διαπράξεται καὶ οἱ μετ' αὐτὸν ἅπαντες τῆς Ρωσίας μητροπολῖται. Τούτου γὰρ χάριν ἀπολέ λυπαι καὶ τὸ παρὸν σιγιλλιώδες γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος κατὰ μῆνα. σταμένης ινδικτιώνος τοῦ ὀκτακοσιοστοῦ ἑβδομηκοστοῦ. έτους. τῆς ἐνι ἐξακισχιλιοστοῦ † Αὕτη ἡ διαγραφείσα πράξις ἐγεγόνει ὁρισμῷ καὶ θείᾳ παρακελεύσει τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου ἐγράφη γοῦν καὶ κατεστρώθη ἐν ταῖς ἄλλαις συνοδικείς παρασημειώσεσι πρὸ τοῦ φθάσαι ὑπογραφῆναι παρὰ τῆς τιμίας πατριαρχικῆς καὶ θείας χειρὸς τὸ πρωτότυπον, ἐκείνου δὲ τὸ ἀργὸν καὶ ἄκυρον τὴν πράξιν ἔχειν ταύτην ὁρίσαντος καὶ τὸ παρὸν δια γραφῆναι συμβέβηκεν, ἐπεὶ οὐδὲ τὸ πρωτότυπον τὸ στέργον ἔχειν διέγνωσται. † ΑΡΧΗ ΤΩΝ ΣΥΝΟΔΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΗΜΕΙΩΣΕΩΝ ΤΩΝ ΑΡΞΑΜΕΝΩΝ ΕΝ ΤΩ ΠΑΡΟΝΤΙ ΚΑΤΑΣΤΡΩΝ ΝΥΣΘΑΙ ΚΩΔΙΚΙΟ, ΕΞ ΟΤΟΥ Ο ΤΙΜΙΩΤΑΤΟΣ ΜΕΓΑΣ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΞ ΤΗΣ ΑΓΙΩΤΑΤΗΣ ΤΟΥ ΘΕΟΥ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ, ΠΑΝΥΠΕΡΕΝΤΙΜΟΤΑΤΟΣ ΚΥΡ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ο ΤΡΙΚΛΙΝΗΣ, ΤΟ ΤΟΥ ΜΕΓΑ. ΛΟΥ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΚΟΣ ΕΤΙΜΗΘΗ ΟΦΦΙΚΙΟ ΠΑΡΑ ΤΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΤΟΥ ΗΜΩΝ ΔΕΣΠΟΤΟΥ, ΤΟΥ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ ΚΥΡ ΦΙΛΟΘΕΟΥ, Ούγγροβλαχίας, ζητησάντων τῶν ἀρχόντων ἐκείνου † Κατὰ μῆνα Ἀπρίλλιον τῆς η Ινδ. ἀπεστάλη μεν παρὰ τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, πρὸς τὸν ἁγιώτατον πάπ σαν καὶ πατριάρχην Αλεξανδρείας, ἐκείνου τοῦτο ζητήσαντος, καὶ ἐδεξάμεθα λόγους αὐτοῦ, διακομίσαι τῷ παναγιωτάτῃ ἡμῶν δεσπότῃ, τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ, ὅτι ετάχθη δηλαδή παρ' ἐκείνου μνημο νεθεσθαι τὸ θεῖον ὄνομα τῆς μεγάλης ἁγιωσύνης αὐτοῦ ἐν τῷ ναῷ τῆς ἁγίας Θεοδοσίας βούλεται δὲ καὶ ἐν τῇ σεβασμία μονῇ τοῦ Εὐεργέτου τούτο ποιήσει, σφόδρα τοῦτο ἀποδεχόμενος, δειλιᾷ δὲ παρὰ γνώμην τοῦ κραταιοῦ καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐτ θέντου καὶ βασιλέως τοῦτα καταστῆσαι γίνεσθαι, ἐπειδὴ μετὰ τῆς βουλῆς καὶ γνώμης ἐγένετο τῆς κραταια; καὶ ἁγίας αὐτοῦ βασιλείας, ὅτε δ' ἐκεῖνος ἐνταῦθα, Θεοῦ διδόντος, παραγένηται, τότε δὴ ἔτοι μός ἐστιν, εἶπε, καὶ τοῦτο μετὰ τοῦ ὁρισμοῦ ἐκεί νου καταστῆσαι, καὶ δι' ἀσφάλειαν κατεστρώθη τῷ παρόντι κώδικι καὶ ἡ παρούσα παρατημείων.ς μηνὶ καὶ ἰνδ. τοῖς ἀναγεγραμμένοις. † Η γεγονυία συνοδική πράξις ἐπὶ τῇ ἁγιωτάτη Εκκλησίᾳ Ούγγροβλαχίας. + Έφθασε μὲν πρὸ χρόνων ἤδη τινῶν ὁ ἱερώτα της μετροπολίτης Βιτζύνης μετατεθείς συνοδικῇ ψήφῳ καὶ ἐπικρίσει πατριαρχικῇ εἰς μητροπολίτην τοῦ τόπου τοῦτο καὶ τῶν ἐκεῖσε Χριστιανῶν τὸ παρα τῆς μεγάλης καὶ καθολικῆς Ἐκκλησίας δοθῆναι αὐτοῖς ἀρχιερές εἰς πνευματικὴν ἐπιστασίαν καὶ ψυχικὴν ὠφέλειαν, ὡς ἂν παρ' αὐτοῦ καλῶς τε καὶ θεαρέστως ποιμαίνειντο, καὶ πρὸς τὰς σωτηρίους ἡγοῖντο νομάς· τοῦ δὲ καιροῦ προϊόντος, ἐπεὶ, τοῦ ἔθνους ἐκείνου τοῦ τόπου πολλοῦ τυγχάνοντος καὶ ἀπείρου σχεδόν, οὐκ ἔστιν εἷς μόνος ἀρχιερεὺς ἱκτε νὸς πρὸς τὸ τοσοῦτον ἔθνος ὥστε δύνασθαι πνευματικῶς αὐτοὺς ἐπισκέπτεσθαι καὶ διδάσκειν τὰ ψυχωφελῆ καὶ σωτήρια, κἀντεῦθεν ἐδέησε καὶ ἕτερον ἀρχιερέα χειροτονηθῆναι· τοῦ τόπου ἐκείνον, ζητη σάντων ὁμοίως καὶ τοῦτο τῶν ἀρχόντων εκείνων, συγκατατεθέντος καὶ τοῦ πρότερον ὄντος ἐκεῖ καὶ μέχρι τοῦ νῦν εὑρισκομένου ἀρχιερέως, ἐξελέγη εἰς τὴν προστασίαν ταύτην ὁ τιμιώτατος δικαιοφύλαξ κῦρ Δανιήλ, ἀνὴρ ἀξιόλογος καὶ εὐλαβὴς καὶ ἐνάρετος, ἱκανὸς χάριτι Χριστοῦ καὶ ἁρμόδιος εἰς τὸ μέγα τοῦτο ἀξίωμα, καὶ συνέσει καὶ ἀρετῇ δια πρέπων, οὗ τῆς ἀρετῆς καὶ τῶν λοιπῶν ἀγαθῶν πεῖραν σχόντες οἱ ἐν ἐκείνῳ τῷ τόπῳ ἄρχοντες ὁμοῦ καὶ ἀρχόμενοι, γράμμασιν ἰδίοις τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ τὴν θείαν καὶ ἱερὰν καὶ μεγάλην σύνοδον παρεκάλεσαν, ὥστε εὐδοκῆσαι καὶ δωρή σασθαι τοῦτον αὐτοῖς ἀρχιερέα, δς καὶ ἐχειροτο ναη ψήφω συνοδικῇ καὶ ἐπικρίσει τῆς ἡμῶν μετ τριότητος μητροπολίτης μέρους Ουγγροβλαχίας, δηλονότι τοῦ ἡμίσεως, ἔχοντος ἀρχιερέα τὴν μετα
ῥηθέντος ερωτάτου μητροπολίτου Κυέβου μέρος, Α' πολλὰ, καὶ ταῦτα δι' ἀνάγκας μεγάλας, ὡς ἔδοξε,
ὥσπερ καὶ πρότερον, πνευματικής δεσποτείας,
ἅπερ ὕστερον ἐμφανισθέντα καὶ τῇ ἡμῶν μετριότητι
καὶ καλῶς προβεβηκότα ἀναφανέντα καὶ παρ' αὐτῆς
τὸ κῦρος ἐδέξατο καὶ τὸ βέβαιον· ὅθεν καὶ τὸ παρόν
ἀπολύουσα σιγιλλιώδες γράμμα και αὕτη παρακελεύεται, τελεῖν τὴν τῶν Λιτβῶν χώραν, καὶ ὅσα
περ ὑπ' αὐτὴν καθ᾿ ἑαυτὴν γενομένην ετάχθησαν,
ὑπὸ τὴν τοῦ Κυέβου, μητρόπολιν καὶ ἐπισκοπὴν
αὐτοῦ, καὶ αὖθις κατὰ τὰς ἄλλας καὶ ταύτην τυγχάνούσαν, τὸ Κύεδον εἰδέναι μητρόπολιν. οἰκείαν καὶ
ἐκεῖθεν χειροτονεῖσθαι τὸν ταύτης επίσκοπον καὶ,
καθάπερ καὶ πρότερον, ὑπὸ τὴν αὐτοῦ ἐνορίαν τε
τάχθαι, καθ' δ δὴ καὶ ἡ τοῦ πρὸ ἡμῶν πατριάρχου
βούλεται συνοδική πράξις καὶ τὰ ἐπ' αὐτῇ σεπτά
προστάγματα τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου μου αὐτο.
κράτορος, εἰς τοὺς ἑξῆς ἅπαντας καὶ διηνεκεῖς χρόνους, οὕτως ἐμμένειν ὀφείλουσα καὶ μηδέποτε δι'
ἐκτιναοῦν αἰτίαν ἀποσχισθῆναι καὶ διαιρεθῆναι τὴν
· τῶν Λιτβῶν χώραν τῆς ἐπικρατείας καὶ πνευματι
τῆς διοικήσεως τοῦ μητροπολίτου Κυέβου, ἐπεὶ
& ταξ γεγονὸς τοῦτο ἔχλησιν προεξένησε καὶ ἄτοπα
γεγονός. Καθέξει τοίνυν αὐτὴν ὁ ῥηθεὶς ἱερώτατος
μητροπολίτης ὡς οἰκείαν ἐπισκοπὴν, καὶ ἅπερ ἐν
τοῖς ἄλλαις ἐπισκοπαῖς ταῖς ὑπ' αὐτὸν τεταγμένας
ποιεῖν εἴωθε, ταῦτα καὶ ἐπ' αὐτῇ μετὰ πάση;
ἀδείας διαπράξεται καὶ οἱ μετ' αὐτὸν ἅπαντες τῆς
Ρωσίας μητροπολῖται. Τούτου γὰρ χάριν ἀπολέ
λυπαι καὶ τὸ παρὸν σιγιλλιώδες γράμμα τῆς ἡμῶν
μετριότητος κατὰ μῆνα.
σταμένης ινδικτιώνος τοῦ
ὀκτακοσιοστοῦ ἑβδομηκοστοῦ.
έτους.
τῆς ἐνι
ἐξακισχιλιοστοῦ
† Αὕτη ἡ διαγραφείσα πράξις ἐγεγόνει ὁρισμῷ
καὶ θείᾳ παρακελεύσει τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν
δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πατριάρχου ἐγράφη
γοῦν καὶ κατεστρώθη ἐν ταῖς ἄλλαις συνοδικείς
παρασημειώσεσι πρὸ τοῦ φθάσαι ὑπογραφῆναι
παρὰ τῆς τιμίας πατριαρχικῆς καὶ θείας χειρὸς τὸ
πρωτότυπον, ἐκείνου δὲ τὸ ἀργὸν καὶ ἄκυρον τὴν
πράξιν ἔχειν ταύτην ὁρίσαντος καὶ τὸ παρὸν διαγραφῆναι συμβέβηκεν, ἐπεὶ οὐδὲ τὸ πρωτότυπον τὸ
στέργον ἔχειν διέγνωσται.
† ΑΡΧΗ ΤΩΝ ΣΥΝΟΔΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΗΜΕΙΩΣΕΩΝ ΤΩΝ ΑΡΞΑΜΕΝΩΝ ΕΝ ΤΩ ΠΑΡΟΝΤΙ ΚΑΤΑΣΤΡΩΝΝΥΣΘΑΙ ΚΩΔΙΚΙΟ, ΕΞ ΟΤΟΥ Ο ΤΙΜΙΩΤΑΤΟΣ ΜΕΓΑΣ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΞ ΤΗΣ ΑΓΙΩΤΑΤΗΣ ΤΟΥ ΘΕΟΥ
ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ, ΠΑΝΥΠΕΡΕΝΤΙΜΟΤΑΤΟΣ ΚΥΡ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ο ΤΡΙΚΛΙΝΗΣ, ΤΟ ΤΟΥ ΜΕΓΑ.
ΛΟΥ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΚΟΣ ΕΤΙΜΗΘΗ ΟΦΦΙΚΙΟ ΠΑΡΑ ΤΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΤΟΥ ΗΜΩΝ ΔΕΣΠΟΤΟΥ, ΤΟΥ
ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ ΚΥΡ ΦΙΛΟΘΕΟΥ,
LXXV. Relatio legatorum de patriarcha Alexandria. Ούγγροβλαχίας, ζητησάντων τῶν ἀρχόντων ἐκείνου
† Κατὰ μῆνα Ἀπρίλλιον τῆς η Ινδ. ἀπεστάλη
μεν παρὰ τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ
οἰκουμενικοῦ πατριάρχου, πρὸς τὸν ἁγιώτατον πάπ
σαν καὶ πατριάρχην Αλεξανδρείας, ἐκείνου τοῦτο
ζητήσαντος, καὶ ἐδεξάμεθα λόγους αὐτοῦ, διακομίσαι
τῷ παναγιωτάτῃ ἡμῶν δεσπότῃ, τῷ οἰκουμενικῷ
πατριάρχῃ, ὅτι ετάχθη δηλαδή παρ' ἐκείνου μνημο
νεθεσθαι τὸ θεῖον ὄνομα τῆς μεγάλης ἁγιωσύνης
· αὐτοῦ ἐν τῷ ναῷ τῆς ἁγίας Θεοδοσίας βούλεται δὲ
καὶ ἐν τῇ σεβασμία μονῇ τοῦ Εὐεργέτου τούτο
ποιήσει, σφόδρα τοῦτο ἀποδεχόμενος, δειλιᾷ δὲ
παρὰ γνώμην τοῦ κραταιοῦ καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐτ
θέντου καὶ βασιλέως τοῦτα καταστῆσαι γίνεσθαι,
ἐπειδὴ μετὰ τῆς βουλῆς καὶ γνώμης ἐγένετο τῆς
κραταια; καὶ ἁγίας αὐτοῦ βασιλείας, ὅτε δ' ἐκεῖνος
ἐνταῦθα, Θεοῦ διδόντος, παραγένηται, τότε δὴ ἔτοι
μός ἐστιν, εἶπε, καὶ τοῦτο μετὰ τοῦ ὁρισμοῦ ἐκεί
νου καταστῆσαι, καὶ δι' ἀσφάλειαν κατεστρώθη τῷ
παρόντι κώδικι καὶ ἡ παρούσα παρατημείων.ς
μηνὶ καὶ ἰνδ. τοῖς ἀναγεγραμμένοις.
LXXVI. Anthimus nominatur metropoli:a partis
Ungrovlachiæ.
† Η γεγονυία συνοδική πράξις ἐπὶ τῇ ἁγιωτάτη
Εκκλησίᾳ Ούγγροβλαχίας.
+ Έφθασε μὲν πρὸ χρόνων ἤδη τινῶν ὁ ἱερώτα
της μετροπολίτης Βιτζύνης μετατεθείς συνοδικῇ
ψήφῳ καὶ ἐπικρίσει πατριαρχικῇ εἰς μητροπολίτην
τοῦ τόπου τοῦτο καὶ τῶν ἐκεῖσε Χριστιανῶν τὸ παρα
τῆς μεγάλης καὶ καθολικῆς Ἐκκλησίας δοθῆναι
αὐτοῖς ἀρχιερές εἰς πνευματικὴν ἐπιστασίαν καὶ
ψυχικὴν ὠφέλειαν, ὡς ἂν παρ' αὐτοῦ καλῶς τε καὶ
θεαρέστως ποιμαίνειντο, καὶ πρὸς τὰς σωτηρίους
ἡγοῖντο νομάς· τοῦ δὲ καιροῦ προϊόντος, ἐπεὶ, τοῦ
ἔθνους ἐκείνου τοῦ τόπου πολλοῦ τυγχάνοντος καὶ
ἀπείρου σχεδόν, οὐκ ἔστιν εἷς μόνος ἀρχιερεὺς ἱκτε
νὸς πρὸς τὸ τοσοῦτον ἔθνος ὥστε δύνασθαι πνευματικῶς αὐτοὺς ἐπισκέπτεσθαι καὶ διδάσκειν τὰ ψυχωφελῆ καὶ σωτήρια, κἀντεῦθεν ἐδέησε καὶ ἕτερον
ἀρχιερέα χειροτονηθῆναι· τοῦ τόπου ἐκείνον, ζητη
σάντων ὁμοίως καὶ τοῦτο τῶν ἀρχόντων εκείνων,
συγκατατεθέντος καὶ τοῦ πρότερον ὄντος ἐκεῖ καὶ
μέχρι τοῦ νῦν εὑρισκομένου ἀρχιερέως, ἐξελέγη
εἰς τὴν προστασίαν ταύτην ὁ τιμιώτατος δικαιοφύ
λαξ κῦρ Δανιήλ, ἀνὴρ ἀξιόλογος καὶ εὐλαβὴς καὶ
ἐνάρετος, ἱκανὸς χάριτι Χριστοῦ καὶ ἁρμόδιος εἰς
τὸ μέγα τοῦτο ἀξίωμα, καὶ συνέσει καὶ ἀρετῇ δια
πρέπων, οὗ τῆς ἀρετῆς καὶ τῶν λοιπῶν ἀγαθῶν
πεῖραν σχόντες οἱ ἐν ἐκείνῳ τῷ τόπῳ ἄρχοντες
ὁμοῦ καὶ ἀρχόμενοι, γράμμασιν ἰδίοις τὴν ἡμῶν
μετριότητα καὶ τὴν θείαν καὶ ἱερὰν καὶ μεγάλην
σύνοδον παρεκάλεσαν, ὥστε εὐδοκῆσαι καὶ δωρή
σασθαι τοῦτον αὐτοῖς ἀρχιερέα, δς καὶ ἐχειροτο
να0η ψήφω συνοδικῇ καὶ ἐπικρίσει τῆς ἡμῶν μετ
τριότητος μητροπολίτης μέρους Ουγγροβλαχίας,
δηλονότι τοῦ ἡμίσεως, ἔχοντος ἀρχιερέα τὴν μετα
Part LXXVII, LXXVIIIPars LXXVII, LXXVIII
col. 1431–1432page 218 of 238
PG 152:1431τεθέντα πρότερον ἀπὸ Βιτζύνης· ὀφείλει τοίνυν ή βτρίας μεμνημένος φωνῆς, οὐχ ἥκιστα δ' ἐν τῇ μεγάλῃ θεὶς ἱερώτατος μητροπολίτης μέρου; Ουγγροβλαχίας καὶ ὑπέρτιμος, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸς ἀδελ φὸς καὶ συλλειτουργὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος, δ μετονομασθείς μοναχος κῦρ Ανθιμος, ἐπιλαβέσθαι καὶ κατασχεῖν τὴν ἐκκλησίαν ταύτην καὶ διδάσκειν τὸν ἐν αὐτῇ Χριστώνυμον τοῦ Κυρίου λαὸν καὶ πα ραινεῖν καὶ εἰσηγεῖσθαι τὰ ψυχωφελή καὶ σωτήρια, αναγνώστας τε σφραγίζειν, κ. τ. λ. Καθέξει γε μὴν ὁ τοιοῦτος καὶ τὸν τόπον τοῦ Μελιτηνής, ὃν καὶ ἀπὸ τοῦ νῦν ἕξει ἔν τε στάσεσι καὶ καθέδραις ταῖς μετὰ τῆς ἱερᾶς καὶ μεγάλης συνόδου και παν ταχοῦ. Τούτου γάρ χάριν ἀπολέλυται τῷ διαλη φέντι ἱερωτάτε μητροπολίτῃ μέρους Ούγγροβλα χίας, ὑπερτίμῳ καὶ τὸν τόπον ἐπέχοντι τοῦ Μελιτηνῆς, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι αγαπητῷ ἀδελφῷ καὶ σελλειτουργῷ τῆς ἡμῶν μετριότητος, καὶ ἡ παροῦσα συνοδική πρᾶξις δι' ἀσφάλειαν. + Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τὸ Μηνὶ Οκτωβρίῳ, ἐκδ. θ. † Προτροπὴ εἰς τὸν Καισαρείας. * Η μετριότης ἡμῶν ἐκχωρεί καὶ ἄδειαν δίδωσι τῷ ἱερωτάτη μητροπολίτη Καισαρείας, ὑπερτίμῳ τῶν ὑπερτίμων καὶ ἐξάρχῳ πάσης ᾿Ανατολῆς, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητῷ ἀδελφῷ αὐτῆς καὶ συλλειτουργῷ, ὡς ἂν εἴπερ συμβαίη καὶ χηρεύοι τις τῶν καὶ μητροπόλεων, ήγουν τὰ Τύανα ή η Μωχιός και ο δεήσει, ιερουργῇ· οὗτος ἐν αὐτῇ καὶ χειροτονῇ κατὰ τοὺς κανένας καὶ κατὰ τὴν ἐπικρατήσασαν ἄνωθεν εἰς ταῦτα ἐκκλησιαστικήν συνήθειαν, μέχρι; ἂν γέ νηται γνήσιος ἐν ταύτῃ ἀρχιερεύς. Καὶ εἰς τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἀπολέλυται καὶ τὸ παρὸν προτρε πτήριον γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος αὐτῷ δὲ τῷ Ιερωτάτῳ μητροπολίτη Καισαρείας. † Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό Μηνὶ Νοεμβρίῳ, ἐκδ. θ'. † Μην Μαίῳ, ιβ', Ινδ. τ', προκαθημένου τοῦ παν αγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πα τριάρχου, ἐν τοῖς δεξιοῖς κατηχουμε στους τῆς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας, συνεδριαζόντων τῇ μεγάλῃ ἁγιωσύνῃ αὐτοῦ καὶ τῶν ἱερωτά των ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, του Νικαίας, του Βρύσεως, τοῦ Χαλκηδόνος καὶ τοῦ Σωζοπόλεως, καὶ δὴ καὶ τοῦ ὑποψηφίου Βάρνης. † Ο παναγιώτατος ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰκουμενικὸς πατριάρχης, Θεοῦ εὐδοκίᾳ καὶ χάριτι εἰς τὸν ὑψηλὸν τῆς πατριαρχίας θρόνον ἐπανελθών, οὐκ επαύσατο νύχτα τε καὶ ἡμέραν ἀγρυπνίαις ἑαυτὸν Εκδοὺς καὶ πόνοις καὶ καμάτοις ἑτέροις, ποὺ δὲ καὶ κινδύνοις ὑπὲρ τῶν ἑκασταχου τῆς οἰκουμένης Χρι στιανῶν, ποὺ μὲν τούτων ὑπερευχόμενος καὶ διδά σνων τὰ θεοφιλῆ καὶ ψυχωφελή, ὡς λόγον ὑπὲρ αὐτ τῶν ἀποδώσων, τῆς ἀποστολικῆς ἐκείνης καὶ μακα ταύτῃ καὶ βασιλίδι τῶν πόλεων, τῇ θεοδοξάστῳ Κων σταντινουπόλει, προύργου παντὸς ἐποιεῖτο, εὐσέ δειάν τε τὸ μέγιστον ἀνθεῖν καὶ παρρησιάζεσθαι καὶ ταύτην ταῖς ἁπάντων ἐναποκεῖσθαι ψυχαῖς, ἐπεὶ καὶ πηγὴν καὶ ῥίζαν ταύτην τῆς εὐσεβείας καὶ κε φαλὴν ὁ λόγος οἶδε καλεῖν, ὡς ἐντεῦθεν ἑκασταχοῦ τῆς τῶν Χριστιανῶν γῆς μεταπεμπομένης, ὡς ἐκ πηγῆς τὸ νῆμα καὶ ῥίζης οἱ βλαστοὶ καὶ κεφαλῆς ἡ τοῦ λοιποῦ σώματος σύστασις. οἶδε γὰρ, ὡς εἰ τῆς εὐσεβείας οὕτῳ καλῶς καὶ κατὰ τὸ προσῆκον ἀνθέ ξανται, ταύτῃ καὶ τὰς ἄλλας τῶν ἀρετῶν ἐποικει μήσουσιν ἐργασίας, καὶ τὰς τοῦ κοινοῦ πολεμίου μηχανάς κακῶς ἀναφυομένας τῇ δυνάμει τοῦ Πνεύ ματος ἐκτεμούσι, καὶ εἰς τὸ μηδὲν ἀγανίσουσιν. Καὶ τοῦτο μὲν οὕτως ο παρὰ Θεοῦ προστάτης τῆς Ἐκ κλησίας καὶ κραταιὸς τῆς πίστεως πρόμαχος καὶ φροντιστής τῶν Χριστιανῶν ἀδιάλειπτος τελῶν ἦν, πολλῷ δὲ τῷ τῆς διδασκαλίας ῥείθρῳ τῆς ἁπάντων ἀρδεύων καθ' ἡμέραν ψυχὰς καὶ δεῖν ἑτοίμους εἶναι πρὸς τὰς τοῦ πονηροῦ μεθοδείας διδάσκων ἀνθίστασθαι καὶ πάντας πείθων, μὴ τοῖς τούτου σοφιστικοί; ἁλίσκεσθαι δελεάσμασιν. Ο δὲ τῆς ἐναντίας ἐκείνη; γενόμενος μοίρας τῶν ζιζανίων σπορεὺς, ἐπείπερ οἶδε τὰς μὲν ἑαυτοῦ μηχανὰς καὶ κακουργίας, εξ πάλαι τὴν ἀρχὴν καὶ μέχρι τοῦ δεῦρο τὸ Χριστιαν κεν μεταστρέφων γένος ἐχρήσατο, τῇ θεϊκῇ δυνάμει καταργηθείσας, καὶ ἂς κατήνεγκεν αἱρέσεις και κακοδοξίας καὶ σχίσματα καὶ καινοφωνίας καὶ πλά νας παντοίας, τὴν δ' Εκκλησίαν τῇ τοῦ Χριστοῦ χάριτι εἰρήνην άγουσαν σταθηρὰν καὶ γαλήνην καὶ τὰ μὲν ἴδια τέκνα πάντοθεν περιθάλπουσαν καὶ τῷ τῆς εὐσεβείας τρέφουσαν γάλακτι, τὰ δέ γε ξένα και πόρρω που διεστῶτα προκαλουμένην τε καὶ συνά γούσαν, τὴν ἀλμυρὰν δόξαν τῆς ἀσεβείας ποτίμοις τῆς εὐσεβείας ἀποκλυζομένην γήμασιν, νῦν πρὸς τὸ τελευταῖον καὶ μεῖζον κακόν, τὰς γοητείας δηλο ότι καὶ μαγείας καὶ ἐπῳδὸς τὸ ταλαίπωρον γένος τῶν ἀνθρώπων ὁ ἀντικείμενος ἐκκλἶναι ἀντιτεχνᾶται, καὶ τῆς νόσου μεταδίδωσι ταύτης καὶ τοῦ φαρμάκου τοῖς ἁπλουστέρως τε καὶ ἀκεραιοτέροις καὶ ἀφυλά χτως ἐξ ἀπροσεξίας βιοῦσιν, ὅθεν καὶ ἄνδρας καὶ γυναιά τινα πονηρὰ ὑπέβαλεν ὁ ἐχθρὸς μαγείαις τε προσκειμένας καὶ ἀπὸ κοιλίας μαντικές φλυαρία; καὶ διαβολικές φθεγγομένας καὶ πάσης ἀσεβείας μεστάς, εἰς ἀθέτησίν τε τῆς ὀρθοδόξου καὶ εὐσεβοῦς τῶν Χριστιανῶν πίστεως καὶ εἰς ἀπάτην καὶ πλάνην καὶ ψυχικὸν αὐτῶν ὄλεθρον, οὐ μὴν ἀλλὰ καί τινες ἕτεροι παρεσύρησαν, οἵτινες δὴ καὶ παρεσύρησαν, εἰς τὴν πλάνην ταύτην καὶ τὴν ἀπάτην. "Ην οὖν ἡ τοιαύτη ἀσέβεια προς καιρὸν κρυπτομένη καὶ λαγ θάνουσα, ὀψὲ δὲ ταύτης καταφανούς γενομένης καὶ ὁ παναγιώτατος ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰκουμενικός πε τριάρχης, ἀνέμαθε, καὶ ὅτην απώλειαν τὰ τοιαῦτα τοῖς χρωμένοις εἰδὼς ἐργάζονται, όλος το περιαλγής εγεγόνει, καὶ τὴν ψυχὴν ἐπλήγη, καὶ φανερούς του τους γενέσθαι διὰ φροντίδος κατὰ τὸ εἰκὸς ἐποιήσατο, καὶ τῶν τῆς Ἐκκλησίας ἀρχόντων τους κρείς τους μετακαλεσάμενος, τους τοιούτους εὑρεῖν διὰ
τεθέντα πρότερον ἀπὸ Βιτζύνης· ὀφείλει τοίνυν ή βτ- ρίας μεμνημένος φωνῆς, οὐχ ἥκιστα δ' ἐν τῇ μεγάλῃ
θεὶς ἱερώτατος μητροπολίτης μέρου; Ουγγροβλαχίας
καὶ ὑπέρτιμος, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητὸς ἀδελφὸς καὶ συλλειτουργὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος, δ
μετονομασθείς μοναχος κῦρ Ανθιμος, ἐπιλαβέσθαι
καὶ κατασχεῖν τὴν ἐκκλησίαν ταύτην καὶ διδάσκειν
τὸν ἐν αὐτῇ Χριστώνυμον τοῦ Κυρίου λαὸν καὶ πα
ραινεῖν καὶ εἰσηγεῖσθαι τὰ ψυχωφελή καὶ σωτήρια,
αναγνώστας τε σφραγίζειν, κ. τ. λ. Καθέξει γε
μὴν ὁ τοιοῦτος καὶ τὸν τόπον τοῦ Μελιτηνής, ὃν
καὶ ἀπὸ τοῦ νῦν ἕξει ἔν τε στάσεσι καὶ καθέδραις
ταῖς μετὰ τῆς ἱερᾶς καὶ μεγάλης συνόδου και πανταχοῦ. Τούτου γάρ χάριν ἀπολέλυται τῷ διαληφέντι ἱερωτάτε μητροπολίτῃ μέρους Ούγγροβλαχίας, ὑπερτίμῳ καὶ τὸν τόπον ἐπέχοντι τοῦ Μελιτη
νῆς, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι αγαπητῷ ἀδελφῷ καὶ
σελλειτουργῷ τῆς ἡμῶν μετριότητος, καὶ ἡ παροῦσα
συνοδική πρᾶξις δι' ἀσφάλειαν.
+ Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τὸ
Μηνὶ Οκτωβρίῳ, ἐκδ. θ.
LXXVII. Patriarcha metropolite Casarea Cappa -
docia confert jura episcopalia in ecclesiis Tyano -
rum et Mocisi sede vacante curanda.
† Προτροπὴ εἰς τὸν Καισαρείας.
* Η μετριότης ἡμῶν ἐκχωρεί καὶ ἄδειαν δίδωσι
τῷ ἱερωτάτη μητροπολίτη Καισαρείας, ὑπερτίμῳ
τῶν ὑπερτίμων καὶ ἐξάρχῳ πάσης ᾿Ανατολῆς, ἐν
ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητῷ ἀδελφῷ αὐτῆς καὶ συλλειτουργῷ, ὡς ἂν εἴπερ συμβαίη καὶ χηρεύοι τις τῶν
καὶ
μητροπόλεων, ήγουν τὰ Τύανα ή η Μωχιός και ο
δεήσει, ιερουργῇ· οὗτος ἐν αὐτῇ καὶ χειροτονῇ κατὰ
τοὺς κανένας καὶ κατὰ τὴν ἐπικρατήσασαν ἄνωθεν
εἰς ταῦτα ἐκκλησιαστικήν συνήθειαν, μέχρι; ἂν γένηται γνήσιος ἐν ταύτῃ ἀρχιερεύς. Καὶ εἰς τὴν περὶ
τούτου ἀσφάλειαν ἀπολέλυται καὶ τὸ παρὸν προτρεπτήριον γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος αὐτῷ δὲ τῷ
Ιερωτάτῳ μητροπολίτη Καισαρείας.
† Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό
Μηνὶ Νοεμβρίῳ, ἐκδ. θ'.
EXXVIII. Synodi decretum de incantationibus.
† Μην Μαίῳ, ιβ', Ινδ. τ', προκαθημένου τοῦ παν
αγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πα
τριάρχου, ἐν τοῖς δεξιοῖς κατηχουμε στους τῆς
ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας, συνεδρια
ζόντων τῇ μεγάλῃ ἁγιωσύνῃ αὐτοῦ καὶ τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, του Νικαίας, του
Βρύσεως, τοῦ Χαλκηδόνος καὶ τοῦ Σωζοπόλεως, καὶ
δὴ καὶ τοῦ ὑποψηφίου Βάρνης.
† Ο παναγιώτατος ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰκουμενικός πατριάρχης, Θεοῦ εὐδοκίᾳ καὶ χάριτι εἰς τὸν
ὑψηλὸν τῆς πατριαρχίας θρόνον ἐπανελθών, οὐκ
επαύσατο νύχτα τε καὶ ἡμέραν ἀγρυπνίαις ἑαυτὸν
Εκδοὺς καὶ πόνοις καὶ καμάτοις ἑτέροις, ποὺ δὲ καὶ
κινδύνοις ὑπὲρ τῶν ἑκασταχου τῆς οἰκουμένης Χρι-
-στιανῶν, ποὺ μὲν τούτων ὑπερευχόμενος καὶ διδάσνων τὰ θεοφιλῆ καὶ ψυχωφελή, ὡς λόγον ὑπὲρ αὐτ
τῶν ἀποδώσων, τῆς ἀποστολικῆς ἐκείνης καὶ μακα
ταύτῃ καὶ βασιλίδι τῶν πόλεων, τῇ θεοδοξάστῳ Κων
σταντινουπόλει, προύργου παντὸς ἐποιεῖτο, εὐσέ
δειάν τε τὸ μέγιστον ἀνθεῖν καὶ παρρησιάζεσθαι
καὶ ταύτην ταῖς ἁπάντων ἐναποκεῖσθαι ψυχαῖς, ἐπεὶ
καὶ πηγὴν καὶ ῥίζαν ταύτην τῆς εὐσεβείας καὶ κεφαλὴν ὁ λόγος οἶδε καλεῖν, ὡς ἐντεῦθεν ἑκασταχοῦ
τῆς τῶν Χριστιανῶν γῆς μεταπεμπομένης, ὡς ἐκ
πηγῆς τὸ νῆμα καὶ ῥίζης οἱ βλαστοὶ καὶ κεφαλῆς ἡ
τοῦ λοιποῦ σώματος σύστασις. οἶδε γὰρ, ὡς εἰ τῆς
εὐσεβείας οὕτῳ καλῶς καὶ κατὰ τὸ προσῆκον ἀνθέ
ξανται, ταύτῃ καὶ τὰς ἄλλας τῶν ἀρετῶν ἐποικει
μήσουσιν ἐργασίας, καὶ τὰς τοῦ κοινοῦ πολεμίου
μηχανάς κακῶς ἀναφυομένας τῇ δυνάμει τοῦ Πνεύ
ματος ἐκτεμούσι, καὶ εἰς τὸ μηδὲν ἀγανίσουσιν. Καὶ
τοῦτο μὲν οὕτως ο παρὰ Θεοῦ προστάτης τῆς Ἐκ
κλησίας καὶ κραταιὸς τῆς πίστεως πρόμαχος καὶ
φροντιστής τῶν Χριστιανῶν ἀδιάλειπτος τελῶν ἦν,
πολλῷ δὲ τῷ τῆς διδασκαλίας ῥείθρῳ τῆς ἁπάντων
ἀρδεύων καθ' ἡμέραν ψυχὰς καὶ δεῖν ἑτοίμους εἶναι
πρὸς τὰς τοῦ πονηροῦ μεθοδείας διδάσκων ἀνθίστα
σθαι καὶ πάντας πείθων, μὴ τοῖς τούτου σοφιστικοί;
ἁλίσκεσθαι δελεάσμασιν. Ο δὲ τῆς ἐναντίας ἐκείνη;
γενόμενος μοίρας τῶν ζιζανίων σπορεὺς, ἐπείπερ
οἶδε τὰς μὲν ἑαυτοῦ μηχανὰς καὶ κακουργίας, εξ
πάλαι τὴν ἀρχὴν καὶ μέχρι τοῦ δεῦρο τὸ Χριστιαν
κεν μεταστρέφων γένος ἐχρήσατο, τῇ θεϊκῇ δυνάμει
καταργηθείσας, καὶ ἂς κατήνεγκεν αἱρέσεις και
κακοδοξίας καὶ σχίσματα καὶ καινοφωνίας καὶ πλά
νας παντοίας, τὴν δ' Εκκλησίαν τῇ τοῦ Χριστοῦ
χάριτι εἰρήνην άγουσαν σταθηρὰν καὶ γαλήνην καὶ
τὰ μὲν ἴδια τέκνα πάντοθεν περιθάλπουσαν καὶ τῷ
τῆς εὐσεβείας τρέφουσαν γάλακτι, τὰ δέ γε ξένα και
πόρρω που διεστῶτα προκαλουμένην τε καὶ συνά
γούσαν, τὴν ἀλμυρὰν δόξαν τῆς ἀσεβείας ποτίμοις
τῆς εὐσεβείας ἀποκλυζομένην γήμασιν, νῦν πρὸς τὸ
τελευταῖον καὶ μεῖζον κακόν, τὰς γοητείας δηλο ότι
καὶ μαγείας καὶ ἐπῳδὸς τὸ ταλαίπωρον γένος τῶν
ἀνθρώπων ὁ ἀντικείμενος ἐκκλἶναι ἀντιτεχνᾶται,
καὶ τῆς νόσου μεταδίδωσι ταύτης καὶ τοῦ φαρμάκου
τοῖς ἁπλουστέρως τε καὶ ἀκεραιοτέροις καὶ ἀφυλά
χτως ἐξ ἀπροσεξίας βιοῦσιν, ὅθεν καὶ ἄνδρας καὶ
γυναιά τινα πονηρὰ ὑπέβαλεν ὁ ἐχθρὸς μαγείαις τε
προσκειμένας καὶ ἀπὸ κοιλίας μαντικές φλυαρία;
καὶ διαβολικές φθεγγομένας καὶ πάσης ἀσεβείας
μεστάς, εἰς ἀθέτησίν τε τῆς ὀρθοδόξου καὶ εὐσεβοῦς
τῶν Χριστιανῶν πίστεως καὶ εἰς ἀπάτην καὶ πλάνην
καὶ ψυχικὸν αὐτῶν ὄλεθρον, οὐ μὴν ἀλλὰ καί τινες
ἕτεροι παρεσύρησαν, οἵτινες δὴ καὶ παρεσύρησαν,
εἰς τὴν πλάνην ταύτην καὶ τὴν ἀπάτην. "Ην οὖν ἡ
τοιαύτη ἀσέβεια προς καιρὸν κρυπτομένη καὶ λαγ
θάνουσα, ὀψὲ δὲ ταύτης καταφανούς γενομένης καὶ
ὁ παναγιώτατος ἡμῶν δεσπότης, ὁ οἰκουμενικός πετριάρχης, ἀνέμαθε, καὶ ὅτην απώλειαν τὰ τοιαῦτα
τοῖς χρωμένοις εἰδὼς ἐργάζονται, όλος το περιαλγής
εγεγόνει, καὶ τὴν ψυχὴν ἐπλήγη, καὶ φανερούς του -
τους γενέσθαι διὰ φροντίδος κατὰ τὸ εἰκὸς ἐποιή
σατο, καὶ τῶν τῆς Ἐκκλησίας ἀρχόντων τους κρείςτους μετακαλεσάμενος, τους τοιούτους εὑρεῖν διὰ
col. 1433–1434page 219 of 238
PG 152:1433πάτης παρεκελεύσατο τῆς σπουδῆς, οἱ καὶ μετ' Λ τῆς ἀπωλείας υἱὲ, διὰ ταῦτα αἱ ἀγρυπνία: σου, αἱ ἐπιμελείας εὑρόντες ἅπαντας καὶ γράψαντες ἐν και ταστίχῳ τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότῃ φέροντες ἐνεχείρισαν. Καὶ σκέψις ἦν περὶ τούτου, τί ποτ' ἂν ἐπὶ τούτοις ἄρα καὶ γένηται. Ἐν ἔσῳ δὲ ταῦτα ἐπράττετο, ἀνήρ τις, ἐπιστὰς τῶν γνωρίμων, τοῦ ψευδομονάχου καὶ ἀσεβοῦς Φουδούλη κατηγορῶν ἦν, τοῦτον λέγων τῶν σατανικῶν ἔργων τούτων διδά σκαλον, και τινα ποιεῖν ἔργα, ἃ οὐδὲ ὁ διάβολος απο της ποιήσειν ἴσχυσεν, οὐ μὴν οὐδὲ ἐνεθυμήθη γε τώποτε, καὶ γυναῖκας ἀποπλανᾶν καὶ πρὸς τὸν ἑαυ τοῦ ἔλκεν ἔρωτα, αἳ καὶ τοὺς ἰδίους ἄνδρας καὶ τὰ τέκνα καταλιμπάνονται ζητοῦσιν ἐκεῖνον, καὶ τὸ μικρὸν ἀεὶ τούτου ἐπὶ γλώττης φέρουσιν δ.ομα. Τὰ γοῦν τοῦ ἀπεβοῦς τούτου Φουδούλη εν τε ώρμητο καὶ τὶς ἡ ἐναγὴς αὐτοῦ καὶ ἀκάθαρτος πολιτεία, μακρὸν ἂν εἴη διεξελθεῖν, πολλῶν καὶ ἀπείρων ενα των καὶ οὐδὲ γλώσση φορητών ἐξειπεῖν, μήτοι με καὶ ἀκοῦσαι τῶν φιλοχρίστων τινὰ καὶ πιστῶν. Εν δὲ τοῦτο πάντας εἰδέναι χρή, ὡς οὐδὲ τῶν ἀσεβῶν τις καὶ τῆς ἡμετέρας πίστεως ἀλλοτρίων ἢ τῶν νῦν ἢ καὶ τῶν ἐπὶ κακίᾳ πάλαι ποτὲ μνημονευομένων τη αῦτα πράξειν τετολμηκε πώποτε. Οἰκ·ῖν δὲ τοῦτον τούτῳ τρόπω νῦν ἐν τῇ Κωνσταντινουπόλει συνέβη, ἔτιπερ ἔφθασεν οὗτος πρὸ καιροῦ τῇ συνόδῳ πεμ φθεὶς μετὰ καὶ τῶν αὐτοῦ κατηγοριών, ὃς δὴ καὶ παραστὰς τὴν ἐξομολόγησιν ὑπεκρίθη καὶ τὴν μετ τάνοιαν, καὶ τοὺς κανόνες καὶ τὰ ἐπιτίμια κατὰ τὴν ἱερὰν ἐδέξατο τῶν θείων Πατέρων διαταγήν· οὗτος οὖν ἐν ταῖς μαραῖς αὐτοῦ βίβλοις αὐτίκα μεταπεμφθεὶς καὶ πόθεν ἔσχε ταύτας ἐρωτηθείς, παρ' Ιατρού τινος τοῦ Συροπούλου ἀπελογήσατο καὶ αὐτοῦ τοῦ του πρὸ χρόνων ἐπὶ μαγείαις ἀλόντος καὶ τῇ ἱερᾷ καὶ θεία συνόδῳ τὰς ὑποσχέσεις ἐγγράφως δι' εν κείων ἀποδόντος χειρῶν, οἱ μηδέποτε τῶν καιρῶν ἐπὶ τοιούτοις φωραθῆναι τοῦτον διεμαρτύροντο. Ως δὲ κἀκεῖνος ὁμοίως αὐτίκα μεταπεμφθεὶς ἅμα ταῖς μαγικαῖς αὐτοῦ βίβλοις καὶ τίς ὁ καὶ τούτῳ πάλιν παρασχὼν αὐτὰς ηρωτήθη (χθες γὰρ καὶ πρότριτα δημοσίᾳ τὰς ἐκείνου· μαγικά; βίβλους ἔργον πυρός, ὡς ἐχρῆν, πεποιήκεσαν), καὶ αὐτὸς παρά τινος του Γαβριηλοπούλου σχεῖν ὡμολόγησεν, ἄπιστον έδοξε τοῦτο καθάπαξ και συκοφαντία σαφής κατὰ τοῦ Γα βριηλοπούλου καὶ ψεῦδος ἐτύγχανε· καὶ γὰρ οὗτος ἄσιτες τὰ πολλὰ διατελῶν καὶ τὴν κατὰ θελω π:ωη γείαν ελόμενος, νηστείαις δὲ καὶ ἀγρυπνίας, σχολάζων και προσευχαῖς, ἃ δὲ πάντα καὶ τοὺς τῆς Ἐκ κλησία: καὶ τοὺς ἄλλους πάντας ἁπλῶς μέγαν εἶναι τοῦτον καὶ τοῦ Θεοῦ ἀνέπειθεν ἄνθρωπον. Ταῦτα δὲ, ὡς ἔδοξεν ὕστερον, ἀπάτη καὶ ψεῦδος ἄντικρυς και ὑπόκρισις ἦν. Ως δ' ὁ Συρόπουλος διαβολή χρήσθαι κατ' ἐκείνου ἐμάθανε, μεταπεμφθῆναι καὶ τοῦτον ἐπεδόν, καὶ αὐτὸ δείξειν τὸ πράγμα φανερῶς ἔλεγεν, ὅθεν καὶ τῶν τῆς Ἐκκλησίας ἀρχόντων τινὲς ἀπε στάλησαν, καὶ τοῦτον, ὦ δίκη, τὸν ἀνόσιον σὺν ταῖς μαγικαῖς αὐτοῦ βίβλοι; ἁρπάσαντες ἤγαγον, εἶχε δὲ ταύτας ἐκεῖνος ὡς μαρμάρους, ὡς θησαυρού; και τακεκλεισμένους ἐν σενδουκίοις. Καὶ τί ταῦτα; Προς αὐτὸν ἡ θεία σύνοδος ἀπεκρίνετο, ἂν μιαρὲ σὺ καὶ Ο νηστείαί σου, τὸ περὶ τὰς ἑορτάς σου φιλότιμον καὶ ἡ πενία καὶ ἡ εὐτέλεια; Τίς ἡ τοσαύτη, πλάνη καὶ ἡ ὑπόκρισις; Ως δὲ διαβολὰς συναίρειν καὶ προφάσεις ἀσυστάτους τε καὶ ψευδεῖς, ὡς δῆθεν ὑπὲρ τούτων ἀπολογούμενος, ήρξατο, τοῦτον μὲν σιγὴν ἄγειν ἐπέτρεψαν, τὰς δὲ μικρὰς αὐτοῦ βίβλους ἀνέλευτον, ἐν αἷς καὶ τὸ πολυθρύλλητον ἐπ' ἀπεδείᾳ ἡ Κοιραν νὲς ἦν, εἶτα καὶ τετράδιόν τι πάσης ἀσεβείας πλῆρες εὑρέθη, δαιμόνων ἐπικλήσεις ἔχον καὶ ἐπῳδὰς καὶ ὀνόματα, γραφὲν παρὰ τοῦ πρὸ μικροῦ γεγονότος πρωτονωτηρίου τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ Μεγάλης Εκκλησίας, ταππα Δημητρίου τοῦ Χλω ροῦ, καὶ συνταγὲν παρ' αὐτοῦ πόνῳ πολλῷ καὶ μόν χθῳ ἀπὸ βιβλίων ἑτέρων μαγικών, προηγουμένως τῆς τε Κοιραννίδος αὐτῆς, καὶ πολλῶν ἄλλων ἀτόπων καὶ μικρῶν· οὐδὲ γὰρ εἶχε τὸ πρωτότυπον ἐν, ὡς αὐτὸ τὸ πρᾶγμα φανερῶς ἐμαρτύρησε. Καὶ λόγου δοῦναι τὴν Χλωρόν παραστάντα τῷ τότε τῇ συνίδι ἀπῄτησαν, ὃς καὶ μηδὲν μηδόλως ανακαλυφθῆναι τοὺς ἀσεβεῖς ἑαυτοῦ βουλόμενος λογισμούς· οὐδὲ γὰρ ὁ τῆς ψυχῆς αὐτῷ τοσοῦτον ἔμελε κίνδυνος, πρὸς τὰς τῶν ἰατρῶν κατέφευγε βίβλους, αὐτὰ; ταῦτα φάσκειν διατεινόμενος. Εἶτα συνόδου πάλιν συγκροτηθείσης καὶ ἅπαξ καὶ δὶς, καὶ τῶν ἰατρῶν οι κρείττονες μετεπέμφθησαν, καὶ εἰς ἐπήκοον πάνω των τὸ τοιοῦτον ὑπανεγνώσθη τετράδιον, δ δὴ καὶ φρίκην πᾶσι παρείχε καὶ φρονῶν ἔκστασιν, καὶ τὸ θέατρον ἅπαν ἐσείετο τότε, τῶν δαιμόνων ὀνόματα καὶ τὰς τούτων μανθάνον αἰσχρὰς ἐπιδὰς, καὶ διαρ βῆξαι τοῦτον τὸ πλῆθος σὺν τοῖς ἰατροῖς ἐβούλετο τὴν κατάρατον· τὸν γὰρ Χλωρὸν ἰδόντες οἱ τῆς Ια τρικής τέχνης εἴπερ τινὲς ἕτεροι σοφο! καὶ εἰδήμου νες οὗτοι καὶ τὰς αὐτῆς βίβλους καθ' ώραν σχεδόν ἀναγινώσκοντές τε καὶ μετερχόμενοι, οὕτω τὴν ἰα τρικὴν ὑβρίζοντα τέχνην τὴν ἱερὰν καὶ τὸν Ἱππο κράτην σὺν τῷ Γαληνῷ μάγους ἀποκαλοῦντα καὶ τούτους γράφειν αὐτὰ ταῦτα καὶ ἕτερ᾽ ἅττα συκοφαντοῦντα καὶ λέγοντα καὶ τῇ θείᾳ συνόδῳ τὰς βία όλους ταύτας τοῦτον διακομίσαντα προς παράστασιν, Αναστάντες ἡμεῖς, ὡς ὁρᾶτε, πρὸς βαθύ γῆρας ἥκομεν, θειότατοι δεσπόται καὶ ἁγιώτατοι, ἔφησαν, καὶ τοσούτοις ἔτεσι τῇ τέχνῃ ταύτῃ καὶ τοῖς περι αὐτὴν συγγραψαμένοις εὐσεβέσιν ἀνδράσι καὶ "Ελλη σιν ἐπιμείναντες, καὶ πολλοὺς τῶν νέων προς ταύ την χειραγωγήσαντες, οὔτε τι τοιοῦτον είδομεν, οὔτε τις ἐξ ἡμῶν ἔμαθε, καὶ πᾶσαν τὴν πόλιν ταύτην Έχομεν μάρτυρας, ὡς οὐδέπω μέχρι τοῦ νῦν ἐκστάς τις ἑαυτοῦ πρὸς τοσοῦτον ἀσεβείας θάρσος ἐλθεῖν ἔδοξεν, ὡς μικρὰ τῆς ἑαυτοῦ σωτηρίας φροντίσαι καὶ τὴν μὲν εὐσέβειαν οὕτω φανερῶς ἐξομόσασθαι, τῷ διαβόλῳ δὲ προσελθεῖν διὰ τούτων, ἐπειδή περ οὐκ ἰατρικῆς ταῦτα, πράξεις δὲ μᾶλλον ἐκείνου καὶ ἔργα, καὶ τοῦτον ἑαυτῷ καθηγητήν τε καὶ διδάσκα τον ἐπιστῆσαι. Ἐπεὶ δὲ καὶ τούτων ακούων ὁ Χλω ρὸς οὐκ ἐπείθετο, Αλλ' εἰ καὶ τούτοις δώσομεν γρά φειν, τί πρὸς σὲ, τὸν τῆς καθ' ἡμᾶς Ἐκκλησία; τρόφιμον, καὶ δοκοῦντα τάχα Χριστιανόν, καὶ λέ γου και σοφίας αψάμενον Ἑλληνικῆς, ὡς μὴ ἄφε
πάτης παρεκελεύσατο τῆς σπουδῆς, οἱ καὶ μετ' Λ τῆς ἀπωλείας υἱὲ, διὰ ταῦτα αἱ ἀγρυπνία: σου, αἱ
ἐπιμελείας εὑρόντες ἅπαντας καὶ γράψαντες ἐν και
ταστίχῳ τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότῃ φέροντες
ἐνεχείρισαν. Καὶ σκέψις ἦν περὶ τούτου, τί ποτ' ἂν
ἐπὶ τούτοις ἄρα καὶ γένηται. Ἐν ἔσῳ δὲ ταῦτα
ἐπράττετο, ἀνήρ τις, ἐπιστὰς τῶν γνωρίμων, τοῦ
ψευδομονάχου καὶ ἀσεβοῦς Φουδούλη κατηγορῶν ἦν,
τοῦτον λέγων τῶν σατανικῶν ἔργων τούτων διδάσκαλον, και τινα ποιεῖν ἔργα, ἃ οὐδὲ ὁ διάβολος απο
της ποιήσειν ἴσχυσεν, οὐ μὴν οὐδὲ ἐνεθυμήθη γε
τώποτε, καὶ γυναῖκας ἀποπλανᾶν καὶ πρὸς τὸν ἑαυ
τοῦ ἔλκεν ἔρωτα, αἳ καὶ τοὺς ἰδίους ἄνδρας καὶ τὰ
τέκνα καταλιμπάνονται ζητοῦσιν ἐκεῖνον, καὶ τὸ
μικρὸν ἀεὶ τούτου ἐπὶ γλώττης φέρουσιν δ.ομα. Τὰ
γοῦν τοῦ ἀπεβοῦς τούτου Φουδούλη 50εν τε ώρμητο
καὶ τὶς ἡ ἐναγὴς αὐτοῦ καὶ ἀκάθαρτος πολιτεία,
μακρὸν ἂν εἴη διεξελθεῖν, πολλῶν καὶ ἀπείρων ενα
των καὶ οὐδὲ γλώσση φορητών ἐξειπεῖν, μήτοι με
καὶ ἀκοῦσαι τῶν φιλοχρίστων τινὰ καὶ πιστῶν. Εν
δὲ τοῦτο πάντας εἰδέναι χρή, ὡς οὐδὲ τῶν ἀσεβῶν τις
καὶ τῆς ἡμετέρας πίστεως ἀλλοτρίων ἢ τῶν νῦν ἢ
καὶ τῶν ἐπὶ κακίᾳ πάλαι ποτὲ μνημονευομένων τη
αῦτα πράξειν τετολμηκε πώποτε. Οἰκ·ῖν δὲ τοῦτον
τούτῳ τρόπω νῦν ἐν τῇ Κωνσταντινουπόλει συνέβη,
ἔτιπερ ἔφθασεν οὗτος πρὸ καιροῦ τῇ συνόδῳ πεμφθεὶς μετὰ καὶ τῶν αὐτοῦ κατηγοριών, ὃς δὴ καὶ
παραστὰς τὴν ἐξομολόγησιν ὑπεκρίθη καὶ τὴν μετ
τάνοιαν, καὶ τοὺς κανόνες καὶ τὰ ἐπιτίμια κατὰ τὴν
ἱερὰν ἐδέξατο τῶν θείων Πατέρων διαταγήν· οὗτος
οὖν ἐν ταῖς μαραῖς αὐτοῦ βίβλοις αὐτίκα μεταπεμφθεὶς καὶ πόθεν ἔσχε ταύτας ἐρωτηθείς, παρ' Ιατρού
τινος τοῦ Συροπούλου ἀπελογήσατο καὶ αὐτοῦ τοῦ
του πρὸ χρόνων ἐπὶ μαγείαις ἀλόντος καὶ τῇ ἱερᾷ
καὶ θεία συνόδῳ τὰς ὑποσχέσεις ἐγγράφως δι' εν
κείων ἀποδόντος χειρῶν, οἱ μηδέποτε τῶν καιρῶν
ἐπὶ τοιούτοις φωραθῆναι τοῦτον διεμαρτύροντο. Ως
δὲ κἀκεῖνος ὁμοίως αὐτίκα μεταπεμφθεὶς ἅμα ταῖς
μαγικαῖς αὐτοῦ βίβλοις καὶ τίς ὁ καὶ τούτῳ πάλιν
παρασχὼν αὐτὰς ηρωτήθη (χθες γὰρ καὶ πρότριτα
δημοσίᾳ τὰς ἐκείνου· μαγικά; βίβλους ἔργον πυρός,
ὡς ἐχρῆν, πεποιήκεσαν), καὶ αὐτὸς παρά τινος του
Γαβριηλοπούλου σχεῖν ὡμολόγησεν, ἄπιστον έδοξε
τοῦτο καθάπαξ και συκοφαντία σαφής κατὰ τοῦ Γαβριηλοπούλου καὶ ψεῦδος ἐτύγχανε· καὶ γὰρ οὗτος
ἄσιτες τὰ πολλὰ διατελῶν καὶ τὴν κατὰ θελω π:ω- η
γείαν ελόμενος, νηστείαις δὲ καὶ ἀγρυπνίας, σχολά
ζων και προσευχαῖς, ἃ δὲ πάντα καὶ τοὺς τῆς Ἐκ
κλησία: καὶ τοὺς ἄλλους πάντας ἁπλῶς μέγαν εἶναι
τοῦτον καὶ τοῦ Θεοῦ ἀνέπειθεν ἄνθρωπον. Ταῦτα δὲ,
ὡς ἔδοξεν ὕστερον, ἀπάτη καὶ ψεῦδος ἄντικρυς και
ὑπόκρισις ἦν. Ως δ' ὁ Συρόπουλος διαβολή χρήσθαι
κατ' ἐκείνου ἐμάθανε, μεταπεμφθῆναι καὶ τοῦτον
ἐπεδόν, καὶ αὐτὸ δείξειν τὸ πράγμα φανερῶς ἔλεγεν,
ὅθεν καὶ τῶν τῆς Ἐκκλησίας ἀρχόντων τινὲς ἀπε
στάλησαν, καὶ τοῦτον, ὦ δίκη, τὸν ἀνόσιον σὺν ταῖς
μαγικαῖς αὐτοῦ βίβλοι; ἁρπάσαντες ἤγαγον, εἶχε
δὲ ταύτας ἐκεῖνος ὡς μαρμάρους, ὡς θησαυρού; και
τακεκλεισμένους ἐν σενδουκίοις. Καὶ τί ταῦτα; Προς
αὐτὸν ἡ θεία σύνοδος ἀπεκρίνετο, ἂν μιαρὲ σὺ καὶ
Ο
νηστείαί σου, τὸ περὶ τὰς ἑορτάς σου φιλότιμον καὶ
ἡ πενία καὶ ἡ εὐτέλεια; Τίς ἡ τοσαύτη, πλάνη καὶ
ἡ ὑπόκρισις; Ως δὲ διαβολὰς συναίρειν καὶ προφάσεις
ἀσυστάτους τε καὶ ψευδεῖς, ὡς δῆθεν ὑπὲρ τούτων
ἀπολογούμενος, ήρξατο, τοῦτον μὲν σιγὴν ἄγειν
ἐπέτρεψαν, τὰς δὲ μικρὰς αὐτοῦ βίβλους ἀνέλευτον,
ἐν αἷς καὶ τὸ πολυθρύλλητον ἐπ' ἀπεδείᾳ ἡ Κοιραν
νὲς ἦν, εἶτα καὶ τετράδιόν τι πάσης ἀσεβείας πλῆρες
εὑρέθη, δαιμόνων ἐπικλήσεις ἔχον καὶ ἐπῳδὰς καὶ
ὀνόματα, γραφὲν παρὰ τοῦ πρὸ μικροῦ γεγονότος
πρωτονωτηρίου τῆς καθ' ἡμᾶς ἁγιωτάτης τοῦ Θεοῦ
Μεγάλης Εκκλησίας, ταππα Δημητρίου τοῦ Χλω
ροῦ, καὶ συνταγὲν παρ' αὐτοῦ πόνῳ πολλῷ καὶ μόν
χθῳ ἀπὸ βιβλίων ἑτέρων μαγικών, προηγουμένως
τῆς τε Κοιραννίδος αὐτῆς, καὶ πολλῶν ἄλλων ἀτόπων
καὶ μικρῶν· οὐδὲ γὰρ εἶχε τὸ πρωτότυπον ἐν, ὡς
αὐτὸ τὸ πρᾶγμα φανερῶς ἐμαρτύρησε. Καὶ λόγου
δοῦναι τὴν Χλωρόν παραστάντα τῷ τότε τῇ συνίδι
ἀπῄτησαν, ὃς καὶ μηδὲν μηδόλως ανακαλυφθῆναι
τοὺς ἀσεβεῖς ἑαυτοῦ βουλόμενος λογισμούς· οὐδὲ
γὰρ ὁ τῆς ψυχῆς αὐτῷ τοσοῦτον ἔμελε κίνδυνος,
πρὸς τὰς τῶν ἰατρῶν κατέφευγε βίβλους, αὐτὰ;
ταῦτα φάσκειν διατεινόμενος. Εἶτα συνόδου πάλιν
συγκροτηθείσης καὶ ἅπαξ καὶ δὶς, καὶ τῶν ἰατρῶν
οι κρείττονες μετεπέμφθησαν, καὶ εἰς ἐπήκοον πάνω
των τὸ τοιοῦτον ὑπανεγνώσθη τετράδιον, δ δὴ καὶ
φρίκην πᾶσι παρείχε καὶ φρονῶν ἔκστασιν, καὶ τὸ
θέατρον ἅπαν ἐσείετο τότε, τῶν δαιμόνων ὀνόματα
καὶ τὰς τούτων μανθάνον αἰσχρὰς ἐπιδὰς, καὶ διαρ
βῆξαι τοῦτον τὸ πλῆθος σὺν τοῖς ἰατροῖς ἐβούλετο
τὴν κατάρατον· τὸν γὰρ Χλωρὸν ἰδόντες οἱ τῆς Ιατρικής τέχνης εἴπερ τινὲς ἕτεροι σοφο! καὶ εἰδήμου
νες οὗτοι καὶ τὰς αὐτῆς βίβλους καθ' ώραν σχεδόν
ἀναγινώσκοντές τε καὶ μετερχόμενοι, οὕτω τὴν ἰα
τρικὴν ὑβρίζοντα τέχνην τὴν ἱερὰν καὶ τὸν Ἱπποκράτην σὺν τῷ Γαληνῷ μάγους ἀποκαλοῦντα καὶ
τούτους γράφειν αὐτὰ ταῦτα καὶ ἕτερ᾽ ἅττα συκοφαντοῦντα καὶ λέγοντα καὶ τῇ θείᾳ συνόδῳ τὰς βία
όλους ταύτας τοῦτον διακομίσαντα προς παράστα
σιν, Αναστάντες ἡμεῖς, ὡς ὁρᾶτε, πρὸς βαθύ γῆρας
ἥκομεν, θειότατοι δεσπόται καὶ ἁγιώτατοι, ἔφησαν,
καὶ τοσούτοις ἔτεσι τῇ τέχνῃ ταύτῃ καὶ τοῖς περι
αὐτὴν συγγραψαμένοις εὐσεβέσιν ἀνδράσι καὶ "Ελλησιν ἐπιμείναντες, καὶ πολλοὺς τῶν νέων προς ταύ
την χειραγωγήσαντες, οὔτε τι τοιοῦτον είδομεν, οὔτε
τις ἐξ ἡμῶν ἔμαθε, καὶ πᾶσαν τὴν πόλιν ταύτην
Έχομεν μάρτυρας, ὡς οὐδέπω μέχρι τοῦ νῦν ἐκστάς
τις ἑαυτοῦ πρὸς τοσοῦτον ἀσεβείας θάρσος ἐλθεῖν
ἔδοξεν, ὡς μικρὰ τῆς ἑαυτοῦ σωτηρίας φροντίσαι
καὶ τὴν μὲν εὐσέβειαν οὕτω φανερῶς ἐξομόσασθαι,
τῷ διαβόλῳ δὲ προσελθεῖν διὰ τούτων, ἐπειδή περ
οὐκ ἰατρικῆς ταῦτα, πράξεις δὲ μᾶλλον ἐκείνου καὶ
ἔργα, καὶ τοῦτον ἑαυτῷ καθηγητήν τε καὶ διδάσκατον ἐπιστῆσαι. Ἐπεὶ δὲ καὶ τούτων ακούων ὁ Χλω
ρὸς οὐκ ἐπείθετο, Αλλ' εἰ καὶ τούτοις δώσομεν γρά
φειν, τί πρὸς σὲ, τὸν τῆς καθ' ἡμᾶς Ἐκκλησία;
τρόφιμον, καὶ δοκοῦντα τάχα Χριστιανόν, καὶ λέ
γου και σοφίας αψάμενον Ἑλληνικῆς, ὡς μὴ ἄφε
col. 1435–1436page 220 of 238
PG 152:1435σας, λεν; ἡ θεία σύνοδος ἀπεκρίνατο ἔπειτα· Νῦν ἔχεις καὶ δὴ καὶ Φουδούλην τὴν ψευδομόναχον, ὡς πολλά αὐτὸς τὴν ἀρχὴν, καταφρονήσας τῆς Ἐκκλησίας καὶ τῶν πολλῶν συνθηκῶν καὶ τῶν ὑποσχέσεων, α; ἐγε γράφως πρὸς αὐτὴν ἔδωκας. Οὐκ οἶδας, ὡς ἐφωράθης πρὸ χρόνων τὰ τῶν νέων τούτων αἱρετικῶν τε και κακοδόξων φρονῶν, τοῦ τε Βαρλαὰμ καὶ τοῦ Ακινδύνου, διάκονος τῷ τότε τελῶν, καὶ τὰ ἡμέτερα, ὡς ἐδόκει, πρεσβεύων; Καὶ τὴν ὁμολογίαν ο! και χείρως ἐγγράφως παρέσχες, διαβολὴν ἀποκαλών κατὰ σοῦ καὶ συκοφαντίαν ἐκεῖνα· ἢ οὐκ οἶδας, ὡς μετὰ μικρὸν προσελθὼν τοῖς, Λατίνοις, παρ' ἐκείνων ἀνήχθης εἰς τὸν τοῦ πρεσβυτέρου βαθμὸν, καὶ τὴν τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίαν ἐδίωξας, ὕβρεις φέρων κατ' αὐτῆς δημοσία, είς τε τὴν Ῥώμην, εἰς τὸν πάππαν, καὶ οἷς ἂν ἐνέτυχες Χριστιανοῖς καὶ ἔθνεσιν ἄλλοις, πάντας τοὺς τῆς Ἐκκλησίας υπερβαλὼν ἐχθρούς τε καὶ πολεμίους; Αλλ' ἡμεῖς, ἅτε φιλάνθρωπον καὶ συμπαθῆ κεκτημένοι δεσπότην, Ιδόντες σε πάλιν καταγνόντα μὲν ἑαυτοῦ καὶ τῆς τῶν Λατίνων θρη σκείας, καὶ ὡς δῆθεν γνησίως μετανοοῦντα, ὡς ἡ σὴ πάλιν ἔγγραφος ὁμολογία κατὰ μέρος διέξεισι, καὶ ἀνελαβόμεθα καὶ ἡγκαλισάμεθα καὶ ηυφράνθημεν, εἶτα κανστρίσ:ον ὄντα σε καὶ εἰς τὸ σοῦ πρωτονω ταρίου προβιβάσαμεν ὀφφίκιον. Αλλ' οὐκ ἔκρινεν 6 τοῦ Θεοῦ ἀλάθητος ὀφθαλμός λανθάνειν ἐς τέλος τοιοῦτον ὄντα σε, ἀλλ' ὡς ψωριῶντα μακρὰν ἀπορ ρίψαι τῆς ἀγέλης αὐτοῦ· ἰδοὺ γὰρ ὅπερ ἐκάλυπτες σὺ τὴν ἀρχὴν, φανερῶς ἀνωμολογήθη, μὴ τὰ τῶν Χριστιανῶν πρεσβεύων, τὰ τῶν Ἑλλήνων δὲ μᾶλ λον, φανερῶς λατρεύων τοῖς δαίμοσι. Καὶ νῦν οὐκ ἐκφεύξῃ τῆς δίκης, κἂν εἴ τι καὶ πάθοις, ἀνόσιε σύ. Τούτων οὖν ὁ Χλωρὸς ἀκούσας καὶ φοβηθείς, Εἰ ἔστι πάλιν μετάνοια, νῦν καθαρώς προσέρχομαι τῇ Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ, ἀπεκρίνατο, δάκρυα χέων, τὰ στήθη τύπτων καὶ τὸν ἔλεον προσκαλούμενος. Πᾶσαν καὶ γὰρ δόξαν, ἣν εἶχον ἐναντίαν ἀποβαλών, ήδη προσο έρχομαι καθαρῶς, ἔφασκεν. "Οθεν καὶ τούτῳ πάλιν ἡ θεία καὶ ἱερὰ σύνοδος ἅμα τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότῃ, τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ, ἐπικαμφθεῖσα διέκρινε καὶ ἀπεφήνατο, γυμνὸν μὲν εἶναι καὶ ἐστερημένον πάσης ἐκκλησιαστικῆς ἀξίας τε καὶ τι μῆς, μηδὲν μηδόλως ἀπὸ τοῦ νῦν καὶ εἰς τὸ ἑξῆς ἀπολαύσων ποτὲ τῶν καιρῶν ἢ κλήρου ἢ ὀφφικίου τινὸς ἢ τόπου ἐν τῇ ἁγιωτάτῃ τοῦ Θεοῦ Μεγάλῃ Εκκλησίᾳ, ἢ ὅλως ἐν ὁποιαδήποτε τάξει αὐτῆς εἰσ αχθῆναι, ἀσφαλισθῆναι δὲ μᾶλλον καὶ περιορισθῆς ναι ἐπὶ χρόνοις ἐν τῇ σεβασμίᾳ βασιλικῇ καὶ πατριαρχική μονῇ τῆς ὑπεραγίας Δεσποίνης ἡμῶν Θεο τόκου τῆς Περιβλέπτου, Ενθα εὑρίσκεται ἔχων καὶ κελλία καὶ ἀδελφάτον, μήτε ὁρῶν τινας, μήτε όμι λῶν, καὶ τότε καν ὡς Χριστιανὸν ἁπλῶς δέξασθαι τ ῦτον, ὅταν κλαύσῃ καὶ συντριβῇ καὶ εἰς αἴσθησιν, ἦν ἐκπεπτώκει δόξης, ὁ ταλαίπωρος ἔλθῃ, καὶ τὸν τοιοῦτον ἐκπληρώσῃ κανόνα, ἐκποιήσασθαι δὲ καὶ 2 ἔχει 'Ελληνικὰς βίβλους καὶ μηδὲ τολμῆσαι ὅλως ἢ ἐντὸς τοῦ μοναστηρίου ποτὲ ἢ καὶ ἐκτὸς διδάσκειν παῖδας, ὡς καὶ πρότερον, κἂν εἴ τι καὶ γένηται. Καὶ τοῦτον μὲν οὕτως. Τοὺς δὲ προῤῥηθέντας τρεῖς τούτους άνδρας, Σρόπου όν τε καὶ Γαβριηλόπουλον κις καὶ τούτους ἐπὶ τούτοις καὶ ἄλλοις ἀσεβέσιν ἀλόντας τολμήμασι, καὶ τούτων ἀφεστάναι καὶ τὴν μετάμελον ἐπιδεῖξαι βουλομένους μηδέποτε καὶ ταῦτα μετὰ πολλὰς τὰς ὑποσχέσεις ἐκείνας καὶ τὰς συνθήκας, φθορὰν δὲ μᾶλλον τοῖς ἁπλουστέροις καὶ ψυχι κὸν παρέχοντας όλεθρον, τῆς βασιλίδος ταύτης εξο ρισθῆναι τῶν πόλεων καὶ δὴ καὶ πάσης τῆς τῶν πιστῶν γῆς, ἐν ᾗ κατοικοῦσι Χριστιανοί, τὰ τῶν εὐσεβῶν ἔργα διαπραττόμενοι εψηφίσαντο, ὡς τοῦ Χριστιανικού παντός γένους λύμην καὶ τὰ τῆς εὐ σεβείας ἀνατρέποντάς τε καὶ καταλύοντας ἄντικρυς ταῖς δαιμονικαῖς ἐπικλήσεσι ταύταις καὶ γοητείαις καὶ ταῖς μαγείαις. Ἐπεὶ δὲ καί τινες τῶν πιστῶν τοῖς θεοστυγέσι προσίασι τούτοις καὶ ἀποβλήτοις καὶ τὰ τῆς τοιαύτης αὐτῶν κακίας καὶ ἀσεβείας δυσ τυχῶς ἀνεμάξαντο, κάντεῦθεν εἰς τὸ τῆς ἀπωλείας καὶ οὗτοι κατεσπάσθησαν βάραθρον, καὶ τούτους ἀναμαθεῖν ἡ θεία σύνοδος ἐβουλήθη καὶ τούτοις και ταλλήλως ἐπιθεῖναι τὰ φάρμακα. Τῶν γοῦν τριῶν τούτων ὁ Συρόπουλος κρατηθείς εἶπέ τινας, ὧν ἐμέμνητο φανερῶς, καὶ ἀνωμολόγησεν, οἱ προσελθόντες αὐτῷ τῇ μαγικῇ τούτου τέχνῃ ἐχρήσαντο, οἱ καὶ γραφέντες ἐν καταστίχῳ πρὸς τὴν ἱερὰν ἐπέμ φθησαν σύνοδον. Ησαν δὲ οὗται· ἔφθασέ ποτε και τηγορηθεὶς ὁ τοῦ πριμμικηρίου τῶν ἀναγνωστών. υἱὸς τοῦ Παραδείσου, παππᾶς Ἰωάννης ὁ Παράδει ἐπ' ἐγκλήματί τιν, καὶ τῇ ἱερᾷ καὶ θείᾳ παι ρέστη συνόδῳ τῷ τότε, καὶ ἀκριβεῖ τὰ κατὰ τοῦτον ἐδόθη βασάνῳ, καὶ τῆς ἱερωσύνης ἐπὶ καιρὸν ἐπε σχέθη, τοῦ ἐγκλήματος ἐκείνου μὴ μείζονα τὴν κατ' αὐτὸν κόλασιν ἀπαιτοῦντος· καὶ μήτε τὴν καταδ κὴν ταύτην ὡς ἀπὸ Θεοῦ κρίνας εἶναι, μήτε μὴν υπολογισάμενος, ὡς εἰκότως ή κατ' αὐτὸν ἀπόφασις ἐξηνέχθη, κατολιγωρήσας ἀπῆλθεν εἰς τὸν Συ ρόπουλον, καὶ ἀπὸ τῆς παρ' αὐτοῦ κακοτεχνίας αὐτῷ βοηθήσειν ἐζήτησεν, δ; καὶ σχημά τι δαιμονικών ἐγχαράξας ἐν χάρτῃ ἐνεχείρισε τούτῳ τῷ ταλαιπώρῳ, εἰπών· Λάβε τοῦτο, καὶ κάτεχε, ὅτε τῇ συν όδῳ μέλλεις παρασταθῆναι, ζητῶν τὴν συγχώρησιν, καὶ βεβαίαν έχε πληροφορίαν, ὡς συγχωρηθήση. καὶ τῆς αἰτήσεως οὐκ ἂν ἀποτύχῃς. Ηλθεν οὖν ὁ Παράδεισος, καὶ τῇ συνόδῳ παραστὰς ἐδεῖτο καὶ παρεκάλει, καὶ τὴν πολλὴν αὐτοῦ πτωχείαν καὶ ἔν δειαν πρὸς ἔλεον ἔφερε, καὶ μετὰ δακρύων συμπαθείας τυχεῖν ἐζήτει, ᾧ καὶ ἐπικαμφθέντες οἱ ἱερώ τατοι ἀρχιερεῖς ἅμα τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότη καὶ αὐθέντη, τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ, ὁμοῦ μὲν ὡς πτωχῷ καὶ ταλαιπώρῳ, ὁμοῦ δὲ καὶ ὡς τὸν καιρὸν τῆς ἀργίας αὐτοῦ ἐκπληρώσαντι, συνεχώρησαν, πάλιν τοῦτον ἱερουργεῖν, διδάξαντες αὐτὸν καὶ παραινέσαντες, ὅσα εἰκὸς ἦν φυλάττειν, καὶ ὧν δεῖ ἀπέχεσθαι· καὶ κατελθὼν ὁ Παράδεισος τῷ Συρο πούλῳ τὰς εὐχαριστίας απένειμε. Τούτου γοῦν οὕτως ἀναφανέντος, ὁ Παράδεισος μετεκλήθη, καὶ ἐπειδήπερ ἀντιλέγων ἦν, μετεκλήθη καὶ ὁ Συρόπουλο;, καὶ τὸν ἑαυτοῦ χάρτην λαβών, έκειντο γὰρ ἐπ' ἐδάφους αἱ μαγικαὶ τούτου βίβλοι σὺν ταῖς ἑτέρων, ἔφη προς τὸν Παράδεισον· Οὐ τοῦτο τὸ σχῆμα ἐν χάρτῃ παρ'
σας,
λεν; ἡ θεία σύνοδος ἀπεκρίνατο ἔπειτα· Νῦν ἔχεις καὶ δὴ καὶ Φουδούλην τὴν ψευδομόναχον, ὡς πολλάαὐτὸς τὴν ἀρχὴν, καταφρονήσας τῆς Ἐκκλησίας καὶ
τῶν πολλῶν συνθηκῶν καὶ τῶν ὑποσχέσεων, α; ἐγε
γράφως πρὸς αὐτὴν ἔδωκας. Οὐκ οἶδας, ὡς ἐφωράθῆς πρὸ χρόνων τὰ τῶν νέων τούτων αἱρετικῶν τε
και κακοδόξων φρονῶν, τοῦ τε Βαρλαὰμ καὶ τοῦ
Ακινδύνου, διάκονος τῷ τότε τελῶν, καὶ τὰ ἡμέτερα, ὡς ἐδόκει, πρεσβεύων; Καὶ τὴν ὁμολογίαν ο!-
και χείρως ἐγγράφως παρέσχες, διαβολὴν ἀποκαλών
κατὰ σοῦ καὶ συκοφαντίαν ἐκεῖνα· ἢ οὐκ οἶδας, ὡς
μετὰ μικρὸν προσελθὼν τοῖς, Λατίνοις, παρ' ἐκείνων
ἀνήχθης εἰς τὸν τοῦ πρεσβυτέρου βαθμὸν, καὶ τὴν
τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησίαν ἐδίωξας, ὕβρεις φέρων κατ'
αὐτῆς δημοσία, είς τε τὴν Ῥώμην, εἰς τὸν πάππαν,
καὶ οἷς ἂν ἐνέτυχες Χριστιανοῖς καὶ ἔθνεσιν ἄλλοις,
πάντας τοὺς τῆς Ἐκκλησίας υπερβαλὼν ἐχθρούς τε
καὶ πολεμίους; Αλλ' ἡμεῖς, ἅτε φιλάνθρωπον καὶ
συμπαθῆ κεκτημένοι δεσπότην, Ιδόντες σε πάλιν καταγνόντα μὲν ἑαυτοῦ καὶ τῆς τῶν Λατίνων θρησκείας, καὶ ὡς δῆθεν γνησίως μετανοοῦντα, ὡς ἡ σὴ
πάλιν ἔγγραφος ὁμολογία κατὰ μέρος διέξεισι, καὶ
ἀνελαβόμεθα καὶ ἡγκαλισάμεθα καὶ ηυφράνθημεν,
εἶτα κανστρίσ:ον ὄντα σε καὶ εἰς τὸ σοῦ πρωτονω
ταρίου προβιβάσαμεν ὀφφίκιον. Αλλ' οὐκ ἔκρινεν
6 τοῦ Θεοῦ ἀλάθητος ὀφθαλμός λανθάνειν ἐς τέλος
τοιοῦτον ὄντα σε, ἀλλ' ὡς ψωριῶντα μακρὰν ἀπορ
ρίψαι τῆς ἀγέλης αὐτοῦ· ἰδοὺ γὰρ ὅπερ ἐκάλυπτες
σὺ τὴν ἀρχὴν, φανερῶς ἀνωμολογήθη, μὴ τὰ τῶν
Χριστιανῶν πρεσβεύων, τὰ τῶν Ἑλλήνων δὲ μᾶλλον, φανερῶς λατρεύων τοῖς δαίμοσι. Καὶ νῦν οὐκ
ἐκφεύξῃ τῆς δίκης, κἂν εἴ τι καὶ πάθοις, ἀνόσιε σύ.
Τούτων οὖν ὁ Χλωρὸς ἀκούσας καὶ φοβηθείς, Εἰ
ἔστι πάλιν μετάνοια, νῦν καθαρώς προσέρχομαι τῇ
Ἐκκλησίᾳ Θεοῦ, ἀπεκρίνατο, δάκρυα χέων, τὰ στήθη
τύπτων καὶ τὸν ἔλεον προσκαλούμενος. Πᾶσαν καὶ
γὰρ δόξαν, ἣν εἶχον ἐναντίαν ἀποβαλών, ήδη προσο
έρχομαι καθαρῶς, ἔφασκεν. "Οθεν καὶ τούτῳ πάλιν
ἡ θεία καὶ ἱερὰ σύνοδος ἅμα τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν
δεσπότῃ, τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ, ἐπικαμφθεῖσα
διέκρινε καὶ ἀπεφήνατο, γυμνὸν μὲν εἶναι καὶ ἐστερημένον πάσης ἐκκλησιαστικῆς ἀξίας τε καὶ τι
μῆς, μηδὲν μηδόλως ἀπὸ τοῦ νῦν καὶ εἰς τὸ ἑξῆς
ἀπολαύσων ποτὲ τῶν καιρῶν ἢ κλήρου ἢ ὀφφικίου
τινὸς ἢ τόπου ἐν τῇ ἁγιωτάτῃ τοῦ Θεοῦ Μεγάλῃ
Εκκλησίᾳ, ἢ ὅλως ἐν ὁποιαδήποτε τάξει αὐτῆς εἰσαχθῆναι, ἀσφαλισθῆναι δὲ μᾶλλον καὶ περιορισθῆς
ναι ἐπὶ χρόνοις ἐν τῇ σεβασμίᾳ βασιλικῇ καὶ πατριαρχικῇ μονῇ τῆς ὑπεραγίας Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου τῆς Περιβλέπτου, Ενθα εὑρίσκεται ἔχων καὶ
κελλία καὶ ἀδελφάτον, μήτε ὁρῶν τινας, μήτε όμιλῶν, καὶ τότε καν ὡς Χριστιανὸν ἁπλῶς δέξασθαι
τ ῦτον, ὅταν κλαύσῃ καὶ συντριβῇ καὶ εἰς αἴσθησιν,
ἦν ἐκπεπτώκει δόξης, ὁ ταλαίπωρος ἔλθῃ, καὶ τὸν
τοιοῦτον ἐκπληρώσῃ κανόνα, ἐκποιήσασθαι δὲ καὶ
2 ἔχει 'Ελληνικὰς βίβλους καὶ μηδὲ τολμῆσαι ὅλως
ἢ ἐντὸς τοῦ μοναστηρίου ποτὲ ἢ καὶ ἐκτὸς διδάσκειν
παῖδας, ὡς καὶ πρότερον, κἂν εἴ τι καὶ γένηται.
Καὶ τοῦτον μὲν οὕτως. Τοὺς δὲ προῤῥηθέντας τρεῖς
τούτους άνδρας, Σρόπου όν τε καὶ Γαβριηλόπουλον
κις καὶ τούτους ἐπὶ τούτοις καὶ ἄλλοις ἀσεβέσιν
ἀλόντας τολμήμασι, καὶ τούτων ἀφεστάναι καὶ τὴν
μετάμελον ἐπιδεῖξαι βουλομένους μηδέποτε καὶ ταῦτα
μετὰ πολλὰς τὰς ὑποσχέσεις ἐκείνας καὶ τὰς συνθή
κας, φθορὰν δὲ μᾶλλον τοῖς ἁπλουστέροις καὶ ψυχι
κὸν παρέχοντας όλεθρον, τῆς βασιλίδος ταύτης εξο
ρισθῆναι τῶν πόλεων καὶ δὴ καὶ πάσης τῆς τῶν
πιστῶν γῆς, ἐν ᾗ κατοικοῦσι Χριστιανοί, τὰ τῶν
εὐσεβῶν ἔργα διαπραττόμενοι εψηφίσαντο, ὡς τοῦ
Χριστιανικού παντός γένους λύμην καὶ τὰ τῆς εὐ
σεβείας ἀνατρέποντάς τε καὶ καταλύοντας ἄντικρυς
ταῖς δαιμονικαῖς ἐπικλήσεσι ταύταις καὶ γοητείαις
καὶ ταῖς μαγείαις. Ἐπεὶ δὲ καί τινες τῶν πιστῶν
τοῖς θεοστυγέσι προσίασι τούτοις καὶ ἀποβλήτοις
καὶ τὰ τῆς τοιαύτης αὐτῶν κακίας καὶ ἀσεβείας δυσ
τυχῶς ἀνεμάξαντο, κάντεῦθεν εἰς τὸ τῆς ἀπωλείας
καὶ οὗτοι κατεσπάσθησαν βάραθρον, καὶ τούτους
ἀναμαθεῖν ἡ θεία σύνοδος ἐβουλήθη καὶ τούτοις και
ταλλήλως ἐπιθεῖναι τὰ φάρμακα. Τῶν γοῦν τριῶν
τούτων ὁ Συρόπουλος κρατηθείς εἶπέ τινας, ὧν
ἐμέμνητο φανερῶς, καὶ ἀνωμολόγησεν, οἱ προσελ
θόντες αὐτῷ τῇ μαγικῇ τούτου τέχνῃ ἐχρήσαντο,
οἱ καὶ γραφέντες ἐν καταστίχῳ πρὸς τὴν ἱερὰν ἐπέμφθησαν σύνοδον. Ησαν δὲ οὗται· ἔφθασέ ποτε και
τηγορηθεὶς ὁ τοῦ πριμμικηρίου τῶν ἀναγνωστών.
υἱὸς τοῦ Παραδείσου, παππᾶς Ἰωάννης ὁ Παράδει
ἐπ' ἐγκλήματί τιν, καὶ τῇ ἱερᾷ καὶ θείᾳ παι
ρέστη συνόδῳ τῷ τότε, καὶ ἀκριβεῖ τὰ κατὰ τοῦτον
ἐδόθη βασάνῳ, καὶ τῆς ἱερωσύνης ἐπὶ καιρὸν ἐπε
σχέθη, τοῦ ἐγκλήματος ἐκείνου μὴ μείζονα τὴν κατ'
αὐτὸν κόλασιν ἀπαιτοῦντος· καὶ μήτε τὴν καταδ
κὴν ταύτην ὡς ἀπὸ Θεοῦ κρίνας εἶναι, μήτε μὴν
υπολογισάμενος, ὡς εἰκότως ή κατ' αὐτὸν ἀπόφα
σις ἐξηνέχθη, κατολιγωρήσας ἀπῆλθεν εἰς τὸν Συ
ρόπουλον, καὶ ἀπὸ τῆς παρ' αὐτοῦ κακοτεχνίας αὐτῷ
βοηθήσειν ἐζήτησεν, δ; καὶ σχημά τι δαιμονικών
ἐγχαράξας ἐν χάρτῃ ἐνεχείρισε τούτῳ τῷ ταλαι
πώρῳ, εἰπών· Λάβε τοῦτο, καὶ κάτεχε, ὅτε τῇ συνόδῳ μέλλεις παρασταθῆναι, ζητῶν τὴν συγχώρη
σιν, καὶ βεβαίαν έχε πληροφορίαν, ὡς συγχωρηθήση.
καὶ τῆς αἰτήσεως οὐκ ἂν ἀποτύχῃς. Ηλθεν οὖν ὁ
Παράδεισος, καὶ τῇ συνόδῳ παραστὰς ἐδεῖτο καὶ
παρεκάλει, καὶ τὴν πολλὴν αὐτοῦ πτωχείαν καὶ ἔνδειαν πρὸς ἔλεον ἔφερε, καὶ μετὰ δακρύων συμπαθείας τυχεῖν ἐζήτει, ᾧ καὶ ἐπικαμφθέντες οἱ ἱερώ
τατοι ἀρχιερεῖς ἅμα τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότη
καὶ αὐθέντη, τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ, ὁμοῦ μὲν
ὡς πτωχῷ καὶ ταλαιπώρῳ, ὁμοῦ δὲ καὶ ὡς τὸν
καιρὸν τῆς ἀργίας αὐτοῦ ἐκπληρώσαντι, συνεχώρη
σαν, πάλιν τοῦτον ἱερουργεῖν, διδάξαντες αὐτὸν καὶ
παραινέσαντες, ὅσα εἰκὸς ἦν φυλάττειν, καὶ ὧν δεῖ
ἀπέχεσθαι· καὶ κατελθὼν ὁ Παράδεισος τῷ Συροπούλῳ τὰς εὐχαριστίας απένειμε. Τούτου γοῦν οὕτως
ἀναφανέντος, ὁ Παράδεισος μετεκλήθη, καὶ ἐπειδήπερ ἀντιλέγων ἦν, μετεκλήθη καὶ ὁ Συρόπουλο;, καὶ
τὸν ἑαυτοῦ χάρτην λαβών, έκειντο γὰρ ἐπ' ἐδάφους
αἱ μαγικαὶ τούτου βίβλοι σὺν ταῖς ἑτέρων, ἔφη προς
τὸν Παράδεισον· Οὐ τοῦτο τὸ σχῆμα ἐν χάρτῃ παρ'
col. 1437–1438page 221 of 238
PG 152:1437ἐμοῦ ἔλαβε;, καὶ ἀπελθὼν εἰς τὴν σύνοδον συνεχωνου φονεὺς αὐτὸς ἐγεγόνειν, καὶ νῦν ἤδη προσέρχο ρήθης, ὡς ὕστερον ἐμοὶ μετὰ ταῦτα δεδήλωκας; μαι και ανακαλύπτω τὸ πάθος, καὶ πᾶν, ὅπερ τοῖς Πῶς νῦν τὴν ἀλήθειαν διαβάλλεις, καὶ ψεύστην καὶ ἱεροῖς καὶ θείοις κανόσι καὶ ὑμῖν δοκεῖ, διαπράξα συκοφάντην ἀποδείξαι με φιλονεικεῖς; Υπὸ γοῦν σθε. Ταῦτα τοῦ παππα Ἰωάσαφ οὕτως ἀνενεγκάντος τῶν λόγων τούτων ἀπελεγχθεὶς ὁ Παράδεισος ώμος ή θεία σύνοδος ἅμα τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότῃ, λίγησε καὶ τοῦτο πεποιηκέναι, παρὰ τῆς μητρὸς τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ, ἀπεφήνατο, μόνης της ἀπατηθείς. Ἐπὶ τούτοις τοῦ Παραδείσου φανερῶς Ιερωσύνης τοῦτον ἀπογυμνωθῆναι καὶ εἰς ἅπαντα ἀπελεγχθέντος καὶ δημοσίᾳ, πάντες γὰρ σχεδόν οἱ ἐν τὰ παρ' αὐτοῦ τολμηθέντα μόνην ταύτην ἀρκετὴν τῇ βασιλίδι ταύτῃ παρῆσαν τῶν πόλεων, διέγνω και εἶναι τὴν τιμωρίαν, ἐπειδήπερ οὐκ ἀπὸ μικροῦ τινις ἀπεφήνατο ἡ θεία καὶ ἱερὰ τῶν ἀρχιερέων ὁμήγυἀπηλλοτρίωτο ἀξιώματος, ἀλλὰ τοῦ ἱερατικοῦ σεμ ρις ἅμα τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότῃ, τῷ οἰκου νώματος ἐξέπεσεν ὁ ταλαίπωρος, τοῦ χοροῦ τῶν ἱε μενικῷ πατριάρχῃ. γυμνὸν εἶναι τοῦτον καὶ ἐστερέων ἀπετμήθη, καὶ μακρὰν ἀπεῤῥίφη τῆς δόξης, ρημένον πάσης Ιερατικῆς ἀξίας τε καὶ τιμῆς καὶ ἣν εἶχε, καὶ τοῦ πολλοῦ ἀξιώματος. Γυνή τις τῶν ἀργὸν εἰς τὸ παντελὲς καὶ καθῃρημένον, μηδέποτε πλουσίων, Εξωτροχινα καλουμένη, ἄνδρα λαβεῖν τῶν τῆς ἱερωσύνης τι τῶν ἁπάντων ἐνεργῆσαι πολἐβούλετο τῶν ἐνδόξων, κἀπειδήπερ οὐκ ἐτύγχανε τοῦ μήσαντα, ὡς τῷ διαβόλῳ προσελθόντα καὶ τῇ ἐκεί ποθουμένου ἐπῳδαῖς καὶ μαγείαις ἑλκύσαι τοῦτον του τέχνῃ χρησάμενον καὶ μαθητὴν ἐκείνου γενέὑπενοήσατο, καὶ μαθοῦσα, ὡς ὁ παππᾶς Ἰάκωβος, ὁ σθαι τὸν πρὶν τοῦ Χριστοῦ τοῦ ἀληθινοῦ Θεοῦ ἡμῶν τῆς ᾿Αμαρανθίνης ἐκείνης, εἴδησιν ἔχων εἰς ταῦτα εθελήσαντα. Ταῦτα τοῦ Παραδείσου τούτου μαθόντος καὶ πεῖραν ἀκριβῆ, καὶ αὐτῇ βοηθήσειν εἴπερ τις καὶ πενθήσαντος ἐπὶ πολὺ καὶ δακρύσαντος καὶ μετὰ δύναται, διεμηνύσατο τούτῳ, καὶ αὐτοῦ πρὸς τὴν δύο ἡμέρας τῆς συνόδου πάλιν συγκροτηθείσης και οἰκίαν αὐτῆς παραγεγονότος, αὕτη τὸν σκοπὸν αὐτῆς αὐτοῦ παραστάντος καὶ ἐπιβοωμένου καὶ τὸν ἔλεον ἐξεῖπε καὶ διηγήσατο, καὶ ὑπέρπυρα πέντε αὐτῷ δυστυχῶς μετακαλουμένου, οἱ ἱερώταται ἀρχιερεῖς ἐδεδώκει, καὶ ἕτερα παρασχεῖν ὑπεσχέθη, καὶ βε αὐτὰ ταῦτα τὰ προλεχθέντα κατ' αὐτοῦ ἀπεφήναντο, βαίαν έλαβε παρὰ τούτου πληροφορίαν, καὶ ἐν ἐλπί καὶ ταῦτα ἐπεκύρωσαν καὶ ἐπεψηφίσαντο. Μοναχός σιν ἦν ἀγαθοῖς. Ὡς δὲ ὁ παππᾶς Ιάκωβος τὰ ὑπέρ τις ἀπὸ τῆς σεβασμίας μονῆς τῆς πανυπεράγνου πυρα δεξάμενος ἀπῆλθε, καὶ ὁ διάβολος οὐκ ἴσχυσε, Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου τῆς Οδηγητρίας, ὁ παπ καὶ ὁ χρόνος παρήρχετο, αὕτη τῷ παππᾷ Ἰακώβῳ πᾶς Ἰωάσαφ, συνεφθείρετο μετά τινος μοναχῆς ἀπὸ διά τινος γραὸς ἐμήνυε. καὶ τὰ ὑπέρπυρα «ζήτει τῆς σεβασμίας μονῆς τοῦ ἁγίου ἐνδόξου μεγαλομάρ ἀγανακτήσασα· ὁ δὲ ὑπέσχετο, καὶ τῇ γυναικὶ ἔλε τυρος Ανδρέου τοῦ ἐν τῇ κρίσει, καὶ ἰδὼν αὐτὴν γεν· Εἰπὲ τῇ κυρία, μὴ ἀγανακτεῖν, μηδὲ ἀθυμεῖν, φυλλαβοῦσαν καὶ κατὰ γαστρὸς ἔχουσαν, βουλόμενος ἀλλ' ὅπερ ζητεί, γενήσεται μετ' ὀλίγον. Καιρού οὖν λανθάνειν καὶ μηδαμῶς ἀνακαλυφθῆναι τὸ πάθος, πλείστου παρωχηκότος, ἐπειδήπερ εἶδεν ἐκείνη του ὥσπερ ἂν εἰ καὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς ἐλάνθανε τοῦ Θεοῦ, τον μηδὲν ὠφελοῦντα, κατηγορήσασα τούτου τῷ Συ ευρέ τινα μηχανήν, δι᾿ ἣν μὴ δῆλα τὰ κατ' αὐτὸν ροπούλῳ διεμηνήσατο, καὶ τὴν τοῦ παππα Ἰακώβου γεγονέναι καὶ καταφανῆ ἐλογίσατο, Τὸ δὲ διαβολικές κακοτεχνίαν ἐδήλωσεν. Καὶ ὁ Συρόπουλος ταῦτα τις ἦν λογισμός καὶ τέχνῃ καὶ ἔργον ἐκείνου τοῦ πρὸς τὴν ἱερὰν καὶ θείαν ἐξεῖπε σύνοδον. Διεμηνύθη καὶ τὴν πρώτην ἐκείνην παρανομίαν ἐργασαμένου, τοίνυν καὶ ὁ παππᾶς Ιάκωβος, καὶ παραγενόμενος Ηλθε γὰρ οὗτος εἰς τὸν Συρόπουλον καὶ τοὺς αὐτῷ καὶ τούτων πάντων ἀκούων εἶπεν, ὡς ἀπῆλθε μὲν εἰς σάκτιον ἔν, ὑφλοδίκιον Αλεξανδρῖνον, καὶ ὑπέρπυρα τὴν τῆς Ἐξωτροχίνης οἰκίαν, ὡς δὲ τὸν σκοπὸν αὐ πέντε, ἔλαβέ τι παρ' αὐτοῦ εἶδος, 8 καὶ διεκόμισε τῇ τῆς ἤκουσεν, ὅτι οὐκ ἦν εὐσεβής, φυγεῖν ἐβουλήθη μοναχῇ, ἵνα τοῦτο πιοῦσα φθείρῃ τὸ ἔμβρυον· ἡ δὲ ἡ δὲ τοῦτον κατηνάγκασε περιμεῖναι, καὶ ὑπέρπυρα τοῦτο ποιήσασα έβριψεν ἐκεῖνο κατὰ γαστρὸς, καὶ πέντε τάχα χάριν οὗ ἐζήτει αὐτῷ ἐδεδώκει, καὶ μὴ οὔτε τὰ τῆς ἁμαρτίας ἐγνώσθη, οὔτε μὴν τοῦτο τὸ θέλων ἔλαβε, καὶ ἀπῆλθεν, & δὴ καὶ ἐξωδίασεν, τολμηθέν. Διὰ τοῦ:ο καὶ μέχρι τοῦ νῦν τὰ τῆς ἱερω-. ἐπειδὴ πτωχός ἐστι, καὶ μὴ ἔχων ἀποδοῦναι ὑπέ σύνης ὁ παπᾶ; Ἰωάσαφ ἀνακεκαλυμμένῳ προσώπῳ σχετο, οὐ μὴν δὲ καὶ ἔργον τι ἐπεπράχει Πρὸς ἅπερ διενεργῶν ἦν· ὡς δὲ καὶ ὁ παπᾶς Ἰωάσαφ παρέστη, καὶ ἀπεφήνατο ἡ θεία σύνοδος ἅμα τῷ παναγιωτάτω καὶ τὸν Συρόπουλον εἶχε πρὸ ὀφθαλμῶν ἐλέγχοντα ἡμῶν δεσπότῃ, τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ, ὡς οὐκ καὶ τὰ παρ' αὐτοῦ δοθέντα ἐκείνῳ βουλόμενον ἀγα ἔδει τοῦτον λαβεῖν τὰ ὑπέρπυρα, οὐδὲ αὐτοῖς ὡσὶν γεῖν, ἐπειδήπερ ἀντιλέγειν ἐπιχειρήσα; οὐκ εἶχε ἀκοῦσαι τὸ ἐκείνης ζήτημα, ἀλλὰ μᾶλλον διδάξαι δυνάμεως, πεσὼν ἐπ' ἐδάφους, "Ημαρτον, ἁγιώτακαὶ νουθετῆσαι καὶ παραινέσαι, ἐπειδήπερ καὶ Χρι τοι δεσπόται καὶ θειότατοι, ἔφησε· νῦν ἔγνων, ὅσην στιανός ἐστι καὶ μοναχὸς καὶ ἱερεὺς καὶ πεῖσα ἀπώλειαν προεξένουν τῇ ἐμῇ ταλαιπώρῳ ψυχῇ· εἰ κατά πάντα τρόπον αὐτὴν, μηκέτι ποτὲ τοιοῦτόν γὰρ ἐπὶ τῷ παρόντι κριτηρίῳ ἱστάμενος οὕτω φοτινα λογισμὸν ἐνθυμηθῆναι· ταῦτα γὰρ ἀσεβοῦς ἔργα οῦμαι καὶ τρέμω καὶ τὴν ψυχὴν αὐτὴν σχεδὸν ἀπο φάλλομαι, τί ποτ' ἂν ἄρα καὶ πάθω, ὅτε τῷ ἀδεκά. στην κριτῇ παραστήσομαι, δίκην δώσων τῶν παρ' ὁμοῦ πεπραγμένων; Τούτων ἕνεκα ἀληθῆ παρὰ τοῦ Συροπούλου ταῦτα λαληθέντα ὁμολογῶ καὶ τῇ μου ναχή ταύτῃ συνεφθειρόμην, καὶ τοῦ ἐμβρύου ἐκε!. καὶ διαβόλου εἰσὶν ἄντικρυς· ἐπειδὴ δὲ καὶ ὑπέρ πυρα ἐδέξατο ὑπ' αὐτῆς, καὶ τὸν ἐκείνης ὅλως ἐδέ ξατο λόγον, ἔδειξεν, ὅτι καὶ τὰ ὑπέρπυρα διὰ τοῦτο ἐδέξατο, καὶ αὐτὸς ὑπεσχέθη ποιήσειν· τίνα γάρ δύναμιν εἶχεν ή Εξωτραχίνα, ὥστε τὰ ὑπέρπυρα καὶ ἄκοντος αὐτοῦ τούτῳ δοῦναι καὶ πεῖσαι τοῦτον
ἐμοῦ ἔλαβε;, καὶ ἀπελθὼν εἰς τὴν σύνοδον συνεχω- νου φονεὺς αὐτὸς ἐγεγόνειν, καὶ νῦν ἤδη προσέρχο
ρήθης, ὡς ὕστερον ἐμοὶ μετὰ ταῦτα δεδήλωκας; μαι και ανακαλύπτω τὸ πάθος, καὶ πᾶν, ὅπερ τοῖς
Πῶς νῦν τὴν ἀλήθειαν διαβάλλεις, καὶ ψεύστην καὶ ἱεροῖς καὶ θείοις κανόσι καὶ ὑμῖν δοκεῖ, διαπράξασυκοφάντην ἀποδείξαι με φιλονεικεῖς; Υπὸ γοῦν σθε. Ταῦτα τοῦ παππα Ἰωάσαφ οὕτως ἀνενεγκάντος
τῶν λόγων τούτων ἀπελεγχθεὶς ὁ Παράδεισος ώμος ή θεία σύνοδος ἅμα τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότῃ,
λίγησε καὶ τοῦτο πεποιηκέναι, παρὰ τῆς μητρὸς τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ, ἀπεφήνατο, μόνης της
ἀπατηθείς. Ἐπὶ τούτοις τοῦ Παραδείσου φανερῶς Ιερωσύνης τοῦτον ἀπογυμνωθῆναι καὶ εἰς ἅπαντα
ἀπελεγχθέντος καὶ δημοσίᾳ, πάντες γὰρ σχεδόν οἱ ἐν τὰ παρ' αὐτοῦ τολμηθέντα μόνην ταύτην ἀρκετὴν
τῇ βασιλίδι ταύτῃ παρῆσαν τῶν πόλεων, διέγνω και εἶναι τὴν τιμωρίαν, ἐπειδήπερ οὐκ ἀπὸ μικροῦ τινις
ἀπεφήνατο ἡ θεία καὶ ἱερὰ τῶν ἀρχιερέων ὁμήγυ- ἀπηλλοτρίωτο ἀξιώματος, ἀλλὰ τοῦ ἱερατικοῦ σεμ
ρις ἅμα τῷ παναγιωτάτῳ ἡμῶν δεσπότῃ, τῷ οἰκου νώματος ἐξέπεσεν ὁ ταλαίπωρος, τοῦ χοροῦ τῶν ἱεμενικῷ πατριάρχῃ. γυμνὸν εἶναι τοῦτον καὶ ἐστε- ρέων ἀπετμήθη, καὶ μακρὰν ἀπεῤῥίφη τῆς δόξης,
ρημένον πάσης Ιερατικῆς ἀξίας τε καὶ τιμῆς καὶ ἣν εἶχε, καὶ τοῦ πολλοῦ ἀξιώματος. Γυνή τις τῶν
ἀργὸν εἰς τὸ παντελὲς καὶ καθῃρημένον, μηδέποτε πλουσίων, Εξωτροχινα καλουμένη, ἄνδρα λαβεῖν
τῶν τῆς ἱερωσύνης τι τῶν ἁπάντων ἐνεργῆσαι πολ- ἐβούλετο τῶν ἐνδόξων, κἀπειδήπερ οὐκ ἐτύγχανε τοῦ
μήσαντα, ὡς τῷ διαβόλῳ προσελθόντα καὶ τῇ ἐκεί ποθουμένου ἐπῳδαῖς καὶ μαγείαις ἑλκύσαι τοῦτον
του τέχνῃ χρησάμενον καὶ μαθητὴν ἐκείνου γενέ- ὑπενοήσατο, καὶ μαθοῦσα, ὡς ὁ παππᾶς Ἰάκωβος, ὁ
σθαι τὸν πρὶν τοῦ Χριστοῦ τοῦ ἀληθινοῦ Θεοῦ ἡμῶν τῆς ᾿Αμαρανθίνης ἐκείνης, εἴδησιν ἔχων εἰς ταῦτα
εθελήσαντα. Ταῦτα τοῦ Παραδείσου τούτου μαθόντος καὶ πεῖραν ἀκριβῆ, καὶ αὐτῇ βοηθήσειν εἴπερ τις
καὶ πενθήσαντος ἐπὶ πολὺ καὶ δακρύσαντος καὶ μετὰ δύναται, διεμηνύσατο τούτῳ, καὶ αὐτοῦ πρὸς τὴν
δύο ἡμέρας τῆς συνόδου πάλιν συγκροτηθείσης και οἰκίαν αὐτῆς παραγεγονότος, αὕτη τὸν σκοπὸν αὐτῆς
αὐτοῦ παραστάντος καὶ ἐπιβοωμένου καὶ τὸν ἔλεον ἐξεῖπε καὶ διηγήσατο, καὶ ὑπέρπυρα πέντε αὐτῷ
δυστυχῶς μετακαλουμένου, οἱ ἱερώταται ἀρχιερεῖς ἐδεδώκει, καὶ ἕτερα παρασχεῖν ὑπεσχέθη, καὶ βε
αὐτὰ ταῦτα τὰ προλεχθέντα κατ' αὐτοῦ ἀπεφήναντο, βαίαν έλαβε παρὰ τούτου πληροφορίαν, καὶ ἐν ἐλπί
καὶ ταῦτα ἐπεκύρωσαν καὶ ἐπεψηφίσαντο. Μοναχός σιν ἦν ἀγαθοῖς. Ὡς δὲ ὁ παππᾶς Ιάκωβος τὰ ὑπέρ
τις ἀπὸ τῆς σεβασμίας μονῆς τῆς πανυπεράγνου πυρα δεξάμενος ἀπῆλθε, καὶ ὁ διάβολος οὐκ ἴσχυσε,
Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου τῆς Οδηγητρίας, ὁ παπ καὶ ὁ χρόνος παρήρχετο, αὕτη τῷ παππᾷ Ἰακώβῳ
πᾶς Ἰωάσαφ, συνεφθείρετο μετά τινος μοναχῆς ἀπὸ διά τινος γραὸς ἐμήνυε. καὶ τὰ ὑπέρπυρα «ζήτει
τῆς σεβασμίας μονῆς τοῦ ἁγίου ἐνδόξου μεγαλομάρ ἀγανακτήσασα· ὁ δὲ ὑπέσχετο, καὶ τῇ γυναικὶ ἔλετυρος Ανδρέου τοῦ ἐν τῇ κρίσει, καὶ ἰδὼν αὐτὴν γεν· Εἰπὲ τῇ κυρία, μὴ ἀγανακτεῖν, μηδὲ ἀθυμεῖν,
φυλλαβοῦσαν καὶ κατὰ γαστρὸς ἔχουσαν, βουλόμενος ἀλλ' ὅπερ ζητεί, γενήσεται μετ' ὀλίγον. Καιρού οὖν
λανθάνειν καὶ μηδαμῶς ἀνακαλυφθῆναι τὸ πάθος, πλείστου παρωχηκότος, ἐπειδήπερ εἶδεν ἐκείνη του
ὥσπερ ἂν εἰ καὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς ἐλάνθανε τοῦ Θεοῦ, τον μηδὲν ὠφελοῦντα, κατηγορήσασα τούτου τῷ Συευρέ τινα μηχανήν, δι᾿ ἣν μὴ δῆλα τὰ κατ' αὐτὸν ροπούλῳ διεμηνήσατο, καὶ τὴν τοῦ παππα Ἰακώβου
γεγονέναι καὶ καταφανῆ ἐλογίσατο, Τὸ δὲ διαβολικές κακοτεχνίαν ἐδήλωσεν. Καὶ ὁ Συρόπουλος ταῦτα
τις ἦν λογισμός καὶ τέχνῃ καὶ ἔργον ἐκείνου τοῦ πρὸς τὴν ἱερὰν καὶ θείαν ἐξεῖπε σύνοδον. Διεμηνύθη
καὶ τὴν πρώτην ἐκείνην παρανομίαν ἐργασαμένου, τοίνυν καὶ ὁ παππᾶς Ιάκωβος, καὶ παραγενόμενος
Ηλθε γὰρ οὗτος εἰς τὸν Συρόπουλον καὶ τοὺς αὐτῷ καὶ τούτων πάντων ἀκούων εἶπεν, ὡς ἀπῆλθε μὲν εἰς
σάκτιον ἔν, ὑφλοδίκιον Αλεξανδρῖνον, καὶ ὑπέρπυρα τὴν τῆς Ἐξωτροχίνης οἰκίαν, ὡς δὲ τὸν σκοπὸν αὐπέντε, ἔλαβέ τι παρ' αὐτοῦ εἶδος, 8 καὶ διεκόμισε τῇ τῆς ἤκουσεν, ὅτι οὐκ ἦν εὐσεβής, φυγεῖν ἐβουλήθη -
μοναχῇ, ἵνα τοῦτο πιοῦσα φθείρῃ τὸ ἔμβρυον· ἡ δὲ ἡ δὲ τοῦτον κατηνάγκασε περιμεῖναι, καὶ ὑπέρπυρα
τοῦτο ποιήσασα έβριψεν ἐκεῖνο κατὰ γαστρὸς, καὶ πέντε τάχα χάριν οὗ ἐζήτει αὐτῷ ἐδεδώκει, καὶ μὴ
οὔτε τὰ τῆς ἁμαρτίας ἐγνώσθη, οὔτε μὴν τοῦτο τὸ
θέλων ἔλαβε, καὶ ἀπῆλθεν, & δὴ καὶ ἐξωδίασεν,
τολμηθέν. Διὰ τοῦ:ο καὶ μέχρι τοῦ νῦν τὰ τῆς ἱερω-. ἐπειδὴ πτωχός ἐστι, καὶ μὴ ἔχων ἀποδοῦναι ὑπέ
σύνης ὁ παπᾶ; Ἰωάσαφ ἀνακεκαλυμμένῳ προσώπῳ σχετο, οὐ μὴν δὲ καὶ ἔργον τι ἐπεπράχει Πρὸς ἅπερ
διενεργῶν ἦν· ὡς δὲ καὶ ὁ παπᾶς Ἰωάσαφ παρέστη, καὶ ἀπεφήνατο ἡ θεία σύνοδος ἅμα τῷ παναγιωτάτω
καὶ τὸν Συρόπουλον εἶχε πρὸ ὀφθαλμῶν ἐλέγχοντα ἡμῶν δεσπότῃ, τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ, ὡς οὐκ
καὶ τὰ παρ' αὐτοῦ δοθέντα ἐκείνῳ βουλόμενον ἀγα ἔδει τοῦτον λαβεῖν τὰ ὑπέρπυρα, οὐδὲ αὐτοῖς ὡσὶν
γεῖν, ἐπειδήπερ ἀντιλέγειν ἐπιχειρήσα; οὐκ εἶχε ἀκοῦσαι τὸ ἐκείνης ζήτημα, ἀλλὰ μᾶλλον διδάξαι
δυνάμεως, πεσὼν ἐπ' ἐδάφους, "Ημαρτον, ἁγιώτα- καὶ νουθετῆσαι καὶ παραινέσαι, ἐπειδήπερ καὶ Χριτοι δεσπόται καὶ θειότατοι, ἔφησε· νῦν ἔγνων, ὅσην στιανός ἐστι καὶ μοναχὸς καὶ ἱερεὺς καὶ πεῖσα:
ἀπώλειαν προεξένουν τῇ ἐμῇ ταλαιπώρῳ ψυχῇ· εἰ κατά πάντα τρόπον αὐτὴν, μηκέτι ποτὲ τοιοῦτόν
γὰρ ἐπὶ τῷ παρόντι κριτηρίῳ ἱστάμενος οὕτω φοτινα λογισμὸν ἐνθυμηθῆναι· ταῦτα γὰρ ἀσεβοῦς ἔργα
6οῦμαι καὶ τρέμω καὶ τὴν ψυχὴν αὐτὴν σχεδὸν ἀποφάλλομαι, τί ποτ' ἂν ἄρα καὶ πάθω, ὅτε τῷ ἀδεκά.
στην κριτῇ παραστήσομαι, δίκην δώσων τῶν παρ'
ὁμοῦ πεπραγμένων; Τούτων ἕνεκα ἀληθῆ παρὰ τοῦ
Συροπούλου ταῦτα λαληθέντα ὁμολογῶ καὶ τῇ μου
ναχή ταύτῃ συνεφθειρόμην, καὶ τοῦ ἐμβρύου ἐκε!.
καὶ διαβόλου εἰσὶν ἄντικρυς· ἐπειδὴ δὲ καὶ ὑπέρ
πυρα ἐδέξατο ὑπ' αὐτῆς, καὶ τὸν ἐκείνης ὅλως ἐδέ
ξατο λόγον, ἔδειξεν, ὅτι καὶ τὰ ὑπέρπυρα διὰ τοῦτο
ἐδέξατο, καὶ αὐτὸς ὑπεσχέθη ποιήσειν· τίνα γάρ
δύναμιν εἶχεν ή Εξωτραχίνα, ὥστε τὰ ὑπέρπυρα
καὶ ἄκοντος αὐτοῦ τούτῳ δοῦναι καὶ πεῖσαι τοῦτον
Part LXXIX, LXXXPars LXXIX, LXXX
col. 1439–1440page 222 of 238
PG 152:1439λαβεῖν; Διὰ τοῦτο καὶ ἀργὸν εἶναι τοῦτον τῆς ἱερωτὸν ἀρχιεπίσκοπον Πεκίου καὶ Σερβίας, καὶ ὑπὸ τὴν σύνης καὶ καθῃρημένον παντελῶς ἀπεφήναντο, καὶ μηδέποτε ἐφ' ὅρῳ πάσης αὐτοῦ τῆς ζωῆς τι τῶν τῆς ἱερωσύνης ἐνεργῆσαι ὅλως τολμῆσαι, ἐπειδήπερ Εδοξε ταῖς μαγικαίς κακοτεχνίαις προκείσθαι, & δὴ προφανῶς ἔργα σατανικά, μήτοι γε Χριστιανοῦ καὶ τῶν τοῦ μοναχικού βίου, εἶτα καὶ τῶν τὸ ὑψηλόν τοῦτο καὶ μέγα ἐχόντων τῆς ἱερωσύνης ἀξίωμα. ήuε ἐκείνου ἐνορίαν ταύτας ἀποκατέστησε, καὶ ἐχειροτονοῦντο κακῶς ὑπ᾽ ἐκείνου καὶ παρανόμως οἱ τῶν ἡμετέρων ἐκκλησιῶν ἀρχιερεῖς καὶ προστάται, δι' καὶ ἀπέστησαν τῆς ἡμῶν κοινωνίας αὐτός τε πρῶτος ὁ ἀρχιεπίσκοπος καὶ οἱ σὺν αὐτῷ πάντες καὶ ὅσοι περ ὑπ' αὐτοῦ τὰς χειροτονίας ἐλάμβανον, ἀρχιερεῖς τε καὶ ἱερεῖς καὶ διάκονοι καὶ δ λοιπὸς ἱερατικός κατά λογος. Καὶ ἦν αὐ μικρὸν τὸ δεινὸν τοιούτου γεγο νότος σχίσματος ἐν ταῖς ἐκκλησίαις τοῦ Χριστοῦ, ἀποῤῥαγέντων ἐξ ἀνάγκης σὺν τοῖς ἱερεῦσι καὶ πάν των τῶν ἐκεῖ Χριστιανῶν, τοῦ τοπούτου πλήθους καὶ † Ενταλμα τῷ κῦρ Καλλίστῳ, ἵνα δέχηται τὰς ἐξοαναριθμή του σχεδόν, τῆς μεγάλης και καθολικῆς μολογήσεις τῶν ὑποτακτικῶν αὐτοῦ. † Επεὶ ὁ τιμιώτατος ἐν μοναχοῖς, κατά Πνεῦμα υἱὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Κάλλιστος ὁ Αγ- " γελικούδης, ἀνέφερεν εἰς αὐτὴν, ὅτι οἱ εὑρισκόμενοι μετ' αὐτοῦ μοναχοὶ παρ' αὐτοῦ ἀποκαρέντες καὶ αὐτ τῷ ὑποτασσόμενοι ἔχουσιν ἕτερον πατέρα πνευματικὸν, πρὸς ὃν ἐξομολογοῦνται, και παρ' οὗ τὴν λύσιν λαμβάνουσιν, εἰς ἅπερ ἐξομολογοῦνται, ὅπερ γίνε ται ἐμποδισμὸς αὐτῷ εἰς τὴν κατ' αὐτῶν ἀρχὴν καὶ εἰς τὴν πρὸς αὐτὸν ἐκείνων ὑποταγήν, μὴ ἔχοντε εύ κόλως ποιεῖν, ἅπερ αὐτῷ δοκεῖ, καὶ ἐδεήθη διά ταῦτα τυχεῖν βοηθείας παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συγχωρήσεως καὶ ἐνδόσεως, ὥστε δέχεσθαι τὴν αὐτῶν ἐξομολόγησιν, αὕτη τὸ παρὸν ἀπολύει γράμ μα, δι᾿ οὗ καὶ ἐγχωρεῖ καὶ ἄδειαν δίδωσιν αὐτῷ, ὥστε δέχεσθαι τὴν ἐξομολόγησιν αὐτῶν καὶ πάντας τοὺς λογισμοὺς αὐτῶν καὶ εἶναι τοῦτον πνευματικὸν πατέρα εἰς αὐτοὺς, ἐπεὶ καὶ παρ' αὐτοῦ ἀπεχάρησαν καὶ αὐτῷ ὑποτάσσονται· καὶ ἔχει πληροφορίαν ή μεσ τριότης ἡμῶν, ὅτι καλῶς μέλλει ποιεῖν, ἅπερ ἂν ποιῇ. Δήσει μὲν οὖν, ὅσα δεῖ δεθῆναι, εἰς αὐτοὺς, καὶ λύσει πάλιν, ὅσα δεῖ λυθῆναι, ἅτινα καὶ βεβαιοί ἡ μετριότης ἡμῶν, καὶ ἔχει αὐτὰ καὶ λελυμένα καὶ δεδεμένα, καθώς ἂν αὐτὸς διακρίνοι· ἄνθρωπος γὰρ ἐστι πνευματικὸς καὶ ἐνάρετος καὶ ἡσυχαστής· διὰ τοῦτο καὶ πληροφορείται ἡ μετριότης ἡμῶν, ὅτι και λῶς ταῦτα ποιήσει. Τούτου γὰρ χάριν απολέλυται καὶ τὸ παρὸν ἐνταλτήριον γράμμα τῆς ἡμῶν μετριός τητος δι' ἀσφάλειαν. † Πρᾶξις ἐπὶ τῇ ἑνώσει τῶν Ἐκκλησιῶν, τῆς τε. ἡμετέρας καὶ τῆς Σερβίας. † Φιλόθεος, Ελέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικής πα τριάρχης. † φθάνει πρὸ χρόνων ἤδη πολλῶν ἡ μήτηρ τῶν ἐκκλησιῶν, ἡ ἁγιωτάτη καὶ καθολική μεγάλη Εκ κλησία τοῦ Χριστοῦ, στερηθεῖσα τῶν περὶ τὰ μέρη τῆς Σεβρίας ἰδίων μητροπόλεων ἄνωθεν καὶ ἐξ ἀρτ χῆς ὑπὸ ταύτην τελουσῶν, ὁπηνίκα ὁ τῆς Σερβίας τὸ τηνικαῦτα κράλης, ὁ κῦρις Στέφανος ἐκεῖνος, τὸν τῶν Ῥωμαίων τόπον παραλαβὼν καὶ τὰς ἐκκλησίας ἀποστήσας τῇ καθολική και μητρὶ παραδίδωκε πρὸς Εκκλησίας. Ἐπεὶ δὲ ὁ εὐτυχέστατος δεσπότης Σερ βίας, κῦρις Ἰωάννης ὁ Ούγκλισης, τοῦ πλέον τοῖς ἡμετέροις μέρεσιν ἐγγίζοντος τόπου κύριος κατα στὰς, ἄνθρωπος ὑπάρχων φρόνιμος καὶ καλὸς καὶ τρόπου καὶ συνειδήσεως ἀγαθῆς καὶ τὸν τοῦ Θεοῦ φόβον ἔνοικον κεκτημένος, ἠθέλησεν ἐπανασώσασθαι τὰς ἐκκλησίας ταύτας τῇ ἰδίᾳ μητρὶ καὶ κεφαλῇ τῶν ἐκκλησιῶν, καὶ ἐζήτησε τοῦτο μετὰ μεγάλης σπου δῆς εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ τὴν περὶ αὐτὴν ἱερὰν καὶ μεγάλην σύνοδον τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, καὶ ἐγένετο τοῦτο τὸ μέγα καὶ ἀξιόλογον ἔργον εὐδοκίᾳ τοῦ εἰρηνοποιήσαντος τὰ πάντα Σωτῆρος ἡμῶν καὶ καταλύσαντος τὴν ἔχθραν ἐν τῇ σαρκὶ αὐτοῦ καὶ τὸ μεσότειχον τοῦ φραγμού διακόψαντος, καὶ ἐδόθη ταῖς ἐκκλησίαις εἰρήνη, ἦν δ δεσπότης Χριστός, ἡ αὐτοειρήνη, ἐπὶ τὸ ἑκούσιον ἐρχόμενος πάθος καὶ τὸν σταυρὸν, τοῖς ἰδίοις αὐτοῦ μαθηταῖς ὥσπερ τινὰ κλῆρον πατρικὸν κατέλιπεν καὶ ἡνώθησαν αἱ μητροπόλεις αὗται τη μεγάλη και καθολικῇ Ἐκκλησίᾳ, ἀπολαβούσῃ πάλιν τὰ ἑαυτῆς, ἅπερ ἐστερήθη πρὸ χρόνων, καὶ ἐδεξάμεθα τοὺς ἀρ χιερεῖς αὐτῶν εἰς κοινωνίαν, ἑτέρους δὲ καὶ ἐχειρο τονήσαμεν, καὶ γέγονεν ἔνωσις καὶ ἀποκατάστασις, ὡς τὸ πρότερον. Διὰ ταῦτα συνδιασκεψαμένη ή μετριότης ἡμῶν τῇ περὶ αὐτὴν ἱερᾷ καὶ μεγάλη συνόδῳ τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων τὸ παρὸν ἀπολύει συνοδικὸν σιγιλλιῶδες γράμμα, δι᾿ οὗ καὶ παρακελεύεται ἐν ἁγίῳ Πνεύματι στέργειν καὶ ἐμ μένειν τὴν γεγονυίαν ἱερὰν ταύτην πρᾶξιν εἰς τὸ ἑξῆς, ὥστε ἡνωμένας εἶναι ἀπὸ τοῦ νῦν τὰς ἐκκλησίας ταύτας τῇ ἁγιωτάτῃ καὶ καθολικῇ τοῦ Χριστοῦ Μεγάλη Εκκλησία καὶ μηδένα τῶν ἁπάντων ἔχειν ἄδειάν ποτε τῶν καιρῶν καθ' οιονδήτινα τρόπον τολ μῆσαι ἀποστῆσαι τὰς ἐκκλησίας ταύτα; τῆς Μεγά λης Ἐκκλησίας, κἂν εἴ τι καὶ γένηται ἐπὶ τῷ τόπῳ τούτῳ, είτε μεταλλαγὴ τοῦ αὐθέντου τοῦ τόπου, εἴτε τι ἕτερον. Διὰ γοῦν τὴν εἰς τὸ μέλλον ἀσφάλειαν καὶ βάρος φρικώδους ἀφορισμοῦ ἐκφωνεῖ ἡ μετριότης ἡμῶν συνοδικῶς κατὰ τοῦ βουληθησομένου καὶ ἐπι χειρήσοντες ὅλως ποτὲ διαστῆσαι τὰς ἐκκλησίας ταύτας, ἐν ὁποιῳδήποτε καταλόγῳ καὶ τάξει καὶ σχή ματι τυγχάνει ὧν ὁ τοιοῦτος, είτε μητροπολίτης. ἐστὶν, εἴτε ἐπίσκοπος, εἴτε ἱερεὺς, εἴτε διάκονος, είτε ὅλως τοῦ καταλόγου (τοῦ) ἱερατικοῦ, εἴτε κληρικός οποιασδήποτε ἐκκλησίας, εἴτε μοναχός, εἴτε άρχον τοῦ τόπου, είτε λαϊκός, εἴτε ἄλλο; ὁποῖος ἂν εἴη.
λαβεῖν; Διὰ τοῦτο καὶ ἀργὸν εἶναι τοῦτον τῆς ἱερω- τὸν ἀρχιεπίσκοπον Πεκίου καὶ Σερβίας, καὶ ὑπὸ τὴν
σύνης καὶ καθῃρημένον παντελῶς ἀπεφήναντο, καὶ
μηδέποτε ἐφ' ὅρῳ πάσης αὐτοῦ τῆς ζωῆς τι τῶν τῆς
ἱερωσύνης ἐνεργῆσαι ὅλως τολμῆσαι, ἐπειδήπερ
Εδοξε ταῖς μαγικαίς κακοτεχνίαις προκείσθαι, & δὴ
προφανῶς ἔργα σατανικά, μήτοι γε Χριστιανοῦ καὶ
τῶν τοῦ μοναχικού βίου, εἶτα καὶ τῶν τὸ ὑψηλόν
τοῦτο καὶ μέγα ἐχόντων τῆς ἱερωσύνης ἀξίωμα.
LXXIX. Patriarcha Callisto cuidam concedit ήuε
excipiendi confessiones monachorum ipsi subdiLorum.
ἐκείνου ἐνορίαν ταύτας ἀποκατέστησε, καὶ ἐχειροτονοῦντο κακῶς ὑπ᾽ ἐκείνου καὶ παρανόμως οἱ τῶν
ἡμετέρων ἐκκλησιῶν ἀρχιερεῖς καὶ προστάται, δι'
καὶ ἀπέστησαν τῆς ἡμῶν κοινωνίας αὐτός τε πρῶτος
ὁ ἀρχιεπίσκοπος καὶ οἱ σὺν αὐτῷ πάντες καὶ ὅσοι περ
ὑπ' αὐτοῦ τὰς χειροτονίας ἐλάμβανον, ἀρχιερεῖς τε
καὶ ἱερεῖς καὶ διάκονοι καὶ δ λοιπὸς ἱερατικός κατάλογος. Καὶ ἦν αὐ μικρὸν τὸ δεινὸν τοιούτου γεγο
νότος σχίσματος ἐν ταῖς ἐκκλησίαις τοῦ Χριστοῦ,
ἀποῤῥαγέντων ἐξ ἀνάγκης σὺν τοῖς ἱερεῦσι καὶ πάν
των τῶν ἐκεῖ Χριστιανῶν, τοῦ τοπούτου πλήθους καὶ
† Ενταλμα τῷ κῦρ Καλλίστῳ, ἵνα δέχηται τὰς ἐξο- αναριθμή του σχεδόν, τῆς μεγάλης και καθολικῆς
μολογήσεις τῶν ὑποτακτικῶν αὐτοῦ.
† Επεὶ ὁ τιμιώτατος ἐν μοναχοῖς, κατά Πνεῦμα
υἱὸς τῆς ἡμῶν μετριότητος, κῦρ Κάλλιστος ὁ Αγ- "
γελικούδης, ἀνέφερεν εἰς αὐτὴν, ὅτι οἱ εὑρισκόμενοι
μετ' αὐτοῦ μοναχοὶ παρ' αὐτοῦ ἀποκαρέντες καὶ αὐτ
τῷ ὑποτασσόμενοι ἔχουσιν ἕτερον πατέρα πνευματικὸν, πρὸς ὃν ἐξομολογοῦνται, και παρ' οὗ τὴν λύσιν
λαμβάνουσιν, εἰς ἅπερ ἐξομολογοῦνται, ὅπερ γίνεται ἐμποδισμὸς αὐτῷ εἰς τὴν κατ' αὐτῶν ἀρχὴν καὶ
εἰς τὴν πρὸς αὐτὸν ἐκείνων ὑποταγήν, μὴ ἔχοντε εύ
κόλως ποιεῖν, ἅπερ αὐτῷ δοκεῖ, καὶ ἐδεήθη διά
ταῦτα τυχεῖν βοηθείας παρὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος
καὶ συγχωρήσεως καὶ ἐνδόσεως, ὥστε δέχεσθαι τὴν
αὐτῶν ἐξομολόγησιν, αὕτη τὸ παρὸν ἀπολύει γράμ
μα, δι᾿ οὗ καὶ ἐγχωρεῖ καὶ ἄδειαν δίδωσιν αὐτῷ,
ὥστε δέχεσθαι τὴν ἐξομολόγησιν αὐτῶν καὶ πάντας
τοὺς λογισμοὺς αὐτῶν καὶ εἶναι τοῦτον πνευματικὸν
πατέρα εἰς αὐτοὺς, ἐπεὶ καὶ παρ' αὐτοῦ ἀπεχάρησαν
καὶ αὐτῷ ὑποτάσσονται· καὶ ἔχει πληροφορίαν ή μεσ
τριότης ἡμῶν, ὅτι καλῶς μέλλει ποιεῖν, ἅπερ ἂν
ποιῇ. Δήσει μὲν οὖν, ὅσα δεῖ δεθῆναι, εἰς αὐτοὺς,
καὶ λύσει πάλιν, ὅσα δεῖ λυθῆναι, ἅτινα καὶ βεβαιοί
ἡ μετριότης ἡμῶν, καὶ ἔχει αὐτὰ καὶ λελυμένα καὶ
δεδεμένα, καθώς ἂν αὐτὸς διακρίνοι· ἄνθρωπος γὰρ
ἐστι πνευματικὸς καὶ ἐνάρετος καὶ ἡσυχαστής· διὰ
τοῦτο καὶ πληροφορείται ἡ μετριότης ἡμῶν, ὅτι και
λῶς ταῦτα ποιήσει. Τούτου γὰρ χάριν απολέλυται
καὶ τὸ παρὸν ἐνταλτήριον γράμμα τῆς ἡμῶν μετριός
τητος δι' ἀσφάλειαν.
LXXX. Ecclesiæ partium subjectarum Joanni Unglesæ (Ugljesæ) reconciliantur cum ecclesia Constan.
tinopolitana.
† Πρᾶξις ἐπὶ τῇ ἑνώσει τῶν Ἐκκλησιῶν, τῆς τε.
ἡμετέρας καὶ τῆς Σερβίας.
† Φιλόθεος, Ελέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντι
νουπόλεως Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικής πα
τριάρχης.
† φθάνει πρὸ χρόνων ἤδη πολλῶν ἡ μήτηρ τῶν
ἐκκλησιῶν, ἡ ἁγιωτάτη καὶ καθολική μεγάλη Εκκλησία τοῦ Χριστοῦ, στερηθεῖσα τῶν περὶ τὰ μέρη
τῆς Σεβρίας ἰδίων μητροπόλεων ἄνωθεν καὶ ἐξ ἀρτ
χῆς ὑπὸ ταύτην τελουσῶν, ὁπηνίκα ὁ τῆς Σερβίας τὸ
τηνικαῦτα κράλης, ὁ κῦρις Στέφανος ἐκεῖνος, τὸν
τῶν Ῥωμαίων τόπον παραλαβὼν καὶ τὰς ἐκκλησίας
ἀποστήσας τῇ καθολική και μητρὶ παραδίδωκε πρὸς
Εκκλησίας. Ἐπεὶ δὲ ὁ εὐτυχέστατος δεσπότης Σερ
βίας, κῦρις Ἰωάννης ὁ Ούγκλισης, τοῦ πλέον τοῖς
ἡμετέροις μέρεσιν ἐγγίζοντος τόπου κύριος καταστὰς, ἄνθρωπος ὑπάρχων φρόνιμος καὶ καλὸς καὶ
τρόπου καὶ συνειδήσεως ἀγαθῆς καὶ τὸν τοῦ Θεοῦ
φόβον ἔνοικον κεκτημένος, ἠθέλησεν ἐπανασώσασθαι
τὰς ἐκκλησίας ταύτας τῇ ἰδίᾳ μητρὶ καὶ κεφαλῇ τῶν
ἐκκλησιῶν, καὶ ἐζήτησε τοῦτο μετὰ μεγάλης σπου
δῆς εἰς τὴν ἡμῶν μετριότητα καὶ τὴν περὶ αὐτὴν
ἱερὰν καὶ μεγάλην σύνοδον τῶν ἱερωτάτων ἀρχιε
ρέων καὶ ὑπερτίμων, καὶ ἐγένετο τοῦτο τὸ μέγα καὶ
ἀξιόλογον ἔργον εὐδοκίᾳ τοῦ εἰρηνοποιήσαντος τὰ
πάντα Σωτῆρος ἡμῶν καὶ καταλύσαντος τὴν ἔχθραν
ἐν τῇ σαρκὶ αὐτοῦ καὶ τὸ μεσότειχον τοῦ φραγμού
διακόψαντος, καὶ ἐδόθη ταῖς ἐκκλησίαις εἰρήνη, ἦν δ
δεσπότης Χριστός, ἡ αὐτοειρήνη, ἐπὶ τὸ ἑκούσιον
ἐρχόμενος πάθος καὶ τὸν σταυρὸν, τοῖς ἰδίοις αὐτοῦ
μαθηταῖς ὥσπερ τινὰ κλῆρον πατρικὸν κατέλιπεν·
καὶ ἡνώθησαν αἱ μητροπόλεις αὗται τη μεγάλη και
καθολικῇ Ἐκκλησίᾳ, ἀπολαβούσῃ πάλιν τὰ ἑαυτῆς,
ἅπερ ἐστερήθη πρὸ χρόνων, καὶ ἐδεξάμεθα τοὺς ἀρχιερεῖς αὐτῶν εἰς κοινωνίαν, ἑτέρους δὲ καὶ ἐχειρο
τονήσαμεν, καὶ γέγονεν ἔνωσις καὶ ἀποκατάστασις,
ὡς τὸ πρότερον. Διὰ ταῦτα συνδιασκεψαμένη ή με
τριότης ἡμῶν τῇ περὶ αὐτὴν ἱερᾷ καὶ μεγάλη συνόδῳ
τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων τὸ παρὸν
ἀπολύει συνοδικὸν σιγιλλιῶδες γράμμα, δι᾿ οὗ καὶ
παρακελεύεται ἐν ἁγίῳ Πνεύματι στέργειν καὶ ἐμ
μένειν τὴν γεγονυίαν ἱερὰν ταύτην πρᾶξιν εἰς τὸ
ἑξῆς, ὥστε ἡνωμένας εἶναι ἀπὸ τοῦ νῦν τὰς ἐκκλη
σίας ταύτας τῇ ἁγιωτάτῃ καὶ καθολικῇ τοῦ Χριστοῦ
Μεγάλη Εκκλησία καὶ μηδένα τῶν ἁπάντων ἔχειν
ἄδειάν ποτε τῶν καιρῶν καθ' οιονδήτινα τρόπον τολ
μῆσαι ἀποστῆσαι τὰς ἐκκλησίας ταύτα; τῆς Μεγά
λης Ἐκκλησίας, κἂν εἴ τι καὶ γένηται ἐπὶ τῷ τόπῳ
τούτῳ, είτε μεταλλαγὴ τοῦ αὐθέντου τοῦ τόπου, εἴτε
τι ἕτερον. Διὰ γοῦν τὴν εἰς τὸ μέλλον ἀσφάλειαν καὶ
βάρος φρικώδους ἀφορισμοῦ ἐκφωνεῖ ἡ μετριότης
ἡμῶν συνοδικῶς κατὰ τοῦ βουληθησομένου καὶ ἐπιχειρήσοντες ὅλως ποτὲ διαστῆσαι τὰς ἐκκλησίας
ταύτας, ἐν ὁποιῳδήποτε καταλόγῳ καὶ τάξει καὶ σχήματι τυγχάνει ὧν ὁ τοιοῦτος, είτε μητροπολίτης.
ἐστὶν, εἴτε ἐπίσκοπος, εἴτε ἱερεὺς, εἴτε διάκονος, είτε
ὅλως τοῦ καταλόγου (τοῦ) ἱερατικοῦ, εἴτε κληρικός
οποιασδήποτε ἐκκλησίας, εἴτε μοναχός, εἴτε άρχον
τοῦ τόπου, είτε λαϊκός, εἴτε ἄλλο; ὁποῖος ἂν εἴη.
Part LXXXI - LXXXIIIPars LXXXI - LXXXIII
col. 1441–1442page 223 of 238
PG 152:1441Εστωσαν δὲ πάντες γινώσκοντες, ὡς εἴπερ γενήσεπολίτην ἴδιον αὐτῶν καὶ κεφαλὴν, καὶ μνημονεύειν αὐτοῦ κατὰ τὴν ἀνέκαθεν τῆς Ἐκκλησίας παράδοσιν· καθέξει γε μὴν ὁ τοιοῦτος καὶ τὸν τόπον τοῦ Φιλίππων, ὃν καὶ ἀπὸ τοῦ νῦν ἕξει ἔν τε στάσεσι καὶ καθέδραις ταῖς μετὰ τῆς ἱερᾶς καὶ μεγάλης συν όδου καὶ πανταχοῦ. Τῷ τοιούτῳ ἱερωτάτῳ μητροπου λίτῃ Δράμας ἀντίθησιν ἡ μετριότης ἡμῶν τὴν ἐξαμ χίαν καὶ διοίκησιν τῶν πατριαρχικῶν πάντων δικαίων τῶν ἐν τῇ ἀρχῇ καὶ ἐπικρατείς πάσῃ τοῦ εὐτυχεστάτου δεσπότου Σερβίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ποθεινοτάτου υἱοῦ τῆς ἡμῶν μετριότητος. κῦρ Ἰωάννου τοῦ Ούγκλεση, ὅστις καὶ ὀφείλει ἐπιβλέπειν καὶ ἐπι τηρεῖν τὰ πατριαρχικά μοναστήρια καὶ τοὺς θείους ναούς και τάλλα πάντα καὶ παραινεῖν καὶ εἰσηγεῖσθαι τοῖς ἐν αὐτοῖς ευρισκομένοις ιερωμένοις καὶ ταί' τι το οὗτον, οἷον καὶ πρότερον, οἱ τοῦτο πεποιηκότες οὐ τεύξονται πάλιν ὧν καὶ πρότερον τῆς συμ παθείας τῆς Ἐκκλησίας, ἀλλ᾽ οἱ μὲν ἔχοντε; ἱερατι τὸν βαθμὸν, εἴτε ἀρχιερεῖς εἰσιν, εἴτε ἱερεῖς, καθαι μεθήσονται παρὰ τῆς μεγάλης συνόδου παντελῶ;, οἱ δὲ λαϊκοί, εἴτε ἄρχοντες, εἴτε ἰδιῶται, ὑποκείμενοι ἔσονται τῷ ἀφορισμῷ, ὡς τὴν Ἐκκλησίαν τοῦ Χρι στοῦ διαστήσαντες καὶ σχίσαντες καὶ τὰ μέλη αὐτῆς ἀποστήσαντες τῆς κεφαλῆς. Τούτου γὰρ χάριν ἀπο λέλυται καὶ τὸ παρὸν συνοδικὸν σιγιλλιώδες γράμμα τῆς ἡμῶν μετριότητος ἐπὶ τῷ προσεῖναι ταῖς ἐκκλησίαις ταύταις εἰς μόνιμον καὶ διηνεκῇ τὴν ἀσφάλειαν κατὰ μῆνα Μάϊον τῆς ἐνισταμένης ενάτης ἰνδικτιῶνος τοῦ σωοθ' ἔτους. † Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς μονάζουσι καὶ τῷ λοιπῷ Χριστωνύμῳ τοῦ Κυρίου τό· Φιλόθεος, ἐλέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κων. σταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικὸς πατριάρχης. † Μηνὶ Μαΐῳ ἰνδ. θ', προκαθημένου τοῦ παν αγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πα τριάρχου. + Πρᾶξις συνοδικὴ ἐπὶ τῷ Δράμας, λαβόντι τὴν τῶν Φιλίππων μητρόπολιν κατ᾽ ἐπίδοσιν καὶ τὸν τῆς αὐτῆς ἐκκλησίας τόπον καὶ ἔτι τὰ ὑπὸ τὴν ἐπικρά γειαν τοῦ δεσπότου Σερβίας, τοῦ Ούγκλεση, πατριαρχικὰ πάντα δίκαια. + Η μετριότης ἡμῶν, κηδομένη καὶ φροντίζουσα τοῦ ἐν τῇ ἁγιωτάτῃ ἐκκλησίᾳ τῶν Φιλίππων Χριστιανικοῦ πληρώματος, πολλής δεομένου τῆς διδασκαλίας καὶ παραινέσεω; καὶ πνευματικῆς τροφῆς διὰ τὰ μὴ ἔχειν ποιμένα τε καὶ διδάσκαλον, συνδιασκε ψαμένη τῇ περὶ αὐτὴν ἱερᾷ καὶ μεγάλῃ συνόδῳ τῶν ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, του Πρα. κλείας, τοῦ Νικαίας, τοῦ Βρύσεως, τοῦ ᾿Αθηνῶν, τοῦ Αίνου, διὰ γνώμης πρὸς τὸν Ἡρακλείας καὶ τοῦ Σωζοπόλεως, έδωκε κοινῇ ψήφῳ καὶ γνώμῃ τούτων τὴν τοιαύτην ἁγιωτάτην τῶν Φιλίππων μητρόπολιν τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτῃ καὶ ὑπερτίμο Δράμας κατ' ἐπίδοσιν, δς δὴ καὶ ὀφείλει τῇ ἐνούσῃ αὐτῷ πείρα καὶ γνώσει διδάσκειν τὸν ἐν αὐτῇ τῇ ἐκκλησίᾳ εὐρι σκόμενον τοῦ Κυρίου λαον, κ. τ. λ. Οφείλει οὖν ὁ τοιοῦτος ἱερώτατος μητροπολίτης Δράμας καὶ ἐπ σκόπους χειροτονεῖν ἐν ταῖς ὑπ' αὐτὴν ἐκκλησίαις ἄνευ μέντοι τῆς ἐπισκοπῆς τοῦ Πολυστύλου, ἐπειδὴ αὕτη έφθασε πρὸ χρόνων ψήφῳ συνοδικῇ καὶ προσετέθη τῇ ἀρχιεπισκοπή Μαρωνείας, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ οἱ νῦν εὑρισκόμενοι ἐν ταῖς ἐπισκοπαῖς τῆς τοιαύ της αγιωτάτης μητροπόλεως Φιλίππων ἐπίσκοποι (οφείλουσι) στέργειν τοῦτον ἀπὸ τοῦ νῦν, ὡς μητρο λαῷ τὰ ψυχωφελῆ καὶ σωτήρια, ἐπιμελεῖσθαί τε και φροντίζειν τῶν δικαίων τούτων πάντων καὶ ἀντέ χεσθαι τῶν προσόντων αὐτοῖς κτημάτων τε και πραγμάτων καὶ τῶν λοιπῶν καὶ πάντα διενεργείν ἀκωλύτως τὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος δίκαια, εἴτε ἐν μητροπόλεσιν εὑρίσκονται, εἴτε ἐν ἐπισκοπαῖς, είτε καὶ ἀλλαχοῦ, καὶ ἱερουργεῖν ἐν αὐτοῖς καὶ ἀναγνώστας ποιεῖν, ὑποδιακόνους καὶ διακόνους καὶ πρεσβ. τέρους χειροτονεῖν, καὶ ἄλλα πάντα ποιεῖν, ὅσα ή μετριότης ἡμῶν ποιεῖν ἔμελλεν, εἰ παρῆν ἐκεῖ, δίχα μόνης τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου εγκαθιδρύσεως. Οφείλει μέντοι ποιεῖν ταῦτα πάντα μετά συντηρήσεως καὶ ἀσφαλείας τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων, εἰδὼς, ὡς εἴπερ ποιήσει τι παρείσπρακτον, εὐθύνην ὑποστήσεται τὴν ἀξίαν εἰς τὸν τῆς ἀρχιερωσύνης αὐτ τοῦ βαθμόν. Ὀγείλει δὲ οὗτος λαμβάνειν καὶ ἀπο φέρεσθαι τὸ ἐκ τούτων πᾶν εἰσόδημα καὶ παραπέμπειν αὐτὴ εἰς τὸ πατριαρχικὴν κελλίον. Εἰς γὰρ τὴν περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἐπιδέδεται τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτῃ Δράμας, ὑπερτίμῳ καὶ τὸν τόπον ἐπέχοντι τοῦ Φιλίππων καὶ προέδρῳ τῆς ἐκκλησία; ταύτης, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητῷ ἀδελφ, τῆς ἡμῶν μετριότητος καὶ συλλειτουργῷ, καὶ τὸ παρὸν συνοδικὸν αὐ τῆς γράμμα. Φι † Κατὰ μῆνα Μάϊον τῆς ἐνάτης Ινδικτιῶνος τοῦ ἑξακισχιλιοστοῦ ὀκτακοσιοστοῦ οθ' ἔτους. Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό· φιλόθεος ἐλέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικὸς πατριάρχης. + Οὐδὲν δικαιοσύνη; ἔοικεν εἶναι μακαριώτερον καὶ διὰ τοῦτό γε πᾶσι τοῖς αἱρουμένοις τὰ κρείττω καὶ προτιμότερα· αὕτη γὰρ οἷα τις υπερφυή; καὶ συνεκτική του παντὸς δύναμις ἐκ τοῦ πρώτου καὶ κυρίως ἀγαθοῦ προϊοῦσα ἐπὶ τὰ κτίσματα, καὶ τὰ οὐράνια πάντα συνέχει καὶ τὰ ἐπίγεια· καὶ γὰρ ούτ δέν τι τῶν ὄντων, οὔτε τῶν νοητῶν, οὔτε τῶν αἰσθη τῶν ἐστιν, ὁ μὴ πρὸς ταύτης διεξάγεται καὶ ῥυθμίζεται μόνιμόν τε καὶ ἀδιάλυτον, ὡς ἐφιχτὸν συντηρεῖται. Ἐπεὶ δὲ ἡ πρὸς τὸ χεῖρον τούτων τροπή και
Εστωσαν δὲ πάντες γινώσκοντες, ὡς εἴπερ γενήσε- πολίτην ἴδιον αὐτῶν καὶ κεφαλὴν, καὶ μνημονεύειν
αὐτοῦ κατὰ τὴν ἀνέκαθεν τῆς Ἐκκλησίας παράδο
σιν· καθέξει γε μὴν ὁ τοιοῦτος καὶ τὸν τόπον τοῦ
Φιλίππων, ὃν καὶ ἀπὸ τοῦ νῦν ἕξει ἔν τε στάσεσι
καὶ καθέδραις ταῖς μετὰ τῆς ἱερᾶς καὶ μεγάλης συνόδου καὶ πανταχοῦ. Τῷ τοιούτῳ ἱερωτάτῳ μητροπου
λίτῃ Δράμας ἀντίθησιν ἡ μετριότης ἡμῶν τὴν ἐξαμχίαν καὶ διοίκησιν τῶν πατριαρχικῶν πάντων δικαίων
τῶν ἐν τῇ ἀρχῇ καὶ ἐπικρατείς πάσῃ τοῦ εὐτυχε
στάτου δεσπότου Σερβίας, ἐν ἁγίῳ Πνεύματι ποθει
νοτάτου υἱοῦ τῆς ἡμῶν μετριότητος. κῦρ Ἰωάννου
τοῦ Ούγκλεση, ὅστις καὶ ὀφείλει ἐπιβλέπειν καὶ ἐπι
τηρεῖν τὰ πατριαρχικά μοναστήρια καὶ τοὺς θείους
ναούς και τάλλα πάντα καὶ παραινεῖν καὶ εἰσηγεί
σθαι τοῖς ἐν αὐτοῖς ευρισκομένοις ιερωμένοις καὶ
ταί' τι το οὗτον, οἷον καὶ πρότερον, οἱ τοῦτο πεποιηκότες οὐ τεύξονται πάλιν ὧν καὶ πρότερον τῆς συμπαθείας τῆς Ἐκκλησίας, ἀλλ᾽ οἱ μὲν ἔχοντε; ἱερατι
τὸν βαθμὸν, εἴτε ἀρχιερεῖς εἰσιν, εἴτε ἱερεῖς, καθαι
μεθήσονται παρὰ τῆς μεγάλης συνόδου παντελῶ;,
οἱ δὲ λαϊκοί, εἴτε ἄρχοντες, εἴτε ἰδιῶται, ὑποκείμενοι
ἔσονται τῷ ἀφορισμῷ, ὡς τὴν Ἐκκλησίαν τοῦ Χριστοῦ διαστήσαντες καὶ σχίσαντες καὶ τὰ μέλη αὐτῆς
ἀποστήσαντες τῆς κεφαλῆς. Τούτου γὰρ χάριν ἀπολέλυται καὶ τὸ παρὸν συνοδικὸν σιγιλλιώδες γράμμα
τῆς ἡμῶν μετριότητος ἐπὶ τῷ προσεῖναι ταῖς ἐκκλη·
σίαις ταύταις εἰς μόνιμον καὶ διηνεκῇ τὴν ἀσφάλειαν
κατὰ μῆνα Μάϊον τῆς ἐνισταμένης ενάτης ινδικτιώ
νος τοῦ σωοθ' ἔτους.
† Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς μονάζουσι καὶ τῷ λοιπῷ Χριστωνύμῳ τοῦ Κυρίου
τό· Φιλόθεος, ἐλέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κων.
σταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικὸς πατριάρχης.
† Μηνὶ Μαΐῳ ἰνδ. θ', προκαθημένου τοῦ παναγιωτάτου ἡμῶν δεσπότου, τοῦ οἰκουμενικοῦ πα
τριάρχου.
Montis
LXXXI. Patriarcha episcopi llierissi et
Sancti jura episcopalia in Montem Sanctum tuetur.
(loc privilegium jam editum est inter opera Philothei, 'tom. CLIV.)
LXXXII. Metropolita Drama confertur metropolis
Philipporum, cui etiam committuntur jura patriar
chalía curanda in partibus subjectis Serbia despote
Unglesæ.
+ Πρᾶξις συνοδικὴ ἐπὶ τῷ Δράμας, λαβόντι τὴν
τῶν Φιλίππων μητρόπολιν κατ᾽ ἐπίδοσιν καὶ τὸν τῆς
αὐτῆς ἐκκλησίας τόπον καὶ ἔτι τὰ ὑπὸ τὴν ἐπικράγειαν τοῦ δεσπότου Σερβίας, τοῦ Ούγκλεση, πατριαρ
χικὰ πάντα δίκαια.
+ Η μετριότης ἡμῶν, κηδομένη καὶ φροντίζουσα
τοῦ ἐν τῇ ἁγιωτάτῃ ἐκκλησίᾳ τῶν Φιλίππων Χριστιανικοῦ πληρώματος, πολλής δεομένου τῆς διδασκαλίας καὶ παραινέσεω; καὶ πνευματικῆς τροφῆς διὰ
τὰ μὴ ἔχειν ποιμένα τε καὶ διδάσκαλον, συνδιασκε
ψαμένη τῇ περὶ αὐτὴν ἱερᾷ καὶ μεγάλῃ συνόδῳ τῶν
ἱερωτάτων ἀρχιερέων καὶ ὑπερτίμων, του Πρα.
κλείας, τοῦ Νικαίας, τοῦ Βρύσεως, τοῦ ᾿Αθηνῶν, τοῦ
Αίνου, διὰ γνώμης πρὸς τὸν Ἡρακλείας καὶ τοῦ Σωζοπόλεως, έδωκε κοινῇ ψήφῳ καὶ γνώμῃ τούτων τὴν
τοιαύτην ἁγιωτάτην τῶν Φιλίππων μητρόπολιν τῷ
ἱερωτάτῳ μητροπολίτῃ καὶ ὑπερτίμο Δράμας κατ'
ἐπίδοσιν, δς δὴ καὶ ὀφείλει τῇ ἐνούσῃ αὐτῷ πείρα
καὶ γνώσει διδάσκειν τὸν ἐν αὐτῇ τῇ ἐκκλησίᾳ εὐρι
σκόμενον τοῦ Κυρίου λαον, κ. τ. λ. Οφείλει οὖν ὁ
τοιοῦτος ἱερώτατος μητροπολίτης Δράμας καὶ ἐπ:-
σκόπους χειροτονεῖν ἐν ταῖς ὑπ' αὐτὴν ἐκκλησίαις
ἄνευ μέντοι τῆς ἐπισκοπῆς τοῦ Πολυστύλου, ἐπειδὴ
αὕτη έφθασε πρὸ χρόνων ψήφῳ συνοδικῇ καὶ προσε
τέθη τῇ ἀρχιεπισκοπή Μαρωνείας, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ
οἱ νῦν εὑρισκόμενοι ἐν ταῖς ἐπισκοπαῖς τῆς τοιαύτης αγιωτάτης μητροπόλεως Φιλίππων ἐπίσκοποι
(οφείλουσι) στέργειν τοῦτον ἀπὸ τοῦ νῦν, ὡς μητρολαῷ τὰ ψυχωφελῆ καὶ σωτήρια, ἐπιμελεῖσθαί τε και
φροντίζειν τῶν δικαίων τούτων πάντων καὶ ἀντέ-
· χεσθαι τῶν προσόντων αὐτοῖς κτημάτων τε και
πραγμάτων καὶ τῶν λοιπῶν καὶ πάντα διενεργείν
ἀκωλύτως τὰ τῆς ἡμῶν μετριότητος δίκαια, εἴτε ἐν
μητροπόλεσιν εὑρίσκονται, εἴτε ἐν ἐπισκοπαῖς, είτε
καὶ ἀλλαχοῦ, καὶ ἱερουργεῖν ἐν αὐτοῖς καὶ ἀναγνώ
στας ποιεῖν, ὑποδιακόνους καὶ διακόνους καὶ πρεσβ.-
τέρους χειροτονεῖν, καὶ ἄλλα πάντα ποιεῖν, ὅσα ή
μετριότης ἡμῶν ποιεῖν ἔμελλεν, εἰ παρῆν ἐκεῖ, δίχα
μόνης τῆς τοῦ ἱεροῦ συνθρόνου εγκαθιδρύσεως.
Οφείλει μέντοι ποιεῖν ταῦτα πάντα μετά συντηρή
σεως καὶ ἀσφαλείας τῶν θείων καὶ ἱερῶν κανόνων,
εἰδὼς, ὡς εἴπερ ποιήσει τι παρείσπρακτον, εὐθύνην
ὑποστήσεται τὴν ἀξίαν εἰς τὸν τῆς ἀρχιερωσύνης αὐτ
τοῦ βαθμόν. Ὀγείλει δὲ οὗτος λαμβάνειν καὶ ἀποφέρεσθαι τὸ ἐκ τούτων πᾶν εἰσόδημα καὶ παραπέμπειν αὐτὴ εἰς τὸ πατριαρχικὴν κελλίον. Εἰς γὰρ τὴν
περὶ τούτου ἀσφάλειαν ἐπιδέδεται τῷ ἱερωτάτῳ μητροπολίτη Δράμας, ὑπερτίμῳ καὶ τὸν τόπον ἐπέχοντι
τοῦ Φιλίππων καὶ προέδρῳ τῆς ἐκκλησία; ταύτης, ἐν
ἁγίῳ Πνεύματι ἀγαπητῷ ἀδελφ, τῆς ἡμῶν μετριό
τητος καὶ συλλειτουργῷ, καὶ τὸ παρὸν συνοδικὸν αὐ
τῆς γράμμα.
Φι
† Κατὰ μῆνα Μάϊον τῆς ἐνάτης Ινδικτιῶνος
τοῦ ἑξακισχιλιοστοῦ ὀκτακοσιοστοῦ οθ' ἔτους.
Εἶχε καὶ διὰ τιμίας πατριαρχικῆς χειρὸς τό· φιλόθεος ἐλέῳ Θεοῦ ἀρχιεπίσκοπος Κωνσταντι
νουπόλεως, Νέας Ρώμης, καὶ οἰκουμενικὸς
πατριάρχης.
LXXXIII. Despora Serbiæ, Joannes Ungleses, partium
sibi subditurum ecclesias subjicit ecclesiae ConsIAN -
tinopolitane.
+ Οὐδὲν δικαιοσύνη; ἔοικεν εἶναι μακαριώτερον
καὶ διὰ τοῦτό γε πᾶσι τοῖς αἱρουμένοις τὰ κρείττω
καὶ προτιμότερα· αὕτη γὰρ οἷα τις υπερφυή; καὶ
συνεκτική του παντὸς δύναμις ἐκ τοῦ πρώτου καὶ
κυρίως ἀγαθοῦ προϊοῦσα ἐπὶ τὰ κτίσματα, καὶ τὰ
οὐράνια πάντα συνέχει καὶ τὰ ἐπίγεια· καὶ γὰρ ούτ
δέν τι τῶν ὄντων, οὔτε τῶν νοητῶν, οὔτε τῶν αἰσθη
τῶν ἐστιν, ὁ μὴ πρὸς ταύτης διεξάγεται καὶ ῥυθμί
ζεται μόνιμόν τε καὶ ἀδιάλυτον, ὡς ἐφιχτὸν συντη
ρεῖται. Ἐπεὶ δὲ ἡ πρὸς τὸ χεῖρον τούτων τροπή και
col. 1443–1444page 224 of 238
PG 152:1443διάλυσις καὶ φθορὰ τῆς δικαιοσύνης καὶ τῆς ἰσότητος πών, τῷ ὕψει τοῦ ἀξιώματος καὶ τῷ μεγέθει τῆς καὶ τῆς ἁρμονίας ἀπόπτωσις ἀτεχνῶς οὖσα τυγχάνει, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ ἡ τῶν ἄλλων ἀρετῶν μουσική τε καὶ ἐναρμόνιος τάξις τῇ τῆς δικαιοσύνης αναλογία ῥυθμίζεται καὶ μέλος σωτήριον ἀνακρούεται, ὅπερ ἐστὶν ὁ τῶν ἐν οὐρανοῖς ἑορταζόντων ἀκατάπαυστος ἦχος· ἐντεῦθεν καὶ πᾶσα ἀρετὴ δικαιοσύνη προσονομάζεται διὰ τὸ μηδεμίαν εἶναι τοῦ κόσμου ταύτης καθάπαξ ἐστερημένην· καὶ δίκαιοι πάντες οἱ τῶν ἁγίων καλοῦνται χοροί, πάσης ἀρετῆς ὄντες ἐργάται, οἷα δὴ διὰ τῶν ὅπλων τῆς δικαιοσύνης τῶν δεξιῶν καὶ τῶν ἀριστερῶν μετὰ τοῦ μακαρίου Παύλου καὶ τῶν ἡδονῶν καὶ τῶν πειρασμῶν τοῦ παρόντος βίου γεγονότες ἀνώτεροι· ἀλλὰ καὶ αἱ κατὰ κόσμον τῶν ἀνθρώπων διάφοροι πολιτεία: καὶ αἱ καταστάσεις, καὶ ἁπλῶς εἰπεῖν πᾶσα πόλις καὶ χώρα τῆς δικαιοσύνης καθάπαξ ἀντεχομένη τεῖχος ἑαυτῇ παρίστησι τοῦ τῶν Βαβυλωνίων σεμνότερον, τοὺς ἀδίκους καὶ πολεμίους ἐκ τούτου καλῶς ἀμύνεσθαι δυναμένη. Ἐπεὶ τοίνυν τοιοῦτον ὑπερφυές τε καὶ θεῖον ὁ λόγος τὸ τῆς δικαιοσύνης ἀπέδειξε χρῆμα, ἀνθεκτέον ἂν εἴη ταύτῃ καὶ περιεκτέον πάσῃ σπουδῇ καὶ ζητητέον πρὸ πάντων γένος ἅπαν καὶ ἡλικίαν ἅπασαν, καθάπερ τι φῶς καὶ ζωτικήν τινα δύναμιν τοῦ τῆς δικαιοσύνης ηλίου προερχομένην εἰς τὰ τοῦ κόσμου πληρώματα, καὶ πάντα κατακοσμοῦσαν καὶ θάλπουσαν καὶ τῆς σκο τεινῆς ἀταξίας τε καὶ συγχύσεως ἀπαλλάττουσαν, οὐχ ἥκιστα δὲ τοὺς ἐθνῶν τε καὶ πόλεων ἀρχὴν ἐγκεχειρισμένους καὶ προστασίαν, διότι καθάπερ ταῖς ἄλλαις ἐπιστήμαις καὶ τέχναις κατάλληλός ἐστιν ἐρ γασία καὶ πρᾶξις, πρὸς τὸ ἴδιον τέλος τὸ ἑαυτῆς ἔρ. τον προάγουσα, οὕτω δὴ τῇ τοῦ ἄρχειν ἐπιστήμῃ ἐργασία μὲν ἔστιν ἡ δικαιοσύνη, τέλος δὲ ταύτης καὶ οἷον εἰπεῖν καρπὸς τῶν καμάτων τὸ τῶν ὑπη κόων εἰρηνικόν τε καὶ ἀστασίαστον, ὥσπερ ἀμέλει τοῖς γεωργοῖς τέλος μὲν ἔστιν ἡ τοῦ σίτου καὶ τῶν ἄλλων καρπῶν εὐφορία, ενέργεια δὲ ἡ τῆς γῆς ἐρω γασία. Αλλ' ἐπεὶ τοῦ δικαίου τὸ μὲν πρὸς Θεὸν, τὸ δὲ πρὸς ἀνθρώπους ἀνάγεται, τὸ θεῖον πάντως τῶν ἀνθρωπίνων προηγείσθαι χρεών, πρῶτον μέν, ὅτι τὰ θεῖα τῶν ἄλλων ἀεὶ προτιμότερα, δεύτερον δ' ὅτι κα θάπερ τοῖς γεωργοίς τε καὶ φυτηκόμοις δίκαιον ἂν εἴη πρὸ πάντων τῶν οἰκείων τόνων ἀπαρχές τῷ Θεῷ προσκομίζειν, οὕτω δὴ καὶ τοῖς ἡγεμότι καὶ ἄρχουσι τὴν δικαιοσύνην προσῆκον ἀπάρχεσθαι τούτῳ, ώσαν μὴ ἀχάριστοι περὶ τὸν εὐεργέτην ὀφθεῖεν· δι' αὐτοῦ γὰρ βασιλεῖς βασιλεύουσι καὶ δυνάσται κρατούσι γῆς. Διὰ τοῦτο καμέ, ἐπειδήπερ ἡ πάντα κυβερνώσα καὶ διεθύνουσα πρόνοια πόλεων καὶ χωρῶν οὐκ ὀλί γων ἡγεμόνα καὶ ἀρχηγὸν προεστήσατο, δέον ἂν εἴη, καθάπερ τοὺς ἀρίστους τῶν ἰατρῶν, μὴ μόνοντὰς ἀπερχομένας εἰς τὸ ἑξῆς ἀδικίας οἷά τινα μέλη λοντα πάθη προαναστέλλειν τοῖς προφυλακτικοί; τῶν φαρμάκων, ἀλλὰ καὶ εἴ τι τῶν ἀδίκων εἰσεκώμασε προλαβόν, ἀνατεμεῖν καὶ ἀνακαθάραι τῇ μαχαίρα τῆς ἐξουσία;· οὐ γὰρ εἰκῇ, φησί, ταύτην φοροῦμεν, διάκονοι Θεοῦ γεγονότες καὶ εἰς αὐτὸ τοῦτο προσκαρτεροῦντες. Επει τοίνυν Στέφανος ἐκεῖνος ὁ εὕρεσης, Σερβίας καὶ Ρωμανία; αὐτοκράτορα ἑαυτὸν ἀνει η ἐξουσίας τὴν καρδίαν συνεπαρθείς, οὐ μόνον τὰς ἀλλοτρίας καὶ μὴ ὑποκειμένας αὐτῷ πόλεις πλεονε κτικοῖς ὀφθαλμοῖς ἑώρα, καὶ ἄδικα ξίφη κατὰ τῶν μηδὲν ἠδικηκότων ἐγύμνου, καὶ τῆς Ρωμαϊκῆς Ελευθερίας καὶ πολιτείας τους ταύτῃ φύντας καὶ τραφέντας καὶ αὐξηθέντας ἐλεεινῶς ἀπεστέρει, ἀλλὰ καὶ μέχρι τῶν θείων τὴν ἀδικίαν ἐξέτεινε καὶ τὰ ἀρχαῖα τῆς Ἐκκλησίας θεσμὰ, ἔτι καὶ τὰ τῶν πατέρων όρια κακῶς ὑπερβαίνειν καὶ διασπᾶν ἐπεχείρησε καὶ και κατέμνειν εἰς ἀνισότητα, ὥσπερ ἕτερός τις τῶν ἐξ οὐρανοῦ κριτής τε καὶ νομοθέτης τῶν τοιούτων και τα τολμῶν καὶ νόμον κύριον μὴ ὅτι γέ τῶν ἀνθρωπίνων, ἀλλὰ καὶ τῶν θείων πραγμάτων τὸ ἑαυτοῦ τι θες θέλημα, αυτοχειροτόνητον μὲν ἀκανονίστως ἐπλάσατο πατριάρχην, οὐκ ὀλίγας δὲ μητροπόλεις τῆς καθολικῆς τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησίας τολμηρώς αφαρπάσας ἐπιδέδωκε τούτῳ, καντεῦθεν συνέβη σχίσμα τῆς Ἐκκλησίας οὗ τι σμικρόν γεγενήσθαι καὶ τὰ μέλη τοῦ σώματος τοῦ Χριστοῦ καὶ τῆς κε φαλῆς ἀθλίως ἀποῤῥαγῆναι καὶ τῆς ἀπὸ τῆς κεφαλῆς ζωτικῆς προϊούσης δυνάμεως στερηθῆναι καὶ νεκρω βῆναι, οὐκ ἀνεχομένη ἡ βασιλεία μου τὴν τοιαύτην καινοτομίαν καὶ ἀδικίαν ὁρᾷν ἀδιόρθωτον καὶ ὑπὸ τὴν ἐμὴν ἐξουσίαν καὶ χεῖρα τοσούτων ἀνθρώπων ψυχικὸν ὄλεθρον, ὥσπερ εἰ μὴ τοῖς Ῥωμαίοις τὴν ἀρχαίαν ἀποδοίην ἐλευθερίαν, ὥστε κατὰ τοὺς ἱερούς καὶ θείους νόμους τῶν βασιλέων πολιτεύεσθαι πάλιν καὶ τῆς βαρβαρικῆς τυραννίδος, καὶ ἀδικίας ἀπηλ λαγμένη καθάπαξ διατελεῖν, ἀδίοτον εἶναί μοι τὸν βίον δοκεῖ· οὕτως οὐκ ἔδωκα ὕπνον τοῖς ὀφθαλμοῖς μου, κατὰ τὸν ἐν βασιλεῦσι προφήτην εἰπεῖν, καὶ τοῖς βλεφάροις μου νυσταγμὸν καὶ ἀνάπαυσιν τοῖς κροτάφοις μου, ἕως οὗ εὕρω κἀγὼ τόπον τῷ Κυρίῳ καὶ σκήνωμα τῷ Θεῷ Ἰακώβ, εἴπερ τόπος Θεοῦ καὶ σκήνωμα και ναός ἐστι κατὰ τοὺς θείους χρησμούς αἱ καθαραὶ τῶν ἀνθρώπων ψυχαὶ καὶ θείας χάριτος πεπληρωμέναι, ἧς ἡμεῖς ἐκπεπτώκαμεν, τῆς καθε λικῆς Ἐκκλησίας αφεστηκότες. "Οθεν πρεσβείαν ἐξαποστείλας πρὸς τὸν παναγιώτατόν μου δεσπότην, τὸν οἰκουμενικὸν πατριάρχην, θεραπείαν ᾐτησάμην τοῦ τοιούτου κακοῦ, ὅς δήπου καὶ μὴ ἀμελήσας, ἀλλὰ πατρικοῖς σπλάγχνοις ἐπικαμφθεῖς, ἐξαπέστειλε την δεσπότην μου καὶ πατέρα μου καὶ τῆς ἐμῆς ψυχῆς προστάτην καὶ ἰατρὸν, τὸν πανιερώτατον μητροπολίτην Νικαίας, ὑπέρτιμον καὶ ἔξαρχον πάσης Βιθυνίας, ὅστις ἐλθὼν καὶ τὸ μεσότειχον τοῦ φραγμοῦ διαλύσας, πολλοῖς ἱδρῶσι καὶ πόνοις εἰρηνοποίησε τὰ διεστώτα τῇ δυνάμει τοῦ παναγίου Πνεύματος, καὶ κατήλλαξε τὰ τέκνα πρὸς τὴν κοινὴν μητέρα, μετα δοὺς ἡμῖν ἁγιασμοῦ τε καὶ φωτισμού, θείων τε καὶ πνευματικών χαρισμάτων. Διὰ τοῦτο καγὼ ἀποδίδωμι δι' αὐτοῦ τῷ πάντων βασιλεῖ καὶ δεσπότῃ, τῷ Κυρίῳ ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστῷ, τῇ καθολική Εκκλησία καὶ τῷ παναγιωτάτῳ μου δεσπότῃ, τῷ οικουμενικῷ πατριάρχῃ πάσας τὰς ἁρπαγείσας ἐκκλησίας καὶ μητροπόλεις καὶ πάντα τα πατριαρχικὰ δίκαια ὅλῃ χειρὶ καὶ γνώμῃ· πάντα γὰρ ταῦτα ὑπὸ τὴν ἐμὴν ἐξουσία, ἀρτίως γεγόνασι, ἀρξαμένου μου τοῦ τοι
διάλυσις καὶ φθορὰ τῆς δικαιοσύνης καὶ τῆς ἰσότητος πών, τῷ ὕψει τοῦ ἀξιώματος καὶ τῷ μεγέθει τῆς
καὶ τῆς ἁρμονίας ἀπόπτωσις ἀτεχνῶς οὖσα τυγχά·
νει, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ ἡ τῶν ἄλλων ἀρετῶν μουσική
τε καὶ ἐναρμόνιος τάξις τῇ τῆς δικαιοσύνης αναλογία
ῥυθμίζεται καὶ μέλος σωτήριον ἀνακρούεται, ὅπερ
ἐστὶν ὁ τῶν ἐν οὐρανοῖς ἑορταζόντων ἀκατάπαυστος
ἦχος· ἐντεῦθεν καὶ πᾶσα ἀρετὴ δικαιοσύνη προσονο
μάζεται διὰ τὸ μηδεμίαν εἶναι τοῦ κόσμου ταύτης
καθάπαξ ἐστερημένην· καὶ δίκαιοι πάντες οἱ τῶν
ἁγίων καλοῦνται χοροί, πάσης ἀρετῆς ὄντες ἐργάται,
οἷα δὴ διὰ τῶν ὅπλων τῆς δικαιοσύνης τῶν δεξιῶν
καὶ τῶν ἀριστερῶν μετὰ τοῦ μακαρίου Παύλου καὶ
τῶν ἡδονῶν καὶ τῶν πειρασμῶν τοῦ παρόντος βίου
γεγονότες ἀνώτεροι· ἀλλὰ καὶ αἱ κατὰ κόσμον τῶν
ἀνθρώπων διάφοροι πολιτεία: καὶ αἱ καταστάσεις, καὶ
ἁπλῶς εἰπεῖν πᾶσα πόλις καὶ χώρα τῆς δικαιοσύνης
καθάπαξ ἀντεχομένη τεῖχος ἑαυτῇ παρίστησι τοῦ τῶν
Βαβυλωνίων σεμνότερον, τοὺς ἀδίκους καὶ πολεμίους
ἐκ τούτου καλῶς ἀμύνεσθαι δυναμένη. Ἐπεὶ τοίνυν
τοιοῦτον ὑπερφυές τε καὶ θεῖον ὁ λόγος τὸ τῆς δικαιοσύνης ἀπέδειξε χρῆμα, ἀνθεκτέον ἂν εἴη ταύτῃ καὶ
περιεκτέον πάσῃ σπουδῇ καὶ ζητητέον πρὸ πάντων
γένος ἅπαν καὶ ἡλικίαν ἅπασαν, καθάπερ τι φῶς
καὶ ζωτικήν τινα δύναμιν τοῦ τῆς δικαιοσύνης ηλίου
προερχομένην εἰς τὰ τοῦ κόσμου πληρώματα, καὶ
πάντα κατακοσμοῦσαν καὶ θάλπουσαν καὶ τῆς σκο
τεινῆς ἀταξίας τε καὶ συγχύσεως ἀπαλλάττουσαν,
οὐχ ἥκιστα δὲ τοὺς ἐθνῶν τε καὶ πόλεων ἀρχὴν ἐγκεχειρισμένους καὶ προστασίαν, διότι καθάπερ ταῖς
ἄλλαις ἐπιστήμαις καὶ τέχναις κατάλληλός ἐστιν ἐρ
γασία καὶ πρᾶξις, πρὸς τὸ ἴδιον τέλος τὸ ἑαυτῆς ἔρ.
τον προάγουσα, οὕτω δὴ τῇ τοῦ ἄρχειν ἐπιστήμῃ
ἐργασία μὲν ἔστιν ἡ δικαιοσύνη, τέλος δὲ ταύτης
καὶ οἷον εἰπεῖν καρπὸς τῶν καμάτων τὸ τῶν ὑπηκόων εἰρηνικόν τε καὶ ἀστασίαστον, ὥσπερ ἀμέλει
τοῖς γεωργοῖς τέλος μὲν ἔστιν ἡ τοῦ σίτου καὶ τῶν
ἄλλων καρπῶν εὐφορία, ενέργεια δὲ ἡ τῆς γῆς ἐρω
γασία. Αλλ' ἐπεὶ τοῦ δικαίου τὸ μὲν πρὸς Θεὸν, τὸ
δὲ πρὸς ἀνθρώπους ἀνάγεται, τὸ θεῖον πάντως τῶν
ἀνθρωπίνων προηγείσθαι χρεών, πρῶτον μέν, ὅτι τὰ
θεῖα τῶν ἄλλων ἀεὶ προτιμότερα, δεύτερον δ' ὅτι κα
θάπερ τοῖς γεωργοίς τε καὶ φυτηκόμοις δίκαιον ἂν
εἴη πρὸ πάντων τῶν οἰκείων τόνων ἀπαρχές τῷ Θεῷ
προσκομίζειν, οὕτω δὴ καὶ τοῖς ἡγεμότι καὶ ἄρχουσι
τὴν δικαιοσύνην προσῆκον ἀπάρχεσθαι τούτῳ, ώσαν
μὴ ἀχάριστοι περὶ τὸν εὐεργέτην ὀφθεῖεν· δι' αὐτοῦ
γὰρ βασιλεῖς βασιλεύουσι καὶ δυνάσται κρατούσι
γῆς. Διὰ τοῦτο καμέ, ἐπειδήπερ ἡ πάντα κυβερνώσα
καὶ διεθύνουσα πρόνοια πόλεων καὶ χωρῶν οὐκ ὀλί
γων ἡγεμόνα καὶ ἀρχηγὸν προεστήσατο, δέον ἂν
εἴη, καθάπερ τοὺς ἀρίστους τῶν ἰατρῶν, μὴ μόνον
τὰς ἀπερχομένας εἰς τὸ ἑξῆς ἀδικίας οἷά τινα μέλη
λοντα πάθη προαναστέλλειν τοῖς προφυλακτικοί; τῶν
φαρμάκων, ἀλλὰ καὶ εἴ τι τῶν ἀδίκων εἰσεκώμασε
προλαβόν, ἀνατεμεῖν καὶ ἀνακαθάραι τῇ μαχαίρα
τῆς ἐξουσία;· οὐ γὰρ εἰκῇ, φησί, ταύτην φοροῦμεν,
διάκονοι Θεοῦ γεγονότες καὶ εἰς αὐτὸ τοῦτο προςκαρτεροῦντες. Επει τοίνυν Στέφανος ἐκεῖνος ὁ εὕρεσης,
Σερβίας καὶ Ρωμανία; αὐτοκράτορα ἑαυτὸν ἀνειη
ἐξουσίας τὴν καρδίαν συνεπαρθείς, οὐ μόνον τὰς
ἀλλοτρίας καὶ μὴ ὑποκειμένας αὐτῷ πόλεις πλεονε
κτικοῖς ὀφθαλμοῖς ἑώρα, καὶ ἄδικα ξίφη κατὰ τῶν
μηδὲν ἠδικηκότων ἐγύμνου, καὶ τῆς Ρωμαϊκῆς
Ελευθερίας καὶ πολιτείας τους ταύτῃ φύντας καὶ τρα
φέντας καὶ αὐξηθέντας ἐλεεινῶς ἀπεστέρει, ἀλλὰ καὶ
μέχρι τῶν θείων τὴν ἀδικίαν ἐξέτεινε καὶ τὰ ἀρχαῖα
τῆς Ἐκκλησίας θεσμὰ, ἔτι καὶ τὰ τῶν πατέρων όρια
κακῶς ὑπερβαίνειν καὶ διασπᾶν ἐπεχείρησε καὶ και
κατέμνειν εἰς ἀνισότητα, ὥσπερ ἕτερός τις τῶν ἐξ
οὐρανοῦ κριτής τε καὶ νομοθέτης τῶν τοιούτων και
τα τολμῶν καὶ νόμον κύριον μὴ ὅτι γέ τῶν ἀνθρωπίνων, ἀλλὰ καὶ τῶν θείων πραγμάτων τὸ ἑαυτοῦ τι
θες θέλημα, αυτοχειροτόνητον μὲν ἀκανονίστως
ἐπλάσατο πατριάρχην, οὐκ ὀλίγας δὲ μητροπόλεις
τῆς καθολικῆς τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησίας τολμηρώς
αφαρπάσας ἐπιδέδωκε τούτῳ, καντεῦθεν συνέβη
σχίσμα τῆς Ἐκκλησίας οὗ τι σμικρόν γεγενήσθαι
καὶ τὰ μέλη τοῦ σώματος τοῦ Χριστοῦ καὶ τῆς κε
φαλῆς ἀθλίως ἀποῤῥαγῆναι καὶ τῆς ἀπὸ τῆς κεφαλῆς
ζωτικῆς προϊούσης δυνάμεως στερηθῆναι καὶ νεκρω
βῆναι, οὐκ ἀνεχομένη ἡ βασιλεία μου τὴν τοιαύτην
καινοτομίαν καὶ ἀδικίαν ὁρᾷν ἀδιόρθωτον καὶ ὑπὸ
τὴν ἐμὴν ἐξουσίαν καὶ χεῖρα τοσούτων ἀνθρώπων
ψυχικὸν ὄλεθρον, ὥσπερ εἰ μὴ τοῖς Ῥωμαίοις τὴν
ἀρχαίαν ἀποδοίην ἐλευθερίαν, ὥστε κατὰ τοὺς ἱερούς
καὶ θείους νόμους τῶν βασιλέων πολιτεύεσθαι πάλιν
καὶ τῆς βαρβαρικῆς τυραννίδος, καὶ ἀδικίας ἀπηλλαγμένη καθάπαξ διατελεῖν, ἀδίοτον εἶναί μοι τὸν
βίον δοκεῖ· οὕτως οὐκ ἔδωκα ὕπνον τοῖς ὀφθαλμοῖς
μου, κατὰ τὸν ἐν βασιλεῦσι προφήτην εἰπεῖν, καὶ
τοῖς βλεφάροις μου νυσταγμὸν καὶ ἀνάπαυσιν τοῖς
κροτάφοις μου, ἕως οὗ εὕρω κἀγὼ τόπον τῷ Κυρίῳ
καὶ σκήνωμα τῷ Θεῷ Ἰακώβ, εἴπερ τόπος Θεοῦ καὶ
σκήνωμα και ναός ἐστι κατὰ τοὺς θείους χρησμούς
αἱ καθαραὶ τῶν ἀνθρώπων ψυχαὶ καὶ θείας χάριτος
πεπληρωμέναι, ἧς ἡμεῖς ἐκπεπτώκαμεν, τῆς καθε
λικῆς Ἐκκλησίας αφεστηκότες. "Οθεν πρεσβείαν ἐξαποστείλας πρὸς τὸν παναγιώτατόν μου δεσπότην,
τὸν οἰκουμενικὸν πατριάρχην, θεραπείαν ᾐτησάμην
τοῦ τοιούτου κακοῦ, ὅς δήπου καὶ μὴ ἀμελήσας, ἀλλὰ
πατρικοῖς σπλάγχνοις ἐπικαμφθεῖς, ἐξαπέστειλε την
δεσπότην μου καὶ πατέρα μου καὶ τῆς ἐμῆς ψυχῆς
προστάτην καὶ ἰατρὸν, τὸν πανιερώτατον μητροπο
λίτην Νικαίας, ὑπέρτιμον καὶ ἔξαρχον πάσης Βιθυ
νίας, ὅστις ἐλθὼν καὶ τὸ μεσότειχον τοῦ φραγμοῦ
διαλύσας, πολλοῖς ἱδρῶσι καὶ πόνοις εἰρηνοποίησε τὰ
διεστώτα τῇ δυνάμει τοῦ παναγίου Πνεύματος, καὶ
κατήλλαξε τὰ τέκνα πρὸς τὴν κοινὴν μητέρα, μεταδοὺς ἡμῖν ἁγιασμοῦ τε καὶ φωτισμού, θείων τε καὶ
πνευματικών χαρισμάτων. Διὰ τοῦτο καγὼ ἀποδί
δωμι δι' αὐτοῦ τῷ πάντων βασιλεῖ καὶ δεσπότῃ, τῷ
Κυρίῳ ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστῷ, τῇ καθολική Εκκλησία
καὶ τῷ παναγιωτάτῳ μου δεσπότῃ, τῷ οικουμενικῷ
πατριάρχῃ πάσας τὰς ἁρπαγείσας ἐκκλησίας καὶ
μητροπόλεις καὶ πάντα τα πατριαρχικὰ δίκαια ὅλῃ
χειρὶ καὶ γνώμῃ· πάντα γὰρ ταῦτα ὑπὸ τὴν ἐμὴν
ἐξουσία, ἀρτίως γεγόνασι, ἀρξαμένου μου τοῦ τοι