Diplomatic text · vision-corrected transcription of the Migne scan (complete), over scholarios OCR (cleaned, language-split) — PG column chips mark the printed columns.
col. 1611–1612page 1 of 23
PG 97:1611θητι τοῖς παισὶ τῶν Ἑβραίων. Νηπίασον τῇ κακία. Μετάθες τῆς τριχὸς τὴν λευκότητα εἰς νηπίου πραξ τητα. Οὐδὲν ὄφελος πολιᾶς, μή προσούσης ἁπλότη της. Σύνδραμε τῷ πλήθει· μετὰ τῶν ὄχλων πρὸ τῶν ὄχλων τῷ Δεσπότη συνόδευσον. ᾿Ανάλαβε στόμα προ φητικόν· χόρευσον, ὕμνησον, δόξασον τὸν ἀπὸ δόξης εἰς δόξαν ἀναγαγόντα σε. Γενοῦ Σιών, τοῦ θεωρητι και λέγω σκοπευτήριον βίου. Γενοῦ Ἱεροσολυμαία ψυχή, πόλις ὄντως Θεοῦ, πόλις δεδοξασμένη, ἵνα ὑποδέξῃ Χριστὸν ἐνδημοῦντά σοι. «Ἰδοὺ γὰρ ἔρχε ταί σοι πραὺς καὶ σώσων, ο ἀλλ᾽ οὐ κομπάζων τὴν εὐεργεσίαν. Ἀναπέτασον τῶν χειλέων τάς πύλας. Μετὰ τῶν παίδων ὕμνησον, ο Ὡσαννά, λέγων εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι Κυρίου, βασ σιλεὺς τοῦ Ἰσραήλ. ο Ποίησον την καρδίαν σου ἀνώ γεων ἐστρωμένον, ἵνα ὑποδέξῃ Χριστὸν παρὰ σοὶ τὸ δεῖπνον ἐκεῖνον φαγεῖν· οὐ τὸ ἐπὶ Λαζάρου, ἀλλὰ τὸ μυστικόν,· καὶ τοῦ νοητοῦ θυήματος ἐκτυποῦν τὴν εἰκόνα. Τοῦτο μυστήριον, ἐκεῖνο δακρύων γέμει. Ἐκεῖ γυνὴ μυρίζουσα, ὧδε Χριστὸς ὑπὲρ ἡμῶν ἑαυ τὸν ἁγιάζων. Ἐκεῖ γυνὴ μεγάλας ἁμαρτίας μικροίς ἀποκαθαίρουσα δάκρυσιν, ἐνθάδε Χριστὸς τῶν μαθη τῶν ἀπονίπτων τους πόδας, πρὸς ἔνδειξιν τῆς ύψη λῆς ταπεινώσεως. δε Χριστὸς τοῦ ἄρτου καὶ τοῦ καινοῦ ποτηρίου τὴν ἀκένωτον χαριζόμενος μέθεξιν, ἐκεῖ Ἰούδα; ἀναπείθων τοῦ μύρου την πρόσχωσιν, καὶ τοῦ ἀμνοῦ τὴν πρᾶσιν ταμιουλκών 4. ᾿Αλλ' ὅρα μὴ τῷ Χριστῷ συνδειπνῶν, τῷ Ἰούδα συναπαχθῇς, ἐπὶ τὴν τοῦ μύρου σε τιμὴν ἐπισύροντι. Μηδὲ τῶν πτωχῶν δῆθεν φροντίζειν τέως οὐ καλῶς συμβουλεύοντι συμπεισθῇς· οὐ γὰρ μέλει τούτων αὐτῷ. Ψεύστης ἐστὶ καὶ φιλάργυρος, καὶ κλέπτειν οἰόμενος τὴν τῶν ὁρώντων. ὑπόνοιαν, ὡς τὰ ἐν τῷ γλωσσοκόμῳ βαλλόμενα. Διὰ τοῦτο τὴν περὶ τοὺς πτωχούς προσποιείται συμπάθειαν, πλεονεξίας ἐν φιλοπτωχείας προσχήματι ὑποκρινόμενος πρόσωπον. Αν εἴπῃ, «Τίς ἡ τοσαύτη τοῦ μύρου ἀπώλεια; ἡδύ νατο γὰρ τοῦτο πραθῆναι πολλοῦ καὶ δοθῆναι που χαῖς· ν ἀποπήδησον, μᾶλλον δὲ καταγέλασον αὐτοῦ, ἐπὶ τὸν τοῦ δι' ἡμᾶς πτωχεύσαντος ἐνταφιασμὸν απαιωρήσας σου τὴν διάνοιαν. Εἰ δὲ τὸ δεῖπνον τὸ μυστικὴν ἐσθίεις, μὴ σὺν Χριστῷ χαλάσῃς ἐν τῷ τρυβλίῳ τὴν χεῖρα, μηδὲ προπετής γένῃ, τοῦ ειδα σκάλου καταφρονῶν. "Αν ἀκούσῃς· «Εἷς ἐξ ὑμῶν παραδώσει με· ν μὴ ἐπιπηδήσῃς, μὴ συνθρασυνθῇς. τιμιουλκών, Ταμιουλκών. τό, τιμουλκών. Μετὰ τῶν ταπεινῶν ταπεινώθητι. Μετὰ τῶν σιγών. των, σιωπὴν ἄσκει. Αν δὲ ἐρωτηθῇς, πράως ἀπο κρίνου τῷ πάντα γινώσκοντι, καὶ μηδὲν πλέον καλῶς ἔχει τῶν ἄλλων υπερφρονήσῃς, μὴ καὶ αὐτὸς ἀκούσῃς, ο Σὺ εἶπας· ο καὶ δ φησιν ἡ Γραφή Ελεγξέ σε τὸ σον στόμα, καὶ μὴ ἐγώ τὰ δὲ χείλη σου, κατεμαρτύρησάν σου.» Πρὸς δὲ τὰ ἑξῆς ὁ λόγος ἴτω. Δεῖπνον τοίνυν, τὸ μὲν ἐκεῖ Φαρισαϊκόν, τὸ ἐνταῦθα δὲ μυστικόν. Ωδε νιπτήρ τὸ τῆς ταπεινώσεως ύψος ὑπογραφόμενος, ἐκεῖ δάκρυα κηλίδας ψυχῆς ἀπονί πτοντα. Ἐκεῖ τρίχες Δεσποτικούς ἀπομάσσουσαι το δας, οἷς ᾅδης συμπατηθεὶς τῷ πυλωροῦντι θανάτῳ συγκαταβέβληται· ὧδε λέντιον πόδας ἐκμάσσον, οὓς ἐν ἑτοιμασίᾳ τοῦ Εὐαγγελίου τῆς εἰρήνης ἡ χάρις προσήκατο. Ἐκεῖ Φαρισαῖος, ἐνταῦθα, ὁ δεῖνα, ὁ τὸ κεράμιον βαστάζων τοῦ ὕδατος.» Τίς ἐστιν ὁ δεξ να; › Η εκάστου ψυχή. Τί τὸ κεράμιον; Τὸ σαθρόν τῆς ἁμαρτίας σκεῦος, τὸ σῶμα λέγω. Τί τὸ ὕδωρ, Ἡ διὰ πίστεως κάθαρσις. Τί τὸ ἀνωγεων; Τὸ οὐρά μον φρόνημα. Τί τὸ ἐστρωμένον, Ἡ ἐκ τῶν ἔξωθεν θορύβων ἀνάπαυσις, ἡ τοῦ πράου κατάπαυσις πνεύ ματος.. Τί τὸ Πάσχα; Ἡ ἐκ τῶν αἰσθητῶν πρὸς τὰ νοητά διάβασις. Τίς ὁ ἀποστείλας; Χριστός. Τίνες εί ἀποστειλάμενοι; Δύο τῶν μαθητῶν. Οὗτοι δὲ τίνες οἱ δύο; Η Παλαιὰ καὶ Καινή Διαθήκη· οὐ χαλεπὸν δὲ εἰπεῖν, ἡ γνωστικὴ καὶ πρακτική τελειότης, ἐν αἷς καὶ δι' ὧν τελεῖ τὸ Πάσχα Χριστός. Ποῦ καὶ παρέ τίνι; Ἐν τῇ οὕτως ἑτοιμασθείσῃ ψυχή. Ποιον Πέ σχα; Τὸ νομικόν, καὶ τὸ μυστικὸν, εἰ βούλει. Τὸ μὲν τῇ γνώσει, τὸ δὲ τῇ πράξει. Τὸ μὲν ὡς πρόβατον ἐσθίομεν, τὸ δὲ ὡς ἄρτον, καὶ θύμα, καὶ παντὸς τοῦ κόσμου καθάρσιον μεταλαμβάνομεν. η Καὶ τίς οὕτω μακάριος, ὡς γενέσθαι τοιοῦτος οἷον ὁ λόγος ὑπέγραψε; Τίς ἀνώγεων τὴν ἑαυτοῦ καρδίαν ἡτοίμασεν, ἵνα Χριστὸν ἀναπίπτοντα δέξηται, καὶ τελοῦντα τοῖς μαθηταῖς τὸ μέγα τοῦτο μυστήριον; Τίς δεῖπνον εὑρέθη Χριστοῦ, τὸν ἑαυτοῦ βίον προσ θεὶς εἰς ἑστίασιν τῷ εἰπόντι·. Ἐμὲν βρῶμά ἐστιν, ἵνα ποιῶ τὸ θέλημα τοῦ Πατρός μου τοῦ ἐν οὐρανοῖς;» Ὁ τοιοῦτος μιμεῖται τὸν δεῖνα, καὶ τὸν Χριστὸν ὑποδέχεται, καὶ τῶν ὑψηλοτέρων αισθήσεται μυστηρίων τους λόγους. Τίς οὕτω περὶ τὴν πίστιν διάπυρος, ὡς προθυμηθῆναι παθεῖν σὺν Χριστῷ τὸ ἐπιθυμητὸν ἐκεῖνο καὶ μακάριον πάθος, ἵνα, ὅταν ἀκούσῃ τοῖς μαθηταῖς προαναφωνοῦντος αὐτοῦ· «Ἰδοὺ ἀνα σπίνομεν εἰς Ἱεροσόλυμα, καὶ ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου παραδίδοται τοῖς· ἀρχιερεῦσι καὶ Γραμματεῦσι, καὶ κατακρινοῦσιν αὐτὸν θανάτῳ, καὶ παραδώσουσιν αὐ τὸν τοῖς ἔθνεσι, καὶ ἐμπαίξουσιν αὐτῷ, καὶ ἀποκτενοῦσιν αὐτὸν, καὶ τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ ἀναστήσεται ῥίψῃ μὲν αὐτίκα πᾶσαν ὀπίσω τὴν τοῦ κόσμου προσ πάθειαν, ζηλώσῃ δὲ τὸν ἑαυτοῦ Δεσπότην, τῷ πάντα παθεῖν δι' αὐτὸν ἐλέσθαι, ὅσα αὐτὸς δι' ἡμᾶς προ Θυμούμενος; ὅτι μὴ δι᾿ ἑαυτὸν ἔπαθεν, ἀλλ᾽ ὑπο γραμμὸν καὶ ὄρους τιθεὶς ἀνδρείας καὶ ταπεινώσεως, ἶν' ἐν μηδενὶ τῶν ἀντρῶν καταπίπτωμεν. Τίνα τρόπον; Δότε μοι τὴν ἀκοὴν, ἵνα συνῆτε τῶν λεγομένων τὴν δύναμιν. Ελοιδορήθης πρός τινος; μὴ ἀγανάκτει. Καὶ γὰρ καὶ ὁ Χριστὸς Δεσπότης ὢν καὶ Θεὸς, καὶ τοῦ παθεῖν ὑψηλότερος, οὐκ ἐλοιδορήθη μόνον, ἀλλὰ καὶ ἐμαστίχθη. Ὑβρίσθης ὑπὸ τοῦ πέλας; ἀλλὰ καὶ ὁ Χριστὸς ἐῤῥαπίσθη. ανειδίσθης; ἀλλ' αὐτὸς καὶ ἀνεπτύσθη, καὶ χλεύῃ χλαίναν ἐφό ρεσε. Τῶν τριχῶν κατεσχέθης; ἀλλὰ Χριστὸς ἀκάν θαις ἐστεφανώθη. Ητιμάσθης; ἀλλὰ καὶ Χριστὸς ἐνεπαίχθη· καὶ ὅ φησιν Ἡσαΐας·ι Ητιμάσθη καὶ οὐκ ἐλογίσθη.» Ετυπτήθης ὑπὸ χειρός; ἀλλὰ καὶ Χριστὸς ἐῤῥαπίσθη, καὶ καλάμῳ τὴν κεφαλὴν ἐτυ Στήθη. Εμαστιγώθης; ἀλλὰ καὶ Χριστὸς ἐφραγελ λεξη. Ἐκολαφίσθης; Ὁ δὲ Χριστὸς καὶ ἐσταυρώθη, διορυγέντων αὐτοῦ τῶν χειρῶν καὶ τῶν ποδῶν τοῖς Φλας. Καὶ οὐ τοῦτο μόνον· ἀλλὰ καὶ σταυρωθείς, ὑπὲρ τῶν σταυρούντων ηύχετο. Πόσον ἐκείνων ταῦτα βαρύτερα! Πόσον τὰ τοῦ Χριστοῦ τῶν ἡμετέρων ἀφορητότερα καὶ δριμύτερα Οὐκ ἔστι τῶν γεγονό των οὐδὲν, οὐκ ἔστιν, ἢ τοῖς Χριστοῦ συγκρίνηται πάθεσι. Τὰ μὲν γὰρ ἡμέτερα, ὡς λίαν εὐτελῆ, καὶ οὐδὲν, ὅτι μὴ πλὴν ἀνθρώπων ἁμαρτωλῶν καὶ θνη τῶν, καὶ ὑπὸ τροπὴν ὄντων, καὶ γένεσιν, καὶ προαίρεσιν κ· τὰ δὲ Χριστοῦ ἡλίκον ἀσυγκρίτως υπερέχει τῶν ἡμετέρων οὐδεὶς ἄν τις ἀφίκοιτο λόγος. Δεσπότ του γὰρ ἀβασιλεύτου, Θεοῦ ἀναμαρτήτου, Θεοῦ ἀτρέ που, ἀθανάτου, «παρ᾽ ᾧ οὐκ ἔστι παραλλαγὴ οὐδὲ τροπῆς ἀποσκίασμα. Καὶ μὴν, εἰ καὶ ε τὰς ἁμαρ τίας ἡμῶν αἴρει, καὶ περὶ ἡμῶν ὀδυνᾶται·, ἀλλ᾽ ἁμαρτίαν μὲν αὐτὸς οὐκ ἐποίησεν, οὐδὲ δόλος εύ ρέθη ἐν τῷ στόματι αὐτοῦ.» — «Δικαιοσύνη ο γὰρ ὅλος ἐστὶ, καὶ ἁγιασμὸς, καὶ ἀπολύτρωσις, καὶ πάσης ἐλατὴρ ἁμαρτίας. Ορα τοίνυν τὰ τοῦ Χριστοῦ, τῶν ἡμετέρων ὅσον ἔχει καθ' ὑπεροχὴν τὸ διάφορον· καὶ μὴ σκόπει τοῦ πάθους τὸ μέγεθος, ἀλλὰ φοβοῦ τὸ τοῦ παθόντος ἀξίωμα. Ἐκεῖ σου παράπεμψον τὴν διάνοιαν. ἐννόησον ὅσον ἐστὶ ψιλὴν ἄνθρωπον ὁρᾷν ἱκρίῳ κρεμάμενον, καὶ Θεὸν σταυρούμενον βλέπειν, καὶ τοῦτο μετὰ λῃστῶν. Ἐννόησον τίς ἀνθρώπων εἵλετό ποτ᾽ ἂν ὑπο στῆναι, οἷα τότε Χριστὸς ἐθελοντὶ ἧκε δεῦρο παθεῖν. Καὶ ταῦτα, πότε; Μετὰ τὰς θεοσημείας, μετὰ τὰς ἰάσεις, μετὰ τὰς ἀῤῥήτους εκείνας τῶν νόσων ἀπο πομπάς, μετὰ τὴν τῶν μυστηρίων παράδοσιν, μετὰ 4 φθίσιν. φθίσιν. τὰς εὐεργεσίας, αἷς τους προσιόντας αμείνους τουῶν οὐκ ἐνέλειπε· τὰς ἀφετίμους τῶν ἁμαρτιῶν συγγραφὰς σχεδιάζων τοῖς χρήζουσι, τοῖς μὲν νομοθετών τὴν ἄφεσιν, τῶν δὲ ὑπεξαίρων τὴν κατάκρισιν. 11 ἂν μὴ ἄγοιμι τὰ ἑξῆς ὧν ἐπειράθη κακῶν; Τὰ πρὸ τοῦ σταυροῦ φημι πειρατήρια, τὴν πρᾶσιν, τὴν προ δοσίαν, τὸ μετὰ δόλου φίλημα μαθητοῦ μὲν, ἀλλ' ἀθετητοῦ, προβάτου μὲν, ἀλλὰ λύκου· τὴν μετὰ με χαιρῶν καὶ ξύλων ἐπίβασιν, τὴν ἐπὶ Καϊάφαν ἄφιξη, τὰς ψευδομαρτυρίας, τὸν ἐπὶ βήματος ἑτασμὸν, τὴν κραυγὴν ἣν ἀνασείοντες έκραζον οἱ Ἰουδαῖοι οι Σταύ ρωσον, σταύρωσον αὐτόν·» τὰς φραγελλώσεις, τις εμπαιγμούς, τὰ ἐκπτύσματα, τὰ βαπίσματα, τὸν ἐξ ἀκανθῶν στέφανον, τὴν ἐκ κοκκίνου χλαμύδα, την ἐπὶ τὸν Κρανίου τόπον ἀπαγωγήν. Τὰ δὲ ἐπὶ τοῦ σταυροῦ οἷα; τοὺς ἤλους, τὰ δεσμὰ, τὴν ἐπὶ ξύλου σταύρωσιν, τὸ ὄξος, την χολὴν, τὴν λόγχην, τὸν ἐπὶ τῶν χιτώνων κλῆρον, τὸν διαμερισμὸν, τὰ ἐπὶ τοῦ σταυροῦ ὀνείδη, τῶν μὲν αὐτόθεν ἐμπαραινούντων καὶ τὰς κεφαλὰς κινούντων, καὶ τάδε λεγόντων Αλλους ἔσωσεν, ἑαυτὸν οὐ δύναται σῶσαι; ο των δέ· Εἰ βασιλεὺς Ἰσραήλ ἐστι, σωσάτω ἑαυτόν ἄλλων «Οὐα! ὁ καταλύων τὸν ναὸν, καὶ ἐν τρι ἡμέραις οἰκοδομῶν, ἑαυτὸν οὐ δύναται σωστ ἑτέρων· «Αφετε, ἴδωμεν εἰ ἔρχεται Ηλίας σὦτα αὐτόν· ο ἄλλων· «Εἰ Υιός ἐστι τοῦ Θεοῦ, καταβάτω δὴ ἀπὸ τοῦ σταυροῦ, καὶ πιστεύσομεν αὐτῷ.» 'Αρά σοι μικρὰ ταῦτα πρὸς ὑποτύπωσιν ταπι νώσεως 'Αφίχου δὲ πρὸς μέτρον όλως ενός μόνον τῶν ἐπὶ Χριστῷ γεγενημένων παθῶν, καὶ σεσίγηκε;; Οὐμενοῦν, εἴποιμι ἄν. Ὁ δὲ Χριστὸς τοιαῦτα καὶ την λικαῦτα πεπονθώς, ἐσιώπα. Τὰ δὲ μετὰ τὸν σταυρὸν, ὡς φοβερὰ καὶ παράδοξα; Οἷον, οὐρανὸς ἄνωθεν ἀμαυρούμενος, ἀὴρ ἐπιστυγνάζων, ήλιος σκοτιζόμεν γος, σελήνη μελαίνουσα, γῆ σειομένη, βυθός συστελλόμενος, δρη σχιζόμενα, τάφοι νεκρούς ἀναπέμποντες, καὶ ὅσα τοῦ τότε καιροῦ τὰ ἐξαίσια. Ὑφ' ὧν ἐλεγχόμενοι, καὶ Θεὸν εἶναι τὸν πάσχοντα διδασκόμενοι, δέον μεταπεισθῆναι, καὶ τοῖς τελουμένοις παν ραδόξοις ἐπιγνῶναι τὸ δέον, οὐ ῥᾷον ἐγίνοντο τῆς σφῶν κακίας, μὴ ὑπενδιδόντες οἱ τάλανες, ἀλλ' ἐπὶ τὸ χεῖρον προέκοπτον. Ἐῶ λέγειν τὰς μετὰ τὴν ταφὴν κακουργίας, αἷς κατεχρήζοντο, τὴν ἐπὶ τοῦ μνήματος κουστωδίαν, τὴν τοῦ λίθου σφραγίδα, τὴν μετὰ τὴν ἀνάστασιν σκευωρίαν, την διαφημισθεῖσαν πλάνην. Εμνήσθημεν ὅτι ὁ πλάνος ἐκεῖνος εἶπεν ἔτι ζῶν, ὅτι Μετὰ τρεῖς ἡμέρας ἐγείρομαι. Κέλευσαν οὖν σφραγισθῆναι τὸν λίθον ἕως τῆς τρίτης ἡμέρας. Καὶ αὖθις· «Εἴπατε ὅτι ἡμῶν κοιμωμένων, οι μαν θηταὶ αὐτοῦ νυκτὸς ἔκλεψαν αὐτόν.» Εννόησον, ἄνθρωπε, ὅσα τοῦ ἐμοῦ Χριστοῦ καὶ Θεοῦ τὰ πάθη, οἷς τὰ ἐμὰ κατηνάλωσε πάθη. Οσα μοι τῶν ἐντεῦθεν εὐεργεσιῶν λιμνάζουσιν αἱ πηγαί. Οσα τὰ σωτήρια φάρμακα. Όσα ὑπὸ δυσὶν ἡμε γαλα παρὰ Ἰουδαίων ὑπέστη ο ὁ Ποιμήν καλὸς, ὁ τὴν ἐν χὴν αὐτοῦ θεὶς ὑπὲρ ἡμῶν τῶν προβάτων· ο πρώτο Ματιά πάθους, μετὰ τὸ πάθος, ἀφ᾿ ἡμέρας ἀναδείξεως αὐ τοῦ πρὸς τὸν Ἰσραήλ; πῆ μὲν, ο Δαιμόνιον ἔχεις, λεγόντων, πῆ δὲ ο Φάγος καὶ οινοπότης, τελωνών καὶ ἁμαρτωλῶν φίλος· › ἐτὲ δὲ, ο Παραλύων τὸν νόμον, καὶ τὰ Σάββατα βεβηλῶν· ο ἄλλοτε, ο Σαμα ρείτης καὶ τοῦ τέκτονος υἱός,» καὶ ὅσα ταῖς εὐαγ γελικαῖς περιέχεται βίβλοις. Ποῦ θήσωμεν τὴν ἐπ' ἐφρύος τοῦ ὄρους ἐνέδραν, τὰς εἰρωνείας, τὰ πειρατήρια, τάς μετ' ἐπικρύψεως ερωτήσεις; Ενθεν τό, Εἰ ἔξεστι κήνσον Καίσαρι δοῦναι; › ἐκεῖθεν τὸ τῆς μιᾶς γυναικὸς ἐπὶ ἑπτὰ ἀνδράσιν ἁλούσης ἐρώτημα, Ένα Χριστὸν παγιδεύσωσιν· ἐκεῖ τὸ, ο Ἐν ποίᾳ ἐξουσίᾳ ταῦτα ποιεῖς; ν ὧδε, «Τι σημείον δεικνύεις ἡμῖν ἵνα πιστεύσωμέν σοι;» ἑτέρωθεν, ο Εως πότε τὴν ψυχὴν ἡμῶν αἴρεις; Εἰ Υἱὸς εἶ τοῦ Θεοῦ, εἰπὲ ἡμῖν παῤῥησίᾳ. ο Πόσα κατὰ τοῦ πράου, καὶ ταπεινοῦ, καὶ νομοθετοῦντος τὴν ἐπιείκειαν, οἱ θρα-. σεῖς καὶ χριστομάχοι σοβαρώς συνεσκεύασαν, τὸ ὕδωρ αὐτοῖς εἰς οἶνον μεταποιοῦντος, συναυλιζομένου, συνεσθίοντος, παρακαλοῦντος, Σαμαρείτης μετακα λοῦντος, τελώνας δικαιοῦντος, πόρνας εἰς παρθενίαν μετάγοντος, φύσεις αἱμάτων ξηραίνοντος, δαίμονας ἀπελαύνοντος, λεπρούς καθαρίζοντος, χωλοὺς ἐκεῖ θεν, κυρτοὺς αὐτόθεν, καὶ τὴν χαμαὶ συγκύπτουσαν ἀνορθοῦντος, παραλύτους σφίγγοντος, χεῖρα ξηράν ὑγιάζοντος, κωφοῖς ἀκούειν, τυφλοῖς τὸ βλέπειν, ἀλάλεις λαλεῖν παρεχομένου, τὰ μὲν δι᾿ ἑαυτοῦ, τὰ δὲ διὰ τῶν μαθητῶν· κατὰ πελάγους πεζεύοντος, ἄρτοις ὀλίγοις τρέφοντας μυριάδας, νεκροὺς ἐγείρον της βήματι. Ως ὤφειλον καὶ ἡμᾶς νεκροὺς ὄντας τοῖς παραπτώμασι καὶ ταῖς ἐπιθυμίαις τῆς ἀπάτης συζωοποιήσει ἐν ἑαυτῷ, χάριτι καὶ οἰκτιρμοῖς τῆς περὶ ἡμᾶς αὐτοῦ φιλανθρωπίας! Δι᾿ οὗ, καὶ μεθ᾿ οὗ τῷ Πατρὶ ἡ δόξα, καὶ ἡ τιμὴ, καὶ ἡ προσκύνησις, σὺν τῷ παναγίῳ, καὶ ἀγαθῷ, καὶ ζωοποιῷ αὐτοῦ Πνεύματι, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς σύμπαντας καὶ ἀτελευτήτους αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. ΛΟΓΟΣ Γ'. Εἰς τὴν παγκόσμιον Ὕψωσιν τοῦ τιμίου καὶ ζωοποιοῦ σταυροῦ. Σταυροῦ πανήγυριν ἄγομεν, καὶ τὸ τῆς Ἐκκλησ σίας ἅπαν καταστράπτεται πλήρωμα. Σταυροῦ παν ή γυριν ἄγομεν, καὶ χαρᾶς μαρμαρυγαῖς τὸ τῆς οἰκου μ ένης καταλάμπεται πρόσωπον. Σταυροῦ πανήγυριν μ ἄγομεν δι' οὗ τὸ σκότος ἠλάθη, καὶ τὸ φῶς ἀντεισ ΝΟΤ.Ε. αύτη σχεδιάσα: λόγον, νομία ήχθη. Σταυροῦ πανήγυριν ἄγομεν, καὶ τῷ σταυρωθέντι συνεπαιρόμεθα, τὴν γῆν ἀφέντες κάτω μετά τῆς ἁμαρτίας, ἵνα τὰ ἄνω κτησώμεθα. Σταυρός ὑψοῦται, καὶ συνυψοί χαμαί κειμένην τὴν ἀνθρωπότητα, καὶ τὰ δαιμόνων καταπλήσσει τὰ φρυά. γματα. Σταυρὸς ὑψοῦται, καὶ τοῦ Σατἂν ἡ ἀντίπαλος καταπίπτουσα δύναμις υποχωρεῖ καὶ συστέλλεται. Σταυρὸς ὑψοῦται, καὶ συντρέχει τῆς Ἐκκλησίας το πλήρωμα. Σταυρὸς ὑψοῦται, καὶ πόλεις πανηγυρίζουσι, καὶ λαοὶ χαρμόσυνα σπένδουσι. Καὶ τὸ μη σθῆναι γὰρ σταυροῦ, χαρᾶς ὑπόθεσις πρόδηλος, καὶ συστολή σκυθρωπότητος. Τὸ δὲ καὶ τύπον ὁρᾶσθαι σταυροῦ ἡλίκον; Ανδρείας γὰρ πρόξενον καὶ δειλίας ἀπαλλαγὴ τῷ προσθέ ποντι γίνεται. Τοιοῦτόν τι μέγα τοῦ σταυροῦ τὸ κτήμα καθέστηκε· καὶ ὁ τοῦτον κτησάμενος, ἐκτήσο θησαυρόν. Χρυσού με τάχα οἴεσθε τοῦτον λέγειν τὸν θησαυρὸν, ἢ μαργαρίτου καὶ λίθων Ἰνακῶν βαρυτίμων, οἷς οἱ φιλοσώματοι χαίρουσι, περὶ τὰ μηδενὸς ἄξια σμικρολογούμενοι. Ἐγὼ δὲ πάντων καλῶν κάλλιστόν τε καὶ πολυτελέστατον καὶ πράγμα καὶ ὄνομα, θησαυρὸν ἂν εἰκότως ἐκεῖνον ἀποκείσ μην, ἐν ᾧ, καὶ δι' οὗ, καὶ εἰς ὄν, ἅπαν ἡμῖν τὸ τῆς σωτηρίας ἀποτεθὲν ἐπανωρθώθη κεφάλαιον. Εἰ μὴ γὰρ σταυρός, οὐκ ἂν ὁ Χριστὸς ἐσταύρωτο. Εἰ μὴ σταυρός, οὐκ ἂν ἡ ζωὴ τῷ ξύλῳ προσήλωτο. Εἰ μὴ προσήλωτο, οὐκ ἂν ἐκ πλευρᾶς οἱ κρουνοί της ἀφθαρσίας ἐπήγαζον, αἷμα καὶ ὕδωρ, τὰ τοῦ κόσμου καθάρσια, οὐκ ἂν τῆς ἁμαρτίας χειρόγραφον ἔρη κτο, οὐκ ἂν τῆς ἐλευθερίας ετύχομεν, οὐκ ἂν τοῦ ξύλου τῆς ζωῆς ἀπηλαύσαμεν, οὐκ ἂν παράδεισο; ἄνοικτο, οὐκ ἂν ἡ στρεφομένη ρομφαία τῆς Ἐδέ τὴν ὁδὸν παρεχώρει, οὐκ ἂν ὁ λῃστὴς τὸν παράδεισον ᾤκει. Τί ταῦτα λέγω; Εἰ μὴ σταυρός, οὐκ ἂν ὁ Χριστὸς ἐπὶ γῆς· καὶ εἰ μὴ Χριστὸς ἐπὶ γῆς, οὐκ ἂν Παρ θένος, οὐκ ἂν γέννησις Χριστοῦ δευτέρα· οὐδ' ἂν ἐν ἀνθρώπῳ Θεός· οὐδ᾽ ἂν τόκος, οὐ φάτνη, οὐ σπάργανα, οὐ περιτομὴ ὀκταήμερο;, οὐχ ὑποταγή γονέων, οὐ μεθηλικίωσις· οὐκ αὔξησις σώματα, οὐκ ἀνάδειξις, οὐ βαπτίσματος μέθεξις, οὐ θαυμάτων ἐπίδειξις, οὐκ Ἰούδας προδότης, οὐ Πιλάτος δικάζων, οὐκ Ἰουδαίων τόλμα σταυροῦσθαι τὸν ἀνεύθυνον. κράζουσα. Καὶ εἰ μὴ σταυρὸς, οὐκ ἂν ἐπεπάτητο θάνατος, οὐκ ἐσκύλευτο οίδης, οὐχ ὁ πικρὸς δρ ἐνενέκρωτο. Διὰ τοῦτο μέγα τι χρῆμα καὶ εἰμιον & σταυρός. Μέγα μὲν, ὅτι πολλὰ δι' αὐτὸν τῶν ἀγα θῶν κατωρθώθη, καὶ τοσούτῳ πολλὰ, ὅσῳ καὶ ει Χριστοῦ θαύματα καὶ παθήματα κατὰ παντὸς ἔχει λόγου τὰ νικητήρια. Τίμιον δὲ, ὅτι Θεοῦ πάθημα και τρόπαιον ὁ σταυρός· πάθημα μὲν, ὅτι διὰ τὸν ἐκούσιον ἐν αὐτῷ τοῦ πάθους θάνατον· τρόπαιον δὲ, διὰ τὸ τετραυματίσθαι ἐν αὐτῷ τὸν διάβολον, νενικήσθα δὲ σὺν αὐτῷ τὸν θάνατον· συντετρίφθαι δὲ καὶ τοῦ ᾅδου τὰ κλεῖθρα, καὶ κοινὸν παντὸς γεγενῆσθαι τοῦ κόσμου σωτήριον τὸν σταυρόν. Σταυρός Χριστιανῶν ἐλπὶς, ἐπεγνωσμένων σωτής, χειμαζομένων λιμὴν, ἀσθενούντων ἰατρός, παθών λατὴρ, ὑγείας δοτήρ, νενεκρωμένων ζωή, εὐσεβείας πρόγραμμα, βλασφημίας φιμοτρον. Σταυρὸς ὅπλον κατ' ἐχθρῶν, σκήπτρον βασιλείας, διάδημα κάλλους, τύπος άγραφος, ῥάβδος δυνάμεως, ἔρεισμα πίστεως, ακτηρία γέρους, ὁδηγὸς τυφλών, φῶς τῶν ἐν σκότει, παιδευτής ἀφρόνων, διδάσκαλος νηπίων, ἁμαρτίας ἀναίρεσις, μετανοίας ένδειξις, δικαιοσύνης ὑπογρα ρεύς. Σταυρὸς κλίμαξ εἰς οὐρανὸν ἄγουσα, ὁδὸς πρὸς ἀρετὴν ὁδηγοῦσα, ζωῆς πρόξενος, θανάτου λύσις, φθορᾶς ἀλλοτρίωσις, πυρὸς σβετήριον, πρὸς Θεόν παρρησία, κλεὶς οὐρανῶν βασιλείας. Σταυρός φύλαξ ἐν νυκτί, ἐν ἡμέρᾳ πύργος, ἐν σκότει χειρ αγωγός, ἐν εὐθυμίᾳ χαλινός, ἐν ἀθυμίᾳ ψυχαγωγός, διαλλακτήριος, ἱκέσιος, φίλιος, συνήγορος, προασπιστὴς, ἐπίκουρος. Σταυρὸς ἐν πειρασμοῖς βοηθός, ἐν κινδύνοις σωτήρ, ἐν ἀθυμίαις παρήγορος, ἐν ἀνάγκαις βοηθός, ἐν θαλάσσῃ κυβερνήτης, ἐν συμ φοραῖς ἀνάψυξις. Σταυρός νυκτοφυλακεῖ τοὺς καθεύδοντας, συναγρυπνεῖ τοῖς ἀγρυπνοῦσι, τοῖς κεκμηκόσι συνεπαμύνει. Σταυρὸς ἀτονούντων νεύρωσις, κοπιώντων ἀνάπαυσις, πεινούντων τροφή, νηστευόν των Ισχύς, ἀγωνιστῶν ἀλείπτης, γυμνῶν σκέπη, συνοδοιπόρος τῶν ἐπιξενουμένων. Σταυρὸς πλουσίων συχρονιστής, πενητῶν προνοητής, χηρών προστά της, ὀρφανῶν ἀντίληψις καὶ τροφεύς. Σταυρὸς ἀρε χόντων τιμή, βασιλέων κράτος, στρατηγῶν νίκος, ἀγείας σφραγὶς, συζυγίας σύνδεσμος. Σταυρός πόλεων φύλαξ, οίκων ἀσφάλεια, φιλίας συναρμοστής, τῶν ἐχθρῶν ἀμυντήριον, πολεμίων ἀντίπαλος, ἐθνῶν διωκτήριον, βαρβάρων σκόλοψ, εἰρήνης βραβευτής. Σταυρὸς ἀγάπης πρυτανευτής, κόσμου καταλλαγή, περάτων διαγραφή, ὕψος οὐρανοῦ, γῆς βάθος, κτίσεως σύμπηξις, μῆκος τῆς φαινομένης, εὗρος τῆς οἰ κουμένης· καὶ συνελόντα εἰπεῖν, σταυρὸς τῶν Χριστοῦ παθῶν τὸ κεφάλαιον, τῶν εἰς ἡμᾶς θαυμάτων ή χορωνίς. Τοῦτο καὶ δόξα Χριστοῦ καλεῖται, καὶ ὕψος Χριστοῦ προσαγορεύεται. Τοῦτο καὶ ποτήριον ἐπι θυμητὸν νοεῖται, καὶ τῶν ὑπὲρ ἡμῶν Χριστοῦ παθη μάτων συμπέρασμα. "Οτι δὲ δόξα Χριστοῦ ὁ σταυρός, ἄκουσαν αὐτοῦ λέγοντος· «Νῦν ἐδοξάσθη ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου, καὶ ὁ Θεὸς ἐδοξάσθη ἐν αὐτῷ, καὶ εὐθέως δοξάσει αὐτόν. ο Καὶ πάλιν·. Δόξασόν με σύ, Πάτερ, τῇ δόξῃ ἣν εἶχον πρὸ τοῦ τὸν κόσμον εἶναι παρὰ σοί, ο Καὶ αὖθις· «Πάτερ, δόξασόν σου τὸ ὄνομα, Ηλθεν οὖν φωνὴ ἐκ τῶν οὐρανῶν • Καὶ ἐδόξασα, καὶ πάλιν. δοξάσω.» Δόξαν ἐνταῦθα λέγων τὴν ἐπὶ τῷ σταυρῷ προσγινομένην τότε τῶν στοιχείων ἐναλ λα τὴν καὶ συμπάθειαν. Ἔδει γὰρ τῷ Κτιστῇ συμπαθεῖν καὶ τὰ κτίσματα. "Οτι δὲ καὶ ὕψος Χριστοῦ ὁ Τύπος ἄγρα φος.. τό, Τύπος Μετα γὰρ ἔκτὴν ἡμέραν κατά 4. τύπος ἐλευθερῶν αὐτὸν ἀγωγῶν, ἔγγραφο ἄγραφος, ὑψωθῶ, τότε πάντας ἑλκύσω πρὸς ἐμαυτόν· &; καὶ ἐν ἑτέρῳ λέγει· «Καθώς Μωϋσῆς ὕψωσε τὸν ὄφιν ἐν τῇ ἐρήμῳ, οὕτως ὑψωθῆναι δεῖ τὸν Υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου.» Διὰ τί; εἽνα πᾶς ὁ πιστεύων εἰς αὐτόν, μὴ ἀπόληται, ἀλλ' ἔχῃ ζωὴν αἰώνιον.» Βλέπεις ότι δόξα καὶ ὕψος Χριστοῦ, σταυρός; σταυρός, ἄκουσον τί φησιν αὐτός· Όταν έγι Βούλει γνῶναι ὅτι ἐνταῦθα ὕψος, ἐκεῖ δὲ δέι παρέπεται; ἄκους τοῦ Δαβὶδ λέγοντος· «Υψώθης. ἐπὶ τοὺς οὐρανοὺς, ὁ Θεὸς, καὶ ἐπὶ πᾶσαν τὴν τὴν ἡ δόξα σου. • Καὶ τοῦ Ἡσαΐου πάλιν, ὡς ἐκ τμ ώπου Χριστοῦ· «Νῦν ἀναστήσομαι, λέγει ὁ Κύριος, νῦν ὑψωθήσομαι, νῦν δοξασθήσομαι.» Ἐπεὶ οὖν ύψος ἡ δόξα, ὑψοῦται δὲ σήμερον ο σταυρός δεξα ζεται δῆλον καὶ ὁ Χριστός. Ε! γὰρ δόξα Χριστο Ο σταυρός, σήμερον ὑψοῦται ὁ σταυρός, ἵνα ἀξι σθῇ ὁ Χριστός. Οὐχ ὑψοῦται Χριστὸς ἵνα δοξασθή ὁ σταυρός, ἀλλ' ὑψοῦται ὁ σταυρὸς ἕνα ὁ Χριστός δοξασθῇ. Δοξάζεται δὲ Χριστὸς ἵνα ἡμᾶς ἑαυτῷ συνανυψώσῃ. Υψονται οὖν ὁ σταυρὸς, καὶ συνομο τῶν εὐσεβούντων τὸ φρόνημα. Δοξάζεται Χριστός, καὶ συνδοξάζει τους δοξάζοντας αὐτόν. Υψούται στην ρὸς, καὶ κατασπᾷ τὴν ὀφρὺν τῶν δαιμόνων. Δεξι ζεται Χριστὸς, καὶ καταισχύνει τὸν ἀρχέκακον ἔφη. Υψοῦται σταυρὸς, καὶ ἀνορθοῖ τοὺς καταπίπτοντας. Δοξάζεται Χριστὸς, καὶ τῶν δι' ἁμαρτίαν πεσόντων ἀμαυροῖ τὴν αἰσχύνην. Υψοῦται ὁ σταυρὸς, καὶ ; πίπτουσιν εἴδωλα. Δοξάζεται Χριστὸς, καὶ διάβολο; η πλήττεται. Υψοῦται σταυρός, οὐχ ὅτι μόνον ὑψώθη Χριστὸς ἐν αὐτῷ, ἀλλ' ὅτι φανερωθεὶς τὴν τῶν Ἰουδαίων παράνοιαν ήλεγξε. Πόθεν φανερωθείς; Ἐπὶ βασιλέων τῶν εἰς Χριστὸν πιστευσάντων ούτ ὥς τινες τῶν δῆθεν προανεπλάσαντο, κλέπτοντε; τοὺς πολλοὺς πιθανότητι, ἀλλὰ θείᾳ καὶ ἀπεριέργη δυνάμει, καὶ ὄντως πίστεως μηχανῇ καὶ στερεότητ.. Θεοῦ γὰρ ἦν τὸ κειμήλιον. Ἐπειδὴ γὰρ μετά την διὰ σταυροῦ θάνατον, ὁ τῆς ζωῆς καὶ θανάτου Κύριο; τρισὶν ἡμέραις ἀνεβίω· φθόνου δὲ κέντροις Ιουδαία νυττόμενοι, καὶ δέει κατεσχημένοι, μή τι τῶν κατὰ πάθος ἐκεῖνο τὸ σεπτὸν καὶ μακάριον διασωθέν χρη στηρίων, Ἰουδαίοις μὲν ἀμυντήριον γένηται, τοῖς τ Χριστὸν δεσποτεύουσι φυλακτήριον γένηται, ὑπὸ Το 182. ΧΧΧΙΙ, 10. τοῦ, ὑψοῦται ὁ σταυρός, τό, σήμερον, πόθεν φανερωθείς. πότε, πῶς καὶ πότε; κειμήλιον, τινὲς τῶν δῆθεν. τὸ δῆθεν τῇδε, μυχοῖς κατορωρυχεσαν γῆς, ἀποθέμενοι τὸ θησαύ ρήμα· λέγω δὴ τὸν σταυρὸν, καὶ τὰ περὶ τὸν σταυ ρὸν ἅπαντα· τοὺς ἤλους φημὶ, καὶ τὴν λόγχην, καὶ ἂν ἐπὶ τοῦ σταυροῦ Πιλάτος έγραψε, [καὶ] προσέπηξε τίτλου. Εἶτα Θεοῦ Χριστιανοῖς τὰ βασίλεια σκήπτρα, καὶ ὅλην τὴν ὑπὸ Ῥωμαίους ἀρχὴν ἐγχειρίσαντος, τύ δίκησεν ἄρτι τότε διὰ γυναικὸς εὐσεβοῦς, γυναικὸς βασιλίδης, γυναικός βασιλικὴν ἐχούσης τὸ φρόνημα, τοῦ υἱοῦ τηνικάδε Χριστιανῶν βασιλεύοντος, ἀμογή τί, καὶ, οἷον εἰπεῖν, θείαις εὐφροσύναις περισοφῆσαι τὸ γύναιον· καὶ πῆ μὲν ἀρχικαῖς ἐμβριθείαις, ἔστι ἢ ὅπου καὶ κοιναῖ; κολακείαις, πάντα δὲ βασιλικῶς ἐπιδείξασθαι, ὅτα τὴν ἀκαμπῆ τῶν Ἰουδαίων ἐπι λυγίσαι καρδίαν ἡδύνατο. Καὶ δὴ θᾶττον ἐπιζητούσῃ τῇ βασιλίδι, τὸ κοινὸν ἐπέστη θησαύρισμα· Θεοῦ τὸ δώρον εἰς τάχος τῷ γυναίῳ προτείναντος· τοῦτον δή λέγω, τὸν εἰς πάντα σήμερον τὸν κόσμον ὑψούμενον τοῦ Κυρίου σταυρόν· μεθ᾽ οὗ καὶ πάντα οἷς τὸ μακά ριον ἐκεῖνο, καὶ τοῦ κόσμου σωτήριον ᾠκονόμητο πάθημα. Διὰ τοῦτο τοίνυν ἑορτάζομεν σήμερον, διὰ τοῦτο πανηγυρίζομεν, ὅτι τὸ πάλαι κρυπτόμενον ἅγιον πεφανέρωται σήμερον· ὅτι ὁ ἐν κρυφῇθησαν μὰς ἐκ μετάλλων γῆς ἐξέλαμψεν ὡς χρυσός· ὅτι τὸ συγχωσθέν τῆς Χριστιανῶν βασιλείας επισημότατον ἀνεκαλύφθη λάβορον· ὅτι ὁ τυφὼν τῶν δαιμόνων ἠρέ μησε, φανερωθέντος σταυροῦ· ὅτι τὸ κατ' ἐχθρῶν αὐτοχάλκευτον ξίφος ἀπὸ γῆς πεφανέρωται· ὅτι τὸν ἑαυτῆς ἀπέλαβε κόσμον ή Εκκλησία, ὅτι ἦν ἀπώλεσε ἐραχμήν, ἡ βασιλέως εὗρεν ἀρχή. Οὗτός ἐστιν ὁ τοῦ Χριστοῦ σταυρός, τὸ Δεσποτικὸν σημεῖον, τὸ σωτή. Ο μὴν ὅπλον, τὸ βασιλικόν κράτος, τὸ τῆς νίκης τρό. παιον, τὸ τῶν ἄνω καὶ κάτω μεταίχμιον, τῶν βεβαιοπίστων τὸ σύνταγμα, ἡ ἀποστολικὴ κορυφὴ καὶ τηρητική διόπτρα, τῶν μαρτύρων ὁ στέφανος, τῶν τὸν Χριστὸν προσκυνούντων ἡ ἀῤῥαβών. Αφ' οὗ γὰρ σταυρός, ὁ Χριστὸς προσκυνεῖται· ἀφ' οὗ σταυρὸς, ὁ Υἱός τοῦ Θεοῦ ἐπεγνώσθη ἀφ᾽ οὗ σταυρός, σὺν Πατρὶ τὸν Υἱὸν προσκυνοῦμεν· ἀφ' οὗ σταυρός, τὰ Ἰουδαίων ήργησε, τὰ Ἑλλήνων ἀπεσβέσθη, τὰ Χριστιανῶν ἀνέσχεν, ὁ ἀὴρ ἡγιάσθη, τῶν ἐπιβωμίων αἱμάτων ἠλευθερώμεθα, τῆς ἀναιμάκτου Αμογητά. τῷ, ἀπεριέργῳ δυνάμει. Αύτος κάλκε τον ξίφος. αυτουργόν, αὐτοφυές. Διόπτρα. Αιώνα της Χαίροις, διόπτρα προβλεπτική, διόπτρα προφητική. Τὰ Ἰουδαίων ήργησε. Τῶν ἐπιθωμίων αἱμάτων ἠλευθερώμεθα. κῆς κνίσσης ἀπηλλάγμεθα, τῆς πνευματικῆς εὐωδίας τοῦ κενωθέντος μύρου μετέχομεν· ἀφ' οὗ στα.. ρὸς, αἱ μυθικαὶ θεογονίαι εἰς φροῦδον ἐχώρησαν· ἀπ' οὗ σταυρός, τῆς καθ' ἡμᾶς Ἰησοῦ θεογεννησίας το μυστήριον ἔγνωμεν· ἀφ' οὗ σταυρός, τὴν ὑπεράρχην ἀρχὴν τῆς προανάρχου ἀρχῆς προελθοῦσαν ἐμάθομεν ἀφ᾽ οὗ σταυρός, τὴν εἰς Πατέρα, καὶ Υἱὸν, καὶ Πνεύ μα ἅγιον ἐδιδάχθημεν πίστιν, καὶ τὴν πολύθειν τῆς Ελληνικῆς εἰκαιομυθίας ἀπετιναξάμεθα λύμην. Αρ οὗ σταυρός, τῶν τυπικῶν συμβόλων τὰς σκιάς ωσάμεθα, καὶ τῷ τῆς ἀληθείας ἐν χάριτι φωτὶ κατ ηλλάγμεθα. 'Αφ' οὗ σταυρός, καταπεφρόνηται δέν νατος, τεθήπασι δαίμονες, κατεάγησαν ξύπνα, ζω θυσίαι πέπαυνται, τὰ εἰδωλεῖα κατέστραπται. Έχ κλησίαι πανταχοῦ, θυσιαστήρια, ψαλμῳδίας, στάσεις πάννυχοι, θεολογίας, βαπτίσματα, πιστῶν συμφωνίαι, Γραφῶν ἐπιγνώσεις, γῆς καταφρόνησις, ούμα νοῦ κτήσεις, Θεοῦ μετουσία. Τί δεῖ τὰ πολλὰ λέγειν; Αφ' οὗ σταυρός, ἀγγέλοις συμπολιτεύονται ἄνθρα ποι, καὶ αὐτὸς ὁ οὐρανὸς τοῖς ἐπιγείοις βατὸς, καὶ Θεὸς ἀνθρώποις χωρούμενος καὶ συμφερόμενος. λατρείας γεγεύμεθα. Αφ' οὗ σταυρός, τῆς δαιμον Ο Ο 'Αλλ', ὦ σταυρέ, τὸ τοῦ Χριστοῦ καὶ ἡμῶν τε τίμητον αύχημα! Ο ξύλον ἐπίσημον, ἐν ᾧ Χρισός ἐξετανύσθη! Φυτὸν ἀθανασίας, ἐξ οὗ Χριστὸς ὁ δεν τρυς, τὸ ζωηρὸν ἡμῖν ἔβλυσε πόμα. Ο σταυρός, δι' οὗ τῆς ἁμαρτίας ἐκραγὲν τὸ χειρόγραφον, τὸ τῆς ἐλευθερίας έχειρογραφήθη συμβόλαιον! Ο σταυρό μυρίων ἀγαθῶν θησαυρέ! παραδείσου πρόξενε, μα σιλείας κληροῦχε, ἁμαρτημάτων λωτὴρ, κατορθωμα. των δοτήρ. Σὲ Χριστὸς ἐν σοὶ σταυρωθείς, ξύλι ἀθανασίας παρέδειξε. Σε Χριστὸς ἐν σοὶ προσπαγες, τῆς εἰς οὐρανοὺς ἀγούσης ὁδοῦ παρέπηξε κλίμακε Σὲ Χριστὸς ἐν σοὶ κρεμασθείς, εὐλογίας ἀνέδειξε πρόξενον. Σὲ Χριστὸς ἐν σοὶ τανυσθεὶς, τῶν ἐν δι ραῖς ἀνεῖναι τὰ δεσμὰ προεστήσατο. Εν σοὶ Χριστ ἑκὼν ὑψωθείς, τὸν κόσμον ἑαυτῷ συνανύψωσεν. Εν σοὶ Χριστὸς ὑπὲρ ἡμῶν ὑψωθεὶς, τὸν ὑψωθέντα χαίν 'Αρ χὴν τῆς προανάρχου ἀρχῆς προελθοῦσαν. ὑπάρχιον ἀρχὴν, τ), πιστῶν συμφωνίαι. Καὶ Θεὸς ἀνθρώποις χωρούμενός τε καὶ συμφερόν μενο:. Ινα χωρηθῇ διὰ σώματος σώμασιν, ἄλλως οὐκ ἂν χωρηθείς. συμφέρομαι τοῖς πολλοῖς Τό, κληρούχε, Ηδον εἰς τὸν κληρούχον Θεόν κοῦν ἐστηλίτευσεν όφιν. Οὐκέτι δάκνων ὄφις, ἐφ' ὁδοῦ πτέρναν τηρεῖ. Οὐκέτι χαλκοῦς ὄφις, τὰ τῶν δεκνόντων όφεων αποπαύει προσβλεπόμενος δήγμα τα. Οὐκέτι ο ἐπικατάρατος πᾶς ὁ κρεμάμενος ἐπὶ ξύλου.» Πῶς, καὶ τίνα τρόπον; Τοῦ εὐλογητοῦ παι δὸς Ἰησοῦ, τοῦ Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ, τὴν κατάραν εἰς εὐ λογίαν ἡμῖν ὑπαλλάξαντος. Οὐκέτι κατάρατος ὁ σταυ δ ρός, τῆς κατάρας τῷ σταυρῷ προσπαγείσης, καὶ Χριστοῦ τὴν κατάραν ἐξάραντος, καὶ τὴν εὐλογίαν ἡμῖν ἀντεισάξαντος. σου. ) Οὗτος ὁ τοῦ Χριστοῦ σταυρὸς πάντων ἡμῖν γέγο νεν εἰσαγωγεὺς τῶν καλῶν. Οὗτος ὁ τοῦ Δεσπότου σταυρὸς πολλοῖς ὀνόμασι κέκληται. Σταυρὸς καλεῖται, ἐάβδος εὐθύτητος, βασιλείας, δυνάμεως, κληρονομίας. • Ο θρόνος σου, ὁ Θεὸς, εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος· ῥάβδος εὐθύτητος, ἡ ῥάβδος τῆς βασιλείας Ελυτρώσω ῥάβδῳ κληρονομίαν σου.» ι Ράβδον δυνάμεως ἐξαποστελεῖ σοι Κύριος ἐκ Σιών.» Βακτηρία· ι Η βακτηρία καὶ ἡ ῥάβδος σου, αυταί με παρεκάλεσαν. ο Ξύλον ζωῆς· • Ζωῆς ξύλον ἐστὶ πᾶσι τοῖς ἀντεχομένοις αὐτοῦ, καὶ τοῖς ἐπερειδομένοις ἐπ' αὐτὸν ὡς ἐπὶ Κύριον ἀσφαλής.» Ξύλον Καὶ ἔσται ὡς τὸ ξύλον τὸ πεφυτευμένον.» Που; Δαβιδ λέγει· «Παρὰ τὰς διεξόδους τῶν ὑδάτων.» Ποίων υδάτων; Τῶν θεοπνεύστων Γραφών. ὑποπόδιον • Υψοῦτε Κύριον τὸν Θεὸν ἡμῶν, καὶ προσο κυνεῖτε τῷ ὑποποδίῳ τῶν ποδῶν αὐτοῦ, ὅτι ἅγιος ἐστι.» Τόπος· «Εἰσελευσώμεθα εἰς τὰ σκηνώματα αὐτοῦ, προσκυνήσωμεν εἰς τὸν τόπον, οὗ ἔστησαν εἰ πόδες αὐτοῦ. Εἰ δώσω ὕπνον τοῖς ὀφθαλμοῖς μου, καὶ τοῖς βλεφάροις μου νυσταγμόν· ἕως οὗ εὕρω τό πον τῷ Κυρίῳ, σκήνωμα τῷ Θεῷ Ἰακώβ.» Τοῦτον αἰνιττόμενος τὸν σταυρὸν, Ἰακὼβ ὁ πατριάρχης, ἐναλλάξ ποτε τὰς χεῖρας τοῖς ἐγγόνοις ὑποθεὶς, συμβολικῶς προεμήνυσε. Τοῦτον ὁ αὐτὸς προτυπούμενος, ι ἐπὶ τὸ ἄκρον τῆς ῥάβδου τῷ Ἰωσὴφ προσ εκύνησε.» Σταυροῦ τύπον ἐπεῖχεν ἡ ῥάβδος τοῦ αὐτ ο Εστηλίτευσεν. υἱ τὸν ἐστηλίτευσε καιίο. Εἰσαγωγεύς. Σκήπτρον κληρουχίας σου "Οτι ἅγιός ἐστι. τοῦ πατριάρχου Ἰακώβ, ὡς διέβη, τὸν Ἰορδάν φησί γάρ ο Ἐν τῇ μάστῳ μου διέδην τὴν Ἱερ νην.» Καὶ μικρῷ πρὸ τούτων, σταυρού σημείου παρεδείκνυτο τῷ 'Αβραάμ, μέσον τῶν τοῦ κριού κεράτων τυπούμενον· ὅτε τὴν ἐν τύπῳ θυσίαν, περν δειγμα τοῦ σταυρωθέντος, διὰ τοῦ προβάτου μυστικῶς ἐπετέλει. Σταυροῦ τύπον ἐπλήρου καὶ Ἰσαάκ, τα ξύλα της θυσίας ἀναλαβὼν, καὶ τῷ πατρὶ θυσίαν ἑαυτὴν ἐπ:! γομένῳ προτροπάδην ἑπόμενος. Σταυρού δύναμιν ή ῥάβδος είχε Μωσέως εἰς ὄφιν μεταβληθεῖσα, και μεταμορφοῦσα της Αἰγυπτίων ῥάβδους, καὶ τὰς μὲν καταπιοῦσα, τοῖς δὲ τὸ ποτάμενον ἐξαιμάτωσα ῥεῖθρον, ὅπως μὴ πίωσι· καὶ τὴ μὲν βατράχους τ ὑδάτων ἐξέρπειν, πὴ δὲ ἀκρίδας, καὶ σκνίπα;, 22 σκότος ψηλαφητὴν σχεδιάζουσα, καὶ ὅσα τὰς λίγο πτίων συμφοράς περιίστησι. Σταυρού τύπον ἡ αὐτὸ τοῦ Μωσέως εἶχε ράβδος, ὅτε τὸ Ερυθραῖον ἔνθα κα ἔνθα διασχίζοντι πέλαγος, τεῖχος αὐτῷ τε καὶ το λαῷ συνεπάγη τὰ ὕδατα. Σταυροῦ σημεῖον ἐπείχεν ὁ στύλος τοῦ πυρὸς καὶ τῆς νεφέλης, οἷς ἀδήγει ο Θεὸς τὸν ἀλήτην Ισραήλ, ἐξ Αἰγύπτου φυγαδεν με νον. Σταυροῦ σχῆμα διέσωζε καὶ Μωσῆς αὐτὸς ἐπὶ τοῦ ὄρους ὑψοῦ τὰς χεῖρας ἀνέγων, ὅτε πολεμούντος τοῦ Ἰησοῦ τὸν ἀλλόφυλον Αμαλήκ, ὁ μὲν ὑπὸ λιμών καὶ ὰρ ἐστηρίζετο, Ἰσραὴλ δὲ δυναμούμενος ὑπερ ίσχυε. Σταυροῦ Ρύπον ἐπλήρου καὶ πατάξασα λάδις ἐν ἐρήμῳ τὴν πέτραν, καὶ κιαφέρον τὴν ἐγκύμνα δείξασα. Τἱ δὲ καὶ Ησαΐας ξυλίνῳ πρίονι διχῇ δα ρούμενος, οὐ σταυρικὴν ἐσχημάτισε τύπον; Εωλί γειν τοῦ Ἀγγὲ τὴν σταύρωσιν, καὶ Σισάρα τὴν ἐν πασσάλῳ καθήλωσιν, τὸν σταυρὸν φανερώς δηλοί σας. Ἀλλὰ καὶ τὴν μηλωτὴν Ἠλίου φαίην ἂν ἔγων; σταυροῦ δύναμιν ὑποφαίνουσαν, ὅτε τὸ Ἰορδάνειον ῥεῖθρον διχῆ διαστήσας, ὡς ἐπὶ ξηρᾶς διεπέρασε γῆς. Τὸ δὲ Ελισσαίου θαῦμα τοῦ θήσομεν, ὅτι τὰ ὕδατι τὸ ξύλον ὑποθεὶς, τῆς ἀξίνης ἐκ βάθους ἀνεχε ποταμοῦ τὸ σιδήριον, τῷ ἐλαφρῷ, τὸ βαρὺ ἀνελόμεν νος; Τί δὲ ἡ ῥάβδος, ἡ ἐκρύσασα κάρυα, οὐ προστ λως τὸν σταυρὸν ὑπογράφει; πι, Τοῦ Αγγέ σταύρω 'Αγγέ, Βουγαίου Αγγλ, Αγγέ Μέγα ἀληθῶς ὁ σταυρὸς, καὶ πολλαχοῦ τῆς Γρα φῆς μαρτυρούμενος ἢ προτυπούμενος, καὶ τῶν δι' αὐτοῦ τελουμένων οσημέραι θαυμάτων προδιαγράφων τὰ ὑποδείγματα. Προσκυνεῖτε τὸν σταυρὸν, ὅτι δι' αὐτοῦ τὸν Κύριον ἔγνωμεν. Προσκυνητὸς ὁ σταυ ρὸς, ὅτι ἐν αὐτῷ τὸν σταυρούμενον εὐλογοῦμεν. Προσκυνητὸς ὁ σταυρός, ὅτι δι' αὐτοῦ τὴν εὐλογίαν ἐλάβομεν, καὶ τῆς κατάρας ἠλευθερώμεθα. προσκυνητός ὁ σταυρός, ὅτι δι' αὐτοῦ τὴν πικρὰν τοῦ ξύλου τῆς παρακοῆς ἐξεμέσαντες γεῦσιν, τοῦ γλυκασμοῦ τῆς σωτηρίας γεγεύμεθα. Η λόγηται τὸ ξύλον, δι' οὗπερ ηυλογήθη τὰ ἔθνη. Ηὐλόγηται τὸ ξύλον, ἐν ᾧ Θεός σωματικῶς ἐξετάθη. Καὶ τί τούτου παραδοξότερον, Θεὸν σταυρούμενον βλέπειν, καὶ τοῦτο μετὰ ληστάς; Ηὐλόγηται τὸ ξύλον, δι' οὗ λῃστὴς τὸν πα ράδεισον ᾤκησε, καὶ ἡ τοῦ ξύλου γεῦσις τὴν πικρὰν ἐξεκρούσατο γεῦσιν· οὗ τί θαυμασιώτερον; Οτι ἂν Εκλεισεν ἁλοὺς ὁ ᾿Αδάμ, τοῦτον ήνοιξε λῃστὴς ἐπι γνούς· καὶ οὗ ἐκεῖνος ἐξάριστος γέγονεν, οὗτος κλη τὸς ἐνεγράφη πολίτης. Εύγε τῆς καταλλήλου παρ αλλαγής! Ἐξῆλθε κλέπτης, καὶ ἀντεισῆλθε κλέπτης ὁ μὲν διὰ παράβασιν· ὁ δὲ, δι᾿ ἐπίγνωσιν. Ὁ μὲν ὑπαχθεὶς τῷ πτερνίσαντι· ὁ δέ, συσταυρωθεὶς τῷ που ήταντι. Ευλόγηται τὸ ξύλον, ἐξ οὗ κιβωτός κατεσκευάσθη, κόσμον κατακλυσμοῦ συμβολικῶς διασώζουσα. Πύ λόγηται τὸ ξύλον, ἐξ οὗ πατὴρ 'Αδάμ μὴ γευσάμενος πρότερον, τῆς ζωῆς τὸν θάνατον ἀνταλλάξατο προς πετεία γεύσεως, τοῦ ξύλου τῆς γνώσεως καθαψάμενος. Εἶτα μεταλαβών ὕστερον, τῆς ποιότητος ᾔσθετο, καὶ τὴν ἀνάκλησιν ηὕρατο. Ηυλόγηται τὸ ξύλον, δι' οὗ βραχίων ὑπερήφανος κάμπτεται, καὶ αὐχένες ἐχθρῶν ὑποκύπτουσι, καὶ νῶτα δίδωσι βάρβαρος, καὶ φεύγει Σκύθης μηδενός διώκοντος. Τοιγαροῦν ὑψώσατε τὴν φωνὴν σὺν ἐμοὶ σήμερον, καὶ μετὰ 69-60 τῆς Γραφῆς τῷ τοῦ σταυροῦ θησαυρῷ προσκυνήσω μεν οι λόγια. Θησαυρὸν δέ φημι τοῦ σταυροῦ, τὸν Υἱὸν τοῦ Θεοῦ τὸν Χριστὸν, ᾧ καὶ πρέπει μᾶλλον τὰ Ο 1. τά. * προσοίσωμεν. μεταλαβών ὕστερον, ποιότητα ᾔσθετο, πιό τητα, ανάκλησιν εὑρών, Μή το πρότερον, γευσάμενος πρότερον. Οι θεωρίας, Μόνοις ἐπιβαίνειν ἀσφαλὲς τοῖς τὴν ἕξιν τε λειοτέροις· οὐ καλὸν δὲ τοῖς ἁπλουστέροις ἔτι, καὶ τὴν ἔφεσιν λιχνοτέροις. λεγόντων, ὅσα ἐποίησας, ήξουσι καὶ προσκυνήσουσιν Ενώπιόν σου, Κύριε, καὶ δοξάσουσι ὄνομά σου ότι μέγας εἶ σὺ, καὶ ποιῶν θαυμάσια· σὺ εἶ ὁ Θεὸς μύ. πρὸς ἡμῶν ἀνατείνεσθαι λόγια, ο Πάντα τὰ ἔθνη, κι ἄλλο ἄληστον. νος. ΛΟΓΟΣ ΙΔ'. Εἰς τὴν ύψωσιν τοῦ τιμίου σταυρού. Κινήσωμεν, ἀγαπητοί, σήμερον, ὡς κινύραν εί χείλη. • Αναλάβωμεν ψαλτήριον καὶ κιθάραν. 1 Ψάλλωμεν τῷ Θεῷ, ψάλλωμεν συνετώς. ο 'Αδωμεν τὰ τῆς ὑψώσεως ένδοξα. Δείξωμεν ποσαχοῦ τῆς Γρα φῆς τὸ τῆς ὑψώσεως ἀναφαίνεται σχῆμα, εἴ τις ἐντεῦθεν, καὶ τοῦ σταυροῦ τὴν ὕψωσιν μάθωμεν, μια γάλην οὖσαν καὶ ὑπερκόσμιον, καὶ τὴν τούτου εὗρε σιν μὴ μάτην ἐν ταῖς ἀνὰ πᾶσαν τὴν γῆν ἐκκλησίαις τοῦ Θεοῦ τελουμένην. Υψονται τοίνυν στην ρὸς, ἀπὸ γῆς φανερούμενος, ὁ πρὸ βραχέως 8:2 φθόνον κρυπτόμενος. Ὑψοῦται σταυρός, οὐχ ἵνα δόξαν λάβοι τίνος γὰρ ἂν τύχοι μείζονος δόξης Χριστοῦ τοῦ ἐν αὐτῷ προσπαγέντος; ), ἀλλ᾽ ἵνα δεξα σθῇ Θεὸς, ὁ ἐν αὐτῷ προσκυνούμενος, καὶ δι' αὐτο κηρυττόμενος. Υψοῦται σταυρὸς, ἵνα τὸ κέρας ἡμῶν ἑαυτῷ συνυψώσῃ. Ὑψοῦται σταυρός, ἵνα ταπεινώσι τὸν ὑπερήφανον. Υψοῦται σταυρός, ἵνα δήσῃ τὸν ἰσχυρὸν, καὶ δι᾿ ἡμῶν αὐτοῦ διαρπάσῃ τὰ σκεύη. Υψοῦται σταυρός, ἵνα κενὸν δείξῃ τῶν Ἰουδαίων τὸν φθόνον· ἵνα μὴ λάθῃ κατὰ γῆς ὁ θησαυρὸς τῆς ζωῆς τεθαμμένος· ἵνα τὸν μαργαρίτην ἡμεῖς ἀπὸ λάβωμεν, ἂν οἱ σταυρωταὶ, καὶ ἄκοντες ἐφανέρωσαν. Ἐπειδὴ γὰρ οὐκ ἦν εἰς τέλος λαθεῖν τὸν θησαυρὸν τῆς ζωῆς, πολυειδῶς δὲ οἱ τάλανες ἐξεταζόμενοι, καὶ ὑπὸ τῆς σφῶν ἐλεγχόμενοι κακίας, λήσειν εἰς τέλος οὐκ ἔμελλον τὸν ἁπληστον 88 ὀφθαλμόν ἀντὶ ἐπιφωνήματος, με τὸν ὡς μικρῷ πρόσθεν: αντί, πρώην, τοῦ κινύρομαι ἐν ᾠδαῖς καὶ κιθάραις καὶ κινύραις. Εἰ ε!!, μετὰ αἰνέσεως, καὶ βαΐων, καὶ ἐν κινύραις καὶ ἐν κυμβάλοις, καὶ νάβλαις ποιεῖ ὁ Θεὸς, ὁ ἐν αὐτῷ καὶ δι᾿ αὐτοῦ τὴν παγκόσμιον ε σωτηρίαν τῆς γῆς ἐν μέσῳ κατεργασάμενος;» Τῇ μὲν βασιλίδι, ὡς μικρῷ πρόσθεν ἔφαμεν, πόθον ἐνίησι ζέοντα· τοῖς δὲ, φόβον εμβάλλει, ὅλην αὐτῶν ἐκταράσσοντα τὴν ζωήν. Οἱ δ᾽ ἐπειδὰν τῆς Ερεύνης τὸ ἀπαραίτητον εἶδον, ἑκούσιον τὸ ἀβού λητον δείξαντες, πεφανερώκασι τὸ πολυτίμητον τοῦ Δεσπότου σημεῖον. Ὁ δὲ προῆλθεν, ὥσπερ ἐξ ἄλλουτινὸς στερεώματος τῶν τῆς γῆς ὑποχθονίων ἡλίου δίκην, τὰς Δεσποτικὰς ἐξαστράπτων ἀκτίνας. Προ ἦλθε τοίνυν ἐκ τῆς γῆς ἀδύτων, τὸ τοῦ Δεσπότου σημεῖον, δι' οὗ· κευθμῶνες ᾅδου κατασεισθέντες, ψυχὰς τὰς αὐτόσε κατεχομένας ἀπολελύκασι. Προ ἦλθεν ὡς ἐκ παστάδας νυμφίος, τῶν χοϊκῶν θαλάμων, ὁ τοῦ Κυρίου σταυρός, δι' οὗ τῷ Χριστῷ νυμφευθεῖσα ἡ ἐξ ἐθνῶν Ἐκκλησία, τὴν πολύγονον Ἑλλήνων ἀθεῖαν ἀπέθετο. Προῆλθεν ὁ νοητὸς τῶν πιστών μαργαρίτης, τῷ στεφάνῳ τοῦ Χριστοῦ, λυ χνίτου δίκην ἐμπεπορπημένος, ἵνα καταστράψῃ τὴν σύμπασαν οἰκουμένην. Προῆλθεν ὁ κόσμος τῆς Ἐκ κλησίας, ὁ τοῦ Κυρίου σταυρός, ὅλην αὐτὴν κοσμήσων τὴν περίγειον κτίσιν. Προῆλθεν ὡς ἐκ φρουράς ὁ ἀνεύθυνος, ἵνα τοὺς ὑπευθύνους ἀνακαλέσηται· ἐκ τῶν δεσμῶν, ὁ ἀκράτητος, ἵνα τοὺς δεσμίους λυτούς ἀπεργάσηται· ἐκ τῶν σκοτεινῶν χωρίων, τοῦ φωτὸς ἡ λυχνία, ἵνα τὴν νύχτα λύσασα τῆς ἁγνωσίας, τὸ φῶς ἐκλάμψῃ τῆς ἐπιγνώσεως. Εἰκότως οὖν ἡ Ἐκκλησία τῷ σταυρῷ τοῦ Κυρίου συγχαίρουσα, τὸν ἑαυτῆς χιτῶνα στολίζεται, καὶ τὸ νυμφικὸν ἐκκαλύπτουσα κάλλος, ἀποσεμνύνει τῆς ἡμέρας τὸ πρόσωπον. Εἰκότως καὶ ὁ πολὺς οὗτος λαός συναγήγερται σήμερον, ἵνα καὶ τὸν σταυρὸν φανερωθέντα θεάσηται σήμερον, καὶ τὸν Χριστὸν ἐν αὐτῷ συνυψούμενον προσκυνήσῃ θεώμενος. Εφα νερώθη γάρ, ἵνα ὑψωθῇ· ὑψοῦται δὲ, ἵνα φανε ρωθῇ. Τίς; Ο πρὸ μικροῦ μὲν ἐν τόπῳ κρανίου κρυπτόμενος, πανταχοῦ δὲ νῦν προσκυνούμενος. Τοῦτον ἑορτάζομεν σήμερον· τοῦτον πανηγυρίζο μεν· τοῦτο τῆς παρούσης ἑορτῆς τὸ κεφάλαιον. Τοῦτο ἡ τοῦ μυστηρίου φανέρωσις. Αλλ' ὥρα λοιπόν, καὶ τὴν ὕψωσιν αὐτοῦ τοῦ σταυροῦ Γραφικαῖς μαρ τυρίαις πιστώσασθαι. Τοῦτο γὰρ μικρῷ πρότερον ὑπεσχόμεθα, καν ὅτι προδραμὼν ὁ λόγος, τὰ ἐν μέσῳ παρῆκεν. Εδει γὰρ, ἔδει φανερόν γενέσθαι τὸ Δίκην λυχνίτου. προῆλθεν ἡ τῶν πιστῶν νοητός μαργαρίτης. Προσκυνήσῃ θεώμενος. εγκαινισμός κεκρυμμένον καὶ ζωηρὸν ἐκεῖνο ξύλον, ἐν μετεώρω Νο καθάπερ τινὰ πόλιν ἐπ᾿ ὅρους κειμένην, ἢ λύχων ἐπὶ λυχνίαν ἡρμένον δειχθῆναι τῷ σύμπαντι. Οὗ δὴ χάριν, οἱ πρῶτοι πρῶτον Χριστιανῶν τὰ πρῶτα τῆς βασιλείας ἀνελόμενοι σκήπτρα, ἐπὶ θριάμβου πάσης ὁμοῦ τῆς Ἐκκλησίας, ὥσπερ ἐκ τινος υψηλόφου σκοπιᾶς ἐπιτετράφασι τοῦτο μετα άρσιον αίρεσθαι, καὶ ἅπαντι τῷ πληρώματα διαδείκνυσθαι. Καὶ τοῦτό ἐστιν ὅπερ νῦν οἱ τῶν ἀρχιερατικῶν οἰάκων ἐπειλημμένοι ποιοῦσιν. Ἐπὶ τὸν ὑπερβάθμιον τόπον τῆς Ἐκκλησίας ανιόντες, καὶ τὴν ὑπερένδοξον τουτονὶ καὶ πολυπροσκύνητον σταυρόν εἰς ὕψος ἀνέχοντες, ὑψοῦσί τε, καὶ πολλαχοῦ ἐπὶ μετεώρου προσανατείνοντες, τοῖς λαοῖς ἐπιδείκνυνται, μόνον οὐχὶ βοῶντες· Ἰδοὺ τὸ κεκρυμμένον εὕρηται τῆς σωτηρίας θησαύρισμα. Ἰδοὺ ἡ σφραγίς, ἐν ᾗ ἐσφραγίσθημεν. Ἰδοὺ ἡ σταυρός, δι' οὗ τῷ Σταυρωθέντι ἐγνώσθημεν. Ἰδοὺ τὸ κέρας, ἐν ᾧ τοὺς ἐχθροὺς ἡμῶν κερατιοῦμεν· ἡ ἐν ᾧ τοῦ ἐχθρο τὰς παγίδας ἀβλαβῶς διαβαίνομεν· ἐν ᾧ πεποιθότες, νηπίων βέλη τὰς πληγὰς τῶν δαιμόνων ο ηγού μεθα. Ἰδοὺ σήμερον ὁρῶμεν «τὴν ζωὴν κρεμαμένην ἀπέναντι.» 'Ακούσωμεν οὖν τοῦ προφήτου λέγοντος· «Ὑψοῦτε Κύριον τὸν Θεὸν ἡμῶν, καὶ προσκυνεῖτε τῷ ὑποποδίῳ τῶν ποδῶν αὐτοῦ, ὅτι ἔγιν ἐστιν.» Εἴπωμεν μετὰ τοῦ Δαβίδ, τὰ τοῦ Δαβίδ τερετίσματα· Υψώθητε ἐπὶ τοὺς οὐρανούς, ὁ Θεὸς, καὶ ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν ἡ δόξα σου.» Υψωθήτω Υψώθητι, ὁ κρίνων τὴν γῆν. ο ἡ χείρ σου. ο - • Κραταιωθήτω ή δεξιά σου ύψω θήτω ἡ χείρ σου.» «Μὴ ἐπιλάθῃ τῶν πενήτων σου εἰς τέλος.» — «᾿Αλλ' ἐν τῇ εὐδοκίᾳ σου, ύψων θήτω τὸ κέρας ἡμῶν. › Εἰσέλθωμεν εἰς αὐτὸν τὸν τῆς Γραφῆς παράδεισον. Ερανισώμεθα, καθάπερ ἄνθη, τὰ τῷ καιρῷ χρησιμώτατα. Λάβωμεν ὁδηγούς τοὺς προφήτας, τοῦ σταυροῦ τὴν ὕψωσιν μηνύοντας. Καὶ πρῶτος ἡμῖν ἀγέσθω ὁ Μωσῆς, ὁ τοῦ Θεοῦ θεράπων καὶ νομοθέτης, τὸν χαλκοῦν ἐκεῖνον ὑψώσας ὄριν· οὐχ ἵνα δοξασθῇ, ἀλλ᾿ ἵνα στηλιτευθῇ, καὶ τῷ ἱῷ τοῦ χαλκοῦ, τὸν ἰὸν τῆς κακίας, ἀντιπαραθείς, ὡς ἐν συγκρίσει, τὸ τοῦ χαλκοῦ παραδείξῃ διάλληλον. Υψώθη οὖν ὁ χαλκοῦς ἐκεῖνος ὄφις, οὐχ ὡς προτύπωσις ἢ τύπος ὢν τοῦ σταυροῦ, ἀλλ' ὡς τύπου ἀντίτυπος, ἢ τύπος τροπικῶς λαμβανόμενος. Ύψωσε καὶ αὐτὸς Μωϋσῆς τὰς χεῖράς ποτε εἰς τύπον τοῦ Τῷ σταυ ραθέντι ἐγνώσθημεν. "Οτι ἅγιόν ἐστι. Α. ἅγιος, Ἵνα στηλιτευθῇ τ. ἢ τύπος τροπικῶς λαμβανόμενος. σταυρωθέντος Χριστοῦ, καὶ τοῦ νῦν ὑψωμένου σταν μου. • Στήτω ήλιος κατὰ Γαβαών, καὶ ἡ σελήνη κατὰ φάραγγα Αἰλών, ο καταναλίσκων Ἰησοῦς ποτε τὸν ᾿Αμαλήκ ηύχετο, οὐχ ἵνα μόνον τοῦ σταυροῦ τὴν ἡμέραν, καθ᾽ ἦν τὸ σκότος ἐφ' ὅλην τὴν γῆν ἐξετάθη μηνύσῃ, οὐδ᾽ ἵνα τὸ τῆς δυνάμεως ὕψος τοῦ Θεοῦ, καὶ τὸν κατ' ἐχθρῶν ὑψωθέντα βραχίονα κατ' εκεί την πιστώσηται τὴν ἡμέραν, ἀλλ᾽ ἵνα καὶ τοῦ σταυ ροῦ τὴν ὕψωσιν προμηνύσῃ, καὶ τὴν ἐν αὐτῷ τοῦ Ηλίου τῆς δόξης ἄνοδον προτυπώσῃ. Προσάγει καὶ ᾽Αβραὰμ εἰς τύπον τοῦ μυστικοῦ θύματος τὴν θυ σίαν, ἀλλὰ τῇ ἐξ ὕψους φωνῇ παραχρῆμα πεισθείς, τὸν ἐν φυτῷ Σαβὲκ ὁραθέντα κριόν, ἐν ὑψηλῇ τοῦ όμους περιωπῇ συμβολικῶς ἔθυσε, τὴν ἐφ᾽ ὕψους τοῦ σταυροῦ προτυπούμενος ἔπαρσιν. Ηράν ποτε εἰς ὕψος τὰς χεῖρας οἱ περὶ 'Αζαρίαν ἐν τῷ τῆς Βαβυλωνίας καμίνου πυρί, προσευχόμενοι, καὶ τὴν εἰς ὕψος ἀρθεῖσαν φλόγα τοῦ πυρὸς τῆς καμίνου κατέσβεσαν· τῇ τῶν χειρῶν ἐκτάσει, τὸν ὑψούμενον σταυρὸν σχηματίζοντες. Ύψωσέ ποτε Ἰωνᾶς τὴν φωνὴν, σταυροειδῶς ὑψώσας τὰς χεῖρας, καὶ τὴν ἐξ ὕψους αὐτίκα δύναμιν ἐπεσπάσατο, ἐξ εμεθεὶς τοῦ θηρίου ἀλωβήτως. "Υψωσέ ποτε τὸν ἀκινάκην Ιουδήθ ἡ περιβόητος κατὰ τῆς Ολοφέρο νου κεφαλῆς καθεύδοντος, τοῦ σταυροῦ προτυποῦσα τὴν ὕψωσιν, καὶ τὴν σωτηρίαν τῷ Ἰσραὴλ κατειργάσατο. Ύψωσεν ἐν λάκκῳ λεόντων ποτὲ Δανιὴλ τὴν φωνὴν πρὸς τὸν Ὕψιστον, τοῦ σταυροῦ τὴν ὕψωσιν προτυπῶν, ὅτε τὸ ἄριστον· ὁ προφήτης Αββακούμ αὐτῷ προσηγάγετο διαρπασθεὶς ἐν ῥοπῇ. Τί δὲ τῷ Ἱερεμίᾳ δοκεῖ, λέγοντι ἐκ προσώπου Κυριοκτόνων, Δεῦτε καὶ ἐμβάλωμεν, λεγόντων, ξύλον εἰς τὸν ἄρτον αὐτοῦ, καὶ ἐκτρίψωμεν ἀπὸ γῆς τὴν ζωήν αὐτοῦ;» Τὶ δὲ τοῦ Ἡσαΐου βούλεται τὰ παραπλήσια, λέγοντος, πῇ μέν' ο Ως πρόβατον ἐπὶ σφαγὴν ἤχθη, καὶ ὡς ἀμνὸς ἐναντίον τοῦ κείραντος αὐτὸν, ἄφωνος καὶ, ο Ἐν τῇ ταπεινώσει αὐτοῦ ἡ κρίσις αὐτοῦ ἤρθη, ὅτι αίρεται ἀπὸ γῆς ἡ ζωὴ αὐτοῦ· ἡ πῆ δὲ, ο Καὶ αὐτὸς ἁμαρτίας πολλῶν ἀνήνεγκε.» Ποῦ, εἰ μὴ ἐν τῷ τοῦ σταυροῦ ξύλῳ; εἰς ὃν καὶ τὸν ἄρτον ἐμπερονήσαντες, οὐ μεθῆκαν, εἰ μὴ καὶ εἰς ὕψος ἀνέθεσαν, εἰς μαρτύριον τῶν ὁρώντων, καὶ τύπον τῆς προκειμένης ὑψώσεως. Τοῦτο δὲ τί ποτ' ἂν εἴποιμεν εἶναι, ἢ τοῦ σταυροῦ τὴν ὕψωσιν καὶ ἀνάδειξιν; ὥσπερ καὶ τὴν τοῦ προβάτου σφαγὴν, ἀνενε]χθέντος ἐπὶ τοῦ σταυροῦ, καὶ προσπήξαντος τοῦ κόσμου τὰς ἁμαρ τίας, ᾧ καὶ αὐτῷ τοῦ σταυροῦ τὴν ὕψωσιν κατα φανῶς παραδείκνυσι. Καὶ ἅλις τας Γραφικές μαρ τυρίας ἐπάγειν, τοῦ σταυροῦ προαναφωνησάσας την ὕψωσιν, ὡς ἂν μὴ προσκυρῆς ὁ λόγος γένοιτο τοῖς πολλοῖς. Ἡμεῖς δὲ, τὸν Χριστὸν ἐν αὐτῷ προσκυνοῦντες, κατανοῶμεν τῆς αὐτοῦ δυνάμεως τὸ μέγεθος, καὶ ὅσα δι' αὐτοῦ περὶ ἡμᾶς ᾠκονόμηται θαύματα, καθά φησι Δαβὶδ ὁ θειότατος· ο Ο Θεὸς ἡμῶν βασιλείς πρὸ αἰώνων, εἰργάσατο σωτηρίαν ἐν μέσῳ τῆς γῆς Οτι δὲ ἐν μέσῳ τῆς γῆς ὁ Κρανίου κατεστήραται τόπος, ἀμφιβαλλέτω μηδείς. Έδει γὰρ ἄσπερ ἐν ἐπιπέδῳ κύκλου διαγραφῇ κατὰ μέσης τῆς γῆς ἁπάσης ἐμπαγῆναι τὸ σωτήριον ξύλον, ἵν' ὡς ἄλλος τις οὐρανοφεγγής ἥλιος, ὁ τῆς δικαιοσύνης μεσα ρανῶν "Ηλιος, οἷον ἔκ τινος τοῦ σταυροῦ στερεί ματος, τὰς ἑαυτοῦ φωτοειδεῖς ἀκτῖνας, καὶ τοῖς εἰν γῇ χώματος ", κατεχομένοις, δύνας, ἐν τῷ σταυρῷ καταλάμψειεν. Οὗτος ὁ σταυρὸς καὶ ξύλον ἐστὶν ὁρατὸν, καὶ σημεῖον παρὰ τῇ Γραφῇ πολλαχού και λεῖται. Τί γάρ ἐστιν ὁ φησιν ὁ Δαβίδ «Ποίησον μετ᾿ ἐμοῦ σημεῖον εἰς ἀγαθόν.» Και, «Σημειωθήτω ἐφ' ἡμᾶς τὸ φῶς τοῦ προσώπου σου, Κύριε. ο Καλ Ει Εδωκας τοῖς φοβουμένοις σημείωσιν τοῦ φυγεῖν ἀπὸ προσώπου τόξου, ο ἢ ὅπερ καὶ αὐτὸς Κύριος ἐν Εὐαγγελίοις βοᾷ· «Καὶ τότε ὄψονται τὸ σημεῖον τοῦ Θεοῦ. Καὶ πρὸ τούτου· «Σημεῖον ἐπιζητεί ἡ γενεὰ αὕτη, καὶ σημεῖον οὐ δοθήσεται αὐτοῖς, εἰ μὴ τὸ σημεῖον Ἰωνᾶ τοῦ προφήτου, ο δ καὶ αὐτὸ διὰ τοῦ σταυροῦ παραδείκνυται; Συμεών τ τὴν Παρθένον εὐλογῶν, ὁ θεοδόχος, ὅτι τὸν νηπιο φανῆ Κύριον ὑπεδέξατο, τί βούλεται λέγων· «Οὗτος κεῖται εἰς πτῶσιν καὶ ἀνάστασιν πολλῶν ἐν τῷ Ἰσραὴλ, καὶ εἰς σημεῖον τὸ ἀντιλεγόμενον;» Οὐ τὸν σταυρὸν διὰ τοῦ σημείου τρανῶς παρυπέφηνεν; Ὁ ᾿Αλλὰ καὶ δύναμις ὁ σταυρὸς καλεῖται. Τί γάρ φησιν ὁ Δαβίδ Εγνώρισας ἐν τοῖς λαοῖς τὴν δύο ναμίν σου. ο 'Αλλὰ καὶ βραχίων· Έλυτρώσω ἐν τῷ βραχίονί σου τὸν λαόν σου. Οτι δὲ καὶ δύναμις Χριστοῦ ὁ σταυρός, ἄκους Παύλου λέγοντος· ι Ο λόγος τοῦ σταυροῦ, τοῖς μὲν ἀπολλυμένοις μωρίς ἐστίν· τοῖς δὲ σωζομένοις ἡμῖν, δύναμις Θεοῦ ἐστιν. «Ακουσον δὲ καὶ αὐτοῦ τοῦ Χριστοῦ πρὸς Μωσήν λέο γοντος· «Σκληρύνων σκληρυνῶ τὴν καρδίαν Φαραώ, ἵν' ἐνδείξωμαι ἐν αὐτῷ πᾶσαν τὴν δύναμίν μου· ν δύο ναμιν ἐνταῦθα λέγων, τὴν διὰ τῆς ῥάβδου Μωσέως εἰς τύπον τοῦ σταυροῦ προδειχθεῖσαν, παντοδύναμον Εν δειξιν, δι' ἧς τὰ παράδοξα τῶν τεραστίων αὐτοῦ παρ. εδείκνυ.Οὕτως ἡμεῖς περὶ τοῦ σταυροῦ, καὶ νοεῖν καὶ φρονεῖν δεδιδάγμεθα. Οὕτω τὸν πιστὸν λαὸν τοῦ Θεοῦ τιμᾶν τὸν σταυρὸν, καὶ σεβάζεσθαι δι' όλου προτρέπο μεν. Δι' αὐτοῦ γὰρ ἐσαγηνεύθη τὰ ἔθνη· ἡ πίστις παν ταχού κατεσπάρη. Τούτῳ γὰρ οἱ Χριστοῦ μαθηταί, γῆς χώμασι, ΝΟΤΑ. Εν γῇ χώματος. τὸ, οὗ, οὐ καθάπερ ἀρότρῳ τὴν ἀνθρωπίνην φύσιν τὴν ἄγονον γεωργήσαντες, ἀειθαλῇ τε τῆς Ἐκκλησίας τὰ λήτα δείξαντες, πολύχουν τῶν εἰς Χριστὸν πεπιστευκότων τὸν ἄμητο, ἐκομίσαντο. Τούτῳ φωννύμενοι μάρτυρες, καὶ πίπτοντες, τοὺς βάλλοντας έτυπτον. Δι' αὐ τοῦ Χριστὸς ἐπεγνώσθη, καὶ τῶν πιστῶν ἡ ἐκκλησίᾳ διὰ παντὸς τὴν Γραφὴν ἀναπτύξασα, τὸν αὐτὸν εἰσάγει Χριστὸν τὸν τοῦ Θεοῦ Υἱὸν, καὶ αὐτόθεον καὶ αὐτοκύριον, μεγαλοφώνως έμβοῶντα· «Εἴ τις θέλει ὀπίσω μου ἐλθεῖν, ἀπαρνησάσθω ἑαυτὸν, καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ, καὶ ἀκολουθείτω μοι. Δι' αὐτοῦ τὰ τῶν Χριστιανῶν ἀνθεῖ, καὶ πανταχοῦ ἐπεκτείνεται. Δι' αὐτοῦ βασιλεία κρατύνεται, πολι τεία στηρίζεται, πολέμιοι πίπτουσι, ὀφρὺς Βαρβάρων ἁλίσκεται, Ἰσραήλ κατασφάττεται, κεραυνούνται δαίμονες· ὅτι ἐν αὐτῷ καὶ δι' αὐτοῦ πιστεύομεν σώζεσθαι, καὶ αὐτό; ἐστι τὸ σημεῖον τοῦ Υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου· ο καί, «Εν αὐτῷ πᾶσα σὰρξ, ο κατὰ τὸ γεγραμμένον, ἔψεται τὸ σωτήριον τοῦ Θεοῦ ἡμῶν.» Και, «ύψονται οἱ Ἰουδαῖοι [καὶ κόψονται] εἰς ἄν ἐξεκέντησαν. › Ημεῖς δὲ, ὅσοι τῷ φωτὶ αὐτοῦ ἐπορεύθημεν, σὺν αὐτῷ δοξασθησόμεθα, καὶ συμβασιλεύ. σομεν τῷ Θεῷ, τῇ Τριάδι σὺν ἀγγέλοις περιχορεύοντες· τῇ ἐν Πατρὶ, καὶ Υἱῷ, καὶ ἁγίῳ Πνεύματι προσκυνουμένῃ, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. ΛΟΓΟΣ ΙΒ΄. Εἰς τὴν κοίμησιν τῆς ὑπεραγίας Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου. Οσοι τὸ σεπτὸν τοῦτο τῆς Θεοτόκου κατειλήφατε τέμενος, δεῦρό μοι, λιπαρώ, συνεπαμύνασθαι σήμε ρον περὶ τὸν λόγον κάμνοντι, καὶ πρὸς τὸ ὕψος καὶ βάθος ἀμηχανοῦντι, τοῦ θαύματος. Είθ' οὕτως συν αναβάντες ἐπὶ τὸ ἄκρον τῆς κεφαλίδος, τὸ τὴ λεγόμενον, εἰς Θεοῦ μυστήρια παρακύψωμεν, και λόγων ἐπιταφίων ἀκούσωμεν. τζιν, Καὶ πίπτοντες. τδ, πίπτειν πολέμιοι πίπτουσι. Ο τοίχων σωτήριος καὶ ὑπεράγαθος λόγος, ὁ ἐν υπόστατός τε καὶ ὑπερούσιος, πᾶσαν τὴν ὑπὲρ ἡμῶν οἰκονομίαν ἐπὶ γῆς μετὰ σαρκὸς ἐμπολιτευσάμε νος, καὶ τὰ πάλαι περὶ αὐτοῦ κεχρησμῳδημένα πληρώσας, δείξας τε ἡμᾶς ἐν αὐτῷ, καὶ ὅλον αὐτὸν ἐν ἡμῖν, πεπλήρωκε τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν δόξης, καὶ τῆς ἁγιστείας αὐτοῦ τὴν σύμπασαν κατεπλούτισε κτίσιν. Νενίκηκε δέ, διὰ σταυροῦ συμπλακείς τὸν ἀρχέκακον, καὶ τῷ θανάτῳ προσπαλαίσας, τὴν καθ' ἡμῶν ἔλυσε τυραννίδα· ᾅδου τε τὸν ἀφεγγῆ χώραν, καὶ τὰ ἐκεῖ καθεῖλε βασίλεια, τὴν παμφάγον αυτο συγκλείσας γαστέρα, πρὸς τὸ μὴ τὰς θεοειδεῖς τῶν ἁγίων ψυχὰς ἔτι κατ' ἐπικράτειαν δέχεσθαι. Ἐχρὴν δὲ, οἶμαι, μὴ πάντη τῆς ἀρχαίας ἀρᾶς ἀποπαυθή ναι τὰ ὁροθέσια. Θεοῦ γὰρ ἦν φωνή, τοὺς ἅπαξ ἀπὸ γῆς παραχθέντας. εἰς γῆν ἐπανάγεσθαι· ὅτι μὴ τῆς ἐν γενέσει καὶ φθορᾷ δουλείας ἡ πρὶν ἀπογαιωθείτε φύσις τέως ἀπηλευθέρωτο. Έδει δὲ ν τὸν κατά πάντα τοῖς ἀδελφοῖς ὁμοιωθέντα χωρὶς ἁμαρτίας, πάντα ἐν αὐτῷ τὰ τῆς φύσεως παραδείξαι γνωρίσματα· δς διὰ τοῦτο, Θεὸς ὤν, ὑπὲρ φιλανθρωπίας ἐγένετο άνθρωπος· καὶ παθῶν ἀπεγεύσατο πρὸς ἐν δειξιν τῆς πρὸς ἡμᾶς οἰκειώσεως, εἴ πως ταῖς τοῦ ἀπαθοῦς πάθεσιν ἔξω παθῶν κατασταίημεν. ταύτῃτοι καὶ φθορᾶς πεῖραν λαβεῖν κατεδέξατο, καὶ 01 νάτῳ προσομιλῆσαι, καὶ τὴν ἀμειδὴ τοῦ ᾅδου χώραν καταλαβεῖν, ἵν᾿ ἡμεῖς τῶν ἐντεῦθεν ἀποδραμόντες δεσμῶν, εἰς ἀφθαρσίαν μεταχωρήσαιμεν. ᾿Αλλ' οὐ παρὰ τοῦτο τὸν φυσικὸν ἐκφευξόμεθα θάνατον εἶχε κατὰ μόνην τὴν χάριν, ἀλλ' οὐ κατὰ τὴν φύσιν, τὸ εἶναι λαβόντες, ἀθάνατοι διεπλάσθημεν. Πρὸς οὖν τί ταῦτά φημι, ἀδελφοὶ, καὶ ὅτου χάριν εἰς τούτους νῦν προήχθην τους λόγους; Οτι εἰ μέλο λοιμεν τῶν κατὰ τὴν ὑπερφυά μετάστασιν μυστηρίων ἐφάπτεσθαι, ἀνάγκη μικρὸν αὐτοῦ που τὸν λό γον ἀναγαγεῖν, ἐπὶ τὸν πάντων ἡμῶν Δεσπότην καὶ Κύριον καὶ Θεὸν Ἰησοῦν Χριστὸν, εἶθ' οὕτως δι' ἀκου λούθου τάξεως συναναζεύξαι πρὸς τὸ προκείμενον. Επειδὴ γὰρ ἐξ ἀνάγκης ἀπέκειτο τοῖς ἀνθρώποις ἅπαξ ἀποθανεῖν, καὶ ἦν τοῦτο πάντη τῇ καθ' ἡμᾶς ἀπαραίτητον φύσει, τῷ μάλιστα διὰ τῆς παρακοῆς ἄνωθεν τοῦτον δέξασθαι παρὰ τοῦ πλάστου τὸν ὅρον διὰ τοῦτο δή, καὶ ὁ Κύριος ἅπαξ ἀπέθανεν, ἑνὸς γενόμενος θανάτου ἀντίλυτρον, ἵνα πάντας ἁπλῶς ἀπαλλάξῃ τῆς πικρᾶς τοῦ θανάτου δουλείας, καὶ ἡ φησιν ὁ Ἱεροφάντης, «Τοὺς ὅσοι φόβῳ θανάτου δια ΝΟΤΑ. κύψωμεν. Τό, φύσις πρὶν ἀπο γειωθεῖσα. Διεπλάσθημεν. παντὸς τοῦ ζῆν ἔνοχοι ἦσαν δουλείας.» Τί νῦν οὐ τεθνη ξήμεθα τὸν θάνατον ἐκεῖνον; ἀντιφήσαιεν ἄν τινες ἴσως. Ναὶ τεθνηξόμεθα δ'. Πλὴν οὐ μενοῦμεν ἐν αὐτῷ δεδηλωμένοι καθὰ καὶ πρότερον, ὅτε τῷ θανάτῳ κατειχόμεθα δέσμιοι τῷ τῆς ἁμαρτίας γραμματείῳ. Καὶ εἰ οὕτως, οὐδ᾽ ἀποθανεῖν εἰκότως τοῦτο λέγοιτ' ἄν. Εἰσὶ γὰρ, εἰσί τινες, οἳ καὶ τοῦτον διαφεύξονται μὲν, ἀλλαγήσονται δὲ, κατὰ τὴν ἱερὰν ἐκφαντορίαν. θα νάτοῦ δὲ τυραννὶς καὶ θάνατος ἐκεῖνος ὄντως ἐστὶν, δτε μηκέτι συγχωρηθῶμεν ἀποθανόντες ἐπανελθεῖν εἰς ζωήν. Οπόταν δὲ καὶ τεθναίημεν, καὶ μετὰ τὸ θανεῖν εἰσαῦθις ζήσωμεν, καὶ ζωὴν τὴν ἀμείνω· οὐ θάνατος προδήλως τοῦτό ἐστιν, ἀλλὰ κοίμησις, καὶ πρὸς τὴν δευτέραν ζωὴν ἐπάνοδος, διὰ τῆς τῶν γηλ νων παντελοῦς ἀποπαύσεως, τοὺς μετιόντας ἐντεῦθεν ἐκεῖ προάγουσα καὶ προπέμπουσα. "Ην δὴ σαφέστε ρεν ὁ Παροιμιαστὴς ἐνδεικνύμενος, ο Θάνατος, φησίν, ἀνδρὶ ἀνάπαυσις.» Συνέκλεισε γὰρ ὁ Θεὸς κατ' αὐτ τοῦ, τοῦ μηκέτι τυχὸν ἐνεργεῖν ὅ τι καὶ πέφυκε. θά νατος δὲ τί ποτ' ἂν ἄλλο νοοῖτο, ἢ ψυχῆς χωρισμός ἀπὸ σώματος, τὴν μὲν ἐλπίδα τῆς ἀναστάσεως διὰ τῆς τοιάσδε τῶν μερῶν διαζεύξεως, εἶτα συμπήξεως προσκαλούμενος· τὴν δὲ εἰς ἀφθαρσίαν καὶ εἰς λῆξιν τὴν ἀμείνω μετάβασιν, διὰ τῆς ἐλπίδος πιστούμενος, τοῦ μηκέτι δουλεύειν ἡμᾶς τῇ ἁμαρτίᾳ, κατὰ τὴν ἐν σαρκὶ πρὸς τὰ αἰσθητὰ δηλονότι ἐμπαθεστάτην ζωήν; Εἰ οὖν αὐτὸς ὁ ζωῆς καὶ θανάτου Κύριος, ἡ ζωή τῶν ἁπάντων, ἡ ἀνάστασις τῶν νενεκρωμένων, ο τὸ φῶς τοῦ κόσμου, ὁ τῷ οἰκείῳ θανάτῳ καταργήσας τὸν τὸ κράτος ἔχοντα τοῦ θανάτου, › οὐκ ᾤετο δεῖν, ὑπὸ φιλανθρωπίας καμπτόμενος, οὐδὲ τόνδε τὸν νόμον παραδραμεῖν ἀλειτούργητον· ἀλλ' ὡς ἂν κατὰ πάντα ἡμῖν ὁμοιωθῇ, δείξη τε ταύτην ἀναγκαίως εἰς γῆν πεποιῆσθαι τὴν κάθοδον, καὶ αὐτὸς ἡμῖν τὸν ἴσον είλετο δεσμόν, ο πορευθεὶς ἐν μέσῳ σκιᾶς θανάτου, ο κατὰ τὸ γεγραμμένον, ἐπὶ τρισί τε ἡμέραις ἐνδιατρίψας εἰς τὰ κατώτατα μέρη τῆς γῆς, ἔνθα τῶν ἤδη θανόντων αἱ ψυχαὶ προκατείχοντο σειραῖς ἀφύ κτοις σφιγγόμεναι, αἷς καὶ εὐηγγελίσθη κατὰ τὸν μακάριον Πέτρο»·. Καὶ τοῖς ἐν φυλακῇ γὰρ πνεύ μασι πορευθεὶς ἐκήρυξε·, πῶς οὐκ ἂν εἴη τοῦτο σαφὲς καὶ παντελῶς ἀναντίῤῥητον, ὡς καὶ νῦν ἁπάντ των τῶν ἀνθρώπων, καὶ μέντοι καὶ τῶν ἁγίων αἱ ψυχαὶ τὸν ἀειδῆ τόπον ἐκεῖνον διέρχονται μὲν, οὐ ΧΧΧVΗ, * θάνατον. σ "Ο Παροιμιαστής. Ἐν ἀναπαύσει νεκροῦ κατάπαυσον τὸ μνημόσυνον αὐτοῦ Συνέκλεισε κατ' αὐτοῦ, τοῦ. κατέχονται δὲ, πλὴν τῶν ὅσαι τῇ κατὰ τὸν βίον ῥαστώνῃ τὸν δι᾿ ἁμαρτίας θάνατον ἑαυτοῖς ἐπιστά. σαντο; Οσαι γὰρ δήπου τυχὸν τοῖς θείοις νόμοις ἑαυτὰς ὑποζεύξασαι, τὴν ἐν οὐρανοῖς πολιτείαν ἐν πνεύματι διὰ σαρκὸς ἐπεδείξαντο, πρὸς τόπους δῆλον φωτοειδείς πρέποντας τῇ τοιάδε τῶν ἁγίων Ιερα καταστάσει μετατιθέμεναι, παραπέμπονται, οἷς ἐπισκοπεῖ Κύριος, καὶ οἱ ὀφθαλμοὶ αὐτοῦ καὶ τὸ λό γιον διαπαντὸς ἐπιβλέπουσιν. ἂν τὸ κάλλος καὶ τὸ μέγεθος, καὶ τὴν εἰς ἄπειρον μακαριότητος, θέσιν, προσθήσω δ' ὅτι καὶ τῆς ὑπὲρ νοῦν ὡραιότητας, ἴδοιεν ἂν εἰκότως αὐτοὶ τρανώτερόν τε καὶ ὑψηλότερον, οἱ μᾶλλον ἡμῶν Θεῷ πλησιάζοντες, κάνταύθα τοῦ δρόμου λήξαντες, τὴν ἐκεχειρίαν ἐδέξαντο, οἷς καὶ μᾶλλον ἡτοίμασται παρὰ τῆς πάντα σοφῶς διεξ αγούσης Προνοίας. Ωστε διελεύσονται μὲν αἱ τῶν ἁγίων ψυχαί, καθὰ δέδεικται, διὰ τῶν τοῦ βίου που λῶν. «Οὐ γάρ ἐστι μαθητὲς ὑπὲρ τὸν διδάσκαλον. Οὐ μὴν, οἶμαι, κατασχεθήσονται καθὰ καὶ πρώην, ὅτι, κατὰ τὸ γεγραμμένον, ι ἐβασίλευσε σὺν τῷ θανάτῳ ἡ ἁμαρτία, ο Διελεύσονται δὲ (ἄπους συνετώς) ούχ ὥστε διολισθῆναι, ἀλλ᾿ ὥστε διερευνῆσαι καὶ μνη θῆναι κἀκεῖ τὸ ξένον τῆς θείας οἰκονομίας μυστήρων (λέγω δὲ τὴν εἰς ᾅδου κατάβασιν, ἣν ὑπὲρ ἡμῶν ἑκὼν ὁ ζωαρχικὸς Ἰησοῦς ἐποιήσατο, τὸν διὰ σταν ροῦ θάνατον ὑπομείνας, ὁ ἀπαθὴς καὶ ἀνώλεθρος), προσέτι καὶ τῶν ἐκεῖσε τελεσθέντων τὸν ὑπερφο λόγον ἐκδιδαχθῆναι, ὅση τε καὶ οἷα διὰ τῆς συμβολῆς ἡ νίκη γέγονε τῷ Σωτῆρι, τοὺς αἰωνίους καθαιρούντι μοχλούς. Ταῦτα τοίνυν πρὸς τῶν ἱερῶν λογίων μεμνήμεθα, καὶ οὐκ ἀπὸ σκοποῦ τῶν ῥηθησομένων ἡμῖν προεξήτασται. Ὣς οἶμαι, λίαν ἀκόλουθόν τε καὶ πρόσφορον, καὶ τὰ ἐπὶ τῇ κρυφίᾳ καὶ περιδόξῳ τῆς ἱερογενούς ταύ της 'Αειπαρθένου κοιμήσει διαψηλαφήσαντα, προσ θεῖναι τοῖς ἐρασταῖς τῶν καλῶν καὶ φιλοθεάμοσι. Καὶ γὰρ εἰ χρὴ λέγειν τἀληθῆ, καὶ μέχρις αὐτῆς ὁ φυσικὸς τῶν ἀνθρώπων ἐχώρησε θάνατος· οὐ μὴν καθείρξας, ὡς ἐν ἡμῖν, ἢ χειρωσάμενος· ἄπαγε· ἡ ὅσον αὐτοῦ ὕπνου πεῖραν λαβεῖν, ἐκείνου τοῦ πρὸς τὰ ἐλπιζόμενα τῶν τῇδε ἡμᾶς, ὥσπερ τινὸς ἐκστατικής, ἵν' οὕτως εἴπω, φορᾶς, πρὸς θεοειδή μεταποιουμέν νους κατάστασιν παραπέμποντος· ὡς, φέρε εἰπεῖν, τὰ κατὰ τὸν πρῶτον ύπνον ἐκεῖνον, ὃν ὁ πρῶτος ὕπνωσεν ἄνθρωπος, καὶ τὴν πλευρὰν ἀφηρέθη προς τὴν τοῦ καθ᾿ ἡμᾶς εἴδους συμπλήρωσιν, καὶ τοῦ ἀφαιρεθέντος μέρους τὸ λείπον ἀπείληφε. Τούτῳ, οι μαι, τῷ τρόπῳ καὶ αὕτη φυσικῶς ἀφυπνώσασα, θα ἀε:δῆ νάτου μὲν ἀπογεύσατο, οὐ μὴν δὲ ἔμεινεν κάτοχος, ἢ ὅσον τοῖς φυσικοῖς εἶξαι θεσμοῖς, καὶ τὴν οἰκονομίαν πληρῶσαι, ἣν ἐξ ἀρχῆς ἡ πάντων διήκουσα περί ἡμᾶς ἐπήξατο Πρόνοια· καὶ δὴ καὶ τὸν τρόπον δεῖξαι σαφῶς, ὅπως τὴν ἐκ τῶν φθαρτῶν πρὸς τὰ ἄφθαρ τα μεταβατικὴν ὑπηλλάξατο κίνησιν· ἐπεὶ μηδὲ ἄλο λως ἦν θεμιτόν, ἢ τῆς τοιάσδε τῶν μερῶν διαζεύξεως προσφυῶς γενομένης, την ρέουσαν ζωὴν μετα κρούσασθαι. Εἰ γὰρ οὐκ ἔστι, κατὰ τὸ λόγιον, ἄνθρωπος ὃς ζήσεται καὶ οὐκ ὄψεται θάνατον· ἄν θρωπος δὲ καὶ ἀνθρώπων ἐπέκεινα καὶ ἡ νῦν ὑμνουμένη, δέδεικται δήπου τρανῶς, ὡς καὶ αὕτη τὸν ἴσον ἡμῖν ἐκπεπλήρωκε νόμον τῆς φύσεως, εἰ καὶ μὴ καθ' ἡμᾶς ἴσως, ἀλλ' ὑπὲρ ἡμᾶς, καὶ τὴν αἰτίαν ὑπὲρ ῆς τοῦτο πάντως παθεῖν ἐναγόμεθα. Οὕτω μοι νοήσεις αὐτῆς εἰς ᾅδου κατάβασιν· ἧς τοσαύτη γέγονεν ἐπ' αὐτῆς, κατά γε τὸν ἐμὸν ὄρον καὶ λόγον, τῇ διαστάσει τῶν μερῶν ἡ τοῦ καιροῦ ἐπικράτεια, ὅσης ἐδεῖτο τῆς φυσικῆς κινήσεως ἡ περίοδος, ἐν τοῖς ἀγνώστοις χωρίοις πείρα τὴν γνῶσιν λαβεῖν, πρώτως τούτοις ἐπιβατεύουσαν, καὶ οἷα δι᾿ ἀλλοδαπῆς καὶ ἀτριβούς πορείας διήκουσαν. ἵλεως δὲ εἴης ἡμῖν αὐτὴ, θεηδό χε καὶ ζωοτόκε Παρθένε, τῶν ἀνεφίκτων κατατολμῶσι, καὶ τῶν περὶ σὲ κρυφίων διερευνωμένοις μυ στηρίων τὸ βάθος, καὶ τὰς τῷ ἀκαταλήπτῳ τῶν τοῦ Θεοῦ κριμάτων βυθῷ περὶ σὲ πεπηγυίας ἐγχειροῦσι κατανοεῖν θεουργίας· αἷς καὶ τὸ μόνον προσατενίσαι τῇ κατὰ νοῦν θεωρία, δέος εμποιεῖ καὶ αὐτοῖς γε τοῖς ὑψηλοῖς τὴν διάνοιαν, μή τί γε τοῖς σαρκωδεστέροις ἡμῖν, καὶ τῷ κωδίῳ τὸν θῆρα περικαλύπτουσι. Πλὴν ὅσον δεῖξαι κοινωνήσασαν ἡμῖν τῶν κατὰ φύ σιν θεσμῶν, ταῦτα πρὸς ἡμῶν δέει πολλῷ προδιείληπται. Τὰ δὲ ὑψηλότερα τῶν ἐπὶ σοὶ τελεσθέντων μεγαλουργημάτων, ἅτε τῇ πείρα τὴν πρὸς αὐτὰ κοινωνίαν παθοῦσα, αὐτὴ ἂν εἰδείης μᾶλλον, ὦ πανε ολεία, θειότερόν τε καὶ καθαρώτερον, ἢ ὡς ὁ ἡμέ προς διεξέρχεται λόγος. Και πρό γε πάντων, αὐτὸς ὁ μονογενής σου Υἱὸς, ὁ τοὺς αἰῶνας συστησάμενος, καὶ σοί γε δόξαν εὐπρεπῆ περιθεὶς καὶ λαμπρότητα, διὰ τὴν ἐκδανεισθεῖσαν αὐτῷ τῆς σαρκὸς πρόσληψιν καὶ οὐσίωσιν· καὶ τοσαύτην, ὅσην οὐκ ἄν τις τῶν καθ᾿ ἡμᾶς, οὐδ' αὐτῶν τάχα τῶν ὑπερεχόντων ἀγ γέλων, νῷ διαλαβεῖν ἐξισχύσειεν. Αλλ' ἔστω ταῦτα διαπαντὸς τῇ θείᾳ μυστικῶς κρυφιότητι τιμώμενα τε καὶ συντηρούμενα, καὶ τὸν οἰκεῖον τῆς ἀληθείας λόγον ἀκράδαντον ἔχοντα, μέχρι τῆς τελευταίας τῶν ὄντων ἀποκαταστάσεως. Ως ἂν δὲ ἡμᾶς τῶν σῶν ἐν θέων ἀμοίρους διηγημάτων μὴ ἀποπέμψειας, δίδου λόγον ἡμῖν, ὡς Λόγου Μήτηρ, καὶ τῆς ἐπὶ σοὶ τελε σθείσης ἀποικίας τον τρόπον γνώρισον ἡμῖν. Εστη κε γὰρ εἰσέτι πᾶς ὁ τῶν θείων ἀκροατής, τὰ ὦτα προσκεκλικώς σοι, φωνῆς τε τῆς σῆς ἐπαίειν, καθὰ καὶ πρότερον τῆς θείας ὁ Ἰσραὴλ ἐφιέμενος. "Ην εἰς ὕψος διάβασα, καὶ πλέον ἢ σάλπιγγος γεγωνότερον, Εγώ, φησὶν, οὐδὲν τῶν ἀνθρωπίνων παραμείψασα κατά φύσιν θεσμῶν, πάντα δὲ καινοπρεπώς τε καὶ προς φυῶς διανύσασα, ε τῇ μὲν ψυχῇ μεγαλύνω τὸν Κύ ριον,» καὶ ἀγαλλιῶμαι τῷ πνεύματι, τῷ σώματι δὲ μεταλλάττομαι καὶ μορφοῦμαι τὴν ἐν χάριτι θέωσιν, ἀρχὴν ἐκείνην καὶ πέρας ποιουμένη την θέωσιν, εν ἀποῤῥήτως τῇ μήτρᾳ τῇ ἐμοὶ σαρκωθεὶς ὁ ὑπέρθεις, ἐπεδείξατο, ἡνίκα δηλαδὴ τὸ ἀνθρώπινον ἐν ἑαυτῷ θεούμενον ἀνέπλαττε, καὶ ἦν ἡμῖν κατὰ μέθεξιν Πνεύματος έχαρίσατο, τῶν ἀπὸ γῆς χωρίων εἰς οὐκ ρανοὺς ἀνιών μετὰ σώματος, οὓς οὔποτε καταλέλα πεν. ὺς τῇ περὶ τὸν ἄνθρωπον κηδεμονία καμπτή μενος, «ἐπέβλεψε μὲν ἐπὶ τὴν ταπείνωσιν τῆς δούλης αὑτοῦ, ν τὴν πρώτην εὐθὺς Εὔας ἀρὰν ἐξᾶραι προθε θέμενος, ἐπεσκέψατο δὲ τῇ διὰ σαρκὸς ἐπιφανεία τοὺς ἐν σκότει καὶ σκιᾷ θανάτου καθημένους, Ακα τολὴ ἀφ' ὕψους ἀνατολῶν, καὶ κατεύθυνε τοὺς πίλες ἡμῶν εἰς ὁδὸν εἰρήνης. Θεὸς ὢν γὰρ ἀληθῶς, ἄνθρωπος ἐκ παρθενικῶν αἱμάτων ὑπερφυῶς ἐξ ἐμοῦ κε χρημάτικε, ξένην τῇ φύσει σύλληψιν καὶ γέννησιν εἰσαγαγών· ἵνα τῇ καινοτομίᾳ τῶν φύσεων, ἀρθῇ μὲν τὰ παλαιὰ, ἀντεισαχθῇ δὲ τὰ νέα, καὶ μὴ παλαιούμενα, καὶ γένηται πάντα καινά, καὶ καινὴ πρὸς ἀλή θειαν κτίσις, διὰ τῆς καινῆς ταύτης καὶ ἀξιεπαινε τωτάτης τοῦ Λόγου σαρκώσεως. Ποῦ γὰρ ἐν τοῖς πρὸ ἡμῶν ἤκουσται γυνὴ Θεοῦ Μήτηρ γενομένη ποτέ; ἢ Θεὸς γυναικὸς υἱὸς χρηματίσας; ἢ ἀνθρωπεία μορφὴ τῶν Χερουβὶμ ὑπερ άνω, θεϊκοῖς ἐμφανίζουσα τόκοις, καὶ τὸ πᾶν διεξ άγουσα; Τίς τὸν πηλὸν θεωθέντα, καὶ τὸν χοῦν ὑψω θέντα, τοὺς ἄνω καὶ τοὺς κάτω προσκυνητάς, ἐν ἄμφω Κύριον σέβας ἀδιαιρέτως προσκυνεῖν ἐξεπαίδευσε; Τίς τὴν ταπεινὴν καὶ χαμαίζηλον ἀνθρώπων ἐσχατιάν, τῇ θεώδει τοὺς ὅρους ὑπερνηξαμένην τῆς φύσεως, εἰς οὐρανοὺς ἀνεβίβασε, καὶ βατούς τους ἀδάτους παρέδειξε, τρίβον καινίσας τοῖς ἐγχθονίοις ἀγνώριστον, ἵνα καὶ ἀγγέλοις συμπολῖται ἄνθρωποι ἀναδειχθῶσι; Ταῦτα τοίνυν ἐπ' ἐμοὶ τὰ μεγαλεῖα καταφανῶς προελήλυθε, καὶ τούτοις ἐγὼ τηλικαύτην ἀπεκληρωσάμην δόξαν τε καὶ λαμπρότητα. "Οθεν εἰκότως «ἀπὸ τοῦ νῦν μακαριοῦσί με πᾶσαι αἱ γε νεαί· πεποίηκε [γάρ] μου μεγαλεῖα ὁ δυνατὸς, καὶ ἅγιον τὸ ὄνομα αὐτοῦ.» Καὶ τί γὰρ μεγαλειότερον τοῦ μητέρα κεκλήσθαι καὶ εἶναι Θεοῦ; Τῆς γε μὴν ἀποικίας ἣν ἐξ ἀνθρώπων πεποίημαι, σαφέστερον τὴν γνῶσιν αὐτόθεν τεκμαίροισθε, ὅθεν τοῦ γεηρού μου σκήνους μετατεθὲν ἀπῳκίσθη τὸ φύραμα του παρθενικοῦ λέγω καὶ θεολήπτου σώματος ἐξ οὗπερ ὁ ἁπλοῦς Ἰησοῦς συνετέθη. Εξεστι γὰρ τῷ βουλομένῳ παντί, τὰ εἰρημένα διὰ τῶν ὁρωμένων καταστα χάσασθαι. Πρόκεινται γοῦν κατ᾽ ὀφθαλμοὺς τῶν θεωμένων τὰ θεῖα πιστῶς, εἰκόνες τινὲς ἐναργείς, καὶ χαρακτῆρες λάλοι τῆς ἐμῆς μεταστάσεως· δ τάφος οὗτος ἐκεῖνος, ὁ ἐν τῇ πέτρα γλυφείς, δς μέχρι νῦν ἔστηκεν ἀσινῆς, τῆς ἐντυμβίου περιγραφής ἀκηρύκτῳ δι' φωνῇ διασημαίνων τὰ σύμβολα. Τῆς γοῦν σωματικῆς ἐν αὐτῷ κατακλίσεως ἀψευδέστατοι μάρτυρες, τὰ ἐν τῇ πέτρα κοιλώματα, τὰς τῶν μελῶν ἱερογραφοῦντες εὐπρεπεῖς ἐκτυπώσεις. Καὶ πρῶτος ὁ χειμάρρους ἐκεῖνος τῶν Κεδρῶν, ᾧ ταῦτα διαμπαξ ἐμπεριείληπται, σαλπίζει διαπρυσίως τὰ θαύματα. Η κοιλάς, φημί, τοῦ Κλαυθμώνος ", καθ᾽ ἦν ὁ τάφος ίδρυται τοῦ Ἰωσαφάτ βασιλέως Ἰούδα, ἐν ᾧ τὸ μακάριον ἐκεῖνο τὸ πάθος τοῦ ἀπα θοῦς ἐλάμβανε τὰ προοίμια. Ἐκεῖ γὰρ θαμινὰ τοῖς μαθηταῖς ὁ Σωτὴρ συνηυλίζετο. Ἐκεῖ προσηύξατο θεὶς τα γόνατα πρὸς τὸν ἐν οὐρανοῖς Πατέρα, τοῦ ἐπιθυμητοῦ ποτηρίου κατ' οίκονομίαν ἄῤῥητον ποιούμενος τὴν παραίτησιν. Ἐκεῖ τῷ προδότῃ φιλωθεὶς, ἔκδοτος τοῖς θεοκτόνοις γεγένηται. Καὶ ταῦτα διὰ πείρας μάθοιεν ἀληθέστερον οἱ ἐπὶ χώρας γινόμενοι. Ο οὖν ἄπιστος ἀπίτω, καὶ μανθανέτω δι' αὐτοψίας τῶν λεγομένων τὴν δύναμιν· ὁ πιστὸς ἀρκείσθω τοῖς λεγομένοις, καὶ κατανοείτω διὰ τῶν φαινομένων τὰ μὴ δρώμενα, καὶ θαυμαζέτω τὰ θαύματος ἄξια. Αλλ' ἡ μὲν ταφὴ τοιαύτη καὶ οὕτως ἔχουσα. Ὁ δὲ τῆς μεταστάσεως τρόπος, εἰ καὶ κοινὸς πρὸς ἅπαντας, ἀλλ᾽ ἔστιν αὐτῷ καὶ ἰδιάζον ἀξίωμα, τὸ περιὸν ἔχον πρὸς τὸν καθ᾿ ἕκαστον. Η δέ τοι μετάθεσις κρείττων μὲν λόγου καὶ ἀκοῆς, πλὴν ἐκ παλαιῶν ἔχουσα παρα δειγμάτων τὴν μίμησιν. Τίς δὲ ὁ τῆς καταπαύσεως τόπος; "Αρ' αἰσθήσει ληπτές, ἢ διανοίᾳ χωρητός; Οὐμενοῦν. Πῶς γὰρ ἂν ὁρῶτο, καὶ παρὰ τίσι νοοῖτο, μὴ πεφυκώς, πλὴν εἰ μὴ δι᾿ ἀπαθείας κατ' ἀπειρόδωρον χάριν τὸν τῇδε φθάσασι χῶρον, καὶ τῆς ἐνα ταυθοί θεοειδοῦς καταστάσεως τρυφῆς ἠξιωμένοις; ᾖ φησιν ὁ ἐμὸς προπάτωρ Δαβίδ·· Ἐν τόπῳ σκη νῆς θαυμαστῆς, ἕως τοῦ οἴκου τοῦ Θεοῦ. Ἐν φωνῇ ἀγαλλιάσεως καὶ ἐξομολογήσεως ἤχου ἑορταζόν των. Τοιαῦτα μὲν ἡ Θεοτόκος, ἧς ἀπὸ γλώσσης ὁ γλυ κασμὸς ἀποστάζει τοῦ πνεύματος, ο καὶ ἡ χάρις ἐν χείλεσι κέχυται.» Ἡμᾶς δὲ τί δεῖ πρὸς ταῦτα εἰπεῖν, ἀδελφοί, ἢ θαυμάσαι τὴν ἀπειρομεγέθη καὶ τὰ ὅλα πανσόφως διέπουσαν Πρόνοιαν, «"Ω βάθος πλούτου, λέγοντας, καὶ σοφίας, καὶ γνώσεως Θεοῦ! Ως ἀνεξ ερεύνητα τα κρίματα αὐτοῦ, καὶ ἀνεξιχνίαστοι αἱ ὁδοὶ αὐτοῦ καὶ ὅσα ἑξῆς τοῦ λόγου. Θείας γὰρ Β' Ακηρύχτῳ, Κλαυθμών, Ακηρύκτῳ φωνῇ. ακήρυκτον, τὸ ἀλαλήτως. Η ὄντως ἔργα ταῦτα χειρός, καὶ ἀνθρωπίνης κρείττους καταλήψεως. Οἷς καὶ τὸ μόνον ἐπερεῖσαι τὸν νοῦν, δέος ἐμποιεῖ καὶ τῷ λίαν ὑψηλὸν καὶ κεκαθαρμένου έχοντι τὸν νοῦν, ᾗ πού γε πλέον ἐμοὶ τῷ γηίνῳ καὶ χαμερπεῖ, καὶ μηδὲν ὅτι πλὴν τοῦ πηλοῦ καὶ τῆς ὕλης, καὶ τῶν ὅσα ῥεῖ καὶ παρέρχεται νοεῖν ἐξισχύοντα καὶ διὰ τοῦτο κραδαινομένῳ καὶ ἐλιγγιώντι, με τι καθυβρισθείη τῆς ἡμέρας τὸ μέγεθος, τῷ φυτώνει τῆς ἐμῆς αὐθαδείας καὶ ἀσθενείας σμικρυνόμενον λόγῳ. Διαπορήσῃ δ' ἄν τις εἰκότως τῶν λίαν φιλομαθών στου δὴ χάριν τὰ κατὰ τὴν ἄχραντον καὶ ὑπερκόσμων τῆς Θεοτόκου μετάστασιν οὐκ ἴσμεν τῶν θεολόγων τινὰ συγγεγραφότα, ἡ ὁπωσοῦν ἡμῖν καταλείψαντα σύνταγμα, ώσπερ οὖν αὐτοὶ τὴν θείαν τῶν εὐαγγελίων πτυκτὴν συνέταξαν, καὶ τὰς θεολογικές έκριν τορίας παρέδοσαν. Καὶ λέγομεν· ὡς διὰ τὸ μακρής ὕστερον χρόνοις τῆς θεολήπτου 14 τι συμβῆναι τὴν ποίμη σιν. Λόγος γὰρ αὐτὴν πρὸς ἔσχατον καταντήσασαν γῆρας, μεταστῆναι τῶν τῇδε. "Η τὸ, μὴ τοὺς καιρούς τὴν τούτων τέως ἐπιτρέπειν διάληψιν· ὅτι μηδὲ προσ ἦχον ἦν, κατ' αὐτήν γε τοῦ Εὐαγγελίου την συγ γραφήν, τὸν τῆς οἰκονομίας σπαρέντα λόγον αὐτίκα περὶ τούτων διαλαβεῖν· ἄλλης, ὡς εἰκὸς, δεομένων εἰδικῆς, ἢ κατ' ἐκεῖνον τὸν καιρὸν, σχολῆς τε καὶ πραγματείας. Αλλ' εἰ μὲν διὰ ταῦτα, οὐκ ἴσμεν δ τι καὶ φῶμεν. Εἰ δὲ διὰ τὸ μέχρι μόνον τῆς πρὸς ἡμᾶς ἐν σαρκὶ τοῦ Λόγου διατριβής παρατεἶναι τοὺς πνευματοφόρους ἄνδρας τῆς οἰκονομίας τὸν λόγον, καὶ πέρα μηδὲν τῆς ἀπὸ γῆς ἀνόδου καθυποφήναι, τού τοῖς τὴν σιωπὴν ἐποίησε, κἀγὼ πείθομαι. Πλὴν ἀλλ' ἵνα μὴ τὰ πολλὰ λεγόντων ἡμῶν, οιηθεῖέν τινες παι τελεῖ παραδεδόσθαι σιγῇ τὸ τῆς ἡμέρας μυστήριον, καλὸν οἶμαι προσθεῖναι τῷ λόγῳ τὸ κατὰ δύναμιν ευρημένον, πρὸς τὴν τοῦ προκειμένου σκοπού σύλο ληψιν καὶ βεβαίωσιν. Οὐ γὰρ εἰς τέλος μεμένηκε προς τοῖς ἱεροῖς λογίοις ἀνέκδοτον, εἰ καὶ ἀμυδρότερόν πως τεθεώρηται. vπι, Εἴρηται γοῦν πρός τινι τῶν θεολόγων ἱερολόγων, σοφῶς τε καὶ ἐπιστημονικῶς ἐξησκημένῳ τὰ θεῖα, ὥς φησι εν, καὶ τῆς· μυστικῆς ἱεροπλαστίας τῶν ὑπερουρανίων νέων τὰς ἀγγελοπρεπεῖς ὑποτυπώσεις εκκεκαλύφθαι. Πρὸς δὲ, καὶ τὰς ἀποῤῥήτους ἐκφάνσεις, τὰς Παύλῳ τῷ θεσπεσίῳ δι' ὑπερβολὴν καθαρότητος ἐκφανθείσας ὑπηγορεῦσθαι, ὧν τὴν ὑπέρφωνον σε Θεολήπτου φησί, με φασί. «βαία. Τῆς θεολήπτου. ιεράρχας θεοειδείς, θεωνυμίαν τὸν κόσμον ἔχειν οὐ δυνατόν, ὡς πάσης κρυφιότητος καὶ ἀφθεγξίας ἐπέκεινα. Τίς οὗτος, εἴπω βούλεσθε; ἢ παρεὶς τὴν προσηγορίαν, ἐκ τῶν προσόν των τἀνδρὶ δειγμάτων γνωρίσω τοῦτον ὑμῖν, ὡς ἐξ ἀνύχων τὸν λέοντα; οἶμαι δὲ μὴ λίαν ἀγνοεῖν τὸν ἄνδρα, τοὺς οὐκ ἀπείρως ἔχοντας τῆς ἀμφ' αὐτὸν εὐ φυΐας. Ρητέον οὖν τὴν προσηγορίαν τἀνδρὸς, εἴ πως καὶ δι' αὐτῆς ὁ λόγος τὸ ἀξιόπιστον ἔχοι. Διονύσιος οὗτός ἐστιν ὁ πολὺς τὰ θεῖα, καὶ μέγας τὰ κατ' οὐρανὸν ἀκούσματα, καὶ ὅσα τῆς ἀκατονομάστου θεωνυμίας ἐστὶν ἐνδάλματα καὶ εἰκάσματα. ὺς ἐν τῇ Περὶ θείων ονομάτων ἱερωτάτῃ πτυκτῇ, πρὸς τῷ τρίτῳ κεφαλαίῳ τῷ περὶ ταύτης, ἡ τε τῆς ᾖ εὐχῆς δύναμις, καὶ περὶ τοῦ μακαρίου Ιεροθέου, καὶ περὶ εὐλαβείας και συγγραφῆς θεολογικῆς, αὐτοῦ που τοῦ λόγου γενόμενος, καὶ τὰ κατὰ τὸν θεῖον ἐκεῖνον ἄνδρα παρεκβατικώτερον διεξιών, τάδε φησὶ πρὸς Τιμόθεον γράφων «Καίτοι καὶ τοῦτο ἡμῖν ἐπιτετήρηται λίαν ἐμμελῶς, ὥστε τοῖς αὐτῷ τῷ θείῳ καθ ηγεμόνι κατ' Εκφασιν σαφή διηυκρινημένοις, μηδ' ὅλως έγκεχειρηκέναι πρὸς ταυτολογίαν, εἰς τὴν αὐτὴν τοῦ προστεθέντος αὐτῷ λογίου διασάφησιν. Ἐπεὶ καὶ παρ' αὐτοῖς τοῖς θεολήπτοις ἡμῶν ἱεράρχαις, ἡνίκα καὶ ἡμεῖς, ὡς οἶσθα, καὶ αὐτὸς, καὶ πολλοὶ τῶν ἱερῶν ἡμῶν ἀδελφῶν, ἐπὶ τὴν θέαν τοῦ ζωαρχικοῦ καὶ θεοδόχου σώματος συνεληλύθαμεν παρῆν δὲ καὶ ὁ ἀδελ φόθεος Ἰάκωβος, καὶ Πέτρος ἡ κορυφαία καὶ πρεσβυ πάτη τῶν θεολόγων ἀκρότης· εἶτα ἐδόκει μετὰ τὴν θέαν ὑμνῆσαι τοὺς ἱεράρχας ἅπαντας, ὡς ἕκαστος ἦν ἱκανὸς, τὴν ἀπειροδύναμον ἀγαθότητα της θεαρχικῆς ἀσθενείας· πάντων εκράτει μετὰ τοὺς θεολόγους, ὡς οἶσθα, τῶν ἄλλων ἱερομυστῶν. Ολος έκδη μῶν, ὅλος ἐξιστάμενος ἑαυτοῦ, καὶ τὴν πρὸς τὰ ὑμνούμενα κοινωνίαν πάσχων. Καὶ πρὸς πάντων ὧν Ακούετο καὶ ἑωρᾶτο, καὶ ἐγινώσκετο καὶ οὐκ ἐγινώσκετο, θεόληπτος εἶναι καὶ θεῖος ὑμνολόγος κρινόμενος.» Ο μαχαρίας ὄντως καὶ ψυχῆς καὶ γλώττης, τῆς ταῦτα μυηθείσης καὶ φθεγξαμένης! ὢ τίς ἄν μοι το νοῦ, τίς ἡ. Τοῦ ζωαρχικού σώμα. της. καὶ Θεοδόχου Τῆς θεαρχικῆς ἀσθενείας. τό, θεαρχικῆς ἀσθενείας, θεαρχικός, συγκαταβάσει, ἀντὶ, ἀσθενείας, ἐξουσίας. ἀσθενείας. απηχήματα; Εἰ γὰρ ἐκεῖνοι καίπερ οὕτω μετάρσιον εἰληχόσι τὸν βίον, καὶ ἀμιγῆς τῶν κάτω τὴν κατά νοῦν θεωρίαν, οὕτως ὁ ὑμνῶν ἐθαυμάζεται πηλίκα ἦν τὰ ὑμνούμενα, μᾶλλον δὲ τὸ ὑμνούμενον; Πρὸς δὲ τὰ ἑξῆς ὁ λόγος χωρείτω· ι Καὶ τί ἄν σοι, φησί, περί τῶν ἐκεῖ θεολογηθέντων λέγοιμι; Καὶ γὰρ εἰ μὴ καὶ ἐμαυτοῦ ἐπιλέλησμαι, πολλάκις οἶδα παρὰ σοῦ καὶ μέρη τινὰ τῶν ἐνθεαστικῶν ἐκείνων ὑμνῳδιῶν ἐπ ακούσας· οὕτως σοι σπουδὴ μὴ ἐκ παρέργου τα θεία μεταδιώκειν. Πλὴν ἀλλὰ τὰ ἐκεῖ μυστήρια, καὶ ὡς τοῖς πολλοῖς ἄῤῥητα, καὶ ὡς ἐγνωσμένα σοι, παρα λείψομεν.» δοίη πρὸς τὰ ὦτα τῶν Θεοειδῶς ὑμνηθέντων τα Ταῦτα ἡμῖν Διονύσιος, ὁ ὑψηλὸς τῆς θεολογίας ὑφηγητής· ὁ τῶν οὐρανῶν ὑψιπετῆς ἀετὸς, ὁ ἱερο γραφικώτατος νοῦς. Αξιον δὲ οἶμαι μὴ παρέργως τὰ εἰρημένα παραδραμεῖν, ἀλλ' ὡς ἐφικτὸν ἐμμεῖναι τούτοις, καὶ εἰσδύναι τῷ βάθει τῶν νοημάτων, ἐξ οὗ καὶ τὸ ποθούμενον ἐκτυπώτερον, καὶ νῦν ἐμφανέστερον παραδείκνυται. Σὺ δέ μοι σεμνὸν ἀκροατήριον σκόπει τῶν ῥηθησομένων τὴν δύναμιν, ἵνα συνῆς τῶν μυστηρίων τὴν ἐκβασιν, καὶ γνῷς τις καὶ ποταπὴ τῶν συνειλεγμένων ἡ συνάθροισις, καὶ προχρηματί σαντος τοῦ ἱεροφάντου τὸ θαῦμα. Φέρε τοίνυν ἐκ σταθμῶν ἀποβάντες τῆς ἀειμνήστου Σιών (αὐτοῦ γὰρ ὑπὸ τοῦ λόγου μικρῷ πρόσθεν ἀνα ήχθημεν· ταύτην γὰρ εἶχεν ἡ Θεομήτωρ ἐπὶ γῆς ἐν διαίτημα), ἐπικαίρως αὐτόθεν ἄρτι τοῦ παρθενικού προπομπεύσωμεν σώματος. Αὐτοῦ γὰρ εἰς χεῖρας, οὗ ἐν χειρὶ πάντων ἡμῶν αἱ ψυχαί, τὴν ἑαυτῆς παρα καταθεμένη ψυχὴν ἡ Μητρόθεος, τὴν ἐν σαρκὶ ζωὴν συνεπέρανεν. Εἶθ' οὕτως τὴν ἐξόδιον ἀκολούθως ποιη σάμενοι πρόοδον, τῇ ἐφυμνίῳ προπομπῇ τὸν ἐπική δε:ον ἐπισυνάψωμεν ἔπαινον. Οὕτω γὰρ καὶ κατὰ ῥοῦν ἡμῖν ὁ λόγος δραμείται, καὶ τὰ εἰρημένα, τρανὴν δέν ξεται τὴν ἐξάπλωσιν. Ιν᾿ οὖν τοῦτο γένηται, δεύρο ἄπιθι καὶ πρόβαινε φαιδροτάτη καὶ θυμηρεστάτη ὀξυωπίᾳ τῆς διανοίας, ἀγαπητέ, ἐπὶ τὴν εὐλαβεστά την Γεθσημανή, καὶ ἀνατύπωσαι σεαυτῷ εἰκόνα ἐμ φανῆ, τῇ ἐκβάσει τῶν πραγμάτων τὰ εἰρημένα συγκ κρίνων. Οὐ γὰρ δεήσῃ μακρῶν λόγων εἰς ἐφόδιον γνώσεως, τοῖς ἔργοις ἐνατενίζων· «Πάντα γὰρ ἐνα ώπια τοῖς συνιοῦσι, καὶ ὀρθὰ τοῖς εὑρίσκουσι γνώσιν.» Ο τῶν οὐρα νῶν υψηλοπετῆς ἀετός. Αὐτοῦ δὴ τοίνυν εὑρήσεις περικαλλές τι καὶ κει κοσμημένον ἀνάκτορον, πολυτελή τε καὶ λαμπρὸν περικείμενον κόσμον. Ὑπὸ τοῦτον τὸν ὑπερφερῆ τε καὶ ἱερότευκτον οἶκον, κατανόησον τὸν νυμφοδόχον καὶ παρθενικὸν τῆς Θεοτόκου σηκόν. Περίβλεψαι δὲ τοῖς τῆς πίστεως ὄμμασι τῶν ἱερογράπτων τῆς βα σιλίδος μελῶν τὴν κατάκλισιν. Ην οὐκ εἰς μακράν τῆς κηδείας, μεταθέντος αὐτῆς τοῦ ἱεροῦ σκήνους, αἱ κατ' αὐτῆς κοιλανθεῖσαι τῆς πέτρας ὑπογλυφίδες, ἀχειροτεύκτως ἐνετυπώσαντο. Εὑρήσεις αὐτόθι καὶ τὴν καταντήσασαν χρησίμως τῶν ἱερομυστῶν ἄθροι σεν, τῇ κατὰ νοῦν θεωρία μυστικῶς ἐρευνώμενος συμπαρεῖναι γὰρ τότε φησὶν ὁ ἱεροφάντης, κατ' εὐ δοκίαν ἄφραστον, οὐκ εὐαριθμήτων ἱεροφόρων ἀν δρῶν ἄγυρμα. Ως ἂν οὖν τῆς διανοίας τῶν εἰρημένων σώμεθα, φέρε τῇ μυσταγωγίᾳ τοῦ θείου χειραγωγούμενοι Πνεύματος, συλλήπτορα τοῦ λόγου τὴν Μη τ ἐρα τοῦ Λόγου ποιώμεθα. Παρέσται γὰρ ἀγαθοδότις οὖσα, διδάξουσά τε καὶ συνετιοῦσα πλέον, ἢ ὅσον ἡμεῖς παραιτούμεθα. Αλλά μοι καὶ αὐτὸς παρείης, ὑφηγητά, μύστα καὶ θεωρὰ τῶν ἀλήπτων, καὶ τῆς σκηνῆς τῆς ἀληθινῆς ἱεροθύτα, καὶ τοῖς σοῖς ἐμφιλοχωρεῖν ἐθέλοντι χειραγωγός εἴης, καὶ πρὸς τὴν τοῦ ζητουμένου δύναμιν ἁπλανῶς καθοδηγοίης μου τὴν διάνοιαν τῇ ἐποπτίᾳ τῆς μυστικῆς ἀντιλήψεως. Δείτ κνυσι τοίνυν διὰ τῶν ἑαυτοῦ λόγων ἡμῖν ὁ θεσπέσιος, ὡς ἅπας σχεδὸν τῶν ἱερῶν ἀποστόλων ὁ θίασος, περὶ τὸ σεπτὸν ἐκεῖνο και μέγα τῆς Θεομήτορος συνεχή γερτο θέατρον, καὶ τοὺς ἀνὰ πᾶσαν διεσπαρμένους τὴν γῆν μαθητὰς, ἅμα τότε συνειλεγμένους, ὧν εἷς ἦν καὶ αὐτὸς σὺν Τιμοθέῳ καὶ Ἱεροθέῳ τοῖς θεοτό φοις. • Ηνίκα γάρ, φησί, καὶ ἡμεῖς, ὡς οἶσθα, καὶ αὐτὸς, καὶ πολλοὶ τῶν ἱερῶν ἡμῶν ἀδελφῶν, ἐπὶ τὴν Θέαν τοῦ ζωαρχικοῦ καὶ θεοδόχου σώματος συνεληλύθαμεν.» Ζωαρχικὸν δὲ σῶμα οὐδ' ἂν ἄλλο νοήσοιμεν, πλὴν τοῦ θεοδόχου καὶ παρθενικοῦ σκήνους, ἐξ οὗ καὶ τὸ πρόσλημμα θεώσας ὁ ὑπερούσιο;, καὶ εἰς οὐ σίαν ἀληθῶς ἐλθὼν, ὑπὲρ οὐσίαν οὐσιώθη. Οὐ γὰρ τὸ Δεσποτικόν· ὅτι μὴ πρὸ τοῦ πάθους παρῆσαν οἱ μετά τὸ πάθος πιστεύσαντες. • Θεολήπτους δὲ ἱεράρχας, ο τοὺς θιασώτας οἶμαι τῶν μαθητῶν, ὡς προέδρους τοῦ λόγου, σαφῶς ἐνταῦθα παραδηλοῖ. Καὶ θαυμαστὸν οὐδὲν, εἰ τὸ ἐξῆραν Ηλίαν πνεῦμά ποτε, καὶ διφρ ελάτην οὐρανοῦ πυρφόρον ἀναλαβὸν ἄρτι, τότε κἀκείνους ἐξαπίνης συνήγαγε διὰ νεφέλης ἐν πνεύματι. * Ῥᾷστα γὰρ πάντα Θεῷ, καθὼς ἐν τῷ Ἀμβακούμ καὶ τῷ Δανιὴλ ἔγνωμεν. Τούτους δὲ ὅσους ἂν οἴε: τότε, ἀγαπητέ, ἄλλους ἄλλοθεν ὁπαδοὺς αὐτόθι συνενεχθέντας; τοῦτο γὰρ δηλοῖ τό· ι Καὶ πολλοὶ τῶν ἱερῶν ἡμῶν ἀδελφῶν.» Ως δῆλον εἶναι μηδὲ τῶν ἑπτάκις δέκα, τῶν ὕστερον ἀναδεδειγμένων Χριστοῦ μαθητῶν, ἡμοιρηκέναι τὸ θεόλεκτον ἐκεῖνο συνέδριον. Εικότως γὰρ τοὺς μὲν ὡς πρωτουργοὺς τοῦ μυστηρίου καὶ φιλοθεάμονας, ἐνίους δὲ καὶ μετ' αὐτοὺς εὐθὺς, ὡς τὰ δεύτερα τῆς θεολογίας φέροντας, Πνεύματι θείῳ συνελασθέντας υπόγυιον ἀχθῆναι. Τοῦτο γὰρ οἷς ἐπιφέρει δηλοί «Παρῆν δὲ καὶ ὁ ἀδελφόθεος Ἰάκωβος, καὶ Πέτρος ἡ κορυφαία καὶ πρεσβυτάτη τῶν θεολόγων ἀκρίτης. Θαυμάσεις δ' ἄν τις, αὐτῶν τὸ ἀθρόον τῆς συνελεύσεως ἐννοῶν. Οἱ ἐπειδὰν κατὰ τὴν Ἱερουσαλήμ άμα πάντες συνεληλύθασιν (ἄπειρον δέ τι στίφος ἦν ἀμφ' αἱ τοῖς), τί γέγονε, καὶ τίνα πεπραγμάτευται, τὰ ἐξῆ; δηλώσει. «Εἶτα γὰρ ἐδόκει, φησί, μετὰ τὴν θέαν ὑμνῆσαι τοὺς ἱεράρχας ἅπαντας, ὡς ἕκαστος εν ἱκανὸς, τὴν ἀπειροδύναμον ἀγαθότητα τῆς θεαρχικῆς ἀσθενείας. «᾿Αλλὰ τίς ἡ θέα, καὶ τὸ κάλλος ἡλίκον, ἢ τίς ἡ ἐφύμνιος θεολογία τῆς Θεοτερπούς ὡραιότητος, φέρε ἴδωμεν, εἴπερ οἷόν τε ταύτην νοεροῖς ἰδεῖν ὀφθαλμοῖς. Θέα φωτοειδής τε καὶ εἰμ πρεπὴς ἡ τότε τοῖς θεολήπτοις φανεῖσα εἴη ἄν, ὡς ὁ ἐμὸς λόγος, ἡ παμφαὴς τοῦ παρθενικού σκήνους θεολαμπία, καθ᾽ ἦν τὸ ζωαρχικὸν καὶ ὁλόφωτον ὡρᾶτο τῆς Θεοτόκου σῶμα, τὸ ὑπὲρ ἡμᾶς, καὶ ἡμέτερον· δι' οὗ ζωῆς ἡμῖν θειοτέρας ἀρχὴν ὁ ζω αρχικός Ἰησοῦς ἐχαρίσατο, τὴν ἡμετέραν ἀπαρχὴν ζωῆς ἀρχὴν ποιησάμενος, ἣν ἐκ παρθενικῆς ἑαυτῷ νηδύος ὑπερφυῶς ἐσχεδίασεν. «Εἰ δὲ ἡ ἀπαρχή ἁγία, κατὰ τὸν ᾿Απόστολον, καὶ τὸ φύραμα δῆλον καὶ εἰ ἡ ρίζα ἁγία, καὶ οἱ κλάδοι δήπουθεν.» ζωαρχικὸν ἄρα τῆς Θεοτόκου τὸ σῶμα, ὅλον αὐτὸ τῆς θεί τητος τὸ ζωαρχικὸν εἰσδεξάμενον πλήρωμα, το πολυτίμητον τῆς παρθενίας κειμήλιον, ὁ ὑπερφερής οὐρανός, ἡ θεογεώργητος γῆ, ἡ ἀπαρχὴ τοῦ ἐν Χριστῷ θεωθέντος Αδαμιαίου φυράματος, τὸ παν όμοιον τῆς ἀρχικῆς ὡραιότητος ίνδαλμα, ὁ θεοσφρά γιστος τῶν ἀποῤῥήτων τοῦ Θεοῦ κριμάτων θησαυρο φύλαξ, τὸ τῶν ἀρετῶν ἐνδιαίτημα, ἡ νοητὴ τῶν θείων τῆς περὶ ἡμᾶς οἰκονομίας λόγων πυκτή· ὁ ἀνερμήνευτος τῆς ἀκενώτου πληρώσεως τοῦ πάντα ἐν πᾶσι πληρουμένου» βυθός, ὁ ἀῤῥαγὴς πύργος τῶν ἀποκρύφων ἐλπίδων, τῆς ὑπὲρ νοῦν ἀφθορίας ὁ θησαυρός, ἡ βασίλειος τοῦ ἀνδρωθέντος ὑπερανάρχω Λόγου στολή, τὸ ἐπίγειον τοῦ οὐρανίου Βασιλέως παλάτιον, τὸ περιώνυμον τῶν θείων πρὸς ἡμᾶς » συναλλαγμάτων εργαστήριον, ἡ παναρμόνιος της θεϊκῆς ἐνσωματώσεως ὕλη, ὁ θεοτελὴς τοῦ παντουργοῦ καὶ ἀριστοτέχνου πηλὸς, ἐξ οὗ καθ᾿ ἡμᾶς δ' ἡμᾶς ὁλικῶς καὶ ἀληθῶς εἰς οὐσίαν ἐλθὼν ὁ ὑπερ ούσιος οὐσιώθη. Καὶ ὦ μακαρίων ὄντως ὀμμάτων, καὶ χειλέων τῶν ὑμνηκότων αὐτὰ Τίς δ' ἂν ἐκεῖνα τὰ μυστικά θεά. ματα γλώσσῃ διερμηνεύσειε; Τίς ὁ τοῦ νοητού φωτός τὸ φανότατον ὄχημα; Ἐκείνη ἡ λαμπάς ἦν, δι' ἧς τῆς δικαιοσύνης τὸν ἥλιον ἡ φύσις ὑπὲρ φύσινἐδέξα το. Εκείνη τὸ νοερόν ἐστι κάτοπτρον τοῦ πατρικο απαυγάσματος. Εκείνης τῇ λαμπρότητι τὸν καὶ Η εωσφόρου Θεὸν ἐνελάμφθημεν· αὕτη ἐστὶν ὁ θρόνος οὑψηλὸς καὶ ἐπηρμένος, ἐν ᾧ Κύριος Σαβαώθ καθ ἡμενος, τῷ διορατικωτάτῳ τῶν προφητῶν Ἡσαΐα τεθέατο. Αὕτη τὸ βασιλικόν ὑπάρχει τοῦ οὐρανίου γένους ἀξίωμα, τὸ πάσης ἱεροθύτου λατρείας για στήριον, τὸ νοερόν τῶν θείων ὁλοκαυτωμάτων θυμίαμα, ἡ λαδὶς τοῦ καθαρτικοῦ ἄνθρακος, ἡ Λευϊτική ῥάβδος, ἡ ῥίζα τοῦ Ἰεσσαὶ, τὸ Δαυϊτικὸν σκήπτρον, ἡ μήτηρ τοῦ πλάσαντος, ή τίτθη του τρέφοντος, ἡ πύλη τῆς ᾿Ανατολῆς Χριστοῦ, τοῦ ἐξ ὕψους ἀνατο τῶν ἀνατείλαντος, ὁ βραχὺς κόλπος τοῦ τὸ πᾶν περιέχοντος, τὸ ἄσπιλον ἔνδυμα τοῦ ἀμνοῦ καὶ ποιμένος, ἡ ἀπειρόζυγος δάμαλις τοῦ μόσχου τοῦ σιτευτοῦ, ὁ καθαρώτατος πόνος τῆς οὐρανίου δρόσου, ἢ παρθένος γῆ τοῦ τὸν Ἀδὰμ ἀναπλάσαντος, ὁ οὐ ρανὸς τοῦ τὴν γῆν οὐρανώσαντος, τὸ μέγα τῶν προφητῶν ὄραμα, ὁ πολυμερώς καὶ πολυτρόπως φαντασθέντες οἱ ἅγιοι, τὰς μυστικὰς θεοπλαστίας συμβολικῶς ἐδιδάσκοντο, καὶ τὸ μέγα τῆς οἰκονομίας ἐτυποῦντο μυστήριον. Ο μέγας ἐν μικρῷ κα σμος τοῦ τὸν κόσμον οὐκ ὄντα παραγαγόντο; πρὸς ὕπαρξιν, τὸν τῆς αὐτοῦ μεγαλειότητος ἄγγελον. ᾿Αλλὰ τὴν οὕτω τετιμημένην καὶ λελαμπρυσμένην θεῷ, τῷ πάντων γενεσιάρχῃ καὶ συνοχεῖ τῶν ὅλων, πῶς οὐκ ἦν ἀποθαυμάζειν ἐπὶ κλίνης κειμένην ὁρῶντας, τῶν σωματικῶν ἀποπαυθεισῶν αὐτῇ τότε δυνάμεων; Τοῦτο γὰρ, οἶμαι, δηλοῖ φάσκων ὁ ἱερο φάντης· «Τὴν ἀπειροδύναμον ἀγαθότητα τῆς θεαρχικῆς ἀσθενείας.» Καὶ γὰρ ἦν δέους μεστὸν τὸ ὁρώμενον· ἡ ζωηφόρος, νεκρόφορος· ἡ θεόμιλος, ἄφωνος· ἡ ὡς ἐν κιβωτῷ τῇ μήτρα τὴν ζωὴν δεξα μένη, νεκρὰ καὶ ἄπνους ἐπὶ κλίνης κειμένη. Απερ εἰ καὶ ξένα τῆς φύσεως, ἀλλ᾽ οὐκ ἀθαύμαστα. Μυ στήρια γὰρ ἦν ἐκεῖ νοητά, τῷ γε νοητῶς ὁρᾷν δυνα μένῳ τὰ θεῖα· τόκος καὶ παρθενία, λόγοι προνοίας καὶ κρίσεως, ὑπεροχῆς καὶ ὑφέσεω;, μεγέθους καὶ ταπεινώσεως. Εκεί σωματοειδὲς ἀμαυροῦν τοῦ ἡλίου τὰς λαμπηδόνας. Ἐκεῖ θνητότης ἀείζωος, τὰς τῶν ὁρώντων δψεις περιαυγάζουσα. Πλοῦτος ἐκεῖ τὸν οὐρανὸν ὅλον πληρῶν καὶ τὰ ἐπίγεια. Θέαμα και νὴν καὶ πάντων θεαμάτων ἀξιολογώτατον. Τί τοῦτο τὸ μητρόθεν σκήνος ἐπὶ στιβάδος κείμενον, ἐξ οὗ Θεό, ἀγαλματοφορῶν τὸ ἡμέτερον ἀνδρικῶς προελήλυθε, καὶ τὸ κεφάλαιον, ἐν ᾧ τῆς ἀπογειωθείσης φύσεως ἀναμορφωθὲν ἐθεώθη τὸ φύραμα; Καὶ ἡ μὲν θέα τοιαύτη καὶ οὕτως ἔχουσα· καὶ τάχα γε κρείττων, ἢ ὡς αὐτοί μετρίως συνδιεξήχθημεν. Ο ὕμνος δὲ τίς; καὶ τὰ ὑμνούμενα οἷα, Χριστὸς παρ ήτω καὶ διδότω λόγον ἡμῖν, ὡ; Λόγος καὶ σοφία καὶ δύναμις, καὶ τὸν ἡμέτερον οδηγείτω νοῦν, ἐπὶ τὰ φανὰ τῶν θείων ὑμνῳδιῶν ἀπαυγάσματα· οἷς τρα οπι 'Ανατολή Νεκρόφορος. νεκροφόρος ὧν ἐλλαμφθείη μέν τε καὶ συγκρατηθείημεν ἐν αὐτῷ Χριστῷ τῷ Κυρίῳ ἡμῶν· ᾧ ἡ δόξα καὶ τὸ κράτ; σὺν τῷ παντοκράτορι Πατρὶ καὶ τῷ ζωοποιῷ Πνεύ. ματι, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων, Ἀμήν. νοῦσθαι ἡμῶν εἴη διαπαντὸς τὴν διάνοιαν, καὶ ὑπ᾽ ΛΟΓΟΣ ΙΓ'. Θεοτόκου. Εἰς τὴν κοίμησιν τῆς ὑπεραγίας Δεσποίνης ἡμῶν Μυστήριον ἡ παροῦσα πανήγυρις, ὑπόθεσιν ἔχου σα τῆς Θεοτόκου την κοίμησιν, καὶ λόγων ὑπερο αίρουσα δύναμιν. Μυστήριον, οὐ παρὰ πολλοῖς μὲν ἤδη τελούμενον, παρὰ πᾶτι δὲ νῦν καὶ τιμώμενη καὶ στεργόμενον. Καὶ τοῦτο ἡμῶν ἐστιν ἡ πανήγυρις, ἡ τοῦ μυστηρίου φανέρωσις, ὅτ' οὖν ἐξάπλωσις. Εἰ καὶ προκρίνειν ἐθέλουσα τῶν λόγων τὴν σιωπήν, ὑπὸ τοῦ πόθου βιάζεται, καὶ μικρὸν ὅσον αὐτοῖς ὑπενδίδωσι τοῦ λέγειν παραχωροῦσα· καίπερ ούκ ἔχουσι τὸ θαῤῥεῖν, οὐδὲ τὴν ἑαυτῶν ἀγνοοῦσιν ἀσθέ νειαν, ἢ ὅπως ἂν μετρίως ἀφοσιώσωνται τῆς μακρές σιωπῆς τὸ ἀπόῤῥητον. Πανηγυριστέον οὖν τὸ δῶρον, ἀλλὰ μὴ συγχωστέον· μὴ ὅτι πρόσφατον ἔχει τὴν εὕρεσιν, ἀλλ' ὅτι πρὸς τὴν οἰκείαν ἐπανῆλθεν εὐπρέπειαν. Οὐ γὰρ ἐπείτοι τισὶ τῶν πρὸ ἡμῶν οὐ διέγνωστο, ήδη καὶ σιωπᾶσθαι ἄξιον· ἀλλ᾽ ὅτι μὴ πάντη διέφυγε, κηρύττεσθαι ὅσιον. Οὐκοῦν γενέσθω μία κοινὴ σήμερον οὐρανίων καὶ ἐπιγείων πανήγυρις, καὶ ἀγγέλοις συνευφραινέσθωσαν ἄνθρωποι, καὶ πάτε γλώσσα χορευέτω και προσᾳδέτω τῇ Θεοτόκῳ τὸ χαῖρε. Τοῦτο γὰρ καὶ Γαβριὴλ πρότερον ἐποιεῖτο σ τοῦ μυστηρίου προοίμιον, ὅτε το πάτης θεολογίας ἐκφανέστατον, ἡ καθ᾿ ἡμᾶς Ἰησοῦ θεοπλαστία, κατ' οἰκονομίαν ἄῤῥητον, ἐν τῷ παρθενικῷ τῆς φύσεως Εργαστηρίῳ καινοπρεπῶς διεπλάττετο. Καὶ χρή γε πάλιν ἡμᾶς ὥσπερ τι γέρας εξαίρετον τοῦτο τῇ Β σιλίδι τοῦ γένους προσαγαγεῖν χαριστήριον· ὅτι δὴ πρέπει καὶ μεταστάσῃ λέγειν αὐτῇ τὸ χαῖρα. Μόνη γὰρ ἡμῖν τὴν χαρὰν εἰσοικίσασα, τὴν λύπην ἐξήλασε τῆς προμήτορος. «Σαλπίσωμεν οὖν σάλπιγξιν ἐν Σιών ἀναλάβωμεν ψαλτήριον καὶ κιθάραν.» Ασωμεν τη Μητρὶ τοῦ Θεοῦ, ᾄσωμεν οὐκ ἐπιθαλάμιον, ἀλλ' ἐπ τάφιον ἀνακρουόμενοι μέλος. Φιλοπευστήσει δ' ἂν τις εἰκότως τῶν λίαν ἐπεσκεμμένων· (του δὴ χάριν κι ἄλ. ἀρετήν. τ' ἄλ. ἐποιήσατο. π, Οὐ παρὰ πολλοῖς ἤδη τελούμενον, Η καθ' ἡμᾶς Ἰησοῦ θεοπλαστία. η ἡμᾶς, τῆς Σιὼν ἐπεμνήσθης, ὦ τῆς παρούσης ἱερᾶς ὑμνο- ";» λόγε φαιδρότητος; 'Αλλ' οὐκ ἀσκόπως, φαίην ἂν πρὸς αὐτόν· Ω οὗτος, τῆς παναγεστάτης ἐμνήσθην Σιών· ἐν ταύτῃ γὰρ τὸ μέγα τοῦτο μυσταγώγησαι τῆς Θεοτόκου μυστήριον. Εν ταύτῃ τὰς κατακλίσεις τῶν ἱερῶν γονάτων τοῦ πανάγνου σώματος, αἱ πρὸς τούδαφος κατεστρωμέναι πλάκες διωλύγιον ἀνακράζουσι· ἐπεὶ καὶ ταύτην εἶχε παρ' ὅλον αὐτῆς τὸν τῆς παροικίας καιρὸν ἐνδιαίτημα· κἀκεῖσε τοῖς φυσικοῖς λειτουργήσασα νόμοις, τοῦ βίου τὸ πέρας ἐδέξατο, λαθοῦσα κἀνταῦθα τὸν ἄρχοντα τοῦ σκότους, ὡς ἐν τῷ τίκτειν ἀπέδρα τὰ μητέρων· ἡ ἁγιώνυμος, ἡ θεό κλητος, ἡ ὑπεράμωμος, ἡ δόξης καὶ χάριτος τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν ἀναπιπλάσα, τῷ μεγαλείῳ τῆς θεοπρεποῦς αὐτῆς μεταστάσεως· ἧς εἰ καθεξῆς ἄ παντα βουληθείην ἐπεξελθεῖν τῷ διηγήματι, ὕπαρξιν, Η σύλληψιν, ἢ γέννησιν οὐκ ἂν εὔροιμι καιρὸν τῷ λό γῳ τα σύμμετρον, ή λόγου δύναμιν παρισουμένην τοῖς πράγμασιν. Οτι μή πάντα συντεμεῖν εἰς ἅπαξ οἷόν τε τὰ ἐκείνης σεμνολογήματα· λέγω δὲ τὴν εὐκληρίαν τοῦ γένους, τὸ κατ' ἀμφότερα τῶν τεκόντων ἐπίσημον, αὐτόθεν τὸ ἱερατικόν, τὸ βασιλικὴν ἐντεῦθεν ἀντανισχόντων ἀξίωμα, τὴν ἀπαιδίαν, τὴν στείρωσιν, τὰς ὑπὲρ αὐτῆς ἐντεύξεις, τὰς ἐπισύχνους θυσίας, αἷς τὸν Θεὸν ἐλιπάρουν, ἱκέτευον, ἠντιβόλουν, τὰ τῆς στειρώσεως ὑπαλλάξαι δεσμά· γονίμους ἐξ ἀγόνων δειχθῆναι τοὺς ἄπαιδας· δοτὸν ἐξ ἀκαρπίας ἐκφύσαι καρπόν. Εἶτα στειρώσεως Εκστασιν, ἐπαγγελίας συμπλήρωσιν, καὶ μικρῷ πρὸ τούτων, τὰ δι᾿ ὀνείρων θεάματα, τὰ καθ᾽ ὕπαρ ἀκούσματα, ὅσα κοινῶς ἄμ φω καὶ ἰδίως, κρείττοσιν ὄψεως ἐπιφροσύναις θεο κλυτούμενοι, κατ' ἔλλαμψιν θείαν ἐχρησμῳδοῦντο οἱ ἅγιοι. Πρὸς ἐπὶ τούτοις, τὸ γόνιμον, τὴν εἰς γένεσιν πρόοδον, τὰ σπάργανα, τὴν εἰς τὸ θεῖον ἀνάκτορον ἄφιξιν, ὡς ἀνετέθη Θεῷ τὸ καλλιέρημα, ὡς ἐν τοῖς αδύτοις οἷα χρυσοῖς θαλάμοις ἐποιχομένη, τροφῆς ἄλ. ἀπὸ σκοπού. οι ἄλ. του λόγου. Οθεν καὶ Νεστόριος, φθάσας ἐν τῇ Ἐφε σίων, ἔνθα ὁ Θεολόγος Ιωάννης, καὶ ἡ Θεοτόκος Παρθένος, ἡ ἁγία Μαρία. ρθενόπολιν, Τα ἀμβροσίας, οὐ κοινῆς μετελάμβανεν. Εἶτα οὖν ἐντεύ ΠΟΙ σε άι. τὸ ἀσύλητον. θεν τὴν ἀναγωγὴν, τὴν ἐκ παιδός αύξησιν, την μεθο ηλικίωσιν, καὶ ὅσα τῆς ἐντελοῦς ὁλοκληρίας υπέρ χει μηνύματα, οἷς ὡς θεμιτὸν ἡβῶτα, τοῖς ὑπὲρ φύσιν ἀναλόγως ἐπανατείνετο. Εῶ λέγειν τὰ ἐν τῇ κρυφίᾳ τῆς ὑπεραγνώστου κυοφορίας μυστήρια τὰ μετὰ τὴν ὑπερφυᾶ καὶ ἄῤῥητον τῆς Ἰησοῦ Θεο φανείας ἀπότεξιν, ὡς φέρε εἰπεῖν, τὴν ἀφθορίαν, τὴν ἄνευ λοχείας ὠδῖνα, τὸ ἄσπιλον, τὴν ἀσυλίαν 41 του παρθενικοῦ θησαυρίσματος, τὴν ξένην ἐν θαύματ. γαλουχίαν, τὴν νομικήν κάθαρσιν, τὰς ἐν τῷ ἱερῷ προφητείας, αἷς ὑπὸ προφήτῃ νομοδέχῳ καὶ θεολόγο τῷ Συμεών, ἐχρησμῳδεῖτο τὰ μέλλοντα. Εἶτα εξής, τὰς διώξεις, τὴν ἐπ' Αἴγυπτον φυγαδείαν, τὴν ἐξ Αἰγύπτου παλινοδίαν, τὰς περιφοράς, τὰς ἐν τῇ διατριβάς, τὰ πρὸ τοῦ σταυροῦ ὀνείδη, τὰς ἐπὶ τῇ σταυρῷ ἀνίας, τὰ μετὰ τὸν σταυρὸν δείγματα, καὶ τέλος, τὰ κατ' ἐκεῖνον αὐτῇ τὸν βίον πεπραγμένα καὶ πεφασμένα, τὸν ἀκηλίδωτόν τε καὶ ἄχραντον, καὶ πάσης ἀπείρως ὑπερπλήρη καθαρωτάτης ἁγνότητα;, δν ὁ κόσμος χωρεῖν μὴ δυνάμενος, ἀφερμηνεύειν τε τῷ λόγῳ μὴ καρτερῶν, ἀνέφορον ὡς ἄνπερ εβασί λέως μυστήριον, διὰ τέλους τετήρηκε μόνοις γνωρίσας τοῦ μυστηρίου τούτου τὰ ἀπομόργματα, τοῖς τὰ θεία θείως συγκρίνειν δεδιδαγμένοις, οἷς ὡς μάλα κεκαθαρμένοις τῇ πρὸς τὸ θεῖον ἐγγύτητι, δι' ἀφθεν ξίας καὶ ἀγνωσίας υπεραφθέγκτως, ἡ ὑπεράγιας τὸ νοερὸν ἀνακαλύψασα δέρος, μέρος τι παρέδειξε τῆς ἔνδον κρυφιομύστου λαμπρότητος. Εἴη δὲ καὶ ἡμᾶς τοὺς ὅσοι τῇ παρούσῃ λαμπροφορία περιελάβο φθημεν, τῆς ὑπερφαοῦς ἐκείνης φωτοφανείας άξιω θέντας, καθαρῶς ἰδεῖν· ἡ μετρίω; γοῦν δέξασθαι την ἀκτῖνα τῆς μυστικῆς ἐποπτείας, καὶ ταῦτα μυρμή. ναι σαφῶς, εἰ καὶ μὴ τὰ κατ' ἐκεῖνον τὸν ὑπερ ἀφραστον βίον· ἄγνωστα γάρ· ἀλλὰ τῶν οἷς προκτό εξόμεθα σήμερον, τοὺς λόγους ἐκδιδαχθῆναι καθ' ίσον οἷόν τε. Δεῦρο γοῦν, ὦ φίλοι μύσται τοῦ λόγω, καὶ συνερασταὶ τῶν καλῶν καὶ φιλοθεάμονες. Καλῶ γὰρ ὑμᾶς μεγάλῳ καὶ ὑψηλῷ κηρύγματι· τοῦ λόγου τὴν ἐποψίαν ἀναπετάσαντες, συμβολικοῖς ἔτι κεκαλυμμένην ὑφάσμασι, τὴν ἔνδον εὐπρέπειαν ὑμῖν διαλεί Εις τὰ εἰσόδια Κρείττοσιν ὄψεως ἐπιφροσύναις θεοκλυ τούμενοι ἐχρησμῳδοῦντο. ἐπιφροσύνην 176, 2. κρείττοσιν ὄψεως ἐπιφροσύν ναις θεοκλυτούμενο Εντεύθεν την αναγωγήν. το, ἐντεῦθεν qπου τό, ἀναγωγήν ξωμεν, τοῦ ἡλίου τὰς λαμπηδόνας ὑπερπηδοῦσαν τῷ κάλλει τῆς ἀγλαΐας. Ἐνταῦθα δὲ τοῦ λόγου γενόμενος, καλὸν οἶμαι πρότερον ενίους τῶν τῇδε προς ασφαλίσασθαι, ὡς ἂν μὴ τυχὸν ἀνίπτοις, τὸ δὴ λεγό μενον, ἢ ἀνάγνοις ποσὶ τοῖς ἁγίοις προσβάλλοιμεν 68. ὅτι μὴ πᾶσιν ἐπίσης εἰσιτητὸς ἢ βατὸς ὁ τῶν ἁγίων χῶρος· πλὴν τοῖς διὰ καθαρότητα τοῦ τῶν ὑλικῶν πάντων ὑπεραναβᾶσι, καὶ πάντα περάσασιν ὅσα ὑπὸ τὴν αἴσθησιν· οἷς ἂν μάλιστα καὶ ἡ παναγεστάτη τοῦ Θεοῦ σκηνὴ τὰς διεξόδους αναρριπίζουσα, παραχωρεῖ φιλοτίμως τὴν εἴσοδον, καὶ τῆς νοητῆς πανδαισίας, ἐφ᾽ ἦν ἐστιάθημεν, φιλοφρόνως ἐπιδαψιλεύεται τὰ ὀψώνια. Εἰ γὰρ τοῖς πρὸς τῷ Σινᾶ μὴ κατ' ἀξίαν βρει προσβήναι τολμηρῶς αὐτομολοῦσιν, ἀστραπαὶ καὶ βρονταί, καὶ δείματα, καὶ σαλπίγγων ἦχοι, καὶ ἀπειλαὶ φρικώδεις ἐνέσκηπτον, ὡς δὲ καὶ τοῦ ἱεροῦ τῶν τοίχων ἐφάπτεσθαι τοῖς πολλοῖς οὐκ ἦν ἀσφαλές, καὶ διὰ τοῦτο δεῖσθαι δευτέρων τοίχων τῶν ἔξωθεν ἦν δὲ διὰ σπουδῆς καὶ μέγα τὸ προκαθαίρεσθαι τῆς τῶν ἁγίων ἐπαφῆς, καὶ τῶν ἱερῶς τελουμένων προς διαστέλλεσθαι· καὶ ταῦτα τῇ σκιᾷ λατρεύουσιν ἔτι, καὶ τῶν τυπικῶν παραπετασμάτων εξηρτημένοις πόσην ἂν μάλιστα δέον, τοὺς τῆς ἀληθείας τὸ φῶς Εναυλον ἔχοντας, σπουδὴν ἐπιδείκνυσθαι, τῇ μεγα λοπρεπεί ταύτῃ καὶ ὑπερμεγέθει τῶν τοῦ Θεοῦ χα ρισμάτων σκηνῇ προσφοιτᾶν ἐπειγομένους· πρὸς ἢν ὑπεραγνώστως, ὑπὲρ νοῦν, ὑπεραῤῥήτως, εἰς κένωσ σιν ἑαυτὸν καθεὶς ἐπεδήμησε, καὶ μήτραν παρθενικὴν ὁ μηδαμοῦ χωρητὸς ἀστενοχωρήτως ἐσκήνωσεν, ὅλην δι' ὅλου τὴν ἐν γενέσει φύσιν ὑπερβᾶσαν τῇ καθαρότητι, καντεῦθεν ὥσπερ ἔκ τινων ἱερῶν ἀδύ των, τὴν ἑαυτοῦ μεμυσταγώγηκε σάρκα. Τίς; Ο ἀπροσδεὴς, καὶ ὅλην πρὸς ἑαυτὸν ἀνατεθεὶς τὴν ἀν θρωπίνην ἐσχατιάν. Ἐπὶ ταύτῃ τῇ θεοτυπώτῳ σκη νῇ, ὁ νόμος ἅπας, καὶ οἱ προφῆται, πραγματιωδῶς ἐκπεπλήρωνται· καὶ ταύτῃ, τὰ σκιώδη τῶν τυπικῶν προχαραγμάτων Αμαυρώθη μορφώματα, λυθέντων τῶν ἐσόπτρων τῇ ἀληθείᾳ. Τούτων δὲ ἱκανῶς τῷ λόγῳ προπαρεσκευασμένων, ἄγε δὴ τῶν τύπων ἀφέμενοι, ἐπ' αὐτὴν ἀναδράμωμεν τὴν ἀλήθειαν· μᾶλλον δὲ τοῖς ἀδύτοις προσβάλωμεν. Μέχρι γὰρ τίνος, του λόγου τοῖς προαυλίοις ἐνδιατρίβοντες, τὸ πρὸ τῆς εἰσόδου κάλλος θαυμάζομεν, ἐξὸν καὶ συνεισιέναι τῇ Μητρὶ τοῦ Λόγου, καὶ τὸ κάτ λυμμα διασχόντας εἰς τὰ τῶν ἁγίων Αγια παρακύψαι, καὶ μυηθῆναι τὰ μείζω καὶ τελεώτερα; Εἰ γὰρ τὰ προαύλια [τῶν ἁγίων τοιαῦτα, καὶ τὰ προπύλαια] Ο άλ. προσβάλοις. τοῦ ναοῦ οὕτω σεμνὰ καὶ ὑπέρογκα, ὡς τῇ ύπερβολ οι άλ. ἄλλοις κ. τ. διάφορόν της. τοῦ κάλλους, τοὺς τῆς διανοίας ὀφθαλμούς περιαστράπτειν, πηλίκος ἂν εἴη τῶν ἀδύτων ὁ χῶρος, καὶ τῶν ἀθεάτων καὶ ἀνεμβάτων τὰ ἐνδότατα, οι μόνοις τοῖς ὄμμασιν ἐκείνοις καὶ χείλεσίν εἰσι θεατὰ καὶ ῥητά, τοῖς τὴν δόξαν Κυρίου κατοπτριζομένοις ἐκφαντικών τατα, καὶ τῷ ἄνθρακι της Σεραφικής λαβίδας κεκτ θαρμένοις, καὶ εἰς ἄκρον ἀπαθείας ἐλάσασιν. Εἶτα οὖν ἐμοὶ πείθεσθε, καλῷ συμβούλῳ, τοῖς μὲν τῆς σαρκὸς πάθεσι χαίρειν εἰπόντες, πάσης τε προτύπου φιλίας καὶ τῆς κάτω συγχύσεως ὡς οἷόν τε καθι ρεύσαντες, εἶτα τῆς ἄνωθεν προϊούσης θείας και μακαρίας ἐλλάμψεως τὸ φῶς περιθέμενοι, τη θεοτόκῳ συντρέχοιτε. Λελαμπρυσμένους γὰρ ἤδη καὶ πράξει, καὶ λόγῳ, καὶ τῷ κάλλει τῶν ἀρετῶν πάντω θεν ἀποστίλβοντας, καὶ Χριστὸς αὐτὸς ἡ καθαρά τελετή, τὸ ἀείζωον φῶς· ὁ ἐξ Ηλίου τοῦ Πατρὸς ἀναρχῶς καὶ ἀνεκφοιτήτως, ὡς ἐκ φωτὸς ἀκτῖ; ἀπαστράπτων ἥλιο;, βούλοιτ᾽ ἂν ἡμᾶς εἰς ταυτὸν ἀχθέντας μυστικῶς ἐστιᾶσαι. Καὶ δείκνυσι τοῦτο σαφῶς, ἐξ ὧν τὴν αὐτοῦ μητέρα ἀειπάρθενον, ἧς ἐκ νηδύος ὑπεραῤῥήτως ἐμορφώθη Θεὸς ὢν τὸ ἡμέτ τερον, σήμερον τῶν ἀπὸ γῆς χωρίων ὡς βασιλίδα τῆς ἀνθρωπείου μεθίστητι φύσεως· ἀκήρυκτον ὥσπερ, οὐ μὴν ἀκοινώνητον καθόλου καταλείψας τοῦ μυστηρίου τὴν δύναμιν. Ἐπεὶ μηδὲ παρὰ τοὺς ὄρους οἱ περὶ ἡμᾶς πεπήγασιν ἄνωθεν, μήτε ξένῳ παρὰ τὴν φύσιν θεσμῷ πρὸς γένεσιν ἧκτο ἢ ἐβίω, παρ' ὅσον ἡμῖν ἐν τοῖς ὑπὲρ γῆν χωρίοις ἐπεχωρίαζεν ἡ παν άγιος. Εἰ καὶ τὸν ὑπερφυά λόγον ὡς ἐν τοῖς ἄλλοις κἀν τούτῳ διάφορόν πως οι ἔσχηκε. Κρεῖττόν ἢ καθ' ἡμᾶς καὶ βιώσασα καὶ κυήσασα· καὶ τέλος, τῶν τῆς μεταστᾶσα· καὶ ὄντως ὅλους ὑπερνικήσασα τοὺς ἐν γενέσει, τῷ μεγαλείῳ τῆς φύσεως. Ἀλλ᾿ ἐπίωμεν ἤδη τῷ καιρῷ τὰ εἰκότα συνεορτάζοντες· πάντα γὰρ εἰς καλὸν τῇ πανηγύρει συντρέχει καὶ συναγάλλεται. Ἴδε γὰρ, πᾶς ὁ τῶν ἐμῶν λόγων ἀκροάτης, οἷα είν τὰ δρώμενα· ἡ βασίλισσα τῶν φυλῶν, ἡ τῶν πιστῶν ἐκκλησία· τῇ βασιλίδι τοῦ γένους, ὑπὸ βασιλεῖ θεῷ τῷ πανηγέμονι πρὸς τὰ τῶν οὐρανῶν βασίλεια, βασιλικῶς ἀναλαμβανομένῃ, σήμερον πομπεύει, καὶ δωροφορεί παρ' ἑαυτῆς πᾶν ὅτι κάλλιστον καὶ τερ πνότατον. Ἡ τὸν χοῦν οὐρανώσατο, τὸν χοῦν ἀπο δύεται, καὶ τὸ ἀπὸ γενέσεως ἀποτίθεται κάλυμμα, καὶ τῇ γῇ τὸ συγγενὲς ἀποδίδωσιν. Ἡ τὸ ζῆν προξενήσασα, πρὸς παλίνζωον ἀνατρέχει μετάστασ καὶ τόπον εἰσοικίζεται ζωαρχικὸν ἀνάλωτον, πάτης προσύλου καὶ ἐμπαθούς διῳκισμένον θέσεώς τε καὶ σχέσεως καὶ τέλος τῶν φαινομένων αὐτὸ τὸ φαι νόμενον ἐπανίσταται, καὶ τῷ νοητῷ νοητῶς συμμετέρχεται, λόγοις οἷς οἶδεν ὁ προσυνδήσας· καὶ λύρας, εἶτα συνδήσας· εἰ μὴ τολμηρὸς ἐγὼ καὶ τῶν ἀκρ ὡς ἐν τοῖς ἀδύτοις, και τούτ διαφερόντως ἔσχηκε ίκτων ἀπτόμενος. Οἷς ἀπιστείτω μηδεὶς, τὸν Ἡλίαν, & καὶ τὸν Ἐνώχ ἐνθυμούμενος· οἱ ἐπειδὰν τῶν ὁρομένων ὑπεράνω πεφήνασι, μύσαντες τὰς αἰσθήσεις, καὶ ἔξω σαρκὸς καὶ κόσμου γενόμενοι, ὁ μὲν ἐπιδί φριες, ὁ δὲ μετάρσιος ανηρπάσθησαν· οὐ διαζευχθέντων αὐτοῖς τῶν μερῶν· οὐ διαλυθέντων· ἀλλ᾽ εἰς δεῦρο τῶν ὅρων παραθέντων σε αὐτοῖς τῆς ζωῆς, οὓς ἡμῖν ἡ τὰ ὅλα σοφῶς διορίζουσα περιέπηξε Πρόνοια" παρ' ἧς καὶ τὰ πάλαι καὶ νῦν ἐμφερῶς ἅμα καὶ καταλλήλως τυποῦται καὶ διεξάγεται. Καὶ εἰ μικρά γε ταῦτα πρὸς παράδειγμα τῆς ὑφ' ἡμῶν ὑμνουμένης, ἀρκέσει γοῦν αὐτὴ ἑαυτῇ τὰ οἰκεῖα συγκρίνουσά τε καὶ προσεικάζουσα. Σκοπητέον δὲ εἰ μεῖζον ἐν θαύ μασιν εὑρεθήσεται, τοῦ παραδόξως ἐν αὐτῇ τελεσθέντος. Νόμος ήλω φυσικὸς ἀτονήσας ὀψὲ καὶ μόλις πεσών. Οίχεται πρὸς ἀργίαν ολοσχερῆ καὶ ἀνατρο τὴν ἡ πικρὰ τοῦ θανάτου καταδίκη. Λέλυται τῆς ἀρᾶς ἡ δύναμις. Ἀλλ᾽ οὐκ ἂν ἐνίκησέ τις τὰ πάλαι διορισθέντα παρὰ Θεοῦ· μὴ οὐχὶ Θεοῦ κατὰ φύσιν ὑπάρχοντος, τοῦ μεταποιοῦντος πάντα καὶ μετα πλάττοντος, τῷ οἰκείῳ τῆς ἀγαθότητος νεύματι. Πρέ πει δ' ἂν ἀραρότως αὐτῷ, καὶ τὰ νῦν ἐπὶ Μητρι καινουργῆσαι. Δείξει γὰρ οὕτω μὴ μόνον Μητέρα κατὰ φύσιν οὖσαν αὐτοῦ, ἀλλὰ καὶ τὴν ἐξ αὐτῆς οἰ κονομίαν πιστώσεται, καθ᾿ ἣν μάλιστα τοὺς ἑαυτῶν μυστικωτέρους λόγους, τῷ καθ᾿ ὑπεροχὴν ὑπεραίρο μεν τρόπῳ· καθ᾽ ἣν ὁ ζωαρχικὸς εἰσπηδήσας Λόγος τὴν αὐτῆς ἀπερίληπτον ὑπέβη νηδύν, καὶ τὴν ἀνο θρώπου φύσιν ἀναλαβὼν ὑπερουσίως ἡμῖν ὑπέσχετο. Διὰ τοῦτο τὰ πάλαι μὲν ἐπ' αὐτῇ τελεσθέντα, πρὸς ἡμῶν δὲ νῦν εὐφημούμενα, κἂν παράδοξά πως είναι δοκεῖ, καὶ τῶν ἐμφύτων ἀνῳκισμένα δεσμῶν, κατὰ γοῦν τὸν ὑπερφυᾶ τῆς ἀφράστου κυοφορίας λόγον, εἰκότως ἂν ἐπ' αὐτῆ; τὴν ἀναφορὰν εὐεπίβατον ἕξει. Αὐτὸς οὖν ἦν ἄρα καὶ τηνικάδε παρὼν ὁ Λόγος, καὶ νόμῳ παύσας τὸν ἀπλεονέκτητον τοῦ θανάτου νόμον. *Ην οὖν θέαμα καινὸν ἀληθῶς καὶ λογισμοῖς ἀνεπίσ βατον· γυνὴ τῶν οὐρανῶν ὑπερβᾶσα τὴν φύσιν τῇ καθαρότητι, τῶν ἐν οὐρανοῖς ἀδύτων σκηνοβατούσα τὰ ἅγια· Παρθένος, αὐτὴν ὑπερνικῶσα τῶν Σεραφίμ τὴν φύσιν τῷ τῆς θεογονίας θαύματι, τῇ πρώτη φύσ σει, Θεῷ τῷ πάντων γενεσιουργῷ, πλησιάζουσα Μήτηρ, αὐτὸ τεκοῦσα τὸ ζῆν, ἐφάμιλλον τῷ τόκῳ τοῦ βίου τέλος προϊσχουσα, καὶ τὸ θαῦμα Θεοῦ καὶ πίσ στεως ἄξιον. Ως γὰρ τικτούσης ἡ νηδύς οὐ διέφθαρ- 1) το, οὕτω θανούσης ἡ σάρξ οὐ διόλωλεν. Ὢ τῶν θαυ μάτων! Ο τόκος διέφυγε την φθοράν, καὶ ὁ τάφος τὴν διαφθορὰν οὐ προσήκατο· τῶν γὰρ ὁσίων οὐχ ἅπτεται. Τίς ἡ ἀπόδειξις, εἴπω βούλεσθε; καὶ μή μοι τῶν παρόντων ἐπισκωπτέτω τίς πως τὸ μνῆμα κενόν. Προσερήσομαι γὰρ ὑμᾶς· Πῶς ὁ νεκρὸς ἀφα νής; Πῶς οὐκ ἐν σοροῖς τὰ ἐντάφια; εἰ μὴ τὴν δια κι άλ. παραπεμφθέντων. ο το, διαφθοράν, τὸ φθορά φθορὰν ἀπέδρα τὸ τυμβευθέν· εἰ μὴ μετετέθη ὁ θησ ? σαυρός. Εἰ δὲ τοῦτο, πῶς οὐκ ἀψευδής ή μετάθεσις, ἐπεὶ καὶ τἆλλα συνέδραμε ψυχῆς διάστασις ἀπὸ αὐ ματος, σαρκὸς ἀπόθεσις, συνθέσεως λύσις, μερών διάζευξις, ἀνάλυσις, ἐπίζευξις, σύμπηξις, καὶ πρὸς τὸ ἀφανὲς ὑποχώρησις; Ο γὰρ τάφος έστηκε μέχρι καὶ δεῦρο κενός, μαρτυρούμενος καὶ μαρτυρῶν τὴν μετάθεσιν. Οὐκ οἶδα εἴ τε τῶν μερῶν αὖθις συνει χθέντων εἰς ἐν συνθέματος σύγκριμα - φιλοσοφήσω γάρ τι περὶ τούτων μικρόν· οὕτω τάχα τοῦ δημιουργοῦ κατ' εὐδοκίαν ἄῤῥητον επινενοηκότος τιμῆσα τὴν τεκοῦσαν· εἴτε τοῦτο θατέρου θάτερον ὑπερκύψαντος, καὶ τοῦ μὲν ὑπερόριον, τοῦ δὲ μεθόριον μετὰ τὴν ἀπ' ἀλλήλων διάζευξιν ειληχότος και τάστασιν· ἢ ξένης τινὸς καὶ παρηλλαγμένης ἀκολουθίας, ὑπερφυῶς ἐπ' αὐτῇ συνδραμούσης, ἵν' ἡ πρὸς ἀλήθειαν καινὰ τὰ κατ' αὐτὴν ἅπαντα, τὸν ὑπερφυά προσφυῶς ἐπιδεχόμενα Λόγον, ὡς λόγου παντὸς καὶ γνώσεως ὑπερκείμενα. Επὶ ταύτην ἡμᾶς τὴν πνευ ματικὴν πανδαισίαν συγκαλείται τῶν λόγων, ἡ κατά σάρκα Μήτηρ τοῦ Λόγου· πρόκειται δὲ αὕτη βασί λειος τράπεζα καὶ λόγων ὑπόθεσις σήμερον ἡμῖν, θεοτελῶν μυστηρίων εὐθηνουμένη καὶ πλήθουσα. Ἡ δὲ τοσαύτη λαμπροφορία τῶν φιλεόρτων τις όψεις περιαυγάζουσα, ὅση καὶ δύναμιν ὑπερισχύουσα λό γου, τῆς ἡμέρας κατακαλλύνει τὸ πρόσωπον. Ταύτης κἀγὼ σήμερον ἑστιάτωρ ὁ ξένος καὶ ἔπηλυς, καὶ τῶν ὑψηλῶν θεαμάτων ὑπὲρ ἀξίαν ὑφηγητής. Καὶ μή τις ; “πρὸς τὸ ταπεινὸν τῆς ἡμετέρας ἀπιδὼν εὐτελείας, ἀνανεύσοι πρὸς τὴν ἑστίασιν, ὅτι μὴ πρὸς ἡμῶν, ἀλλ' ὑπ' αὐτῆς ἡτοίμασται τῆς Θεοτόκου τῶν ἐνθεσ στικῶν δὴ τούτων θεωρημάτων τὰ μυστικά διηγήματα· ὧν ἐπειδὴ πλήρης ή τράπεζα, τοὺς πνευματικοὺς δαιτυμόνας προτρέπουσα, ίωμεν κατ' ἀξίαν τοῦ Πνεύματος ἐπὶ τὰ βάθη τοῦ Πνεύματος. Αρτι γὰρ τὴν Σοφίαν ἡ τὴν Σοφίαν αὐτὴν κατὰ σάρκα γεννησαμένη προσφυῶς μιμουμένη, ὅλην ἑαυτὴν οἷα τρί πεζαν ἡτοιμασμένην μυστικὴν καὶ οὐράνιον τοῖς τὸ θεία νοητῶς μυουμένοις, φιλοφρόνως εἰς εὐωχίαν προτίθεται· οὐ θύματα σφάττουσα, ἡ κρατῆρι προ νάουσα πόματα, οἷά πέρ ποτε ἦσαν ἐκεῖνα τὰ μακά ρια θύματα, καὶ ὁ κρατὴρ ἐκεῖνος, ὁ τοῦ θεοτελούς νέκταρος δοχεὺς, ἀλλ' αὐτὰ προδήλως τῶν περὶ αὐτ τῆς μυστηρίων τὰ ὑπερφυῆ καὶ θεῖα τῷ ὄντι θεί ματα· ἐφ᾽ ἃ δὴ μάλιστα τοὺς συνειλεγμένους προτρέπουσα, τῆς ἑορτῆς ἡ ἐξάρχουσα, τὸν μὲν τῆς Σοφίας οἶκον ἡλίκος ἐστὶν, αὐτόθεν ἡμῖν ἐξ αὐτῆς ὑποφαίνει δείκνυσι δέ πως καὶ τράπεζαν ἑαυτὴν ὑπεράγιον, ὡς αὐτὸν ὅλον τὸν ζωοποιὸν ἄρτον, τὸν Κύριον ἡμῶν καὶ Θεὸν Ἰησοῦν Χριστὸν, τὴν αἰώνιον ζωήν, τὸν συν ὁσίων εὐχ ἅπτεται, τὸν ὅσιόν σου Ὁ τοῦ θεοτελούς νέκταρος δοχεύς. προεόρτιον οχέα τῆς κτίσεως, ἐν μήτρᾳ οἰκονομικῶς, ἐκ ζύμης τοῦ ᾿Αδαμαίου φυράματος αρτοποιηθέντα βαστάσασα τὸν τοὺς ἱερῶς προσιόντας αὐτῷ, πρὸς καινοτέραν ζωὴν ἐπανάγοντα καὶ θεοτελεῖς ἐργαζόμενον, ᾧ δὴ τρόπῳ καὶ ἀνακαθαίρει τούτους καὶ ἀθανατίζει, τοὺς κατὰ μέθεξιν τῆς πρὸς αὐτὸν τῷ ὄντι καινοπρεπούς κοινωνίας οἰκειουμένους αὐτῷ. "Α δὲ τοὺς ἐραστὰς ἑστιᾷ προδήλως ταῦτά ἐστι· τὰ δι' ὧν ὁ βίος ἐκεῖνος συνέστηκεν· ὁ ὑπερφερής τε καὶ ἄῤῥητος· καὶ οὗ μηδὲν τῶν ἐν τῇ κτίσει θεωρουμένων ἐστὶν ὑψηλότερον· καθ᾽ ἂν ὁ πάσης θεολογίας ἐπέκεινα, δι' ἀπορ δήτου κενώσεως, οἴκτῳ τῆς περὶ τὸν ἄνθρωπον κη δεμονίας καμπτόμενος, ἅτε προαγωγεὺς τῶν ὅλων, είλετο δεύτερον μέχρι καὶ τῆς ἡμῶν συγκαταβῆναι πτωχείας· καὶ τῷ ἡμετέρῳ συμπλακήναι φυράματι συμμετασχείν τε παραπλησίως ἡμῖν αἵματος καὶ σαρκός· ν ὁ ἀπροσδεής, ὁ ὑπερπλήρης, ὁ πλούσιος, ὁ μὴ κατ᾽ ἔκστασιν τῆς ὑπερουσίου θεότητος τὴν εἴσω περ οἰκεῖν ἐλόμενος ὕπαρξιν, ἀλλ᾽ ἀκεραίους ἑαυτῷ φυλάξας καὶ μετὰ τὴν ἄφραστον ἔνωσιν τοὺς λόγους τῶν συνελθόντων, μηδεμιᾶς δήπουθεν ἐν μέσω χωρηθείσης συγχύσεως ή διαιρέσεως· ὁ μηδ' αὐτοῖς ἀγγέλοις γνωρίσας, καὶ τοῖς ὑπερκοσμίοις τῶν ἐν οὐρανοῖς ταγμάτων στρατιάρχαις, ὅ τί ποτέ ἐστιν αὐτὸ τὸ τελούμενον, πλὴν ἑνὶ τῶν πρωτίστων ἀγγέλων, διακονησαμένῳ τῇ σωτηρίῳ προόδῳ τοῦ καινοῦ μυστηρίου. Ταύτῃ γὰρ ὁ ἀσώματος σωματων θείς, διὰ μέσου νοὸς ἡμῖν καὶ σαρκὸς προσωμίλησεν, ἵν᾿ ὅλος ὅλῳ ἐγκραθεὶς τῷ ἡμετέρω φυράματι, ὅλον ἡμῶν ἀνανεώσῃ τὸ πρόσλημμα. Αὕτη μὲν ὡς κατ' ἐμὴν ἐπιστήμην καὶ οἷον κατὰ τὸ πρόχειρον, ἡ νοερά τῆς θεομύστου σοφίας τράπεζα. Τοιαῦτα καὶ τὰ ἐπ' αὐτῇ μυστικῶς ἱεροτελούμενα θεοπαράδοτα Όργια 60. οἷς εἰκότως επισημήνασθαι χρὴ καὶ τὰ ἐπὶ τῆς παρα ούσης ἡμέρας μυστήρια, καθ᾽ ἣν ἡ Θεομήτωρ ού δὲν τῶν κατὰ φύσιν θεσμῶν παραμείψασα, νόμῳ τῷ καθ᾿ ἡμᾶς ἐλειτούργησε, καὶ ὑπὸ τοῖς αὐτοῖς ὅροις ἡμῖν τὴν ἐν σαρκὶ ζωὴν συνεπέρανε, θαύματος πλήρη καταλιποῦσα τῷ βίῳ καὶ γέννησιν καὶ μετά στασιν. Εἴ τι γοῦν καὶ τῶν ὑπὲρ ἡμᾶς ἐπ᾿ αὐτῇ πρὸς τῆς θείας ᾠκονόμηται φύσεως, θαυμαζέτω μη δείς, πρὸς τὸ ἄφραστον ἀφορῶν τοῦ τελεσθέντος καινοπρεπῶς μυστηρίου, πάσης ἀπειρίας ἀπειράκις ἀπείρως ἐξῃρημένου. Καὶ εἶεν δὴ ταῦτα δι᾿ ὅλου συνεπτυγμένα καὶ ἄῤῥητα, καὶ τὸν οἰκεῖον λόγον ἀκ! σε άλ. μυστήρια. Τῶν ὅλων. ὁ πάσης θεολογίας ἐπέκεινα, ὑπέρθεος Τὴν εἴσω περ. Θεομύστου σοφίας. τοῦ, μυεῖν οι μυεῖσθαι, ντ τον ἔχοντα. Ἡμεῖς δὲ τῆς πανάγεστάτης του ζωαρχικού σκήνους ἐντυμβεύσεως τὴν ἀνάμνησιν, λαμπροί λαμπρῶς ἑορτάσωμεν· ἐφ᾽ ἐν ἅμα τῷ φαι νομένῳ τἂν τὸ νούμενον, ὅσον τε οὐράνιον, καὶ ὅσον ἐπίγειν ἐς ταυτὸν ἄθραζόμενον, την Βασιλίδα γεραί με: καὶ πρωτομπεύει τοῦ γένους ἐπίπροσθεν· ἐξ οὗ καὶ κοινὸν ὑιαστήριον, τοῦτο δὲ τὸ ἐξ αὐτῆς ἀχειρο τμήτως νποποιηθὲν δεσποτικὸν καὶ σωτήριον προς εκτήσατο σώμα, τοῦ πάσης ἐμφύτου καὶ νοερᾶς κινή σεως συμμετασχόντος ἡμῖν, μόνης τῆς ἁμαρτίας χα ρίς. Ὁ τοῦ θαύματος! Ἡ Θεὸν τὸν ἀπειρομεγέθη περιγραφῆς ἁπάσης διωρισμένον, ἐν μικρῷ χωρίῳ τῆς ἑαυτῆς νηδύος ὑπερουσίως χωρή τάση, σήμερον ἐν περιγράπτῳ κλίνη διφρεύουσα, χερσὶν ὁσίων κηδεύεται. Η κόλποις τοῖς ἑαυτῆς ἐνθρονίσασα τὸν νώτει; Χερουβικοῖς ἐποχούμενον, ἐν κόλποις πέτρας υπογλ φείσης τυμβεύεται· καὶ ἧς τὸν τόκον ἐθαύμασαν ἄγγελοι, ταύτης τοῦ σκήνους ἐξάρχουσαι σήμερον ἀποστολικαὶ χορείαι προπέμπουσι. Καὶ τίς ἂν τῶν ἐκεῖσε τελεσθέντων τους λόγους διερμηνεύσειε; Τις κατ᾿ ἀξίαν τῷ μυστηρίῳ συνεπαρθείς; Τίς πτερώσει τὸν νοῦν ὡς συναναπτῆναι τῷ θαύματι, καὶ τὴν πρὸς αὐτὸ παθεῖν κοινωνίαν; Τίς, να το μετριώτερον εἴπω, τάχα δὲ καὶ τῶν δευτέρων, τὴν περὶ τοῦ καθ' ἡμᾶς συγκρίματος βοήν τε καὶ ἀποῤῥοὴν διαγράφοι το; Πρὸς ἦν ἡ φύσις ἀμηχανοῦσα, καὶ τῷ ἀλέπον τῆς περὶ αὐτὴν ἐκπληττομένη συστάσεως, εἰς θαύμα τρέψασα τὴν ὁρμὴν, τὰ τοῦ Δαβὶδ ἐνθεαστικῶς πρὸς τὸν τῶν ὅλων Θεὸν ἀποφθέγγεται·. Εθαυμαστώθη ή γνωσίς σου ἐξ ἐμοῦ· ἐκραταιώθη, οὐ μὴ δύνωμαι πρὸς αὐτήν.» Μονονουχι τὴν περὶ ἡμᾶς ἀποθαυμάτ ζουσα σύμπηξιν, ή σύνθεσιν, ἢ ἔμπαλιν, τὴν εἰς τὰ μέρη διάζευξιν· ἀλλ᾽ ἤδη μέν τοι καὶ τὸ περὶ τὴν Βασιλίδα ταύτην, τὴν ἄχραντόν τε καὶ περιώνυμον αὐτοῦ Μητέρα δυστέκμαρτον αποθειάζουσα θαῦμα 8 κοινῶς τε ἡμῶν καὶ ἰδίως αὐτῆς γνωριζόμενον αὐτῷ μόνῳ ὡς παντουργῷ καὶ τῶν τοιούτων έξερ γαστῇ, πρὸ τῶν αἰώνων διέγνωσται. Τοῦτο ἡμῶν ἡ διάπλασις· τοῦτο ἡμῶν ἡ σύμπηξις, ἡ λύσις, ὁ καὶ πανηγυρίζομεν σήμερον. Ενθεν ἐγὼ συστελλόμενος, φοβῷ τε τιμῶν τὸ μυστήριον, τῷ μεγαλοφωνοτάτῳ τῶν προφητῶν Ησαΐα συμφθέγγομαι· ι Ω τάλας, λέγων, ἐγώ, ὅτι κατανένυγμαι· ὅτι ἄνθρωπος ὢν καὶ ἀκάθαρτα χείλη ἔχων, ο τολμῶ τι περὶ τῆς καθαράς καὶ ἀμιάντου, καὶ πάσης ἁγιότητος ὑπερπλήρους εἰπεῖν, καὶ λόγοις ταύτην ἐπιταφίοις εγκωμιάζειν ἐπιχειρῶ, ἧς νεφέλαι μὲν περικυκλοῦσι τὴν κατὰ θεω ρίαν ἐπίβασιν,ὁμίχλη δέ τις νοερά περικέχυται ταῖς Προπομπεύει τοῦ γένους ἔμπροσθεν. Τάχα δὲ καὶ τῶν δευτέρων. Δυσ. τέκμαρτον ἀποθειάζουσα θαῦμα. ἐπιθειάζουσα επιθειάζουσα, εορτάζειν. περὶ αὐτὴν λογικαῖς ἀνελίξεσιν, οὐκ ἐῶσα τρανῶς ἡ ἐκφανθῆναι τὴν συνεπτυγμένην τοῦ μυστηρίου κατά ληψιν ἢν Θεοῦ μόνου κατ' αξίαν ἐγκωμιάζειν ἐστὶ, τοῦ λόγοις οἷς οἶδεν αὐτὸς τὰ ἐπ' αὐτῇ δεδρακότος μεγαλουργήματα· μή τι οὖν ἐμοὶ τῷ χαμαὶ κειμένῳ, καὶ τὰ ἐν ποσὶν οὐδὲν ὅτι πλέον εἰδότι, δι' ἔνδειαν τῆς περὶ τὰ καλὰ προαιρέσεως· οὐ δή ποτε οὖν τὰ παρ' ἀξίαν εἰπεῖν αἰσχυνθήσομαι, καὶ εἰ μὴ τὰ κατ' ἀξίαν λέγειν οὐκ ἔχω; Ἀλλ᾽ ἐπειδὴ καὶ τὸ κατὰ δύο ναμιν οὐκ ἀπόβλητον, τῷ λαλεῖν τὴν σιγήν διακρούση μαι, Θεῷ τὴν διάλεξιν ἀναθέμενος· αὐτῷ ἡ δόξα, καὶ τὸ κράτος εἰς τοὺς σύμπαντας αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. ΛΟΓΟΣ ΙΔ'. Εἰς τὴν κοίμησιν τῆς ὑπεραγίας Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου. στ Καλεί πάλιν ἡμᾶς τὸ συνεχὲς τοῦ λόγου πρὸς την πανήγυριν· καὶ δεῖ γε πάντως ἡμᾶς τοῖς ἑξῆς προσενεῖραι τὰ λείποντα, ὡς ἂν ἄρτιος εἴη ὁ λόγος καὶ ἄλυτος, τοῦ διεζευγμένου πάντοθεν ἀμοιρῶν. Καὶ δὴ γοῦν ἐν τοῖς φθάσασιν ὡς οἷόν τε ἦν, διὰ βραχέων, τὰ περὶ τῆς θέας τοῦ ζωαρχικοῦ σώματος, λέγω δὴ τοῦ παρθενικοῦ τῆς Θεομήτορος σκήνους, πρὸς ἡμῶν διηγόρευται· λείπεται δὲ τίς ὁ ὕμνος εἰπεῖν, καὶ τὰ ὑμνούμενα οτα. Και σε μοι νῦν αὐθ αδείας ή θράσους ἐπιρρίψοιτο μώμον κατατολμῶντι τῶν ὑπερόγκων· ὅτι μὴ κατὰ λόγου δύναμιν, κατ' εὐχῆς δὲ μόνην ὑπόσχεσιν ὁρμηθεὶς, τὸν μετὰ χεῖρας λόγον συνεστησάμην, τοῦ ὑφειμένου και μετρίου πανταχόσε φροντίσας εἰς δύναμιν. Αλλ' οὐ παρὰ τοῦτο σμικρύνειν ὁ λόγος τὸ μυστήριον βούλεται, κἂν ὡς ἀτριβεῖ τούτῳ, καὶ τὸ ἀγύμναστον ἔχοντι, πρώτως ἀπ' αὐθαδείας ἐπέβαλεν. Εἰ δέ τι τάχα και τῶν οὐ πολλοῖς θεωρηθέντων ὁ νῦν ἕξει λόγος, θαυ μαζέτω μηδείς. Εἰκαστικῶς γὰρ, καὶ ὡς ὁ νοῦς ἐπισ βάλλειν ἠδύνατο· τοῦ γὰρ ἀκριβούς μόλις ἂν καὶ ἄγγελοι τύχοιεν· ταῦτα πρὸς ἡμῶν τεθεώρηται. Ηδη μὲν οὖν ὁ μυρίανδρος ἐκεῖνος τῶν θεοφόρων στόλος, καθάπερ ἐν τοῖς πρόσθεν ειρήκαμεν, αθρόως ἀγήγερτο· καὶ πᾶσα τάχα τῶν ὑπερκοσμίων δυνά μεων ἡ νοητή διακόσμησις, ἄνωθεν ἀοράτως ἐφιπτᾶσα τῷ παραδόξῳ συνείρει θεάματι· καὶ δὴ καὶ τῶν ἁγίων αἱ θεόληπτοι παρῆσαν, οἶμαι, ψυχαὶ τῇ κλίνῃ περι ο λείπ. μήτις. Μυρίανδρος ἐκεῖνος στόλος. κατὰ μυστικὴν ἀποκαλεῖ θεωρίαν. Επρεπε γὰρ τῇ βασιλίδι τῆς φύσεως τὰς θεοειδεῖς τῶν βεβιωκότων συμπαρεῖναι ψυχάς, προοδοποιούσας τὴν ἔξεων ἡγεῖσθαί τε αὐτῆς καὶ προπομπεύειν, καὶ τα ἐξίδια προσεπάδειν ὑμνολογήματα. Προύκειτο γοῦν ἐν μέσῳ το τρίπηχυ καὶ φωτοειδὲς ἐκεῖνο τῆς Θεοτόκου σῶμα, τὸ χωρητικὸν τῆς ὅλης τοῦ θεαρχικοῦ Λόγου πέτα σεως· ὅπερ ἐπὶ κλίνης δρώμενον, τῷ τῆς ἁγιαστείας μύρῳ, τὴν σύμπασαν εὐωδίασε κτίσιν. Τίς και ποία δὲ γλῶσσα τῶν ἐκεῖ θεαθέντων τους λόγιας εξιχνιάσειε; πάντα γὰρ ἀγνωσίας ἁπάσης καὶ ἀδια ψίας υπεραπείρως ἐξῄρητο. Ενθεν ἄρα καὶ τὰς θεοσόφων οἱ πρόκριτοι, τῷ θείῳ Πνεύματι γενόμεν κάτοχοι, ἐκ περιχαρείας τότε τῆς θεοτερποὺς ἀγλ:, τὸ περιὸν τῆς ἐλλάμψεως εἰς ἔκστασιν μεταθέμεν τῶν ἐνθεαστικῶν ἐκείνων ὑμνῳδιῶν, λέγω δὴ τῆς χορεύουσαι· ᾶς ἡ τῶν ᾿Ασμάτων πυκτὴ νεάνιδας ἐφυπνίου τροπολογίας, ὡς ἕκαστος ἦν δυνατός, ἄλλος ἄλλον ἀμείβων ἐφήπτετο. Τὰ δὲ ἦν οὐχ οἷσπερ αὐτοὶ νοεῖν ἐναγόμεθα, ἢ ὡς ἄν τις τυχὸν ὑπογρά ψοιτο, ἀλλ' ὡς ἂν ἐκείνους ἐτύπου λέγειν τὸ Πνεῦμα, καὶ ἀκούειν ἐπέτρεπεν. Οὗτός τε αὐτὸς ὁ ὕμνος, καὶ τὰ ὑμνούμενα, πρὸς τῶν ὑμνολόγων ἐλέγετό τε καὶ εξηκούετο, τῆς κάτω μὲν καὶ καθ᾿ ἡμᾶς εὐαρμοστίας καὶ συμφωνίας ἀπειρημένως ἐξῃρημένα βραχὺ δὲ ἢ οὐδὲν, τοῦ ἤχου τῶν ἑορταζόντων ἀγγέ λων ἐν οὐρανοῖς ἀποδέοντα· ὧν τό τε ύψος και βάθος, καὶ τὴν εἰς ἄπειρον ὡραιότητα, οὐ πρὸς ἡμῶν σχεδιάζεσθαι, τῶν μηδ' ὁπωσούν τῆς τοιάσδε για γευμένων ἡδύτητος, σιγῇ δὲ τιμᾶσθαι μᾶλλον ὡς άληπτα καὶ ἀνέκφορα. Μόνοις δὲ τούτοις ἐπιβάλλειν ἡμᾶς ἀσφαλὲς, ἐφ᾽ οἷς καὶ τὸ ἐπιτυγχάνειν ἐπέραστον, καὶ τὸ διαμαρτάνειν ἀκίνδυνον· & μήτε τὸν γνωστικὸν λυπεῖ, μήτε τὸν ἀγροίκον ἀνια. Ο δέ γε ὕμνος καὶ τὰ ὑμνούμενα, εἰ καὶ τὴν ἡμετέραν δια φεύγει κατάληψιν, κατὰ γοῦν τὸ ἡμῖν ἐφικτὸν ὡς ἐν τύπῳ διαλαβεῖν ἔστωσαν οὕτως. Τοῦτο τὸ πέρα; ἐν πρὸς ἡμᾶς διαθηκῶν ἔθετο ὁ Θεός· τοῦτο ἡ φανέρωσις τῶν ἀποκρύφων τῆς θείας ἀκαταληψίας βυθών. Οὗτος ὁ σκοπὸς ὁ προεπινοηθεὶς τῶν αἰώνων· αύτη τῶν θείων χρησμῶν ἡ κορωνίς· τοῦτο ἡ ἄῤῥητος καὶ υπεράγνωστος τῆς προανάρχου περὶ τὸν ἄνθρωπο κηδεμονίας βουλή· τοῦτο ἡ ἀπαρχὴ τῆς πρὸς τὸ οἱ κεῖον πλάσμα τοῦ παγγενέτου Θεοῦ κοινωνίας καὶ συμφυΐας· αὕτη τῶν θείων καταλλαγῶν ἡ ἐνυπόστα τις ἐγγύη· τὸ περιούσιον κάλλος· ὁ θεόγλυπτος ἀν δριάς· ἡ εὐδιάγραπτος τῆς θείας αρχετυπίας εἰκών τὸ πάσης θεωρίας καὶ ἀναβάσεως ἔρεισμα· ἡ παναγεστάτῃ του παντοκτίστου σκηνή· ὁ Θεοδόχος της ἀκενώτου σοφίας κρατήρ· τὸ ἀσύλωτον τῆς ζωῆς τ μεῖον· ἡ ἀνεξάντλητος τῶν θείων ἀπαυγασμάτων πηγή· τὸ ἀσάλευτον κράτος· ὅσῳ τοῖς πάθεσιν οὐκ ἐκρατεῖτο πάντων ὑπεραρθεῖσα τῇ καθαρότητα. Διά ταύτης ἡμῖν ὡμηρεύθη τὰ τῆς σωτηρίας ἐνέχυρα καὶ τὸ μέχρι μέτρου τοῦ καθ' ἡμᾶς προελθεῖν τὴν οὕτω τεθαυμασμένην, καὶ τὸ κοινὸν ἀποτίσαι χρέος. τῆς φύσεως ἴδιον· τὸ δὲ μὴ οὕτως ἔχειν αὐτῇ δ' ὅλου τὰ καθ᾽ ἂν ἐβίου τρόπον ὥσπερ καὶ ἐφ' ἡμῶν ἰδιώματα, οἰκεῖον τῆς πρὸς τὸ θεῖον ἐγγύτητος. Πλὴν τῆς εἰς ἄκρον ἀπαθείας ἀπόδειξις εὔδηλος. Καὶ τί γὰρ τῶν ἄγαν μεγίστων οὐ σὺν πολλῷ τῷ περιόντι τῆς ἀρετῆς ἐπ' αὐτῇ προσελήλυθε; Τί δὲ τῶν εἰς ἔνδειξιν θαυμάτων οὐ προήχθη παράδοξον; ὡς δειχθῆναι πάντων αὐτὴν θαυμάτων τῶν ὅπως ποτὲ καὶ νῦν προαχθέντων ἢ τελουμένων εναύλισμα ὧν μέρος ἔσχατον καὶ τὸ νῦν γε παρόν, εἰ καὶ πρὸ παντὸς προδιώριστο χρόνου τῆς θείας οὕτω τάχα βουλῆς ἄνωθεν τὴν περὶ ἕκαστον ἡμῶν διορισαμένης τοῦ βίου περαίωσιν. Καὶ ὦ τῆς προνοίας ἧς οὐδείς ἀφίκετο γεννητῶν εἰς τὰ ἔσχατα, ἢ ἴχνος ἐξευρεῖν δεδύνηται! ἧς ἔργον καὶ τὸ νῦν τελούμενον τῆς Παρθένου μυστήριον. Μυστήριον γὰρ, καὶ εἰ περί τὸ ἡμέτερον ἐνθεωρεῖται τέλος· καὶ τοῦτό ἐστιν ἡ ἐξ ἀρχῆς ἀποκληρωθεῖσα φύσει τῇ τοῦ ἀνθρώπου μερίς. Αλλ' ώ πῶς διεκόπη φραγμός, συνδεθείς ἁμαρτία; Πῶς διεσπάσθη καὶ δεσμός συμπλακείς παραβάσει; Τί ὅτι καταπεφρόνηται θάνατος ὡς ἡμέρας ενύπνιον; Οίχεται φόβος, οὐ μορμολύττων οὐκέτι τοὺς ἐν Χριστῷ νηπιάζοντας. Η οὐκ ἂν εἰ μὴ τεθναίη τάχα τοῦ Θεοῦ τὸ χωρίον, ή φθορά δι ελύθη παρακοῇ σπερμανθεῖσα; Ναὶ διελύθη Χριστοῦ προτεθνεῶτος. Αὐτὴ γὰρ ἡ φύσις ἐξεκαλέσατο τῆς ἐν φθορᾷ καταδίκης, τὴν δι' ἀφθαρσίας ἀνελομένη κατάστασιν. Ο καινῶν ἀμοιβῶν! ὦ θείων συναλλαγμάτων! Ἐξέφυσεν ἡ φύσις ἠκανθωμένην προαίρεσιν· ἀντεξέφυσεν αὕτη τὸν πληρωτὴν τοῦ πατρῴου θελήματος. Ώδινεν ἡ φύσις ἐκ παρακοῆς αὐθαίρετον θάνατον, ἀντώδινεν αὕτη τὸν δι᾽ ὑπακοῆς ἀνῃρηκότα τὸν θάνατον. Μόνη γὰρ μόνη παρὰ τὴν φύσιν πρὸς νεουργίαν ἐκλελεγμένη τῆς φύσεως, μόνη τῷ πλαστουργῷ τῆς ὅλης ὑπηρετήσατο φύσεως. Ἐπεὶ οὖν πρόκειται νῦν ἡ θεοχρημάτιστος αὕτη σορός τοῦ θεολήπτου σκήνους, οἷά τις ἄφθονος ἀγαθοδότες τοὺς φιλοκάλους προτρέπουσα, μή τις ύστερείτω τῆς Ἐχε κλησίας. Οὐ γὰρ δεῖται πόνου τὸ χάρισμα, πλην μ νης της προαιρέσεως. Οὐκοῦν ἔτω πρόθυμος ἅπας δς ἔχει πίστιν ἀδίστακτον· ἴτω πρὸς τὸ τῆς Παρθένου Ιτω πρὸς τὸ Έξεκαλέσατο, Ηκανθωμένην προαίρεσιν. Εποίησε δὲ ἀκάνθας. Επει οὖν πρόκειται νῦν ἡ θεοχρημάτιστος αὕτη σορός. σορός θεολήπτου σκήνους, τῆς Παρθένου χρηματιστήριον καὶ γνώτω πείρᾳ τῶν ἑαυτοῦ καταθυμίων τὴν εὔρεσιν. 'πάντα τὰ ἐν τῇ καρδίᾳ σου. το, κατα θύμια, τὰ ἑαυτῶν καταθύμια χρηματιστήριον, καὶ γνώτω πείρα τῶν ἑαυτοῦ κατα Ο θυμίων τὴν εὕρεσιν. Κοινὸν τοῦτο διαλλακτήριον πρόκειται, καταλλάγητε πάντες Θεῷ. Ἰδοὺ ἡ ἀχέσ νωτος τῆς ἀθανασίας πηγή, δεῦτε οἱ νεκρωθέντες, ἀῤῥύσασθε. Ἰδοὺ οἱ τῆς ζωῆς ἀένναοι ποταμοί, δεύτε πάντες ἀθανατίσθητε. "Ω θύγατερ Ἀδὰμ καὶ Μῆτερ Θεοῦ! "Ω άνανδρε Μῆτερ, και παιδοτόκε Παρθένε! Το ποίημα του ποιηθέντος ἐν σοὶ χρονικῶς, καὶ μὴ ἐκστάντος τῆς οἰκείας ἀϊδιότητος! Περὶ σοῦ πάντε; οἱ τοῦ Πνεύματος ὑποφῆται προὐχελάδησαν, Μωτής πρῶτος βάτον ιδών σε προέλεγε ο Διαβάς δέομαι τὸ ὅραμα τὸ μέγα τοῦτο.. Περὶ σοῦ ὁ θεοπάτωρ 42 δὶὸ τὸν Χριστὸν ἐλιτάνευσεν· ε Ανάστηθι, Κύριε, λέγων, σὺ καὶ ἡ κιβωτός τοῦ ἁγιάσματός του, ο Περὶ σοῦ ὁ αὐτὸς τὴν σὴν προτυπούμενος ἐξο Τὸ πρόσωπόν σου λιτανεύσουσιν οἱ πλοί σιοι οἱ τοῦ λαοῦ, ν προϋπέψαλλεν. «Ἰδοὺ γὰρ πάν σα, φησίν, ἡ δόξα τῆς θυγατρὸς τοῦ βασιλέως ἔσω θεν· ἐν κροσσωτοῖς χρυσοῖς περιβεβλημένη, πεποικιλμένη.» Σὲ ἡ τῶν Ἀσμάτων ἀγιύγραφος βίδος προδιαγράφουσα, μυστικώτερον παρηνίζεται «Τις αὕτη ἡ ἀναβαίνουσα ἀπὸ τῆς ἐρήμου ὡς στελέχη καπνοῦ τεθυμιαμένη, σμύρναν καὶ λίβανον ἀπὸ πάνω των κονιορτῶν μυρεψοῦ.;» Περὶ σοῦ πάλιν ἡ αὐτὴ προϋπέγραψε βίβλος, ο Ἰδοὺ ἡ κλίνη, λέγουσα, τοῦ Σαλομῶν· στύλους αὐτοῦ ἐποίησεν ἀργύριον, καὶ ἀνάκλιτον αὐτοῦ χρύσεον· ἐπιβάσεις αὐτοῦ πυρὸ φύρα σα· ἐντὸς αὐτοῦ λιθόστρωτον, ἀγάπην ἀπὸ θυ γατέρων Ἱερουσαλήμ.» Καὶ αὖθις·. Εξέλθετε, θυγατέρες Σιών [καὶ ἴδετε " ] ἐν τῷ βασιλεῖ Σαλον μῶν· ἐν τῷ στεφάνῳ ᾧ ἐστεφάνωσεν αὐτὸν ἡ μήτηρ αὐτοῦ, ἐν ἡμέρᾳ νυμφεύσεως αὐτοῦ, ἐν ἡμέρᾳ εὐν φροσύνης καρδίας αὐτοῦ. Ιδετε αὐτὴν, θυγατέρες Σιών, καὶ μακαρίσατε αὐτήν· βασίλισσας καὶ παλ λαχας, αινέσατε αὐτὴν, ὅτι ὀσμὴ ἱματίων αὐτῆς ὑπὲρ πάντα τὰ ἀρώματα.» Σὲ προορῶν Ησαΐα; ἐνθέως ἀνέκραγεν· «Ἰδοὺ ἡ παρθένος ἐν γαστρὶἕξει.» Καὶ, «Εσται ἡ ῥίζα τοῦ Ἰεσσαί. ν Καί, Μακαρία ή ρίζα τοῦ Ἰεσσαί.» Καὶ, ο Εξελεύσεται ῥάβδος ἐκ τῆς ῥίζης Ἰεσσαὶ, καὶ ἄνθος ἐκ τῆς ῥίσης ἀναβήσεται.» Σοῦ εἶνεκεν ὁ μέγας Ἰεζεκιήλ της ηγόρευσεν, «Ἰδοὺ ἡ πύλη, λέγων, κατ' ἀνατολάς· καὶ ἔσται ἡ πύλη κεκλεισμένη, καὶ οὐδεὶς οὐ μὴ διέλθη δι' αὐτῆς. Καὶ Κύριος ὁ Θεὸς μόνος αὐτὸς εἰσελεύσεται καὶ ἐξελεύσεται, καὶ ἔσται ἡ πύλη κεκλεισμέν νη.» Σὲ καὶ ὁ τῶν ἐπιθυμιῶν ἀνὴρ προφητεύων, ὄρος ἐκάλει· λέγων καὶ «λίθον ἄνευ χειρῶν ἀνδρ ἐκ σοῦ ν λατομούμενον, οὐ τεμνόμενον· ἀφαιρούμενον, οὐ διαιρούμενον· τῇ προσλήψει τῆς καθ' ἡμᾶς ;; ἀνθρωπότητος. Σὺ εἴ τὸ μεγαλεῖον τῆς φρικτής ο ι πορφυρά. Λατομούμενον, οὐ τεμνό ΣΙ, κονομίας, τεἰς ὃ ἐπιθυμοῦσιν οἱ ἄγγελοι παρακύ Σὺ εἶ τὸ περικαλλὲς τῆς θείας συγκαταβάσεως ἐνδιαίτημα· ἡ ὄντως ἐπιθυμητή γῆ. Επε εθύμησε γὰρ ὁ βασιλεὺς τῆς δόξης τοῦ κάλλους σου καὶ ἠράσθη ο τοῦ πλούτου τῆς παρθενίας σου· καὶ ᾤχησεν ἐν σοὶ, ε καὶ ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν, καὶ κατὰ ήλλαξεν ἡμᾶς διὰ σοῦ τῷ Θεῷ καὶ Πατρί. Σὺ ν τοῦ ἀποκεκρυμμένου μυστηρίου πρὸ τῶν αἰώνων ο 9 ὑπάρχεις θησαυρός. Σὺ εἶ ἀληθῶς, ἡ ζῶσα βίβλος τοῦ ἐγγραφομένου ἀφθέγκτως ἐν σοὶ πνευματικοῦ Λόγου, τῷ ζωηρῷ καλάμῳ τοῦ Πνεύματος. Σὺ μόνη ἀψευδῶς τῆς νέας διαθήκης ὁ θεόγραφος τόμος, ἧς πρὸς ἀνθρώπους διέθετο ὁ Θεὸς πρίν. Σὺ ο μυριοπλάσιον ἅρμα τοῦ Θεοῦ, χιλιάδας εὐθυνουμένων αὐτῷ σαρκωθέντι προσάξασα. Σὺ εἶ τὸ Σιών ὄρος· *,» τὸ πῖον δρος· τὸ τετυρωμένον ὄρος, ἐν ᾧ εὐδόκησεν ὁ Θεὸς κατοικεῖν, ο ἐξ οὗ το σάρκα παγείς, ἐτυρώθη τὴν καθ᾿ ἡμᾶς νοερῶς ἐμψυχωμένην ὁ ὑπερούσιος. ';» Ο καὶ θεῖκε, καὶ ἄνθρωπε χοϊκέ Ω στήλη νεκρά καὶ στύλο ζωοποιέ· οὐ τὸν σαρκικὸν Ἰσραὴλ φωτο αγωγούσα φυγαδευόμενον, ἀλλὰ τὸν πνευματικὸν Ο τρὸς τὸ τῆς γνώσεως ἁπλανὲς ὁδηγούμενον, φῶς Ο ἐνθέως καταπυρσεύουσα. Το νεφέλη ολόφωτε, καὶ δρος κατάσκιον·, οὐ τὸν ἀγνώμονα τῶν Ἰουδαίων δῆμον κατασκιάζουσα, ἀλλὰ τὸν ἐκλεκτὸν τοῦ Θεοῦ Λαὸν, τὸ ἔθνος τὸ ἅγιον, ταῖς σαῖς φρυκτωροῦσα μητρικαῖς δαδουχίαις. " χρυσοῦ παντὸς καὶ πάσης › αἰσθητῆς καὶ ἀΰλου κτίσεως καθαρωτέρα! ὦ γῆ παρθενική, ἐξ ἧς ὁ δεύτερο; καὶ τοῦ παλαιοῦ ἀρ χαιότερες Ἀδὰμ προελήλυθε! Ποιός σε τάφος καλύ Ο Ψει· γῆ δὲ ποία σε δέξεται, τὸν οὐρανὸν καὶ τοῦ Ο οὐρανοῦ τὴν φύσιν ὑπερβᾶσαν τῇ ἁγιότητι; Τίνα σου τὰ ἐντάφια; Τίνα τὰ σπάργανα; Τίνες οἱ στολισμοὶ; Μύρα δὲ ποῖα τὸ σὸν κατασμυρνίσουσι σώμα; Τὸ εὐῶδες, τὸ ἄχραντον, τὸ πλῆρες ἀγαθοῦ, τὸ βρύον τὴν ἄφεσιν, τὸ πηγάζον τὴν ἀφθαρσίαν, ἐξ οὗ ἡ θέωσις· ἐν ᾧ ἡ τελείωσις, δι᾿ οὗ ἡ σωτηρία Σὺ γὰρ εἴ ἀληθῶς ἡ ὄντως ο καλὴ, καὶ μῶμος οὐκ ἔστιν ἐν σοί.» Προσᾳδέτω τί σοι μικρὸν αὖθις καὶ; Σαλομὼν ὁ θειότατος· Ωραία ὡς Ἱερουσαλήμ, καὶ ὀσμὴ ἱματίων του ὡς ὀσμὴ λιβάνου. Σὺ τοῦ ἀκε νώτου μύρου ἡ νέα μυροθήκη· σὺ τοῦ ἐλαίου τῆς χρίσεως ἡ ἀγαλλίασις. Σὺ τὸ τῶν νοητῶν ἀρωμάτων 4 το λείπεις. ν στήλη καὶ 1 1: Εἰς ἃ ἐπιθυμοῦσιν ἄγγελοι παρακύψαι, οικονομίαν εἰ οἰκονομηθέντα, ρκησεν ἐν σοὶ, καὶ ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν. Το στήλη νεκρά, καὶ στύλο ζωοποιέ! στυλε, στύλους Οι δη κοῦντες στύλοι εἶναι. στύλους στύλος θυμίαμα. Σὺ εἶ τὸ ἄνθος τῆς ἀφθαρσίας· ἡ άρωμα. ‹ τοφόρος γῆς ἡ ζωηφόρος θήκη, ή φωτοειδής λυχνία, ἡ θεοΰφαντος πορφύρα, το βασιλικόν ένδυμα, ή θεο ποίκιλτος στολή, ή χρυσοειδής διπλοῖς· ἡ ἀκατονόμαστος τῆς νοητῆς ἁλουργίδος τοῦ λόγου συναφή τὸ ἀρχιερόπλοκον τῆς βασιλείας διάδημα· ὁ θρόνος ὁ ὑψηλὸς, ἡ ἐπηρμένη τῶν οὐρανῶν τοῦ οὐρανοῦ πύλη, ἡ βασίλισσα πάσης τῆς ἀνθρωπίνης φύσεως, ἡ ἀνόθευτον τὴν κλήσιν μετὰ τῆς χρήσεως ἔχουσα ἡ χωρὶς Θεοῦ μόνου, πάντων ἀνωτέρα ὑπάρχουν. Ποια σε χείρες ἐνταφιάσουσιν; Οίαις ἀγκάλαις βα ε; στάσομεν τὴν βαστάσασαν τὸν ἀχώρητον; Ποίαν ἐπὶ σοί ποιησόμεθα προσευχὴν ἐπιτύμβιον; Ποίοις σε προπέμψομεν ᾄσματι; Χείλεσι δὲ ποίοις τὴν σὴν ἐξυμνήσομεν ἔξοδον; Ηλίκη φωνῇ; Τίσι λόγος εί ἐπὶ σοὶ μεγαλεία καλλιεπήσομεν; Διὸ ἀντὶ πάντων ταύτας σοι προσαγ[άγ]ομεν τὰς φωνάς • ο Μακαρία σὺ ἐν γυναιξὶ, ν καὶ ἐν γενεαῖς γενεῶν. Εὐλογημένη, ἐν οὐρανοῖς καὶ ἐπὶ γῆς δεδοξασμένη. Σὲ γὰρ εὐγνωμόνως πᾶσα γλώσσα δοξολογεί, Μητέρα τῆς ζωής ἀνακηρύττουσα. Πεπλήρωτα: πᾶσα ἡ κτίσις τῆς δόσ ξης σου· ἡγίασται τὸ πᾶν τῷ μύρῳ τῆς εὐωδίας σου· ἡφάνισται διὰ σοῦ τῆς ἁμαρτίας ἡ ἀφορμή μεταπεποίηται εἰς χαρὰν ἡ ἀρὰ τῆς προμήτορος. Πάντες 11 ᾄδουσι διὰ σοῦ σὺν ἡμῖν· «Δόξα ἐν οὐρα νῷ, εἰρήνη ἐπὶ γῆς. Σὲ τάφος ἔχειν οὐ δύναται σῶμα γὰρ Δεσποτικὸν οὐκ ἀμαυροῖ τὰ φθειρόμενα. "Αδης κρατεῖν οὐκ ἰσχύει σου· ψυχῆς γὰρ βασιλι ; τῆς οὐχ ἅπτεται τὰ ὁμόδουλα. Απιθι τοίνυν, ἄπιθε σὺν εἰρήνῃ. Μεταναστεύου τῶν ἐν τῇ κτίσει μονῶν » εξιλάσκου τὸν Κύριον ὑπὲρ τοῦ κοινοῦ πλάσματος. Ἕως μὲν γὰρ τοῖς ἐπιγείοις ἐπεχωρίαζες, μικρόν σε μέρος εἶχε τῆς γῆς· ἐξ οὗ δὲ μετετέθης ἐκ γῆς, ὁ σύμπας περιέχει σε κόσμος κοινὸν ἱλαστήριον. Υπέρ τὸν Ενώχ μεγαλύνθητι ἐν εὐφροσύνῃ, ἐν χαρᾷ ἀνει λαλήτῳ, ἐν ἀἰδίῳ φωτί· ἔνθα τὸ ἀληθινῶς ζῆν ἡ ὁλόφωτος βασιλεία· ἡ ἀκατάληπτος τῶν ἀγγέλων χορεία. Πρὸς τούτοις, ἀπόλαυς τοῦ κάλλους του Υἱοῦ σου· κατατρύφα τῆς ἀκενώτου χαρᾶς, καὶ τῆς ἀγήρω μακαριότητος· ἐκεῖ οὗ ὁ χειμάρρους τῆς αἰωνίου τρυφῆς· ἔνθα οἱ λειμῶνες τῆς ἀφθαρσίας αἱ πηγαὶ τῆς ἀεννάου ζωῆς, τὰ ῥεῖθρα του θεοδού στου φωτός· οἱ ποταμοὶ τῆς ἀειζώου φωτοχυσίας. Ἐκεῖ τὸ πέρας πάντων τῶν ἐλπισθέντων καὶ νῦν ἐλω πιζομένων· ή περιοχή πάντων τῶν ἀγαθῶν, ἡ φανέ Η νι,δ. τι λείπ. ἄγγελοι. ρωσις τῶν κεκρυμμένων, καὶ τότε μόνον θεωρουμέν νων· τὸ ἔσχατον τέλος, οὗ ἐπέκεινα παντελῶς οὐδέν. αρχιερόπλοκον τῆς βασιλείας διάδημα, ἀντὶ τοῦ Ἡ ἀνόθευτον τὴν κλῆσιν μετὰ τῆς χρήσεως ἔχου σα. Ἐκεῖ Πατὴρ προσκυνεῖται, καὶ Υἱὸς δοξάζεται, καὶ ἡ Πνεῦμα Άγιον ἀνυμνεῖται· ἡ ἑνιαία τῆς μιᾶς ἐν Τριάδι θεότητος φύσις. Τοιαῦτα δοκῶ μοι τότε τοὺς θεολήπτους ἐκείνους ἄνδρας καὶ φάναι καὶ ὑμνῆσαι, καὶ ὅσα τούτοις ὑπερανέστηκεν· οὐ γὰρ οἶδ' ὅ τι καὶ πλέον εἴπω, γῆ καὶ σποδὸς ὑπάρχων, καὶ τὸ ὅλον ταπρία, καὶ ἴσα τοῖς ὄφεσιν ἐπὶ κοιλίαν ἔρπων. Καί μοι τοῦ λόγου χρέο; εἰς δύναμιν ἱκανῶς ἀφωσίωται, μηδενός, οίμαι, παρεωραμένου τῶν εἰς τὴν παροῦσαν συντεινόντων ἑορτήν. Καὶ εἴ τι τούτοις συνεισφέροι τις υψηλότερον, καὶ ἡμῖν τοῦτο συναγηοχὼς ἔσται, καὶ τῇ πανηγύρει συνοίσων. Μικρὰ δὲ εἰπὼν αὐτοῦ που τὴν εἰρεσίαν τοῦ λόγου διαναπαύσω. Τοῦ μὲν οὖν κατ᾿ ἀξίαν, ὁμοίως πάντες ἀπολειπόμεθα· τοῦ δὲ τὴν ἑαυτῶν ἐπιδεδειχέναι δύναμιν, ἴσον ἑκάστου τὸ πρόθυμον. Δέξεται δὲ ἡμῶν καὶ τοῦτον, εὖ οἶδα, τὸν βραχύτατον λόγον ἡ τεκοῦσα τὸν λόγον· καὶ ἀντιδώ. σει οὐχ ὅσα μὲν ἴσως αἰτοῦμεν, ὅσα δὲ πάντως λα δεῖν ἐσμεν ἄξιοι. Φιλεῖ γὰρ ἡ πανάγιος ὡς Πολύδωρος, καὶ τῶν βραχυτάτων ἀντιδιδόναι τὰ μείζονα. Καὶ ὧδε μὲν ταῦτα ἐχέτω· ἡμεῖς δὲ, ὦ λαμπρά καὶ περιφανεστάτη πανήγυρις (καλῶ γὰρ αὖθις ὑμᾶς πρὸς τὸ τοῦ λόγου συμπέρασμα), δεύρο, τῆς ἱερᾶς προπομπῆς τοῦ παρθενικοῦ σώματος προεξέρω χοντες, ᾄδωμεν ἐπικήδεια, καὶ ταῖς εἰς δύναμιν τι μαῖς στεφανώσωμεν τῆς ἑορτῆς τὴν ἐξάρχουσαν. ὡς ἂν δὲ τοῦτο περιφανέστερον γένοιτο, παρήτω πᾶσα σήμερον οὐρανίων καὶ ἐπιγείων πανήγυρις, καὶ συμπληρούτω μοι τὴν ἐξόδιον ὕμνησιν, ἐν τού τους συγκειμένην τοῖς βήμασιν. Απῆρεν, ἀπῆρεν ή παρεμβολὴ τοῦ Θεοῦ ἀπὸ σκη τωμάτων Κηδάρ, πρὸς τὰς ἀθλους καὶ παλινζώους σκηνάς. Απέλαβεν ἡ σκηνή, τῆς νομικῆς ἡ ἀρχέτυπος, τὴν ὑπερκόσμιον κιβωτόν, ἧς τύπος ή νομική. Ήρθη τῶν ἄνω θυρῶν τὸ ὑπέρθυρον,» ἵνα τὴν ὑπεράνω τοῦ Θεοῦ πύλην τῶν οὐρανίων τὰ βασίλεια βασιλικῶς ἐγκολπώσηται. Υποδέξασθε αὐτὴν, λευχειμονοῦντες ἄγγελοι· ὑμνήσατε, οὐρανοί· δοξάσατε, γηγενείς· ὑψώσατε ι τὴν πόλιν τοῦ Θεοῦ τοῦ βασι λέως τοῦ μεγάλου.» Γῆ, ἐπικρότησον, ἀνευφήμησον, διήγησαι τῆς Παρθένου τὰ ἔνδοξα, τοῦ τόκου τὰ σπάργανα, τοῦ τάφου τὰ θαύματα· πῶς ἐτάφη, πῶς μετετέθη· πῶς ὁ τάφος ὁρᾶται κενός προσκυνούμε της. Ἰουδαία, σύναγε τοὺς υἱούς σου· κήρυττε τὴν ἐξ Ἰούδα βασίλισσαν, θάρσει, μή φοβοῦ· εόρταζε τὰς ἑορτάς σου, Ἱερουσαλήμ· ἀναβόησον, ὀλόλυξον, πρόπεμψον τοῦ Θεοῦ τὴν μητρόπολιν, ψάλλε Δαυϊτι κῶς, λέγε τρανῶς·· Ἐν ἐξόδῳ Ἰσραὴλ ἐξ Αἰγύ Agγριο ἀναγκαιο πάθη πτου. ο Μήτηρ Σιών ἢν ᾑρετίσατο Κύριος, ἣν ἐξελέξατο κάλει σου τὰς θυγατέρας, τὰς ἐξ ἐθνῶν Ἐχε κλησίας. "Ασόν τι γοερόν, ἀλλὰ μὴ τραγικόν αλα λάζουσα, μὴ σχετλιάζουσα. Θυμήρης γὰρ οὐ πενθήρης ή παροῦσα πανήγυρις. Γεθσημανή, ὑποδέχον τὴν νέαν βασίλισσαν· εὐτρέπιζε τὸν τάφον προβαίου τὰ ἐντάφια· μύροις τὴν σορὲν κατακόσμησον. Ἡ λάρναξ ἔστω σοι φύλαξ τοῦ θησαυρίσματος· φρον ρείσθω σὺν ἀσφαλείᾳ τὸ ἅγιον. "Αν μέντοι τηρηθεί, μένον ἐν αὐτῷ, ἔσται κοινὸν ἀγγέλοις καὶ ἀνθρώποις, κτῆμα προσκυνούμενον. "Αν δέ τι παράξ τύχοι, καὶ μετασταίη τὸ ἄχραντον, μένε τὸ θαῦμα κηρύττουσα. Διηγοῦ ταῖς μετέπειτα γενεαί τήν μετάθεσιν· τοῖς μὲν ἄνω πνεύμασι, τὸ πνεῦμα παρα χωροῦσα τῆς Θεομήτορος· ἡμῖν δὲ τὸν ἁγιασμόν, οἷον ἐκ πηγῆς ἀεννάου, μυροδοτούσα του σώματος, τι Πάντες ὁμοῦ τῇ Θεοτόκῳ συνδράμωμεν· χοροί και τέρων καὶ πατριαρχῶν· πνεύματα προφητῶν καὶ ἱερέων συστήματα· ἀποστόλων ὁμήγυρις· μαρτύρων δῆμοι· διδασκάλων σύλλογοι· δικαίων ψυχαί· ὁσίων τάξεις· ἀξία πᾶσα καὶ ἡλικία· βασιλεῖς καὶ δυνά σται· ἄρχοντες καὶ ἀρχόμενοι· ι νεανίσκοι καὶ παρ θένοι· πρεσβύτεροι μετὰ νεωτέρων, αινέσατε, ο Λιτανεύσατε· εἴπατε τῇ Μητρὶ τοῦ Θεοῦ, εἴπατε Ως μακάριος ὁ οἶκος Δαβίδ, οὗ ἐξ ὀσφύος, Θεομήτος, ἐβλάστησας. Μητέρες καὶ παρθένοι, δοξάσατε την μόνην μητέρα καὶ ἀειπαρθένον· καὶ νύμφαι προφθάσατε τὴν ἀνύμφευτον ἐν νεάνισι καὶ ἄφθορον, καὶ μόνην ὠδίνων χωρίς λοχευσαμένην τὸν ἀκατάληπτον. Στεῖραι καὶ χῆραι, κροτήσατε τὴν πεῖραν γνοῦσαν ἀνδρὸς, καὶ τῆς ἀπαιδίας τοὺς θεσμούς ὑπαλλάξασαν. Θυγατέρες, σκιρτήσατε, τὴν παιδ ποιὸν ἀφθορίαν προπέμπουσαι. Εὐλογήσατε, Εθνι μακαρίσατε, γλῶσσαι· ᾄσατε τῇ Μητρὶ τοῦ Θεοῦ, πί σαι αἱ φυλαὶ τῆς γῆς, ᾄσατε· ἐξάρξατε μετ' ᾠδῆς καὶ κυμβάλων, ἀλαλάξατε, μεγαλύνατε, ψάλατε, Αρον, ἄρον, Μαριάμ, τὸ τύμπανον, καὶ τῶν παρ θένων προέξιθι. Κίνει την λύραν Δαβίδ᾽ ἄφον τὴν φωνήν· ὕμνησόν σου τὴν βασιλίδα· χόρευσον, ύψων «Ιωτή: Ἐξῆλθεν Ἰσραὴλ ἐξ Αἰγύπτου ἐν στύλῳ πυ τις νεφέλης, ἀλληλούϊα, κ. τ. ἐξ. ἐξόδιον Ιεράρχαις, Τὸν, ὁ κατοικῶν, καὶ τὸν ἄμωμον·: (αι ἀκολουθίαν τῆς και φῆς, Εξιτήρια καὶ μυστικώτερον ἐπιτελοῦνται, "Ην ᾑρετίσατο, τὸ, ἐξελέξατο, ἠρετίσατο. Τί γοηρὸν, ἀλλὰ μὴ τραγικόν. σον της κιννύρας τὰ κρούσματα· κάλεσον τὰς παρ-A θένους· συνάγαγε τοὺς χοροὺς τῶν ἀδόντων· χο ρείας διάταξαι, ὀπίσω τῆς κλίνης τρεχέτωσαν, προ τῆς κλίνης, μετὰ τὴν κλίνην ἡγείσθωσαν· κύκλῳ τῆς σοροῦ χορευέτωσαν. Ἰδοὺ γὰρ ἡ νέα τῆς δόξης κιβωτὸς τοῦ Θεοῦ, ἐν ᾗ ἡ στάμνος ή πάγχρυσος, καὶ ἡ ράβδος Ααρών ή βλαστήσασα, καὶ αἱ πλάκες τῆς διαθήκης.» Ἰδοὺ τὸ κεφάλαιον περὶ οὗ οἱ χρησ σμῳδὶ τῶν προφητῶν ἐκεκράγεσαν. Ἰδοὺ ἡ κλίμαξ, ἦν τὰ θεῖα μυούμενος ὁ Ἰακὼβ ἐθεάσατο, περὶ ἦν χώρα τοὺς ἀγγέλους τοῦ Θεοῦ ἀναβαίνο τας καὶ κατα βαίνοντας, ἥτις ποτὲ ἦν ἡ τοιάδε κατάβασις ἢ ἀνά βασι;· αὕτη τῶν οὐρανῶν ἡ πύλη, περὶ ἧς εἶπεν ἐκεῖνος· «Ως φοβερὸς ὁ τόπος οὗτος! οὐκ ἔστι τοῦτο, ἀλλ᾽ ἢ εἶκος Θεοῦ· καὶ αὕτη ἡ πύλη τοῦ οὐρα νοῦ. ὁ Ἰδοὺ τὸ ἱλαστήριον τὸ ἐπὶ τῶν ἁγίων Αγιον ἀνατεθὲν τῆς θεομύστου σκηνῆς καὶ τῶν ἀδύτων. νῦν μὲν ταῖς Σεραφικαῖς 78 κατασκιαζόμενον πτέ ρυξι· νῦν δὲ τὰς ἡμῶν ἁμαρτίας διὰ τῆς Ἰησοῦ μυ στικῆς ἀποττείας ἐξιλασκόμενον· οὐκέτι νομικῆς δουλείας ζυγὸς τῷ ἀληθινῷ Ἰσραὴλ ἐπιτίθεται, Χρι στοῦ τὴν ἐλευθερίαν ἡμῖν διὰ τῆς ἐν πνεύματι λα τρείας ὡς ἐν χάριτι * τῷ σώματι ἐκ τῆς Θεοτόκου χειρογραφήσαντος. Οὐκέτι ἀρχιερέων ἐνιαυσιαίος δρόμος τοῖς ἁγίοις προστρίβεται· αὐτὸς γὰρ ὁ μέγας ἀρχιερεὺς Χριστὸς Ἰησοῦς, ὁ διεληλυθὼς τοὺς οὐρανοὺς τῇ προσληφθείσῃ σαρκὶ ψυχὴν ἐχούσῃ τὴν λογικήν τε καὶ νοεράν, ὡς ἐν ναῷ τῷ παρθενικῷ μυστικῶς ἁγιάσματι διαπαντὸς ἡμῖν ἐμβατεύων, θυμια· καὶ θύει, καὶ θύεται· καὶ τὰς ὁλοκαρπώσεις ἀναφέρων, προσάγεται· καὶ ὑπὲρ ἡμῶν ἁγιάζων ἑαυτὸν, ἁγιάζει τοὺς αὐτὸν ἁγιάζοντας. Τοιαῦτά σου, Θεοτόκε, τῆς ὑπερκοσμίου κοιμήσεως τὰ μυστή. ρια· ταῦτα τῆς ἱερᾶς προπομπῆς τοῦ θεοκηδεύτου σου σκήνους τὰ ἐπιτάφια· ἡ ἐξόδιος ὕμνησις· τὰ πρὸ τῆς ταφῆς, τὰ μετὰ τὴν ταφὴν ὑπομνήματα τῆς ὑπεραγνώστου μεταθέσεως τὰ προπεμπτήρια. Ταῦτα τῶν περὶ σὲ θείων μυστηρίων καὶ μακαρίων ἐλλάμψεων τὰ δι' αἰνιγμάτων εἰκάσματα. Οὐ γὰρ ἐφικνεῖταί τι πλέον ὁ νοῦς ὁ ἡμέτερος τῶν εἰρημένων καταστοχάσασθαι. Οὗτος ὁ βραχύς σοι παρ' ἡμῶν διεσπούδασται λόγος· χαριστήριος ὁ αὐτὸς καὶ Ικέσιος. Εἰ μέν τι τῆς σῆς μεγαλειότητος έχων ἄξιον, σοὶ τούτου χάρις, τῇ καὶ διδούσῃ καὶ ἀσμενι σαμένῃ τὸ πρόθυμον· εἰ δὲ, ὅ πᾶσα παθεῖν ἀνάγκη τοῖς περὶ σοῦ τι λέγειν ἐπιχειροῦσι, κατόπιν φαί. νοιτο τῆς ἀξίας, συγγνώσῃ πάντως αὐτή, τὸ συμπα. θὲς ἐκ φύσεως ἔχουσα, τῇ πρὸς τὸν σὸν Υἱὸν καὶ 40 γρ. Αγίων. 18 γρ. Χερουβικαῖς. το γρ. χάρτῃ. Ταῖς σεραφικαῖς πτέρυξι. σεραφικαῖς, ἀντὶ τοῦ. χερουβικαῖς το, γρ. Αγίων. κηδεμόνα πάντως οἰκείως εγγύτητι. Δέξῃ δὲ τοῦτον ο ο μενον· τῆς γ' οὖν προθυμίας τῆς ἡμετέρας οὐκ ἐνα οι οἶδ' ὅτι δῶρον κάλλιστον, ἐκ πενιχρών συνταγέντε μοι πόνων. Οὐ γὰρ εἶχον ὅ τι προσοίσω πλέον τη πάντων ὑπερεχούση μητρὶ τοῦ λόγου, πλὴν ὅτι λόγων ἐξ αὐτοῤῥύτων πηγῶν τῆς ἐν σοί, θεοχαρίτωτε, προ χεόμενον χάριτος. Τῆς γέ τοι θείας ἐν ἀγήρω μαχα ριότητι διαγωγῆς ἡ ἔμφρικτος καὶ ὑπεράγνωστός σου κατάστασις, ὡς ἀδιάγνωστος πάντη καὶ ἄλεκτος, σιωπῇ τιμάσθω. Δίκαιον γὰρ ὅτι μὴ πρὸς ἡμῶν ἐπι βάλλειν τοῖς κρεῖττον ἢ καθ᾿ ἡμᾶς ἔχουσι, καὶ τῷ ἀλήπτῳ πᾶσαν διατειχίζουσιν Έρευναν. Σοὶ μὲν οὖν, ὦ πανολβία τρισσανασσα Θεογεννήτρια, πρὸς ἡμῶν ἐπωφείλετο, τῶν ὑπὸ σοὶ καὶ ταῖς σαῖς πρὸς τὸ θεῖον εὐπαρρησιάστοις λιταῖς, τοὺς περὶ σὲ κρυφίους στοιχειωθέντων λόγους, τάδε νῦν μετρίως εἰς δύναμιν ἐσχεδίασται. Ἡμῖν δὲ τίς ἀναλογοῦσαν τῷ ὕψει καὶ μεγέθει τῶν ὑπερενδόξων περὶ σοῦ νοημά των ἐμπαρέξει φωνήν σύμμετρον, καὶ τοῦ λέγειν ισχύν; Αλλ', ὦ Δέσποινα πάντων ἀνθρώπων, καὶ τῆς αυτοσοφίας καὶ ἐνυποστάτου Λόγου χωρητική· τοῦ πρώτου καὶ ἀρχικοῦ καὶ πάντων αἰτίου. Ο ζωῆς χορηγὲ καὶ τῶν ζώντων ζωὴ καὶ ζωῆς παραιτία! τῇ ἁγία, καὶ τῶν ἁγίων ἁγιωτέρα· καὶ πάσης ἀγια στείας υπεράγιε θησαυρέ! Ο μερὶς, ἡ ἀλύτως εὐ μεριστῶς ἑνώσασα Θεῷ τὸ ἀνθρώπινον! Ο βασιλεία τῶν ἀπὸ γῆς χοἰκῶν, ἐκ τῆς ἀνωτάτω δόξης τὸ κράτος ἔχουσα ἀπροσμάχητον! "Ω τῆς Χριστιανῶν προπύρο γιον πίστεως, καὶ τῶν εἰς σὲ τὰς ἐλπίδας θεμένων ὑπέρμαχε! Δέχου πρὸς ἡμῶν τῶν τῆς ἀληθείας τὸ φῶς διὰ σοῦ δεξαμένων, τὰ ἐξ ἀμυδρῶν εἰκόνων ἡμῖν ὡς ἐφικτὸν μυστικῶς θεωρηθέντα σεμνολογήματα. Ἡμῖν δὲ τοῖς εἰς σέ, Θεομήτορ, καλλυνομένοις, ταύτ τὴν ἀντιδίδως τοῦ μικροῦ τούτου τὴν ἀμοιβήν, ἵν' έχοιμεν θησαυρῶν πάντων καὶ πλούτου πολυτελούς τιμαλφεστέραν καὶ λαμπροτέραν, τὴν σὴν πρὸς τὸν σὸν Υἱὸν καὶ ἡμέτερον Δεσπότην, καὶ Βασιλέα, καὶ Θεὸν, καὶ Κύριον, ἱκέσιον δέησιν· δι' ἧς ἁμαρτάνοντες, τὸ θεῖον ἐξιλεούμεθα· καὶ κατορθοῦντες, χρη στότερον ἑαυτοῖς ἐπισπώμεθα· δι᾿ ἣν ὅπλα βαρβάρων βέλη νηπίων ἡγούμεθα· καὶ δόρυ, καὶ κράνος καὶ τόξου βολίς, ἀνήνυτα μένει καὶ ἄπρακτα· καὶ τέλος, δι' ἧς ἅπαν Χριστιανοῖς ἀγαθὸν κατορθοῦται, καὶ ἡ πρὸς τὸ θεῖον ὁμοίωσις. Εχεις, αγαπητέ, τοῦ μυκη ρίου τὸν λόγον, εἰ καὶ παρὰ πολὺ τῆς ἐλπίδος λειπό δεέστερον. Τὸν δὲ μυστικώτερον καὶ ὑψηλότερον, ζη τήσειας ἂν παρ' αὐτοῦ τοῦ διὰ σὲ κενωθέντος Λόγου, καὶ σαρκὶ παχυνθέντος, καὶ ὅλον ἑαυτῷ σε διὰ φιλ ανθρωπίαν ενώσαντος. Οὐ χεῖρον δὲ εἰπεῖν, καὶ ἐναν θρωπισθέντος· ἵν᾿ ὅλον σε θεοποιήσῃ τῷ πνεύματι, καὶ ἐνδαπανήσῃ τὸ χεῖρον τῷ κρείττονι, καὶ χαμόθεν ἑαυτῷ συνυψώσῃ σε, καὶ τοῖς πατρικοῖς ἐγκαθιδρύ σῃ σε θώκοις· πρὸς ἐν ἀεὶ διὰ βίου καὶ θεωρίας καθαρᾶς ἀνάγου, θείοις ἐμπολιτευόμενος καὶ λόγος καὶ ἤθεσι· Θεόν τε ὁρῶν ὅσον ἐφικτόν, καὶ ὁρώμενος ἂν καὶ τρανοῦσθαί σοι ἀεὶ ταῖς κατὰ θεωρίαν ἐλλάμε ψεσι ἐπείγου, καὶ ταῖς κατ' ἀρετὴν ἀναβάσεσιν, ἵν' ἀμφοτέρωθεν ἐκ πράξεως δὴ λέγω καὶ θεωρίας, ἄρτιος εἴης καὶ πάγιος· εἰς ἄνδρα τελῶν πληρέστα τον, εἰς μέτρον ἡλικίας τοῦ Χριστοῦ. ο ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. ΛΟΓΟΣ ΙΕ. Εἰς ἀποτομὴν Ἰωάννου τοῦ Προδρόμου. Πηδᾷ καὶ γῆρας ὡς τὰ πολλὰ προθυμίας τόνοις νευρούμενον, καὶ λόγος ἀσθενὴς ἐπιῤῥώννυται τῇ πα ραβήξει τῶν ἀκροατῶν δυναμούμενος. Τοῦτο, ὅπερ νῦν ὁ ἡμέτερος λόγος παρυφίσταται· πρὸς μὲν ὑπό θεσιν ἐγκωμίων, ὑπὸ τῶν συνειλεγμένων ορμώμενος" πρὸς δὲ τὴν τοῦ ἐγκωμιαζομένου περιωπήν, τὴν αὐτοῦ ἀντεπεξάγειν συστελλόμενος δύναμιν. Καὶ ὁ μὲν λόγος, ἀποστολικῶς εἰπεῖν, ἀσθενὴς,» καὶ ἐξ Αρρωστηκότων ὀργάνων υποφωνούμενος· ἡ δὲ τῶν ἐγκωμίων ὑπόθεσις, τοσούτῳ πλεῖον ἔχει κατὰ παν τὸς λόγου τὰ νικητήρια, ὅσῳ καὶ τὴν ὑπεροχὴν τῇ κατὰ σύγκρισιν παραθέσει, τὸν ' ἐν γεννητοῖς γυ ναικών προσεκτήσατο· ὡς μόνης καὶ πρώτης εκεί νης δεῖσθαι τῆς φωνῆς, τοῦ καὶ πρώτου καὶ μόνου κατὰ φύσιν αὐτολόγου, καὶ σοφίας Θεοῦ, καὶ δυνά μεως. Καὶ ἡ μὲν ὑπόθεσις τοιαύτη, καὶ οὕτως ἔχουσα· τὸ δὲ τοῦ ἡμετέρου λόγου ἀσθενὲς ὁπότον ἐστὶν, δέδεικται δήπου ὧν ἡ μὲν τὸν μέγαν ἐν γεννη τοῖς γυναικῶν Ἰωάννην ἡμῖν ὑποτίθεται, οὗ μείζονα τῶν ἀπ' αἰῶνος οὐδένα πατριαρχῶν, ἢ προφητῶν, ἢ δικαίων, ὁ σωτήριος ἀπεφήνατο λόγος· ὁ δὲ, τοῦ πρὸ αἰώνων Λόγου τὴν φωνὴν ἐγκωμιάζειν ἐπιχειρῶν. Πρὸς δὲ τὴν ἑαυτοῦ δύναμιν ἀφορῶν, μικρού τὴν σιωπὴν ἐκείνην ἀσπάζεται, ἣν Ζαχαρίας ἐν τοῖς ἀδύτοις δι' ἀπιστίαν ὑφέστηκεν, ἕως αὐτὴ προφθάσασα, τοῦ ἡμετέρου λόγου λύσῃ τὴν σιωπήν, ὡς ὄνο τως οὖσα τοῦ κατὰ φύσιν λόγου φωνή. Δώσει δὲ τοῦτο πάντως ὡς λόγου φωνή· οὐχ ἵνα αὐτὸς πλέον τι δοξασθῇ (ποία γὰρ ἂν καὶ προστεθείη δόξα, τῷ τοιοῦτον πλεξαμένῳ παρὰ Κυρίου τὸν στέφανον, ὁποῖον οὐδεὶς γηγενῶν ἀνεδήσατο), ἀλλ᾽ ἵνα ἐκείνου τοῖς ἐγκωμίοις, ἡμεῖς πρὸς μίμησιν ἐναγώμεθα. Τοῦτο γὰρ βούλεται, ὁ τοὺς δοξάζοντας αὐτὸν δοξά ζων Θεὸς, καὶ τοὺς αὐτὸν ὑψοῦντας ὑψῶν. 8 χρ. τῶν. ἀσθενής. ἐξουθενημένος. Ἐκ τῶν ἠῤῥωστηκότων ὀργάνων ὑποφωνούμενος ὑποφωνεῖν Ἐχόμενα δὲ τοῦ προοιμίου, δίκαιον ἡγοῦμαι τον τῆς παρούσης ἡμέρας εἰς δύναμιν ἐξαπλώσει στο πὸν, ὡς ἂν μὴ ἀσυντελεῖς, μηδὲ ἄκαρποι τῶν τίδε ὑποχωρῶμεν οἴκαδε. Ο δέ ἐστιν, ἡ πρὸς Ἡρώδην τοῦ Βαπτιστοῦ παῤῥησία, ἣν ἡ εὐαγγελική σήμερον ἀναπτύσσουσα βίβλος, διαπρυσίως ὑποφωνεῖ. Παρ ῥησίαν ἐκείνην λέγω ἧς οὐδεὶς ἄψαιτο μώμος, καθα ρᾶς ὅλης καὶ ἀμιγούς τῆς ἀνὰ τὴν κτίσιν ἀποφανθείσης παῤῥησίας· ἧς τοσοῦτον ἔσχε τὸ περιὸν, ὡς μηδὲν θέσθαι μέσον ἰδιωτείας καὶ βασιλείας. Κοινός γὰρ ἐπ' ἀμφοτέροις ὁ ἔλεγχος, ὅταν ἡ πρᾶξις ὁμοίαν ἔχῃ τὴν εἴσπραξιν· ἀλλ᾽ οἷα Θεοῦ προφήτην· καὶ τι γάρ; ζηλωτὴν τῶν αὐτοῦ προσταγμάτων, υπεριδείν μὲν ἁλουργίδος, καὶ θρόνου, καὶ διαδήματος, καὶ τῶν ὅσα τὸν ὄγκον αίρει τοῖς φιλοκόμποις τοῦ διακένο φυσήματος· παῤῥησιάσασθαι δὲ τὴν ἀλήθειαν, καὶ συστολῆς ἁπάσης δίχα, τοῦ νόμου τὴν αὐθεντίαν ἀποκαλύψαι, ὅτι μὴ φαύλην ἀποφῆναι τοῦ νόμου τὴν ἐλευθερίαν ἐβούλετο. Πῶς γὰρ ὁ νόμου μεσίτης καὶ χάριτος, περιορῷτο τοῦ νόμου τὴν εὔκλειαν, προασπίζων τοῦ νόμου; Οτι δὲ νόμου προασπιστής ὁ τοῦ Δεσπότου Βαπτιστής, τίς οὕτως ἠλίθιος, ὡς μὴ τοῦτο προύργου τῶν αὐτῷ κατωρθωμένων, πρῶτον θέσθαι κεφάλαιον; Τόν γέ τοι ζῆλον ὁποῖος ἦν αὐτῷ, καὶ εἰς ὅσον ἐξῆπτο, δηλώσει τὸ Εὐαγγέλιον. κιν, Ἐν ἐκείνῳ τῷ καιρῷ, ἤκουσεν Ηρώδης ή την τράρχης τὴν ἀκοὴν Ἰησοῦ, καὶ εἶπεν τοῖς παισὶν αὐτοῦ· Οὗτός ἐστιν Ἰωάννης ὁ Βαπτιστής· αὐτὸς ἠγέρθη ἀπὸ τῶν νεκρῶν, καὶ διὰ τοῦτο ἐνεργοῦσιν αἱ δυνάμεις ἐν αὐτῷ. Ὁ γὰρ Ηρώδης κρατήσας τὸν Ἰωάννην, ἔθετο εἰς φυλακὴν διὰ Ηρωδιάδα τὴν γυναῖκα Φιλίππου τοῦ ἀδελφοῦ αὐτοῦ. Ἔλεγεν γὰρ αὐτῷ ὁ Ἰωάννης· Οὐκ ἔξεστί σοι ἔχειν αὐτήν. Καὶ θέλων αὐτὸν ἀποκτεῖναι, ἐφοβεῖτο τὸν ὄχλον, ὅτι ὡς προφήτην αὐτὸν εἶχον. Γενεσίων δὲ γενομένων του Ηρώδου, ὠρχήσατο ή θυγάτηρ τῆς Ηρωδιάδος εἰς τὸ μέσον, καὶ ἤρεσεν τῷ Ηρώδῃ· ὅθεν μεθ' ἔρχου ὡμολόγησεν αὐτῇ δοῦναι, δ ἐὰν αἰτήσηται. Ἡ δὲ προβιβασθεῖσα ὑπὸ τῆς μητρὸς αὐτῆς, Δός μοι, φη σὶν, ὧδε ἐπὶ πίνακι τὴν κεφαλὴν Ἰωάννου τοῦ Βαπτιστοῦ. Καὶ ἐλυπήθη ὁ βασιλεύς. Διὰ δὲ τοὺς ὅρκους, καὶ τοὺς συναναχειμένους, ἐκέλευσεν δοθή ναι. Καὶ πέμψας ἀπεκεφάλισε τὸν Ἰωάννην ἐν τῇ φυλακῇ. Καὶ ἠνέχθη ἡ κεφαλὴ αὐτοῦ ἐπὶ πίνακι, καὶ ἐδόθη τῷ κορασίῳ· καὶ τὸ κοράσιον ἔδωκεν αὐτὴν τῇ μητρὶ αὐτῆς.» *Αρά σοι δοκεῖ ζηλωτὴ; οὗτος εἶναι, καὶ ζηλωτῶν ἁπάντων ζηλωτικώτατος, ὡς μηδὲ μέχρι σφαγῆς προέσθαι τὴν ἀλήθειαν, μηδὲ καθυφεῖναι τοῦ ζήλου τι, καὶ ταῦτα πρὸς βασιλέα διατεινόμενον; Εννόησον γὰρ ὁπόσον ἦν ἄνθρωπον ἰδεῖν, καμήλου τρίχας ήμφιεσμένον, καὶ ζώνην δερματίνην δια εζωσμένον· βασιλέα τε γαῦρον, ἄνω τὰς ὀφρῦ; ἔχοντα, καθήμενον ὑπερβάθμιον, καὶ κράτει μὲν ἡδονῶν τι ραννούμενον, θράσει δὲ θυμοῦ φονᾷν ἐπειγόμενον. πο λιστοῦ, τῷ, δημαγωγοῦντος πόλεις μια πολιστοῦ πολεμι Εννόησον ὅσον τὸ μέσον ἰδιώτου καὶ βασιλέως· ἐρη μίτου καὶ πολιστοῦ, καὶ πόλεις καὶ χώρας δημαγωγοῦντος 10. Η βούλει τινὰ τῶν ἤδη προδιαλαμψάντων ἐν νόμῳ, τοῦ ἀνδρὸς ἐπὶ ζήλῳ προκαθηγείσθαι λέγειν θερμότερον; Ως, φέρε εἰπεῖν, τὸν μέγαν ἐκεῖνον ἐν ζηλω ταῖς Φινεές, ὃς τῷ σειρομάστῃ τὴν Μαδιανίτιν τῷ Ἰσραηλίτῃ συνεξεκέντησεν; Αλλ' οὐκ ἴσα τὰ πρά γματα, οὐδὲ ἐπὶ τοῖς ὁμοίοις ἡ ἔνστασις. Τῶν μὲν γὰρ εἰ καὶ εἰς πολλοὺς τὸ μύσος διέβαινεν· ἀλλ' οὐ τῶν κατεξοχήν τις ἦν, ἐφ᾿ ὃν ἐκεῖνος τὸν ζῆλον ἐπαν ετείνετο· ἐνταῦθα δὲ, βασιλεύς. Καὶ τί γὰρ ἄλλο, ἢ ἐπὶ γλώσσης φέρων τοῦ θανάτου τὴν ψῆφον, καὶ δι' ἀφορμῆς πνευστιῶν τῶν ὑπὸ χεῖρα τὸν φόνον; Τί δὲ ὀζηλωτὴς ὁ μέγας ἐκεῖνος Ηλίας, φησίν, ὁ τέτρωρον ἅρμα πυρὸς ἐλάσας, καὶ ὑπὲρ γῆν ἀρθεὶς ἐπι δίπριος· οὐρανῷ μὲν χαλινὸν ἐπιθεὶς ἀνομβρίας ἐπί τασιν· γῇ δὲ, λιμὸν τριετίζοντα, καὶ κράζων ἀεί Ζηλῶν ἐξήλωσα τῷ Κυρίῳ;» καὶ πῶς θυμὸν γυ ναικὸς οὐκ ἐνεγκών, τὴν φυγαδείαν ὡς ἰδίαν ἑστίαν, καὶ τὴν ἔρημον ὡς πόλιν ἡσπάζετο; Γυναικὸς ὁποίας; μαχλώσης· θυτομανούσης· ἧς τὸ σέβας, είδωλα θεοί τε καὶ δαίμονες, τὸ προσκυνούμενον ἦν· ὅσα τε καὶ οἷς τότε τὸν Ἰσραὴλ ἐξήμαρτεν ἡ τριτάλαινα. ᾿Αλλὰ μέχρι τοῦδε καλῶς ἡμῖν ὁ λόγος τρέχων, ζηλωτὴν τὸν Ἰωάννην παρέδειξεν, κρεῖττον ἢ τοὺς προειληφότας ὅσον οἱ μὲν ἀπροόρατον· ὁ δὲ προφανῆ, καὶ κατ' ὀφθαλμοὺς εἶχε τὸν θάνατον. Αλλ' ἐρήσονται τάχα τῶν φιλεόρτων τινές· Τί βούλεται τῷ λόγῳ παῤῥησία ( καὶ ζῆλος, οἷόν τις κόσμος πολυτελής τε καὶ εὐπρεπὴς, τὴν πανίερον ἐπιστεφανοῦν τοῦ Βαπτιστοῦ κε φαλὴν, ὡς ἐπιλειπούσης τύχον ἐπιδοξοτέρας τινός ἀρετῆς, ἡ πράξεως ἀποτεμνύνειν δυναμένης τοῦ Κυρίου τὸν Πρόδρομον; Καὶ τίς οὕτως ὑπερπλήρης ἀρετῶν, ὡς Ἰωάννης σήμερον ὁ μέγας, ός μένος πάντων ἐν γεννητοίς γυναικῶν, ἱερεύς τε καὶ βαπτιστὴς προεκρίθη, τοῦ μόνου καὶ πρώτου Αρχιερέως, καὶ πάντας καθαίροντος πνεύματι καὶ πυρὶ τοῦ βαπτίσματος; Εἶχεν μὲν, ἀγαπητοί, πολλὰς τῶν Ἰωάννου κατορθωμάτων τὰς ὑποθέσεις ὁ λόγος· ἀλλ' οὐ σχολή γε τὴν ἡμετέραν ἀφέντας ὑπόθεσιν, προς ἄλλα νῦν ἐκδραμεῖν· ὅτι μὴ νόμος ἐγκωμίων οὗτος. Ἐγὼ δὲ, τῷ ἀνεφίκτῳ παραχωρήσας τῶν προσόντων * λείπ. ἴσ. τοῦ ἐν ἐρήμοις διάγοντος. στοῦ Το δημαγωγούντας, πολιστής, Μένει, αυτομανούσης θυμομανούσης, τι μικρὸν ἥδυσμα προσθεῖναι δεῖν ἔκρινα τοῖς φιλεόρτοις ὑμῖν, τὴν τῆς προαναγνωσθείσης Ιστορίας εξάπλωσιν. Αρκεῖται γὰρ τοῖς ἑαυτοῦ κόσμοις ὁ Βαπτιστής καλλωπίζεσθαι. Φέρε δὴ τοίνυν ἐπιδραμόντες, ὡς ἐπὶ πίνακι διαδείξωμεν τὴν πολυύμνητον τοῦ Προδρόμου ἄθλησιν, ἣν ὑπὲρ τοῦ ἀγαθοῦ τολμήσας διήνυσεν. ἐκείνῳ μεγάλων τε καὶ ὑπερφυῶν γνωρισμάτων, ούν Ἐν ἐκείνῳ, φησί, τῷ καιρῷ, ἤκουσεν Ηρώδης ὁ τετράρχης τὴν ἀκοὴν Ἰησοῦ, καὶ εἶπεν τοῖς παισὶν αὐτοῦ. Οὗτός ἐστιν Ἰωάννης ὁ Βαπτιστής· ούτος ηγέρθη ἐκ τῶν νεκρῶν, καὶ διὰ τοῦτο αἱ δυνάμεις ἐνεργοῦσιν ἐν αὐτῷ. • Ταῦτα μὲν ὕστερον· τὰ δὲ πρὸ τούτου, ὁποῖα; Ηρώδης μὲν τὴν γυναῖκα το ἀδελφοῦ ἐμοιχᾶτο Φιλίππου· ὁ δὲ Ἰωάννης τὸν Ἡρώ δην ἐλέγχων, παρανομεῖν διεκώλυεν. Πῶς, καὶ εἶνα τρόπον; «Οὐκ ἔξεστί σοι, λέγων, ἔχειν τὴν γυναῖκα Φιλίππου τοῦ ἀδελφοῦ σου.» Τοῦτο τὸν Ἡρώδην ἐξέμηνεν· τοῦτο φονᾷν αὐτὸν παρεσκεύαζεν. Α' οὐχ ὁ πολὺς ἐκεῖνος καὶ μέγας ἐν προφήταις, συνεστάλη δείσας, ἢ διελέγχων ἐπαύσατο. Ηδει γάρ τὸν νόμον τῆς τοιαύτης αναιρετὴν λαγνείας. Ούτ Εξεστίν σοι ἔχειν τὴν γυναῖκα Φιλίππου τοῦ ἀδελφοῦ σου.» Πρὸς νόμον, φησὶν, ἀντιτάσσῃ Θεοῦ, πρὸς πλάκας Θεοχαράκτους· ἐξ ἐναντίας τῶν Μωσέως ἀν επεξάγῃ θεσμών. «Οὐκ ἔξεστίν σοι ἔχειν την γι ναῖκα Φιλίππου τοῦ ἀδελφοῦ σου.» Καὶ ὁ μὲν, τῇ βιο στώνῃ τῆς παραλόγου τῶν ἡδονῶν ἐπιμιξίας κατα χωννύμενος, οὐδ᾽ ἀνανεύειν ἡδύνατο, οὐδὲ πρὸς τὸ τῆς ἀληθείας ἀπέβλεπεν φῶς· ἀλλ᾽ ἔμενεν τῷ βάρει τῆς φιληδονίας καρηβαρών. Ο δὲ, επέμενεν νουθε τῶν διδάσκων, ὑποτιθέμενος, οἷα τὸν τοῦ Θεοῦ προ φήτην εἰκός. Ὁ δὲ, καίπερ, ὥς φησιν τὸ Εὐαγγέλιον, Εἰδὼς αὐτὸν ἄνδρα δίκαιον καὶ ἅγιον, καὶ ἀκούων αὐτοῦ, πολλὰ ἐποίει· καὶ ἡδέως αὐτοῦ ἤκουεν, οὐδὲν τούτων συνῆκεν τότε, ἢ συνιδεῖν προήρητο. Οὐ τὸν προφήτην ταῖς προσηκούσαις καταγεραίρειν τι μαῖς· οὐ τὸ βαρὺ τοῦ νόμου κἂν ὡς τὸ τυχὸν ἐνετρά η χιν,1,2. πη οὐδὲ εἰ μή τι ἄλλο, τήν γε κατὰ τῶν τοιούτων επαγομένην ἐκεῖθεν ἡδέσθη ποινήν. Είπω τι μείζον καὶ γνωριμώτερον; οὐδὲ τὸν ᾿Αχαὰβ ἐκεῖνον· ἀλλὰ καὶ γυναικεῖον ἀνδράποδον ἐμιμήσατο· δς τὴν Ἰαν βελ εἶχε τότε τῆς πολυθείας, ὡς νῦν τῆς λαγνεία; οὗτος τὴν Ηρωδιάδα, διδάσκαλον. Ὁ μὲν γὰρ ἀκοῦ σας παρὰ Ἠλιοῦ τοῦ Θεσβίτου τὸν θυμὸν ὃς ἀνήπτετο κατ' αὐτοῦ παρὰ Κυρίου, καὶ τὰ μέλλοντα προύπτον αὐτῷ τε καὶ τοῖς αὐτοῦ ἐπιέναι κακὰ, καὶ φανερό; τοῖς ἐλέγχοις βληθεὶς, δι᾿ ἂς ἐξειργάσατο πονηρίας, καὶ ἀθεμίτους ἀνοσιουργίας, οὐκ ἠγανάκτησεν· οὐκ ΝΟΤΑ. ἀφηνίασεν· οὐχ ύβριν ἡγήσατο τοῦ προφήτου τὸν ἔλεγχον· ἀλλ' ὡς Θεοῦ προφήτην, καὶ τὰ θεῖα φθεγ γόμενον, τὸν μὲν διὰ τιμῆς ἦγε· τὰ δὲ, οἷα Θεοῦ παραγγέλματα, αἰδοῖ καὶ φόβῳ περιεπτύσσετο. Τί οὖν ποιεῖ; τῶν Βασιλειῶν ἄκουσον· ι Καὶ εἶπεν, φησίν, Κύριος πρὸς Ἠλιοῦ τὸν Θεσβίτην, λέγων ᾿Ανάστηθι, καὶ κατάβηθι εἰς ἀπάντησιν 'Αχαάβ βα σιλέως Ισραήλ, καὶ λάλησον πρὸς αὐτὸν, λέγων Τάδε λέγει Κύριος· ὡς σὺ ἐφόνευσας Ναβουθε, καὶ ἐκληρονόμησας αὐτὸν, διὰ τοῦτο, λέγει Κύριος, ἐπάξω ἐπὶ σὲ κακὰ, καὶ ἐκκαύσω ὀπίσω σου, καὶ ἐξολοθρεύο σω τὸν ᾿Αχαάβ οὐροῦντα πρὸς τοῖχον· καὶ τὰ ἄλλα, οἷς τὴν ἀπειλὴν μετ᾿ ὀργῆς ἀπέτεινεν· οὐκ ἐπ' αὐτὸν ἐκεῖνον μόνον, ἀλλὰ ἐπὶ τὴν Ἰεζάβελ, ὡς ἐπειράθη", φησὶν, ποιῆσαι τὸ πονηρὸν ἐνώπιον Κυρίου, καὶ ὡς μετέθηκεν αὐτὸν ἡ Ἰεζάβελ ἡ γυνὴ αὐτοῦ. Εἶτα τί, τούτων ἀκούσας, ποιεῖ; Οὐ φονῇ· οὐ πρὸς θυμόν ἀνίσταται· ἀλλὰ κατηφής γεγονώς, ἐπὶ τὸ σκυθρωπὸν μεταποιείται σχῆμα, καὶ γίνεται τῆς ἑαυτοῦ μᾶλλον ἐπιγνώμων κακίας, οὐκ ἀφηνιαστὴς τῶν προφητι τῶν ἐλέγχων. «Ὑπὸ γὰρ τοῦ λόγου κατενύγη, φη σὶν, Αχαάβ ἀπὸ προσώπου Κυρίου, καὶ ἐπορεύετο κλαίων, καὶ διέρρηξεν τὸν χιτῶνα αὐτοῦ, καὶ ἐνή στευσεν, καὶ περιεβάλετο σάκκον.» Τί οὖν ὁ πάντων ἡμῶν τὴν ἐπιστροφὴν ἀναμένων Θεός· ὁ βραδὺς εἰς τὸ πλῆξαι, καὶ ταχὺς εἰς τὸ σῶσαι; Τῆς Γραφῆς ἄκουσον· «Καὶ εἶπεν Κύριος, φησίν· Εώρακας, Ηλιοῦ, πῶς κατενύγη ᾿Αχαάβ ἀπὸ προσώπου μου; κἀγὼ οὐ μὴ ἐπάξω τὴν κακίαν ἐν ταῖς ἡμέραις αυτ τοῦ.» Εἶδες ὀργῆς ὑπερβολήν; Εἶδες ἐξεῖαν μεταβολὴν; Οὐκ ἔδει ταῦτα τὸν Ἡρώδην εἰδότα, τὸν ἴσον πρόπον ὑπελθεῖν; Οὐκ, εἰ μὴ τοῦτο, τήν γε μαρτυ Ρίαν αἰδεσθῆναι τὴν ἑαυτοῦ, ἣν ἐμαρτύρησεν τῷ Ιωάννη; Ναι, τοῦτον οὐ μετῆλθεν τὸν τρόπον. Τί δῆτα; πρὸς μιαιφονίαν τὴν φιληδονίαν μετήνεγκε, ἀπὸ τῶν γαμικῶν, ἐπὶ τὰ φονικὰ μεταβιβάσας δρ γανα τὴν κακόνοιαν. Πονηρὸς ὁ τρόπος· ἀσωφρόνιστος ὁ σκοπός. Εδει γὰρ, εἰ καὶ μὴ καθυφεῖναι τοῦ πάθους ἐβούλετο, τοῦ γε προφήτου μὴ ἅψασθαι, εἰ δὼς αὐτὸν ἄνδρα δίκαιον καὶ ἅγιον, καὶ πολλάκις αὐτ τοῦ ἀκούων, καὶ πολλὰ ποιῶν δι᾽ αὐτὸν, καὶ ἡδέως ὑπ' αὐτοῦ διδασκόμενος. Αλλ' οἷον αὐτῷ τὸ πέρας τῶν βουλευμάτων, καὶ πρὸς ποίαν τῆς ἀβουλίας όρο μὴν, ἡ στρατηγοῦσα φιλήδονος αὐτὸν μιαιφονία παρώτρυνεν; τῶν εὐαγγελιστῶν ἄκουσον. Καὶ γενομένης, φησίν, ἡμέρας εὐκαίρου, ὅτε Ηρώδης τοῖς γενεσίοις αὐτοῦ, δεῖπνον ἐποίει τοῖς μεγιστᾶσιν αὐτοῦ, καὶ χιλιάρχοις, καὶ τοῖς πρώτοις Επράθη Επειράθη. Επράθη το τῆς Γαλιλαίας. Καὶ εἰσελθούσης τῆς θυγατρὸς αὐτῆς τῆς Ηρωδιάδος, καὶ ὀρχησαμένης, καὶ ἀρεσάσης τῷ Ηρώδῃ, καὶ τοῖς συνανακειμένοις, εἶπεν ὁ βασι λεὺς τῷ κορασίῳ· Αίτησόν με δ ἐὰν θέλῃς, καὶ δώσω σοι, ἕως ἡμίσους τῆς βασιλείας μου. "Οθεν μεθ' όμεσο ὡμολόγησεν αὐτῇ δοῦναι ὁ ἐὰν αἰτήσηται. Ἡ δ ἐξελθοῦσα, εἶπεν τῇ μητρὶ αὐτῆς. Τί αἰτήσομαι; Ἡ δὲ εἶπεν· Τὴν κεφαλὴν Ἰωάννου τοῦ Βαπτιστού Καὶ εἰσελθοῦσα εὐθέως μετὰ σπουδῆς πρὸς τὸν βα σιλέα, ᾐτήσατο λέγουσα· Θέλω να μοι δῶς ἐξ αὐτῆς ἐπὶ πίνακι τὴν κεφαλὴν Ἰωάννου τοῦ Βαπτιστή. Καὶ περίλυπος γενόμενος ὁ βασιλεὺς, διὰ τοὺς όρο κους καὶ τοὺς συναναχειμένους, οὐκ ἐθέλησεν εθε τῆσαι αὐτήν· καὶ εὐθέως ἀποστείλας σπεκουλά τωρα, ἐπέταξεν ἐνεχθῆναι τὴν κεφαλὴν αὐτοῦ. Ὁ δὲ ἀπελθὼν ἀπεκεφάλισεν αὐτὴν ἐν τῇ φυλακή, καὶ ο α φικῆς κοίτης ἐπιβουλῇ· καὶ, τὸ πάντων κακῶν ταῦτα, ἐν τρυφῆς ἡμέρᾳ, καὶ γενεσίων τελετῇ. ἤνεγκεν τὴν κεφαλὴν αὐτοῦ ἐπὶ πίνακι, καὶ ἔδωκεν αὐτὴν τῷ κορασίῳ· καὶ τὸ κοράσιον ἐπέδωκεν αὐτὴν τῇ μητρὶ αὐτῆς.» Ο γενεσίων πικρῶν, καὶ δείπνου φόνου μεστοῦ 1 Ταύτην σεαυτῷ τετήρηκας τὴν τιμήν, ταύτην τοῖς σοῖς γενεσίοις προσήγαγες την τρι φήν; Τοιοῦτον σεαυτῷ παρεσκεύασας τὸ συμπόσιον; Οὕτως αἵματος ὀχετοῖς ἔδει κεράσαι τοῖς συμπόται; τὸ δεῖπνον; Οὕτω τους χιλιάρχους τετίμηκας, καὶ τοὺς φίλους πεφιλοφρόνηκας; Οὐδὲ τὸν Δαβὶδ ένα ετράπης ὑπὸ τοῦ Νάθαν ἐλεγχθέντα, καὶ μετανοία μᾶλλον, οὐκ ἀπονοίᾳ, τὴν ἁμαρτίαν ἀποσκευασάμενον; Οὐδὲ τὸν Σαούλ ᾐδέσθης ὑπὸ τοῦ μεγάλου Σα μουὴλ, ἐπὶ πάσης ὁμοῦ τῆς Ἰσραηλιτικής πληθύας τοῖς ἐλέγχοις, ἐπιπληχθέντα μὲν, πλὴν αἰδοῖ τῇ πρὸς τὸν προφήτην, μηδὲν πλέον διαπραξάμενον; Λέληθας σεαυτὸν, ἄθλιε, τὴν ᾿Αχαὰς ἐπὶ Ναβουθέ παρανομίαν διπλασιάσας, ὅσον ὁ μὲν ἀμπελῶνος ἐπιθυμίᾳ, γῆς τε ἀψύχου, καὶ φυτῶν οἰνηφόρων ήτα τηθεὶς ἐφωράθη· σὺ δὲ, γυναικὸς μοιχείᾳ, καὶ ἀδελ ἔσχατον, προφήτου και Βαπτιστοῦ μιαιφονίᾳ· καὶ Ως είθε μὴ γεγέννησο, μηδὲ εἰς φῶς ἦλθες τὸ ὑπὲρ γῆν. ὡς ἀπόλοιτο ἡ σπορά, ἧς αὐτὸς ἐξεις στησας, καὶ ἡ νηδύς, ἐξ ἧς προελήλυθας. Ανθ' ὅτου γὰρ, εἰπὲ, τὸν προφήτην ἀνεῖλες τἀληθῆ διαφορε σαντα, καὶ περὶ τῶν οὐ πρακτέων ἐλέγξαντα; παρὶν πρὸς τὴν ἐκ τοῦ ἄγους συστραφέντα μνήμην, απο κλίναι τοῦ μύσους· ἢ πρὸς τὴν τῶν ἐλέγχων παρ ῥησίαν τὸν νοῦν ἀπευθύναντα, σώφρονι λογισμῷ τοῦ κρείττονος περιέσεσθαι, πρὸς τοὐναντίον ἐξώκειλας· κακῷ τὸ κακὸν προσκτησάμενος, οὐχ ὡς ἐχρῆν παρωσάμενος· καὶ εἰ μὲν πρὸς τοὺς ἐλέγχους δυσμόρων εἰς τοῦτο τάξεως ήλασας· ἀπαιδευσία τοῦτο σαφής. Αγαπῶν γὰρ, οὐ φονὴν ἔδει, ὡς τῷ Σολομῶντα δοκεῖ, ἐλέγχοντα· ὡς ἂν μὴ καὶ αὐτὸς ἀκούσῃς Ἐμίσησαν ἐν πύλαις ἐλέγχοντα, καὶ λόγον ὅσιον ἐβδελύξαντο.» Εἰ δὲ τοῦ εὐορκεῖν περιεχόμενος, τὸ μιαιφονεῖν προετίμησας, ὡς τῆς ἐπιορκίας φεύγων τὸ βάραθρον· ἀλλ᾽ ἔδει βασιλείῳ φρονήματι, δικαία τοῦ νοῦ στάθμῃ ἀντιταλαντεῦσαι τὴν σύγκρισιν, καὶ τῆς ἀμείνω γενέσθαι μοίρας· ὅπερ σοὶ πρὸς τοὐναντίον ἐκ παραλόγου πεπραγμάτευται γνώμης. Τίς γὰρ ὁ τὴν ἀρχὴν ὁμόσαι προσαναγκάσας; Τί δὲ κοινὸν μαινάδος ὀρχήσει παιδὸς, καὶ προφήτου σφαγῇ; Τίς δὲ μετουσία θυμοῦ μετ' εὐφροσύνης; Εἰ δὲ διὰ τοὺς ὅρκους, ὡς αὐτὸς οἴει· ἀλλ᾽ οὐδ᾽ οὕτως ἐχρῆν τὴν ψῆφον ἐπιτρέψαι τῇ μέθη. Εὐφρασίας γὰρ, οὐκ ἀν δροκτονίας ἦν ὁ καιρός. Καὶ τό γε πρᾶγμα ἐπιεικώς ἄτοπον, καὶ παράφορον. Νήφοντος γὰρ ἐδεῖτο και μοῦ, καὶ λογισμού βεβηκότος. Οὐ γὰρ περὶ τοῦ τυ χόντος ή βλάβη. Πλὴν, ἀλλ' εἴ τι καὶ κέκρυπτο λν θάνον τέως τῶν ἐν σοὶ κακῶν, τοῦτο σὺ κατὰ σαυτοῦ πεφανέρωσας, μιαιφονίᾳ, τῆς παρανομίας ἀπογυμνώσας τὸν ἔλεγχον. Τίς γὰρ ἀνάγκη, τὸν ἐν τῷ παρα σύστῳ μοιχεύειν ἀπείργοντα, ἐπὶ θριάμβου φέρειν ἐλέγχοντα; Σὺ δὲ φιληδονῶν ἐλέγχῃ, μιαιφονῶν. Συνέχει; τὴν τάξιν τῆς ἐστιάσεως, ἄνθρωπε. Εστιᾷν προελόμενος, ἀνιᾷν τοὺς δαιτυμόνας προ ἔκρινας. Τί ποιεῖς, ἄθλιε; ᾿Αντ᾽ ἐδέσματος, ταύτην προσεδωδὴν εἰσάγεις, τὴν κεφαλὴν τοῦ Βαπτίζοντος; Αντὶ κρατῆρος, τοιοῦτον οινοχοεῖς τοῖς συμπόταις τὸν ἄκρατον; Τοιοῦτον κίρνησι βασιλεὺς πόμα τοῖς συμβούλοις; Η οὐχ ὁρᾷς ὅσον κακόν ἐστιν ἀκρασία, καὶ φιλήδονος πρᾶξις; Ανάνηψον, ει βούλει, μικρόν, καὶ σύνες· ὡς οὐδὲν οὕτως ἐπιλωβᾶται τὸν ἐντὸς ἄνθρωπον, ἢ τὸν ἐκτὸς ἐπιβόσκεται, ὡς θυμός ταύ ταις ἐξυπηρετούμενος. Σὺ δὲ, τούτοις ἐκ περιουσίας ὑποζεύξας τὸν νοῦν, τὸ τῆς ψυχῆς κατεδούλωσας φρόνημα. Καίτοι δύο γενικώτατα πάθη τῶν ἐν ἡμῖν ἁπάντων παθῶν, οἱ περὶ ταῦτα σοφοί, διορίζονται θυμὸν, καὶ ἐπιθυμίαν· ὧν ἑκάτερον ἐν σοὶ ἐπικρατῆσαν, τυραννικῷ, οὐκ ἰδιωτικῷ τῷ ὁρμήματι δυστυχῶς ἐβασίλευσεν· ἡ μὲν, καὶ ἄνευ μηχανημάτων νόμῳ πολιορκίας ἑλοῦσα τῶν σῶν φρενῶν τὴν ἀκρό πολιν, καὶ οἱονεὶ πολιοῦχος τῆς σῆς ἀπρυτανεύτου ψυχῆς· ὁ δὲ, μέχρι τοῦδέ σε δουλωσάμενος, ἕως ἂν εἰς ᾅδου πέταυρον, καὶ εἰς τὴν ἐσχάτην τῶν κακῶν ἀπηκόντισεν Χάρυβδιν. Η οὐχὶ αὕτη ἡ ὁδὸς τῶν ἐκτελούντων τὰ ἄνομα; Η ἑτέρως οἴει τοὺς οὕτως ἁλόντας ὑπὸ τῆς δίκης, κολασθησομένους ἐτάζεσθαι; Τῆς δὲ τῶν Εὐαγγελίων φωνῆς αὖθις ἀκουσών μεθα. Γενεσίων γάρ, φησὶν, ἀγομένων τοῦ Ἡρώδου, ὠρχήσατο ἡ θυγάτηρ τῆς Ηρωδιάδος ἐν τῷ μέσῳ, καὶ ἤρεσεν τῷ Ηρώδη.» Βαβαὶ· τῆς ἀνοίας! Ορ χησις νεάνιδος, τὴν βασιλέως ἐθήρασεν φρόνησιν. Χειρῶν ἀνακλάσεις, καὶ ποδῶν λυγισμοί, καὶ μελῶν " ἐκλύσεις, τὸ στεῤῥὸν τοῦ βασιλέως ἐξέλυσαν φρό νημα. Οὐκ ἤκουσας τὸν Φιλίππου ᾿Αλέξανδρον, ἐπὶ ταῖς Δαρείου θυγατράσιν προσενεχθείσαις αὐτῷ πρὸς Προ Ὡς θυμὸς ταύταις ἐξυπηρετούμενος· τῇ ἀκρασίᾳ καὶ φιλο ηδόνῳ πράξει. τό, τὸν ἐντὸς ἄνθρωπον ταῖς Δαρείου θυγατράσι προσενεχθείσαις. ἕπτα, ἀντὶ τοῦ, ἐπί συνουσίαν, βασιλικῶς δυσφορήσαντα, καί τι μέγα Ο δουλώσασα πρὸ τῆς πείρας ἐβούλετο· οὐ πρότερον καὶ σωφροσύνης μεστὸν ἐπιφθεγξάμενον πρόσβημα Αἰσχρὸν ἡμᾶς ἄνδρας νικήσαντας, ὑπὸ γυναικών ἡττηθῆναι;» Οὕτως ἀφύλακτος εἶ; Οὕτως ἀκρατής; Οὐκ ἤκουσας τῆς θείας Γραφῆς λεγούσης· «Βλέπετε μὴ θάνατος ἀναβῇ διὰ τῶν θυρίδων;» λέγω δὴ τῶν αἰσθήσεων, αἷς ὁ ἐντὸς ἄνθρωπος παγιδεύεται. Τι τῶν πρὸς ἡδονὴν ἔχει Κορυβαντιασμός, ἢ μουσικών ὀργάνων θέλγητρα· συμβύκη τε καὶ κιθάρα· καὶ νάβλα καὶ αὐλός; Τί δὲ τῶν αἰσχρῶν οὐ νέμει, σώμα λυγιζόμενον, καὶ μέλη στρεβλούμενα, & τῶν δαιμονώντων εἰσὶν ἀληθῶς εἰκάσματα και μηνύματα; Σὺ δὲ τούτοις οἷα νεβρὸς τοξευθεὶς ἐλάφου, καὶ ὡς πτηνὸν ἐξευθεὶς, οὔτε ὡς δορκάς διεσώθης ἐκ βρόχων, οὔτε ὡς ὄρνεον ἐκ παγίδος ἐῤῥύσθης· ἀλλὰ παγί σοι γέγονεν τῆς μοιχαλίδας ἡ ὀρχηστρίς· καὶ βόθρος ἐπίκρημνος, ὁ πρὸς ἐκείνην οίστρος. «Καὶ ὠρχήσατο, φησίν, ή θυγάτηρ τῆς Ηρωδιάδος, καὶ ἤρεσεν τῷ Ηρώδῃ, καὶ εἶπεν· Αἴτησόν με δ εάν θέλης, καὶ δώσω σοι. Καὶ μεθ' ὅρκου ὡμολόγησεν αὐτῇ δοῦναι, 8 ἐὰν αιτήσηται, ἕως ἡμίσους τῆς βασιλείας αὐτοῦ.» Εστω ήρεσεν τότε ὀρχησαμένη ἡ παῖς, ἔδει δέ τι καὶ δωρηθῆναι τάχα παρὰ σοῦ τῇ παιδί· ἀλλὰ τῶν ἐνδεχομένων, οὐ τῶν ὑπερεχόντων· τῶν ἡδόντων τους δαιτυμόνας; οὐ τῶν ἀνιώντων· μήτι γὰρ τὴν τοῦ ἁγίου καὶ προφήτου κεφαλήν; ο 'Αλλὰ διὰ τοὺς ὅρκους, φησί, καὶ τοὺς συνανακειμένους, οὐκ ἐθέλησεν αὐτὴν ἀθε τῆσαι. ο Φεῦ τῆς ἀνίας! φεῦ τῆς πωρώσεως, καὶ τῆς ἀνευλόγου προφάσεως! Εἰ γὰρ καὶ τῆς βασιλείας εξεστακέναι σε ᾔτησεν, πῶς ἂν τοὺς ὅρκους πρὸς αὐτὴν ἐμεθώδευσας; Εἰ δὲ καὶ τῆς μητρὸς ἐκκορακισθῆναι τοὺς ὀφθαλμοὺς ἐξῃτήσατο, ἢ καὶ τῆς παντελούς ἀφεστάναι πρὸς αὐτὴν συνουσίας ἐπέταττεν, ἐβλή. ρους ἆρα τὸ αἰτηθέν; «᾿Αλλὰ διὰ τοὺς ὅρκους, φη σὶν, καὶ τοὺς συνανακειμένους, οὐκ ἠθέλησεν αὐτὴν ἀθετῆσαι.» Τὸ γὰρ λεγόμενον πρὸς τοῦτο φέρει τῆς ἀνάγκης τὸ ἀπαραίτητον. Τί οὖν ἂν ἔπραξας, εἰ τῶν εἰρημένων μίαν προέσχετο πρότασιν; Αλλ' ὡς ἔοικεν, «Πᾶς ὁ ποιῶν τὴν ἁμαρτίαν, δουλός ἐστι τῆς ἁμαρτίας.» Ο γὰρ τῇ ἡδονῇ τὸν ἑαυτοῦ λογισμὸν ύποζεύξας, δοῦλος μὲν ἀφανῶς γίνεται τῶν παν θῶν· τῷ θυμικῷ δὲ πρὸς ὑπουργίαν ὁρμήματι χρώμενος προφαίνει προφανῶς εἰς τοὐμφανὲς τὴν διάθεσιν ἐκεῖνο τῇ ἐκβάσει τοῦ τρόπου φαινόμενο;, ὅπερ ἡ τοῦ θυμοῦ λήξαντος, ἕως ἂν τῆς ἡδονῆς ἡ παγίς, τὸν ἐμπαθῆ κατεδίκασεν. Ορᾶς εἰς ἣν ἀτοπίας ὑπερβολὴν ἀπώλισθέν σοι τῶν ὅρκων ή προφορά; Μανία πολλή πώρωσις νοῦ, καὶ φρενῶν ἐξάμβλωσις, την τοιαύτην ἀβελτηρίαν ἀπέτεκεν. «Αίτησόν με δ ἐὰν θέλῃς, καὶ δώσω σοι, ἕως ἡμίσους τῆς βασιλείας μου. Οὕτως ἀφύλαχτος εἶ; οὕτως εὐχερής, ὡς μὴ μέτρα θέσθαι σοῖς λογισμοῖς· μηδὲ, ὅπερ οὐκ ἐχρῆν? ἀβασανίστως προσήκασθαι συνιδεῖν; Σκόπει προς ὅσον ἀβουλίας ἐξηνέχθη σοι, τὸ προπετῶς ὁμόσαι· Τὸ δὲ συνηρπάσθαι, ού φημι βασιλικόν εἶναι γνώρισμα,» αθυροστομίας δὲ πάθος ἀκρατές· ὅπερ αὐτὸς ὑποστάς, τὸ μὴ κεκριμένον ἐδέξω ὡς κεχριμένον. Τοιοῦτος γὰρ ἅπας νοῦς ἀχαλίνωτος, καὶ λόγος ἀφύλακτος μὴ τῆς τοῦ καλοῦ κρίσεως ἐπιστατούσης τοῖς λογιο σμοῖς, ἀλλὰ τἀναντία δραν τοῦ νοῦ μὴ κωλύοντος, προ σαφηρημένου τοῦ κατὰ φύσιν φρονήματος. 'Αλλ' ὁ μὲν Ηρώδης οὕτω κούφως ενεχθεὶς καὶ ἀθλίως, ἀθλίαν καὶ τὴν μνήμην διαπαντὸς ἀπηνέγκατο. Τί δὲ τὸ τῆς ἀνομίας κοράσιον; τῆς μοιχείας τὸ δέλεαρ, τὸ τοῦ Ἡρώδου ἄγκιστρον· ἡ παγὶς ἐφ᾽ ἣν ἐκεῖνος παρολισθήσας προσέκοψε, καὶ θηραθεὶς εὐκ ἐξέφυγεν; «Εἶπεν, φησίν, τῇ μητρὶ αὐτῆς· Τί αἰτήσομαι; 'Η δὲ προβιβασθεῖσα, Δός μοι ὧδε, φησίν, ἐξ αὐτῆς τὴν κεφαλὴν Ἰωάννου τοῦ βαπτιστοῦ.» Ορᾷς τὸν εὐαγγελιστὴν τἀληθῆ πανταχοῦ προϊσχόμενον; Τί γάρ φησιν; «'Η δὲ Ηρωδιάς ένα εἶχεν αὐτῷ, καὶ ἤθελεν αὐτὸν ἀποκτεῖναι, καὶ οὐκ Αδύνατο. Ο γὰρ Ηρώδης ἐφοβεῖτο τὸν Ἰωάννην, εἰδὼς αὐτὸν ἄνδρα δίκαιον καὶ ἅγιον· καὶ ἀκούων αὐτοῦ πολλὰ ἐποίει, καὶ ἡδέω; αὐτοῦ ἤκουεν.» Βλέπεις καὶ πρὸ τῶν ὅρκων ἤδη προσεγκειμένην τῇ βδελυρα, τὴν κατὰ τοῦ προφήτου φιλαπεχθήμονα γνώμην; Καὶ τί ταύτης εναργέστερον τῆς μαρτυρίας γένοιτ' ἄν: Τήν τε γὰρ παρρησίαν, καὶ τὸν ζῆλον, διὰ τὸν πρὸς Ηρώδην ἔλεγχον τοῦ Ἰωάννου παρίστησι, καὶ τὴν ἀπὸ χρόνου κατά βάθους ὑπο τρεφομένην αὐτῇ μῆνιν, ὑπ' ὄψιν ἄγει τῶν ἀκουόν των. Τοῦτο το γὰρ τὸν ἐνεῖχεν, ὑπάρχει προστατι τὸν ἅμα, καὶ δεικτικόν· ἐπεὶ καὶ τὸ, οὐκ ἠδύνατο, ἀπόδειξιν ἔχει τῆς Ἡρώδου πρὸς Ἰωάννην μετ' εὐλαβείας τιμῆς· ὅτι τα ἅγιον καὶ δίκαιον αὐτὸν εἶχεν, καὶ ἀκούων αὐτοῦ πολλὰ ἐποίει, καὶ ἡδέως αὐτοῦ ἤκουεν. Εἰ καὶ ἥδε τῶν ἄνω πρὸς τὰ κάτω σύγκρισις, πολύ πρὸς ἑαυτὴν τὸ διάφορον ἔχει· καὶ οὐκ ἴσα τὰ πράγματα, τὴν ἄλλως το αὐτὰ τοῦ κρατ τοῦντος ἄγοντος. Τὰ μὲν γὰρ πρῶτα παρρησία καὶ ζῆλος· καὶ ἔλεγχοι, τὴν τοῦ βασιλέως ἐπέπλητ τον ἄνοιαν· ἀνομοῦντά τε αὐτόν· κατ' ἀδελφοῦ φανερῶς, τὴν κοίτην ἐπιβουλεύοντα, προύργου διήλεγχεν. Ομοῦ τὸ δι' αἰδοῦς ἔχειν τοῦ Θεοῦ τὸν προφήτην, ἅτε δίκαιον καὶ ἅγιον χώραν είχεν τέως· τὰ δὲ ἐξῆς, ἀνόμοια πάντη καὶ ἀπεμφαίνοντα, καὶ τῶν προτέρων οὐδὲν κατ' οὐδένα τρό του ἐφάμιλλον ἔχοντα. 'Οτου δὴ χάριν, καὶ διατί; Ἐξετράπη γὰρ οἰνωθεὶς πρὸς τὸ τῆς μέθης κουφόν τε καὶ ὑπηνέμιον ἔρυμα, ὅθεν ψυχρᾶς εἶνεκεν εὐορ 10 γρ. τούτου. " γρ. τὴν ἄλλως. κίας, καὶ τῆς πρὸς τοὺς συμπότας αιδούς, την μείο μία ζονα τῆς ἀθεμίτου μίξεως ἀνομίαν ἔδινεν· ὡς ἐν σκηνῇ παίξας τὸ δράμα τῆς ὑποκρίσεως, λανθάνειν νομίσας τὸν ἄληστον ὀφθαλμόν. Τίνα τρόπον; «Ένα πήθη γάρ, φησίν, ὁ βασιλεύς· ἀλλὰ διὰ τοὺς δρο κους, καὶ τοὺς συναναχειμένους, οὐκ ἤθελεν αὐτὴν ἀθετῆσαι.» Τί ταύτης τῆς ὑποκρίσεως βδελυπτότε ρον; Τί δὲ τῆς εὐορκίας εκείνης αθλιώτερον; Ένα γὰρ αὐτῷ παρωθῆσαι τοὺς ὅρκους εὐσεβεστέρω προ βλήματι, καὶ βασιλείῳ φρονήματι, κακῷ τὸ κακόν συνεπέρανεν. «Αποστείλας γὰρ σπεκουλάτωρα, ἐκέλευσεν ἀποτμηθῆναι τὴν κεφαλὴν Ἰωάννου, καὶ δοθῆναι τῷ κορασίῳ.» Εἶδες νωθείας καὶ καιρό τητος ὑπερβολήν; Οὐκ ἔδει μᾶλλον ἐπιορκήσει καλῶς, ἡ κακῶς εὐορκῆσαι, ψεύσασθαι προφανώς, καὶ τοῦ προφήτου μὴ ἄψασθαι; συγγνώμην είν τῆσαι τοῦ παροράματος, ήπερ ἀληθεύσαντα δικαίως, ἄδικον φονευτὴν ἀποδειχθῆναι προφήτου, καὶ κρίσ σιν ἔνδικον ἑαυτῷ ταμιεύσασθαι, καὶ γεέννης γενέ σθαι υἱόν; Εἰ γὰρ ᾔτησεν ἐξαμαρτεῖν εἰς θεὸν, καὶ εἴδωλα στῆσαι, καὶ σπεῖσαι τούτοις αίματα των ὑπηκόων· υἱούς τε, καὶ θυγατέρας, καὶ μητέρας, καὶ ἀδελφούς, καὶ γυναῖκας προσεπιθύσει, πως, ἂν τοὺς ἐπὶ τούτοις ὅρκους ὁ μάταιος ἐξεκρούσατο; Πῶς δ᾽ ἂν καὶ πληροῦν αὐτοὺς κατετόλμησεν, Ρωμαίων οὔσης ὑποφόρου τῆς Ἰουδαίας, ἧς αὐτός τετραρχῶν κακῶς ἐβασίλευεν; Αλλ' ὁ μὲν οὕτω κεπφωθείς ", ὑπὸ κόρης ἀθλίας ἐσαγηνεύθη. Η δὲ, πρὸς κακουργίαν ὄργανον ἐξηυρημένον ὑπάρ χουσα, ὅλην τε τῆς μητρὸς ἐφ' ἑαυτὴν ἀναμαξι μένη τὴν κακότεχνον γνώμην, χρεωφειλέτου δήθεν ὑποκρίνεται πρόσωπον· καὶ ὥσπερ χρέος ἀπαραίτητον, αἰτεῖ παρὰ βασιλέως τὴν ἔκτισιν· ο Δής μας ὧδε ἐξ αὐτῆς ἐπὶ πίνακι, τὴν κεφαλὴν Ἰωάννου τοῦ Βαπτιστοῦ. Δός μοι, φησὶν, ὧδε, καὶ ἐξ αὐτῆς, καὶ ἐπὶ πίνακι. Τί δώσω; Οὐ χρυσόν, φησίν, οἱ λίθους διαφανεῖς· οὐκ εἴ τι τῶν ἐν βασιλείοις τὸ πολυτελὲς ἔχει, καὶ τίμιον· ἀλλὰ τὴν κεφαλὴν Ιωάννου τοῦ Βαπτιστοῦ. Τί λέγεις; τὴν κεφα τὴν δίδως ἣν αἰδοῦνται καὶ ἄγγελοι; Ἐκείνην δύ δίδως τὴν κεφαλὴν, ἧς ὑπεράνω βαπτιζομένου του Λόγου, τὸ Πνεῦμα ἐν εἴδει περιστερᾶς καθιέμενον ἵστατο; Ταύτην ἀμοιβὴν μικρᾶς ἡδονῆς δίδως τὴν κεφαλὴν, ἧς ἡ δεξιὰ, τὸν ἐκ δεξιῶν τοῦ Πατρὸς καθεζόμενον, ἡγιάσθη βαπτίζουσα; ἐκείνην τὴν κεφαλήν μισθὸν ἀθεμίτου παιδιᾶς ἀποτιννύεις, ἧς ἡ γλῶσσα μέχρι καὶ νῦν ἔστηκε κράζουσα· Οὐκ Εξεστίν σοι ἔχειν τὴν γυναῖκα Φιλίππου τοῦ ἀδελφοῦ σου;» Ταύτην δίδως σὺ τὴν κεφαλὴν ἐπὶ πίνακι τῷ κορασίῳ, ἐπειδή σου πρὸς μοιχείαν ἐπαντζι τὸν ἔρωτα, καὶ τὴν καρδίαν ἔτρωσε ταῖς ὀρχήσεσιν, Τί ποιεῖς, ἄθλιε; Τοιαῦτα νομοθετεῖς, ἀπερὶ ποιῶν ἀνομεῖ; τοιαῦτα θεσπίζεις, ἃ τοῦ Θεοῦ χωρίζει καὶ λωβᾶται τὸ δίκαιον; Πόθεν σοι τὸ ἀσεθε; τοῦτο καὶ ἀθέμιτον πρόσταγμα; Ποῖος ἀσεβὴς ταύτα υπηγόρευσεν νόμος; Απαγε. Οὐ τοῦ ἐμοῦ φού * Το κεχωρωθ. ταῦτα, ἢ τῆς Μωσέως νομοθεσίας. Οὐκ ἤκουσας •?» τοῦ Παροιμιαστοῦ λέγοντος· «Ῥῦσαι ἀπαγομένους εἰς θάνατον, καὶ ἐκπρίου κτεινομένους;» Ἐὰν εἴπῃς· Οὐκ οἶδα τοῦτο· γίνωσκε ὅτι Κύ ριος καρδίας πάντων γινώσκει, ὃς· ἀποδώσει ἑκάστῳ κατὰ τὰ ἔργα αὐτοῦ.» Τί σαυτῷ συνάγεις ὕλην πρὸς καῦσιν αἰωνίου πυρός; Αλλά, «Διὰ τοὺς ὅρκους, φησὶν, καὶ τοὺς συνανακειμένους τοῦτο ποιώ. ν Καλῶς. Καὶ τίς ὁ βιασάμενος ἐξ ἀρχῆς του τό σε καθυποσχέσθαι; Τίς δ᾽ ἄν τε κἂν ὁπωσ οὖν ἀποδέξαιτο, ἢ ὡς τὸ τυχὸν ἐπαινέσειεν δήπουθεν; Απροόρατον γὰρ ἐπὶ τῶν ἀδήλων ἡ μεθ' όρ κου ὑπόσχεσις, ὅταν ἀκρίτως ἐκφέρηται τοῦ λογι σμοῦ τὴν ἐπὶ θάτερα βάσανον οὐ λαβόντος, πρός συνεξέτασιν τοῦ καλοῦ καὶ τοῦ χείρονος. Ο δὴ πρό τερον καὶ Ιεφθάε πέπονθεν, ὁ μέγας εν Κριταῖς β ἐκεῖνος, καὶ διαβόητος, ἀσυλλογίστως ευξάμενος, κἀκεῖνο Θεῷ καθυποσχόμενος, ὃ μὴ προϊδεῖν δι' ἀβουλίας δεδύνηται, δι' ἐρημίαν τοῦ κεκριμένου λό γου, καὶ τῆς περὶ τὰ πρακτέα τοῦ νοῦ διακρίσεως. Εδει οὖν σε τῇ κόρῃ ὁμομωκότα, προδιορίσαι τι τῆς ὀρχήσεως ἄξιον· μὴ γὰρ τὴν τοῦ Προδρόμου κεφαλὴν, τὴν μηδενὶ παρισουμένην πλούτῳ, μισθαρ. νίᾳ ἀθεμίτου θέας προέσθαι. Τί γάρ σοι βασιλεῖ τυγχάνοντι, τῶν τιμίων, ἢ κομψοτέρων ελείπετο ἀντιστῆσαι τῇ ὀρχηστρίδι τὸν μισθὸν τῆς ὀρχήσεως; ᾿Αλλὰ τρόπον ἕτερον σεαυτοῦ τὸν ἔλεγχον, τῆς ἀθε μίτου μίξεως ἀποσκυβαλίζειν ἐθέλων, ἀνεῖναι τῇ κόρῃ προέκρινας ἐκεῖνον αἰτήσασθαι τὸν μισθὸν, τὸν, ὡς σὺ δοκεῖς, ἀναιροῦντα τὸν ἔλεγχον· τὸ δὲ ἦν, ἡ τοῦ Βαπτιστοῦ κεφαλή· οὗ σὺ προφητοκτόνος γέγονας, ἀπροσδοκήτως μὲν, οὐκ ἀβουλήτως δὲ, ξυσὶν ἀλοὺς ἀτοπήμασιν, μοιχείᾳ καὶ μιαιφονίᾳ, καὶ τῷ χείρονι συναντεισάξας τὸ χείριστον. Τίς ἡ τοσαύτη παραφορά; Τίς σοι ὁ τὸ οὕτως προσκεκρουκέναι Θεῷ, καὶ φονᾷν ἐν ὥρᾳ τρυφῆς ὑποθέτ μενος; Καὶ σὺ μὲν ᾤου τὸν Βαπτιστὴν ἀναιρῶν συναναιρήσειν αὐτῷ καὶ τὸν ἔλεγχον· ὁ δὲ, καὶ τάφον οἰκῶν, κἂν ὑπὸ γῆν κρύπτηται, οὐδὲν ἧττον ὑποφωνεῖ σοι τὸν ἔλεγχον. Διττῶς ἐπὶ διττοῖς τοῖς ἐγκλήμασιν καταβοῶν σου τῆς ματαιότητος. Που δὲ, καὶ τὸ πάθος ἀνάπτειν σφοδρότερον τῇ ἐκείνου σφαγῇ, τόν τε οίστρον ἐπαύξειν, καὶ τὴν ἡδονὴν ἀναφλέγειν ἀδρότερον. Καὶ τούτου δεῖξις ἀληθὴς, τὸ μὴ αὐτίκα μὲν ἀπομύσαι τὰ ὦτα πρὸς τὴν ἀπευκτὴν ἐκείνην ἀπαίτησιν, καὶ θᾶττον ἀποπηδῆσαι, σχετλιάσαι τε τῷ ἀσκαρδαμύκτῳ τῆς ὀρχηστρίδος ὁρμήματι δυσ φορήσαντα· μέγα τε προςανοιμώξαι, Ἰού, του, λέγοντα· εἰ τοιαύτης ἐγὼ βραχείας καὶ οὐτιδανῆς τέρψεως, μισθόν τηλικοῦτον προήσομαι· οὗ μηδὲν Οὐκ ἀουλήτως δέ. Οι άντισοῦται τῶν ἐν βασιλείοις θησαυρῶν ἱσοστάσιον. Ανθ' ὅτου γὰρ δέον ἐκ ήψαντα καὶ ἀναθαρσήσαντα, δι' ἀνθυποφορᾶς ἀπαγορεύσαι τὴν αἴτησιν, οὐκ ἀντ επεξῆλθες ὡς βασιλεὺς τῷ τῆς κόρης αἰτήματι, λέ γων· Οὐ μὰ τὸν ἐν Μωσεί λαλοῦντα Θεόν, οὐ δώσω, οὐδ' ἐγὼ τοιοῦτον μισθὸν φαύλης τινός και προς καίρου θεωρίας αμείψομαι.. Τιμή γάρ τώρα νη;, ὡσεὶ καὶ ἑνὸς ἄρτου, ο κατὰ τὴν Παροιμίαν. Ὥστε, τὸ μηδὲ πρὸς τὸ τυχὸν ἀνανεῦσαι, ἢ δυσχε μάναι, σημεῖον ἦν ἐθελουσίου γνώμης προς συ κατάθεσιν. Έδει γὰρ αὐτίκα φωνὴν ἐπατέντα, καταφορικῶς οδύρασθαι, καὶ γοερόν Ολολύξει Ῥᾷστα γὰρ ἂν καὶ τὴν τῶν ἔρκων ἐξωμέσω παινήν, καὶ τῆς ἐπιορκίας τῇ ἀντεισφορά, τῆς ἀρνήσεως, ἐξεκρούσω τὸν κίνδυνον. Τίνα δὴ τρόπον; Ὅριον ανθυπήνεγκας ὅρκῳ, καὶ ἀνέτρεψας τῷ δευτέρω τὸ πρότερον. Τὸ δὲ ἐφ' αἵματι Βαπτιστοῦ καὶ προφή του τους τοιούσδε μὴ βούλεσθαι ὅρκους προϊεσθαι, μήτι γε συμπεραίνειν, τεκμήριον ἂν εἴη ἀνδρὸς να φοντος, καὶ φέρειν εἰδότος ἔλεγχον ἄνευ θυμοῦ· ὡς καὶ τὸ ἔμπαλιν.· μὴ δυσανασχετήσαντα κατηφὲς ἐν δείξασθαι πρόσωπον, ἢ, τό γε μετριώτερον προς διά σκεψιν παραπέμψαι τὸ δράμα, τεκμηριοῖτο τους δρ κους ἐκθύμως προσήκασθαι. Ο μὴ συνιδείν δυνηθείς, ἢ οὐ βουληθείς εἰπεῖν ἀληθέστερον, αὐτίκα καὶ το μῶς ἀπεφήνω ξίφει τὴν κεφαλὴν ἐκείνην ἀποτμηθῆς ναι, τὴν ἕως νῦν ἐλέγχουσάν σου τῆς παρανομίας τὸ ἄμαχον. Παρὸν γὰρ μὴ ἀφυλάκτως ὁμόσαι, μηδὲ τού; ὅρκους ἐπιτρέψαι τῇ μέθῃ· ἀλλά τι βλοσυρὸν ἢ με νικὴν ἀποβλέψαντα πρὸς τὸ ἀναιδὲς ἐκεῖνο καὶ κατα γοητευμένον κοράσιον, ὡς τῇ ἐκπλήξει τοῦ σχήματ της δείσασαν συσταλῆναι τὴν δύσεριν, πρὸς τὸ μηδὲ τὰ ἐν ποσὶ κείμενα συνορᾷν δύνασθαι, μήτι γε ἀναί δην εἰσπράττειν τὰ δύσφημα· τοὐναντίον εἰργάσω, φορούδην οὕτω τὴν ἀκοὴν παρασχών τῇ μαινάδι, ὡσανε! ταύτην, οὐχ ἑτέραν ὑπ' αὐτῆς ἐξαιτηθῆναι τὴν μισθαρνίαν τοῦ μύσους καραδοκών. Οὕτως ὁ βασιλεὺς ἐάλω τῶν Ἰουδαίων. Ούτως ἐξεβακχεύθη τῆς ἐκείνου φρενὸς ἡ παράφορος ἄνοις. Προς ταύτην αὐτὸν τὴν ἀπόπληξιν ὁ δαίμων τῆς μέθης ἀποβουκολήσας δυστυχῶς ἀπεκρήμνισεν, τὴν κεφα λὴν ἐκείνην ἀποτεμεῖν πείσας, ἣν οὐκ ἤνεγκαν ἐπὶ πολύ κευθμῶνες γῆς ἐπικαλύπτειν ἐγκόλπιον· ἦν ἔτι τῷ αἵματι σπαίρουσαν Ηρώδης οὐκ ἐνετράπη, τότε παρατεθεῖσαν ἔδεσμα κατιδὼν ἐπὶ πίνακι. Αλλ' ή μὲν καὶ τμηθεῖσα κράζει, καὶ σιγᾷν οὐκ ἀνέχεται ἀλλ᾽ ἔτι μετὰ παρρησίας ἐλέγχουσά σε μοιχεύοντα, «Οὐκ ἔξεστίν σοι ἔχειν, βοᾷ, τὴν γυναῖκα Φιλίππου τοῦ ἀδελφοῦ σου.» Εἰς μάτην οὖν σοι πεπόνηται τὸ πονήρευμα. Διάκενος καὶ ἡ σύμβουλος ματαία καὶ τῆς ὀρχηστρίδος ἡ αἴτησις. Καὶ σὺ μὲν εὐορκήσα;, ὡς ἐπιορκήσας, εἶσαεὶ κατακέκρ:σαι. «Παρανομίας Καὶ τομῶς. ἀποτόμως, τὸ καταγοη τευμένον Τό, φορούδη, το φέρω γὰρ ἄνδρα ἀγρεύουσιν. Εκείνη δὲ, πρὸς τῷ τῆς μοιχείας μιάσματι, καὶ τὰ τῆς μιαιφονίας προσ εκτήσατο μύσος. Γυνὴ γὰρ ἄφρων, φησὶν, οὐκ ἐπί σταται αἰσχύνην, ἀλλ' ἐπὶ πέταυρον ᾅδου συναντᾷ.». › Ἡ δὲ τῆς μαχλώσης μαστρωπός ορχηστρίς, μη τρῴοις συμπαροινήσασα φόνοις, οὐδὲν ἀπώνατο πλέον τῆς ἐν γεέννη φλογός, καθ᾽ ἣν ἐνδίκως τὰς: < 1 εὐθύνας εἰσπράττεται. «Τῆς ἀφροσύνης οἱ πόδες κατάγουσι τοὺς χρωμένους αὐτῇ μετὰ θανάτου εἰς τὸν ᾄδην, τὰ δὲ ἴχνη αὐτῆς οὐκ ἐρείδεται.» Τοιαῦτα τῶν ἀνομούντων τὰ δράματα· ταύτην δίδωσι τὴν ἐπικαρπίαν τοῖς αὐτῆς ἐρασταῖς ἡ λαγνεία· ταῦτα τοῖς ἀκολάστοις ἡ ἐμπαθὴς τῶν ἡδονῶν ἀκρασία χα ρίζεται τὰ ἐπίχειρα. Τούτων ἀκούετε, ὅσοι τε μιγάδες, καὶ οἱ τὸ ἄζυγον περιέποντες, και λόγοις Παροιμιακοῖς ἐστιαθῶμεν, καὶ τούτοις μᾶλλον τὴν ἀκοὴν καταυλήσωμεν. Τί δὲ δεῖ πρὸς εἰδότας εἰπεῖν, ἃ μὴ πεφύκασιν ἀγνοεῖν; Πάντες γάρ ἐσμεν διδακτοὶ Θεοῦ ἐν Χριστῷ, κατὰ τὸν Απόστολον. Ως ὤφελον καὶ ἡμεῖς, ὁ τῇδε συνειλεγμένος ἱερότευκτος σύλλογος, τῆς αὐτῆς ἠξιώμεθα χά ριτος, ὡς μὴ δεῖσθαι τοῦ διδάξοντος, ἢ ἐπιπλήξον τοῦ ἀλλ' ἀρκεῖσθαι μόνῳ τῷ ὑποδείγματι, πρὸς τὸ πᾶσαν ἐκφυγεῖν τῆς Ἡρώδου παραπληξίας τὴν μί μησιν, καὶ μήτε ραστώνη τινί που ταῖς ἀκαθέκτους τῶν ἐμπαθῶν ὀρέξεων ὁρμαῖς ἐπαφεῖναι τὸν νοῦν, μήτε τῷ λείῳ τῶν ἡδονῶν συληθέντα τὸν λογισμόν, ὑποσυρῆναι πρὸς συγκατάθεσιν· ἥτις ὠδίνουσα τῆς ἁμαρτίας τὸ φάρμακον, συναπολύει τὸν θάνατον, Οπερ ἵνα μὴ πάθωμεν ἡμεῖς, τηρήσωμεν ἑαυτούς, ὀφθαλμὸς δι' ὅλου γινόμενοι, νυσταγμῷ μηδενὶ συγκλειόμενος, ἵνα μὴ λαθὼν ὁ δράκων, ὑποσυλήσῃ τὸν θησαυρόν. Λάβωμεν οὖν κοινῇ πάντες διδάσκαλον τὸν Παροιμιαστὴν σήμερον, προφυλακτικοῖς ἡμᾶς κατο ασφαλιζόμενον λόγοις, καὶ διεξοδικώτερόν πως ὑπο εξιόντα τὰ ἐξ ἐπιβουλῆς γυναικῶν ὑποτιθέμενα τοῖς ἁπλουστέροις ἐνεδρα. Φησὶν γοῦν «Μὴ πρόσεχε φαύ λῃ γυναικί. Μέλι γὰρ ἀποστάζει ἀπὸ χειλέων γυναικὸς πόρνης, ἢ πρὸς καιρὸν λιπαίνει σαν φάρυγγα ὕστερον μέντοι, πικρότερον χολῆς εὐρήσεις· καὶ ἠκονημένον μᾶλλον μαχαίρας διστόμου. Ἀλλ᾿ ὡς ἂν μὴ προσφορης 6 λόγο; ἢ φορτικός φαίνηται, μικρὰ ἅττα προσθήσω τοῖς εἰρημένοις τοῖς μὲν εἰδόσιν ὑπόμνησιν, τοῖς δὲ ἀγνοοῦσιν ἀσφάλειαν οὐ τὴν τυχοῦσαν προσάγοντα, ο Πίνε, φησίν, ὕδατα ἀπὸ τῶν ἀγγείων, καὶ ἀπὸ τῶν φρεάτων πηρ τον. ν θάνατον, Ωδίνουσα τῆς ἁμαρτίας τὸ φάρμακον τό, συγκέθεσιν, γῆς. Ἡ πηγὴ τοῦ ὕδατος, ἔστω σοι ἰδία, καὶ Συνευφραίνου μετά γυναικὸς, τῆς ἐκ νεότητός σου. Ἐν γὰρ τῇ ταύτης φιλίᾳ συμπεριφερόμενο;, πολλοστές ἔσῃ.» Καὶ αὖθις·. Μὴ πολὺς ἴσθι πρὸς ἀλλοτρίαν, μηδὲ συνέχον ἀγκάλαις ταῖς μὴ ἰδίαις. Ενώπιον γάρ εἰσιν τῶν τοῦ Θεοῦ ὀφθαλμῶν, ὁδοὶ ἀνδρός. Μὲ τῆς ὕπνον σοῖς ὄμμασιν, μηδὲ ἐπινυστάξης σοῖς βλεφάροις· ἵνα σώσῃ ὥσπερ δορκὰς ἐκ βράχων, καὶ ὥσπερ ὄρνεον ἐκ παγίδος.» Καὶ αὖθις· «Μή σε νικησάτω κάλλους ἐπιθυμία, μηδὲ ἀγρευθῇς σοῖς ὀφθαλμοῖς, μηδὲ συναρπασθῇς ἀπὸ τῶν αὐτῆς βλεφάρων. Γυνή γὰρ, ἀνδρῶν τιμίας ψυχὰς ἀγρεύει. Οδοὶ δὲ μέσων, ὁ οἶκος αὐτῆς, κατάγουσαι εἰς τὰ ταμιεῖα θανάτου. Σὺ δὲ, υἱὲ, ἄκουέ μου, καὶ μὴ ἐκκλινάτω εἰς τὰς ὁδοῖς αὐτῆς ἡ καρδία σου, καὶ μὴ πλανηθῇς ἐν ἀτραπούς αὐτῆς. Πολλοὺς τρώσασα καταβέβληκεν, καὶ ἀναρίθμητοι εἰσιν, οὓς πεφόνευχεν.» - «Σὺ δὲ μὴ ἐπ στήσῃς τὸ σὸν ὄμμα πρὸς αὐτήν· ἀλλὰ ἀποπήδησαν μὴ χρονίσῃς ἐν τῷ τόπῳ· οὕτως γὰρ διαβήση ὕδωρ ἀλλότριον. Ἀπὸ δὲ ὕδατος ἀλλοτρίου ἀπόσχου, καὶ ἀπὸ πηγῆς ἀλλοτρίας μὴ πίῃς, ἵνα πολὺν ζήσῃς χρό νον, καὶ προστεθήσεταί σοι ἔτη ζωῆς.» Ικανὰ μὲν καὶ ταῦτα σωφρονίσαι τοὺς νωθεστέρους, οἷς ἀποχρόντως ἡμᾶς ὁ Παροιμιακός κατησφαλίσατο λόγος ὁ τῆς σώφρονος γλώσσης εκείνου τοῦ θεσπεσίου συν ήγορος· τοῦ σεβασμίου, φημί, Βαπτιστοῦ· &ς ταύτην ἡμῖν παρέθηκεν τὴν τράπεζαν σήμερον· οὐ περαι νιγμένην αἵμασιν· οὐ νεοσφαγῆ κεφαλήν προτιθεμέ νην ὡς ἔδεσμα· οὐ συνεκχέουσαν τῷ λύθρῳ τοῖς κρατ τήρσι τὸν ἄκρατον. Ταῦτα τῆς Ηρώδου παρανομίας δε τὰ ἐπίχειρα· τούτοις ἐκεῖνος ἐστιᾷ τὸ συμ πόσιον· τοιαῦτα κίρνησι τοῖς συμπόταις ἐκεῖνος τὰ πόματα. Οὐχ ὁ ἡμέτερος συμποσιάρχης· ἀπαγε! Τοὐναντίον μὲν, ἀνδρείας καὶ σωφροσύνη; ἡμῖν ἑστιάσατο δείπνον, οὗ τῶν ὄψων ἐμφορηθέντες, βελ τίους γεγόναμεν. Ἐπεὶ οὖν τὸ μέγα τῆς Ἰωάννου πρὸς Ηρώδην ἑστιάσεως διαπορθμεύσαντες πέλαγος, ἐφ' ὅρμον γα λήνιον ταῖς αὐτοῦ πρὸς Θεὸν εὐκτικαῖς κατηντικα μεν αὔραις, καιρὸς ἤδη τὰ ἱστία χαλάσαντας, είσω λιμένων διαναπαῦσαι τοῦ λόγου τὴν εἰρεσίαν. Δίκαιων δὲ οἶμαι (καὶ γὰρ τοὺς πλωτήρας ἔθος τοῦτο ποιεῖν), καὶ ἡμᾶς ὅσιά γε πράττοντας, μικρὸν παρενεῖραι λύ γον τῷ ἐπιλόγῳ, καὶ Γραφικοῖς ἄνθεσι στεφανώσει τὸν ἄνδρα· εἴ γε καὶ ἄνδρα χρή λέγειν, τὸν πάντωνἀνθρώπων ἐν γεννητοῖς γυναικῶν ἀναφανέντα μείο ζονα. Οὗτος γὰρ ἐστιν, ὃν πολλαχοῦ τῆς Γραφῆς φε ρόμενον πολυσήμως εὑρήσομεν, τῷ φιλοπόνῳ τῆς μελίσσης ταύτην ἐμπεριερχόμενοι. Πολλὰς γὰρ αὐ τοῦ τὰς προσηγορίας ἡμῖν ἐνεποίησεν ἡ τῶν πρα γμάτων περιωπή· ὧν ἑκάστῃ τὴν προσήκουσαν μαρτυρίαν παραθεὶς, τὸ ἀξιόλογον τῶν ὀνομάτων δείκνυμι. Ἔστι γοῦν αὐτοῦ ἡ πρώτη κλήσις, Υιός. «Μη φοβοῦ γὰρ, Ζαχαρία, φησίν· ἰδοὺ Ελισάβετ γεννήσει σε παροινίας. σος υἱὸν, καὶ πολλοὶ ἐν τῇ γεννήσει αὐτοῦ χαρήσον Τῇ δὲ Ελισάβετ ἐπλήσθη ὁ χρόνος τοῦ τεκεῖν αὐτὴν, καὶ ἐγέννησεν υιόν.» Βρέφος· ι Καὶ 6.,: « ἐγένετο ὡς ἤκουσεν ἡ Ἐλισάβετ τὸν ἀσπασμὸν τῆς Μαρίας, ἐσκίρτησεν τὸ βρέφος ἐν τῇ κοιλίᾳ αὐτῆς, καὶ ἐπλήσθη Πνεύματος ἁγίου ἡ Ἐλισάβετ. Ἰδοὺ γὰρ ὡς ἐγένετο ἡ φωνὴ τοῦ ἀσπασμοῦ σου εἰς τὰ ἦτα μου, φησὶν, ἐσκίρτησεν τὸ βρέφος ἐν ἀγαλλιάσει ἐν τῇ 1. κοιλίᾳ μου.» Παιδίον· «Καὶ σὺ δὲ, παιδίον [προφήτης]:. Υψίστου κληθήσῃ. Τὸ δὲ παιδίον ηύξανε, καὶ ἐκρα ταιοῦτο πνεύματι, καὶ ἦν ἐν ταῖς ἐρήμοις,» καὶ τὰ ˙: « ἑξῆς. Μέγας· «Οὗτος ἔσται μέγας ἐνώπιον Κυρίου, καὶ οἶνον καὶ σίκερα οὐ μὴ πίῃ· καὶ Πνεύματος ἁγίου πλησθήσεται, ἔτι ἐκ κοιλίας μητρὸς αὐτοῦ. ὁ Ἰωάν νης· ι Καὶ ἐγένετο τῇ ὀγδόῃ ἡμέρᾳ, ἦλθον περιτεμεῖν τὸ παιδίον, καὶ ἐκάλουν αὐτὸ ἐπὶ τῷ ὀνόματι τοῦ πατρὸς αὐτοῦ, Ζαχαρίαν. Καὶ ἀπεκρίθη ἡ μήτηρ αὐτοῦ, καὶ εἶπεν· Οὐχί· ἀλλὰ κληθήσεται Ιωάννης, Καὶ Ζαχαρίας ὁ πατὴρ αὐτοῦ αἰτήσας πινακίδιον» δ ἔγραψεν· Ἰωάννης ἔσται τὸ ὄνομα αὐτοῦ.» ἄνθρωπος· «Εγένετο ἄνθρωπος ἀπεσταλμένος παρὰ Θεοῦ, ὄνομα αὐτῷ Ἰωάννης, ο Προφήτης·. Τί εξήλθετε εἰς τὴν ἔρημον θεάσασθαι; προφήτην; Ναι, λέγω ὑμῖν καὶ περισσότερον προφήτου. Πάντες γὰρ οἱ προφῆται καὶ ὁ νόμος, ἕως Ιωάννου προεφήτευσαν. Ηλίας «Καὶ εἰ θέλετε δέξασθαι· «Αὐτός ἐστιν Ἠλίας ὁ μέλλων ἔρχεσθαι. ο - ο Καὶ αὐτὸς προελεύσεται Ενώπιον Κυρίου ἐν πνεύματι καὶ δυνάμει Ἠλιοῦ. Διδάσκαλος· «Ηλθον δὲ καὶ τελῶναι βαπτισθῆναι, καὶ εἶπον πρὸς αὐτόν· Διδάσκαλε, τί ποιήσωμεν;» καὶ τὰ ἐξ. Ετοιμαστής: Προπορεύσῃ γὰρ πρὸ προσώπου Κυρίου ἑτοιμάσαι ὁδοὺς αὐτοῦ.» Κήρυξ Εγένετο Ιωάννης βαπτίζων ἐν τῇ ἐρήμῳ, καὶ κηρύσσων βάπτισμα μετανοίας εἰς ἄφεσιν ἁμαρτιῶν. Καὶ ἐκήρυξεν λέγων· Έρχεται ὁ ἰσχυρότερός μου ὀπίσω μου,» καὶ τὰ ἐξ. Φωνή·«Τίς εἴ, ἵνα ἀπό κρισιν δῶμεν τοῖς πέμψασιν ἡμᾶς; τί λέγεις περὶ σεαυτοῦ; Εφη· Ἐγὼ φωνὴ βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ. Βαπτιστής - «Παραγίνεται ὁ Ἰησοῦς ἀπὸ τῆς Γαλι λαίας ἐπὶ τὸν Ἰορδάνην, τοῦ βαπτισθῆναι ὑπ' αὐτ τοῦ. "Ην δὲ Ἰωάννης βαπτίζων, καὶ παρεγένοντο πάντες, καὶ ἐβαπτίζοντο. ο Ομολογητής. Καὶ ὡμολόγησεν, καὶ οὐκ ἠρνήσατο, καὶ ὡμολόγησεν, ὅτι Οὐκ εἰμὶ ἐγὼ Χριστός.» Μάρτυς· «Οὐκ ἦν ἐκεῖνος τὸ φῶς· ἀλλ᾽ ἵνα μαρτυρήσῃ περὶ τοῦ φωτός· 1 και τὰ ἐξ. Τριάδος ὑπογραφεύς· ο 'Αλλ' ὁ πέμψας με, φησὶν, βαπτίζειν ἐν ὕδατι, ἐκεῖνός μοι εἶπεν· Εφ' ὃν ἂν ἴδῃς τὸ Πνεῦμα καταβαῖνον, καὶ μένον ἐπ' αὐτ τόν, οὗτός ἐστιν δ· βαπτίζων ἐν Πνεύματι ἁγίῳ. Καγώ ἑώρακα, καὶ μεμαρτύρηκα, ὅτι οὗτός ἐστιν ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ. ὁ Δίκαιος καὶ ἅγιος· Ὁ δὲ Ηρώ της ἐφοβεῖτο τὴν Ἰωάννην, εἰδὼς αὐτὸν ἄνδρα δίκαιον καὶ ἅγιον.» 'Απόστολος· «Αὐτοὶ ὑμεῖς μαρτυρεῖτε, ὅτι εἶπον· Οὐκ εἰμὶ ἐγὼ ὁ Χριστός· ἀλλ' ὅτι ἀπεσταλμένος εἰμὶ ἔμπροσθεν ἐκείνου.» Εὐαγγελιστής ο Πολ ο ο η λὰ μὲν οὖν καὶ ἕτερα παρακαλῶν, εὐηγγελίζετο τὸν ΦΩΣ λαόν, ο Νυμφαγωγός·. Ο ἔχων τὴν νύμφην, νυμ φίος ἐστίν. Ὁ δὲ φίλος τοῦ νυμφίου, ὁ ἑστηκὼς καὶ ἀκούων αὐτοῦ, χαρᾷ χαίρει διὰ τὴν φωνὴν τοῦ νυμ φίου. Αὕτη οὖν ἡ χαρὰ ἡ ἐμὴ πεπλήρωται.» Δύο χνος· «Ἐκεῖνος ἦν ὁ λύχνος ὁ καιόμενος, καὶ φαίνων ὑμεῖς δὲ ἠθελήσατε ἀγαλλιασθῆναι πρὸς ὥραν ἐν τῷ φωτὶ αὐτοῦ.» Έλεγχος Ηρώδου - ο Βλεγεν γὰρ αὐτῷ ὁ Ἰωάννης· Οὐκ ἔξεστίν σοι ἔχειν τὴν γυναῖκας Φιλίππου τοῦ ἀδελφοῦ σου.» Ὁ δὲ Ἡρώδης ἐλεγχόμενος ὑπ' αὐτοῦ δι' Ηρωδιάδα, κατέκλεισεν αὐτὸν ἐν τη φυλακή. Τούτοις Ἰωάννης τοῖς ὀνόμασι κέκληται· τούτας τετίμηται· τούτων τὰς πράξεις καταλλήλως ταῖς κλή σεσι προσεκτήσατο. Ἰωάννης ἐκεῖνος, οὗ ο μείζων ἐν γεννητοῖς γυναικῶν οὐκ ἐγήγερται. Οὗτός ἐστιν ἀληθῶς περὶ οὗ ὁ μέγας ψάλλει Δαβίδ, ὡς ἐκ πρω ώπου τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρὸς λέγων· «Ητοίμασα λύχνων τῷ Χριστῷ μου· ἐπὶ δὲ αὐτὸν ἐξανθήσει τὸ ἁγίασμό μου.» Οὗτός ἐστιν Ηλίας ἐκεῖνος ὁ μέγας· οὐχ ὁ Θεσβίτης· ἀλλ' ὁ μεσίτης νόμου καὶ χάριτος, καὶ τῆς προτέρας, εἰ καὶ τῷ χρόνῳ δεύτερος, τῆς Χρι στοῦ παρουσίας πρόδρομος, ὁ μετὰ τῆς αὐτῆς ἐκείνῳ προελθὼν ἐμπνεύσεως καὶ δυνάμεως, ὡς ὁ ἀρχάγγελος τῷ Ζαχαρία προέφησεν. Ζαχαρία ποίῳ; Οὗ τὰ αἷμα κράζει πλέον τοῦ ᾿Αβελ. Οὗτός ἐστιν ὁ προ σκιρτήσας, καὶ πρὶν εἰς φῶς προελθεῖν ἐπιγνοὺς τὸν ἑαυτοῦ Δεσπότην ἐγγάστριον. Οὗτος ὀργάνῳ τῇ τῆς τεκούσης γλώττῃ χρησάμενος, τὸν ἀπάτορα τόχον ἔτι κυοφορούμενος προηγόρευσεν, «Πόθεν μοι τοῦτο, λέγων, ἵνα ἡ μήτηρ τοῦ Κυρίου μου ἔλθη πρός με 1 Οὗτος ἐπιστρέψει καρδίας πατέρων ἐπὶ τέκνα, καὶ ἀπειθεῖς ἐν φρονήσει δικαίων, ἑτοιμάσαι Κυρίῳ λαὸν κατεσκευασμένον· ν ὁ ἐξ ἐπαγγελίας καρπὸς, τὸ τοῦ Γαβριὴλ εὐαγγέλιον, ὁ παρ' ἡλικίαν βλαστὸς, τὸ τῆς στείρας γόνιμον ἄνθος, ὁ ἐκ προφήτου προφήτης, ο τῆς ἐρήμου πολίτης, ὁ τῆς οἰκουμένης ἀλείπτης, ὁ τοῦ ἡλίου ἀστὴρ, τοῦ φωτὸς ὁ λύχνος, τοῦ βασιλέως ὁ στρατιώτης, ὁ νυμφαγωγὸς τοῦ νυμφίου, ὁ δοῦλος τοῦ Δεσπότου, ἡ φωνὴ τοῦ Λόγου, τοῦ κατὰ τὴν τά ξιν Μελχισεδὲκ ἱερατεύσαντος, ὁ ἱερεύς, ὅσῳ καὶ ἰδ ρουργῆσαι αὐτοῦ τῷ βαπτίσματι κατηξίωται, ὁ τοῦ Πατρὸς αὐτήκοος, ὁ τοῦ Υἱοῦ βαπτιστής, ὁ τοῦ Πνεύματος θεατής, ἡ τοῦ νόμου σιγή, ὁ μεσίτης τῆς χάριτος, τῆς προφητείας κορωνίς, τῶν προφητῶν τὸ συμπέρασμα, τῆς βασιλείας ὁ κῆρυξ, τῆς ἀληθείας ὁ πρόδρομος, τῆς μετανοίας ἡ θύρα, τῆς παρθενίας ἡ στολιστής, ὁ τῆς σωτηρίας ἑτοιμαστής, τῆς σωφροσύνης ὁ νομοθέτης, τῶν ἀνομούντων ὁ χαλινός, τῶν εὐνομούντων ὁ χειραγωγός. Ἰωάννης ὁ μέγας· τὸ θεόκλητον ὄνομα, ἡ ἐξ ερα νῶν δι' ἀρχαγγέλου φωνῆς ὀνοματογραφηθείσα κλῆ σις, ἡ ἐκ σιγῶντος φωνή, ὁ τῇ ἀφωνίᾳ τοῦ πατρὸς τὸ; ἄγονον ὑφελὼν τῆς στειρώσεως, ὁ τὸν ἀμνὸν ὑποδείξας, τῷ λαλοῦντι δακτύλῳ, τὸ μέγα τῆς ἐγκρατείας αὔχημα, ὁ ἐν σώματι ἄσαρχος, ὁ ἐν πηλῷ μαργαρί της, ὁ ἐν ὀστρακίνῳ σκεύει πολυτελής θησαυρός, ὁ τῇ ἀξίνῃ τὴν τομὴν προσεπάγων τῇ τῶν ψυχῶν ἀκαρ πία, ἡ φιλέρημος τῆς Ἐκκλησίας τρυγών, τὸ ἀσίγη τον στόμα, ἡ πανταχοῦ βροντῶτα < φωνή τοῦ βοῶν τος ἐν τῇ ἐρήμῳ· Ἑτοιμάσατε τὴν ὁδὸν τοῦ Κυρίου εὐθείας ποιεῖτε τὰς τρίβους αὐτοῦ· ἡ θεοῤῥήμων γλῶσσα, ἧς ἡ φωνὴ, καὶ μετὰ τὸ τέλος τὸν Ηρώδην ἐλέγχει, καὶ τὸν ἐρχόμενον κηρύττει·. Μετανοεῖτε, λέγουσα, ήγγικεν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν. Αὐτῷ ἡ δόξα, καὶ τὸ κράτος εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Ἀμήν. ΛΟΓΟΣ 14. Εἰς τὸν ἅγιον, καὶ μακάριον, καὶ πανεύφημον τοῦ Χριστοῦ ἀπόστολον Τίτον. ΧΙΙΙ, Αποστολικῶν ἐγκωμίων ἐφάπτεσθαι μέλλοντι, παρήτω μοι τὸ Πνεῦμα, καὶ διδότω λόγον οπόσον καὶ βούλομαι. Φιλεῖ γὰρ ἀεὶ συμπαρεῖναι τοῖς δι' αὐτοῦ λαλεῖν ᾑρημένοις, ὥσπερ ήδη πρότερον γλώσσαις ἄνωθεν καθιεμέναις, ἐφ᾿ ἕνα ἕκαστον καταφοιτῆσαν τῶν Χριστοῦ μαθητῶν ἐπεκάθισε. Παρήτω δὲ, μή τὴν ἀξίαν τῆς ἐμῆς ἐκμετροῦν ἀναβάσεως, ἀλλὰ τῷ μεγέθει τῆς εἰς ἡμᾶς ἀγαθοπρεπούς θεουργίας, την ἀπειροπλάσιον αὐτοῦ χάριν ἡμῖν ἐπιδαψιλεῦσον. Εἴη δὲ καὶ ὑμῖν τοῖς αὐτόθεν ἀφθόνως ἐκβλυζομένης φωτοχυσίας τυχεῖν ἐφιεμένοις, τὰ αὐτά μοι συνεύξασθαι καὶ εἰπεῖν· Κύριε, γνώρισόν μοι, καὶ γνώσομαι, τοῦ γνῶναι ἡνίκα δεῖ εἰπεῖν λίγον· ι Καὶ μὴ περιέλῃς ἐκ τοῦ στόματός μου λόγον ἀληθείας ἕως σφόδρα.» Οὕτω μὲν οὖν πρὸς τὸ μέγεθος ἀφορῶντας τοῦ προκειμένου σκοποῦ, δεῖ πάντως ἡμᾶς εὐκτικῶς ἐντυγχάνειν τῷ Πνεύματι, καὶ παρ' αὐτοῦ τὰ κατ' ἀξίαν λέγειν ἐν τῷ ὑπὲρ ἀξίαν αἰτεῖν, ὡς ἂν μὴ λόγῳ καθυβρισθείη τὸ εὐφημούμενον. Ποθεῖτε δὲ πάντως μαθεῖν, τί ποτέ ἐστιν ἄρα τὸ νῦν εὐφημούμενον. Τὸ δὲ προδήλως ἐστὶν ὁ θεσπέσιος Τίτος ὁ πρῶτος τῆς Κρητῶν Ἐκκλησίας θεμέλιος, τῆς ἀληθείας ὁ στύ λος, τὸ τῆς πίστεως ἔρεισμα τῶν ἀληθῶν δογμάτων ὁ πρόβολος. Τίτος τῶν εὐαγγελικῶν κηρυγμάτων ἡ ἀσίγητος σάλπιγξ, τὸ ὑψηλὸν τῆς Παύλου γλώττης ἀπήχημα, τῆς ἁπλάνου γνώσεως ὁ κανών. Οὗτος ἡμᾶς ὁ μέγας ἑστιάτωρ τὴν πνευματικήν πανδαισίαν τῶν λόγων συνεκάλεσε τήμερον ὄψα μὲν προ θεὶς τὰ μυστικὰ τῆς ἀγράφου σοφίας· εἴτε θαύματα χρή λέγειν, εἴτε δόγματα· κρατῆρα δὲ ὑπερφερῆ καὶ θείῳ κιρνώμενον πόματι, τὸν συνεκτικὸν τῆς θείας Ειδασκαλίας λόγον οἱονεὶ προχεόμενόν τε καὶ μετεχόμενον. Λόγον δὲ τὸν ὀξὺν καὶ τομώτατον ὑπὲρ πᾶσαν μάχαιραν δίστομον, καὶ διικνούμενον άχρι μερισμού σαρκὸς καὶ πνεύματος, ὡς δὴ μικρὸν ὕστερον, ὡς ἐν ἐπιλόγου τάξει τοῖς φιλοθέοις ἐκθήσομαι. Νῦν δὲ, 1 φίλον τέως ὑμῖν μὲν ἀκούειν, ἐμοὶ δὲ λέγειν εἰκὸ;, ταῦτα λελέξεται. Μεγίστου τοίνυν πατρὸς ἐφέστηκεν ἑορτή. Και δεῦρο, καθάπερ παῖδες εὐγνώμονες τῷ φιλόπεια. πατρὶ τοὺς ὕμνους προσάξωμεν. Τοῦτο γὰρ αὐτῷ παρ' ἡμῶν ἐποφείλεται χρέος. Γενέσθω κοινὸς οὗτος ἡμῖν ὁ νεὼς τῶν θείων ὕμνων ἐπιβατήριος. Καὶ είπε λόγον ἡμῖν ὁ τοῦ Λόγου Πατὴρ, τὸν ἡμέτερον χειρ αγωγῶν πρὸς τὴν τῆς ἀληθείας εὕρεσιν. Πρέπει δ' ἂν εἰκότως ἐμοὶ πατρὸς ἐπέχοντι τάξιν, τοὺς πνευματικοὺς λειμῶνας μελίσσης δίκην ἐμπεριελθόντι φις πονώτερον, αὐτόθεν ὑμῖν ὑποστῆσαι τὸν ἄνδρα, πως τῶν ἱερῶν λογίων ἱερῶς στεφανούμενον. Δέδοιχα δέ, μὴ τοῦ κατ' εὐθὺ δρόμου τῆς βαλβίδος ὑπεκδραμών ὁ λόγος, ἐξαγώνιος γένηται· καὶ ὁ παρὰ τῶν θεατών ἀπηχούμενος θροῦς, ἐπ' ἄλλα τοῦ δρόμου τὴν θέαν μετάγων, τῆς ἐλπίδος τοὺς θεατὰς ἐπικόπτοιτο· την τε κραυγὴν ἀργὴν ποιοῖντο καὶ ἄπρακτον, οἱ τοῦ λόγου τὸν ἐπιβάτην ερεθίζοντες. Πλὴν ἀλλ' εἰ καὶ πολύ που τῆς τοῦ ἀνδρὸς ἀξίας κατόπιν ἀνάγκη τὸν λόγον ἐλθεῖν· τοῦτο γὰρ ὁ τῶν ἐγκωμίων βούλεται νόμος" ταῖς γοῦν τοῦ ἁγίου πρὸς τὸ θεῖον ἐντεύξεσιν, οἷο νεί τισι ῥυτῆρσι τοῦτον ἀναστομώσας, εἶτα πρὸς τὴν κατ' εὐθὺ πορείαν άττειν σφοδρῶς παραθήκας, ἐπὶ τὴν νύσσαν αὖθις μετάγοιμι. Φίλα γὰρ ἔσται πάντως αὐτῷ τὰ κατὰ δύναμιν· ὅτι τε μετριάζειν οἶδεν ἐκ φύσεως, ο καὶ τοῖς ταπεινοῖς συναπάγεσθαι, Παῦλον κἀνταῦθα μιμούμενος. Φέρε δὲ οὖν λέγωμεν, ὅσα λέγειν ἡμῖν ἐπιτέτραπται. Καὶ μή τις ἡμᾶς μωμήσοιτο τῷ περιόντι τῶν τοῦ ἀνδρὸς ἐγκωμίων τὸν ἡμέτερον ἀντεπεξάγοντας· ὅτι μὴ λόγου δύναμιν ἔχοντες, πόθῳ δὲ τῷ πρὸς τὸν ἅγιον, τῶν ὑπὲρ δύνα μιν ἐφαπτόμεθα. Ενθα δὲ πάθος, ἐκεῖ προδήλως φόβος ἅπας ἀφῄρηται· καὶ ὅπου λόγων ελευθερία παρρησιάζεται, δειλίας οὐ παρυφίσταται λείψανον. Παραιτητέον οὖν οὐδαμῶς εἰπεῖν τὰ εἰς δύναμιν, οὐδὲ σιωπητέον, & κηρύττειν ὅσιον· ὅτι μὴ λήθης ταῦτα βι θοῖς τὸ Πνεῦμα συγκαλύπτεσθαι βούλεται. Βούλεται γὰρ μετρίως γέ πως αὐτὰ τοῖς οὐκ εἰδόσιν ἐκφανθῆναι· δίκαιον γάρ· ὡς ἂν πρὸς ζῆλον καὶ μίμησιν αὐτοὺς προτροπάδην ἐνάγοιεν. Ὥστε μοι τὴν σιω τὴν οὐκ ἀναγκαίαν εἶναι ἐν τῷ παρόντι δοκῶ. Καὶ γὰρ ἧκεν ὁ λόγος ἡμῖν ἐπ' αὐτὸ τοῦ σκοποῦ τὸ κε φάλαιον, ἐφ' ὅ καὶ δι᾽ ὅπερ ἡμῖν ὁ πᾶς ὡρμηται πόθος. Τοιγαροῦν ὁ μέγας οὗτος καὶ περίβλεπτος Τίτος, ἂν ἡ καθ' ἡμᾶς ἠνέγκατο δωδεκάθρονος Κρήτη, Δωδεκάθρονος. ἀποστολικῷ τετιμημένη συμβολικῶς ἀριθμῷ. Τις μὲν οὖν ἐτύγχανε τὰ πρώτα, καὶ οἴων ἔφυ γονέων; καὶ τῆς ὁποιασοῦν ῥίζης ἐξεβλάστησε ὅρπηξ, λέγειν οὐκ ἀναγκαῖον ἐμοί· ὅτι μὴ κατὰ βίου διήγησιν, ή; καθ᾽ ἱστορίας νόμον, ο παρών μου συντέτακται λόγος, πλὴν εἰ μὴ κατ' ἐγκωμίου δύναμιν παροδικῶς ἐσχεδίασται. Φιλεῖ γὰρ ὡς τὰ πολλὰ τῶν ἐγκωμιαζόντων ὁ λόγος, τοὺς πολυσχιδεῖς τῶν μακρῶν ἐκφεύγειν ἀφηγημάτων διαύλους, ὡς ἂν μὴ τῶν ἀκουόντων ἀποκναισθέντες τινὲς, προσκορῆ τὸν λόγον ἡγοῖντο, τῇ ἀηδίᾳ τῆς μακρηγορίας βαρούμενοι. Ἐγὼ δὲ συνοίσειν οἶδα τοῖς τε συνειλεγμένοις, καμοὶ τῷ τὴν πνευματικὴν τῶν λόγων ὑμῖν πανδαισίαν προτείνοντι, ταῦτά φημι, του λόγου τὴν ἀρχὴν αὐτόθεν ποιούμενος, ὅθεν αὐτὸν ἡμῖν ἡ χάρις ἐγνώ ρεσεν.. Ὑπεριδὼν γὰρ οὗτος καὶ γένους καὶ πλούτου καὶ περιφανείας ἁπάσης, ὅση τε καθ' Ελληνας εκράτει τότε, καὶ ὅση παρὰ τῶν σεβόντων τὰ εἴδωλα περι εκέχυτο δόξα· πάντων τε καταφανῶς ἀλογήσας, μιᾶς ἐπεθύμει δόξης, τοῦ πᾶσαν μὲν ἀφεῖνα: τὴν πάτριον πολυθείαν καὶ δεισιδαίμονα πλάνην, μόνης δὲ τῆς καθ᾿ ἡμᾶς Ἰησοῦ θεοσοφίας κατὰ μέθεξιν ἄῤῥητον μεγαλοφυῶς ἐπιδράξασθαι, καὶ ὅλος ὅλου γενέσθαι τοῦ ἐραστοῦ, καὶ τῆς Χριστιανικῆς μερίδος. Καὶ δὴ καὶ γεγένητο, προσκεκληκότος αὐτὸν τοῦ Θεοῦ, καὶ τῷ πάντα φωτίζοντι πνεύματι τὰς τρίβους αὐτῷ τῆς ἀληθείας ἐπὶ τὸ εὐαγγελικὸν διομαλίσαντος κήρυγμα. Εντεῦθεν τῷ φαεινῷ λαμπτῆρι τῆς ἀποστολικῆς ὁμηγύρεως, Παύλῳ δὴ λέγω, τῷ κατὰ νόμον ἐννόμως, καὶ κατὰ χάριν ἐν χάριτι διαπρέψαντι, συμπλακείς, " ὀπαδὸς καὶ συνέκδημος γίνεται· καὶ τὸν ἐκείνου ζῆλον τῷ ἴσῳ ζήλῳ μιμούμενος, ζηλωτὴς καὶ αὐτὸς ἀναδείκνυται. Καὶ δὴ μεταστάτης του πατρώου νό μου λεγόμενος, καὶ τῆς ἐθνικῆς ἐννοίας τὴν διάκενον εθελοθρησκείαν ἀποσκευασάμενος, εἰς οὐρανὸν ὅλον δι' όλου μετέθηκε τὸ πολίτευμα. Ο δὲ μικροῦ με διέφυγε, παραδραμεῖν οὐχ ὅσιον. Ἔτυχε τουτονὶ τὸν διαφανή τοῦ Χριστοῦ μαργαρίτην, τὸν πολυτελή λέγω λίθον, οὐχ ἧττον ἢ τὸν τοῦ Ζοροβάβελ λίθον ἑπτὰ ὀφθαλμοῖς κοσμούμενον, ὅσῳ καὶ τῶν χαρίτων κατα εκόσμει τον στέφανον, συγγενέα τὸν τηνικάδε τῆς χώρας ἀνθύπατον ἔχειν, καὶ τοὺς κατὰ γένος προσ ήκοντας, οἷς Μίνως και Ραδάμανθυς οἱ ἐκ Διὸς στην πρωτόγονοι. Καὶ δὴ τῷ κράτει τοῦ συγγενέος ἐπιθαρσήσας, οὐμενοῦν εἴ τι καὶ δέοι παθεῖν δείσας, καλὴν ἑαυτῷ τῆς εἰς Χριστὸν πίστεως, τὴν ἐν γράμματι νομοθε τίαν ὑποβάθραν προὔθηκε. Περιτυχών γὰρ τῶν Μω ταϊκῶν βιβλίων, καὶ τῆς Ἑβραίων ἁπάσης Γραφῆς, καὶ τούτοις ὡς μάλιστα φιλομαθῶς ἐναπασχολήσας τὸν νοῦν, καὶ ὅλος ὅλῳ στοιχειωθεὶς, οὕτως ἐν βρα "Οση δε καθ' Ελληνας ἐκράτει τότε· δόξα χεῖ καιροῦ διαστήματι τὴν Ἑβραίων ἠσκήθη φωνήν. ἐγκατέμιξε, περὶ ὧν φησιν ἡ βίβλος τῶν Πράξεων εἴκοσι· ν καὶ πάντες ἐπέστρεψαν ἐπὶ τὸν Κύριον. ὡς πάντας εικάσαι τοὺς πρὶν εἰδότας αὐτὸν, οὐκ εἶναι τοῦτον ἐκεῖνον τὸν πρὸ τῆς χθές, οὗ διὰ πείρας ὄντες ἐτύγχανον, ἄλλον δὲ τούτῳ προσόμοιον ἐξ Εβραίων Ἑβραῖον εὐδοκιμήσαντα. Καὶ γὰρ ἦν ἀγχίνους, καὶ μετειληχώς εἰς δέον παιδείας τῆς ἔξωθεν, καὶ λόγον δύναμιν ἀποτετελεσμένην ἔχων, καὶ φράζειν εἰς κάλλος εἰδὼς, καὶ νοεῖν προχειρότατα. ὡς δὲ πείραν διδοὺς καὶ λαμβάνων, πολὺς ἦν ὁμοῦ θαυμάσιος καὶ παρὰ πᾶσιν ἀπόβλεπτος, τί ποιεῖ, καὶ τί τεχνάζεται; Πρόσεισι τῷ ἑαυτοῦ προς γενεῖ, καὶ χρηστοῖς ἐπι κάμψας λόγοις, πείθει τὴν ἐπὶ Ἱεροσόλυμα πρέως αὑτῷ ἀνεῖναι πορείαν, πρὸς ἀγερμὸν ὡσανεί σοφίας τῆς μείζονος παρὰ τῶν προεχόντων τῆς Ἰουδαίων Γραφής, συλλεγομένης αὐτῷ ἐκ φιλοπόνου μαθήσεως. Τί οὖν ὁ γεννάδας οὗτος, καὶ τῆς ἀληθοῦς γνώσεις Εραστής; Τάχιστα τὴν Ἰουδαίαν κατειληφώς, ότι σχεδὸν ἀρχὴν εἶχε τοῦ Εὐαγγελίου τὸ κήρυγμα τέ ληθὲς δὲ εἰπεῖν, ὅτε μικρῷ πρόσθεν ἡ τοῦ θείο Πνεύματος χάρις γλώσσαις πυρὸς ἐπιμορφωθεῖσα, τοῖ; Χριστοῦ μαθηταῖς ἐπεκάθισε, καθ᾽ ἦν καὶ γλώσ σαις ἐλάλουν ξέναις, ἀλλ' οὐ πατρίοις τοῖς ἔθνεσιν, ὡς πᾶσαν ὁμοῦ συγχυθεῖσαν τὴν πόλιν πλησθῆναι θάμβους τῷ καινῷ τοῦ θεάματος, καὶ τῷ ξένῳ τό θαύματος. Τηνικαῦτα δὴ, καὶ κατ' αὐτὴν, ὡς εἰπεῖν, τὴν ὥραν, ἐπιστὰς τῷ πλήθει των συνειλεγμένων ἑαυτὸν ἐνείρας ὁ μέγας οὗτος καὶ τοῦ Θεοῦ ἄνθρωπο; «Ην τε ἐπὶ τὸ αὐτὸ ὄχλος ὀνομάτων ὡσεὶ ἐκατη Τούτων εἷς καὶ πρῶτος τῶν τότε πεπιστευκότων γίνεται, τῷ ἁγίῳ μαθητευθείς Πνεύματι, καὶ τὴν ἀπαρχὴν τοῦ θείου κηρύγματος, ἀπαρχὴν ἑαυτὸν ποιησάμενος τῶν οἰκειωθέντων Χριστοῦ τῷ βαπτίσματι. Καὶ δὴ μὲν αὐτίκα τοῖς Χριστοῦ συγγινόμενος, καὶ τῷ καιρίῳ τοῦ μυστηρίου λόγῳ τυπούμενος, μαθητής γίνεται καὶ αὐτὸς, οὐχ ἧττον τὴν ἀξίαν, τὸν ζῆλον ὁμότιμος. Οὐ πολὺ τὸ ἐν μέσῳ, καὶ ὁ Παῦλος τῆς Ἐκκλησίας ὁ μέγας ἐπέστη διδάσκαλος, Παῦλος ἐκεῖνος, ὁ κύκλῳ πᾶσαν ἀπὸ Ἱερουσαλὴμ καὶ μέχρι τοῦ Ἰλλυρικοῦ τὴν οἰκουμένην όλην διαδραμὼν τῷ κηρύγματι. "Ος τότε μή πω τῷ φωτὶ πλησιάσας, τὴν ἐπὶ Δαμασκὸν πορείαν ποιούμενος, ἐν μεσημβρία μέσῃ τῷ οὐρανίῳ φωτὶ καταστράπτο ται, καὶ φωνῆς ἄνωθεν ἀκούει περιηχούσης αὐτοῦ τὰ ὦτα, καὶ τῆς Ἰησοῦ θεοφανείας ἄξιος γίνεται, καὶ πρὸ τοῦ βαπτίσματος, τὰ τοῦ βαπτίσματος μυείται μυστήρια, καὶ τῆς ἀποστολικῆς ἀξίας πρὸ τῆς υἱοθεσίας τὴν χάριν καὶ τῆς χειροθεσίας ὑφίσταται, καὶ σκεῦος ἐκλογῆς ἀναδείκνυται, καὶ βαστάζειν τὸ Καὶ τῆς χειροθεσίας. οικονομίᾳ, Όνομα Κυρίου ενώπιον ἐθνῶν καὶ βασιλέων, δι' ᾿Ανα ενίου τοῦ πάνυ χρησμῳδονται παρὰ τοῦ πνεύματος, Ελείπτης ἀντὶ διώκτου, καὶ κῆρυξ ἀντὶ βλασφήμου γινόμενος. Ον τότε τῇ ὀξυωπίᾳ τοῦ πνεύματος ἐνα ἰδὼν ὁ θεσπέσιος Τίτος, καὶ τὴν περιχυθεῖσαν αὐτῷ τῆς θείας χάριτος θεολαμπίαν κατανοήσας, ὅλος γίνεται τοῦ καλέσαντος, καὶ ὡς ἂν περ δι' αὐτὸν 3. ἐπιστάνει οι τῷ κήρυκι. Αὐτίκα μάλιστα τῶν ἐν ποτὶν ἁπάντων ἀφέμενος, καὶ πᾶσι χαίρειν εἰπὼν τοῖς, ὅσα κλέπτει τὴν αἴσθησιν, πρόσεισιν αὐτῷ μετὰ πολλοῦ τοῦ συστήματος. Καὶ γίνεται μὲν τὰ πρῶτα τῶν συνήθων καὶ γνω ρίμων εἷς, μετ' οὐ πολὺ δὲ σύσσινος καὶ ὁμόσκηνος. ὺς δὲ τοῖς πρόσω χωρῶν ὁ θαυμάσιος επεγνώσθη τῷ προγνωσθέντι Θεῷ, καὶ τοῖς ὑπὲρ λίαν ἀποστόλοις, περισωθέντι, τῷ ἀκραιφνεί τῆς θείας ἐλλάμψεως, τί γίνεται; συνόμιλος αὐτῷ λοιπὸν καὶ συνέκδημος ἐν τῷ τοῦ Εὐαγγελίου κηρύγματι. Τὰ δὲ ἑξῆς ὀκνεῖ μὲν εἰπεῖν ὁ λόγος, ἅτε τὴν ἡμετέραν διαφεύγοντα γνώ σιν, καὶ κρείττονα τάχα τῆς πολλῶν ὑπολήψεως όντα. Εφ' ἃ δὲ δεῖ τὸν λόγον μετοχετεῦσαι, ἐπ' αὐτὰ δὲ καὶ τρέψομαι. Εἶχε μὲν οὖν αὐτὸν οὕτως ἡ τοῦ Παύλου φροντίς, πανταχόσε συμπεριαγόμενον καὶ φερόμενον, καὶ καὶ τὸ θήραμα ὡς λίαν ἐπίχαρι καὶ πλούτου μεστόν. Ὁ δὲ ἦν εὐθὺς ἐκ πρώτης αὐτῷ βλάστης, πάνθ' ὅσα κατακοσμεῖν οἶδε τὸν ἀρετῇ βιοῦντα καὶ κατὰ Θεὸν ἀναγόμενον· ἐπιεικής, εύκ πειθής, εὐπρόσιτος, ὑπήκοος, πρὸς ἀποστολὴν εὐσταλὴς, πρὸς διακονίαν εύχρηστος, πρὸς καταλλαγάς εὐδαίμων, ἀλείπτης τῶν κοπιώντων, τῶν ὑπὲρ Χριστοῦ πονούντων ὑπερασπιστής, καὶ πρὸς ἀπάν των καλῶν ὀξύῤῥοπον τὴν μετάκλησιν ἔχων. Τί μοι τὰ πόρρω λέγειν, παρὸν τὰς Παύλου φωνὰς εἰς μέσον ἀγαγόντα, ἐν αὐταῖς τοῦτον ὑμῖν ἐκτυπώτερον διαδεῖξαι νῦν, ὡς ἐν πίνακι τῷ γράμματι στηλογρα φούμενον; Ὃς Κορινθίοις ἐπιστέλλων ποτὲ, καὶ τὴν εἰς τὸ κήρυγμα δεδομένην αὐτῷ χάριν ἐκδιηγούμε νης, αὐτοῦ που τοῦ λόγου γενόμενος, τὸν ἱερὸν δὴ τοῦτον ὑποσεμνύνει Τίτον ἐν τούτοις δήπου τοῖς βήμασι· ς Θύρας μοι, φησὶν, ἀνεῳγμένης ἐν Κυρίῳ εἰς τὸ Εὐαγγέλιον τοῦ Χριστοῦ οὐκ ἔσχηκα ἄνεσιν τῷ πνεύματί μου, τοῦ μὴ εὑρεῖν με Τίτον τὸν ἀδελ φόν μου, ο Ορᾷς ὅση καὶ τίς ὑπῆρχεν ἡ ἐκ βάθρων αὐτῷ τῆς πίστεως περιχυθεῖσα χάρις τοῦ Πνεύματος, ὡς καὶ ἀδελφὸν ἐπικληθῆναι Παύλου, καὶ ψυχαγωγὸν καὶ επιστάντος. *** ŵ;. ἀνάψυξιν; Οὐκ ἔσχηκα γάρ, φησίν, ἄνεσιν τῷ Ο πνεύματί μου, τοῦ μὴ εὑρεῖν με Τίτον τὸν ἀδελφή μου. › Βούλει καὶ ἄλλῳ σοι δείξω τὴν αὐτῷ ματι ρίαν προσαγαγόντα τὸν μέγαν Απόστολον; «πεπλήρωμαι, φησί, τῇ παρακλήσει, ὑπερπερισσεύμα τῇ χαρᾷ.» Πῶς καὶ τίνα τρόπον, εἰπέ; Ο γέρ παρακαλῶν τοὺς ταπεινούς, φησί, παρεκάλεσεν ἡμᾶς ἐν τῇ παρουσίᾳ Τίτου. Οὐκ ἐν τῇ παρουσία δε μόνον αὐτοῦ, ἀλλὰ καὶ ἐν τῇ παρακλήσει, η παρ εκλήθη αὐτὸς ἐν ὑμῖν.» Εἶδες ἀγάπης ὑπερβολή; Εἶδες ομοψυχίας σύνδεσμον, ὡς καὶ τὴν ἐκείνη παράκλησιν οἰκείαν ὁρίσασθαι, καὶ τὴν ἐπ' αὐτὸ χάριν ἰδίαν ἡγήσασθαι; Ακουε τί πρὸς αὐτοὺς πάλιν ἐκείνους γράφων φησί· «Περισσοτέρως δε μᾶλλον ἐχάρημεν ἐπὶ τῇ χαρᾷ Τίτου, ὅτι ἀναπέπαυται τὸ πνεῦμα αὐτοῦ ἀπὸ πάντων ὑμῶν· ὅτι εἴ τι αὐτῷ κεκαύχημαι, οὗ κατησχύνθην. Αλλ' ὡς πάνε ἐν ἀληθείᾳ ἐλαλήσαμεν ὑμῖν, οὕτω καὶ ἡ καύχησης ἡμῶν ἡ ἐπὶ Τίτου ἀλήθεια ἐγενήθη· καὶ τὰ σπλάγχνα αὐτοῦ περισσοτέρως εἰς ὑμᾶς ἐστι. ο Καὶ μετ' ὀλίγα· ο Χάρις δὲ Θεῷ τῷ διδόντι τὴν αὐτὴν σπο δὴν ὑπὲρ ὑμῶν ἐν τῇ καρδίᾳ Τίτου· ὅτι τὴν μὲν παράκλησιν ἐδέξατο· σπουδαιότερος δὲ ὑπάρχων, αὐθαιρέτως ἐξῆλθε πρὸς ὑμᾶς, ο Βλέπεις αὐτὸν πανταχοῦ τὸ σπουδαῖον αὐτῷ προσμαρτύροντα; Βλέ πεις πῶς ἄνω καὶ κάτω στρέφων αὐτόν, τοῖς ἐπαίκες βάλλει καὶ ὑπεραίρει·; ἄνω μέν, ὅτι «Εἴ τι αὐτῷ κι καύχημαι, οὐ κατῃσχύνθην· καὶ ὅτι «Η καύχηση ἡμῶν, ἡ ἐπὶ Τίτου, ἀλήθεια ἐγενήθη.» Κάτω δέ, τὴν σπουδὴν ὅτην εἶχε περὶ τὴν διακονίαν τῶν εἰς Χριστὸν πεπιστευκότων ἐθνῶν· «Σπουδαιότερος γάρ, φησίν, ὑπάρχων, αυθαιρέτως ἐξῆλθε προς ὑμᾶς. ο Δεῦρό μοι καὶ κοινωνόν δείξω Παύλου τὸν Τίτον, καὶ συνεργὸν, καὶ δόξαν Χριστοῦ, καὶ τῶν ἐκκλησιῶν ἀπόστολον. Συμπληρούτω δέ μοι Παῦλος αὐτός, Χριστοῦ τὸ στόμα, του λόγου τὴν σύμφρασιν. Ἑνὸς κατασύγκρισιν ἐπεξιών, οὓς αὐτῷ συναπέστειλεν εἰς τὴν διακονίαν ἣν πεπίστευτο· «Είτε γὰρ ὑπὲρ Τίτου, φησὶ, κοινωνὸς ἐμὸς καὶ εἰς ὑμᾶς συνεργής εἴτε ἀδελφοὶ ἡμῶν, ἀπόστολοι Ἐκκλησιῶν, δόξα Χριστοῦ.. Εἶδες ἐσομοιρίαν πίστεως; Οὐκ ἄρά σα θαυμαστὸν καταφαίνεται, μετὰ Παύλου τὸ μετὰ Παύ λον τετάχθαι, κοινωνόν τε τούτου καὶ συνεργὸν καὶ η εἶναι καὶ ὀνομάζεσθαι; Παύλου· ποίου; τοῦ ὑπὲρ τρίτον οὐρανὸν ἀναπτάντος· καὶ διακαώς σε δεξα μένου τὰ πᾶσιν ἀνέκφορα· καὶ πρὸ τῆς ἀναλύσεως, κρεῖττον ἀσυγκρίτως ἢ καθ᾿ ἡμετέραν γνῶσιν, άναρ πασθέντος εἰς τὸν παράδεισον. Τούτου κοινωνὸς ὁ Τίτος, καὶ συνεργὸς καὶ συνέκδημος. Καὶ οὐ τοῦτο δὲ μόνον, ἀλλὰ καὶ δόξα Χριστοῦ, καὶ ἀπόστολος Εκκλησιῶν. Ορὰ δὴ οὖν αὐτὸν, καὶ τῷ αὐτῷ πνεύματι Παύλου περιπατήσαντα, τό τε τοῦ τρό που τὸ ἀφιλάργυρον μαρτυρούμενον. Ακουε γούν σαφῶς αὐτὰ Παύλου τὰ ῥήματα· «Εστω δὲ, φησίν, λέγων. δι' ἀκοῆς. ἐγὼ οὐ κατεβάρησα ὑμᾶς· ἀλλ' ὑπάρχων πανούργος,. δόλῳ ὑμᾶς ἔλαβον.» Τί λέγεις; Δόλῳ πανοῦργος ὑπο ἄρχων εἷλες, οὓς διὰ Χριστὸν ἐσαγήνευσας; Ναι, φησί. Τὴν καλὴν ἀπάτην ηπάτησα, μιμήσει Χριστοῦ τοῦ τὸν ἐχθρὸν φενακίσαντος. Καὶ γὰρ ἐκεῖνον δελεάσας τῷ τῆς σαρκὸς προκαλύμματι, θεότητος ἀγκίστρῳ ἢ καὶ τα προβλήματί. Τὸ δὲ πανούργος, ἀντὶ τοῦ, σοφὸς, ἐκλαμβάνομεν, «Εστω οὖν, φησὶ, ἐγὼ οὐ κατεβάρησα ὑμᾶς· ἀλλ᾽ ὑπάρχων πανούργος, δόλῳ ὑμᾶς ἔλαβον. Μή τινα ἂν ἀπέστειλα πρὸς ὑμᾶς ἐπλεονέκτησεν ὑμᾶς; Παρεκάλεσα Τίτον, καὶ συναπέστειλα τὸν ἀδελφόν. Μή τι ἐπλεονέκτησεν ὑμᾶς Τίτος; Οὐ τῷ αὐτῷ πνεύματι περιεπατήσαμεν; Οὐ τοῖς αὐτ τοῖς ἴχνεσιν;» Εὗγε τῆς ἀληθείας! Υπέρευγε τοῦ Πνεύματος, οὕτω συναρμόσαντος ἄμφω τοὺς Χριστο κήρυκας 1 Ηδη μὲν οὖν εὖ μάλα αὐτὸς ἡ δόξα Τίτου Παῦλος, τὸν ἔπαινον προλαβὼν ἀπηκρίβωσε, τοῖς ἑαυτοῦ τὰ ἐκείνου συγκρίνας, ἄριστά τε τοῦτον έξει κονίσας εὐχρωματίστως διεζωγράφησεν. Αλλ', ὦ μακάριε Πάτερ, τὸ μέγα Κρήτης καύ χημα καὶ καλλώπισμα, καὶ τῆς σκηνῆς τῆς ἀληθινῆς, καὶ τῆς ἄνω μυστολατρείας, καὶ τῶν θείων ὑφηγητά, δέχου πρὸς ἡμῶν οἷόν τι Σειρήνειον μέλος τὸν ἐφύμνιον λόγον, καὶ τραυλίζειν ἐθέλοντι, φιλό στοργος ὤν, ήδιστα παράβαλε σὸν οἷς ἐμοῖς λόγοις. Φίλα γὰρ πατράσι τὰ τῶν τέκνων ψελλίσματα, ὅταν ἐξ ἀτέχνου γνώμης ἄπλαστον λόγον προϊενται. Λόγος δὲ ποῖος ἂν καὶ δοθείη τῷ μηδὲν εὔχρηστον ἔχοντι πρὸς ὑποδοχὴν τοῦ συντετμημένου καὶ συνεκτικωτά του λόγου, πλὴν τοῦ εἰς δύναμιν ήκοντος τῆς ἐν ἡμῖν ἀσθενείας; Σὲ δὲ τίς ἂν καὶ κατ᾽ ἀξίαν ἐπαινέσειε λόγος, ἄνωθεν παρὰ Κυρίου λαβόντα τὸν ἔπαινον; ὡς ὅταν ὑποφωνοῦντος αὐτοῦ διαπρυσίως ἀκούωμεν, πῆ μέν· ο Ὑμεῖς ἐστε τὸ ἅλς τῆς γῆς, και Ὑμεῖς ἐστε τὸ φῶς τοῦ κόσμου, ο - ι Ὑμῖν δέδοται γνώ και τα μυστήρια τῆς βασιλείας τοῦ Θεοῦ· πῆ δέ Ὑμῶν δὲ μακάριοι οἱ ὀφθαλμοὶ ὅτι βλέπουσι, καὶ τὰ ὦτα ὑμῶν ὅτι ἀκούουσι. Λέγω γὰρ ὑμῖν, ὅτι πολ καὶ προφῆται καὶ βασιλεῖς ἐπεθύμησαν ἰδεῖν & βλέ πετε, καὶ οὐκ εἶδον, καὶ ἀκοῦσαι ὁ ἀκούετε, καὶ οὐκ Ακούσαν.» Τίνα οὖν ἡμεῖς σοι τὸν στέφανον πλέξη μεν; Τίνων δὲ λόγων τὰ ἄνθη συλλέξαντες, τῇ πανιέρῳ σου κορυφή περιθήσομεν; Τίς οὕτως ηλίθιος, ὡς τοὺς ἑαυτοῦ τῶν δεσποτικῶν ἀντεπεξάγειν πειρᾶσθαι λόγους; ὧν καὶ μία μόνον ἀρκέσει φωνή, συμπληρῶσαι σου κατ' ἀξίαν τὸν ἔπαινον. Τίς αὕτη καὶ ποία; ἡ μικρῷ πρόσθεν ὑμᾶς φῶς τοῦ κόσμου καλέσασα, ὡς τῷ πρώτῳ μαθητευθέντας φωτί. Οὕτω γὰρ ὑπο ληπτέον τοὺς τῷ Εὐαγγελίῳ, δίκην ἡλιακοῦ ἅρματος, ἀνὰ τὴν κτίσιν περινοστήσαντας. Ὑμεῖς ἐστε τὸ ἅλς τῆς Ἐκκλησίας, δι᾿ οὗ τὰ πικρὰ καὶ ἁλμυρὰ τῆς ἀπιστίας κατεγλυκάνθησαν ὕδατα· τῷ γονίμῳ τὴν Στεκνίαν, καὶ τῷ ποτίμῳ τὸ ἀπότιμον διακρούσαντες. μεῖς ἐστε ἡ ἐπ' ὅρους κειμένη τῶν ἐκκλησιαστικῶν είλε, δογμάτων ἀκρόπολις. Σὺ εἶ τὸ μέγα τῶν ἔργων Παύ Τα λου κατόρθωμα τὸ καλόν γεώργιον· τὸ περιώνυμον τῶν αὐτοῦ καυχημάτων καλλώπισμα· τὸ κράτιστον τῶν ἐκείνου πόνων συμπέρασμα. Σὺ εἶ τὸ πρῶτον τῆς θρεψαμένης σε πατρίδας ἀνάθημα, σὺ τὸ ἱερὸν τῶν ἀδύτων θρεμμάτων Χριστοῦ καλλιέρημα, το σεμνὸν τῆς Ἐκκλησίας ἐντρύφημα, ή θεόφθεγκτης γλώσσα, τὸ ἀσίγητον τῆς θεολογίας στόμα, ὁ πη ματικὸς τῶν ἀποστόλων αὐλός, ἡ θεόγραφος των σ ρανίων λόγων πυκτή, ή θεηγόρος φωνή. Σὺ τῷ κρατ τῆρι τῆς ἀνωτάτω σοφίας προσενέγκας τὸ στόμα, το θεῖον είλκυσας Πνεῦμα, καὶ τὴν χάριν ήντλησης των θαυμάτων. Σὺ τὸ ζωηρὸν αὐτόθεν πόμα σπατάλες, τὸν τοῦ σωτηρίου ποτήριον ο μυστικώτερον έπιες θείῳ κερασθὲν ἁγιάσματι. Σὺ νυμφαγωγὸς τῆς Ἐχο κλησίας, ἔδνα νυμφικὰ καὶ φερνὴν αὐτῇ προικοροφής σας, τὰ Κρήτης γεννήματα. Σὺ τῆς ἐνεγκαμένης ὁ πρῶτος ἀρχιποίμην καὶ πρόεδρος· νῦν μὲν τῇ πνεύ ματικῇ σύριγγι τὰ λογικὰ συγκαλούμενος τοῦ Χρισ στοῦ θρέμματα, νῦν δὲ ἀπὸ νομῶν εἰς νομὰς εἰσάγων τε καὶ ἐξάγων, πρὸς τὴν νοητὴν τῶν θείων πόλιν καθοδηγεῖς. Σὺ ὁ καιόμενος λύχνος καὶ ὑπὸ μαζέψ κρύπτεσθαι μὴ δυνάμενος· ὅτι μὴ θέμις μοδίῳ πιο ραμετρεῖσθαι τὸ φῶς τὸ ὑμέτερον, ἀλλ' ἐφ' ὑψηλού τῇ χρυσαυγεί λυχνίᾳ, λέγω τῆς Ἐκκλησίας τίθεσθαι, ὡς ἂν τῷ κόσμῳ φαίνοισθε ο φωστῆρες λόγον ζωή; επέχοντες.» Σὺ τὸ μὲν ἀρετῶν ὑπάρχεις ἀκηλίωται ἔσοπτρον, τὸ ἀποστολικὸν ἀγλάϊσμα, τῶν διωτι λων ἡ ἀπαρχή, τῶν ἱερέων ὁ πρόκριτος, τῶν ποιμέν νων ὁ ποιμὴν· ὁ τῶν λύκων διώκτης, καὶ τῶν τοῦ Χριστοῦ θρεμμάτων ὁ πρόμαχος. Σὺ τῆς λογικής ἀμπέλου τῆς Ἐκκλησίας τὸ θεόφυτον κλῆμα, τοὺς λογικοὺς περκάζον τοῦ κηρύγματος βότρυας. Σὺ εἰ ἀκροθίνιον τῆς Παύλου φυτείας γεώργιον ή πολύ φόρος τῆς ἐκείνου γεηπονίας ἄμουρα, ή μυστικοί ψεκάσι τῶν θείων λόγων ἀρδευομένη χώρα. Καὶ τί ἂν φράσας, ἀγαπητοὶ τοῦ λόγου κόρον εἰς δέξομαι; Τίσι δὲ λόγοις ἐπιστέψω τὴν ἱερὰν ἐμὲὶ καὶ θεοστεφῆ κεφαλὴν, καὶ πᾶσιν αἰδέσιμον; Ούκ έχω ὅ τι προσάξω τῶν αὐτῆς ἐγκωμίων ἐπάξιον· οὐ λόγων ἰσχύν, οὐ τέχνης ἔνδειξιν, οὐ νοημάτων εύ ρεσιν, οὐκ ἐφόδου σοφιστικῆς ἐμπειρίας ἐπίδειξιν. οὐκ ἄλλο οὐδὲν, οὐ μικρὸν οὐδὲ μέγα, συμπληρούν τὸν ἐπ' αὐτῷ συνταγέντα μικρὸν ἐπιτάφιον. Ἀλλ᾽ ὧν Ιερέων άθροισμα, καὶ τῆς ἱερᾶς Τίτου χειρὸς θερ σφράγιστον σύστημα, δέχοισθέ με καὶ πάλιν ἐπ' αὐ τὸν ἐκεῖνον τὸν λόγον τρεπόμενον. Πείθομαι εν μάτα 'Αθύτων θρεμμάτων. Τὸ μέγα καὶ ἄθυτον ἱερεῖον, ἵν' οὕτως είπω. άθύτου 'Αθύτων θρεμμάτων Χριστοῦ ἱερὸν καλλιέρημα "Εδνα νυμφικά καὶ φερνὴν αὐτῇ προικοφορήσας. φερνή Ο ἱερέων άθροισμα. συνέψεσθαι καὶ ὑμᾶς καὶ συνευφρανθήσεσθαι· «Εγ- & κωμιαζομένου γὰρ δικαίου, εὐφρανθήσονται λαοί, ο φησὶν ὁ σοφώτατος Σαλομών. Δίκαιον οὖν ἡγοῦμαι τὴν πάντων φωνὴν οἰκειώσασθαι, καὶ ὡς εἷς ἐκ πάνε των ἀντὶ πάντων τοῦτον ὑμῖν ἀναστηλῶσαι τῷ λόγῳ, τὸν λογικὸν ἀνδριάντα τῶν λόγων, καὶ τῆς ἀπαντα τοῦ γῆς τῶν Ἐκκλησιῶν πεφηνότα διδάσκαλον. Οὗτος γὰρ, οὗτός ἐστιν ὁ μέγας Τίτος, τοῦ σκεύους τῆς ἐκλογῆς ὁ συνέκδημος, ὁ θερμὸς ἐκείνου κοινωνός ἐν τῷ τοῦ Εὐαγγελίου κηρύγματι. Τίτος ὁ πρῶτος τῆς εἰδωλυμανίας ἀντίπαλος, καὶ τῆς Χριστοῦ θεη σοφίας ὑπέρμαχος· ὁ κατὰ τῶν προσκυνούντων τοὺς λίθους, λίθος προσκόμματος κείμενος, καὶ τὸν εἰς β κεφαλὴν γωνίας τῆς Ἐκκλησίας λίθον Χριστὸν αὐτοῖς υποθέμενος. Τίτος, ἡ ἀκρότομος ἕδρα καὶ πέτρα τῆς πίστεως, ἡ ἀποπετρωθέντας τὸν νοῦν Χριστῷ τῇ πέτρα στερεμνίως ἑδράζουσα. Τίτος, τὸ θεόκτιστον τῆς Κρητῶν Ἐκκλησίας προπύργιον, ἡ ἀψευδῆς τῶν ἀδιστάκτως αὐτῷ προσιόντων ἀντίληψις, τὸ εὐπρεπὲς τῆς περὶ ἡμᾶς θείας κηδεμονίας προαύλιον, δι' οὗ τὴν ἀλήθειαν ἔγνωμεν, τὴν ζωὴν ἐσχήκαμεν, τὴν γνῶσιν ἐλάβομεν, τὸ φῶς ἐνελάμφθημεν. Τίτος, ὁ τῆς δυοκαιδεκάδος τῶν τῇδε καθέδρας ἀρχίθρονος, ὁ Θεολαμπὴς οὐρανὸς τῆς ἡμῶν ἀβλεψίας, ο φαιδρός τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ στερεώματος ἥλιος, ὁ λαμπαδοῦχος τῶν ἐμψύχων λαμπτήρων ἀστὴρ, ὁ τοὺς πλανήτας της πλάνης πρὸς ἀπλανεῖς ἐφόδους ἁπλανῶς καθοδηγήσας τῆς πίστεως, καὶ στηριγμοῖς ἀληθείας καταπυρσεύων τὴν σύμπασαν. Τίτος, τῶν Χερουβὶμ τὸ ὄμμα, τῶν Σεραφίμ τὸ στόμα, ὁ γρήγορος ὀφθαλ μῆς, τὸ ἀκοίμητον τῆς μυστικῆς ἀγραυλίας βλέφαρον. Τίτος, τὸ ἀπροσμάχητον ὅπλον, ἡ κατ' ἐχθρῶν ἐστιλ βωμένη ρομφαία, τῶν οἰκείων τέκνων ὁ πρόμαχος, τῶν ἀπόρων ὁ πόρος, τῶν πεινώντων ἡ τροφή, τῶν ἀστέγων ἡ στέγη, ἢ τοὺς γυμνήτας περιστέλλουσα σκέπη, ὁ τοὺς ἐν ζάλῃ κυμάτων διασώζων λιμὴν, ο πυρσὸς τῆς εὐσεβείας, ὁ διαφανὴς τῶν θείων δογμά των σπινθήρ, ἡ ἔμψυχος τῆς Ἐκκλησίας λαμπάς, ἡ στήλη τῶν ἀρετῶν, ἡ ἔμπνους τῶν κατορθωμάτων εἰχών, ἡ εὔλαλος τῶν δογμάτων λύρα, ὁ λιγυρὸς τῶν θείων ᾀσμάτων ᾠδός, ἡ ἀσίγητος φόρμιγξ, ἡ τῷ πλή Ιδιον. 31, 10. τῆς ἱερᾶς Τίτου εὐφρανθήσονται, ἀγαλλιάσου Σχειρός θεοσφράγιστον σύστημα, ἱερὸν, ἱερέων? ται, κτρῳ τῶν ἱερῶν κρουσμάτων τὰ τῶν ψυχῶν κα-1 σκευάζουσα πάθη, ἡ μυστική διόπτρα τῆς πίστεως ταῖς ἀντιπόμποις τῶν ἀκτίνων μαρμαρυγαῖς τῶν ἀντιπάλων τὰς κόρας ἀποῤῥαπίζουσα. Τίτος, ὁ μέγας ἀριστεὺς τῶν εὐσεβούντων, ἡ τῶν πιστῶν παντευχία, τῶν ἐχθρῶν ἡ πανωλεθρία, τῶν οὐκ ὀρθὰ φρονούν των διόρθωσις, τῶν ἐπιστρεφόντων σταθηρά παλι ῳδία, τῶν νοσούντων Ιατρός, τῶν καμνόντων ἀνά παυσις, τῶν δεσμωτῶν ἄνεσις, τῶν ἐν ἀνάγκα; ἀνάκλησις, τῶν ἐν συμφοραῖς ἀνάψυξις, τῶν ἐγ φανῶν ὁ πατὴρ, τῶν χηρῶν ὁ προστάτης, τῶν αἰχμ αλώτων ὁ ῥύστης, ὁ ξεναγὸς τῶν ἐπὶ ξένης, τῶν ἐν φυλακαῖς ἡ ἐπίσκεψις, τῶν ἐν πειρασμοῖς ἡ ἀντίληψις. Τίτος, ὁ πᾶσι πάντα γινόμενος, τοῖς προσιούσιν εὐπρόσιτος, τοῖς εὐχομένοις εὐεπήκοος, τοῖς πᾶσι " ικέσιος, φίλιος, κόσμιος, αιδέσιμος, ζύγιος, προσηνής, πρᾷος, φιλόψυχος, μειλίχιος, ἐπιεικής, διδακτικές, ἤπιος, σώφρων, ἀληθής. Δικαίως ὁ Παῦλος τὸν ἀληθῆ τοῦ Χριστοῦ κατακοσμῶν ἱερέα, πρεπόντως ἀποστ μνύνει, ὅσιον ἀποκαλῶν, ἄκακον, καὶ πάσης ἀρετῆ; ἀντεχόμενον. Τοιοῦτός τις ἡμῖν ὁ σεπτὸς ἀναδείκνυται Τίτος. Ὅλον γὰρ ἐν ἑαυτῷ συλλαβὼν τῶν θείων κατορθωμάτων τὸν ἔρανον, ὅλος δι' ὅλου τοῦ πνεύματος για γονεν, ἀλογήσας τοῦ σώματος. "Οθεν αὐτῷ καὶ λόγος πηγάζει σωτήριος, καὶ χύσις πλημμυρεί σοφία;, ψάμμου δαψιλεστέρα. Παρ' ὧν ἀρτίως ἐγὼ τὰ κάλλιστα συλλεξάμενος, καθάπερ ἄνθη τινὰ, στεφανώσω τὸν λόγον. Καιρὸς γὰρ ἤδη πληρῶσαι λοιπὸν τὴν ὑπόσχεσιν, καὶ συναρμόσαι ταύτῃ τὸν τῶν λόγων ἐπίλογον. Δανείζω τοίνυν αὐτῷ τὴν φωνὴν, καὶ τὸν λόγον κιχρῶ· καὶ γίνομαι διαλλακτὴς μικρός μείζονος πράγματος, πνευματικῶς ὁμηρεύων τὸν ἐκείνω λόγον ὑμῖν· οὐ μὲν οὖν περιέργῳ τινὶ καὶ κεκομύευ μένῃ στωμυλίᾳ, ἀληθεῖ δὲ μόνῃ καὶ ἀνεπιπλάστῳ δι δασκαλίᾳ· ἣν ἐπὶ καιροῦ διᾶραι εἰς ὕψος τὴν φωνὴν ἀνακρούσομαι. Γλώσσῃ γὰρ χρῆται σήμερον τῇ ἐμῇ, καὶ φθόγγω τῷ ἡμετέρῳ προσφθέγγεται·. Τεκνία, λέγων, ού; πάλιν ὠδίνω, μέχρι οὗ μορφωθῇ Χριστὸς ἐν ὑμῖν, ο διὰ τῆς πρακτικῆς τελειότητος. «Μη παιδία γίνεσθε ταῖς φρεσὶν, ἀλλὰ τῇ κακίᾳ νηπιάζετε. Μή τις ὑμῖν ἐνοχλείτω ῥίζα κακίας ἄνω φύουσα, ο καὶ τὸν ὀρθὸν σκοτίζουσα νοῦν. Μή τις ἁμαρτίας ἐκφύῃ βλαστὸς ἐν ταῖς καρδίαις ὑμῶν. Μή τις περκάσῃ βότρυς πιο κρίας ὑμῖν, ἐξ οὗ δρακόντων θυμὸς [καὶ θυμὸς] ἀσπίδων οἰνίζεται. Μή τις τῶν Χριστοῦ καταφρονεί τω δεσποτικῶν ἐντολῶν, μηδὲ τὴν ἀκοὴν ἀσπίδες δίκην μυέτω, τοῦ μὴ ἀκοῦσαι φωνῆς ἐπᾴδοντος. Μή τις ἑνὸν τὴν ἀρετὴν ἑλέσθαι, καὶ πολιτείαν τὴν ἐν οὐρανοῖς ἐπὶ γῆς μετιέναι, τὴν κακίαν αἱροῖτο, μη δὲ τῆς φθοροποιοῦ τῶν χαμαιζήλων ῥαστώνης, τὸν ἐπίκηρον τῆς ἀκημάτου ζωῆς ἀθλίως βίον προκρίν νοιτο. • Παιδία, ἐσχάτη ὥρα ἐστίν· ἡ ἑτοιμαστέον οὖν ἡμῖν τὰ πρὸς ἔξοδον, καὶ τὰ πρὸς ταφὴν ἐπιτής δεια. Αὐξήσωμεν ἡμεῖς αὐτοῖς τὴν ἐπιτύμβιον μέρι μναν. Μηδεὶς οὕτω χαῦνος ἔστω καὶ ταῖς ἡδοναίς Έκλυτος, ὡς τὴν εἰς τὸν Χριστὸν ἀνάλυσιν δευτέραν θέσθαι τῆς μετὰ τοῦ πηλοῦ διαμονῆς καὶ συμπήξεως. Εἰς βασιλείαν ἡμᾶς ὁ Χριστὸς καλεῖ τὴν οὐράνιον. Δεσποτικὸν τὸ ἐπίταγμα· γενναῖον ἀναλάβωμεν φρό νημα. Ἰσχυρὸς ὁ καλῶν· μὴ ἀσθενῶμεν τῇ γνώμη πρὸς τὸν ὑπὲρ ἔννοιαν πλοῦτον, καὶ λογισμοῖς μια κρολογῶμεν περὶ τὰ δρώμενα. Τί τοῖς ὁρωμένοις ἐγκαταμένομεν; Τί τῆς πατρῴας υπερορῶμεν ἑστίας; Πόλις ἡμῶν καὶ πατρὶς, ἡ ἄνω Σιών· ἡ τῶν ἁγίων μητρόπολις, τὸ τῶν πατριαρχῶν οἰκητήριον, οὗ οὐκ ἔστι δάκνων ὄφις ἐφ᾽ ὁδοῦ ἐγκαθήμενος πτέρναν, καὶ ἀπείργων τὴν εἴσοδον. Σιών, ἧς οἱ πύργοι ἐπὶ τῶν χειρῶν Κυρίου πεπήγασιν· ἧς αἱ πύλαι γλύμμα, πρὸς τὴν ἐκεῖθεν εἰσάγουσα: τοὺς εἰσιόντας μακαριότητα, ἧς τό τε εἶδος καὶ κάλλος οἶδεν ὁ κατασκευάσας Θεός. Περιουσία δὲ τῶν πι στῶν, ἡ ἀγήρως ζωή, τὸ ἀνεκλάλητον φῶς, ἡ ἀθάνα της βασιλεία, τῶν ἀποκειμένων τοῖς ἀξίοις ἀγαθῶν ἡ ἀντίδοσις· ἃ μήτε ὀφθαλμοῖς ὁρατὰ, μήτε καρ δία ληπτὰ, & τοῖς ἀγαπῶσιν αὐτὸν ἡτοίμασεν ὁ θεός. Ο Μηδὲ τούτων «ἀφῶμεν τὴν εὐκληρίαν, ὅσοι τῷ θεοποιῷ τεκνωθέντες βαπτίσματι, Θεοῦ πεφήναμεν τέκνα. Θεοῦ τοῦ ἡμᾶς ἀγαπήσαντος καὶ δόντος ἀντίλυτρον πάντων ἡμῶν, τὸν ἑαυτοῦ Παῖδα τὸν μου νογενῆ, καὶ συμφυῆ, καὶ ὁμόθρονον. Μὴ ἀθετῶμεν τῆς υἱοθεσίας τὸ χάρισμα. Μὴ γενώμεθα δοῦλοι τῆς ἁμαρτίας, ἐλευθερωθέντες ἐν πνεύματι. Μὴ φανῶμεν δοῦλοι γαστρὸς ἡδονῆς, κόρῳ τὴν ὕβριν ἀντιλαμβά- Ο νοντες· μὴ τοῖς πάθεσι θύραν ἀνοίξωμεν, ἐξ ἧς ἡμῖν αἱ τοῦ θανάτου παλίρροιαι βρύουσι. Μὴ στῶμεν τῆς ἐπὶ τὰ πρόσω φορᾶς, ἀλλ' ἀεὶ τρέχωμεν, εἴ πως κατα λάβωμεν, ἐπὶ τὸ βραβεῖον τῆς ἄνω κλήσεως. Καλόν τῶν ὄπισθεν ἐπιλανθανομένους, τοῖς ἔμπροσθεν ἐπ εκτείνεσθαι. Καλόν ἀκούειν Χριστοῦ λέγοντος· «Εἴ τις θέλει ὀπίσω μου ἐλθεῖν, ἀπαρνησάσθω ἑαυτὸν, καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ, καὶ ἀκολουθείτω μοί.» Καλὸν ἀκολουθεῖν τῷ Χριστῷ τὸν κόσμον ὁδεύοντι· «Δεῦτε πρός με, πάντες οἱ κοπιῶντες καὶ πεφορτισμένοι, κἀγὼ ἀναπαύσω ὑμᾶς, ο Χριστός πελεύει, μὴ ἀντιτείνωμεν. Χριστὸς ὁ καλῶν, καὶ τίς Οὐκ ἀκούεται; Θεοῦ φωνή ἐστι διδάσκουσα, ο Εγώ εἰμι τὸ φῶς τοῦ κόσμου· ὁ ἀκολουθῶν ἐμοὶ, οὐ μὴ περιπατήσῃ ἐν τῇ σκοτίᾳ, ἀλλ᾽ ἕξει τὸ φῶς τῆς ζωής.» Καί· «Ἐγὼ φῶς εἰς τὸν κόσμον ἐλήλυθα.» Τούτου δὲ τί ποτ᾽ ἂν τοῦ φωτός ἐστιν ἡμῖν οἱ αειότερον; Τὸ γὰρ ἀφεἶναι τὸ σκότος καὶ τῷ φωτὶ κολληθῆναι, υἱὸν φωτὸς ἀληθῶς ποιεῖ τὸν φωτὶ προσ κολλώμενον. Τοῦτο δὲ πῶς ἂν ἑτέρως γένοιτο, μή οχι πάσης υπερφθείσης ἡμῖν τῆς ἐν σκοτομήνῃ το ξενούσης ἡμᾶς ζοφερᾶς ἁμαρτίας; Τοῦ δὲ τὸν στο αυρόν αίρειν καὶ ἀκολουθεῖν τῷ Χριστῷ, τί ἂν Παργέστερον γένοιτο σύμβολον τοῦ καθ' ἡμέραν ἀποθνήσκειν, ἢ τῇ ἐλπίδι τῶν ἀποκειμένων νευρούμενον, ἢ τῷ φόβῳ τῶν ἀπειλουμένων περιστροφών μενον; Σταυρὸν δὲ κυρίως νοήσεις, ἀγαπητέ, τὸν ὑπὲρ Χριστοῦ θάνατον, ὃν εἰ καὶ τύχῃ συμβῆναι ἡμῖν κατὰ Πρόνοιαν, μὴ ἀνανεύσωμεν. Εἰ γὰρ τῇ ἁμαρτία καθ' ἡμέραν γνωμικῶς ἀποθνήσκομεν, ζην ὥσπερ δικοῦμεν ἀποθανόντες ἀθλίως, πῶς οὐκ ἂν ὦμεν με καριώτεροι τὸν ὑπὲρ Χριστοῦ προαιρούμενο: 6212 τον; Αποθάνωμεν τοίνυν, ἵνα ζήσωμεν. Καλό τα Χριστῷ συναποθανεῖν, ἵνα καὶ συζήσωμεν αὐτῷ Πῶς δέ τις συναποθνήσκει τῷ Χριστῷ; Τῶν παθῶν ὑπεράνω γενόμενος, με προδιδοὺς φόβῳ τινί τη ἀλήθειαν, ἢ αἰδοῖ τῆς πρὸς ἀνθρώπους φιλίας την πρὸς Θεὸν παρρησίαν οικτρώς προϊέμενος. Οὕτω τις ὑπεραθλεῖ τοῦ Χριστοῦ. Οὕτως τις ἀποθνήσκει το ὑπὲρ ἡμῶν ἀποθανόντι. Κληρονομεῖ δὲ πῶς τὰ οὐρά νια; Τὰ τῆς γῆς καταλιμπάνων τῇ γῇ, & μικρὸν ἐπι τέρπει την θέαν, καὶ μακροτέραν ἐκεῖθεν ἐμπλεῖ τὴν ὀδύνην. ᾿Αφῶμεν τοίνυν τὰ ἐνταῦθα τερπνά, ἵνα ἐκεῖθεν δόξης κληρονομήσωμεν. Δῶμέν τι καὶ θεῷ τοῦ ἡμετέρου βίου. Συμμεριστὴν αὐτὸν τῆς ἡμετέρας λάβωμεν ζωῆς. Ηδη τοῦ βίου τὸ πλεῖστον ἡμῖν διελήλυθεν. Εζήσαμεν τῇ σαρκὶ, ζήσωμεν καὶ τῷ πνεύματι. Μικρῷ καιροῦ διαστήματι μακρούς αιώνας ἑαυτοῖς θησαυρίσωμεν. Μικρὰ ὧν λαμβάνειν παρα δοκῶμεν ἀφίεμεν. Οὐδὲν ἰσοστάσιον τῶν δεδομένων εἰσοίσομεν. Ταῦτα ἡμῖν ὁ ἱερὸς οὗτος ὑποφήτης τοῦ Πνεύματος. Ταῦτα Τίτος ἡ μεγάλη τῆς Ἐκκλησίας σάλπιγξ, καὶ πάντα κύκλῳ περιηχοῦτα τὰ πέρατα, τὸ θεῖαίο νητον όργανον, ἡ καθόλου βροντῶτα φωνή, ἡ τους καταράκτας ἡμῖν τῶν θείων οἰκτιρμῶν ὑπανοίξατε, ή καθ' ἡμέραν τὰς καθ' ἡμέραν τῶν ἐχθρῶν ἐπαναστάσεις, κατακλυσμοῦ δίκην, ἐπικαλύπτουσα. Ταῦτι Τίτο; ἡμῖν δι' ἡμῶν τῶν εὐτελῶν ὑποκινυρίζων ἐπ τάφου διδάσκει τῷ Πνεύματι. Γνωρίσωμεν οὖν τὰ τοῦ Ειδασκάλου μαθήματα. Γενώμεθα μαθηταί, μὴ ἄθε τηταὶ τοῦ χαρίσματος. Φανῶμεν εὐπειθεῖς, μὴ ἀπει θεῖς τῷ διδάσκοντι. Δι' αἰδοῦς τὸν λόγον δεξώμεθα. Μὴ ὑποκινῶμεν τὰ χείλη ψιθυρισμῶν ὑποκρίσεσιν, ἀλλὰ ἀνακεκαλυμμένῳ προσώπῳ καὶ ἀπερικαλύπτῳ βλέμματα, τῷ φωτὶ τῶν ἐκείνου λέγων ἐνατενίζωμεν. Μυηθῶμεν σοφίαν τὴν ὄντως ἀποκεκρυμμένην πρὸ τῶν αἰώνων, ἣν οὐδεὶς τῶν ἀρχόντων τοῦ αἰῶνα; τούτου κατὰ μέθεξιν γνωστικῆς ἀναβάσεως ἔγνωκς. Καὶ συνελόντα φάναι, γενώμεθα καθαρῶς τοῦ ποιή σαντος, μηδὲν τῆς παλαιᾶς καὶ ἐξώδους ζύμης της ἁμαρτίας ἐν ἑαυτοῖς καταλιπόντες φύραμα, Εσται δὲ τοῦτο πῶς; Εἰ ἀγαπῶμεν ἀλλήλους. τοὺς μισοῦντας ἡμᾶς εὐποιοῦμεν, τοῦ κακοποιεῖν ἀλογήσαντες. Εἰ μὴ κακῷ τὸ κακὸν ἰατρεύομεν. Εἰ ἀφῶμεν ἀλλήλοις τὰ παραπτώματα. Εἰ ἐξαροῦμεν πάντα δόλον τῶν καρδιῶν ἡμῶν. Εἰ πᾶς ἀποκλεισθῇ φθόνου πόρος καὶ βασκανίας ὁλκός. Εἰ θυμοῦ ζέσις, καὶ μήνιδος ὀργὴ μὴ ἐν ἡμῖν μείνῃ. Εἰ παθῶν ἡδονί οἱ ἴσ. περ. καὶ ὀρέξεις παράλογοι ἐξ ὧν ὁ θάνατος, μὴ ἀναβῇ διὰ τῶν θυρίδων ἡμῶν. Εἰ τὰς θύρας ἡμῶν παντί ἀνεῴγνυμεν ξένῳ. Εἰ πρὸς ἔλεον τὰς χεῖρας ἐκτείνομεν. Εἰ πεινῶσι τὸν ἄρτον ἡμῶν διαθρύπτομεν. Εἰ γυμνοὺς ἀστέγους εἰς τοὺς ἑαυτῶν εἰσαγάγοιμεν οἴκους. Εἰ ῥιγῶντας τοὺς ἀδελφοὺς περιθάλποιμεν. Εἰ μὴ παρορῶμεν τὸν πένητα κράζοντα. Εἰ μή παραδράμοιμεν τὸν τῆς παρ' ἡμῶν εὐποιίας δεόμενον. Εἰ φόβῳ καὶ πόθῳ ταῖς ἐκκλησίαις προστρέχοιμεν. Εἰ Θεῷ τὰς ἀπαρχὰς τῶν ἡμετέρων πόνων προσάγοι μεν. Εἰ θυσίας καὶ προσευχὰς αἷς εὐαρεστεῖται Θεός, Θεῷ προσενέγκοιμεν. Εἰ μὴ διορύττομεν βόθρον τοῖς ἀδελφοῖς. Εἰ μὴ ἀφῶμεν τὸν ἥλιον ὀργιζομένοις ἡμῖν ἐπιδύεσθαι, ἀλλὰ διαλλαγῶμεν πρὸ τῆς ἑσπέρας τοῖς εἰς ἡμᾶς ἁμαρτάνουσιν. Εἰ ἀγαπῶμεν ἀλλήλους, καθὼς ὁ Χριστὸς ἠγάπησεν ἡμᾶς, καὶ ἑαυτὸν παρ. ἔδωκε λύτρον ὑπὲρ ἡμῶν τῷ θανάτῳ, αἰσχύνης κατα φρονήσας. Εἰ σωφρονίσομεν ἡμῶν τὸν βίον, καὶ ν τὰ μέλη νεκρώσομεν τὰ ἐπὶ τῆς γῆς, πορνείαν, ἀκαθαρσίαν, πλεονεξίαν,» καὶ ἡδονὰς ἁπάσας, καὶ τὴν και κίστην ὑπερηφανίαν. Εἰ φιλαργυρίαν μισήσομεν, τὴν τῶν κακῶν ἁπάντων μακεύτριαν. ι Τίς σοφός; καὶ συνήσει τοῦτο;» Τις προσθήσει τοῦ φυλάξαι ταῦτα, καὶ τὴν ἐντεῦθεν ἐπικαρπίαν δρέψασθαι; Μακάριος ὄντως οὗτος ἐμοὶ καὶ παντὶ τῷ ἀρτίφρονι. Τίς γὰρ αὐτὸν ὁ κακώσων ἔσται, τῇ ἀτρεψία τοῦ καλοῦ τὸν νοῦν ἑστομωμένον, καὶ δίκην πίλεως κατωχυρωμένον τῷ ἀσφαλεῖ τῶν ἀρετῶν προτειχίσματι; Ἀλλ᾽, ὦ τῆς μακαρίας Τίτου γαστρός ἄρτι γεννηθέντα τέκνα! Αὕτη γὰρ ἡμᾶς εὐαγγελικῶς ἀνεγέννησε. Στῆτε κατὰ πάντων ἀοράτων ἐχθρῶν, τὴν παν οπλίαν τῆς αὐτοῦ διδασκαλίας ἑαυτοῖς περιθέμενοι. Αντίστητε τῷ διαβόλῳ, καὶ φεύξεται ἀφ' ὑμῶν.» Ανδρίζεσθε κατὰ τῆς βδελυρᾶς τοῦ Σατανᾶ παρα τάξεως, καὶ ὡς βέλη νηπίων τὰς πληγὰς ἐκείνου λογίζεσθε. Στῆτε περιεζωσμένοι τὴν ὀσφὺν ἐν ἀλη θείᾳ, καὶ τὰς πλευρὰς ἐνειλημένοι, καὶ τοῦ Πνεύματος τὴν μάχαιραν φέροντες, ὅ ἐστι ῥῆμα Θεοῦ, διὰ προσευχῆς καὶ δεήσεως. Τόξα καὶ βέλη καὶ φαρέτραν, τὰ θεόπνευστα τοῦ θεομύστου κήρυκος Τίτου θωρα αισθῶμεν λόγια. Κορύνη, καὶ δόρυ, καὶ μάχαιρα, αἱ πρὸς Θεὸν ὑπὲρ ἡμῶν ἐντεύξεις τοῦ ποιμένος ἡγεί σθωσαν. Αὐτὸς ἀνθ' ἡμῶν στήσεται. Αὐτὸς παρατάξεται καὶ ὑπερασπιεῖ ἡμῶν. Αὐτὸς γὰρ θραύσει τὸν καθ' ὑμῶν συγκινούμενον πόλεμον. Αὐτὸς λωφήσει τὰ τῶν ἐχθρῶν ὀφρυώματα. Αὐτὸς στήσεται καὶ ἐξω ιλάσεται, καὶ τὸν θυμὸν ἀποστρέψει Κυρίου. Καὶ τὸ ποτήριον τῆς ὀργῆς τὸ ἐν τῇ χειρὶ αὐτοῦ, καὶ τὸ κόνου πτώσεως, καὶ τοῦ θυμοῦ τὴν τρυγίαν ἀφ' ἡμῶν ἀποκλίνας, ἐπὶ τοὺς ἐχθροὺς κατακενώσειε. Καὶ πρὸς αὖραν μὲν τρέψει τὴν θραῦσιν, πρὸς δὲ γαλήνην αί Ἐν θραύσει. & θρίαν τὴν καταιγίδα στήσει. Ναὶ μὴν καὶ τὸ μένα τοῦτο σκάφος, τὴν Ἐκκλησίαν λέγω, πρὸς τὸν λιμένα τοῦ θείου θελήματος καθοδηγήσει, πάντα σάλον απ φυγοῦσαν καὶ κλύδωνα, καὶ δι᾿ ὅλου τὸν ὅλον είρη γεύουσαν βίον. «Τίς γὰρ οἶδεν, εἰ ἐπιστρέψει θεὸς καὶ μεταμεληθῇ ἐπὶ ταῖς κακίαις ἡμῶν;» Οὐ γὰρ ζητεῖ τὸν θάνατον ἡμῶν, ὡς τὸ ἐπιστρέψαι καὶ ζην ἡμᾶς. Μοτώσει καὶ ὑγιάσει, καὶ οὐκ ἔσται οὐδεὶς ὁ κακώσων ἢ μαστιγώσων ἡμᾶς, οὐδ' ἁρπάσει τις ἡμᾶς ἐκ τῆς χειρὸς αὐτοῦ. ᾿Αλλ' εἰ καὶ ἐχθρὸς ἡμῖν προ βάλοι, λιθοβοληθήσεται. Εἰ δὲ καὶ δόρυ τείνας φρά ξεται, ἐν αὐτῷ συντριβήσεται αὐτοῦ τὰ φρυάγματα. Εἰ δὲ καὶ ὅπλα τινάξοι, ἡ μὲν ρομφαία διαπερατεί καρδίαν αὐτοῦ, τὸ δὲ τόξον ἐν χειρὶ αὐτοῦ συντριβήσεται. Αὐτὸς γὰρ Κύριος πολεμήσει ὑπὲρ ἡμῶν Αὐτὸς ἥξει καὶ σώσει ἡμᾶς· ἥξει καὶ οὐ χρονιεῖ, ν καὶ ὄψονται πάντες οἱ Αἰγύπτιοι τὴν χεῖρα τοῦ Θεοῦ τὴν κραταιὰν, την μεγάλην, Φύγωμεν ἀπὸ προς ώπου, λέγοντες, Κυρίου τῶν Χριστιανῶν, ὅτι Κύριος πολεμεῖ ὑπὲρ αὐτῶν τὸν Αἰγύπτιον σε Αμαλήκ, καὶ τὸ μητρόδουλον τῆς ᾿Αγαρ φύλον ἀπολλύει πανίε θρίᾳ· «Τοὺς ἐχθροὺς λέγω τοῦ σταυροῦ τοῦ Χριστοῦ, ὧν τὸ τέλος, ἀπώλεια, ο οὓς βυθοῖς θαλάσσης ἄβυσσος εγκολπώσεται, καὶ ναυμαχεῖν πειρωμένους, τις ἑαυτῆς περιπτύξεται κύμασιν. Οὗτος ὁ Θεὸς ἡμῶν αὐτὸς εἰς μυριάδας ὑφ᾽ ἑνὸς διώκοντος τούτους τρα πώσεται πίπτοντας, καὶ διαμεριεῖ αὐτοὺς εἰς προν μὴν καὶ σκύλα Ῥωμαίοις καὶ λάφυρα. Οὗτος ὁ θεὸς ἡμῶν· αὐτὸς ταῖς νίκαις τοὺς ὁμοστεφεῖς καὶ συν θρόνους βασιλεῖς * στεφανώσειε, μακραῖς τὸ κράτος αὐτοῖς ἐτῶν διατηρῶν ἀνελίξεσιν. Αὐτὸς ὑπὸ χεῖρα τούτοις καθυποτάξειε τὰ φύλα πάντα, τὰ βάρβαρα, τὰ τοῖς αἵμασι χαίροντα. Στήσεται γὰρ μεσίτης αὖν τόθεν ἵλεω;, ὁ τρόφιμος τοῦ λόγου Τίτος καὶ πρόμαχος. Στήσεται δὲ καὶ ἡ παρ᾽ ὑμῖν ἀοίδιμος τῶν μαζ τύρων 30 δεκάς, καὶ τοῖς ἑαυτῆς πάθεσιν ἐξιλάσεται τὸν σώσειν ἐκ θανάτου δυνάμενον Κύριον, καὶ περανεῖ πάντα ὅσα πρὸς σωτηρίαν βλέπει τὴν ἡμετέραν, καὶ δόξαν τῆς αὐτοῦ μεγαλειότητος. Ι, και, Μοτώσει. ανάξω, Όμο στεφείς. παρέργως Καὶ εἴη γε ταῦτα μηδενὶ μηδαμῶς ἐμβραδύνοντα χρόνῳ, ἐπ' αὐτοτελή χωρῆσαι χρηστότητος έκβασιν, καὶ τὴν δι' ἔργων συμπλήρωσιν δέξασθαι! Ταύτῃ γὰρ καὶ ὁ βίος ἡμῶν διομαλισθήσεται, καὶ λόγος ἅπας, καὶ πρᾶξις, καὶ διανόημα, τοῖς θείοις νόμοις τοῦ Πνεύματος κατακοσμηθήσεται, καὶ δι' ἀπραγμοσύνης ὁ ἡσύχιος τε καὶ ἤρεμος ἡμῖν διανυσθήσεται βίας. Ὑφ' οὗ μικρὸν ὕστερον δι' ἀρετῆς καὶ θεωρίας, ἡ τῆς ἐκεῖθεν δόξης καὶ βασιλείας ἀποκληρωθήσεται μέθεξις τοῖς οὕτω πολιτείας προκόψασι. Ταῦτά σοι παρ' ἡμῶν, ὦ πάτερ, ὦ δέσποτα τῶν σῶν ἱκετῶν, καὶ διαδόχων μὲν, ἀναξίων δέ· ταῦτά σοι τῆς μικρᾶς ἐμῆς γλώσσης καὶ διανοίας, τῆς σοί γε φίλης καὶ παρὰ πάντας τιμώσης σε, τὰ μικρὰ προσενέγματα. Ταῦτα ὁ μικρὸς ἐν ποιμέσιν ἐγώ, καὶ τοῦ ἱεροῦ τού του, πῶς, οὐκ οἶδα, κατηξιωμένος καὶ θρόνου καὶ βή ματος. Καὶ εἰ μικρὰ ταῦτα, καὶ τῆς ἀξίας παραπολὺ φθάνοντα, τῆς γοῦν θερμῆς πρὸς σὲ διαθέσεως οὐκ ἐλάττονα. Δέξη γὰρ, εὖ οἶδα, ταῦτα μετ᾿ εὐμενείας, οἷόν τι μικρὸν ἐπιτάφιον· τὸν δέ γε τελειότερον ἔπαι νον, παρ' αὐτοῦ ἂν ἐπιζητοίης ἐπιδοξότερον ὕστερον, τοῦ πρὸς ὅν ἀεὶ τὴν σπουδὴν καὶ τὴν ἔφεσιν ἀεικίνη τον ἔσχηκας. Νῦν δὲ ἄνωθεν ἡμᾶς ἐποπτεύοις, ὦ θεία καὶ ἱερὰ κεφαλὴ, Θεῷ τῇ Τριάδι περιχορεύων ἐν πνεύματι, καὶ τῷ θρόνῳ τῆς χάριτος παριστάμενος χάριτι, καὶ τῷ θείῳ φωτὶ κατὰ ψυχὴν ἑλλαμπόμενος ὑπὲρ ἡμῶν ἐντυγχάνων, εἴ πως ῥυσθείημεν διὰ σοῦ τῆς ἠπειλημένης τοῖς κατ' ἐμὲ ῥᾳθύμοις ὀργῆς, καὶ τῶν ὁσημέραι καθ' ἡμῶν ἐξαπτομένων τῶν παθῶν ἐπαναστάσεων· πρὸς δὲ καὶ ὁρατῶς τε καὶ ἀφανῶς ἐγχειρούντων ἡμᾶς πολεμεῖν ἐθελοκάκων ἐχθρῶν, Καὶ στήσαις ἡμῖν πρὸς αὔραν τὴν καταιγίδα, καὶ τύχοιμεν τῆς αὐτόθεν μακαριότητος, ἵνα ὑπὸ ταῖς σαῖς καὶ τότε περισκεπόμενοι πτέρυξιν, ἐν σκηναίς αἷς αὐτὸς αὐλίζῃ, συναυλισθείημεν, καὶ καθαροί καθαρῶς τὸ φῶς τὸ ἐν σοὶ τρανωθείημεν, χάριτι τοῦ καλέσαντος ἡμᾶς κλήσει ἁγίᾳ εἰς τὸ θαυμαστὸν αὐτοῦ φῶς· ᾧ πρέπει πᾶσα δόξα, τιμὴ καὶ κράτος, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας. Ἀμήν. ΛΟΓΟΣ ΙΖ'. Ἐγκώμιον εἰς τὸν ἅγιον μεγαλομάρτυρα Γεώρ γιον. 'Λεὶ μὲν λαμπρά, και πανεύφημα τὰ τῶν ἁγίων 1 μαρτύρων μνημόσυνα· ἀξιεπαινετώτερον δὲ καὶ ἀδέσποτον, μάλα πάντων ἐπιδοξότερον, τὸ σήμερον ἡμῖν ἑορταζόμενον. Η γὰρ παροῦσα τοῦ μάρτυρος μνήμη, οὐ μόνον τοῦ Κυριακού πάθους περιέχει την μίμησιν, τοῖς ἀθλητικοῖς ἀγῶσι κατακεκοσμημένη, καὶ ταῖς ἐαριναῖς ἐξαυγείαις κατακαλλυνομένη, ἀλλά γε καὶ αὐτῶν τῶν ὑπεράγαν υπερηρμένων Δεσποτικών ἑορτῶν καταπλουτεῖ τὴν φαιδρότητα. Μέση τούτων ὥσπερ ἡλίων δυάδος, τῇ οἰκείᾳ κινήσει περιπολούντων, ἐστηριγμένη σελήνη, ταῖς ἐξ ἀμφοῖν τε λαμπηδόσι καταστραπτομένη, Χριστομιμήτοις ἀκο τῖσι καταυγάζει τὴν οἰκουμένην. Προλάμπει μὲν οὖν αὐτῆς τῇ τάξει; καὶ προανίσχει τῇ ἐκφανεστάτη της ώρας αἴγλῃ, συνανατέλλουσαν καὶ παραχρῆμα επομένην ἢ καὶ συνημμένην έχουσα, ή παγκόσμιος καὶ ὑπερέκλα μπρος καὶ πασῶν προηγουμένη παν έορτος ἑορτῶν ἑορτή· λέγω δὴ τοῦ σωτηρίου κά θους καὶ τῆς ἀναστάσεως Χριστοῦ τοῦ ἀληθινοῦ Θεοῦ καὶ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ τοῦ Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ, καὶ ἀρχηγοῦ τῶν μαρτύρων, τοῦ δι' ἡμᾶς σαρχων θέντος, καὶ διὰ τὴν ἡμετέραν σωτηρίαν ο μαρτυρήσαντος ἐπὶ Ποντίου Πιλάτου, ο κατὰ τὸν ᾿Απόστολον καὶ τῷ οἰκείῳ πάθει, τὴν κατὰ τοῦ θανάτου νίκην ἡμῖν χαρισαμένου. Ἐφεπομένην ἔχουσα οι μετ' αυτ τὴν ἁρμοδίως, καὶ τὴν εἰς οὐρανοὺς ἀνάληψιν αὐτοῦ, καθ᾿ ἣν τὴν ἡμετέραν οὐσίαν ἐν ἑαυτῷ τῷ Πατρὶ συνεκάθισεν.» Οὐ συντυχίαν δέ τινά φημι τῶν ἡμε τὸν ἥλιον ἅρμασι, λέγουσι περιπολείν, ἄλλοτε ἄλλην τέρων, ἀλλὰ θείας ἀγάπης οικονομίαν, καὶ θείων • ".» πραγμάτων εναργή οικειότητα, οὕτω τοῦ μαρτυρηθέντος, ὑπερβάλλον τῆς ὑπὲρ τὸν μαρτυρήσαντα στοργῆς αὐτοῦ διαδεικνύντος ἡμῖν· ὡς μὴ τοῖς πάν θεσι μόνον τὴν πρὸς αὐτὸν ἐμφέρειαν ἀποσώζειν, ἀλλὰ μὴν καὶ τῇ τοῦ πάθους ἡμέρᾳ. Ομοίως γὰρ καὶ τῶν τοῦ ἐνιαυτοῦ μαρτυρικῶν ἐξάρχει πανηγύρεων, μόνη μετὰ τὴν ἀναστάσιμον, τῆς ἐαρινῆς προσ καθημένη λαμπρότητος. Ἐπεὶ οὖν οὕτω τερπνὰ τῆς ἀθλητικῆς ταύτης πανηγύρεως τὰ μεθόρια, ἄξιον καὶ αὐτῆς λοιπὸν ὑποδεῖξαι τὸ κάλλος. Κάλλος δὲ πανηγύρεως, ἢ λόγος σωτήριος, ἢ πρᾶξις ἔνθεος. Ελλησι γὰρ καὶ Βαρβάροις, καὶ πᾶσιν ὧν ἡ πλάνη τῶν εἰδώλων κατεκράτει, τοῦτο σεμνότης· ἦν καὶ χαρὰ ἑόρτιος, τὸ διὰ πάσης ἀσχημοσύνης τε καὶ ἀκρασίας θεραπεύειν τοὺς δαίμονας. Ἡμεῖς δὲ, οἷς τρόπαιον τοῦ σταυροῦ κατὰ τοῦ θανάτου δεδώρηται, τοὐναντίον· τὸ διὰ πάσης αὐτοὺς καταισχύνειν ἀθλή σεως. Ενθεν ἡδονῶν ἔκλυσις ὡς αἰσχρὰ, ἐμισήθη καὶ τόνος ἀρετῶν καὶ θάνατος ὑπὲρ εὐσεβείας, τοῖς πιστοῖς ὡς ἡδὺς προεκρίθη. Ενθεν ἡ πλάνη τῶν εἰδώλων ἐσβέσθη, καὶ τὰ πλήθη τῶν μαρτύρων ἀνέλαμψαν. Ενθεν οὐρανὸς τὰ ἐπίγεια γέγονε, δι τὴν ἀστέρων τοῖς ἁγίοις κατακοσμούμενα· καὶ παν ημέριος ἑορτὴ τὴν οἰκουμένην κατέχει, τὰ τούτων τρόπαια, καὶ τὰ τούτων λείψανα τιμῶσαν· τοὺς τούτων ἀγῶνας πανηγυρίζουσαν· ἀγῶνας δὲ λέγω οὓς ὁ μὲν κοινὸς ἐχθρὸς κακούργως ἐνεστήσατο τὴν προσκύνησιν καὶ τὴ ἀκοινώνητον όνομα φιλο νεικῶν διὰ μέσου τῶν εἰδώλων αὐτὸς ἀπενέγκασθαι δ δὲ πάντων Θεός, Σωτήρ τε καὶ σταδιάρχης, φιλανθρώπως συνεχώρησε, κατ' αὐτοῦ νικητὴν τὸ ἀνθρώπινον ἀναδεῖξαι βουλόμενος· ἵνα ὑφ᾽ ὧν ὡς Θεὸς ἐζήτει προσκυνεῖσθαι, ὑπὸ τούτων ὡς νεκρὸς γε λᾶται πατούμενος. Ἐπεὶ οὖν τῆς εἰδωλομανίας ὁ ζόφος, τηνικάδε κατὰ πάσης χεθεὶς τῆς οἰκουμένης, μικροῦ καὶ τὴν ἀοίκητον ἔπλησε, σχεδὸν ἁπάντων πρὸς τὴν ἀσέβειαν αὐτομολούντων· καὶ πάντες ἀφεγγεῖ λήθῃ τοῦ ὄντως Θεοῦ παραδοθέντες δέσμιος, σκότους καὶ μακρᾶς νυκτός πεδῆται ἀποδειχθέντες, περὶ πολλοῦ τὸ σέβειν ἐποιοῦντο τοὺς δαίμονας· καὶ φάσμασιν ὡς θαύμασιν ἐκδειματούμενοι, δεισιδαιμονέστεροι καθ' ἑκάστην ἐδείκνυντο· οἵ τε τῆς ἀσεβείας ἀρχηγοὶ καὶ σπουδασταί, Διοκλητιανός καὶ Μαγνέντιος, καὶ οἱ κατὰ πόλιν τούτων ὑπασπισταί, συῶν ὁρμήματι τῇ ἀσεβείς προχωρήσαντες, ἐπι μελῶς ἐπὶ τὰ πονηρὰ κατεγίνοντο· «Καὶ οὐκ ἦν ἀνάνευσις ἐν τῷ θανάτῳ αὐτῶν· › πορευόμενοι γὰρ ἐπορεύοντο τῷ φωτὶ τοῦ πυρὸς αὐτῶν· «Οὔτε μήν στερέωμα ἐν τῇ μάστιγι αὐτῶν,» τοῦ Θεοῦ μακροθύμως ἀνεχομένου, ὅπως οἱ δίκαιοι φανῶσι, καὶ μὴ Μαρτυρικῶν ἐξάρχει πανηγύρεων. τοῖς ζιζανίοις συνεκκοπέντος. Τότε ἂν, τότε, ὥσπερ ἡμεροφανὴς ἀστὴρ φαιδρὰν τὴν εὐσέβειαν διεκλάμ πων, ὁ λαμπρὸς οὗτος καὶ περιβόητος ἀνεφάνη Γεώρ γιος· τὸ γλυκὺ καὶ πρᾶγμα καὶ ὄνομα. Γεώργιος ὁ τῷ ὀνόματι τὴν ἔνθεον πρᾶξιν, καὶ τῇ πράξει την φερώνυμον χάριν ἐν ἑαυτῷ δεικνύς. Ο τὸν Ἰσάχα, μιμησάμενος, καὶ τὸ καλὸν» τῆς θείας γεωργίας ἐρωτικῶς < ἐπιθυμήσας.» Ο τὴν ἐπίπονον έργα σίαν ἀγαπήσας, καὶ κατὰ τὸ γεγραμμένον, αὐτό; ἀποδειχθεὶς «γεωργία ὑπὸ Ὑψίστου» ἐκτισμένη. Ο κοπιάσας γεωργὸς ἐξ ἁπαλῶν ὀνύχων, καὶ ἐν καιρῷ τὸν καρπὸν ἑκατοστεύοντα ἀποδοὺς τῷ δ σπότῃ. Ο τῷ ἀρότρῳ τῆς ἀρετῆς ἀτρέπτως τὴν γλυκείαν τῆς εὐσεβείας ὀρθοτομήσας αύλακα, και ἀσυντελὴς ἡ ἀνθρώπου φύσις ἀπέλθοι, τοῦ σίτου διὰ τοῦτο εὔθετος ἀναδειχθεὶς ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν. Ὁ σπείρας ἐν δάκρυσι, καὶ ἐν ἀγαλλιάσει θερίσας. Ὁ ἐν κλαυθμῷ βαλὼν τὰ σπέρματα, καὶ ἐν χαρᾷ φέρων τὰ δράγματα. «Ἡ [ εὐγεώργητος) γή, ή πολλάκις πιοῦσα τὸν ἐπ' αὐτὴν ἐλθόντα ὑετὸν τοῦ Πνεύματος, καὶ τίκτουσα σωτήριον βοτάνην ο τοῖς ἐν πίστει δρεπομένοις. Ὁ λειμὼν ὁ εὐωδέστα της, ἐν ᾧ τῆς εὐσεβείας τὰ ἄνθη πλουσίως ἐβλάστησεν, ἀφ᾽ ὧν γεωργεῖται κηρία ἀνήροτα, ὧν τὸ γλύκασμα, ψυχῆς ἴασις. Τὸ εὔχρηστον δένδρον, τὸ παρά τοῖς ποταμοῖς τοῦ Πνεύματος πεφυτευμένον, καὶ τεθηλός διηνεκῶς, ἀεί τε τὸν καρπὸν τῆς ἀρετῆς ώριμον φέρον, εἰς ψυχικὴν γεωργίαν τῶν πιστῶς μετεχόντων. Τὸ εὔφορον κλῆμα τῆς ἀληθινοῦς ἀμ πέλου, οὗ γεωργὸς ὁ Πατὴρ ὁ οὐράνιος, γεωργῶν ἡμῖν δι' αὐτοῦ πνευματικὴν εὐφροσύνην, εἰς ἴασιν παθῶν, καὶ ἀνακαινισμὸν ψυχῆς τε καὶ σώματος. Η τῶν θείων ναμάτων πηγή· ἀφ᾿ ἧς ἀρδευομένη χερσομανήσασα ψυχή, γεωργεῖται καὶ καρποφορεί, πίστιν, ἐλπίδα, καὶ ἀγάπην· τριάδα ἀρετῶν, τῷ Τριάδι ἐράσμιον. Ὁ τῶν θείων ἐννοιῶν γεωργὸς, καὶ τοῦ Θεοῦ γεώργιον, ἐν ᾧ ἐγεωργήθη τῆς εὐσεβείας ἡ χάρις, καὶ γεωργεῖται πᾶσι τῶν θαυμάτων τ πλήθη. Ο δε γάρ, οἶδε καὶ ἡ προσηγορία δημοσιεύειν Θεοῦ χάριν, καὶ ἀρετὴν ἀνθρώπων, ὡς ἐπὶ τοῦ ᾿Αβραάμ, καὶ Σάρας· Ἰσαάκ τε, καὶ Ἰακώβ, καὶ Μωσέως, καὶ ἑτέρων πολλῶν μεμαθήκαμεν. Οὗτος ὁ τῷ ὀνόματι καὶ τῇ πράξει Γεώργιος· οὗτος ὡς ῥόδον ἐν μέσῳ ἀκανθῶν τὸ τηνικαῦτα ἀνέτειλε, καὶ ὡς κρῖνον εὐωδιάζον τὴν εὐσέβειαν, μεταξὺ τοῦ Ανάνευσις. ἀνάδεσις ἀνάνευσιν Πίττ ειδωλικοῦ βορβόρου ἀνέβαλεν. Ὡς κυπάρισσος ἐν ἡ χορ βάτων· ὡς ἐλαία κατάκαρπος ἐν ἐρήμῳ· καὶ ὡς φοίνιξ γλυκαίνων τοὺς ἐν πικρίᾳ· ὡς σελήνη πλησιφαὴς ἐν στυγνοτάτῃ νυκτί· ὡς πυρσὸς ἐν σκου τομήνῃ, τοῖς κατὰ τὸ πέλαγος τῆς ἀσεβείας πλανωμένοις· ὡς φωστὴρ ἑωθινὸς, ἐν μέσῳ ζοφερῶν νεφελῶν· ὡς ἥλιος ἐν γνόφῳ συνεχει φαιδρὸν ἐκλάμ- ", πων σέλας. Εἰ δὲ καὶ ὅθεν ἔφυ, καὶ τὴν ἀπὸ γένους ζητεῖς εὐκληρίαν· τὰ πράγματα βοῶσι, Τέκνον αυτ τὸν εἶναι Θεοῦ, καὶ τῆς ἄνω Ἱερουσαλήμ τῆς ἐλευ θέρας• Οσοι γὰρ ἔλαβον αὐτὸν, φησὶν ὁ μαθητής καὶ παρθένος, ἔδωκεν αὐτοῖς ἐξουσίαν τέκνα Θεοῦ; γενέσθαι, τοῖς πιστεύουσιν εἰς τὸ ὄνομα αὐτοῦ·, ὁ ποῖος ἦν Γεώργιος, ἔργῳ τὸ γένος πιστούμενος. Ἐπεὶ δὲ ποθεῖς καὶ τὴν ἐπίγειον αὐτοῦ μαθεῖν εὐγένειαν· πατρὶς αὐτῷ, ἡ Καππαδοκῶν χώρα τροφός, ἡ Παλαιστηνῶν· Χριστιανὸς ἐκ προγόνων νεάζων τῇ ἡλικίᾳ· πολιὸς τὴν σοφίαν· εὐθὺς τὴν καρδίαν· κατ᾽ ἀμφότερα σφριγῶν κατὰ τῆς ἀσεβείας, ὁ μάρτυς τῆς εὐσεβείας· καλῶς τοῖς ὁπλιτικοῖς ἀγῶσι ἐκ παιδὸς ἐνδιαπρέψας, καὶ ἀκριβῶς τὴν ἐν πολέμοις ἐξησκημένος ἀνδρείαν, ὡς καὶ τριβουνάτον ἐμπιστευθῆναι στρατιωτικοῦ καταλόγου, δεόντως τε τοῦτο διοικῆσαι, καὶ ἐν πολλοῖς πολλάκις ἀνδραγαθῆσαι, ἀμέλει πολλὴν ἀθροίσας ἐν ἑαυτῷ τὴν πολε μικὴν ἐμπειρίαν, καὶ μείζονος ὀρεγόμενος ἀξίας, μείζονος καὶ τυγχάνει. Λαβὼν γὰρ τὰ ἐκ πατέρων αὐτῷ προσόντα χρήματα, ἀνέδραμε πρὸς τὸν κατ' ἐκεῖνο καιροῦ βασιλεύοντα, καὶ πάσχει τι, τῷ Κὶς υἱῷ παραπλήσιον. Ὁ μὲν γὰρ ὄνους ἀναζητῶν, βα σιλείαν ἐπίγειον εὔρατο· ὁ δὲ κοσμικὴν ἀξίαν ἐπι ζητῶν, οὐρανῶν βασιλείας ἐπέτυχε, μείζον τοῦ ἔργου τὸ πάρεργον ἐμπορευσάμενος. Παραγενόμενος γάρ, καὶ ἰδὼν Θεὸν μὲν ὑβριζόμενον, δαίμονας δὲ θεραπευομένους, οὐκ ἤνεγκεν ὁ ζηλωτὴς τῆς εὐσεβείας· ἀλλ᾽ ἐννοήσας τὸν Δαβὶδ λέγοντα· «Εἶδον ἀσυνετοῦντας καὶ ἐξετηκόμην· ο καὶ, ο Εξέτηξέ με ὁ ζῆλός σου, ὅτι ἐπελάθοντο τῶν λόγων σου οἱ ἐχθροί μου· ο καὶ μνημονεύσας τοῦ Κυρίου φάσκοντος·. Πᾶς ὅστις ὁμολογήσει ἐν ἐμοὶ ἔμπροσθεν τῶν ἀνθρώπων, ὁμολογήσω κἀγὼ ἐν αὐτῷ ἔμπροσθεν τοῦ Πατρός μου τοῦ ἐν τοῖς οὐρανοῖς·» τυρωθεὶς τῷ θείῳ ζήλῳ, καὶ θήξας ᾖ βέλος τὸν ἑαυτοῦ λογισμὸν, ἔσπευδεν ἁρπάσαι τὴν ἐπαγγελίαν καὶ ἀνθομολογητὴν ἑαυτοῦ τὸν Θεὸν, διὰ τῆς εἰς αὐτ τὸν ὁμολογίας κτήσασθαι. Ὅπως δὲ μέλλοντι τὴν στενὴν εἰσιέναι πύλην, μὴ στέρηται αὐτῷ κώλυμα τῶν χρημάτων ὁ ὄγκος, ἀλλὰ γὰρ καὶ ἰσχυρότερον ἑαυτῷ κατασκευάζῃ τὸ μαρτ τύριον, ἀναγκαῖον ἔκρινε, τῇ θείᾳ κατὰ τάξιν ἐντο χρήσασθαι, ἣν ὁ τοῦ ἀγῶνος Κύριος, ήδη προς τον πλούσιον ἀπεφήνατο νεανίσκον, φήσας· «Εἰ θέλεις τέλειος εἶναι, πώλησόν σου τὰ ὑπάρχοντα, καὶ ἂς πτωχοῖς· καὶ ἔξεις θησαυρὸν ἐν οὐρανοῖς· καὶ δεῦρο ἀκολούθει μοι.» Καὶ δὴ τοῦτο ὑπὸ τοῦ πρώτου νέα νίσκου ῥαθυμία παραλειφθέν, ὁ δεύτερος εὐθύμω; ἀπεπλήρωσεν· ἀποθέμενος τὴν τῶν χρημάτων προ βολὴν, καὶ τούτοις διὰ χειρὸς τῶν πενήτων ἀγοράσεις τὴν ἀτίμητον μαργαρίτην τῆς βασιλείας τῶν οὐρα νῶν, καὶ ἐν αὐτῇ τὸν ἄσυλον [ἐν] ἑαυτῷ προευτρεπίσας θησαυρὸν, κἀκεῖσε τὴν ἑαυτοῦ καρδίαν τι λείως προσηλώσας. Οὕτω τε προανελὼν τὸν τῆς τ χοφθόρου πλεονεξίας εἰσηγητὴν, καὶ τὸν πρώτον κατ' αὐτοῦ ἁρπάσας στέφανον, αὐτόν τε τοῦτον εἰς εφόδιον καὶ σύμβολον υψηλοτέρας νίκης νοητώς ἀναδησάμενος, εὐχαῖς τε πενήτων ἑαυτὸν καταχώσας, καὶ ταύταις νίκην νίκῃ προσθείναι καταπιστεύσας, οὕτως πεποιθὼς ὡς λέων, ἄρας τὸν ἑαυτοῦ σταυρὸν, πρὸς τὸν κατὰ τῆς ἀσεβείας ἐξήλατο πό λεμον. Οὐ γὰρ ἐπίστατο ὁ σοφὸς, ὅτι δὴ ο Έλετ μοτύναις μὲν καὶ πίστεσιν ἀποκαθαίρονται ἁμαρ ", τίαι, ο τὰ τῆς νίκης κωλύματα. «Ελεημοσύνη δὲ ἐκ θανάτου ὑπὲρ πάντα ῥύεται. ο Ὑπὲρ γὰρ ἀτες *: 1 - «κράνους, καὶ ὑπὲρ δόρυ ὁλκῆς κατέναντι ἐχθροῦ πολεμήσει ὑπὲρ σοῦ, φησὶν ὁ τοῦ Σιράχ. Αμέλε › ταύτην ἔργῳ προαλειψάμενος ἀθλητικῶς, καὶ θερ σαλέως πρὸς τὴν παράταξιν ἐξιών, οὐχ ὑλικὴν τινα περιέθετο πανοπλίαν, ἀλλὰ τὴν τοῦ ἁγίου Πνεύματος, ἣν ὁ Παῦλος ὑπέδειξε. Περιεζώσατο γὰρ τὴν ὀσφὺν ἐν ἀληθείᾳ, καὶ ἐνεδύσατο τὸν θώρακα της δικαιοσύνης· καὶ ὑπεδήσατο τοὺς πόδας, ἐν έτοιμε σία τοῦ Εὐαγγελίου τῆς εἰρήνης· καὶ περιεβάλετο τὴν περικεφαλαίαν τοῦ σωτηρίου, ἐπὶ πᾶσιν ἀντὶς βὼν τὸν θυρεὸν τῆς πίστεως, τὸν σβεννύντα πάντα τὰ πεπυρωμένα βέλη τοῦ πονηροῦ· καὶ τὴν μάχαιο ραν τοῦ πνεύματος, ὅ ἐστι ῥῆμα Θεοῦ. Καὶ τὴν ἀόρατον καὶ πνευματικὴν ταύτην περι εφράξατο παντευχίαν, «Ἐπεὶ μὴ πρὸς αἷμα καὶ σάρκα τὸν πόλεμον ἤρατο, ἀλλὰ πρὸς τὰς ἀρχές, πρὸς τὰς ἐξουσίας, πρὸς τοὺς κοσμοκράτορας του σκότους, πρὸς τὰ πνευματικὰ τῆς πονηρίας ο πνευ ματικοῖς πνευματικῶς ἀνθοπλιζόμενος· καὶ μου νονουχὶ, τὸ ἀποστολικὸν ἀναβοῶν λόγιον· «Ἡμῶν Του, και, 9. * ΣΧΙΣ, γρ. εξ. Κατὰ τάξιν. Καὶ πίστεσι. ὅσοι πιστοί, ὀρθοὶ πάντες. Δόρυ ολκής. ἀλκῆς. ὁλκη δύναμις, ισχύς. τὰ ὅπλα, οὐ σαρκικά, ἀλλὰ δυνατὰ τῷ Θεῷ, πρὸς καθαίρεσιν ὀχυρωμάτων. Αὐτίκα οὖν, ἄνωθεν σύμμαχον ἑαυτοῦ τὸν ἀγωνοθέτην ἐπικαλεσάμενος θυμόν τε κινήσας τὸν κατὰ φύσιν, καὶ ζῆλον ἀναλα δὼν τοῦ Ἡλίου τοῦ προφήτου· καὶ ὀργῇ κεχρημέ ως δικαίᾳ, «Διὰ τῶν ὅπλων τῆς δικαιοσύνης τῶν δεξιῶν καὶ ἀριστερῶν,» έχώρει κατὰ τῆς ἀδικίας καὶ εὑρὼν αὐτοῦ που τοὺς ὀνόματι [βασιλεῖς, ὄντως δὲ ] βασιλευομένους ὑπὸ τῆς ἀσεβείας, κακῶς τῷ κράτει κατὰ τοῦ τὸ κράτος χαρισαμένου κεχρημένους, καὶ ἄπειρον εἶδός τε καὶ πλῆθος βασανιστης ρίων, οὐ κατὰ τῶν ἀδικούντων, ἀλλὰ κατὰ τῶν εὐ σεβούντων δημοσίᾳ προθεμένους· παντοίων τε φυ λῶν, ἐθνῶν, καὶ γλωσσῶν ἐξωπλισμένων, κύκλῳ αὐτοὺς περιεστηκότων, δημηγοροῦντας ἀθέμιτα, καὶ ἀπειλοῦντας· εἰ ὀνομάσοι τις τὸν Χριστὸν, 5 τούτοις αὐτὸν ἀνηλεὼς ἐκδαπανώμενον ἀποθνήσκειν ζέσας οὖν τῷ θείῳ Πνεύματι, «έτρόμησε τοὺς νεο φρούς» κατὰ τὸν Μακκαβαῖον ἐκεῖνον, «καὶ ἀν ἤνεγκε θυμὸν κατὰ τὸ κρῖμα· ν καὶ οἷα λέων βρύξας ἰσχυρὸν καὶ βλοσυρὸν ὁρῶν, ἐκκόψας τὴν ἀπει λὴν, εἰς μέσον αὐτῶν εἰσεπήδησε, Χριστιανὸν ἑαυτὸν διαπρυσίως ἀναγορεύων, καὶ φανερῶς τὴν τῆς εὐ σεβείας εμφανίζων εὐγένειαν. Ο ψυχῆς ἀληθῶς θεοφόρου, νενικημένης τῷ θείῳ ἔρωτι, καὶ ὅλης ἐξεστηκυίας Θεῷ!, Ὢ μακαρίας φωνῆς, ἣν ὁ φερώνυμος τοῦ Χριστοῦ Γεώργιος, θεόθεν τὰ σπέρ ματα λαβών, καὶ ἐν πολλῷ τῷ χρόνῳ καλῶς ἐν καρδία γεωργήσας, τελείαν εὐκαίρως τῷ Δεσπότῃ ἀπέδωκεν! Ην ἀὴρ μὲν δεξάμενος, ἡγιάσθη· ἄγγε λο: δὲ οὐρανόθεν ἐπεκράτησαν, ἀρχάγγελοι δὲ ἐπευφήμησαν· καὶ πᾶσαι τῶν οὐρανῶν αἱ Δυνάμεις ύπερ ηγάθησαν”. Ὁ δὲ πάντων Θεός τε καὶ Δεσπότης ἀποδεξάμενος, πρέπειν τῇ προθυμίᾳ τὴν συμμαχίαν ἐδικαίωσε, καὶ τὸν ἀμάραντον αὐτῷ τῆς νίκης ἡτοί μασε στέφανον. Τὸ δὲ στίφος τῶν ἀσεβῶν ἐξεπλάγη, καὶ ὁ τούτων στρατηγὸς διάβολος ἀκούσας, καιρίαν πληγὴν ἐδέξατο. Ο μέντοι γενναῖος ἀθλητής, επέμε να λαμπρᾷ καὶ ἰσχυρὰ τῇ φωνῇ Θεὸν ὁμολογῶν τὸν Χριστόν, δαίμονας δὲ τοὺς παρ' αὐτῶν προσκυνου Η Οι σ. σθησαν Εἰς μέσον αὐτῶν εἰσ επέδησε. Ο φερώνυμος τοῦ Χριστοῦ Γεώργιος. γεώρ γιον, μένους λέγων, καὶ αὐτοὺς πλανωμένους καὶ παρα παίοντας, συκοφάντας θεῶν τῶν οὐκ ὄντων ἀποφαινόμενος, καὶ μᾶλλον αἰσχρολογοῦντας, ἡ Θεὸν ὑμεῖς γοῦντας ἀποδεικνύων βλασφημοῦντας ἐπιστομίζων, καὶ μεταμελεῖσθαι παρεγγυῶν, ἐπεγνωκότας τον ἕνα καὶ μόνον ὄντως ὄντα Θεόν· καὶ τέλος, τὸ γι φικὸν ἐκεῖνο συχνῶς ἐπιλέγων· «Θεοί, οἱ τὸν οὐρα νὸν καὶ τὴν γῆν οὐκ ἐποίησαν, ἀπολέσθωσαν. Οἱ δὲ παντὶ εἴδει δολιότητος χρώμενοι, διὰ πάντων τὸν ἀθλητὴν ἐξεπείραζον· τί μὲν οὐ λέγοντες; τί οὐ πράττοντες; ποτὲ μὲν ἀπαλύνοντες τοὺς λόγους αὐτῶν ὑπὲρ ἔλαιον, τῇ θωπείᾳ· ποτὲ δὲ, καὶ γι μναῖς αὐτῶν ταῖς βολίσι τῶν ἀπειλῶν κατατοξεύει. τες. Τὸ κάλλος ἐπαινεῖν, πρὸς τῇ συνέσει καὶ τὴν εὐγένειαν, καὶ τὴν ἐν πολέμοις ἀνδρείαν ἀποθαν μάζειν ὑποκρινόμενοι. Την νεότητα κατοικτείρα, καὶ μὴ θάνατον χωρον τῆς ἡδείας ταύτης ζωής μανικώς προκρίνειν συμβουλεύοντες. Χρημάτων ἅμα καὶ ἀξιωμάτων δωρεὰς οὐ τὰς τυχούσες προ τείνοντες. Εἶτα βασάνων είδη καὶ πλήθη θανατηρίες ἐπαγγελλόμενοι, μακρόν τε καὶ ἐδυνηρὸν αὐτῷ δὲ πάντων ἔσεσθαι προςεπαπειλοῦντες θάνατον, ἂν ἀνανεύσειε πρὸς τὴν παραίνεσιν. Ὁ δὲ στερεός και ἀκατάπληκτος τοῦ Χριστοῦ στρατιώτης, πειθαρχεία Θεῷ μᾶλλον ἢ ἀνθρώποις ἤδη πεπεδευμένος, μηδέν τε βιαιότερον εἶναι τῆς πρὸς Θεὸν εὐπειθείας, κατ' οὐδένα τρόπον περιτραπείς ἢ ὑποπτήξας, τὰς μὲν ὑπούλους κολακείας ἐλέγχων τῇ αὐστηρίᾳ τῶν ὕβρεων ἀπετρέπετο· τὰς δολερὰς δὲ ὑποσχέσεις ὡς ἀτίμους ἐξουδενῶν, διέπτυε· τὰς ἀσεβεῖς συμβαν λίας, ὡς θανατηφόρον τὸν ἀπεκρούετο· τὰς ἀπειλὲς τῇ ἑτοιμότητι τοῦ πάντα παθεῖν ἐξεγέλα· καὶ μηδὲ μέλλειν, παραυτίκα δὲ πειράσαντας πληροφορείσθαι τοῦτο κατήπειγεν, «Ο ἐμὸς ἔρως, βοῶν, ἐσταύρωται.» Καὶ ἁπαξαπλῶς, ἀπανταχόθεν ἀχείρωτος ἦν τοῖς πολεμίοις. «Τί; δὲ χωρίσει με, λέγων, ἀπὸ τῆς ἀγάπης τοῦ Χριστοῦ; θλίψις; Η στενοχωρία; * διωγμός; ή λιμός; Η γυμνότης; ἢ κίνδυνος; ὕβρεων, Ζητητέον πῶς ἐπὶ Ὀνησίμου τοῦ μετά Τιμόθεον Ιγνατίου διαλεγομένου καὶ γράφοντος Ρωμαίος τὸ, ἐπί τινος, μία ἐπὶ Λουδοβίκου ι' δια λέγεσθαι, μάχαιρα; Πέπεισμαι γὰρ, ὅτι οὔτε θάνατος, οὔτε??? ζωή, ούτε "Αγγελοι, οὔτε Αρχαί, οὔτε Εξουσίαι, οὔτε Δυνάμεις, οὔτε ἐνεστῶτα, οὔτε μέλλοντα, οὔτε τις κτίσις ἑτέρα δυνήσεται χωρίσα: με ἀπὸ τῆς ἀγά της τοῦ Χριστοῦ.» — «Ἐμοὶ γὰρ τὸ ζῆν, Χριστός καὶ τὸ ἀποθανεῖν, κέρδος.» ν Οὐ μέχρι δὲ λόγων ἐν αὐτῷ ἡ πρὸς τοὺς ἐναντίους συμπλοκή, ἀλλὰ καὶ ἔργοις αὐτοῖς σοφῶς ἅμα καὶ δραστηρίως ἀντιπαρετάττετο· οἷα κραταιὸς ἀγωνι πῆς τὴν ἰσχὺν καὶ τὴν ἀνδρείαν, οὐ μόνον ἐκ τοῦ τύπτειν τοὺς ἀντιπάλους, ἀλλὰ καὶ ἐκ τοῦ φέρειν στεῤῥῶς τὰς παρ' αὐτῶν πληγὰς ἐπιδεικνύμενος σώ κατι καὶ πνεύματι, τῷ μὲν πάσχων, τῷ δὲ ἀντιπλήτα των. Οἱ μὲν γὰρ μάστιξι κατήκιζον τὸ σῶμα· ὁ δὲ τῇ ὑπομονῇ γενναίως τούτων ὑπερεκράτει, ὡς αὐ τοὺς βασανίζεσθαι μᾶλλον, οὐκ ἰσχύοντας ἀνῦσαι ὅπερ ἡδεύλοντο, ἢ τὸν μαστιζόμενον. Αμέλει κοντῷ τὸν ᾿Αγιον κρουσθῆναι κελεύουσι· τοῦ δὲ κοντοῦ μολίβδου δίκην ἀποστραφέντος, εἰς ἔλεγχον τῆς αὐτ τῶν ἀστοχίας, τῆς ἐλπίδος ἀποτυχόντες, ἐφ' ἑτέραν ἐτρέποντο κόλασιν, καὶ δεινοτέραις τιμωρίαις καθώ υποβάλλειν ἐπειρῶντο τὸν ἀθλητὴν· λίθου παμμεγε στάτου ἐν τῇ εἰρκτῇ παννύχῳ κατὰ γαστρὸς ἐπιβο Αξ, πρὸς τῇ ἐν ξύλῳ τῶν ποδῶν ἀσφαλείᾳ, ἄλλαις τε ὅσαις καὶ ὅπως δεινοτέραις. Αἴς ὑπερκαμόντι τῷ ἀθλητῇ καὶ σχεδὸν ἐκλείποντι, τέλος τὸ σφοδρότερον προσήγον· ἐπὶ τροχοῦ τοῦτον ἀναλαβόντες, οὔτ τως καταλύσειν οιόμενοι τοῦ γενναίου τὴν ἔνστασιν περὶ ἂν τὴν ὀσφύν σκορπίου δίκην κατακαμπτόμενός τε καὶ κατατεινόμενος ὁ μεγαλόφρων, καὶ τῇ ἀντι στρόφῳ συνελίξει γενναίως τὸ πνεῦμα στενοχωρούμενος, Εξαρθρος μὲν ἐγίνετο· κατὰ πᾶν μέλος κλώ μενος, περιλακιζομένων αὐτοῦ τῶν σαρκῶν· ἅμα δὲ καὶ ταῖς ἀκμαῖς τῶν ὑφηρμοσμένων ὀργάνων, εἰς πολλὰ τὸ σῶμα κατατμηθεῖς, καὶ ὀχετοῖς αἱμάτων φοινίξας τὰ κολαστήρια, ἤδη νεκρὸς τοῖς τυφλοῖς νομισθεὶς, ἐπὶ σχήματος ὑπ' αὐτῶν κατελήφθη, πολλὰ τοὺς αὐτῶν ἀνυμνούντων ἐπὶ τούτοις θεούς τε καὶ δαίμονας. Ἀλλ᾽ ἔτι μᾶλλον ησχύνθησαν, ὑγιῆ μετ᾿ οὐ πολὺ καθαρῶντες, τὸν ἐν νεκροῖς ἐλπισθέντα. Τῆς γὰρ Σπάντων ζωῆς Χριστοῦ τοῦ ἀληθινοῦ Θεοῦ καὶ Σω ῆρες, ὁμοῦ καὶ τῶν τραυμάτων, καὶ τῶν κολαστη τρίων τοῦτον ἀπαλλάξαντος, καὶ τοὺς φύλακας εἰς τέλος καταπλήξαντός τε καὶ ἀπελάσαντος· αὖθις κραταιοτέρων εφιέμενος άθλων, δρομαῖος ὁ Νικηφόρος τοῖς ἀσεβέσιν ενεφανίζετο, ἔργῳ καὶ λόγῳ δη μοσιεύων τοῦ Χριστοῦ τὴν ἀνίκητον δύναμιν. "Ην γὰρ ὄντως ἰδεῖν θέαμα φοβερὸν καὶ ἔκπληκτον, ἐξ ίσου καὶ πιστοὺς ἐπιστηρίζον, καὶ ἀπίστους ἐπιστο μέζον. Οἱ δὲ τῷ ἀδοκήτῳ καταπλαγέντες, καὶ ὡς οὐ Ἐπὶ σχήματος. ταμελεῖσθαι, χείροσιν ἀνάγκαις τὸν εὐγενή περι ἐβαλλον. Ασβέστῳ σβεννυμένῃ, κρεῖττον δὲ εἰπεῖν, ἐξαπτομένῃ, τὸν λογικὸν μαργαρίτην εγκαταχώσαν τες, ἔνθα καὶ ἀπιστεῖσθαι δοκεῖ τοῖς πολλοῖς τὸ τε ράδοξον. Πῶς τὸ φύσει εὐκατάφθαρτον σαρκίον, ἐν οὕτω λάβρῳ καὶ καυστικῷ τῆς ἀσβέστου βρασμέν κἂν πρὸς ὀλίγον διήρκεσε μέχρι καὶ τριχῶν διαμείν ναν παντελῶς ἄκαυστόν τε καὶ ἀλώβητον· ἡ δὲ τῇ ἀναπνοῇ τοῦ λεπτοῦ ἀέρος τὴν κατὰ φύσιν ζω ἔχον ζῶον, ἐν τῇ φύσει παρεμπλαστική ύλη κα κρυβὲν, ἀναπνοῆς ἐστερημένον, τῆς ζωῆς οὐκ ἐπε ρήθη. Εἰ δέ τις τοῖς τοιούτοις ἀντιτιθεῖ λογισμοῖς πῶς ὁ Ἰωνᾶς ἐν τῇ κοιλίᾳ τοῦ κήτους, τριήμερο διαβιοὺς άθικτος ἀνιμάθη; καὶ Ἱερεμίας ἐν τῷ λάκκῳ τοῦ βορβόρου καταχωσθεὶς, ἀνεπίταρος ἐν ηνέχθη· καὶ παῖδες μέσον καμίνου φλογός, λεπτή ἀνέπνεον αέρα, «οὐδ᾽ ὀσμὴ πυρὸς ἦν ἐν αὐτοῖς, καὶ ἄλλα ὅσα παράδοξα τεράστια καθ' ἑκάστην γε νεὰν ὁ μεγαλόδοξος εἰργάσατο Θεὸς διὰ τῶν δούλων αὐτοῦ· θάττον ἡμῖν κάν τούτῳ συνομολογήσεις, καὶ πιστεύσας ἐρεῖ· Οντως, ο θαυμαστὸς ὁ Θεὸς ἐν τοῖς ἁγίοις αὐτοῦ.» Φύσις γὰρ τοῖς οὖσι, τὰ τῷ κτίσαντι δοκοῦν· καὶ, «Αὕτη ἡ ἀλλοίωσις τῆς δεξιᾶς τοῦ Ὑψίστου.» ψευδῆς ὁ φανεὶς, ερεύνῃ πληροφορηθέντες, δέον μετ δ Ἀλλ᾿ ἐπιλείψει με ὁ λόγος, καὶ μᾶλλον ὁ χρόνος. τῇ ἀμαθείᾳ τῶν λόγων, εἰ βουληθείην ἁπάσης σάνου δημοσίᾳ τε καὶ ἐν φρουραῖς προσαχθείσης τῷ γενναίῳ τοῦ Χριστοῦ στρατιώτῃ, σχῆμά τε καὶ εἶδες καὶ ὀδύνης τὸ ἀφόρητον, πάντα λόγον ὑπερβαίνον, ἰδίᾳ καὶ ἀνὰ μέρος ἀναγράφειν· τῶν τε χολαζόντων τὸ ἀπηνὲς καὶ σκληρὸν καὶ ὠμότατον· τοῦ τε άθλη τοῦ τὸ τληπαθὲς καὶ ἀνένδοτον· καὶ ὅπως ἐφ' ἑκά στης ἐπληροῦτο ἐπ' αὐτῷ τὸ, ο ὡς ἀποθνήσκοντες· καὶ ἰδοὺ ζῶμεν.» Τάς τε παννύχους αὐτοῦ καὶ » μεθημερινὰς ἐν τοῖς ἀγῶσιν εὐχάς· τὰς μὲν ἔκετη. ρίους ο πρὸς τὸν δυνάμενον σώζειν, τὰς δὲ εὐχα › ριστηρίους, ὑπὲρ ὧν ἀντελάβετο· κἀπὶ τούτας, τὴν τῶν νομιζομένων θεῶν τῇ σημειώσει τοῦ σταυροῦ αθρόαν παντελῆ στροφὴν, αὐτῶν τε τῶν δαιμόνων τὴν θρηνώδη κατάθεσιν, τὸ μὴ εἶναι θεοὺς αὐτοὺς ἀριδήλως ὁμολογούντων, εἰς αἰσχύνην τῶν ἀναισθήτως αὐτοῖς προσκυνούντων· εἶτα τὰς ἐν μέσῳ προσ τάσεις καὶ ἀντιθέσεις, πολλὴν ἐχούσας τὴν τραγῳδίαν· πρὸς τούτοις τὰς νύκτωρ τε καὶ μεθ᾿ ἡμέραν, 'Ασβέστῳ σβεννυμένῃ. Κατάθεσιν. συγ κατάθεσιν εἰ; ἀντίδοσιν τῆς ὑπομονῆς γινομένας τῷ μάρτυρι, θείας ἐμφανείας τε καὶ διαλέξεις· κρεῖττον δὲ εἰ πεῖν, κατὰ τὸν Δαβίδ, βοηθείας, παρακλήσεις τε καὶ βάσεις· δι' ὧν εὑρίσκων παραψυχὴν τῶν μὲν ἤδη παρελθόντων πόνων προθύμως ἐπελανθάνετο· τῶν δὲ αὖθις ἐπειγομένων, εὐτόνως ἀντελαμβάνετο, ὥσπερ ἀδαμάντινον ἔχων μετὰ τῆς ψυχῆς καὶ τὸ σώμα. Εξεστι δὲ τῷ βουλομένῳ μετὰ ἀκριβείας πάντα μαθεῖν, τῷ μαρτυρίῳ ἐντυχόντι, του σπουδαζομένου τυχεῖν· ἐκεῖθέν τε παιδευθῆναι καὶ ἐκπλαγήναι τῶν ἀγώνων τὸ ὑπέρογκον· τοῦ ἀριστέω; τὸ μεγαλόψυχον· τῆς νίκης τὸ δικαιότατον, καὶ τῶν θείων ἀμοιβῶν τὸ ἀξιόχρεων. Γνῶναί τε σαφῶς καὶ θαυ μάσαι, ὅπως οἱ μὲν τῷ βυθῷ τῆς ἀσεβείας ἐσκοτωμένοι, ἐν δέλῳ, τῷ γλυκεῖ τὸ πικρὸν ἐν τοῖς βήμα σιν αὐτῶν κατεμίγνυον· ὁ δὲ τῷ ἁπλῷ τῆς ἀληθείας λόγῳ τὰς δεινὰς καὶ ὑπούλους αὐτῶν τεχνολογίας, ῥᾳδίως ἐξέλυέ τε καὶ ἀνέτρεπε· καὶ τῶν ἐνεδρῶν αὐτῶν καὶ λαθραίων παγῶν, τῷ στεῤῥῷ καὶ ὑψηλῷ τῆς διανοίας πτερῷ ὑπερίπτατυ· καὶ τῶν ποικίλων καὶ χαλεπῶν βασάνων, τῷ κράτει τῆς ὑπομονῆς ὑπερεκράτει καρτερῶν, καὶ τὸν " κρηπίδων καὶ ήλων τελέσας δρόμον, ἕως καὶ τῷ ξίψει παραδοθείς, σωματικῷ θανάτῳ τὸν ψυχικὸν ἀπονεκρώσας, νικη φόρος δι' αἵματος ἀναδειχθείς, καὶ τὸν τῆς νίκης ἀναδησάμενος στέφανον, ἔργῳ ἐπινίκιον τῷ νικοποιῷ φαιδρῶς ἀνέπεμπεν ὕμνον· «Εὐλογητός Κύριος, είν πῶν, ὃς οὐκ ἔδωκεν ἡμᾶς εἰς θήραν τοῖς ὁδοῦσι αὐτ τῶν.» Εἴσεται δὲ πρὸς τούτοις, ὅ γε φιλόπονος, καὶ ἀκριβῶς ἐντυγχάνων τῷ τοιούτῳ διηγήματι, ὡς εὐχ ἑαυτῷ μόνῳ πεπόνηκεν ὁ μάρτυς, ἀλλὰ καὶ πλείστοις ἑτέροις τὴν σωτηρίαν διὰ τῶν οἰκείων ήνυσε πόνων· ὅσους τε τὸν ἴσον δρόμον τελέσαι πε ποίηκε, Θεῷ τὸ οἰκεῖον σπείσαντας αἷμα· ὡς Ανα τέλιον [ καὶ ] Πρωτολέοντα τους στρατηλάτας, τὰ τῇ ἀθλήσει συνεκλάμποντα καταπλαγέντας ἔργα, καὶ τὴν ἀνδρείαν ζηλώσαντας· ἔτι δὲ καὶ Γλυκέριον τὸν ἀνίδιμον, τῇ περὶ τὸν μόσχον τερατουργία, τῆς ἀλόγου τῶν εἰδώλων ἀπαλλαγέντα θρησκείας· ἐξ αὐτῆς, ὡς εἰπεῖν, τῆς φάρυγγος τοῦ δράκοντος αὐτ τοὺς ἐκεπάσας, καὶ θύματα τέλεια καὶ εὐπρόσδε κια, τῷ ἰδίῳ Δεσπότῃ προσαγαγών. Ἔτι δὲ καὶ θαύ ματα μέγιστα τε καὶ ἐξαίσια· πῆ μὲν, τοῖς πιστοῖς αὐτοῦσι νιφάδων δίκην κεχαρισμένα· πῆ δὲ, παρὰ τῶν ἐναντίων οὐ πιστῶς αἰτηθέντα, ἔργῳ δι' εὐχῆς τοῦ μάρτυρος εκβεβηκότα· ὡς καὶ νεκρὸν ἐκ λάρ * Ισ. λείπ. διά. ἀοίδιμος, vακος ἀναστῆναι, εἰς ἔλεγχον τῆς τῶν αἰτι, σάκτων ἀνοίας, ἐπίγνωσιν δὲ τῆς ἀληθείας, εἴ γε τὸ βλέπειν οἱ αἰτήσαντες εἶχον. Αὐτοὶ γὰρ οἱ τῇ ἐκβάσει των θαυμάτων ἀπιστήσαντες, οὗτοι φάσμασι πεποιθότες, αὖθις ἡλίσκοντο. Απασαν γὰρ βασανιστήριον μηχα νὴν ἐξαναλώσαντες, καὶ πρὸς τὴν ὑπομονὴν τοῦ μάρτυρος ἐξατονήσαντες, καὶ ἐπὶ τὴν τῶν ἀδυν των, ὡς ἐδόκουν, σημείων, Ἰουδαϊκῶς κατέφυγε, αἴτησιν· ἐπεὶ δὲ κἀκεῖθεν ᾐσχύνθησαν· πολλῶν γὰρ μάλιστα γέγονε σωτηρία τὰ θαύματα, τὸν Γεωργίου Θεὸν διὰ τούτων επεγνωκέναι· οὐχ οἷοί τε ένας ἀντεξάγειν ταῖς ἀφάτοις τοῦ μάρτυρος θαυματουργίαις, καὶ ἐπιστρέφειν οὐκ ἀνασχόμενοι, τῷ τετο φλῶσθαι αὐτοὺς καὶ πεπωρῶσθαι καρδίαν, ὦτά τε καὶ όμματα, καθώς φησιν Ησαΐας, τῇ προγονική ἐξ ἀνάγκης προσεχώρουν ἀπάτῃ, καὶ μαγγανείαις τὴν ἀλήθειαν ἀνατρέπειν ἐνόμιζον. Τοιγαροῦν ἀμέλει, ᾿Αθανάσιον εἰς μέσον παρῆγον, πολλὴν ἐπὶ τῇ με γικῇ τὴν οἴησιν ἔχοντα. Καὶ μᾶλλον ἢ τοὺς ἐν Δίσ γύπτῳ, τῷ Μωσεῖ ἀντιπράττειν δόξαντας. 'Αλλ' απ εἰς μακρὰν κἀνταῦθα πᾶσα μαγική κατέκειτο τέχνη, τοῦ ψεύδους, τῇ ἀληθείᾳ νενικημένου· καὶ πλέον ἢ ἐκεῖσε λυσιτελὴς ἡ τοῦ μάγου γέγονε παρουσία. ( μὲν γὰρ δάκτυλον εἶναι Θεοῦ τὸν ἐνεργοῦντα τὴν ἐκείνων ἀνατροπὴν ἐπεγνωκότες, μέχρι λόγων ώμο λόγουν· ὁ δὲ, τὴν διὰ τῶν ἔργων ἀποκαλυφθείσαν αὐτῷ πίστιν ἀσπασάμενος, καὶ τὸν διὰ ξίφους ὑπὲρ αὐτῆς ἠνέγκατο θάνατον, κατάλληλον τῷ ὀνόματ κληρονομήσας ζωήν. Ἐῶ γὰρ λέγειν καθένα, ὅσους καὶ ἄλλους ὁ τοῦ Χριστοῦ ἀθλοφόρος πρὸς τὴν αὐτὴν ἔναθλον καθως γησε λῆξιν· ἐν οἷς καὶ τὴν βασίλισσαν ᾿Αλεξάνδραν, Μωσαϊκὴν ἀρετὴν ἐπιδείξασθαι πεποιηκε. Χρει … Λείπει. ΛΟΓΟΣ ΙΗ'. Εγκώμιον εἰς τὸν ὅσιον Πατέρα ἡμῶν Νικόλαον, τὸν τῆς ἐν Λυκία Μύρης. Ανθρωπε τοῦ Θεοῦ καὶ πιστὸ θεράπων, καὶ οἶκον νόμε τῶν Χριστοῦ μυστηρίων· καὶ ἄνερ ἐπιθυμιών τῶν τοῦ πνεύματος· δέχου τὸν παρ' ἡμῶν σοι προ αγόμενον λόγον ὡς δῶρον· καὶ χάριν ἀντὶ χάριτος ἡγοῦ τῆς εἰς ἡμᾶς ἐπιδεδειγμένης σοι παραδόξου καὶ θερμῆς ἀντιλήψεως. Καλοῦμεν δέ σε στύλον καὶ ἑδραίωμα τῆς Ἐκκλησίας, ο καὶ φωστῆρα ἐν κόσμῳ λόγον ζωῆς ἐπέχοντα. Πολλὰς γάρ σοι κλεῖς ἡ ἀρετὴ πεποίηκε, καὶ οὐδέν σε τῶν καλῶν διέφυγε, ποιμένων ἄριστε, καὶ ἀρχιερέων πανεύφημε Νικό λας. Πάσας γὰρ ὡς ἐν θησαυρῷ χρυσῷ τοὺς λίθους διαφανείς τῇ μακαρίᾳ σου ψυχῇ, τὰς ὑπερτίμους τῶν ἀρετῶν ἐναπέθου, περιβόητος ἐντεῦθεν πᾶσι σχεδὸν τοῖς ὑφ᾽ ἡλίῳ γενόμενος. Οὐχ οὕτω γὰρ λύ χνος ἐπὶ λυχνία τεθεὶς ὑψηλῇ καὶ διαχρύσῳ φωτίζει τὰ πέρατα, ὡς σύ γε πρώην ἐπὶ τοῦ ἀρχιερατικοῦ θρόνου, ὑπὸ Χριστοῦ τοῦ ἀληθινοῦ φωτὸς ἀνατεθείς, καθάπερ ἐν αὐχμηρῷ τόπῳ τῷ ἀφεγγεῖ τοῦ κόσμου χωρίῳ, πάντας τοὺς ὑπὸ σοῦ ποιμαινομένους, πρὸς τὸ ἀνύκτερον φῶς δαδουχῶν, διαυγάζεις· καὶ οἷον ἐκ τινος μετεώρου περιοπῆς, οὐ μόνον τοὺς ἐγγὺς, ἀλλὰ καὶ τοὺς πόρρω διεστηκότας, τῷ ἀπλανεί τῆς ἐν πνεύματι γνώσεως, καταπυρσεύεις αὐγάσματα. Σὲ γὰρ ὑψηλὸν ἀληθῶς ἡ ἀγγελική πολιτεία πεποίηκε. Σὲ τὸ καθαρόν τε καὶ θεωρητικὸν τῆς πρὸς τὸ θεῖον ἀληθοῦς ἀνακράσεως τὰς οὐρανίους ἀψίδας ὑπερπτῆ και σχεδόν παρεσκεύασεν. Αὐτόθεν σοι δὴ καὶ τὸ πολυ εἰδὲς τῶν ἀρετῶν, ᾧ τὰ τῆς πρακτικῆς φιλοσοφίας συνείλεκται, δίκην μελίσσης, έκπεριελόντι τῶν ἁγίων τοὺς βίους· κἀκεῖθεν ερανισαμένῳ τῶν ἀρετῶν ἀκρο Θίνα. Τίνα γὰρ τῶν ἀρετῶν τῶν ἁγίων οὐ παρεξή λωσας, ὦ Πάτερ; "Η τίνος τῶν ὑπερλίαν οὐ κατ' ἴχνος εὐώδησας, ἢ κρεῖττον εἰπεῖν, τίνι τῶν κατ' ἀρε τὴν ζησάντων, ἁμιλληθεὶς, σὲ αὐτὸν οὐ παρίσωσας; *Αβελ ὁ δίκαιος, ἐπὶ τοῖς δώροις αὐτοῦ ἐπηνέθη, αὐτὲς δὲ, δικαιότατε Πάτερ, δῶρον ὅλον σὲ αὐτὸν Θεῷ τῷ ἀνενδεεῖ λογικῶς ἀνατέθεικας. Ενώχ ἤλπι σεν ἐπὶ Κύριον· αὐτὸς δὲ καὶ τῶν προσαποκειμένων ἐλπίδων ᾔδεις τὰς ἀποδείξεις ἐναργείς. Έτι, Ενώχ εὐαρεστήσας τῷ Θεῷ μετετέθη, αὐτὸς δὲ τὸ τῆς ψυ χῆς φρόνημα ὅλον ἀπὸ γῆς εἰς οὐρανὸν μεταστήσας, Όλος ο ἐξέστης Θεῷ, ο τὰ ῥέοντα τῶν μελλόντων. ἀνταλλαξάμενος. Νῶε δίκαιος ῶν, ἐπὶ ταῖς θυσίαις εὐαπόδεκτος γέγονεν· ἐπεὶ καὶ τῇ λάρνακι ξυλίνη, ζώων αλόγων γένη διέσωσε τοῦ κατακλυσμοῦ τὴν γῆν συγκαλύψαντος· αὐτὸς δὲ θύματα καὶ ἱερεῖα λογικά, τὰς μυστικὰς λατρείας προσφέρεις Θεῷ, ἄλλην κιβω τὸν δεικνὺς τὴν Χριστοῦ Ἐκκλησίαν, καθάπερ ζῶα πολυειδή και τὰ τῆς αἱρέσεως διασώζουσαν τῇ ὀρθο τομίᾳ τῶν λόγων σου. Αβραὰμ ἐν φιλοξενίᾳ καὶ φι λαθεΐα θαυμάζεται, καὶ ἅμα θύμα δεκτὸν ἀθύτως τὸν ἐξ ἐπαγγελίας υἱὸν προσάγων Θεῷ, μακαρίζεται α'. τὰς δὲ, Χριστὸν αὐτὸν ξενάγεις ἐσθίων καθ' ἡμέραν, [καὶ] πνευματικῆς μεταδιδοὺς τραπέζης τοὺς ἐντυγχάνοντας· καὶ θύῃ, οὐ τὸν ἀγαπητὸν υἱὸν, ἢ πρόβα * λείπ. τιο ν φωστῆρα, Εσθίων καθ᾿ ἡμέραν. τον αντ' αὐτοῦ συνεισφερόμενον, ἀλλ' ὅλον σὲ αὐτόν τῷ Θεῷ προσάγων διαπαντὸς ὁλοκάρπωμα, καὶ τὴν σεαυτοῦ ψυχὴν ὑπὲρ τῶν προβάτων εὐαγγελικώς ; προϊέμενος. Ἰσαὰκ δικαιοσύνῃ δοξάζεται· αὐτὸς δὲ καθάπερ τις κανών δικαιοσύνης πανταχού διατρέχων *. ἐν πνεύματι, σὺν παρρησίᾳ πολλῇ τοὺς ἀδικεῖν ἐθέ λοντας ἐπέχεις, όνειρώττων καταφανῶς καὶ βασιλέας καθεύδοντας. Ἰακὼς ἁπλότητι τρόπων, καὶ πολυτε δίᾳ τέκνων ἀοίδιμος· ᾧ καὶ κλίμαξ ἑωρᾶτο εἰς ούρα. νοὺς φθάνουσα, μυστηρίου μείζονος εἰκόνα προγράφουσα. Αὐτὸς δὲ γεννῶν πατριάρχας, καὶ ποιμένες, καὶ ποίμνια τῷ ο ἀρχιποιμένι ο Χριστῷ, παρ' ο καὶ τὴν ποίμνην ἐπιστεύθης, οὐκ ἔλιπας, ο ἀναδέσεις ἐν τῇ καρδίᾳ θέμενος, καὶ οἷον ἐκ βαθμοῦ εἰς βαλ μὲν, ὡς ἀπὸ δόξης εἰς δόξαν μετα ποιούμενος· καὶ ἀπὸ γῆς εἰς οὐρανοὺς, θεωρητικῶς ἀναγόμενος. Τὰς ἐπὶ ἀκακία, καὶ περὶ τὰ δεινὰ καρτερία περιφανέστατος· αὐτὸς δὲ οὐχὶ καὶ τοῦτον ἐμελήθης παρατη λῶσαι, ταῖς προσβολαῖς δὲ μὴ κατεσείσθης τῶν εἰρέ σεων, ἀνεῖναι μᾶλλον προθέμενος τῷ πύργῳ προσρήξει τὰ κύματα, ἢ που τι συληθῆναι τοῦ θησαυρίσμα τος. Ἰωσὴν ἐπὶ σωφροσύνῃ καὶ σιτοδοσία περιβόητες αὐτὸς δὲ ὅλον σαυτόν σωφροσύνης τ' εἰκόνισμα, και σιτοδοσίας ἐμπόρευμα, τῇ ἐπαρχία Λυκίων, τῷ ἐ δασκαλείῳ τῆς μελικράτου φωνῆς έχρημάτισες. Μωϋσῆς ἐπὶ πραότητι καὶ λαοῦ νομοθεσίᾳ κηρίτι ται, καὶ θεὸς Φαραώ, καὶ τοῦ Ἰσραὴλ δημαγωγός ἀναγράφεται· αὐτὸς δὲ, πανόλβιε Πάτερ, πράος μὲν τοῖς πᾶσι, φοβερὸς δὲ τοῖς ἁμαρτάνουσι, νομοθετών παντὶ τῷ λαῷ τῶν φαύλων ἀπέχεσθαι πράξεων, καὶ τὰς τῶν παθῶν ἐπαναστάσεις, ὡς ἄλλην Φαραώνων ; δύναμιν, ὑποβρύχιον τῷ πελάγει τῶν σῶν κατορθωμάτων ποιούμενος. Δαβίδ, γενναῖος, καὶ τὸν ὑπερήφανον Γολιάθ, τῇ τοῦ πνεύματος πανοπλία χει ρούμενος· ἰσχυρότατος καὶ αὐτὸς, τὸν νοητὸν καὶ ψυχοτύραννον καθ' ἡμέραν τροπούμενος, καὶ τῆς λο γικῆς τοῦ Χριστοῦ ποίμνης τοὺς αἱρετικοὺς λύκους ἀποδιώκων, τοὺς ἅρπαγας, οὕτω τῷ καταλόγῳ τῶν δικαίων εὔσημον, καὶ τῶν προφητῶν, σεαυτὸν διὰ τῆς πρακτικῆς ἀρετῆς ἔνειρας, ὦ ἱερώτατε· καὶ τῶν μὲν, τὴν παρρησίαν· τῶν δὲ, τὸν ζῆλον· τῶν δὲ, εν πρᾶον· τῶν δὲ, τὸ συμπαθές· τῶν δὲ, τοῦ βίου τὸ ὑψηλὸν περιεζήλωσας. Οὐ μόνον δὲ τούτων, καὶ Χριστοῦ μαθητῶν· οἷς ἡ χάρις καὶ ἡ ἀλήθεια, τῶν νομικῶν σκιώδες διαπετάσασα περιδέραιον, εξί ἀληθοῦς ἐν πνεύματι λατρείας ανακαλύπτει τρανός ἡμῖν τὰ μυστήρια. ἂν αὐτὸς ἀκολούθως ὀπαδός δ' ν, οι ἴσ. λείπ. ἔδειξας. ἀντὶ τοῦ ἐσθίων, τὸ ἑστιῶν, εντυγχάνοντας, τὸ ἑστιῶν, όλου γενόμενος, ὀφθαλμὸς τῆς Ἐκκλησίας τῇ μερί μνῃ, καὶ σάλπιγξ εύηχος ἐχρημάτισας. Νῦν καὶ εἰπεῖν ἀληθῶς, τὸ γραφικὸν ἐκεῖνο ῥητόν· «Μνήμη δικαίων [μετ' ἐγκωμίων.» ] Καὶ. • Εἰς μνημόσυνον αἰώνιον ἔσται δίκαιος.» Καὶ μάλα εἰκότως. ἐγκωμιαζομένου γὰρ δικαίου, εὐφρανθήσονται λαοὶ πολλοί. Καὶ τὶς ἂν ἐπαξίως ἀφίκοιτο τῶν σεμνῶν ἐγκω μίων, ἢ τῶν σῶν κατὰ τὸν βίον μεγαλουργημάτων, ἀνυμνῆσαι τὸ μέγεθος, πολυύμνητε Πάτερ; Εἴ τι γὰρ ἄν σε καὶ εἴπομεν, ἀποδέει πάντως τῆς ἀληθείας ὁ λόγος. Καὶ εἰ παρεικάζεσθαι θελήσαιμεν τοῖς σοῖς τὰ ἑτέρων κατορθώματα, ἀνάγκη πᾶσα κατόπιν ἐλθεῖν, τῶν πραγμάτων τὰ παραδείγματα. Τίνα σε τοίνυν είπομεν; Γεωργόν; Αλλ᾿ ἀληθεύσει πάντως ὁ λόγος, θεωρητικῶς ἐκλαμβανόμενος. Πάσης γὰρ ὁμοῦ τῆς Λυκίων ἐπαρχίας, τὰ λογικὰ γεηπονήσας γεώργια, τῆς μὲν ἀπιστίας τὰς ἀκάνθας ἐξέτεμες τῆς εὐσεβείας δὲ τὸν ζῶντα λόγον κατέσπειρας, καὶ οἷον ἀποθήκαις σιτικοῖς, τοῖς ψυχικοῖς ταμιείοις πνευματικῶς ἐναπέθου τὸν ἄμητον. Αρχιτέκτονά σε είπομεν; Οὐ ψευσόμεθα βωμοὺς γὰρ εἰδώλων, καὶ δαιμόνων μυσαρῶν ἐφιδρύσματα καθεῖλες τῇ μηχανῇ τῶν δογμάτων σου• Χριστῷ κατὰ τόπον Εκκλησίας ἀνέστησας, τεμένη καὶ ναούς μαρτύρων δειμάμενος ἱεροὺς καὶ σεβασμίους. Καὶ ὡς μὲν γεωργός, τὰς νεοφύτους καὶ λογικὰς ἀμπέλους καλο λιεργῶν, εὐφόρους ἀπέδειξας· ὡς δὲ σοφὸς ἀρχιτέ ατων Εκκλησίας, ἐπὶ τῷ θεμελίῳ τῆς πίστεως κατά εστήριξας, τῇ ἀρχιτεκτονίᾳ τοῦ πνεύματος. Τί οὖν σε καλέσομεν; Στρατιωτήν; Ναί. Καὶ γὰρ οἷόν τις ὁπλίτης στρατιάρχος, κατὰ τῶν ἀοράτων ἐχθρῶν στρατευσάμενος, ι τὴν παντευχίαν τοῦ λόγου περιέθου· ο περιζωσάμενος [ τὴν ὀσφύν σου ἐν ἀλη θείᾳ, καὶ ἐνδυσάμενος τὸν θώρακα δικαιοσύνης, καὶ ὑποδυσάμενος τοὺς πόδας ἐν ἑτοιμασίᾳ τοῦ εὐαγγελίου τῆς εἰρήνης.» ] Διὸ τῷ μὲν κράνει τῆς σωτη ρίας, ] τὰς προσβολὰς τῶν παθῶν ἀποκρουόμενος, πέτρας δίκην ἀτρέμας καὶ ἀκατάσειστος ἵστατο, πᾶσαν ἐναντίων ἀντιπλοκὴν διορθούμενος. Ασπίδι δὲ, τῇ ἀσείστῳ κεχρημένος ἐλπίδι, καὶ τοὺς βάλλειν τολμῶντας ὑπαντιάζων, ἀντιτοξεύεις· εἶτα γενναίως 88 Ισ. Ενι. Περιδέραιον διαπετάσασα. Απολυθῆναι τοῦ δουλικοῦ καὶ ἀχθοφόρου κλοιοῦ Ἀντὶ τοῦ, καὶ μέριμνα τῇ μερίμνῃ, τῷ, ὀφθαλμὸς ἐκκλησίας. Καλλιεργών. Τοπ τό, περιζωσάμενος. Πᾶ σον ἐναντίων ἀντιπλοκὴν διανορθούμενος. Τό, πλοκάς Τὰς μὲν ἐκ τῶν λογισμῶν στροφὰς καὶ πλοκὰς διεσείσαμεν τῇ δυνάμει τοῦ πνεύ ματος. ἡ ὑπερασπίζων, ἀντιπεριστασαι καὶ ἀντιβουκολείς σιν, ου ίσ. στάν. τοὺς ἀντίτακτους τῆς ποίμνης σου· καὶ οὕτω μετὰ τὸν συνασπισμόν, τῇ πρακτικῇ δοξιά συνεπειών τὸ τῆς πίστεως φάσγανον, τὴν ἔμψυχον 'Αρείου κατατομὴν, τῇ συναιρέσει τοῦ Σαβελλίου συνεπέτει μες προθέλυμνον. Καὶ μὴν καὶ τοὺς συγχεῖν τολ μῶντας ἢ διαιρεῖν, τοῦ ἑνὸς τῆς αὐτῆς μακαρίας καὶ σεβασμίου Τριάδος, Χριστοῦ τοῦ ἀληθινοῦ [θεοί τὴν οἰκονομικὴν ἐνανθρώπησιν· καὶ τοὺς μήτ' αὐτ τὴν ὀρθῶς ὑπειληφότας, ἢ τῆς καθ᾿ ἑκατέραν τῶν συνελθουσῶν ἐν αὐτῷ τῷ ἐνὶ Χριστῷ καὶ Θεῷ, καὶ ὑπόστασιν ἑνώσεως τῶν φύσεων, τὸν ἑτεροφιά κ γον, μὴ ὁμολογοῦντας ἀσύγχυτον καὶ παντελώς ἀδιάσπαστον, ἔνυγες καὶ τῷ αὐτῷ σειρομάστῃ ξύλ τῷ κατὰ τὸν Φινεές, συναιρεῖς τοὺς ὁποτέρως ἐκαλέ νοντας, τὴν πάντων Θεὸν τοῖς πᾶσιν ἐξιλασκόμενη. Τίνα σε τοίνυν καλέσομεν; "Αγγελον; ἀλλ' οὐ πολὺ τῆς τῶν ἀγγέλων ἀσαρκίας ἀφέστηκας, ἀσώματος ὄντως χρηματίσας ἐν σώματι, καὶ οἷόν τις αιθέρας ἄνθρωπος, ἢ ἐπίγειος τοῖς ὁρωμένοις ἄγγελος. Τί γὰρ ἀγγελικῆς διήνοις πτήσεως, τῷ βασιλεῖ δι' ὀνείρων ἐπιφανῆναι, καὶ φόνον τῇ ἑξῆς μελετώντα κατάπληξιν ἐμποιῆσαι, καὶ μεμηνόταν δεξιὰν πρὸς σφαγάς, ἀπλήγῳ μάστιγι σωφρονῆσαι, τῆς ὁρμής αλογήσασαν· καὶ ἄνδρας μηδὲν ἠδικηκότας, άκρω δοκήτως παραστὰς τοῦ θανάτου λυτρώσασθαι; Τι τούτου δικαιότερον ἐργάσασθαι τῷ ἀγγέλῳ τὸν Ἀμ βακούμ, ἀπὸ τῆς Σιὼν ἐπὶ Βαβυλώνα τὴν Μεδικήν διαπεράσαντι, τῷ Δανιὴλ τὸ ἄριστον ἐν τῷ λέκω τῶν λεόντων ἐπικομίζοντα; Κυβερνήτην ε είπε μεν; ἀλλὰ ἀληθεύσομεν· τοὺς γὰρ τὴν μεγάλην καὶ εὐρύχωρον διαπλέοντας θάλασσαν· τούς τε κατά γῆν θαλαττεύοντας, τῷ οἴακι τῶν πρὸς τὸ θεῖον ἐντεύξεων, καὶ τῷ αὐχένι τῆς πίστεως διακυβερνών ἐμμελέστατα· τὴν μὲν καταιγίδα, πρὸς αὐραν εἰς δὲ γαλήνην, τὴν ζάλην, ταῖς ἀγρυπνίαις τῶν προς εὐχῶν ἐπιλαφίζων, πρὸς τῷ λιμένα τῆς ἀπαθείας τοὺς πίστει προσιόντας χειραγωγεῖς, ἱερώτατε. Καὶ τοῦτο δῆλον, ἐξ ὧν αὐτὸς ἑαυτὸν καταφανῶν, ἐπιδά του δίκην, ποτὲ τοῖς πλοτῆρσι παρέστησας· λιμού τὸ τηνικαῦτα τὴν σὴν πιεζούσης μητρόπολιν. Οίδι Εμψυ χον κατατομήν. κυναιρέσει συνένει. συναλοιφήν, περὶ οικονομίας, έμψυχος κατατομή, τὸ κατατέμνειν Σειρομάστῃ ξύλῳ. κόντον ψαρά δόρυ, Επιλογίζων. Τα ἐπιχορίζων, βίλα ταῦτα τῆς ᾿Ανδριακῆς ὁ λιμήν. Τούτῳ γὰρ οὐκ ἔχον τας ἐκείνους μὲν παραπλεῦσαι, παρέπεισας, ἵνα πεινώντα λαὸν διαθρέψης, καὶ λιμοῦ θυμὸν χαλινώσῃς· οἷον καὶ χρυσίνους τρεῖς, ὡς λόγος ἐκποδὼν γενόμενος, τῆς νηός καταλέλυκας· καὶ λαθεῖν εἰς τέ λος οὐκ ἦν τὸν τοῦ ἔθνους τῶν Λυκίων μεριμνητὴν καὶ ὑπέρμαχον, ἀγγελικὲ τὸν τρόπον καὶ τὸ ἔργον Νικόλας. Ότι γὰρ ἐν σαρκὶ περιών, καὶ πρὶν εἰς Χριστὸν ἀναλύσαί σε, πολυτρόπως επιφοιτᾷς τοῖς Ολιβομένοις, καὶ βοηθεῖς μὲν, τοῖς ἐν ἀνάγκαις, ὡς τάχιστα, εξαίρεις δὲ καὶ μιαιφόνου σφαγῆς τοὺς ἐμ πίπτοντας· τί ἂν ἄλλο σε παραδείκνυσιν, ἢ ἀγγε λικὴν ἀσαρκίαν ἐνειλημμένον, καὶ ταύτῃ ῥᾷον τὰς τεραστείας εργαζόμενον; ᾿Αλλὰ τίς σου τὸ μακρόθυμον μὴ θαυμάσεις; Τίς τὸ μειλίχιον σὺν τούτοις, καὶ τὸ πρᾷον μὴ ἐκπλαγῇ; τίς τὸ εἰρηνικὸν καὶ εκέσιον; Ἐπεὶ γὰρ, ὡς φασιν, ἐπισκεπτόμενος ποτε τὰ κλήματα τῆς ἀληθινῆς ἀμπέλου, πρὸς τὸν ἐν μακαρίᾳ τῇ μνήμῃ Θεόγνιον συναντήσας, τόν ποτε τῆς Μαρκιανιστῶν Ἐκκλησίας ἐπίσκοπον, διαλέξεως γραφικῆς προελθούσης διήλεγξας, μέχρις ὅτου τὸν ἄνδρα ἐπιστρέψας πρὸς τὸ δοκοῦν ἐπανήγαγες. Ἴσως τε δὴ παροξυσμοῦ τινος ἐλαχίστου παρεμπεσόντος εἰς μέσον· ὑψηλῇ τε φωνῇ τὸ ἀποστολικὸν ἐκεῖνο μειλίχιον ἐπιφθεγξάμενος ῥῆμα· Δεῦρο, εἶπας, πρὸς καταλλαγήν, ἀδελφὲ, πρὶν ἢ τὸν ἥλιον δῦναι ἐπὶ τῷ παροργισμῷ ἡμῶν.» ᾿Αλλὰ, Πάτερ πατέρων, ἀξιάγαστε λαμπτήρ οἰκουμένης, Ἐκκλησίας ἑδραίωσ μα, στήριγμα πιστῶν καὶ ἀσφάλεια, ταχίστα τῶν ἀδικουμένων ἀντίληψις, νῦν ποιμαίνεις μᾶλλον ἡμᾶς, καὶ παραθάλπεις σφοδρότερον καθαρῶς προσεδρεύων Θεῷ, τῇ τελείᾳ καὶ προσκυνητῇ Τριάδι. Περὶ ἦν, νοητῶς ταῖς ἀγγελικαῖς συμπεριχορεύων τάξεσιν, ἄνωθεν ἡμᾶς ἐποπτεύεις, ὦ θεία καὶ ἱερὰ κεφαλή, ἀποστολική τε χαρίσμασι, καὶ τοὺς μὲν ἐπιστηρίζων, τοὺς δὲ, καθοπλίζων ἡμᾶς, μὴ κατοκνήσῃς, ὦ Πάτερ ὑποφῆτα τοῦ λόγου, καὶ τῶν ἀῤῥήτων ύφε ηγητὰ διδάσκαλε. Τὸν δέ γε ὁμότροπον καὶ διάδοχον τῆς ἱερᾶς σου ἀναστροφῆς· τὸν μακρῷ μὲν χρόνῳ μετὰ σὲ, τῇ δὲ πολιῇ εὐθύς· τοὺς δὲ υἱοὺς αὐτοῦ, τοὺς δὲ ἐγγόνους, ἀνδροῦ τε καὶ λόγῳ ἀληθεῖ περι κράτυνον, καὶ τούτου, ᾧ ἕνι μάλιστα πατρῴοις σπλάγχνοις περιεχόμενος, τοὺς προσβαλεῖν τῇ λογικῇ ποίμνῃ τολμῶντας, ἀποδιώκῃς, τοῖς πνευματικοῖς σου ἀκοντίοις τῶν λόγων σου ὡς ἀναπτόητον δια. σώσῃ τὸ μικρόν σου ποίμνιον, ὅπερ αὐτὸς ἔθρεψας ἱερεῖς τε ἱερατικούς, καὶ τὸν φιλόχριστον λαόν, τοῖς ζῶσι τε καὶ ἀψευδέσι τῆς εὐσεβείας δόγμασι, καὶ τῇ τῶν τεραστείων μεγαλειότητι ἐπιῤῥωννύμενον, μὴ ἀποκάμῃς, θεόπνευστε· καὶ τοσοῦτον ὅσον μᾶλ λον ἄρτι καθαρώτερον ἐγγίζεις Θεῷ, κἀντεῦθεν πλέον τῇ λαμπηδόνι καταστραπτόμενος τῶν φωτι Τῆς νηός κατα λέλυκας. Τρεῖς αὐτῷ πρὸς ἀρραβῶνα χρυσοῦς δούς. πώτερον, τῆς αὐγηέσσης πρὸς Θεὸν παρρησίας άνω τέχῃ τὴν ἔλλαμψιν. Μακαρίζω σε, πόλις Μύρα τῶν Λυκίων μητρόπολις, οἷου ποιμένος φιλο τέκνου, καὶ προστάτου τετύχηκας· οἷον ἐπὶ κερα λῆς ἐδέξω τὸν στέφανον αἰδέσιμον ὄντα καὶ γῆρας καυχήσεσι. Τίνα τοῦτον; Νικόλαον, τὸν πάνυ θείαις εύφροσύναις, ταῖς ἐν ἀνάγκαις καταφανῶς ὀπτανή μενον· τὸν συντομώματον ὑπὲρ τῶν ἀδικουμένων ἐπίκουρον· τὸ τῶν ἱερέων ἱερώτατον ἄγαλμα· τὸν μέγαν ἐν θαύμασι, καὶ φοβερὸν ἐν τοῖς τέρασι· τὸν τοὺς ἀνευθύνους τῶν κινδύνων ῥυόμενον, καὶ ὀνεί ροις τοὺς ἀδικεῖν θέλοντας σωφρονίζοντα. Μακαρία τοίνυν ὑπάρχεις ἐν πόλεσι τοιοῦτον θρεψαμένη το λιοῦχον, καὶ θώκοις τοῖς σοῖς ἐνιδρύσασα. «Οὗ ἐπὶ μὲν τῷ φωτὶ πορευσόμεθα, καὶ ἐν τῇ σκιᾷ αὐτοῦ ζήσωμεν, ἀναπαυόμενοι,» φησί που τὸ ἱερὸν λόγιον. Ἔχεις σὺν τούτῳ καὶ τοὺς εὐσεβείας γενομένους ἀγωνιστάς, Κρήσκοντα λέγω, καὶ Διοσκορίδην, καὶ Νικοκλέα, τοὺς τρεῖς τῆς Τριάδος ἱεροφεγγεῖς καὶ ὁμόφρονας, οὓς ἡ αὕτη Τριάς, τοῖς ἀξιονίκεις τῆς βασιλείας τετίμηκεν ἄθλοις. Εναρμονίως οὖν συνάψασα τούτοις, τὴν συναρίδημον ἐπαξίως συνεστε φάνωσε κεφαλήν· τοῦτο μὲν, ὡς τὸν ἴσον αὐτοῖς ἀγῶνα, τῇ κατὰ προαίρεσιν διαθέσει γενναίως ἐπ δειξάμενον· τοῦτο δὲ, καὶ ὡς ἤδη πάλιν τοῖς ἑαυτοῦ πόνοις τοὺς μάρτυρας· καὶ ζήλῳ τῷ πρὸς αὐτοὺς ἄρτι τὸν ἐκεῖνοις ἐμπρέποντα, συναναπλεκόμενον στέφανον. στικῶν ἀντιλήψεων, φανερώτερόν τε καὶ ἐκτι 1 γρ. κἀγύρω. ᾿Αλλὰ δεῦρο πάντες ὁμοῦ σήμερον, ὦ ἱερώτατον καὶ πιστῶν ἀκροατήριον, ἐπὶ τόνδε τὸν ναὸν καταντήσαντες. Ἑορτὴν ἑορτάσωμεν ἱερὸν καὶ πανέορτον, τὴν ἀξιεπαινεστάτην τοῦ θεοφόρου Πατρὸς ἡμῶν ἐπιτελούμενοι ἀνάμνησιν. Ποιοῦμεν δὲ τοῦτο, πάση μὲν κοσμικῇ πομπῇ τε καὶ πανηγύρει, καὶ ἀπατηλοῖς καλλωπίσμασι μακρὰν χαίρειν ἀφέμενοι ὅσα τε τῆς Ἑλληνικῆς ἀγχινοίας τὴν κακοδαίμονα πλά νην ἐπιμορφάζεται, καὶ ὅσα τῆς κάτω συγχύσεως, καὶ τῆς ἐπιπλάστου σαρκίνοις εξήρθη παίγνια. Παίγνια γὰρ καὶ γέλωτος ἄξια, ὧν οὐδὲν ἀθλιώτερον. τὸ συναναπλεκόμενον, Ρόδων δὲ κάλυξι· καὶ μύροις εὐώδεσι, τοῖς αὐτοῦ " ἀλλήλοις ἔργοις βοδήσαντες, πνευματικοῖς ᾀσμάτων ἄνθεσι τὸν ὅσιον στεφανώσωμεν. Τοιούτοις θεραπεύεσθαι μύροις φιλεῖ ὁ ἡμέτερος ἱεροπάτωρ Νικόλαος. Τοιαύταις ἑορταῖς καὶ πανηγύρεσι σπένδεται πλέον, ἢ τοῖς πομπικοῖς πόμποις, οἷς οἱ δημοτελεῖς τῶν Ἑλλήνων κακοδαίμονες τιμώμενοι γάννυνται. Καὶ ἡ τρισσὴ τῶν γενναιοτάτων ἀθλητῶν ὁμοφροσύνη καὶ σύμπνοια, οἷς συναγελάζῃ, Νικόλαε, ταῖς ἄνω συναυλίαις, οἷς συνεκλάμπεις, μεθ' ὧν χορεύεις ἐν πνεύματι, Θεὸν ὅσον ἐφικτὸν ὁρῶν καὶ ὁρώμενος, ταῖς περὶ αὐτοῦ ἀγλαΐζει λαμπρότησι. Τούτων τοι γαροῦν ταῖς πρὸς τὸ θεῖον ἐντεύξεσι, καὶ ταῖς σαῖς, ὦ Πάτερ, θεοδέκτοις δεήσεσιν, αἱρετικῆς ἁπάσης καὶ δαιμονικῆς ἐπιφρίξεως· μαστίγων τε νοσοποιῶν, καὶ τῶν ἐν μέσῳ πάντων, καὶ οἷς ἀδοκήτως ἡμᾶς περιπλέκονται άνθρωποι, καὶ πάντων ὁμοῦ τῶν κιν δύνων ῥυσθείημεν ἅπαντες· χάριτι καὶ οἰκτιρμοίς καὶ φιλανθρωπίᾳ τοῦ ἐξαγοράσαντος ἡμᾶς, τῷ τιμίῳ τῆς ζωοδώρου πλευρᾶς αὐτοῦ αἵματι, καὶ τῆς ἐν πλάνῃ βασιλείας ἡμᾶς ἀπαλλάξαντος, Χριστοῦ Ἰησοῦ τοῦ Κυρίου ἡμῶν· μεθ' οὗ πρέπει πᾶσα τιμὴ, καὶ δόξα, κράτος καὶ μεγαλοπρέπεια, τῷ Πατρὶ, καὶ τῷ ἁγίῳ Πνεύματι, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. ΛΟΓΟΣ ΙΘ'. Εἰς τὸν μακάριον Πατάπιον, καὶ μερικὴ τῶν θαυ μάτων αὐτοῦ διήγησις. Ως λαμπρὰν καὶ πνευματικὴν ὁρῶ τὴν πανήγυριν, καὶ ξένον τὸ θέατρον σήμερον, καὶ θαυμάζειν μοι ἔπεισι τὴν τοσαύτην ὁρῶντι φαιδρότητα· πῶς οὕτω γε προθύμως καὶ κατὰ ταὐτὸν, ἅπαν εἶδος ἀξίας συνέδραμεν. Κληρικῶν γὰρ οἱ λογάδες, καὶ μοναστῶν τὰ συστήματα, γυναικῶν τε ὅσον σεμνόν τε καὶ εὔ σημον, καὶ μιγάδων οἱ σωφρονέστεροι, τὸν ἱερὸν τουτονὶ καταλαβόντες νεών, ἑορτὴν ὁμόσε φαιδρὰν ἑορτάζειν προστρέχουσιν. Αλλ' οὗ γε χάριν, τουτί τὸ πλῆθος ἐνθάδε συνείλεκται, καὶ τίς ὁ τρόπος τῆς ἑορτῆς, ἐρωτήσαιεν ἂν ἴσως τῶν φιλεόρτων τινές. Οἷς οὐκ εἰς μακρὰν ὁ λόγος τῇ πεύσει συμπαρομαρτοῦσαν ἐφάμιλλον τὴν λύσιν, εἰς δεῦρο καὶ νῦν ἐπ ενέγκοιτο. ο αὐτῶν. 3.σ. σκεπτής. Πατάπιος ὁ ὅσιος, οὗ τὴν μνήμην γεραίροντας, ταύτην ἄγομεν τὴν πανήγυριν σήμερον. Αὐτὸς ἀπαν τας ἐνθάδε νῦν συνεκάλεσε, μεθ' ὑψηλού τινος της ρύγματος· ἑαυτὸν μὲν προθεὶς ἡμῖν ὥσπερ τινὰ πολυτελή πανδαισίαν καὶ οὐράνιον τράπεζαν την δὲ ἱερὰν αὐτοῦ μνήμην ἀντ᾽ ἐδωδῆς καὶ καρυκείας πνευματικής προβαλλόμενος, ᾧ πεισθέντες, ἀγαπητοί, συνηθροίσθητε, εὖ γε καὶ λίαν ποιήσαντες. Τῆς γάρ Πείθεσθε τοῖς ἡγουμένοις ὑμῶν καὶ ὑπείκετε,ο νομοθετούσης τοῦ πανσόφου Παύλου φωνῆς· και Μνημονεύετε τῶν ἡγουμένων ὑμῶν· ο καὶ τῶν ὅσα τούτοις ἐπῆρται, τὴν μνήμην κατά διάνοιαν φέ ρόντες, καὶ τέλειον ταύτης ἆθλον, τὴν τῶν ὑπηκόων ἀρετὴν ὁριζόμενοι, αόκνως τῷ καλοῦντι συν ήλθετε. Ἐπεὶ δὲ ταῦτα οὕτως ἔχει· δεῦρο πεισθέντες μας, τὸ τοῦ ἀνδρὸς ἐγκώμιον ἀκούσατε, καὶ τῆς κατ' απ τὸν τοῦ βίου διαγωγής, εκφαντικὴν τὴν διήγησιν. Ἐμοὶ μὲν εἰς δύναμιν ἐκείνῳ τῷ ἱερῷ τὸν στέφανον πλέκοντι, ἐπ' οὐδενὶ καθάπαξ τῶν εἰς ἀρετὴν ἐκεί νου τεινόντων παρασιωπώντι, πολλοῦ γε καὶ δεῖ ὑμῖν δὲ μᾶλλον τοῖς τῶν μυστηρίων τῆς ἑορτῆς ἀκροάμασι, φαιδρὰν εἰς ὅσον κατασκευάζοντι τὴν πανήγυριν, καὶ πολλὴν ἄγαν ἐμποιοῦντι τὴν εὐφρασίαν. Τίς οὖν οὗτος καὶ ποῖος ὁ εἰρημένος Πατάπιος, ᾧ καὶ ἡμεῖς τοὺς τῶν ἐπαίνων λόγους προσάψαι σπου δάζομεν, καὶ ὑμεῖς πεισθέντες ἐνθάδε πανηγυρίσου τες ἤκατε; Ο τῆς ἐρήμου πολίτης, καὶ τῆς οἰκουμένης ἐπισκεπτήτης δεν ὁ ἐπίγειος ἄγγελος, καὶ οὐ ράνιος ἄνθρωπος· ὁ γῆν ὡς οὐρανὸν οἰκήσας, καὶ οὐρανὸν ὡς γῆν μυστικῶς περιπολέσας τῷ πνεύ ματι· ὁ κάτω ἀνθρώποις συνομιλῶν, καὶ ταῖς ἄνω χοροστασίαις συναυλιζόμενος· ὁ σῶμα θνητὸν περι κείμενος, καὶ τῶν πνευματικῶν τοὺς ὄρους τῇ πράξει πιστούμενος· ὁ ἔσχατος ἐν ἀσκηταῖς, καὶ Μέγιστος ἐν ἀρεταῖς· ὁ ἰδιώτης τῷ λόγῳ, καὶ πάν σοφος τῇ φρονήσει. «Η γὰρ, πάντων τεχνῖτις ἐδί δασκεν αὐτὴν Σοφία.» Ὁ ἐν ἁγνείᾳ πολύς· ὁ ἐν τω φρονήσει ἐπίσημος· ὁ ἐν πίστει θερμό;· ὁ ἐν ἀγάπῃ φοβερός· ὁ πόλιν οἰκῶν, καὶ τῆς ἐρήμου παντελώς μὴ λειπόμενος. Εἶχε γὰρ ταύτης ἔνδον ἑαυτοῦ τὴν σχέσιν θερμοτάτην καὶ ζέουσαν, ἥτις ὡς πῦρ αὐτοῦ τὰ ἔνδον ἀσχέτως οὐκ ἀνεδίδου φλογίζουσα, εἴ γε τὰ ἐκείνῃ προσήκοντα, μέχρι τέλους ὁ γεννάδας ἐκεῖνος δρῶν, παντελῶς οὐκ ἀπέκαμεν. Αλλ' ὢ πῶς μὲν αὐτῷ τῶν ἐγκωμίων προσάξω τὸν στέφανον; Πῶς δὲ καὶ τῆς πολιτείας ἐκφράσω τὸ λαμπρόν; 'Αλλ' ὅμως ἐπίπονον ἀπορῶ, καὶ λίαν, ἀγαπητοί. Τὰ γὰρ διὰ τῆς ἄνωθεν χάριτος ὑπ' αὐτοῦ τελεσθέντα τεράστια, θαυμαστὴν ἔχοντα την διήγησιν, κραδαίνει μου τὸν λογισμὸν, καὶ ἐξίστησι, καὶ ῶν οἰκείων δρων απελαύνειν βιάζεται. Πλὴν, εἰς τον ἀφίκοιτό μου ἡ διάνοια, οὐκ ὀκνήσω λέγειν. Οὐ ὰρ τὸ μὴ κατ' ἀξίαν ἐγκωμιάσαι κατάκρισις, ἀλλὰ 5 γε εἰς δύναμιν ἦχον μὴ λέγειν, κατάγνωσις. Δι ύμμετρον έχων τῷ λόγῳ τὴν ἔννοιαν, πάσῃ ῥώμη και ζεούσῃ ψυχῇ, τῶν ἐγκωμίων τὴν σπουδὴν ἐπισ δείξαιμι· τῆς μὲν τῶν θύραθεν τεχνολόγων κομω τικῆς τερθρείας τόνδε τὸν λόγον ἀποῤῥηγνύς, τῆς ἀποστολικῆς δὲ καὶ ἡμετέρας τῶν πιστῶν, εὐγενείας, ἢ εὐσεβείας, ἢ ἀληθείας, ἢ σοφίας, ἢ οὐκ οἶδ' ὅπως αὐτὴν καλέσω, ἀποδεικνὺς τὴν εὐπρέπειαν, καὶ τὴν εἰς ἄκρον ἐκτὸς τούτων, τοῦ ἀνδρὸς ἀρετήν. Ἐπεὶ καὶ τοῦτο φίλον αὐτῷ, τὸ πεζὸν τοῦ λόγου, καὶ ἀκατάσκευον· ὅτι μηδὲ λόγοις τὴν ἀρετὴν ἐξήσκητα ἔργῳ δὲ καὶ πράξει τὰ ἐκείνης κατώρθωσεν είδη. Τοῦτο γὰρ αὐτῷ, καὶ ἐξ αὐτῶν ἀπαλῶν ὀνύχων ἐσπούδαστο. Ὡς καὶ νῦν οὐ μέγα τὸν εἰς αὐτὸν ἔπαι νον, ἐννοίᾳ μᾶλλον, ή λόγῳ διαχεομένῳ καὶ ῥέοντι κατασκευάσαι. Καί μοι συγνώσεσθε πάντως, ὦ φί λοι καὶ ἀδελφοί, ὅσοι τε παρ' ἡμῖν ἐν λόγοις ἔχουσι τὸ περίοπτον, καὶ ὅσοι τούτων ἀμοιρεῖν παντελῶς ἐπαγγέλλονται· ὅτι μὴ πρὸς τάξιν ἴσως ὁρᾷ τοῦ λόγου, τῶν ἐγκωμίων εἶδος· πρὸς δὲ τὴν ἀλήθειαν μόνην, ὡς ἐνὸν, ἔκ τε τῶν φαινομένων καὶ λεγομένων τοῦ ἀνδρὸς κατορθωμάτων πιστώσασθαι· ὧν τὸ μὲν ἐν θαύμασι, τὸ δὲ ἐν διηγήμασιν, ἔστιν ὁρᾷν τὸν βουλόμενον. Ταῖς αὐτοῦ γοῦν ἡμεῖς εὐχαῖς βοηθούμενοι, καὶ τῷ κατ᾿ οὐσίαν ὄντως ὄντι καὶ ὑπὲρ πᾶσαν φύσιν καὶ γνῶσιν ὑπερηνωμένῳ τῷ Πατρὶ καὶ τῷ Πνεύ ματι, Λόγῳ· τῷ ἐν ᾧ πάντες οἱ θησαυροὶ τῆς σοφίας ἀπόκεινται στηριζόμενοι, τῶν ἐγκωμίων ἀρξόμεθα συμπεριληψόμενοι δηλονότι περιεκτικῷ λόγῳ, καί τινα τῶν κατὰ σάρκα καὶ γνωστικῶν καταφάσεων. Αλλά μοι καὶ ὑμεῖς συναμιλλᾶσθε ταῖς ἡμετέραις εὐχαῖς, ἵλεω τὸν Θεόν μοι ποιούμενοι, καὶ ι Λόγον αἰτοῦντες ἐν ἀνοίξει τοῦ στόματος, ο ὅπως ἂν μὴ κριθείην, ὡς τῶν ὑπὲρ ἀξίαν ἁψάμενος, καὶ μηδὲν λυσιτελοῦν εἰσενεγκών τῷ λόγῳ τῶν ἐγκωμίων. Ο μηδὲ πρὸς τῇ ἐμῇ καθέστηκεν ἀσθενείᾳ· ὁπόταν μηδὲ πρὸς ἀξίαν εἶδός τι συνεπήρτηται· πρὸς δὲ τῇ ἄνωθεν χάριτι, τῇ πάντα νεμούσῃ ἑκάστῳ τὰ πράσο φορά, ο Παρ' ἧς πᾶσα δόσις ἀγαθὴ, καὶ πᾶν δώρημα τέλειον ἄνωθέν ἐστι καταβαῖνον παρὰ τοῦ Πατρὸς τῶν φώτων, ο ἐν τοῖς ἀξίοις τοῦ Πνεύματος. Επ' αὐτὴν γοῦν, ὡς ἔφημεν, τὴν ἀρχὴν τῶν ἐγκωμίων ἐλεύσομαι· καλὴν, ὅτι μάλιστα καὶ ταχεῖαν εὑράμενος σύμμαχον τὴν ἑκατέροιν τοῖν μεροῖν τῶν εὐτ χῶν ἀρωγήν. Σὺ δέ μοι, ὦ ἱερὰ καὶ μεγάλη πανή γυρις, ὅσοι τε τῆς κατὰ Χριστὸν ἀκροδακτύλῳ φιλο σοφίας ἐγεύσασθε, καὶ ὅσοι ταύτης ἐρασταὶ γενέσθαι σπουδάζετε, θερμῶς τὰ ὦτα τῆς διανοίας πετάσατε. Ακροδακτύλῳ ἐγεύσασθε. Οίδα καὶ αὐτῆς, εἰ καὶ ἄκρῳ δακτύλῳ τοῦ γλυκυτάτου μέλιτος τῆς παρ' ἡμῖν ἐκκλησίας ἀπελαυσάμεθα πέρυσιν. πιν, Ακρον τοῦ σκήπτρου απο Ἐν τοῖς παροῦσι γὰρ, πνεύματος, οὐ σαρκός ἐστιν εὐκλείας ἢ προκοπῆς ἡ διήγησις. Τοίνυν ὁ σωτή ριος Λόγος· ἡ τοῦ Πνεύματος Σοφία καὶ Δύναμις, ἡ τῶν ὄντων αἰτία· ἡ τόδε τὸ πᾶν διεξάγουσα καὶ ἰδύο νουσα, τὸ τῆς κοινῆς πάντων σωτηρίας χρήμα, και πρᾶγμα, καὶ βούλημα, ἕνα τὸν τῆς ἀρετῆς ἡμῖν τρόπον ὑποδεικνύς, ἐν εὐαγγελικαῖς φωναῖς διατρο σίως βος· «Αμήν, ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ὅτι ὁ τὸν λόγον μου ἀκούων καὶ ποιῶν αὐτὸν δ, ἔχει ζωὴν αἰώνιον, καὶ εἰς κρίσιν οὐκ ἔρχεται· ἀλλὰ μεταβέβηκεν ἐπ τοῦ θανάτου εἰς τὴν ζωήν.» Τίς δὲ ὁ λόγος, ούτινος οὐ μόνον ἀκροατὰς ἀλλὰ καὶ ποιητὰς ἡμᾶς ὁ Λόγος εἶναι βούλεται; Αὐτὸς ἡμῖν αὖθις ἑρμηνεύων ἐπίσ ρωθι, λέγει· «Ο θέλων ὀπίσω μου ἐλθεῖν, ἀπαρνς. σάσθω ἑαυτὸν, καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ, καὶ ἀκολουθείτω μοι. Τί δὲ καὶ ὁ σταυρός αινίττεσθαι πέφυκε· τὴν ν κρωσιν τῆς σαρκός· τὴν ἀπάθειαν· τὴν πρὸς τὰ παρόντα λήθην· τὴν πρὸς ἄνω ζωὴν ὀξυτάτην ἐπι βασιν· καὶ συντόμως εἰπεῖν, τὴν πρὸς τὸ ἔσχατον ὁρεκτῶν ἀκατάσχετον ἔφεσιν. ὡς γὰρ τοῖς μέλλουσι τῶν ἐνθένδε μεθίσασθαι, κατ' αὐτὴν τῶν μερῶν τὴν διάζευξιν, οὐδεμία τῶν ἐπὶ γῆς ὑπάρχει φρονείς οὕτω καὶ τοῖς τὸν σταυρὸν τοῦ Χριστοῦ βαστάζειν πειρωμένοις, οὐδεμίαν προσήκει τῶν γηίνων κεκτῆσθαι προσπάθειαν. ᾿Αλλὰ γὰρ τὸ τῆς σαρκὸς νεκρά σασι φρόνημα, καὶ αἰχμαλωτήσασι πᾶν νόημα εἰς Χριστὸν πνευματικῶς τῷ καλοῦντι προστρέχειν, ὅπως μηδὲν εἶργον αὐτοὺς πρὸς τὴν ἄνοδον εἴη ἀλλ' ὡς δι᾿ εὐθείας τινὸς καὶ τετριμμένης ὁδοῦ τὴν πορείαν ποιοῖντο, μέχρις ἂν πρὸς τὴν ἄρεσιν * καταντήσωσιν, ἥτις ἐστὶν ὁ Θεὸς τὸ πρῶτον ἀεὶ καὶ μόνον οὕτως ' φύσει καλόν. Οὐκοῦν ὅσοι μὲν τοῖς ἄπουθεν εἰρημένοις πειθόμενοι, ἐκείνῳ ἀκολουθεῖν ἐπαγγέλλονται, τὴν ἀρετὴν ἐσποριζόμενοι, τῆς ἀγήσω δηλούτ ζωῆς ἔσονται κληρονόμοι. Οτοι δὲ μὴ τούτοις, ἀλλὰ τῇ κακίᾳ πειθόμενοι ἐξ ἐναντίας βαδίσαιεν, ούτο τῶν ἀκηράτων ἀγαθῶν ἐστέρηνται, καὶ τῆς ἄνω μι καριότητος ηλλοτρίωνται. Αμήχανον γὰρ, τὸν τὴν ἀρετὴν ἐργαζόμενον, μὴ τὰς ἀμοιβὰς κομίσασθαι τῆς ἐργασίας, ἢ τὸν τῇ κακίς συζῶντα, τῶν κατ' ἀξίαν ἀμοιρῆσαι καρπῶν. Δύο οὖν ἐν μέσῳ κειμένων ἡμῖν διαθέσεων, ἀρετῆς, φημί, καὶ κακίας προκρινέσθω τούτων ἡ κρείττων, καὶ ἡ ἐπὶ τοῖς κρείττοσιν * πιστεύων τῷ πέμψαντί με. ὁ ἰσ. ἐπανάστασιν. * Ισ. ὄντως. τοῦ ἔβλαψεν εἰς τὸ κηρίον τοῦ μέλιτος. πως καταντήσω εἰ; τὴν ἐπανάστασιν. ἐπανάστασιν, άφεσιν, ἀφέσεως, ἀπόλαναν τὸν ἄφεσιν), αύξουσα, τῶν οὐχ ἑτέραν οἶμαι τούτων παρὰ τοῖς εὐφρονοῦσι προκρίνεσθαι, ἢ τὴν πρώτην, καὶ μίαν, καὶ μόνην, καὶ ἐν πᾶσι τῶν ὅλων ὑπερανέχουσαν, δρῳ τε καὶ λόγῳ φύσεως καὶ δυνάμεως· ἦν ἀρετὴν ὁ πᾶς τῆς ἀληθείας ἐπίσταται λόγος. Αρετήν δέ φαμεν, τὴν πάντα νοῦν ὑπερέχουσαν· τὴν οὐσίᾳ * καὶ λόγῳ πράγματι, καὶ οὐ φαντασίᾳ τυγχάνουσαν· τὴν τῶν ἀγαθῶν καὶ μεγίστων δωρεῶν ταμιεύτριαν· τὴν τῶν καλῶς εἰργασμένων ἠθῶν, καὶ τρόπων, καὶ βίων ἀκρό πολιν· τὴν ἐν ᾗ πάντων τῶν ἐπαινετῶν ἀπόκειται τὸ κεφάλαιον· τὴν ἀκήρατον ἐργασίαν· τὸ ἄσυλον κτῆμα καὶ πράγμα· τὴν ἄφθονον δόξαν· τὴν ἄπειρον εὔ κλειαν, ἧς χωρίς, τὸν Θεὸν ἰδεῖν οὐδένα οἷόν τε παν τελῶς· ἧς ἐκτὸς, στεφάνων οὐδεὶς ἢ δόξης ἠξίωται. Αὕτη τὰς ἄνω Δυνάμεις ἐδόξασεν, ἀγγέλους ἐκόσμησεν, ἀρχαγγέλους ἐλάμπρυνεν, ἀποστόλους καὶ προφήτας ἐπύρσευσε, μάρτυρας ἐστεφάνωσε, καὶ πάντας τοὺς κτησαμένους αὐτὴν, θείων ἠξίωσε χαρισμάτων, καὶ οὐρανῶν γέγονε πρόξενος βασι λείας. ᾿Αλλὰ μέχρι τίνος, καὶ πότε τοὺς ταύτης διαγράφοντες ἐραστές, Πατάπιον τὸν σοφὸν παρατρέχομεν, τὸν ταύτης ἀκραιφνέστατον ἐραστὴν ὄντα τε καὶ γενόμενον; ᾧ καὶ ζῶντι, ἀρετὴ πᾶς ὁ βίος ὑπῆρχε καὶ θανόντι, ἀρετῆς ἐμπλέκονται στέφανοι. Ον γὰρ τρόπον τοῖς τῇ κακία συζήσασι μένει τῶν ἡμαρτημένων ἡ κόλασις, οὕτω καὶ μεταστᾶσι τοῖς τῆς ἀρε τῆς ἐρασταῖς, τῶν καλῶν ἡ ἀντίδοσις· ὧν τὰ μὲν εἰς ἀεὶ παρ᾽ οἷς ἂν ἔσται φίλον, ἡ μνήμη γεραίρεται καὶ σεβάζεται· τῶν δὲ, βυθῷ παραπέμπεται λήθης, κἀκεῖθεν αὖθις πυρὸς διαιωνίζουσα παραδέχεται κό λασις. Οὗτος τοιγαροῦν ὁ μέγας Πατάπιος, ὁ Θεοῦ θερά δ των γνήσιος, τῆς κατὰ τὸν βίον ἀναγωγῆς τὴν ἀρετ τὴν μητέρα κτησάμενος, τροφόν τε ὁμοῦ καὶ διδά βαλον, εἰς ἄκραν ταύτης ήλασεν ἐπιστήμην· ἢ καὶ τοῦτο πρὸς ὡραϊσμόν τε καὶ περιφανεστάτην εύ πρέπειαν, τῆς κατὰ Χριστὸν αὐτοῦ πέφυκε γίνεσθαι πολιτείας, ὅπερ τοῖς ζωγράφοις τὰ χρώματα, δι' ὧν τὸ ὑποκείμενον ἀποσκίασμα τεχνικῶς καταχρώ ρουσι, στήλην ὥσπερ τινὰ λογικὴν τὴν διαγραφὴν ἀποδεικνύντες, καὶ τῇ πολυειδεῖ τῶν χρωμάτων εὐχροίᾳ, τὰς μορφὰς τοῦ ζώου ποικίλαντες, ἐναργείς τοὺς χαρακτῆρας ἐμφαίνουσι. Πρὸς δὲ τούτοις, ἔτι καὶ μητρὸς ἐπ' αὐτῷ τάξιν φυλάττει, μητρῴης αὐ τὸν ἐκπαιδεύουσα νόμοις. Πνευματικῇ γὰρ τοῦτον λοχεία γεννήσασα, μυστικὸν ὥσπερ ἔκ τινος θηλῆς ἐπότισε γάλα· καντεύθεν οἷα στερεάν τροφήν, τῶν ἴσ. λείπ. οὐ. Στη λην ώσπερ τινὰ λογικὴν τὴν διαγραφὴν ἀποδεικνύντες. λογική, θείων ἐννοιῶν τὴν γνῶσιν προέθηκεν· ἦν οἱ εκ αἰσθητήρια [γεγυμνασμένα "] πρὸς διάκρισιν ἔχοντες καλοῦ τε καὶ κακοῦ, ἐσθίειν ετάχθησαν. Αύτη του τον, ὡς ἔφαμεν, ἀνῆξε μητρικῶς καὶ ἐθρέψατο, καὶ ταῖς θείαις μελέταις ἐναγρυπνεῖν ἐξεπαίδευσεν. Αύτη τὸν τούτου καταλαμπρύνουσα, τὴν ψυχὴν ἐξωράισι, καὶ πρὸς ὕψος ἀνήγαγεν. Αὕτη Θεοῦ τοῦτον φίλον πεποίηκε, καὶ τῶν παρόντων περιοράν παρεσκεύασε. Καὶ συνελόντα φάναι· αὕτη τοῦτον εἰς τόδε τὸ πάν έκ μὴ ὄντων ἐλθόντα, ἐδέξατο· καὶ αὕτη τὸν ἐνθένὸς μεταστάντα πάλιν ἐξένισεν· ἢ καὶ μάρτυς αὐτῷ τῆς ἀριστείας αναμένει γενήσεσθαι, ὅταν πάσι κατ' ἀξίαν τὰς ἀμοιβὰς ὁ Κριτὴς ἀποφαίνηται. ᾿Αλλὰ γὰρ ἔλαθον ἐμαυτὸν, εἰς τούσδε νῦν τοὺς λό γους παρεξελθών, καὶ καταλείψας τὰ πρότερον λεχο θῆναι ὀφείλοντα, ἧττον οὐδὲν κἂν τούτῳ πεπονθώς, τοῖς πρὸ τῆς ἕδρας τὴν ὀροφὴν καταρτίσαι μηχανωμένοις. Πλὴν τοῖς παρ' ὑμῶν εὐκτικοῖς ἀφεσίμοις θαρσήσας, οὐ περὶ πολλοῦ τὴν τῶν ἐγκωμίων είν θημι τάξιν. Ἐπεὶ μηδέ τις ἐν ἡμῖν τῶν τοιούτων πρόσεστι τέχνη, δι' ἧς, προοιμίοις τισὶν, ἢ κατα σκευαῖς, καὶ συμπεράσμασι καὶ ἀγῶσι χρησάμενα, ἤ τινι τῶν τοιούτων, τὸν λόγον συμπεραίνειν ισχύ σαιμεν. Όμως δ᾽ οὖν ὅσον τῇ περὶ ἡμᾶς ἀσθενείς τῶν λόγων, ἀποκάμοιμεν οὐδαμῶς τὰ εἰκότα συγ γράφοντες, περί τε πατρίδος καὶ βίου κατορθωμά των, καὶ τῆς εἰς ἄκρον τοῦ ἀνδρὸς κατὰ Χριστὸν φιλοσοφίας επανορθώσεως· καὶ οὗτινος οὖν τῶν τοιούτων εἰς ἡμᾶς γεγονότος. Αλλοις μὲν οὖν ἐπαι νείσθω γονέων κομψεία, καὶ πλούτου διαῤῥέοντος κλέος, καὶ δυναστείας ἀνδρότης 1, καὶ γένους, ἐξοχὴ καὶ περιφάνεια, οἷς ἐκεῖνοι σεμνύνονται, καὶ περὶ δ κεχήνασι μόνοι, οἱ ἀπ' ἐκείνων ἐπαινεῖσθαι σπουδάζοντες· ἐξ ὧν καὶ τὸ βλάβος ἐξαίσιον, καὶ ἡ ὄνησις ἄχρηστος. Τούτῳ δὲ τῷ γεννάδᾳ, οὗ πατρὶς ἡ ἄνω Ἱερουσαλὴμ, ἡ Πέτρου καὶ Παύλου μήτηρ εὐφημείσθω βίος, αναγωγή διανοίας, πρᾶξις ἀρίστη, καὶ ἀγώνων ἆθλοι τέλος οὐκ ἔχοντες. Μᾶλλον δὲ παρήσθω ταῦτα νῦν, καὶ σιγῇ τιμάσθω τῷ λόγῳ τοῦ ἀξιώματος, εἰς καιρόν τὸν πρέποντα συντηρούμενα. Νῦν δὲ, ἵνα μὴ τῶν περιέργων καὶ φιλοσάρκων τινὲς, ἀσκαρδαμύχτα γνώμῃ ἀναισχυντοῦντες, ἄπολιν ἡμῖν τὸν ἄνδρα και τασκευάσωσι, διὰ τὸν τρόπον τῆς σιωπῆς, πειρά 10 Ισ. ἀδρότης. Τοῖς παρ' ὑμῶν εὐκτικοῖς ἀφεσίμοις θαρσήσας. συγχώρησιν εἰ συγχωρηθῆναι, τος μετάνοια. εὐκτικὰ ἀφέ σιμα πνευματικός Γονέων κομψεία. σεμνότης, το, κομψεύεται, επί σεμνύεται. σομαι καὶ πατρίδος ἐπιμνησθῆναι τῆς κάτω, τὰς ἐκείνων ἀναιρῶν ἐθελοκάκους ἐρεσχελίας. ἐπιμεμφέσθω δέ τις τούτοις μηδαμῶς· σκοπείτω δὲ μᾶλλον πᾶς ὅστις ἐν ὑμῖν φιλοΐστωρ καθέστηκε, καὶ λίαν εὐκρινῶς ἐπιστείτω " τῇ διανοίᾳ τῶν λεγομένων. Σπουδάσομαι γὰρ, όση δύναμις, δίκην τινὸς διαλλήλου δείξεώς τε καὶ ἀντιθέσεως, διττὴν αὐτοῦ τὴν πα τρίδα, τοῖς φιλοκάλους ὑμῖν ὑποδείξαι· τὴν μὲν ἐκ γῆς, καὶ εἰς γῆν τὴν γένεσιν καὶ τὴν διάλυσιν ἔχου σαν τὴν δὲ, ἐξ οὐρανοῦ, καὶ αἰώνιον, καὶ τέλος οὐκ ἔχουσαν. ἂν τὴν εἰς τὴ κρεῖττον ἐκνίκησιν ἐκ πε ριουσίας θατέρω προσάψομεν τῶν μερῶν. Οὐ γὰρ ισοστάσια ταῦτα, οὐδὲ ὁμότιμα μετὰ τὴν ἀξίαν· ὅτι μηδὲ τῆς αὐτῆς ἐνεργείας καὶ χάριτος. Ἐπὶ δὲ τὸ προκείμενον ἐπανέλθωμεν, Τοῦτον τοίνυν τὸν ἐν ἁγίοις Πατάπιον, Θῆσαι μὲν τὸ κατὰ σάρκα τετόκασιν· ἡ δὲ κοινὴ πάντων μήτηρ ἡμῶν κολυμβήθρα, τὸ δεύτερον. "Ων, τὰς μὲν Αἴγυ πτος αὐχεῖ, καὶ Νεῖλον ἔχειν τὸν καρποτρόφον συνο μόρρους καὶ γείτονας, δόξαν τε χαμαιπετῆ καὶ χαμαίζηλον· τὴν δὲ τοῦ Θεοῦ τὰ βασίλεια, ζωῆς ἀθα νάτου, καὶ πλούτου παντὸς, καὶ δόξης ἐμπόρευμα. καὶ μάλα γε εἰκότως. Ἡ μὲν γὰρ, ταύτην ἀπολλυμένην βρῶσιν πιαίνοντα εὐθύνει· ἡ δὲ, τὴν εἰσαεὶ παραμένουσαν τῶν ἀγαθῶν χορηγίαν καρποδοτεί. Η μὲν ἀδοξίας δόξαν, καὶ σαρκῶν ὑπισχνείται παχύ. τητα· ἡ δὲ, δόξαν ἀνέκλειπτον, καὶ θεωρίαν μυστικὴν ἐπαγγέλλεται. Η μὲν, χρυσίου καὶ λίθων πολυτελῶν γίνεται πάροχος· ἡ δὲ, τῶν ἡτοιμασμένων ἀγαθῶν τοῖς ἀξίοις τοῦ Πνεύματος, καθίσταται πρόξενος. Καὶ τί δεῖ μακρολογεῖν; Αἴγυπτος, ἡ μὲν ὑπάρχει καὶ λέγεται· ἡ δὲ, κολυμβήθρα ἐστὶ καὶ ὀνομάζεται. Αλλ' ἐκείνη, σκέτους καὶ ζόφου γεννήτρια αύτη δὲ, φωτὸς ἀΰλου λοχεύτρια. Εκείνη πταισμάτων τροφὸς, αὕτη δικαιωμάτων χορηγός· ἐκείνη θανάτου ὁδηγός, αὕτη ζωῆς ἀθανάτου χειραγωγός. Ἐκείνη παθῶν δημιουργός, αὕτη ἀπαθείας παιδαγωγός. Εκείνη λύπης χωρίον, αὕτη χαρᾶς ταμιείον. Ἐκείνη κακίας σκοτεινὸν οἰκητήριον, αὕτη φωτεινὸν ἀρετῆς οἰκητήριον. Ἐξ ἐκείνης οὖν, ὡς ἔφαμεν, ὁ μακάριος οὗτος τὸ κατὰ σάρκα κατήγετο· ἐκ δὲ ταύτης τὸ κατὰ πνεῦμα πνευματικῶς ἐχρημάτισεν. Ἐπεὶ δὲ ταῦτα καλῶς ἔχειν δοκεῖ μοι, ὁρῶ δέ τινας τῶν περὶ τὰ παρόντα επτοημένους, μὴ λίαν ἐπιμε πῶς τῶν λεγομένων ἀκούοντας, ἐπεὶ μηδὲν περὶ παρ τρίδος τοῦ μακαρίου κομψὸν ἢ σοφῶδες ειρήκαμεν. Φιλοῦσι γὰρ οἱ φιλόζωοι τοῖς τῶν λόγων σοφιστικοῖς λαρυγγίσμασι τὴν ἀκοὴν καταυλίζεσθαι, οἷς καὶ τὰ μουσικὰ τῶν ἑσπερινών βακχευμάτων παίγνια, καὶ 11 [σ. ἐπίστητω. Εκατόμπυλον Οι Διόσπολις Διόσπολιν xΧΧ, Νο. τὰ σοβαρὰ τῶν ἐπὶ σκηνῇ άθυρμάτων λογύδρια κ μέγιστόν τι καθορᾶται καὶ χρήσιμον τούτου με χλι ριν, ᾠήθην ἐνταῦθα τοῦ λόγου γενόμενος, μικρά των περὶ τῆς Αἰγύπτου γῆς φιλολογῆσαι τὰ νῦν, εὐποράς σας ὅτι μάλιστα νουνεχῶν ἀκροατῶν καὶ σπουδαία περὶ τὰ κάλλιστα, τὴν ὑμετέραν ἀγάπην, ὥστε ἐκείνους λυπῆσαι, μηδὲ ὑμᾶς παραλογίσασθαι· ότι μὲν ἀπάνθρωπον, τὸ δὲ ἠλίθιον. Πάντας γὰρ ἡ πο ροῦσα συγκαλείται πανήγυρις, καὶ πάντας εὐφρανεῖν ἐπείγεται διὰ τὸν εὐφημούμενον. Ἐπὶ δὲ τὸν τῆς πατρίδος λόγον χωρήσωμεν. Αἴγυπτον ταύτην ἴστε πάντες, ὅσοιπερ αὐτός γεγόνατε· ὅσοι ταύτην ἐξ ἀκοῆς παρειλήφατε. Ενός τε ἦν καὶ ὅση; Οἶαι δὲ καὶ θῆσαι τυγχάνουσι; ἐν ἴσην καὶ μίαν ίσμεν τοῦ κόμπου τὴν εὔκλειση. Ἐπεὶ γῆ λιπαρά, καὶ ἄρουραι παχείαι καὶ εὐχαρτι Ἐκεῖ πόλεις πυκάζουσαι, καὶ χώραι πράζονται Ἐκεῖ ἵππων ἀγέλαι, καὶ θρεμμάτων νομαί, αἰπαλιά τε καὶ βουκόλια και συφόρβια· καὶ πᾶν ὅπερ εἰς ἐδωδὴν καὶ τρυφὴν τείνει, καὶ βίον τουτονὶ τὸν ἀξίως τον. Υδατα ποτάμια θαλάσσης δίκην κυκλοῦντα τὴν ἤπειρον, καὶ πάντα χῶρον ἀρδεύοντα. Γεὼν γὰρ ὁ εἷς καὶ μέγας τῶν τεσσάρων ποταμῶν ἐν τῇ κοσμ ποιία λεγόμενος, τὰς διεξόδους ἔθεν ὁ κτίσας ον ποιούμενος, αὐτόθεν ἐπὶ τὴν μεγάλην κατιών, διεξα έρχεται, θάλασσαν. Ος τοῖς ἐτησίοις ρείθροις τα κτικῶς τὰς ἀναβάσεις ποιούμενος, θαλασσοειδώς διευρύνεται, καὶ ὑδατώδη τὴν γῆν ἀπειργάζεται καὶ τὴν πρὸ μικροῦ γεννημάτων εὐφορία χλοάζουσαν, μυριοφόροις ὁλκάσι ναυσὶ πορεῖσθαι προτρέπεται, 19 10. λογάρια ή λογίδια. καὶ μεταξὺ τῶν ἀρμένων ἐπιτρέπει τοῖς ἀρότρους ἐργάζεσθαι, καὶ τῶν ζώων τὰ ἔνυδρα τοῖς χερσαίας συναγελάζεσθαι παρακελεύεται, τὰ μὲν πληβορούν τα, τὰ δὲ κρεοβοροῦντα. Ο τοῦ θαύματος! Χθές βαθύγειος άρουρα, σήμερον βαθύλιμνος θάλασσα. χθὲς ἀχθοφόρων κτηνῶν καὶ θηρῶν ἐνδιαίτημα, σή μερον ἰχθύων καὶ νηκτῶν θηρίων ἐμφώλευμα. Δύο γυπτος δηλαδὴ τοῦτον ἡμῖν τὸν νεανίαν ἐβλάστησεν. Αἴγυπτος, ἡ τῆς ἐπιγείου τρυφῆς ἄφθονος χορηγία ή τῶν λαμπρῶν ἐσθημάτων ἐργάτις· ἡ τῶν παθῶν τεχνίτις· τῶν ἡδονῶν ἡ θεράπαινα· ἡ τοῦ πηλοῦ καὶ τῆς πλινθείας πρόξενος· ἡ τῶν χρεῶν καὶ λεβήτων πάροχος. Αὕτη τοίνυν ἡ σκοτασμὸς πρὸς τῇ Γραφ καλουμένη, τὸν τοῦ σκότους διώκτην ἐξήστραψεν. Αὕτη τὸ τῆς εἰδωλομανίας ἐργαστήριον, τὸν τῆς εὐ σεβείας ἡμῖν εἰσεκόμισε κήρυκα. Αὕτη τὸ τῶν ἔπι μόνων σκοτεινὸν καταγώγιον, τὸν τῶν ἀγγέλων Ἡ σκοτασμὸς πρὸς τῇ Γραφί καλουμένη. τα συγχορευτὴν ἀνεβλάστησεν, δ καὶ θαυμάζειν ἐπ άξιον. Εἰ γὰρ βδέλυγμα παντὸς ἀσεβοῦς θεοσέβεια, πῶς αὕτη βδελυκτή τις οὖσα, τοιούτου ἡμῖν σκεύους έχε λογῆς γέγονε πατρίς; Πῶς σκότος ὑπάρχουσα, φω στῆρα ζόφου διώκτην ἀνέτειλε; Καὶ μάλα εἰκότως Οπου γὰρ ἐπλεόνασεν ἡ ἁμαρτία, υπερπεριέσω σευσεν ἡ χάρις.» Τῇ γὰρ τοῦ μονογενούς Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ πρὸς ἡμᾶς ἀῤῥήτῳ συγκαταβάσει, καὶ τῇ ἀφράστῳ καὶ ὑπὲρ λόγον αὐτοῦ κενώσει, ἐληλαμένης μὲν πάσης απάτης καὶ πλάνης, εἰς φροῦδον δὲ τῶν βωμῶν καὶ τῶν ἐναγῶν εἰδώλων γενομένων ἤδη, ἐσαλεύθη μὲν Αἴγυπτος· ἐσείσθη δὲ αὐτῆς τὰ χειροποίητα, καὶ πάντα τῶν δαιμόνων τὰ μυσαρά τελέ σματα καταλέλυται, καὶ ἡγιάσθη πᾶσα ἡ γῆ· ὁ δὲ λαὸς τῶν ἀνθρώπων, «ὁ ἐν σκότει καὶ σκιᾷ θανά του καθήμενος, εἶδε φῶς μέγα» τοῦ ἡλίου λαμπρός τερον, τὸ ὁ φωτίζον πάντα ἄνθρωπον εἰς τὸν κόσμον ἐρχόμενον, ο Χριστὸν τὸν Θεὸν ἡμῶν. Αὐτῷ ἡ δόξα, σὺν τῷ Πατρὶ καὶ τῷ ἁγίῳ Πνεύματι, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. ΘΑΥΜΑΤΑ τοῦ ὁσίου Πατρὸς ἡμῶν Παταπίου. Τὴν τῶν ἐγκωμίων τοῦδε τοῦ Πατρὸς ἀποδώσαντες εὐφημίαν, καθόσον ἡμῖν ἐφικτὸν, τὴν τῶν θαυμάτων αὐτοῦ ᾠήθημεν ἐκθέσθαι ἀληθεστάτην διήγησιν, ἵν' ἐν ταύτῃ τοῖς φιλοθέοις καὶ φιλεόρτοις συμπανηγυ ρίσαντες, εἴπωμεν· ο θαυμαστὸς ὄντως ἐν ἁγίοις ὑπάρχει ὁ Κύριος.» Καὶ μηδεὶς ἀπιστείτω, μάλιστα αὐτοῦ τοῦ Κυρίου λέγοντος· «Ο πιστεύων εἰς ἐμὲ, τὰ ἔργα Ἡ ἐγὼ ποιῶ, κἀκεῖνος ποιήσει, καὶ μείζονα τούτων ποιήσει.» Οὐ τῇ ἰδίᾳ δυνάμει τὴν εὐεργεσίαν πηγάζων, ἀλλὰ τῷ ἐμῷ ὀνόματι καὶ τῇ κλήσει τῇ ἐμι· «Εγώ γάρ εἰμι ὁ τὰ πάντα ἐν πᾶσιν ἐνεργῶν» τῇ Δεσποτικῇ ἐξουσίᾳ. Ἐν τούτῳ ὁ μέγας Πατάπιος, ὁ ἀληθῶς Θεοῦ ἄνθρωπος, ὁ τὸ ζόφος ἀφεὶς τῆς Αἰ γύπτου, καὶ τῷ φωτὶ πλησιάσας, καὶ Χριστῷ συν σταυρωθεὶς, καὶ τῶν ἀσωμάτων δυνάμεων ἐν θνητῷ σώματι συμβιωτεύσας βίον. Ο τίμιος τῇ ψυχῇ καὶ τῷ σώματι· ὁ τὸν ἀκτήμονα βίον ποθήσας, καὶ εἰς Θεὸν πλουτήσας, καὶ τῆς πολυτελοῦς καταξιωθεὶς χάριτος, οὗτος «λαβὼν παρὰ Θεοῦ ἐξουσίαν τοῦ πα τεῖν ἐπάνω ὅρεων καὶ σκορπίων, καὶ ἐπὶ πᾶσαν τὴν δύναμιν τοῦ ἐχθροῦ·». — ο θεραπεύειν τε πᾶσαν νόσον καὶ πᾶσαν μαλακίαν,» ἔδειξεν ἡμῖν καυτὸς ἐν αὐτῷ τὰ τοῦ παραδοξοποιοῦ Θεοῦ θαυμάσια· τὴν ἄφθονον χάριν· τὴν βρύουσαν πηγήν τὰ μελλίβρυτα νέματα. Περὶ τῆς ἰάσεως τοῦ τυφλοῦ. Κασαί Τούτῳ γάρ ποτε τῷ μακαρίῳ, τυφλός τις κατὰ τὸν ἐκ γεννητῆς τυφλόν, προσέρχεται, κράζων καὶ λέγων· Δοῦλε τοῦ Θεοῦ τοῦ ὑψίστου, Πατάπιε, κου τοὺς ὀφθαλμούς· ἄνοιξόν μου τὴν πήρωσιν, καὶ Παύτισόν με τὸν ἔσκοτισμένον, εἴ πως διὰ σοῦ, τὴν ν. τῶν ὁρωμένων θεασάμενος παναρμόνιον σύστασιν, καὶ θαυμάσας αὐτῶν τὸ ἐξαίρετον, ὑμνήσω διὰ τῶν κτισμάτων τὸν Κτίσαντα. Τοῦτον ὁ μακάριος θεατή μενος, δεινῶς μὲν ὑπὸ τοῦ ζόφου εἰς ἀβλεψίαν ἀμαυ ρωθέντα, πίστιν δὲ κεκτημένον τὴν ὄρη ποιούσι μεθίστασθαι, πρὸς αὐτὸν ἀπεκρίνατο Τί μοι, νεττα, προσιών, τὰ ὑπὲρ ἐμὲ διδόναι ζητεῖς; Τί τῶν ἀφί στων ἐν ἐμοὶ θεασάμενος, ταύτην παρ' ἐμοῦ λαβεῖν, άνθρωπε, τὴν θεραπείαν αἰτεῖς, ἢν μόνος ὁ Καίτης τῶν ὅλων Θεὸς, ἔνθα, καὶ ὅποι, καὶ οἷς βούλετα διανέμει; τί μὴ πρὸς ἐκεῖνον ἀνέδραμε;; Τί, τὸν Κτίστην ἀφεὶς, ἐπὶ τὸ κτίσμα ἐλήλυθας; Τί, τὸν Δε σπότην καταλιπών, πρὸς τὸν δοῦλον κατέφυγε;; θε οἶδας ὅτι κοινῇ πάντες τῆς ἐκείνου ἐσμὲν ἐπιίεεί; συμμαχίας; Οὐκ οἶδας ὅτι καὶ αὐτὸς ἐγὼ ἄνθρωπος εἰμι ὡς καὶ σύ; Τί οὖν ζητεῖς & παρέχειν σὺ δύνα μαι. Τί τοιαύτης θέλεις με νόσου γενέσθαι θερα πευτήν, ἧς τὸ δύνασθαι μόνος ἐκεῖνος ἔχει δωρεῖ. σθαι τὴν ἴασιν, ὁ καὶ πρὶν τὸν τυφλὸν ὡς θεὸς 1257 μενος. Τούτοις μὲν τοῦ ὁσίου τοῖς βήμασιν ἀποσ βοῦντος ἠρέμα τὸν νεανίαν, καὶ χρηστοῖς οἷς λόγος αὐτὸν ἐκδιώκοντος, ἐκεῖνος αὖθις ἐγίστατο, καὶ τὴν πρὶν τυφλὸν ἐκμιμούμενος, μεγάλα βοῶν καθιζέ τευε· Ἐλέησόν με, λέγων, ὦ γνήσιε τοῦ Θεοῦ θερά πων Πατάπιε. Σοὶ γὰρ ταύτην ἐκεῖνος τὴν χάριν δο δώρηται, καὶ διὰ σοῦ, μοὶ τὸ φῶς τὸ ἀληθινὸν τὴν αὐγὴν δωρεῖται τῶν ὀφθαλμῶν. ᾿Αλλὰ μὴ ἔχνῳ τὴν παῤῥησίαν ἀμβλύνῃς, μακαριστέ, μηδὲ ἀναβολείς τὴν δωρεὰν ὑπερτίθεσο, μήτε νεφέλῃ καλύψης τὸν ἥλιον· ἀλλ' ἰδών μου τὴν κάκωσιν, παράσχου την ἴασιν. Μετρήσας μου τὴν πίστιν, δίδου τήν χάριν. Ζυγοστατήσας μου τὸν πόθον, θεράπευσον τὸν πόνων. Τί οὖν ὁ μακάριος; Έχεις πίστιν; φησί. Πιστεύεις τῷ τὴν ἐξουσίαν ἔχοντι Θεῷ; Πιστεύεις τῷ θεραπεύοντι πᾶσαν νόσον καὶ πᾶσαν μαλακίαν; Κἀκεῖν, αυθίς φησι· Πιστεύω, Κύριε, καὶ πιστεύων προσέρχομαι. Ο δὲ πρὸς αὐτόν· Ἐν τῷ ὀνόματι Ἰησοῦ Χριστοῦ τοῦ τὸν τυφλὸν θεραπεύσαντος, εἰς ὃν ἐνθά δε πεπιστευκώς παραγέγονας, ἔσῃ βλέπων τὸν ἥλιον μηδαμόθεν εἰργόμενος. Αὐτίκα γοῦν Ανεώχθησαν αὐτοῦ οἱ ὀφθαλμοὶ, καὶ γέγονεν ὑγιὴς ὁ νεανίας, ὡς μηδέπω πηρωθεὶς τὰς κόρας τῶν ὀφθαλμῶν, ἡ τοιού του πάθους ἐν πείρα γενόμενος. Αμέλει, ταύτης εἰς αὐτὸν τῆς παραδόξου γενομένης ἰάσεως, οἱ μὲν ὁρῶντες, τὸν Θεὸν ἀνύμνουν θαυμάζοντες. Ὁ δὲ τι χὼν τῆς ἰάσεως, ἀπῄει γεγηθὼς καὶ γαννύμενος, απ νῶν τὸν Θεὸν. καὶ δοξάζων τὸν τοιαῦτα τοῖς ἁγίας αὐτοῦ παρέχοντα κατὰ τῶν νοσημάτων χαρίσματα Τοῦτο πρῶτον τοῦ ὁσίου γέγονε θαυματούργημα αὕτη αὐτοῦ τῶν πόνων ἡ ἀπαρχή. Ης ἡμεῖς τὸν ἄν τῆρα Χριστὸν, καὶ τὸν ὅσιον ἐπαξίως ὑμνήσαντες, ἐφ' ἑτέραν ἐντεῦθεν θαυματουργίαν μετέλθωμεν. Περὶ τῆς ἰάσεως τοῦ ὑδεριώντος. Εἰσίτω τοίνυν τῷ λόγῳ μετὰ τὸν γεννάδαν ἐκεῖναι, ὁ ὑδερίῳ πάθει νενοσηκὼς, καὶ τῆς θεραπείας όπο λελαυκώς. Τὴν βασιλίδα κατοικούντων ἐτύγχανον ἐς ἐν συμβεβηκότος εἰς ὕδρωπα μετελθὼν, δυστυχώς ὑπὸ τοῦ πάθους ἠλγύνετο· καὶ δὴ πᾶσαν αὐτοῦ σχε δὲν τὴν περιουσίαν εἰς ἰατροὺς ἐκδαπανήσας, τέλος ὤνησε τὸ παράπαν οὐδέν. Εἶτα ἐπὶ τὴν ἄφατον καὶ γαλοπάροχον τοῦ Χριστοῦ φιλανθρωπίαν ἐξώρμησε, πιστεύσας μέντοι τὸ πρότερον, καὶ τὴν πίστιν ἔργῳ κυρώσας· καὶ δὴ ἐπὶ τὸν μακάριον Πατάπιον ἔρχεται, καὶ δείκνυσιν αὐτῷ τὴν τοῦ πάθους ἐπίστασιν, καὶ τὴν τῶν ὀδυνῶν ἐξαγγέλλει δριμύτητα. Ον ὁ μακά ριος θεασάμενος, σφοδρῶς ὑπὸ τοῦ πάθους μὲν πιεζόμενον, δι' ὅλου δὲ τὸν ὄγκον διαδραμόντα τοῦ σώματος, οὐ καταπλάσμασι τισιν ἢ φαρμάκοις ἐχρή σατο, οἷς Ασκληπιάδης, καὶ Ἱπποκράτης, καὶ Γα ληνός κατάχρηνται, καὶ οἱ τούτων παῖδες, ψυχράς παρέχοντες τὰς παρηγορίας τοῖς κάμνουσιν· ἀλλὰ τῇ εὐχῇ φαρμάκω χρησάμενος, ὀργάνῳ δὲ τῷ σταυρῷ, τὴν ὑδεριῶσαν κοιλίαν ἐσφράγισε, καὶ δάκρυον ἐλαίῳ συμμίξας ἀντ' ἐμπλάστρου, ἐπέθηκεν οὕτως εἰπών Ἐν τῷ ὀνόματι τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ, τοῦ τὸν ὑδρωπικὸν θεραπεύσαντος, ἴσθι ὑγιὴς ἀπὸ τῆς μάστιγος σου. Καὶ τοῦτο εἰπόντος αὐτοῦ, παραχρήμα διελύθησαν οἱ δεσμοὶ τῶν ὑγρῶν τῆς κοιλίας ἐμφράξεων, καὶ ἠνοίχθησαν οἱ πόρο: τῶν φυσικῶν καταδύσεων· καὶ ἐξέρρευσε πᾶσα τοῦ ἐπιπροσθοῦντος ὕδατος ἡ ἐπί κλυσις, καὶ διεχύθη τὰ τῷ χρόνῳ κακῶς ἐπισυναχθέντα πρὸς τοῖς σπλάγχνοις ἀπόζοντα νάματα, καὶ ἀνεῤῥώσθη ὁ ἄνθρωπος, καὶ ἀπέδρα τὸ νόσημα διὰ τῆς τῶν χειρῶν τοῦ ἁγίου ἐπιθέσεως· καὶ ἀπῆλθεν ὑμνῶν καὶ εὐλογῶν τὸν Θεὸν καὶ Δεσπότην και Σω τῆρα τῶν ἁπάντων Χριστὸν, τὸν ἀεὶ παρέχοντα τοῖς ἁγίοις αὐτοῦ τῶν ἰαμάτων τὴν δύναμιν, καὶ δι' αὐτ τῶν τὰς νόσους τῶν καμνόντων ἰώμενον. Ἡμεῖς δὲ τεῦθεν τεράστιον τοῦ ὁσίου μετέλθωμεν. σὺν αὐτῷ τὸν Θεὸν ἀνυμνήσωμεν, καὶ ἐπὶ τρίτον ἐν Περὶ τῆς ἰάσεως τοῦ δαιμονιῶντος. Νεανίας τις ὑπὸ σκαιοῦ δαίμονος ἐλαυνόμενος, καὶ ἐπ᾽ οὐκ ὀλίγον χρόνον ὑπ᾽ αὐτοῦ κατεχόμενος ποτὲ μὲν γυμνός τις καὶ ῥακοδύτης ηὑρίσκετο ποτὲ δὲ καὶ μονοχίτων κατὰ κρημνῶν καὶ βοθύνων κατεφέρετο· ἐτὲ δὲ, εἰς ὄρη καὶ ἐρημίας καὶ βάρα θρα διωκόμενος, δυστυχῶς ἐμαστίζετο· καὶ ἄλλοτε καθ' ὑδάτων καὶ θαλασσῶν ἑλκόμενος, θάνατον ύπο μένειν ἠπείλει τὸν οἴκτιστον, εἰ μὴ προφθάσας δ μέγας Πατάπιος, τὴν θεραπείαν παρέσχε τῷ κάμνοντι τῇ τοῦ Πνεύματος χάριτι. Τί γάρ; Ἐξ ἀδο κήτου τῷ δικαίῳ συναντήσας ὁ ἄνθρωπος, ὁ τὸ πνεῦμα κεκτημένος τοῦ δαίμονος, ἤρξατο πηδᾷν, καὶ ταράττειν εὐπεριδρόμοις ἐξάλμασι, καὶ ἀφρὸν ἐκπτύειν τοῦ στόματος, καὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς ὑπο στρέφειν, καὶ καταπλήττειν τὸν ὅσιον. Καὶ δὴ κατὰ μικρὸν πλησιάζων, αὐτῷ κατεπήρχετο· ὡς καὶ δι' αὐτοῦ τὸ πνεῦμα βοῆσαι καὶ εἰπεῖν πρὸς τὸν ὅσιον Ο Πατάπιε δίκαις! Τί, τὰς Θήβας καταλιπών, εν θάδε νῦν παραγέγονας; Τί, τὴν Αἴγυπτον ἐάσας, την βασιλίδα κατέλαβες; Τί, τὴν ἔρημον ἀφεὶς, εἰς τὴν Κατάχρηνται. κατά
IN JOANNIS MALALE CHRONOGRAPHIAM.
Revocatur lector ad paginas edit. Bonn. quas numeri arabici inter uncos positi in textu Græco
representant.
αβροχία, 492.
ἀγανακτήσας κατὰ τοῦ υἱοῦ, 88,
152, 156, 166, 205, et alibi,
Αγανακτήθη, 438, 455, 449.
ἀγαπῆσαι φιλίαν, 467.
ἄγειν. ηγάγετο πρὸς γάμον Κομετώ. 430. ἀγάγαι, 110. ἀναγάγαι, 250, 457. συναγάγαι, 476.
ἄξας, 125. ἄξατε, 98. ἀντειτάξας, 398. εἰσάξαντας, 217. κατά
ξας, 185, συνάξαι, 185. συνάξας,
119, 177, 206. συνδιῆξεν, 167.
ἀγκυλόρινος, 106.
ἀγνεύσαντες active, 135, 207.
ἀγνώστως, 131.
ἀδρανείς, 215.
ἀγδισθέντα, 356.
ἄθλησις τῶν ἁγίων ἀποστόλων, 485.
αἴρειν. ἆρον, 240. ἐπαρόντες, 467.
αἱρετίζεσθαι. ᾑρετίσατο, 4.
αἰφνίδιον, 245, 405, 471.
αἰφνιδίως, 490.
αἰχμαλωσία, captivi, 150, 151, 154,
ἀκολουθοῦντες τῆς συνόδου, 412.
ἀκούει ὁ τόπος,dicitur, 255. ἀκούειν
ἀλλοτριοφάγοι, 180. ἀκηκοῶσα,
ἀκριβοῦν. Ακρίβωσαι τὸν ᾿Αγαμέ·
μνονα, 138. Ακριβώσατο παρ' αὐτ
τῶν τὸν χρόνον, 230.
ἀκριβῶς οὗτός ἐστιν ὁ Χριστός, 254.
ἀκροπολίται, 216.
ἄκτα, 443.
ἀκώνωπα, 265.
αλαστόρων δαιμόνων, 473.
Αλβον μέρος, 176.
ἀλεκτρυών. μετὰ ἀλεκτρυόνα, 275.
ἀληθινός, purpureus, 53, 415.
ἀλλοτριοφάγοι, 180.
ἀλυτάρχησε, 311. αλυτάρχησαν, 417.
Αλυτάρχης, 286, 289, 310.
αλυταρχικά, 312.
ἀλύταρχος, 310.
av,417.
ἅλωσις τῆς πόλεως, de terræ motu,
ἅμα cum genitivo, 95, cum genitivo et dativo, 219.
Αμιξία, 464, 483.
ἀμύνασθαί τινι pro τινα, 62.
ἐμφιέννυσθαι. ἡμφιεσμένον ἔχημα
χρυσέοις πετάλοις, 457. οχήματα
ἀργύρῳ ἡμφιεσμένα, 458.
ἀμφιθαλήν. 287.
ἀμφότερος, τῶν ἀμφοτέρων, 220,
πων, 66. τὸν ἄνθρωπον, Λατίνες,
228. τῶν ἀνθρώπων τοῦ ἀδελ
φοῦ, 325.
ἀνταίρειν.ἀντήρεν ό πατρίκης, αλά
ἀντεικόνισμα, 56.
κεῖν, 274.
ἀντιπεράσας, 80, 95, 139.
ἀντιποιεῖσθαι. ἀντεποιοῦντο τώ
Οδυσσέως, 115, 176, 351.
ἀντιφόρου, 397.
ἄν. ἐπηρώτησεν ποίας ἂν εἴη χώρας, ἀντέχεσθαι. οὐκ ἀντεχόμεθα δια
137. ὅσα ἂν ᾐτήσατο, 563.
ανά ημερησίας ἀνὰ φόλεις ιε', 439.
αναβάθρα του Ιππικού, 414.
ἀναβλύζουσα λεπτίδας χρυσοῦ, 456,
ἀνάγειν. ἀνήγαγον τῷ Φαραῷ, 65,
230, 254, 346, 593, 416, 440, al.
ἀναγινώσκων, litteris operam dans,
92, 352. ἀναγνούς καὶ ἀνατρα
φεὶς ἐν Κωνσταντινουπόλει, 385.
ἀνάδοχος αὐτοῦ ἐγένετο τοῦ ἀχράντου βαπτίσματος, 427.
ἀναδυῆναι. ἀναδυέντα πρὸς τὰ δόξαντα μεταξὺ αὐτῶν, 455. ἀν.
εδύη περὶ τὸ ποιῆσαι τὰ πάντα,
ibid.
ἀνακείραντες αὐτόν, 597.
ἀνακύπτειν. τὰ ἀνακύπτοντα, even
tus? 205.
ανακωδίκευσις, 448.
ἀναλίσκει Μαρίνον 404. ἀνήλωσε
με, 409.
ἀναλογουμένην, i. q. ἀνάλογον, 285.
αναμεταξύ, 414.
ἀναπατεῖν, 150.
ἀνάπλους ὁ πέραν Κωνσταντίνουπόλεως, 405, 405.
ἀνάπτεσθαι. ἀνήφθη amore, 150.
ἀναῤῥύεσθαι. ἀνεῤῥύσθησαν, 461.
ἀνάῤῥυσις, 39, 460.
ἀναστεναγμός, 63.
ἀνατρέφεσθαι. ἀναθρεψάμενον, 52,
ἀναφέρειν. ἀνηνέχθησαν, 251, ἀνήνεγκεν, 262. ανενέγκαι, 586.
ἀναφραγήναι, 328.
ἀναχρίειν. ἀνεχρίσθη ἡ θύρα, 380.
ἀνδρεῖος, ἀνδρεία καὶ πλήθει καὶ
ἀνδροκοῖται, 456.
ἀνεντέρισεν, 115.
ἀνεπηρεάστως, 383.
ἀνέρχεται ἡ θάλασσα καὶ κατακλύζει πάντας, 481.
ἀνέχεσθαι. τῶν πρεσβευτών μὴ
ἀνασχεθέντων εἰσελθεῖν, 194.
ἀνθηροπρόσωπος, 257, 425.
ανθρωπιστί, 255.
ἄνθρωπος. γυναικῶν καὶ ἀνθρώ
αντιφωνήσαντος ὑπὲρ αὐτῶν Τα
ζάνου, 460.
ἀνύειν. ἡνύσαμεν πλέον οὐδέν, 150.
αξίας κοιαίστωρος εἶχεν, 570.
ἀπάγειν. ἀπήγαγον τὴν ἀπόκρισιν,
154, nisi ἀνήγαγον legendus.
ἀπαλλαγήν, de judicibus, 448.
ἀπαλλάττειν, de judicibus, 534.
ἀπατεῖν, ἡπατοῦντο. 267
ἀπειλή, malum, 142. ἀπειλῆς π
πληρωμένα πολλὰ ἐγένοντο, 456
ἀπειλὴ φοβερά Θεοῦ, de lere
motu, 420, 498.
ἁπληκεύον, 335, 358, 452.
ἁπλοῦν. ἁπλώσαντες ἑαυτούς, 472.
ἡπλωμένων εἰς ἔδαφος νεκρών,
ἀπὸ σπαθίου, 495. ἀπὸ τῆς γυναί
κὸς ἤκουσαν, 481. ἀπὸ νομίσματ
τος ἑνός, 441. ἀπὸ διαλαλιᾶς ἀπὸ
εκεφαλίσθη σαν589. ἀπὸ ἐπάρχουν,
286. ὁ ἀπὸ φιλοσόφων, 202, 21
ἀπὸ cum passivo, 20, 26, 69, 74,
87, 153, 154, 159, 199, 220, **
ἀποδιδόναι. ἀπέδωκαν τας ψυχάς,
380, τὸ πνεῦμα, 409.
ἀποζωννύναι, ἀποξωσθεὶς τῆς ἀξίες
αὐτοῦ, 57. ἀπεζώσθη, 480, 494.
ἀπόθετα, 477. ἀποθέτων σίτου. 507,
ἀποκαθαρίσαντες, 135.
ἀποκαθιστάναι. ἀπεκατέστη, 5
ἀποκειμένην, fictam, 89.
ἀποκινήσαντος αὐτοὺς τῆς ἕξις
χίας, 427.
ἀποκρεωσίμου, 492.
ἀποκριθείς, 370.
ἀποκρισιάριος, 486.
ἀποκρύβει, 101.
ἀποκρύπτειν. φυγεῖν καὶ ἀπερν
Εῆναι τὴν τοῦ δήμου ὀργήν, ΜΠ
γοῦντα δῆλον αὐτὴν εἶναι ἐκ Δαβίδ; Οὐ γὰρ ἂν μὴ Λ ἐκ Δαβιδ τυγχανούσῃ, τὸ Δώσει αὐτῷ ὁ Θεὸς, εἰσήκει, τὸν θρόνον Δαβὶδ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ. Ποίου γὰρ πατρὸς ἂν εἰκότως ἡ Παρθένος ηρώτα, ὁμολογοῦσα μὲν ὅτι ἄνδρα οὐ γινώσκει, μαθοῦσα δὲ ὅτι ἐκ Πνεύματος ἁγίου συλλήψεται, εἰ μὴ σαφὴς ὁ λόγος ἦν πρὸς θυγατέρα Δαβιδ λεγόμενος; Ενθεν φησὶν εἰκότως ὁ Λουκᾶς· Ἀνέβη δὲ καὶ Ἰωσὴφ ἐκ τῆς Γαλιλαίας ἐκ τῆς πόλεως Ναζαρέθ εἰς τὴν Ἰουδαίαν ἀπογράψασθαι εἰς πόλιν Δαβίδ, ἥτις καλεῖται Βηθλεέμ, διὰ τὸ εἶναι αὐτὸν ἐξ οἴκου καὶ πατριᾶς Δαβίδ, σὺν Μαριάν τῇ μεμνηστευμένη αὐτῷ οὔσῃ ἐγκύῳ. Οὐκέτι γὰρ τὴν παροῦ «αναμφιβόλως ἀναγνωσόμεθα λέξιν, ὡς τῆς Μαρίας ἀπογράψασθαι μόνον συνελθούσης, ἀλλ᾽ ὡς καὶ αὐτ εκi. τῆς σὺν τῷ Ἰωσὴφ ἐξ οἴκου καὶ πατριᾶς Δαβίδ, τῆς ταύτης ἑρμηνείας τοὺς λόγους ἐκ τῶν ἀποδεδομέ κι ἔχοντες, Δεδείχθαι τοιγαροῦν σαφῶς ἡγοῦμαι, ὅτι μὴ μάτην Ἰωτής γενεαλογεῖται παρὰ τοῖς θεοις εὐαγγελισταῖς, ᾧ πρὸς ἀνάγκης καὶ ἡ Παρ θένος ἀπόγονος οὖσα Δαβίδ, ἐφεπομένως γνωρίζεται, καὶ ὁ καθ᾽ ὑπεροχήν θαύματος ἐξ αὐτῆς γεγεννημένος Χριστός Ἰησοῦς, ὁ τοῦ Θεοῦ προαιώνιος Παῖς. Καὶ ὁ τούτοις ἀντιλέγειν πειρώμενος, καθ᾿ ἑαυτοῦ πειράται μᾶλλον τοῦ ἑαυτοῦ γλώττης παραθῆξαι τὸ ξίφος, καὶ ἱερῶν ἔξω τῆς ἡμετέρας αὐλῆς ἐῤῥίφθω θυρῶν. Ἡμῖν δὲ οἷς ὁ τοῦ Θεοῦ Λόγος ἐξαπεστάλη, ἡ χάρις καὶ ἡ ἀλήθεια, μηδὲν ὅτι πλέον τῶν εἰρη μένων ἐξέστω διερευνᾶσθαι, τῆς θείας ἡμῖν Γραφῆς ἀποκραττούσης τῶν βαθυτέρων τὴν ἔρευναν. "Α γὰρ, φησί, προσετάγη σοι, ταῦτα διανοοῦ, καὶ ὑψηλό. τερά σου μὴ ζήτει. Σὺ οὖν, ὦ Ἰουδαῖε, σύνες τῶν εἰρημένων τὴν δύο ναμιν, καὶ μὴ ζυγομάχει πρὸς τὴν ἀλήθειαν. Από θου τὴν ἀμφίβολον γνώμην, καὶ διχονοίας ἁπάσης χωρίς, τῇ χάριτι στοιχειώθητι, δι' ἧς λυθήσῃ τῶν δεσμῶν τοῦ γραμματοκύφου ζυγοῦ. Περιελοῦ τὸ κάλυμμα· καθαρὸν δέξαι τῶν γεγραμμένων τὸ φῶς· παραδραμε τὰς σκιὰς, καὶ τοὺς τύπους κατά λιπε. Γυμνὴν δέχου τὴν χάριν. Αδιστάκτως τῇ ἀληθείᾳ πρόσιθι. Δόξασον, ὕμνησον τὸν οὕτω ταῦ τα θεσπίσαντα. Εἶπε Μωσαϊκῶς· Οὗτός μου Θεός, καὶ δοξάσω αὐτὸν, Θεὸς τοῦ πατρός μου, καὶ ὑψώσω αὐτόν. Σοὶ μὲν οὖν ἀεὶ, καὶ παντὶ τῷ βου λομένῳ, ταῦτα ἐξέστω καὶ φρονεῖν, καὶ διδάσκειν ὁμοίως. Ἡμῖν δὲ, οἷς παγίως ένεσημάνθη τῆς ἀλη θείας τὸ φῶς, οὐ σχολή γε τὰ πλείω διερευνᾶσθαι, καὶ πρὸς ἄπειρον διεξαγαγεῖν τὸν λόγον, εὐκρινῶς ἄγαν, καὶ ὡς εὐπετὲς ἦν τῆς ἀληθείας παραδειχθεί στης. Ὅτι μὴ πανηγυρίζειν ἐθέλοντας, εἰς συζητήσεις κατατείνειν τοὺς λόγους εἰκὸς, ἀνακόλουθαν γάρ. Αλλ' ἐπὶ τὴν νύσσαν ὁ λόγος ἔτω, καὶ τὰ τῆς ἡμέρας ἐξέτω μυστήρια, είσω μάλιστα θυρῶν ἑστώ σης και τι πρὸς ἡμᾶς χαροποιὸν προσφωνούσ ἐπίφθεγμα. Χάρητε δὴ καὶ σκιρτήσατε πάρεση γὰρ τὸ προσδοκώμενον. Πρὸ πυλῶν ἡ ἀνάκλησης, πρὸς ταῖς θύραις ἡ λύτρωσις, ἐν χερσὶν ἡ σωτηρία. Πῶς, καὶ τίνα τρόπον, ἀκούσωμεν τοῦ Δαβὶδ λέ γοντος· Ὁ Θεὸς ἐμφανῶς ἤξει. Πόθεν ἥξει, καὶ πῶς; Ἐξ οὐρανοῦ τε, καὶ καθ' ἡμᾶς. Ἐξ οὐρανο μὲν, ἀσωμάτως, καθ' ἡμᾶς δὲ, σχήματι, καὶ φύσει, καὶ εἴδει τῷ καθ᾿ ἡμᾶς. Τοῦτο δὲ πῶς ἂν γένετο, μὴ σεσαρκωμένου Θεοῦ; Οὐ γὰρ γυμνή τ θεότητι δυνατὸν ὁρᾶσθαι Θεόν, εἰ μὴ τῷ με τέρῳ φυράσματι συμπλακείς ἑνώσει τῇ κα ἡμᾶς γενόμενος καθ᾿ ἡμᾶς, τῆς ἁμαρτίας δίχα. Η δῆλον ὑπὲρ όλου του πλάσματα, ὁ Δεσπότης τοῦ πλάσματος, ἐνοῦται τῷ πλάσματ ἵνα σώσῃ τὸ πλάσμα. Ποῦ, καὶ πέτε Ἐν τῷ παρθενικῷ χωρίῳ, καὶ πρὸς τῷ τέλει τῶν καιρῶν, ὅπ ἥξειν αὐτὸν ὁ Δαβίδ προηγόρευσε. Καὶ τοῦτό ἐστιν 8 πανηγυρίζομεν σήμερον, τὸ τῆς Παρθένου Γεν ύλιον, τὸ τῶν ἑορτῶν προεισόδιον, καὶ τοῦ κατά Χριστὸν μυστηρίου προοίμιον. Εδει γὰρ προετοιμασθῆναι τῷ βασιλεῖ τὸ παλάτιον, εἶθ᾽ οὕτω παρεῖναι τὸν βασιλέα. Ἔδει προυφανθῆναι τὰ βασίλεια σπάργανα, εἶθ' οὕτω γεννηθῆναι τὸ βασίλειον βρέ φος. Καὶ τέλος ἔδει προφοραθῆναι τὸν πηλὸν, καὶ τό τε παρεῖναι τὸν κεραμέα. Εἰκότως οὖν Ἰωακείμ ὁ θαυμάσιος, καὶ ἡ σύνοικος Αννα, θείαις ἐπιτρο σύναις θεοκλυτούμενοι, καρπὸν εὐχῆς ἐπορίσαντα, ταύτην δὴ λέγω τὴν βασιλίδα τῆς φύσεως, την ἀπαρχὴν τοῦ ἡμετέρου φυράματος, ἧς τὸ γενέσιον άγομεν, καὶ τιμῶμεν τὰ σπάργανα, καὶ τὴν ἐντεῦθεν προσκυνοῦμεν τοῦ γένους ἀνάκλησιν. "Αρτι γάρ τὸ καθ᾿ ἡμᾶς συγγενὲς ἀρχὴν λαμβάνει θεώπως. "Αρτι δεσμὰ τῆς πρὶν ἀγόνου πηρώσεως λύονται, καὶ μήτηρ ἡ ἄτεκνος γίνεται, καὶ καλλίπαις ἡ ἅπαις εὑρίσκεται, καὶ χαίρει Παρθένον βρέφος 'Αννα θηλάζουσα. "Αρτι πόροι στειρώσεως ἀποφράττονται, καὶ φλέβες τεκνογονίας ἀνασειράζουσι, καὶ προφθάνει τὸ τῆς ἀτέκνου κύημα, τῆς Παρθένου τὸ θαῦμα. Εἰ γὰρ μέγα τὸ στεῖραν γεννᾶν, πῶς οὐ μείζον τὸ παρθένον τεκεῖν; καί τοι ἡ μὲν ἀποδειχθεῖσα μήτηρ, οὐκέτι ἔμεινε στεῖρα· ἡ δὲ, ἀνάνδρως τεκοῦσα, παρ' θένος ἔμεινε πάλιν, μήτε φθαρεῖσα τὴν νηδύν, καὶ τὰ μητέρων φυγοῦσα· ἀλλὰ τὸ μὲν ὕστερον, τὸ δὲ πρότερον. Υπόδειγμα γὰρ ἦν τοῦ δευτέρου τὸ πρό τερον. Επρεπε γὰρ τῷ δι᾽ οὗ τὰ πάντα, καὶ ἐν ᾧ τὰ πάντα, ὡς τῆς φύσεως Δεσπότῃ, ἐπὶ τῇ προμήτορι νεουργῆσαι τὸ θαῦμα, καὶ στεῖραν οὖσαν ἀπο δεῖξαι μητέρα· εἴθ' οὕτως ἐπὶ μητρὶ τὰ τῆς φύσεως καινοτομῆσαι θεσμὰ, καὶ παρθένον ἀποδεῖξαι μητέ ρα, καὶ παρθενίας ἐπισφραγίσαι τὰ σήμαντρα, Τοιοῦτον τὸ τῆς Παρθένου γενέσιον, τοῦτο τῆς ἑορτῆς τὸ κεφάλαιον, ἡ τῶν διαθηκῶν τοῦ Θεοῦ πρὸς ἀν θρώπους ανάμνησις, ἡ τῶν προφητευθέντων ἀπό ἡ τοῦ ἀποκεκρυμμένου μυστηρίου φανέρωσις τέλος, ἡ παντὸς τοῦ γένους ἐπίσκεψις, ἐν ᾗ σε έφθημεν, καὶ δι᾿ ἧς κατευγάσθημεν, οἱ πρὶν σκότει καὶ σκιά θανάτου καθήμενοι, τῷ ἀδύτῳ πὶ καταστραφθέντες, τοῦ ἐξ ὕψους ἡμῖν ἀνατεί ντος Χριστοῦ Ἰησοῦ τοῦ πάντων ἡμῶν Δεσπότου, Ο Σωτῆρος Θεοῦ. Αὐτῷ ἡ δόξα καὶ ἡ τιμὴ, καὶ κράτος, σὺν Πατρὶ τῷ ἀνάρχῳ καὶ τῷ ζωοποιῷ τοῦ Πνεύματι, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας ν αιώνων. Αμήν. ΛΟΓΟΣ Δ'. ἰς τὴν ἁγίαν γέννησιν τῆς ὑπεραγίας Δεσποί της ἡμῶν Θεοτόκου, καὶ ἀειπαρθένου ρίας. Εἰ μετρείται γῆ σπιθαμῇ, καὶ σπαρτίῳ περιγρά εται θάλασσα· εἰ πήχεσιν οὐρανὸς ἀπεικάζεται, αἱ ἀστέρων πλῆθος ἀπαριθμεῖται· εἰ σταγόνες στοῦ, καὶ βώλακες γῆς, καὶ ἀνέμων ὄγκος, καὶ άμμου ποσότης καταλαμβάνεται, τάχα ἂν καὶ τῆς; μετὰ χεῖρας ἡμῖν ὑποθέσεως ἔσται κατάληψις δή πουθεν. Θεοῦ δὲ Μητρός ἡ πανήγυρις, καὶ γενέσιος εξαγάστου παιδὸς τὸ τελούμενον· παιδὸς ἀειπαρ λίνου· παιδὸς ἀπειρογάμου· βασιλίδος· προφήτιδος, ἧς τὰ βασίλεια σπάργανα Δαβὶδ ὁ μέγας ἐν προφή ταις καὶ βασιλεῦσι, βασιλείῳ τῷ βλέμματι ἐξεικονίζων, ἀνέκραγε· Πᾶσα ἡ δόξα τῆς θυγατρὸς τοῦ βασιλέως ἔσωθεν, ἐν κροσσωτοῖς χρυσοῖς περιβεβλημένη, πεποικιλμένη, πόρρωθεν, οἶμαι, τὴν ἐκ σπαρ- « γάνων εὐθὺς περιτεθεῖσαν αὐτῇ θεόθεν τοῦ κάλλους ";. ι. Ει Εἰ μετρεῖται γῇ σπιθαμῇ, κ. τ. έ. απεικάζεται. ἐμπεριέχεται, ἀπεικάζομαι τὸ ἀπει κάζω. Στοχάζομαι ἀνέμων σταθμόν τὸν ὑδάτων μέτρα Υδωρ δὲ ἐξίσωσε μέσ τρῳ Σταθμή. σατο ἐν καταμετρήσει εὐπρέπειαν, διὰ τῶν ποικίλων του θείου Πνεύματος χαρισμάτων, υποσημαίνων· τούτοις γὰρ ὁ διάχρον σος ἱματισμὸς, καὶ οἱ χρυσοί κροσσωτοί, κατ' ἐμε ἐπιστήμην· οἶμαι δὲ καὶ τὰ βασίλεια σπάργανα πρὸς τῶν εὐγνωμόνων ἀπροσπαθῶς ἐκλαμβάνετα ὧν τὴν ἔνδον εὐπρέπειαν, καὶ τὴν ἐκ τοῦ κάλαν ἔξωθεν περιλαμπομένην τῇ Παρθένω προθεωρών ὡραιότητα, πεπαῤῥησιασμένῃ τῇ φωνῇ προσενέκρι γεν • Ακουσον, λέγων, θύγατερ, καὶ ἴς, με κλίνον τὸ οὖς σου, καὶ ἐπιλάνου τοῦ λαοῦ σου τοῦ οἴκου τοῦ πατρός σου, καὶ ἐπιθυμήσει ὁ βασι λεὺς τοῦ κάλλους σου· › ἅπερ εἰ καὶ προδήλως τὴν ἐξ ἐθνῶν Ἐκκλησίαν τὴν ἀναφορὰν ἔχει, ἀλλὰ οὐ χαλεπὸν καὶ ἐπ' αὐτῆς ἐκλαμβάνεσθαι, τῆς κατ ὅλῳ τῷ τῆς Ἐκκλησίας νυμφίῳ ναοποιηθείσης τη τῆς ἐνσαρκώσεως θαύματι. "Αγε δὴ οὖν εἰς ταύτη προανέκρ. συνελθόντες μετὰ τοῦ Δαβίδ, τῇ ἐκ Δαβὶδ ἐπικροτή σωμεν οἷα Μητρὶ Θεοῦ ἐγκώμια. Σεβασθῶμεν τῆς ἑορτῆς τὴν λαμπρότητα· προσάξωμεν τῇ Παρθένη τὰ τῆς παρθενίας σεμνολογήματα. Δωροφορήσωμεν τῇ βασιλίδι τοῦ γένους, ὡς δῶρα, καὶ μύρα πολύτιμε τὰ τῶν προφητῶν χρησμοδήματα. Προσφωνήσωμεν αὐτῇ τὸ τοῦ Γαβριήλ προσφώνημα. Εἴπωμεν τή μητρό τῆς χαρᾶς· Χαῖρε, κεχαριτωμένη· χαῖρε, λελα μερο σμένη, δι' ἧς τὸ σκότος ἠλάθη, καὶ τὸ φῶς ἀντεισήχθη «Χαίρε, κεχαριτωμένη, δι' ἧς ὁ νόμος ηρέμησε, καὶ ἡ χάρις ἐξέλαμψε. Χαῖρε τῆς χαρᾶς τὸ προοίμιον και τῆς ἀρᾶς τὸ συμπέρασμα. • Χαῖρε, ἀληθῶς κεχαριτωμένη· ὁ Κύριος μετὰ σοῦ, ὁ ἐκ σοῦ ὕστερον, πρότερον μετὰ σοῦ· δυνάμει τὸ πρότερον, ἐνεργεία τὸ δεύτερον· νῦν μὲν, ἑτοιμάζων σου τὴν νηδύν ξαν τῷ καταγώγιον· τότε δὲ, οἰκοδομῶν ἐκ σοῦ σαρχί κῶς τὸ μέγα τῆς οἰκονομίας μυστήριον. Χαίροις, ή μόνη τὴν εὐλογίαν ἐγκολπωσαμένη τὸν Κύριον, ἵνα τὴν πρώτὴν κατάραν ἡ προμήτωρ ἐκδύσηται. Χαίροις, τὸ Θεοδόχον τῆς παρθενίας θησαύρισμα, ἐξ οὗ τοκετὸς προελήλυθεν ἄφθορος, καὶ ὁ πλοῦ τος τῆς παρθενίας μεμένηκεν άσυλος. Χα ροις, μήτηρ ἀγνεύουσα, καὶ Παρθένε θηλάζουσε Χαίροις, κάλλους διάδημα, καὶ τοῦ γένους βασί λισσα βασιλικοῖς ἐπωραϊζομένη πάντοθεν προτερήμασι. Χαίροις Ιερόθεον τέμενος Χριστοῦ, τοῦ μόνο μόνως εἰς τὰ τῶν οὐρανῶν ἅγια κατὰ τὴν τάξιν Μελ ἀπροσπαθῶς ἀπροσβάτως προσπαθῶς. ὡς δῶρα. Ὁ ἐκ σοῦ ὕστερον, πρότερον μετὰ σοῦ. νάμει τὸ πρότερον, ἐνεργείᾳ τὸ δεύτερον· φuίβας Σ δεχ ιερατεύσαντος. Χαίροις, ἡ ῥάβδος Ααρών· ἡ τα τοῦ Ἰεσσαί· τὸ σκῆπτρον Δαβίδ· τὸ βασιλικόν Σωμα των χαρίτων ὁ στέφανος τῆς παρθενίας ὁ πος ὁ ἄγραφος· τῆς ἁγιαστίας τὸ πέταλον· τὸ τῶν λων λόγιον. Χαίροις, ἡ νόμου μεσίτις καὶ χάριτος παλαιᾶς καὶ νέας τῶν διαθηκῶν ἐπισφράγισμα πάσης προφητείας ἐκφανέστατον πλήρωμα· ἡ στιχὲς τῆς θεοπνεύστου τῶν Γραφῶν ἀληθείας τοῦ Θεοῦ καὶ Λόγου Εμψυχός τε καὶ καθαρώτατος μος, ἐν ᾧ ἀφθέγγως, ἀγράφως, αὐτὸς ἐγγραφεὺς ὁ ὃς καὶ Λόγος καθ' ἡμέραν ἀναγινώσκεται. Χαί τῆς, ἡ ἀπαρχὴ τῆς ἡμῶν ἀναπλάσεως, καὶ πέρας πρὸς ἡμᾶς τοῦ Θεοῦ ἐπαγγελιῶν, καὶ προῤῥή αν· τὸ προκεκηρυγμένον τῆς θείας δόξης ἁγιαστή ἡ εὐπροσδόκητος τῶν ἐθνῶν σωτηρία. Χαίροις, ληθῶς κλίμαξ τοῦ Ἰακώβ· τὸ καπνιζόμενον ὄρος [αἱωτὸς τοῦ ἁγιάσματος· ἡ πάντοθεν κεκαλυμμένη ησίῳ, τῷ διαυγάζοντι πνεύματι ἡ χρυσήλατος μνός, Χριστὸν τὸ μάννα τὸ οὐράνιον φέρουσα, Αεροφὴν τὴν τοῦ παντὸς ἀκήρατον. Χαῖρε, δι' ἧς Έν λύπαις τέξῃ τέκνα,» χώραν οὐκ ἔχον ἔτι, κ τὸ ἐν ἀγαλλιάσει τίκτειν μεταπεποίηται. «Εύ Τημένη σὺ ἐν γυναιξὶν, ο δι' ἧς ἐν ἐπιγνώσει κρά τὰ ἔθνη πιστεύοντα·. Εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος ὀνόματι Κυρίου· Θεός Κύριος, καὶ ἐπέφανεν ἡμῖν. μογημένη σὺ ἐν γυναιξίν, ο ἡ μυστικὴ καὶ Θεο κευτος ἄμπελος· ἡ ἐν τοῖς κλήτεσι τοῖς Ἐκκλη Τις εὐκληματοῦσα, καὶ τὸν πέπειρον βότρυν ἡμῖν [; ἀφθαρσίας ἐκ μήτρας κυπρίζουσα. • Εὐλογημένη ἐν γυναιξὶν, ο ή θεογεώργητος ἄρουρα, ἡ τὸν μπορον καὶ ἀπότιστον * τῆς ζωῆς ἡμῶν ἄσταχυν ὡς σθημονίᾳ τῇ κοιλίᾳ βαστάσασα. • Εὐλογημένη σύ Η γυναιξίν, ο ἡ ὄντως ἐπιθυμητή γῆ, ἐξ ἧς τὸν πη ἂν ὁ κεραμεὺς τοῦ χώματος ἡμῶν ἀνελόμενος τὸ χχιν, * ἀπότικτον. Της παρθενίας ὁ τύπος ὁ ἄγραφος τύπος ἄγραφος το, ὁ ἄγραφος, ἁγιαστίας πέταλον το, τὸ τῶν δήλων λόγιον ὁ τοῦ Θεοῦ καὶ Λόγου ἔμψυχός τε καὶ καθαρώτατος τότ μα; Ἡ εὐπροσδόκητος τῶν ἐθνῶν σωτηρία Ἐν τοῖς κλή τεσι τῆς Ἐκκλησίας. Αντί τοῦ, κλήτεσι· τὸ κλητοῖς, ἀπὸ τοῦ καλοῦμαι· τὸν κλητος, συν έλευσις, συνάθροισις • το, πέπυ ρον, πέπειρον ἔμπυρον, ἀπότι κτος απόκτιστον τὸ, ἀπόκτιστος, συντριβαν σκεῦος ὑπὸ τῆς ἁμαρτίας ἀνενεώσετα Εὐλογημένη σὺ ἐν γυναιξίν, ο ἡ νέα Σηλών, ἐν ἀνεπαύσατο ἡ νοερά κιβωτὸς τῆς ἐνσαρκώσεως τ Θεοῦ καὶ Λόγου· καὶ μὴν, ι καὶ πᾶν τὸ πλήρωμ σωματικῶς κατώκησε τῆς θεότητος. -«Εὐλογημέν σὺ ἐν γυναιξὶ,» τὸ θεῖον ὄντως Δαβίρ, ἐν ᾧ οἱ θεωρί ρον τῆς ἱερᾶς Ἐκκλησίας μυσταγωγοί το χρηματ στήριον ἔχοντες, τῶν θείων ἀποκαλύψεων, χρημα δοῦντο τὰ μέλλοντα. • Εὐλογημένη σὺ ἐν γυναιξί, ἡ νοητή Βηθλεέμ, ἡ θέσει καὶ φύσει τοῦ τῆς ζωῆ ἄρτου νοερώτατος οἶκος, καὶ γενομένη καὶ λεγομένη Ἐνοικήσας γὰρ ὡς οἶδεν ἐν σοὶ, καὶ τῷ ἡμετέρα συμφυραθεὶς ἀφύρτως φυράματι, ὅλον ἑαυτῷ τὰ Ἀδὰμ ἀνεζύμωσεν, ἵνα ἄρτος γένηται ζωηρός και οὐράνιος. • Εὐλογημένη σὺ ἐν γυναιξίν, ο ἡ τῆς κα μικῆς καὶ σκιώδους ὑπερκειμένης " σκηνῆς, ἐξξι μέγας Βεσελεήλ Χριστὸς ὁ Θεὸς, ἡ χάρις, άχεια τεύκτως ἑαυτῷ ναὸν ἐτεκτήνατο, τὴν ἐμψυχουμένη αὐτοῦ σάρκα, τῇ ἀρχιτεκτονίᾳ Πνεύματος. Καὶ κλ ἂν, εἴ τι καὶ φῶμεν, ἀγαπητέ, τὸν ἐπιθαλάμιον αὐτ κατ' ἀξίαν συμπληρώσομεν ὕμνον, εἰ μὴ καὶ τῶν ἀπὸ Γραφῆς λειμώνων αὐτῇ τὰ ἄνθη μυστικῶς ἐραν τ μένοι, τὸν τῶν ἐγκωμίων ἀναπλέξωμεν στέφανον. παράδεισον, χώραν, ἄρουραν, πηγὴν ἀμνάδα της Οὐκ ἔστι γάρ, οὐκ ἔστιν, ὅπου μὴ διὰ πάσης ἐπὶ τῆς θεοπνεύστου Γραφῆς περιερχόμενος ίδοι τις τε αὐτῆς κατεσπαρμένας ποικίλως τὰς ἐπισημασίας, δ εἰ κατὰ σαυτὴν τῷ φιλοπόνῳ τῶν λόγων παραγυμν σειας, εὑρήσεις ἂν ἐκτυπώτερον ὅσην παρά Θεοῦ τὴν δόξαν ἐνεκολπώσατο. Θέα γὰρ αὐτὴν πολυσήμους ἐν μασι " καλλυνομένην, καὶ πολλαχοῦ τῆς Γραφῆς ἐμφαντικῶς δηλουμένην, ὡς, ὅταν φέρε εἰπεῖν, παρθέν νον αὐτὴν ὀνομάζῃ· νεάνιδα, προφήτιδα, εἶτα παν στάδα, οἶκον Θεοῦ, ναὸν ἅγιον, δευτέραν σκηνήν, τράπεζαν ἁγίαν, θυσιαστήριον, ἱλαστήριον, χρυσεία θυμιατήριον, "Αγια ἁγίων, Χερουβίμ δόξης, στάμνα χρυσῆν, πλάκας τῆς Διαθήκης, Ιερατικὴν μάθον, σκήπτρον βασιλείας, διάδημα κάλλους, χέρας ἐνώ τὸ μύρον τῆς χρίσεως, ἀλάβαστρον, λυχνίαν, ἀτμίζα, λαμπάδιον, θρυαλλίδα, ὄχημα, θάμνον, πέτραν, 17, * ὑπερκειμένη. • πολυσημείοις. ὅσοις ονόμασι καλεῖται ἡ παν: γία Θεοτόκος. ἀνενεώνι: Μέλαθρα κυκλόθεν τῷ ναῷ, καὶ σατο. τὸ, νέα Σηλών τῷ Σελλήμ. ἀμαθεία, τῷ Δαβίρ. Θέσει καὶ φύ σει θέσει φύσει γόνα, καὶ ὅσα ταύτην οἱ κλεινοὶ τοῦ Πνεύματος ὑπο τῆται, κατὰ τὴν ἐν συμβόλοις μυστικὴν ἐποπτείαν προβλεπτικῶς ὀνομάζουσιν· οἷον, βάτον μὲν, ὡς ὅταν λέγη Μωϋσῆς·. Διαβὰς ὄψομαι τὸ ὅραμα τὸ μέγα τοῦτο· τί ὅτι καίεται ἡ βάτος, καὶ οὐ κατακαίεται; ν Ράβδον δὲ, ὡς ὅταν Ησαΐας φησίν· ι Εξελεύσεται ξάδδος ἐκ τῆς ῥίζης Ἰεσσαὶ, καὶ ἄνθος ἐκ τῆς ῥίζης ἀναβήσεται.» 'Ρίζα καλεῖται· ι Καὶ ἔσται ἡ ρίζα τοῦ Ἰεσσαὶ, καὶ ὁ ἀνιστάμενος ἄρχειν ἐθνῶν, ἐπ' αὐτὸν • ἔθνη ἐλπιοῦσι.» Γῇ ἁγία· ο Μωσή, Μωσή, λύσον τὸ ὑπόδημα ἐκ τῶν ποδῶν σου· ἡ γὰρ γῆ, ἐφ' ἧς σὺ ἕστηκας, γῆ ἁγία ἐστί.» Γῆ ἐπιθυμητή «Καὶ ἐξουδένωσαν γῆν ἐπιθυμητήν.» Γῆ ἀνατέλλουσα [ἀλήθειαν]·. ᾿Αλήθεια ἐκ τῆς γῆς ἀνέτειλε.» Θαι μάν • ὁ Θεὸς ἀπὸ Θαιμὸν ἥξει.» Ορος· «Καὶ ὁ ἅγιος ἐξ ὅρους κατασκίου, δασέος. Ετμήθη λίθος ἐξ ὅρους ἄνευ χειρῶν. Ὄρος 8 ηὐδόκησεν ὁ Θεὸς κατοικεῖν ἐν αὐτῷ.· Ἐλαία· Ἐγὼ δὲ, ὡσεὶ ἐλαία κατάκαρπος ἐν τῷ οἴκῳ τοῦ Θεοῦ.» Κιβωτός ι 'Ανάστηθι, Κύριε, εἰς τὴν ἀνάπαυσίν σου· σύ, καὶ ἡ κιβωτὸς τοῦ ἁγιάσματός σου.» Θρόνος· «Εἶδον τὸν Κύριον καθήμενον ἐπὶ θρόνου ὑψηλοῦ καὶ ἐπηρ μένου, καὶ πλήρης ὁ οἶκος τῆς δόξης αὐτοῦ. Πύλη· ι Καὶ εἶπε Κύριος πρός με· Η πύλη αὕτη κεκλεισμένη ἔσται, οὐκ ἀνοιχθήσεται· καὶ οὐδεὶς οὐ μὴ διέλθῃ δι' αὐτῆς, ὅτι Κύριος ὁ Θεὸς τοῦ Ἰσραὴλ εἰσελεύσεται καὶ ἐξελεύσεται δι' αὐτῆς· καὶ ἔσται ἡ πύλη κεκλεισμένη.» Σιών·. Ηξει ἐκ Σιὼν ὁ ῥυόμενος· ἀποστρέψει ἀσεβείας ἀπὸ Ἰακώ. Ἐξελέξατο Κύριος την Σιών· ᾑρετίσατο αὐτὴν εἰς κατοικίαν ἑαυτῷ. ο Μήτηρ καλείται·. Μήτηρ Σιὼν ἐρεῖ· Αν θρωπος καὶ ἄνθρωπος ἐγενήθη ἐν αὐτῇ, καὶ αὐτὸς ἐθεμελίωσεν αὐτὴν ὁ Ὕψιστος.» Καί·. Πόθεν μοι τοῦτο, ἵνα ἔλθῃ ἡ Μήτηρ τοῦ Κυρίου μου πρός με; ν Φορείον· ι Φορεῖον ἐποίησεν ἑαυτῷ ὁ βασιλεὺ; Σαλο μὲν ἀπὸ ξύλων του Λιβάνου.» Κλίνη -. Ἰδοὺ ἡ κλίνη τοῦ Σολομῶντος· ἑξήκοντα δυνατοὶ κύκλῳ αὐτῆς ἀπὸ δυνατῶν Ἰσραήλ. * Κεφαλίς· «Καὶ ἴδον, καὶ ἰδοὺ χεὶρ ἐκτεταμένη πρός με, καὶ ἐν αὐτῇ κεφαλὶς βιβλίου, καὶ ἀνείλησεν αὐτὴν ἐνώπιον ἐμοῦ, καὶ ἐν αὐτῇ γεγραμμένα τὰ ἔμπροσθεν καὶ τὰ ὄπισθεν· καὶ εἶπε πρός με· Υἱὲ ἀνθρώπου, κατάφαγε τὴν κεφα λίδα ταύτην.» Βιβλίον· ι Καὶ ἔσται ὑμῖν τὰ ῥήματα ταῦτα, λέγει ὁ Θεὸς, ὡς οἱ λόγοι τοῦ βιβλίου τοῦ ἐσφραγισμένου, δ ἐὰν δώσουσιν αὐτὸ ἀνθρώπῳ ἐπισταμένῳ γράμματα, λέγοντες αὐτῷ, 'Ανάγνωθι ταῦ τα· καὶ ἐρεῖ, Οὐ δύναμαι ἀναγνῶναι· ἐσφράγισται γάρ. ο Τόμος· «Καὶ εἶπε Κύριος πρός με Λάβε σεαυτῷ τόμον καινοῦ μεγάλου, καὶ γράψον εἰς αὐτὸν γραφίδι ἀνθρώπου, τοῦ ὀξέως προνομήν ποιῆσαι σκύ λων· παρέστι γάρ.» Λαβές. «Καὶ ἀπεστάλη πρός με ἐν τῶν Σεραφίμ, καὶ ἐν τῇ χειρὶ εἶχεν ἄνθρακα, η ἐν αὐτῷ. «ὃν τῇ λαβίδι ἔλαβεν ἀπὸ τοῦ θυσιαστηρίου, και δύνατα τοῦ στόματός μου, καὶ εἶπεν· Ἰδοὺ ἥψατο τοῦτο τῶν χειλέων σου, καὶ τὰς ἁμαρτίας σου περικαθάρει. Παρθένος· Ἰδοὺ ἡ παρθένος ἐν γαστρὶ λήψεται, καὶ τέξεται υἱὸν, καὶ καλέσουσι τὸ ὄνομα αὐτοῦ Έμε μανουήλ. Προφῆτις· ι Καὶ προσῆλθον πρὸς τὴν προφῆτιν, καὶ ἐν γαστρὶ ἔλαβε, καὶ ἔτεκεν υἱὸν, καὶ εἶπε Κύριος πρός με· Κάλεσον τὸ ὄνομα αὐτοῦ, Τε χέως σκύλευσον· οξέως προνόμευσον· διότι πριν 4 γνῶναι τὸ παιδίον καλεῖν πατέρα ή μητέρα, λέγεται δύναμιν Δαμασκοῦ, καὶ τὰ σκύλη Σαμαρίας, ο Βασί λισσα· «Παρέστη ἡ βασίλισσα ἐκ δεξιῶν σου ἐν ίμα τισμῷ διαχρύσῳ περιβεβλημένη, πεποικιλμένη. Πλησίον· «Ολη καλή ή πλησίον μου· ὅλη καλή, καὶ μῶμος οὐκ ἔστιν ἐν σοί. ᾿Ανάστα, ἐλθὲ, ἡ πλησίον μου νύμφη· δεῦρο ἀπὸ Λιβάνου· ἐλεύσῃ, καὶ ἐλεύσῃ ἀπ' ἀρχῆς πίστεως. Κηρίον ἀποστάζουσι χείλη στο νύμφη, μέλι καὶ γάλα ὑπὸ τὴν γλῶσσάν σου· καὶ ὀσμὴ ἱματίων σου, ὡς ὀσμὴ τοῦ Λιβάνου.» Αδελφή Τί ἐκαλλιώθησαν ὀφθαλμοί σου, ἀδελφή μου, νύμ φη. • Κήπος • • Κήπος κεκλεισμένος· πηγὴ ἐσφραγισμένη.» Θυγάτηρ "Ακουσον, θύγατερ, καὶ τὰ, καὶ κλίνον τὸ οὖς σου, καὶ ἐπιλάθου τοῦ λαοῦ στ καὶ τοῦ οἴκου τοῦ πατρός σου, καὶ ἐπιθυμήσει ὁ βασιλεὺς τοῦ κάλλους σου. ο -. Πολλαὶ θυγατέρες ἐκτήσαντο πλοῦτον· πολλαὶ ἐποίησαν δύναμιν' ού δὲ, ὑπέρκειται, καὶ ὑπερῆξας πάσας.» μεμνηστευμένη· ε Απεστάλη ἄγγελος Γαβριὴλ ἀπὸ Θεοῦ εἰς πόλιν τῆς Γαλιλαίας, ᾗ ὄνομα Ναζαρέτ, πρὸς παρθένον μεμνηστευμένην ἀνδρὶ, ᾧ ὄνομα Ἰωσήφ, ἐξ οίκου καὶ πατριᾶς Δαβίδ· καὶ τὸ ὄνομα τῆς παρθένου, Μα ρία.» Νεφέλη" «Ιδού Κύριος κάθηται ἐπὶ νεφέλης κούφης, καὶ ἥξει εἰς Αἴγυπτον, καὶ σεισθήσονται τὰ χειροποίητα Αἰγύπτου, ο Ορασις· «Ιδον δρασιν πυρὸς, καὶ τὸ φέγγος αὐτοῦ κύκλῳ, ὡς ἔρασις τόξου, ὅταν ᾗ ἐν τῇ νεφέλῃ ἐν ἡμέρᾳ ὑετοῦ· οὕτως ἡ στάση τοῦ φέγγους κύκλωθεν· αὕτη ἡ ὅρασις ὁμοιώματος δόξης Κυρίου.» Ηλεκτρος· ι Καὶ ἴδον ὡς ὄψιν ἠλέ κτρου· ὅρασις πυρὸς, ἔσωθεν αὐτοῦ κύκλῳ, ἀπὸ δράσεως οσφύος, καὶ ἕως κάτω.» Ἡμέρα, νύξ Ημέρα τῇ ἡμέρᾳ ἐρεύγεται ῥῆμα· καὶ νύξ νυχτί ἀναγγέλλει γνῶσιν.» Οὐρανός· «Εξ οὐρανοῦ ἐπέβλε »: ψεν ὁ Κύριος· ἴδε πάντας τοὺς υἱοὺς τῶν ἀνθρώπων, (οὐρανὸς τοῦ οὐρανοῦ τῷ Κυρίῳ.» Ανατολή «Δί . βασιλεῖαι τῆς γῆς, ᾄσατε τῷ Θεῷ, ψάλατε τῷ Κυρίῳ τῷ ἐπιβεβηκότι ἐπὶ τὸν οὐρανὸν τοῦ οὐρανοῦ κατὰ ἀνατολάς.» Δύσι,·ι Οδοποιήσατε τῷ Κυρίῳ τῷ ἐπιβεβηκότι ἐπὶ Δυσμῶν· Κύριος ὄνομα αὐτῷ. » Ηλιος· «Ἐν τῷ ἡλίῳ ἔθετο τὸ σκήνωμα αὐτοῦ, καὶ αὐτὸς ὡς νυμφίος εκπορευόμενος ἐκ πιστοῦ αὐτοῦ.» Πόλις· Δεδοξασμένα ἐλαλήθη, περὶ σοῦ, ἡ πόλις τοῦ Θεοῦ. Τοῦ ποταμοῦ τὰ ὁρμήματα εὐφραίνουσ τὴν πόλιν τοῦ Θεοῦ· ὁ Θεὸς ἐν μέσῳ αὐτῆς, καὶ οὐ ; σαλευθήσεται.» Πλίνθος· ι Καὶ σύ, υἱὲ ἀνθρώπου, λάβε σεαυτῷ πλίνθον· καὶ ποιήσεις αὐτὴν πρὸ προ μαζί. ώπου σου, καὶ γράψεις ἐν αὐτῇ πόλιν Ἱερουσαλὴμ,] καὶ δώσει; ἐπ' αὐτὴν περιοχήν.» Τόπο; Ώς φοβερὸς ὁ τόπος οὗτος· οὐκ ἔστι τοῦτο, ἀλλ᾽ ἢ οἶκος Θεοῦ, καὶ αὕτη ἡ πύλη τοῦ οὐρανοῦ· καὶ ἀνέλαβέ με πνεῦμα, καὶ ἤκουσα κατόπισθέν μου φωνήν σει σμοῦ μεγάλου· Εὐλογημένη ἡ δόξα Κυρίου ἐκ τοῦ τόποις αὐτοῦ. ο - ι Εἰ δώσω ὕπνον τοῖς ὀφθαλμοῖς μου, καὶ τοῖς βλεφάροις μου νυσταγμὸν, καὶ ἀνά παυσιν τοῖς κροτάφοις μου, ἕως οὗ εὕρω τόπον τῷ Κυ ρίω, σκήνωμα τῷ Θεῷ Ἰακώβ. ο Πόκος· «Κατα δήσεται ὡς ὑετὸς ἐπὶ πόκον, καὶ ὡσεὶ σταγὼν ἡ στάζουσα ἐπὶ τὴν γῆν. Γυνή «Εὐλογημένη σὺ ἐν γυ ναιξὶ, καὶ εὐλογημένος ὁ καρπὸς τῆς κοιλίας σου. Εξαπέστειλεν ὁ Θεὸς τὸν Υἱὸν αὐτοῦ, γενόμενον ἐκ γυναικός, γενόμενον ὑπὸ νόμον.» Μακαρία Μακαρία Ει: « ἡ πιστεύσασα, ὅτι ἔσται τελείωσις τοῖς λελαλημένοις ει αὐτῇ παρὰ Κυρίου. Και ο Μακαρία ή κοιλία ή βαστάσασα σε, καὶ μαστοὶοῦς ἐθήλασας. Μαρία· Μη φοβοῦ, Μαριάμ εὗρες γὰρ χάριν παρὰ τῷ Θεῷ· ν καὶ, Ιδος συλλήψῃ ἐν γαστρὶ, καὶ τέξῃ Υἱὸν, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰησοῦν· αὐτὸς γὰρ σώσει τὸν λαὸν αὐ τοῦ ἀπὸ τῶν ἁμαρτιῶν αὐτοῦ. Οὗτος ἔσται μέγας,? καὶ Υἱὸς Ὑψίστου κληθήσεται· Καὶ δώσει αὐτῷ Κύ ριος ὁ Θεὸς τὸν θρόνον Δαβὶδ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ, καὶ βασιλεύσει ἐπὶ τὸν οἶκον Ἰακὼν εἰς τοὺς αἰῶνας, καὶ τῆς βασιλείας αὐτοῦ οὐκ ἔσται τέλος. Καὶ εἶπε Μαριάμ πρὸς τὸν ἄγγελον· Πῶς ἔσται μοι τούτο, ἐπεὶ ἄνδρα οὐ γινώσκω; Καὶ εἶπεν ὁ ἄγγελος πρὸς αὐτήν. Πνεῦμα ἅγιον ἐπελεύσεται ἐπὶ σὲ, καὶ δύναμις Υψίστου ἐπισκιάσει σοι· διὸ καὶ τὸ γενόμενον "Αγιον κληθήσεται Υἱὸς Θεοῦ. Καὶ εἶπε Μαριάμ Μεγαλύνει ἡ ψυχή μου τὸν Κύριον, καὶ ἠγαλλίασε τὸ Πνεῦμά μου ἐπὶ τῷ Θεῷ τῷ Σωτῆρί μου. δ Καὶ τίς οὐκ ἂν ἀγάσαιτο τὴν εἰς τοσοῦτον ὕψος ἀρθεῖσαν, ὡς καὶ Μητέρα γενέσθαι Θεοῦ· τὸ παρα δοξότατον όντως καὶ πρᾶγμα καὶ ἄκουσμα; Καί μοι πεισθέντες, ἐπ' αὐτὴν ἀναδράμωμεν τῆς ἑορτῆς τὴν ἐξάρχουσαν, ἵν᾿ ὅθεν ὁ λόγος μικρὴν ἀποδας, ἐπαναζεύξῃ πάλιν. Φέρε τοίνυν, τῶν τῆς ἡμέρας ὑμνῳδιῶν ἐφαπτώμεθα, καὶ μικρὰ τοῖς συνειλεγμέναις προσδιαλεχθέντες, τὴν ὁρμὴν τοῦ λόγου διαναπαύσωμεν. Ἐδεῖτο τοιγαροῦν ἡ τῶν ἀνθρώπων φύσ σις τῷ πατρῴῳ προολισθήματι συντριβεῖσα, τοῦ δια πλάσαντος ἢ ἀνορθώσαντος καὶ φωνῇ σιγώσῃ μέγα πρὸς τὸν Κτίστην ἐβόα· ο Ινα τί, Κύριε, ἀφέστηκας μακρόθεν;» Γεγονώτερον δὲ διὰ τῶν προφητῶν ὀδυρτικῶς ἐποτνιᾶτο· Ποῦ εἰσι, λέγουσα, τὰ ἐλέη σου τὰ ἀρχαῖα, Κύριε, ἃ ὤμοσας τῷ Δαβὶδ ἐν τῇ ἀληθείᾳ σου;» Τί οὖν • ὁ θελητὴς τοῦ ἐλέους;» Οὐχ ὑπερείδεν, οὐκ ἀνεβάλετο· οὐκ εἰς μακρὰν τὰ παραγγέλματα παρέτεινε. Ποῖα δὲ ταῦτα; Οὐ μή σε ἀνῶ, οὐδ᾽ οὐ μή σε εγκαταλείπω.» Ο καὶ τοῖς μαθηταῖς ὕστερον ἀπὸ γῆς εἰς οὐρανούς ἀνατρέχων, ἐξ ὧν οὐ διέστηκεν, ἔφασκεν· «Οὐκ θήσεις διαγράψεις. " ἀναπλάσοντος· ἀνορθώσοντος. καὶ πρὸ τῆς ἀφράστου ἐνανθρωπήσεως αὐτοῦ διὰ προφητῶν ἀριδήλως ὑπέσχετο. Ἐπεὶ οὖν οὕτω ταῦτα, καὶ ἤδη καιρὸς ἐκάλει πέρας ἐπιθεἶναι τῷ ἐπαγγέλματι· ὅρα τί ποιεῖ, ὁ τὴν ἡμετέραν σωτη ρίαν, τοῦ ἡμῶν φυράματος, πραγματευόμενος. Οὐ θύραθεν εἰσκεκόμικεν ὄργανον· οὐκ ἐξ ἑτέρας αὐτ σίας ἀνεμόρφωσε σκεῦος· ἀλλ' ἐκ τοῦ αὐτοῦ πηλού, καὶ τῆς αὐτῆς ὡς ἄν τις φαίη ζύμης ὑποστάτας συρμάδα ", τίμιον ἑαυτῷ, καὶ τῆς τοιαύτης ὄντως ύπεραῤῥήτου συμπήξεως, ναὸν ἐτεκτήνατο· ἐν ᾧπερ αὐτὸς ὁ πρῶτος καὶ μόνος ᾿Αρχιερεύς τε καὶ Βαπι λεὺς, οἰκονομικῶς τὴν καθ' ἡμᾶς ἱερουργήσας της τὸν ἑαυτοῦ Πατέρα καταλλαγήν, ὅλην ὑμῶν τὴν οὐ σίαν ὑπερουσίω, καὶ κατ' οὐσίαν ἐκ τῆς ἀνθρώπου οὐσίας ἀνέλαβεν. Εμνήσθη τοιγαροῦν τῶν ἑαυτοῦ κτισμάτων ὁ Θεός· κτίσμα γὰρ αὐτοῦ πάντα τὰ ἔθνη· • Εμνήσθη τῶν οἰκτιρμῶν αὐτῷ τῶν ἀπ' αἰῶνος,» ὁ τῶν αἰώνων Κύριος, ἐμνήσθη τῆς δια θήκης ἧς πρὸς ἀνθρώπους διέθετο. Εμνήσθη, καὶ μνησθεὶς οὐχ ὑπερέθετο· ἀλλ' αὐτίκα τὴν εὐεργεσίαν ἐπήγαγε. Μνησθεὶς γὰρ τοῦ Δαβίδ, καὶ ὧν αὐτῷ διωέκει πρότερον, ἐκ τοῦ σπέρματος αὐτοῦ τὸν Χριστὸν ἀναστήσειν, ἐν ᾧ τὸ πεπτωκὸς τοῦ ἡμε τέρου γένους σκηνῆς δίκην ἀνῳκοδόμησε ποίημα, παράδοξον ἐπὶ παραδόξῳ θαύματι, συνεισκεκόμια θαύμα. ἡ ἀφήσω ὑμᾶς ὀρφανούς· ἔρχομαι πρὸς ὑμᾶς.» Τοῦτο ή ‘Καὶ δὴ τῆς σώφρονο; Αννης πολλῷ τῷ τῆς ἁνίας " άχθει κατησχημένης· μάλα δὲ, καὶ τοῦτο συν είνου πικρώς πιεζομένου τῆς ἀτεχνίας χάριν· ἀμφο τέρων ἔλυσε τὴν στέρησιν ὁ Θεός· λιταῖς τε, τούτων ἐπικαμφθεὶς, δίδωσι τῇ στείρα γονὴν, ἣν προέσπει ρεν εὐχή· καὶ τῷ συνεύνῳ καρπὸν, ὃν ἐβλάστησεν ἐλπὶς, καὶ ἄνθος ἀειθαλές τοῖς ἀποξηρανθεῖσι τῆς ἀπαιδίας τῷ καύσωνι· καὶ γίνεται γόνιμος ἡ πρό τερον ἄγονος, καὶ κληματὶς ἀναθάλλουσα, ἡ βλαστὸν οὐκ ἐκφύουσα. Καὶ τί ταύτης ἔσται τῆς παιδοποιίας αἰδεσιμώτερον; Τί δὲ παραδοξότερον, τοῦ βλέπειν Μητέρα Θεοῦ, διανοιγείσης μὲν, οὐ διαφθαρείσης δὲ τὴν νηδύν, ἐκ νεοσπόρου 1 γαστρός, καρπὸν ἁγνείας ἐκφύουσαν, καὶ παρθένον ἐκ στείρας ἀγόνου βλαστάνουσαν; Ινα τί γένηται; Ινα τῷ κατ' αὐτὴν ὑπεραίροντι θαύματι τὸ τῆς τεκούσης πιστώσητα. Η μὲν, δ μὴ πρότερον τῇ φύσει τῶν ἀνθρώπων ἐγνώριστο, ἀπάτορα τόκον ἐξ ἀλοχεύτων ὠδίνων τῇ φύσει παρὰ τὴν φύσιν εἰσήγαγεν, ὑπερφυεῖ δυνάμει τὴν τῆς φύσεως αὐτουργὸν ἐν μήτρα παιδοποιήσασα· καὶ γέγονε μήτηρ, τὰ μητέρων φυγοῦσα· καὶ τὸ βρέφος οὐκ εἶχε πατέρα καλεῖν ἐπὶ γῆς, ὅτι μὴ σπορᾶς μετ σιτευούσης συνείληπτο, μηδὲ φθορᾶς ὑποδραμούσης ἡ τεκοῦσα γεγέννηκεν· ἡ δὲ, καίπερ πολλὰ τῶν ἐν στειρώσει προλαβόντων ἔχουσα τὰ ὑποδείγματα, κατὰ πατῶν ὑπερνικῶσαν ἔσχε τὴν ψῆφον. Εἰ γὰρ Η τσ. σύρματ 18 ἀνοίας. ἴσ. ἀσπόρου. καὶ πατριάρχαις συνῴχουν ὡς σύνευνος, τῆς μὲν ὁμοίας εἰκότως θαυματοποιίας ἠξίωνται λῦσαι καὶ αὐταὶ τῶν δεσμῶν τῆς στειρώσεως· ναὶ γὰρ, τῆς ἱερογενούς ταύτης παιδός προειλήχεσαν εἶναι προ μήτορες· ἀλλ' αἱ μὲν πορρωτάτω που καὶ λίαν ἀπο θεν τοῦ κατὰ τὴν θείαν οἰκονομίαν θαύματος τὸ συγγενὲς ἔχουσιν· ἡ δὲ ὕστερον μέν, ἐπὶ καιροῦ δὲ, καὶ πρὸς αὐτῷ γε τῷ πέρατι τῶν καιρῶν, ὅτε δὴ καὶ αὐταῖς ἐφέστηκε θύραις, ὁ τὴν δραχμὴν τὴν βασιλικὴν· λέγω δὲ τὴν καθ᾿ ἡμᾶς ἐπιζητῶν εἰκόνα· ἵνα τὸν χοῦν ἐν ᾧ πρότερον ἀποκέκρυπτο, τῇ ἀνακαθάρσει τοῦ θεοτελοῦς ἐναποσμήξῃ Πνεύματος· κἀκεῖθεν ὥσπερ ἐν ἑαυτῷ φιλανθρώπως τὴν ἀνθρωπίνην ἀνα μορφώσηται φύσιν. Τίς οὖν ὁ χοῦς ἐν ᾧ τὸ καθ' ἡμᾶς εὐγενὲς ἀποκέκρυπτο; "Η δήλον αὐτόθεν τάχα, κἂν ἡμεῖς μὴ λέγω μεν, ὅτι τὸν χοῦν ἐκεῖνον ἐξ οὗ διεπλάσθημεν πρότερον, καὶ ἀνεπλάσθημεν ὕστερον, ἀνερευνήσας ὁ πλάσας ἡμᾶς, τὸ ζητούμενον εὗρε; Τί τοῦτο; Τὸ τῆς εἰκόνος ἀρχέτυπον, ὅπερ συγκεχωμένον ἴδε τοῖς πάθεσιν ὁ κατ' ουσίαν ἀπαθῆς. Τὸν χοῦν τὸν ἐν ᾿Αδὰμ ἀνερεύνα. Ὁ δὲ χοῦς ἐν ᾧ τὸ ζητηθὲν εὑρέθη, γῆ μὲν ἦν τοῦ καθ' ἡμᾶς ὁμοιόμορφος σώματος, ἔχουσα χώραν τὴν παρθενικὴν ὑπεράγιον μήτραν. Ταύτην γὰρ εὗρεν ἄρουραν ὁ ζωαρχικὸς ὑμῶν στάχυς, ἐν ᾗ σπορᾶς ἄνευ καὶ γεωργίας χωρίς, ἐκφύσας ὑπερφυῶς ἀνεβλάστησεν. Οὗτος ὁ χοῦς· οὗτος ὁ στάχυς· τοῦτο ἡ χώρα τῆς γῆς, ἐν ᾗ καινοπρεπῶς ἀνεπλάσθημεν, καὶ δι' ἧς, ὁ χοῦς ὁ ἡμέτερος αναμορφωθείς, ἐπὶ τὸ ἀρ χαῖον ἐπανῆλθεν ἀξίωμα. Ιδες ὅσα της Αννης ὁ τοκετός ἐμπεριέχει μυστήρια· ὅπως τε τῷ καθ᾿ ὑπεροχὴν θαύματι, τῆς κατ' αὐτὴν ἐνδόξου παιδοποιίας, τὰς πρώην στείρας ὑπερηκόντισεν; Οἴας τε Παρθένος κόρη θεόκλητος, ἡ ὑπεράμωμος αὐτὴ Μαρία, κυοφορίας ἠξίωται. Καὶ τίς γυναικῶν ἄλλη, τοιούτοις καὶ τοσούτοις ἐνα δόξοις ἀποθαυμάζεται πώποτε; Οὐκοῦν ἐπειδὴ πρὸς τοσοῦτον ὕψος ὑπεραρθῆναι περιωπῆς ὁ ἡμέτερος ἀσθενεῖ λόγος, καὶ προσωτέρω χωρεῖν οὐκ ἔχει, μικρά ἅττα τῇ Μητρὶ τῆς χαρᾶς αὖθις ἐπιχαιρετίζοντες, εξ πωμεν. Καλὸν γὰρ αὐτῇ, τὸ τῆς χαρᾶς προσεπιλέγειν ἐπίφθεγμα. Χαῖρε, κεχαριτωμένη· χαῖρε, δεδοξασμένη· χαῖρε, χαροποιὸν τῆς πάντων σωτηρίας ανάθημα. Χαῖρε, τὸ χρυσοῦν ἀληθῶς τῶν νοητῶν ἀρωμάτων θυμιατήριον, ἐν ᾧ τὸ νοερόν θυμίαμα συντεθεν ὁ Χριστὸς ἐκ θεότητός τε καὶ ἀνθρωπότητος, ἐν πυρὶ τῇ θεότητι, τῆς ἐμψυχωμένης αὐτῷ καὶ νοερᾶ; σαρ κλ; τὸ εὐῶδες, ἀσυγχύτως, ἀμερίστως, ὑπέδειξε χαίρεις ἡ ἀχειρότευκτος σκηνή, καὶ Θεότευκτος, εἰς ἣν ἅπαξ ἐπὶ συντελείᾳ τῶν αἰώνων μόνος ὁ Θεὸς καὶ πρῶτος ἀρχιερεὺς εἰσελήλυθεν, τὴν ὑπὲρ πάντων ἐν σοὶ κρυφομύστως ἱερουργή των λατρείαν· τὸ τῶν ἁγίων δεύτερον καταπέτασμα, ἐν ᾧ τὸ κοσμικόν Πλαστήριον, καὶ τὸ τῶν Χερουβὶμ ὑπέρτιμον ἀπου ἔνδον νηδύος ἐπὶ παραπετάσματι συνεκάλυπτες ἐγε γάστριον φέρουσα· ἡ ἐπτάλυχνος καὶ ἑπτάκαυτος τῶν ἑπτὰ χαρισμάτων λυχνία, ἑπτὰ ἐπαρυστρία καταστραπτομένη τοῦ Πνεύματος· ἡ ἀκατάσβεστος θρυαλλὶς τοῦ φωτὸς τοῦ πάντα φωτίσαντος, ἣν ἐπι τρέφει μυστικῶς τὸ τῆς χρίσεως ἔλαιον. Χαίρως θυσιαστήριον, ἐν ᾧ μυστικῶς ὁ Ἀμνὸς τὸ ζωηρὸν ολοκάρπωμα Χριστὸς ἀναφέρεται· ἡ θεόμυτος τρά πεζα τῆς ὑπὲρ νοῦν ἱερουργίας, ἐφ᾽ ἣν ὁ ἐξ οὐρανῶν ἄρτος Χριστὸς, ὁ ὑπὲρ πάντων Ἀμνὸς ὡς θυμίαμα το καὶ ἱερεῖον ζωοθυτούμενον τέθυται, ζωοποιοῦν της μετέχοντας· τὸ πάσης μύστου 1 λατρείας κειμήλιον, ἐν ᾧ Θεὸς σαρκὶ σφαγιάζεται, καὶ ἁγιάζει τὰ σύμ παντα, καὶ μυστικῶς ἀνθρώποις ἐπιδημῶν ἐνοικίζεται, καὶ μετέχεται, καὶ ἀνέχεται χερσὶν ἁμαρτι λῶν ἀνελίττεσθαι· χείλεσί τε πηλίνοις προσάγεσθαι, καὶ εἰς τὸν χοῦν τῆς σαρκὸς ἡμῶν ἀναχεῖσθαι, κερα νώμενος, οὐ διαπνεόμενος. Ο τῆς ἀφράστου κενώ σεως! Ο τῆς χρηστότητος! ὅτι διὰ γυναικὸς ὁμοφύλου ταῦτα, καὶ συγγενοῦς, ὑπὲρ φύσιν καὶ θέσιν θεός ἡμῖν ἐχαρίσατο· γυναικός, ἧς τὸ μὲν τῆς ψυχῆς κάλλος ἀπειράκις ἀπείρως εἰς τοῦτον ἐξῆρται, ὅπως καὶ Χριστὸν αὐτὸν τὸ ἀμήχανον κάλλος εἰς ἐπιθυμίαν τοῦ ταύτης κάλλους ἐλθεῖν, καὶ τὴν ἐξ αὐτῆς ἑλέσθαι δευτέραν γέννησιν, καὶ ἀπατορίαν 1· οὕτω δὲ καὶ τοῦ σώματος εὐπρεπής ή κατάστασις, καὶ πρὸς τοσοῦτον καθαρότητος φθάνουσα, ὅσῳ καὶ αὐτὴν χωρῆσαι τὴν ἀσώματόν τε καὶ ἀπερίληπτον τῆς ὑπερ ουσίου φύσεως μεγαλειότητα, δι᾿ ἑνὸς τῶν τριῶν αὐτῆς ὑποστάσεων. σκίασμα, ὅσῳ καὶ αὐτὸν τὸν αὐτῶν ἄδυτον " Κύριον, Ο Ο Αὕτη ἐστὶν ἡ Θεοτόκος Μαρία, τὸ κοινὸν ἀπάντων τῶν Χριστιανῶν καταφύγιον· ἡ πρώτη του πρώτου πτώματος τῶν προγόνων ἀνάκλησις· ἡ πρὸς ἀπά θειαν τοῦ πεπονθότος γένους ἐπάνοδος· τὸ κατὰ τὴν βάτον Μωσέως πρόπαλαι μυστικῶς σκιογραφούμενον ὅραμα· ὁ πόκος τοῦ Γεδεών, ὃν ἐκεῖνος συμβολικώς νοτισθέντα ταῖς ἐξ οὐρανοῦ ψεκάσιν ἀψοφητί θεατά μενος, εἰς θαῦμα τρέψας τὸ δράμα, τὸν ὑετὸν εἰς σημείον, τῷ ἱερείῳ συνετεκμήρατο· ἡ θεοποίκιλτος τοῦ Δαβιδάλουργίς, ἡ τὸ τῆς σαρκὸς πρόσλημμα, οιονεί πορφυρίδα τῷ Θεῷ τοῦ Δαβὶδ σαρκωθέντι προσάξασα * αὐτῶν ἀδύτων. ὁ Χερουβικός θρόνος, ὁ ὑπερμεγέθης, ὁ πύρινος, ὁ μετέωρος, τὸν Βασιλέα Κύριον Σαβαώθ ἐγκολπιον φέρουσα· τὸ ὑπέρθυρον τῶν ἐν οὐρανοῖς ἀδύτων, οὗ τὰ Σεραφίμ εἱστήκει συνεπτυγμένα ταῖς πτέρυξι ταῖς μὲν τὰς ὄψεις, ταῖς δὲ τοὺς πόδας, ταῖς δι ἱπτάμενα, μέγα κέκραγε τον φοβερὸν ἐκεῖνον ὕμνον, τῆς ἀστέκτου δόξης τὴν θέαν οὐ φέροντα. Η πύλη τῶν οὐρανῶν, δι' ἧς μόνος ὁ τῶν οὐρανῶν Δεσπότης διώδευσε, μηδενὶ μετ᾿ αὐτὸν ἢ πρὸ αὐτοῦ βατὴν τι, 16 θύμα. 17 μυστικού. 1. εὐπάτορα. παραχωρήσας τὴν εἴσοδον. Εὐφραίνου ἐπ' αὐτῇ, οὐρανὲ· σὲ γὰρ μιμησαμένη, τὸν ἐν σοὶ μὴ χωρούμε τον Κύριον, ἀστενοχώρητος ἐχωρήσε. Χόρευσον ἐπ'; αὐτῇ, γῆς ἡ γὰρ αὐτῆς κυοφορία τὴν σὴν οὐρανώσασα θέσιν, οὐρανίους τοὺς ἐπιγείους εἰργάσατο. Κρο τείτω καὶ θάλασσα τῆς Παρθένου τὸ θαῦμα. Χρι στὸς γὰρ ὁ τόκον τὸν ἑαυτῆς ὑπελθὼν μετὰ σώμα τος, τὴν τῶν ὑδάτων ὑγρὰν οὐσίαν ἡγίασε βαπτισθεὶς ἐν τοῖς ὕδασι. Πᾶσα τοίνυν ἡ κτίσις χαιρέτω καὶ χορευέτω, καὶ χεῖρας ἐπικροτείτω. Εγεννήθη γὰρ σήμερον ἡμῖν νεανὶς, ἐξ ἧς ἡ σωτηρία, καὶ δι' ἧς ἡ παγκόσμιος λύτρωσις Χριστός Ἰησοῦς ὁ Θεὸς καὶ Λόγος, ὁ ὢν, καὶ ὃς ἦν, καὶ ὁ ἐρχόμενος, καὶ μένων εἰς τοὺς αἰῶνας· παρ᾽ ᾧ καὶ τὸν ἡμέτερον ὡς ἂν ἐκ μεγάλου τοῦ παρθενικοῦ λόγου πελάγους κατείραντα διαναπαύσωμεν λόγον· Θεῷ, τῇ Τριάδι, " τῷ ἐν Πατρὶ, καὶ αὐτῷ τῷ Υἱῷ, σὺν τῷ ἁγίῳ Πνεύματι προσκυνουμένῳ, μίαν ἐν τρισὶν ἁγιαστείαις προσ ανατείνοντες δόξαν καὶ τιμὴν καὶ προσκύνησιν νῦν καὶ εἰς τοὺς ἀτελευτήτους ἅπαντας αἰῶνας τῶν αἰών νων. Αμήν. ΛΟΓΟΣ Ε'. Εἰς τὸν εὐαγγελισμὸν τῆς ὑπεραγίας Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου. Ἐπέστη σήμερον ἡ πάντων χαρά, λύουσα τὴν πρώην ἀράν. Ἐπέστη ὁ πανταχοῦ, ἵνα τὰ πάντα πληρώσῃ χαρᾶς. Ἐπέστη δὲ πῶς; Οὐ δορυφόρους ἔχων, οὐ στρατιὰς ἀγγέλων συνεπαγόμενος, οὐ κομπάζων τὴν πρόοδον, ἀλλ' ἡσυχῆ καὶ ἠρέμα· τοῦτο ποιῶν, ἵνα λάθῃ τὸν ἄρχοντα τοῦ σκότους, ἵνα τέ χνη σοφίας παγιδεύσας τὸν ὄφιν, καὶ τὸν δράκοντα φενακίσας τὸν νοῦν, τὸν Ασσύριον, τὸν πᾶσαν ὑφ᾽ Τοῦ Μακαρίου Ανδρέου τοῦ Ἱεροσολυμίτου ἀρχιεπισκόπου Κρήτης, μι ΝΟΤΑ. Ιωάννης Δαμασκηνός ἐν Ῥώμῃ Ονωρίῳ τῷ ταύτης ἐπάρχοντι. ἐπάρχων Ρώμης πρόεδρον 'Ρώμης πρόεδρος Ικονίου astκιία. Τὸν δρά κοντα φενακίσας τὸν νοῦν τὸν ᾿Ασσύριον. τὸν νοῦν. ἁρπάσῃ τὸ λάφυρον. Οὐκ ἀνασχομένης αὐτοῦ τῆς ἀπειρομεγέθους περὶ ἡμᾶς εὐσπλαγχνίας τοσοῦτον ἔργον ζημιωθῆναι, τὸν ἄνθρωπον, δι' ἐν οὐρανοὺς ἐκαμάρωσε, γῆν ἐστερέωσεν, αέρα ἐξέχει, θάλας. σαν ἤπλωσε, καὶ τὴν φαινομένην ἅπασαν ἐτεκτήνατο κτίσιν. Διὰ τοῦτο Θεὸς ἐπὶ γῆς, Θεὸς ἐξ οὐρανοῦ, Θεὸς ἐν ἀνθρώποις, Θεὸς ἐν γαστρὶ Παρθένου φερ μενος, ὁ πανταχοῦ μὴ χωρούμενος. Ἐντεῦθεν ἡ ἀν θρώπου φύσις χαρᾶς προοίμια δέχεται, καὶ ἀρχὴνλαμβάνει θεώσεως. Εντεῦθεν τὸν ἑαυτῆς ἀποκειραμένη τῆς ἁμαρτίας πολυφάνταστον πλοῦτον, νυμφοστολεῖται τῷ Κτίσαντι. Ἐντεῦθεν ἡμῶν ἡ πρώτη διάπλασις, νέαν ἀνάπλασιν δέχεται· καὶ ὁ γηράσα; κόσμος τὴν ἐξ ἁμαρτίας παλαίωσιν ἀποτίθεται. Ἀλλ' . Εὐφραινέσθω ὁ οὐρανὸς ἄνωθεν, καὶ νεφέλαι (α νάτωσαν δικαιοσύνην. Στα αξάτω τὰ ὄρη γλυκασμόν, καὶ οἱ βουνοὶ ἀγαλλίασιν, ο ὅτι ἐλέησεν ὁ Θεὸς τὸν λαὸν αὐτοῦ. Σήμερον γὰρ ι τὸ ἀποκεκρυμμένον προ τῶν αἰώνων μυστήριον» φανεροῦται, ο καὶ ἀνακεφαλαίωσιν ἐν Χρίστῳ τὰ σύμπαντα δέχεται.» 24 μερον ἡ δημιουργὸς τῶν ὅλων εξουσιαρχία, την προβεβουλευμένην αὐτῇ τῆς τῶν ὄντων ποιήσεων, πρὸς πέρας ἄγει βουλήν, ἵνα την καθ᾿ ἡμῶν ἐξ ἀρχῆς προεπινοηθεῖσαν τῷ ἀρχηγῷ τῆς κακίας βουλὴν διακρούσηται. Διὰ τοῦτο χορεύουσιν ἄγγελοι, συγχαίρουσιν ἄνθρωποι, καὶ ὁ σύμπας ἀνανεούμενος προς ἑαυτὸν ἐπανέρχεται κόσμος. Τίς νοῦς, ποία δὲ ταῦτα χωρήσει γλῶττα; μήτε γε λόγος ἐκφράσαι δυνήσαιτο, ἢ ἀκοὴ δέξασθαι; ἑαυτὸν δουλωσάμενον τὴν ἀνθρωπίνην εὐγένειαν. τὸ οὐρανοὺς ἐκαμάρωσε 20, Ο στήσας ὡς καμάραν τὸν οὐρανὸν, τὸν ἑαυτῆς ἀποκειραμένη, τῆς ἁμαρτίας πολυφάνταστον πλοῦτον, κόσμον νυμφοστολεῖται τῷ κτίσαντι. Το πολυφάντα στον, φανταστὰ Δημιουργός ἐξουσιαρχία. Εἰκότως οὖν ἡ παροῦσα πανήγυρις φαιδρὰ καὶ γε γαννυμένη συγκεκρότηται σήμερον, τὴν παγγενεστά την τοῦ ἡμετέρου φυράματος ἑορτάζουσα πρόσληψιν. Τίς οὖσα καὶ ποταπή; Τῆς μὲν κτίσεως ἁπάσης εὐ ΝΟΤ.Ε. Τὴν παγγενεστάτην τοῦ ἡμετέρου φυράματος πρόσληψιν. πρόληψιν. ο φρόσυνον, τοῦ δὲ γένους ἀνόρθωσις. Οὐκοῦν χαρᾶς εὐαγγέλια σήμερον· Θεοῦ φιλανθρωπίας μηνύματα παγκοσμίου σωτηρίας χαρμόσυνα. Πόθεν, καὶ παρὰ τίνος, καὶ πρὸς τίνα ήκοντα ἐξ οὐρανοῦ, καὶ ο παρὰ Θεοῦ, καὶ πρὸς παρθένον μεμνηστευμένην ἀνδρί. ο Τίς ἡ παρθένος; Τίς ὁ ἀνήρ; τίνα δὲ τούτοις ονόματα; Τῇ μὲν, Μαρία τῷ δὲ, Ἰωσήφ. Αμφότεροι δὲ ἦσαν «ἐκ γένους Δαβίδ.» Τίνος ταῦτα διακονοῦντος, καὶ... ὅθεν ήκοντος; τοῦ ἀρχαγγέλου Γαβριὴλ ἐξ ὑψίστου ἀποσταλέντος εἰς διακονίαν τοῦ θαύματος. Έδει; γὰρ τοῦ Ὑψίστου τὸν λειτουργὸν, ἐκ τῶν ὑψίστων ἐπὶ γῆς καταπτάντα, παράδοξον ἐπὶ παραδόξοις τοῖς πράγματι διακοσμίσαι μυστήριον. Τί τοῦ το; τοῦ Κυρίου συγκατάβασιν, τὴν ἄῤῥητον τῆς περὶ ἡμᾶς οἰκονομίας φανέρωσιν, τὴν ἀπ' αιώνος κεκαλυμμένην τῆς θείας βουλῆς καὶ προ γνώσεως ἔκφασιν καὶ βεβαίωσιν. ᾿Αλλὰ ποῦ ταῦτα, καὶ πότε, καὶ ὅτου χάριν; Εἰς Ναζαρέτ πόλιν τῆς Γαλιλαίας, τῷ μηνὶ τῷ ἔκτῳ, καθ᾿ ὃν Ἰωάννης συν είληπτο, ο ἵνα τὸν ἐρχόμενον κηρύξῃ ἐγγάστριον. Ὅθεν ὁ Γαβριὴλ πρὸς τὴν ἐπίγειον παστάδα, τῶν αιθερίων καταπτὰς ὑπερῴων, ἐπέστη τῇ Ναζαρέτ, ‹ καὶ τῇ Παρθένῳ προσελθών, τῆς ἀφράστου οίκονο- › μίας αψοφητί διηκόνει τὸ μήνυμα. Τοῦτο τῆς πρὸς ἀνθρώπους θείας καταλλαγῆς τὸ μυστήριον. Τοῦτο πανηγυρίζομεν σήμερον, τὴν τοῦ Θεοῦ πρὸς ἀνθρώ τους συνάφειαν, τὴν τοῦ προσλήμματος θέωσιν, τὴν τῆς εἰκόνος ἡμῶν ἀναμόρφωσιν, τὴν εἰς τὸ κρεῖττον ἀλλοίωσιν, τὴν εἰς οὐρανοὺς ὕψωσιν καὶ ἀνάβασιν. Διὰ τοῦτο χαρᾷ χαίρει τὰ σύμπαντα σήμερον, καὶ κατα τῶν ὑπερκοσμίων δυνάμεων ἡ νοητή διακόσμησις, ταῖς θείαις περὶ ἡμᾶς καταλλαγαῖς ἐπισπέν δεται. Φίλον γὰρ αὐταῖς πρὸς Θεὸν ἡμῶν ἐπανόρθωμα, καὶ ἡ πρὸς τὴν ἀμείνω κατάστασιν πρόοδος καὶ ἀνάβασις. Καὶ γάρ εἰσι λίαν συμπαθεῖς καὶ φιλάνθρωποι, ἅτε ι εἰς διακονίαν ἀποστελλόμεναι τῶν μελλόντων κληρονομεῖν σωτηρίαν.» Τοιγαροῦν ἀγαλ λιάσθω τὰ σύμπαντα σήμερον, καὶ ἡ φύσις σκιρ κάτω. Ο οὐρανὸς γὰρ ἐξανοίγεται, ἡ γῆ τὸν Βασιλέα τοῦ παντὸς ἀφανῶς ὑποδέχεται. Ναζαρέτ τὴν Ἐδὲμ μιμουμένη, τὸν τῆς Ἐδὲμ φυτουργὸν ἐγκολπάζεται. Ο Πατὴρ τῶν οἰκτιρμῶν, τὴν ἀνθρωπίνην ἐσχατιάν, τῷ μόνῳ πόνος ἐξ αὐτοῦ γεννηθέντι μνηστεύεται Τὴν ἄῤῥητον φανέρωσιν. τὴν κεκαλυμμένην έμφασιν Τὴν τοῦ προσλήμματος θέωσιν. Ταῖς θείαις περὶ ἡμᾶς καταλλαγαῖς ἐπι σπένδεται. καὶ Γαβριὴλ τῷ μυστηρίῳ διακονεῖ, καὶ τῇ Παρθένῳ παράπτωμα. ύποφωνεῖ τὸ Χαῖρε, ἵνα τὴν χαρὰν ἣν ἡ προμήτωρ ἀπώλεσεν, ἡ θυγάτηρ τοῦ ᾿Αδάμ ἡ ἐκ Δαδιὸ ἀνα ¦ τείλασα, δι' ἑαυτῆς ἀνασώσηται. Σήμερον ὁ τῆς ἐ ξης πατὴρ εἰς οίκτον τοῦ ἀνθρωπίνου γένους ἐλθών, τὴν ἐν Ἀδὰμ φθαρείσαν φύσιν, ἰλέῳ κατοπτεύει την βλέμματι. Σήμερον τῶν αὐτοῦ παναγάθων σπλάγχνων ὁ τῆς εὐσπλαγχνίας δοτήρ ἀνακαλύπτει την ἄβυσσον, καὶ διοχετεύει τῇ φύσει τὸν ἔλεον, ὡς ὕδωρ πολύ καλύψαι θαλάσσας. Έπρεπε γὰρ τῷ ε ἐξ ώ, καὶ δι' οὗ, καὶ ἐν ᾧ τὰ πάντα συνέστηκε, ο ελέῳ τῆς καθ᾿ ἡμᾶς ἀρχαίας ἀρᾶς τὴν καταδίκην αμείψασθαι δόξῃ τε τῇ ἑαυτοῦ παραδοξάσαι τὴν ἀδοξήσασαν ἐν » Ἀδὰμ φύσιν, καὶ ἀληθείᾳ τὴν τοῦ πατρὸς τοῦ ψεύ δους ἐπίκρημνον συμβουλὴν ἀποσείσασθαι, ἧς ἔργον ἡ πρώτη παράβασις, τοῦ ᾿Αδαμιαίου πλάσματος το Οὗ δὴ χάριν ὁ μέγας ἐν βασιλεῦσι Δαβιδ ή θεοπάτωρ προέψαλλεν, ο Ελεος καὶ ἀλήθεια συνήντησαν, δικαιοσύνη καὶ εἰρήνη κατεφίλησαν.» Τί ταῦτα λέ γων, ἢ τάχα τὸν τοῦ Υἱοῦ κατ᾽ εὐδοκίαν τοῦ Πατρός περὶ ἡμᾶς ἔλεον, καθ' δν ἐλεήσας ἡμᾶς ὁ τοῦ ἐλέους δοτήρ, ἐγένετο καθ' ἡμᾶς δίχα μόνου του πτώματος, ἵνα λυθῇ τὸ παράπτωμα, καὶ πεσόντας ἡμᾶς ἀνα στήσῃ τοῦ πτώματος, καὶ ἀναπλάσῃ τὸ πταῖσαν δίχε συντρίψεως. Αλήθειαν δὲ, τὴν οὐ κατὰ φαντασίαν αὐτῷ γενομένην πρὸς ἀνθρώπους φανέρωσιν. Οὐ γὰρ κατεσχηματισμένην, ὡς ἄν τις φαίη, τὴν ἐξ ἡμῶν ἐποιήσατο πρόσληψιν, ἀλλ᾽ ὡς ὄντως ἀληθείᾳ, φιλανθρώπως ἅμα καὶ κατὰ ἀνθρώπους, ἐκ τῆς ἀνθρώπων οὐσίας οὐσιωθεὶς ὁ ὑπερούσιος· καὶ ὅλων ἡμῶν ἐν ἑαυτῷ θεώσας τὸ πρόσλημμα, οὔτε τὴν οἰκονομίαν ἐφάντασε, καὶ τὴν ἀλήθειαν τῆς σαρκὸς ἐπιστώσατο, ἀλωβήτου μεινάσης αὐτοῦ τῆς θεότητος πάσης έκστατικῆς ἀλλοιώσεως. Ἐπεὶ οὖν «Ελεος καὶ ἀλήθεια κατὰ τὴν προφητείαν συνήντησαν, ο οἰκό τως άρα ο Δικαιοσύνη καὶ εἰρήνη κατεφίλησαν. ο Δικαιοσύνη μὲν, ἡ κατὰ τοῦ ἀδικήσαντος τοὺς προ τογόνους ἐξενεχθεῖσα ψῆφος. Πότε, καὶ παρὰ τίνος; Σήμερον, καὶ παρὰ τοῦ ὑψίστου Πατρός. Καθ' Αν ἐδικαίωσεν ὁ φύσει φιλάνθρωπος ἐν ἴσῳ τοῦ ὑμετέρου Θεοπάτωρ. τὸ, δοχετεύει, δ' ὀχετεύει διοχετεύει. ἐσχατιάν, το, μόν νος Πάσης ἐκστατικῆς ἀλλοιώσεως. αμυήτου οἱ ἀμύστου ἀνδρὸ; σχήματος τὸν ἑαυτοῦ μονογενῆ Υἱὸν ἐπιφανέντα, και τακρἶναι τὸν ἀντικείμενον. Εἰρήνη δὲ, ἣν ἐξαίφνης ἡ τῶν ἀγγέλων χοροστασία, τῇ τοῦ Εἰρηνάρχου Υἱοῦ κατὰ σάρκα γεννήσει ομοφώνως ἀνύμνησεν· «Δόξα ἐν ὑψίστοις Θεῷ λέγουσα, καὶ ἐπὶ γῆς εἰρήνη, ἐν ἀνθρώποις εὐδοκία. ο Δόξα, ἣν ἐδοξάσθη παρά Χριστοῦ τὸ ἀνθρώπινον, τῶν οὐρανίων αψίδων ὑπερ άνω γενόμενον, καὶ πάσης ὑπεραρθὲν ἀρχῆς καὶ ἐξουσίας καὶ δυνάμεως, κατὰ τὸν μέγαν Απόστολον. Εἰρήνη δὲ, ἦν αὐτὸς ἐμεσίτευσε συνάψας τοῖς ἐπὶ γῆς τὰ οὐράνια, καὶ ξένην τρίβον τῆς εἰς οὐρανοὺς ἀνάδου τοῖς ἐπὶ γῆς ἐχαρίσατο. Εὐδοκία δὲ, ἣν αὐτὸς εὐ δίκησεν ὁ Πατήρ, τὸν Υἱὸν αὐτὸν ἀγαπητὸν ἀποστείλας πρὸς τοὺς κατακρίτους ἡμᾶς, ἵνα τὴν εὐδοκηθεῖσάν ἐν αὐτῷ παρὰ τοῦ Πατρὸς σωτηρίαν, ὡς όμο θελὴς τοῦ Πατρὸς, εἰς ἡμᾶς ἐκπληρώσῃ. Τοῦτο δ ῶν πανηγυρίζομεν· τοῦτο σήμερον καὶ Γαβριὴλ ἐγχειρίζεται τὸ ἐπίταγμα, καὶ μεσιτεύει θεότητι καὶ ἀνθρωπότητι, καὶ πάσης καταλλαγῆς ὅμηρα τῇ Παρθένω πρῶτος εὐαγγελίζεται. Τῶν γὰρ οἰκτιρμῶν ὁ πατὴρ, οἰκτείρας τὸ γένος ἡμῶν, ἤδη τῷ τῆς ἁμαρτίας καταφθαρὲν ὀλισθήματι, ἐμνήσθη τῶν ἔργων τῶν χειρῶν αὐτοῦ, καὶ μὴ φέρων εἰς τέλος ἡμᾶς ἀπολλυμένους ὁρᾶν, πρώτ τον μὲν τὸν ἐν γράμματι νόμον πλαξι λιθίναις ἐγ γεγραμμένον ταῖς Μωσέως χερσὶν ἐνεχείρισεν. Ως δὲ μηδὲν «ὁ νόμος ὁ γραπτὸς ἐτελείωσε, ο πνεύματος φόρους ἄνδρας ἀπέστειλε, τοὺς διορατικούς λέγω προφήτας, πάσας παραδεικνύοντας τὰς ὁδοὺς Θεοῦ τὰς εὐθείας. Ὡς δὲ βύοντες τὰς αἰσθήσεις οι πρὸς οὓς ἀπεστάλησαν, οὐδὲν ἧττον ὁμοίως διέκειντο, οὐδ' οὕτως, ἡμῶν τὸ πλάσμα περιεἶδεν ὁ Πλάστης" ἀλλ' ἐκ τῶν ὑπεραγάθων αὐτοῦ καὶ παναμώμων κόλ των, τὸν ὁμόθρονον αὐτοῦ καὶ ἰσοσθενῆ καὶ ἰσά γαθον ἐξαναστάντα Υἱὸν, ἐξαπέστειλεν εἰς τοὺς ἀναξίους ἡμᾶς, «εἰς οὓς τὰ τέλη τῶν αἰώνων κατήν. τησε ο κρίνας μᾶλλον τὴν τῶν προσκεκρουκότων σωτηρίαν ἐργάσασθαι, ἢ τοιοῦτον καὶ τοσοῦτον τῆς εἰς τὸ πλάσμα περιϊδεῖν ἐργασίας κατόρθωμα. Ενὶ τοίνυν τῶν πρωτίστων ἀγγέλων διακονῆσαι τῷ μυστηρίῳ θεσπίσας, τοιάδε, οἶμαι, τῷ τῆς οἰκείας μεγαλειότητος διεκελεύσατο νεύματι. Δεύρο, λέγων, ἄπιθι, Γαβριήλ, εἰς Ναζαρέτ, πόλιν τῆς Γαλιλαίας, ἐν ᾗ κύρη παρθένος οἰκίζεται, μεμνηστευμένη ἀνδρὶ, ᾧ ὄνομα Ιωσήφ. Μαρία τῇ παρθένῳ τὸ ὄνομα. Εἰς Ναζαρέτ, φησί. Δια τί; Ἵνα τὸ τῆς παρθενίας Θεοχαρίτωτον κάλλος, καθάπερ ῥόδον ἐξ ἠκανθωμέ της χώρας ὁ Παντοκράτωρ εκλέξηται· καὶ διὰ τὴν Σή μερον ἐγχειρίζεται. Τή, σήμερον, τὸ νῦν, Η προφητείαν· ο Ότι Ναζωραίος κληθήσεται.» Τίς; Ο τῷ Ναθαναὴλ ὕστερον Υἱὸς Θεοῦ καὶ Βασιλε τοῦ Ἰσραὴλ κηρυττόμενος. Αμέλει τοι, καὶ είθισται Γαβριὴλ ἐν τοῖς περὶ Θεοῦ μυστηρίοις διακονεῖν, ὡς ἐν τῷ Δανιὴλ ἔγνωμεν. Απιθι τοίνυν εἰς Ναζαρέτ πόλιν τῆς Γαλιλαίας καὶ τῇδε φθάσας, σπουδῇ τοῦτο πρῶτον πρόπιτε τῇ Παρθένῳ, τὸ τῆς χαρᾶς εὐαγγέλιον, 8 προαπών σεν Εὔα· καὶ μὴ δὴ θορυβήσῃς αὐτῆς τὴν ψυχήν Χαρᾶς γάρ, οὐ λύμης τὸ μήνυμα· θυμηδία;, οὐκ ἀθυμίας ὁ ἀσπασμός. Ποία γὰρ ἦν καὶ ἔσται ταύτης χαριεστέρα χαρὰ τῷ ἀνθρωπίνῳ γένει, του κοινωνέν γενέσθαι θείας φύσεως, καὶ τῇ πρὸς αὐτὸν συν φείᾳ, ἐν μετ' αὐτοῦ γενέσθαι κατὰ τὸν τῆς ἑνώσεως, εἴτ᾿ οὖν ὑποστάσεως λόγον; Τί δὲ θαυμασιώτερον, τοῦ βλέπειν Θεοῦ συγκατάβασιν, μέχρι καὶ τῆς ἐν μήτρα γυναικὸς κυοφορίας φθάνουσαν; ὦ παραδόξων πραγμάτων! Θεὸς ἐν μορίοις γυναικός, ε ὁ τὸν οὐρα νὸν θρόνον ἔχων, καὶ ὑποπόδιον τὴν γῆν. ὁ Θεὸς ἐγγάστριος, ὁ ὑπερουράνιος, καὶ τῆς πατρικῆς ἀϊδιότητος σύνθρονος. Καὶ τί τούτου παραδοξότερον, ἀν θρωπόμορφον ὁρᾶσθαι Θεὸν, μὴ ἐκστάντα τῆς εὐ κείας θεότητος; τήν τε ἀνθρωπίνην φύσιν ὁρᾶν αλη συνημμένην τῷ πλάσαντι, ἵνα ὅλος ὁ ἄνθρωπος θεωθῇ, ὁ πρῶτος πεσὼν ὑπὸ τὴν ἁμαρτίαν; Τί οὖν ὁ Γαβριήλ; Ὡς τούτων ἤκουσε, καὶ τὸ κελευσθὲν ἔγνω, θείᾳ μὲν ψήφῳ κεκυρωμένον, τῆς αὐτοῦ δὲ κρεῖττον ὑπάρχον δυνάμεως, φόβου καὶ χαρές μεθόριος ἵστατο, μηδὲ τὸ θαῤῥεῖν αὐτόθεν ἔχων επίδηλον, καὶ ἀντιλέγειν ἀσφαλὲς οὐχ ἡγούμενος. Τῷ θείῳ μέντοι παρομαρτήσας κελεύσματι, κατέπτη πρὸς τὴν Παρθένον, καὶ τὴν Ναζαρέτ καταλαβὼν ἐπέστη τῷ δωματίῳ· εἶτα σύννους τις γενόμενος, καὶ καθ' ἑαυτὸν ὥσπερ διαπορῶν, τοῖς λογισμοίς διεσχίζετο, τοιάδε, οἶμαι, πρὸς ἑαυτὸν λογιζόμενος Πόθεν ἀπάρξωμαι διακονεῖν τοῦ Θεοῦ τῷ βουλεύματι; Δρομαῖος ἐπεισέλθω τῷ θαλάμω; Αλλά στο ήσω τὴν ψυχὴν τῆς παρθένου. Σχολαιότερον ἐπιδώ, Ἀλλ᾿ ὡς τὴν εἴσοδον κλέψας τῇ κόρῃ κριθήσομαι. Θυροκρουστήσω; Καὶ πῶς; Οὐ γὰρ ἴδιον ἀγγέλος Εἶτ᾽ οὖν ὑποστάσεως λόγον. σχετικὴν Ὁ πρῶτος πεσών. ΕΩΣ τοις, οὐδέ τι τῶν κρατούντων ἢ κρατουμένων είργειν δύναται τὸ ἀσώματον. Προανοίξω τὴν πύλην; ᾿Αλλὰ καὶ συγκεκλεισμένης εἴσω γίνεσθαί με δυνα πίν. Καλέσω ταύτην ἐξ ὀνόματος; ᾿Αλλὰ ταράξω τὴν νεάνιδα. Τοῦτο οὖν δράσω. Πρὸς τὸ τοῦ πέμψαντος βούλημα τὴν ὁρμὴν ἀπευθυνῶ· σκοπὸς γὰρ αὐτῷ τὸ ἀνθρώπινον σῶσαι. Τὸ δέ γε βούλημα εἰ καὶ παρά δοξόν πως, ἀλλ᾽ εὐσπλαγχνίας μεστόν, καταλλαγῆς σύμβολον. Πῶς οὖν ἄρα προσέλθω τῇ Παρθένῳ; Τί πρῶτον αὐτῇ διαλέξωμαι; Τὸ τῆς χαρᾶς εὐαγγέλιον, ἢ τοῦ Κυρίου μου τὴν ἐνοίκησιν; Τοῦ Πνεύματος τὴν ἐπέλευσιν, ἢ τοῦ Ὑψίστου τὴν ἐπισκίασιν; Χαιρετίσω ταγαροῦν τὴν Παρθένον, καταμηνύσω τὸ θαῦμα, προσπλησιάσω, ἀσπάσομαι, ὑποφωνήσω τὸ Χαῖρε. Καλὸν ἐπεισόδιον πρὸς παῤῥησίαν ὁ ἀσπασμός. Ομη ρευέτω μοι τῆς πρὸς αὐτὴν ὁμιλίας τὸ Χαῖρε. Αὐτὴ γὰρ μόνον ἢ τοῦ χαῖρε φωνή, πρὸς τῷ μηδένα τίδον ἐμποιῆσαι τῇ κόρῃ, καὶ προδιομαλίσει αὐτῇ τὴν τῆς ψυχῆς κατάστασιν. ᾿Απὸ χαρᾶς οὖν ἄρξομαι, τὰ τῆς χαρᾶς αὐτῇ προαγγέλλων μηνύματα. Πρέπει γὰρ οὕτω τὴν βασιλίδα χαρᾶς εὐαγγελίοις ἀσπά ζεσθαι. Χαροποιός γὰρ ὁ τρόπος, εὐφρόσυνος ὁ καιρὸς, θυμηδίας τὸ κέλευσμα, σωτηρίας τὸ βούλημα, καὶ χαρᾶς ἀκαταλήπτου προοίμιον. β Ταῦτα δὴ τότε στήσας καθ' ἑαυτὸν ὁ ἀρχάγγελος, ἐπέστη τῇ παστάδι, καὶ προφθάσας τὸν θάλαμον καθ' όν ἡ Παρθένος ᾠχίζετο, ἡσυχῇ τῇ θύρα προσήγγισε, καὶ γενόμενος ένδον, πραείᾳ τῇ φωνῇ τῇ Παρθένῳ προσεἶπε· ο Χαῖρε, κεχαριτωμένη, ὁ Κύριος μετὰ σοῦ. ο Ὁ πρὸ σοῦ, μετὰ σοῦ σήμερον, καὶ μετ' ὀλίγον, ἐκ σοῦ· τὸ μὲν ἀϊδίως, τὸ δὲ χρονικῶς. Βαβαὶ τῆς ἀμετρήτου φιλανθρωπίας! Βαβαὶ τῆς χρηστότητος! Οὐκ ἠρκέσθη τῆς χαρᾶς τῷ μηνύματι, εἰ μὴ καὶ τὸν τῆς χαρᾶς αὐτουργὸν ἀνηγόρευε, τῷ τῆς Παρθένου κυήματι. Τὸ γάρ· Ὁ Κύριος μετά σοῦ, αὐτὸν παρεῖναι τὸν βασιλέα προδήλως μηνύει, ὅλον ἐν αὐτῇ σωματούμενον, καὶ τῆς οἰκείας δόξης οὐκ ἐξιστάμενον. Χαῖρε, κεχαριτωμένη ὁ Κύριος μετὰ σοῦ. Χαίροις, τὸ τῆς χαρᾶς ὄργανον, δι' οὗ τὸ τῆς ἀρᾶς ἐλύθη κατάκριμα, καὶ τὸ τῆς χαρᾶς ἀντεισήχθη δικαίωμα. Χαῖρε, ἀληθῶς εὐλογημένη· χαῖρε, λελαμπρυσμένη· χαῖρε, κεκαλλωπισμένον τῆς θείας Χαιρετίσω τοιγαροῦν. προσαγορεύειν, φιλοφρονήσεως χαιρετίζει Ολον σώμα τούμενον. ρία, δόξης ἀνάκτορον· χαίροις, ἱερότευκτον τοῦ βασιλέως 1 ανεξιχ. παλάτιον· χαῖρε, νυμφών, ἐν ᾧ Χριστὸς ἐνυμφεύσατο τὴν ἀνθρωπότητα· χαίροις, ἐκλεγομένη θεῖ πρὸ γεννήσεων· χαίροις, τὸ θεῖον πρὸς ἀνθρώπους διαλλακτήριον· χαίροις, θησαυρὸ τῆς ἀκηράτου ζωής χαίροις, οὐρανέ, τοῦ Ἡλίου τῆς δόξης ὑπερουράνιο, οἴκημα· χαίροις, Θεοῦ τοῦ μηδαμοῦ χωρητοῦ, ἐν σοὶ δὲ μόνῃ χωρητοῦ, χωρίον εὐρύχωρον· χαίροις, τ αγία παρθενική, ἐξ ἧς ὁ νέος Ἀδὰμ ἀῤῥήτῳ θερ πλαστίς ἐχρημάτισε, ἵνα τὸν παλαιὸν ἀνασώτητα χαίροις ζύμη ἁγία θεοτελής, ἐξ ἧς ὅλον τοῦ ἀνθρωπίνου γένους ἀνεζυμώθη τὸ φύραμα, καὶ ἐξ ἑνὸς σώματος Χριστοῦ ἀρτοποιηθέν, εἰς ἐν συνῆλθε το παράδοξον σύγκριμα. ο Χαίρε, κεχαριτωμένη, ὁ Κύ ριος μετὰ σοῦ.» Ο εἰπών· «Γενηθήτω φως· Γεντ θήτω στερέωμα,» καὶ τὰ καθεξῆς ἅπαντα τῆς αὐτῷ δημιουργικής μεγαλειότητος έργα. Χαίροις, τῆς ἀκιν ταλήπτου χαρᾶς γεννήτρια· χαίροις ἡ νέα τῆς δόξης κιβωτός, ἐν ᾗ ἀναπέπαυται τὸ Πνεῦμα τοῦ Θεοῦ κα ταπτάν. Κιβωτός, ἐν ᾗ τὸ ἁγίασμα τῆς καινοπρεποῦς δόξης, ὁ κατὰ φύσιν ἅγιος, ἐν τῷ παρθενικῷ τῆς φύσεως έργαστηρίῳ, τῷ τῆς ἐνσαρκώσεως λόγῳ παραδόξως ἑαυτῷ συνέπηξεν· οὐχ ὅπερ ἦν μεταβαλὼν· ἄτρεπτος γάρ: ἀλλ᾿ ὃ οὐκ ἦν προσλαβών φιλάνθρωπος γάρ. Χαῖρε, στάμνος χρυσῆ, τὸν τὸ μάννα γλυκάναντα φέρουσα, καὶ μέλι ἐκ πέτρας Ἰσραὴλ τῷ ἀγνώμονι σχεδιάσαντα. Χαίροις, ἡ Σεραφική του μυστικοῦ ἄνθρακος λαβίς· χαίροις τὸ νοερὸν τῆς διορατικῆς προγνώσεως κάτοπτρον, δι' οὗ τὴν περὶ ἡμᾶς ἀπειροδύναμον τοῦ Θεοῦ συγκατάβασιν, οἱ κλεινοὶ τοῦ Πνεύματος ὑποφῆται μυστικῶς, ἐφαντάσθησαν. Χαίροις, διόπτρα προβλεπτική, δι' ἧς τὸν ἐρχόμενον ἄνωθεν μετὰ δόξης ἀνίσχοντα Ηλιον τῆς δικαιοσύνης, οἱ τῷ ἀμειδεῖ σκιαζόμενοι τῆς ἁμαρτίας σκότει δεξάμενοι, κατακράτως περιελάμφθησαν. Χαῖρε, τὸ πάντων προφητῶν καὶ πατριαρχῶν ἐγκαί λώπισμα, καὶ τῶν ἐξιχνιάστων 18 τοῦ Θεοῦ προγνώσεων ἀψευδέστατον κήρυγμα. ΝΟΤΑ. Ιερότευ κτον, Πρὸ γεννήσεων. πρὸ γεννήσεως, Τὸ ἁγίασμα τῆς καινοπρεπούς δόξης ἑαυτῷ συνέπηξε. 'Αγία σμα τός σου, ἀπειροδυνάμου συγκατάβασιν. Τις ἡ παντοδύναμος καὶ φθαρτοποιὸς τῆς θείας Προνοίας ευμένεια, προγνώσεις «Εὐλογημένη σὺ ἐν γυναιξὶ, καὶ εὐλογημένος ὁ ⚫ καρπὸς τῆς κοιλίας σου.» Καὶ εἰκότως εὐλογημένη. Εὐλόγησε γάρ σε ὁ Θεὸς τὸ αὐτοῦ σκήνωμα, ὅτε τὸν ὑπερπλήρη τῆς πατρικῆς δόξης ἄνθρωπον Χριστὸν Ἰησοῦν, τὸν αὐτὸν καὶ Θεὸν, ἐν τελειότητι τῶν ἐξ ὧν καὶ ἐν οἷς συνέστηκε φύσεων, ἀπεριλήπτως ἐκυοφό ρητας. «Εὐλογημένη σὺ ἐν γυναιξίν, ο ἡ τὸν οὐράνιον θησαυρόν, «ἐν ᾧ πάντες εἰσὶν οἱ θησαυροὶ τῆς σοφίας καὶ τῆς γνώσεως ἀπόκρυφοι, ο ἐν τῷ ἀσύλῳ τῆς παρθενίας σου ταμιείῳ, ἀστενοχωρήτως χωρήσασα. Σὺ ἀληθῶς εὐλογημένη, «ἧς ἡ κοιλία θημονία άλω νς· ο ὅτι καρπὸν εὐλογίας, τὸν στάχυν τῆς ἀφθαρσίας Χριστὸν, ἀσπερμάντως, ἀγεωργήτως τελεσφορήσας, πολύχουν ἅμητον, μυριοπλάσιον, χιλιάδας εὐθυνουμένων τῷ γεωργῷ τῆς ἡμῶν σωτηρίας προσ ἄξασα. Σὺ ἀληθῶς εὐλογημένη, ἡ μόνη πασών μη τέρων προετοιμασθεῖσα μήτηρ τοῦ Κτίστου σου, καὶ τὰ μητέρων λαθοῦσα. Οτι μὴ τῆς παρθενίας τῆς σῆς τὸ ἐξαίρετον μητρώαις ὠδῖσι διέφθορε, τοῦ παρο θενικοῦ σου βλαστοῦ τὰ τῆς ἁγνείας σου σῶα συντη ρήσαντος σήμαντρα. Σὺ ὄντως εὐλογημένη, ἡ μόνη ἀνάνδρως κυοφορήσασα τὸν τοὺς οὐρανοὺς ἐκτανύ σαντα, καὶ τὴν γῆν τῆς παρθενίας σου ξενοπρεπώς οὐρανώσαντα. • Εὐλογημένη σὺ ἐν γυναιξίν,, ἡ μόνη τὴν εὐλογίαν κληρωσαμένη, ἣν εἰς τὰ ἔθνη διὰ τοῦ ᾿Αβραὰμ ὁ Θεὸς ἐπηγγείλατο. Σὺ ἀληθῶς εὐ λογημένη, ὡς μόνη τοῦ εὐλογητοῦ παιδὸς Ἰησοῦ Χριστοῦ καὶ Σωτῆρος ἡμῶν χρηματίσασα μήτηρ δι' ἧς κράζει τὰ ἔθνη· «Εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι Κυρίου.» Και· ο Εὐλογητὸν τὸ ὄνομα τῆς δόξης αὐτοῦ εἰς τὸν αἰῶνα· καὶ πληρωθήσεται τῆς δόξης αὐτοῦ πᾶσα ἡ γῆ γένοιτο, γένοιτο. ο Εὐλογημένη σὺ ἐν γυναιξὶν, ο ἣν ο μακαρίζουσι γενεαὶ, ο ἣν δοξάζουσι βασιλεῖς· ἦν προσκυνοῦσι δυ νάσται· ε ἧς πρόσωπον λιτανεύουσιν [οἱ πλούσιοι] τοῦ λαοῦ· καὶ παρθένοι ὀπίσω αὐτῆς ἑπόμεναί τε καὶ προεξέρχουσαι 10, «εἰς ναὸν βασιλέως ο συν ελαύνουσιν. «Εὐλογημένη σὺ ἐν γυναιξίν, ήν Ησαΐας ἰδὼν προφητικοῖς όμμασι, ο Προφήτιδα καὶ παρθένον ο ὠνόμασε, πλίνθον τε αὖ, καὶ «τόπον * ερχόμεναι. " κῆπον. Πλίνθον. δρασιν, καὶ κεφαλίδα βιβλίου,» καὶ ταύτην ο εστηρα ο τῆς. γισμένην, ἀναφανδὸν ἐκάλει. Εὐλογημένη σὺ ἀληθῶς, ἣν Ἰεζεκιήλ … ἀνατολὴν προηγόρευσε, επί λην τε συγκεκλεισμένην, ὑπὸ μόνου δὲ διαδευομένη, Θεοῦ, καὶ πάλιν συγκεκλεισμένην.» Σὺ μόνη ἀληθῶς, εὐλογημένη ἣν «ὄρος ἑώρα μέγα ο Δανιήλ, ο τῶν ἐπιθυμιῶν ἀνήρ· καὶ ο ὄρος κατάσκιον ο '11 σακοὺμ ὁ θαυμάσιος· ο όρος σε Θεοῦ, καὶ ὄρος τίσι, ὄρος τετυρωμένον, δρος ὁ εὐδόκησεν ὁ Θεὸς κατακείν ἐν αὐτῷ, ὁ ὁ προφάτωρ σου καὶ βασιλεύς προφητικῶς ἐμελῴδησεν. «Εὐλογημένη σὺ ἐν γυναιξίν, ἣν Ζαχαρίας ὁ θεοπτικώτατος, ο λυχνίαν χρυσή ἑώρα [ι ἑπτὰ λύχνοις, καὶ ], ἑπτὰ ἐπαρυστρία κατα καλλυνομένην, εἴτ᾿ οὖν τοῖς ἑπτὰ τοῦ θείου Παί ματος περιλαμπομένην χαρίσματι. Σὺ ἀληθῶς εὐλο γημένη, ὁ νοητὸς τοῦ ζωηροῦ ξύλου τῆς σωτηρίας παράδεισος, ἡ αὐτὸν τῆς Ἐδὲμ τὸν φυτουργὸν ἕναν έχουσα Χριστὸν, τυπικῶς ἐν σοὶ θεωρούμενον ἀῤῥήτῳ δυνάμει ποταμοῦ δίκην, τοῦ 18 ζωοτόκου του μήτρας ἐκπορευόμενος, τέταρσιν ἀρχαῖς διὰ τοῦ Εὐαγγελίου τῆς οἰκουμένης καταρδεύει τὸ πρόσωπον Εὐλογημένη σὺ ἐν γυναιξὶ, καὶ εὐλογημένος ὁ καρ τὸς τῆς κοιλίας σου.» Καρπός, ἐξ οὗ φαγὼν Ἀδάμ ὁ πρωτόπλαστος, ἔμεσε τὴν ἀρχαίαν κατάποσιν, δι' ἧς τὸ τῆς ἀπάτης εἰσεδέξατο δέλεαρ. Καρπὸς, ἐξ ε πηγάζει γλυκασμός τῆς πικρᾶς τοῦ ξύλου γεύσεως. ἀποκαθαίρων τὴν ἀνθρωπότητα. Ο πηγὰς ποταμι φόρους ἐν ἐρήμῳ λιμνάτας τῷ Ἰσραὴλ ἀλητεύοντα, καὶ τὴν Μεῤῥὰν γλυκάνας, καὶ ἄρτον ἐπομβρήσης. ξένην τροφὴν καὶ ἀνήροτον. Εὐλογημένος ὁ καρπό, ὁ τὰ ἀτεχνοῦντα ὕδατα καὶ πικρά, δι' Ελισσαίω πότιμα δείξας καὶ γόνιμα τῇ προσχύσει τοῦ ἀνδρ Εὐλογημένος ὁ καρπὸς, ὁ ἐξ ἀκηράτου βλαστού της παρθενικῆς νηδύος, οἷα πέπειρος ὑπερφυώς περνά σας ἐξεκύπρισε βότρυς. Εὐλογημένος ὁ καρπός, ἐξ οὗ πηγαὶ βρύουσιν, ὕδατος ἀλλομένου εἰς ζωήν Καὶ κήπον. τό που, ὁ κήπος μεθύων. τὸ κῆπος κῆπος κεκλεισμένος ἡ ἀδελφή μου. Καὶ ὅρασιν. Καὶ ἔσται ὑμῖν τὰ βήματα πάντα ταῦτα, ὡς οἱ λόγοι τοῦ βιβλίου τοῦ ἐσφραγισμένου. βήματα, ἀντὶ τοῦ. ὁράματα. Κεφαλίδα βιβλίου. τόμον καινοῦ μεγάλου, Ἢ τεῦχος, ἢ διφθέρωμα, ἢ κεφαλίδα, δ πύλην πύλην ἀνατολικὴν, πύλην βλέπουσαν πρὸς ἀνατολάς, ανατολή, Ἑπτὰ λύχνοις. παρυστρίδες επί ἐπαρυστρίδες, ἀντλητίδες, ἐλαιούται, ἀντλητῆρες. Τυπικώς ἐν σοὶ θεωρούμενον. τυπικῶς, αιώνιον. Καρπός, ἐξ οὗ ζωηρὸς ἄρτος, τὸ Κύρια τὸν ἀναφέρεται σῶμα· καὶ ἀθανασίας κρατήρ, σω τήριον ἀναδείκνυται πόμα. Ευλογημένος ὁ καρπὸς, δν ἁγιάζει πάσα γλώσσα ο ἐπουρανίων, καὶ ἐπιγείων, πὶ καταχθονίων,» τῷ τριπλασιασμῷ τῆς ἐν Τριάδι ἁγιαστικῆς Θεότητος, ἐν τῷ ταὐτῷ τῆς οὐσίας αὐτὸν συνεισφέρουσα, τῇ δὲ τῶν ἐναρχικῶν ὑποστάσεων Εδιότητι προσωπικῶς ἀφορίζουσα. • Εὐλογημένη σὺ ἐν γυναιξί, καὶ εὐλογημένος ὁ καρπὸς τῆς κοιλίας σου. Η δέ, φησίν, ἐπὶ τῷ λόγῳ διεταράχθη, καὶ διελογίζετο ἐν ἑαυτῇ λέγουσα, ποταπός εἴη ὁ ἀσπασμὸς οὗτος.» Διεταράχθη, φησὶν, οὐκ ἀπιστίᾳ τινὶ βλη θεῖσα τὸν νοῦν· ἄπαγε· εὐλαβείᾳ δὲ μᾶλλον τῇ πρὸς τὸ ξένον τοῦ ἐπιφθέγματος· δόξασα δῆθεν κληδονισμὸν τὸ φαινόμενον· οὐδ᾽ ὅπερ πρότερον Ζαχαρίας ἐν τοῖς ἀδύτοις ἀπιστήσας, ὑπέστη· δι᾿ ἣν ἐκ τῶν γεννητικῶν ἐπὶ τὰ φωνητικὰ ἔργανα ἐπιτιμίαν ἐδέξατο, καὶ ἀγωνίᾳ τὴν ἀτεχνίας Αλλάξατο. Αλλ' οἷα παντὸς καθαρεύουσα μώμου, καὶ τῆς οἰατοῦν πρὸς ἄνδρα ἐπιμιξίας, εἴτουν συνηθείας ελευθεριά ζουσα, καὶ τῇ τῶν οὐρανίων ἀκλινεῖ θεωρία τὸν νοῦν ἐθίσασα προσηγοῦν, τὸν ἐκ τοῦ ἀσπασμοῦ γενόμενον αὐτῇ κατὰ ψυχὴν εἰσεδέξατο τάραχον. Καὶ γὰρ ἦν, αὐτὴν, ὡς τὸ εἰκὸς ἀπαρρησίαστον οὖσαν, ἐνδοιάσαι μὲν παραχρῆμα, λογισμῷ δὲ πρότερον βεβηκότι τὸ λεχθὲν ἀνακρίνασαν, μὴ πρὸς τὸ τυχὸν ὡς ἄν τις φαίη, μηδ' ἀπερισκέπτως τὴν ἀκοὴν ὑποσχεῖν τῷ λαλοῦντι. Οθεν σοφῶς ἄγαν ὁ εὐαγγελιστής έπεση. πειρος ὑπερφυώς περκάσας. Τῷ τριπλασιασμῷ τῆς ἐν Τριάδι ἁγιαστι τῆς θεότητος. Τριπλασιασμὸν τῆς ἁγιότητος. τριπλασιασμῷ τῆς ᾠδῆς εἰσαχθέντα τριπλασιασμός ἁγιότητος, τὸ, ένας γικῶν, Αναρχικών. Τριπλασιασμός, Εὐλαβείᾳ τῇ πρὸς τὸ ξένον τοῦ ἐπιφθέγματος. δῆθεν κληδονισμὸν τὸ φαινόμενον. κληδονισμοί, αἱ διὰ τῶν λόγων παρατηρήσεις, μήνατο, εἰπών· Ἡ δὲ διελογίζετο ο των κριτηρίω τῆς καθαρᾶς ὡσανεὶ διανοίας τὸ λογισθὲν βασανί › ζουσα, τῷ μὴ ἀκρίτως τὸ ῥηθὲν παραδέξασθαι, Ποταπός λέγουσα εἴη ὁ ἀσπασμὸς οὗτος. Εις γὰρ αὐτὴν εὐγενῆ τε οὖσαν και θυγατέρα Δαβίδ, › μηδὲ τῶν ἐν Γραφαῖς ἀμοιρεῖν ἐνθείων διηγημάτων ὡς παραπέμψαι τὸν νοῦν αὐτίκα πρὸς τὸ τῆς προμή τερος πτῶμα, τὸ ἐκ τῆς ἀπάτης ἐνθυμηθείσαν ὀλίσθημα, καὶ ὅσα τοιουτότροπα τοῖς παλακές προϊστόρηται. Οὐκ ἀπεικὺς οὖν αὐτὴν διαλογιζομέν νην ὁ εὐαγγελιστής συνεγράψατο· ἀλλ᾿ ἵνα καὶ τὰ ἀγχίνουν ὅσον προσῆν αὐτῇ παραδείξῃ, καὶ τὸ τῆς γνώσεως ἀῤῥεπές τε καὶ πάγιον τέθεικεν, ώσανεί και τὸ ἀῤῥέμβαστον. Τῆς γὰρ τοῦ καλοῦ κρίσεως μήτω δοκιμασθείσης τῇ παρεξετάσει τῆς τοῦ λογισμού διασκέψεως, οὐ δεῖ συγκαταθέσθαι τὴν πρόσρησιν, Πλὴν ὅτι τῆς ψυχῆς τὸν τάραχον καταστείλει σπουδάζουσα, λόγον μὲν οὐ προήκατο· μόνῳ δὲ τῷ σχήματι μικρὸν ὅσον ὑπενδοιάσασα, διεδείκνυ τῆς ψυχῆς τὴν κατάστασιν, τὸ τοῦ ἤθους εὐσταθές, ἀντὶ φωνῆς ὑποστήσασα. ο Ποταπός εἴη ὁ ἀσπασμὸς οὗτος» λέγουσα· Μὴ μόνη γυναικῶν ἐγὼ καινοτομήσω τὴν φύσιν; Μὴ μόνον ἐμὲ δυνατὸν κυοφορῆσαι καρπόν μὴ συνελθοῦσαν ἀνδρί; • Ποταπός εἴη ὁ ἀσπασμὸς οὗτος.» Τίς ὁ τὴν ἐπαγγελίαν, καὶ πόθεν εἰσελθὼν εἰσκεκόμικς ταύτην; Ανθρωπον λογίσομαι τὸν φθεγ γόμενον; Ἀλλ᾿ ὡς ἀσώματος φαίνεται. "Αγγελοι αὐτὸν νομίσω; ἀλλ' ὡς ἄνθρωπος φθέγγεται. Τί τὸ ερώμενον ἀγνοῶ, καὶ πρὸς τὸ λαλούμενον ἀπορώ. Τί οὖν ὁ Γαβριήλ; Ὡς μόνον ᾔσθετο τῆς κόρης τὸν τάραχον, πρὸς μηδὲν ὅλως διανοηθείς, αὐτίκα φωνὴν ἐπαφίησι, και φησι· «Μή φοβοῦ, Μαριάμ· εὗρες γὰρ χάριν παρὰ τῷ Θεῷ.» Πρότερον αὐτῆς τὸν φόβον διέστειλεν, εἶθ' οὕτως πρὸς τὸ θαῤῥεῖν διανέστησε Μή φοβοῦ, λέγων, εὗρες γὰρ χάριν παρὰ τῷ Θεῷ, ο ἣν ἀπώλεσεν Εὔα. Χάριν εἰπὼν, ἔλυσε τὸ τῆς γνώμης ἀμφίβολον, καὶ τὸ δόξαν εἶναι τέως ἀμφίβολον”. Διὰ τῆς ἐπαγωγῆς του, ο Εύρες χάριν παρὰ τῷ Θεῷ, ο πιθανῶς ἐξεκρούσατο τῆς Παρθένου τὸν φόβον. «Μὴ φοβοῦ, Μαριάμ.» Οὐκ ἀπατηλὸς ὁ τρόπος· οὐ πλα νῆσαί σε ἥκω· οὐ πάλιν συρίζων ὄφις λαλεῖ, οὐκ ἀπὸ γῆς φωνῶ σοι. Ἐκ τῶν ὑψίστων ἦλθόν στι κομίζων τὸ εὐαγγέλιον· καὶ οὐχ ἁπλῶς εὐαγ γέλιον, ἀλλὰ χαρᾶς εὐαγγέλιον. «Μὴ φοβοῦ, Μα ριάμ.» Οὐ χλεύης ὁ ἀσπασμὸς, οὐ λύπης τὸ μήν νυμα, ῾Ο Κύριος μετὰ σοῦ· ὁ τῆς χαρᾶς ἀπάτης δοτήρ, καὶ παντὸς τοῦ κόσμου Σωτήρ. Μετὰ σοῦ, ὁ τῶν πατρικῶν κόλπων μὴ χωρισθεὶς, ἐν δὲ τῇ μήτρᾳ τῇ σε συλληφθείς. Κεχαριτωμένην σε εἶπον, ἵνα τὴν επίβουλον. χαρὰν τοῦ ἐν σοὶ μυστηρίου μηνύσω. Κεχαριτωμέ την σε εἶπον, ὡς αὐτὴν ὅλην τὴν χαρὰν δεξαμένην ἐν μήτρα σου, καὶ στολὴν ὄντως χαριτωθεῖσαν τῇ τῶν θείων χαρισμάτων λαμπρότητι. • Ο Κύριος μετὰ τοῦ, ο προσεφώνησα, ἵνα τὴν ἐξουσίαν τοῦ προ δραμόντος ἐν σοὶ καταμηνύσω. ο Κύριος γὰρ καὶ Θεός ἐξουσιαστής, ἄρχων εἰρήνης ο αὐτός ἐστι, καὶ τοῦ μέλλοντος αἰῶνος πατήρ, ο καὶ σοῦ τῆς Παρθέ του γῆς, καὶ πάντων Σωτήρ. • Ο Κύριος μετὰ σοῦ·, ἡ χάρις καὶ ἡ ἀλήθεια μετὰ σοῦ· Κύριος μὲν τοῦ νόμου, τῆς δὲ χάριτος πατὴρ, καὶ τῆς ἀληθείας πηγή. Μή φοβοῦ, Μαριάμ ὁ Κύριος μετὰ σοῦ. Ὁ πάσης κυρείας ἐξουσιάρχης· ὁ τοῦ Πατρὸς τῶν φώτων Υΐδς, ὁ ἀνάρχως ἐξ αὐτοῦ γεννηθείς, καὶ ἐν χρόνῳ ἐκ τοῦ σαρκωθείς· ὁ ἄνω ὅλος σὺν αὐτῷ ἐγκόλπιος, κάτω ὅλος μετὰ σοῦ ἐγγάστριος. Αὐτός ἐστι μετὰ σοῦ, καὶ ἐν σοί. Προφθάσα; γὰρ εἰσεπήδησε, καὶ τὴν σὴν ὑπέδω νηδύν, καὶ γέγονεν ἐν σοὶ χωρητὸς, ὁ κατὰ φύσιν ἀχώρητος. • Μή φοβοῦ, Μαριάμ εὗρες γὰρ χάριν παρὰ τῷ Θεῷ.» Χάριν, ἣν οὐκ ἐδέξατο Σάρρα, ἣν οὐκ ἔγνω 'Ρεβέκκα, καὶ Ραχήλ οὐκ ἐγνώρισεν. Εύρες χάριν, ο ἧς ἡ ἐξάκουστος οὐκ ἠξίωται Αννα, οὔτε Φενάννα, ἡ ταύτης ἀντίθετος. Οσον, αἱ μὲν ἐξ ἀτέκνων μητέρες πεφήνασι, συναποβαλοῦσαι τῇ παρθενία τὴν στείρωσιν· σὺ δὲ μετὰ τοῦ εἶναι μήτηρ, καὶ τὸ παρθενεύειν ἀναφαίρετον ἕξεις. «Μὴ τοίνυν φοβοῦ· εὗρες γὰρ χάριν παρὰ τῷ Θεῷ.» Χά ριν, ἣν οὐδεὶς εὗρε τῶν ἀπ' αἰῶνος, ὡς σύ. Καὶ τίς ἂν γένοιτο χάρις τοιαύτη παρά Θεοῦ τὸ ἐξαίρετον ἔχουσα; Εύρες τοίνυν χάριν παρὰ τῷ Θεῷ· Καὶ ἰδοὺ συλ λήψῃ ἐν γαστρὶ, καὶ τέξῃ υἱὸν, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰησοῦν.» Βαβαὶ τοῦ θαύματος! Πρῶτον αὐτῇ τὸ τῆς ἀπορίας ἐπελύσατο πρόβλημα, είθ' οὕτως τὸν τῆς ἑρμηνείας συνεισήγαγε λόγον. Καὶ ὅρα πόσα ἐν ὀλίγῳ ποιεῖ. Καταστέλλει τὸν φόβον, προμηνύει την χάριν, ἑρμηνεύει την κύησιν, προφητεύει τὸν τόκον, ἀνοματογραφεί τοῦ τικτομένου τὴν κλῆσιν. Οὐχ ἵστα Επι δὲ μέχρι τούτων ὁ λόγος αὐτῷ· ἀλλ᾽ ἵνα καὶ τὸ μέγεθος τῆς ἐξουσίας παραδειχθῇ τοῦ κυήματος, ἐπήγαγεν αὐτίκα· ι Οὗτος ἔσται μέγας, καὶ Υἱός Υψίστου κληθήσεται· καὶ δώσει αὐτῷ Κύριος ὁ Θεὸς τὸν θρόνον Δαβὶδ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ, καὶ βασι ὄντως χα ριτωθέντος, Καὶ στολήν Εν τως χαριτωθεῖσαν. τὸ δεξαμένην, της δεξαμένης Στὴν ὅλην την χαράν, ει δε Τοῦ προδραμόντος ἐν σοί. . λεύσει ἐπὶ τὸν οἶκον Ἰακὼβ εἰς τοὺς αἰῶνας, καὶ τῆς βασιλείας αὐτοῦ οὐκ ἔσται τέλος.» Εἶδες όπως της Παρθένου παρυφείλετο τον φόβον; Εἶδες εἰς ὅσον τύο τῆς τὴν ψυχὴν παρεθάρρυνεν; Υἱὸν γὰρ εἰπὼν Υψ. στου, καὶ πατέρα του τεχθησομένου τον καλό όλοι μάσας, ἑπτέρωσεν αὐτῆς ὅλον παραχρήμα τὸν νοῦν, ὡς δηλοῖ τὰ ἑπόμενα. Καὶ ἄρα τῆς Παρθένου την σύνεσιν. Ὡς γὰρ ταῦτα ἐπύθετο, καὶ τῆς καθ' ὑπερ οχὴν τοῦ θείου θελήματος ἐξουσίας ἔγνω τὸ ἄτρ πτον, ο Εφη πρὸς τὸν ἄγγελον· Πῶς ἔσται με τοῦτο, ἐπεὶ ἄνδρα οὐ γινώσκω;» Ξένα μοι, φησίν, ὑπισχνῇ, ὑπερβαίνοντα τὴν φύσιν ἐπαγγέλλη. Απι ρος τυγχάνω γάμου μεμνηστευμαι γὰρ, ἀλλ' οὐ κα νύμφευμαι. Μνηστήρα μόνον, ἀλλ᾽ οὐκ ἄνδρα τὸν Ἰωσὴφ ἐπίσταμαι. Συνοικος ὁ μνήστωρ, ἀλλ' οὐ σύνο ευνος. "Ασπορος ἡ γαστήρ, ἀλλ' οὐκ ἀρόσιμος. «Πώς ἔσται μοι τοῦτο, ἐπεὶ ἄνδρα οὐ γινώσκω;» Μὴ γὰρ ἐμὲ μόνην ἡ φύσις, φησί, μητέρα δείξει γάμου για ρίς; Μὴ μόνη παρὰ τὴν φύσιν ἐγὼ ξένην τῇ φύσει γέννησιν συνεισάξω; Οὐ προέβη γάμος, οὐ πεῖραν ἔσχον ἀνδρός. Οὐ γὰρ ἔγνων τὸν Ἰωσήφ Φύλας, οὐκ ἀνὴρ ἐγνωρίσθη μοι, «Καὶ πῶς ἔσται μοι του το; Αποκρίνεται ταχὺ Γαβριήλ, καὶ τὸ παχὺ τῆς περ σεως τῷ ὕψει τῆς ἀντιφράσεως ἀπολεπτύνει, καὶ φησι· Τί τοιαῦτα λέγεις, ὦ πανολβία; Τί τοιαῦτα προβάλλῃ βήματα; Ἐγὼ οὐρανόθεν ἦλθον, κομίζων σοι τὸ καινοπρεπὲς τῆς συλλήψεω;. Οὐκ ἀπὸ γῆς φωνῶ σοι, «Ο Κύριος μετὰ σοῦ, ὁ εἰπών· καὶ σύν c«Πῶς ἔσται μοι τοῦτο;» διαπορεῖς; Ἐγὼ τὸν τὴν ἐμὴν προφθάσαντα παρουσίαν εἰς τὴν σὴν καλίαν εὐαγγελίζομαί σοι, καὶ σὺ περὶ ἀνδρὸς διαλέγῃ μας, καὶ τῆς κάτω γεννήσεως, καὶ λέγεις, πῶς ἔπει σοι;» Εννόησον, πῶς ἡ ῥάβδος ἐξήνθησε· πῶς ἡ πίσ τρα τὸ ὕδωρ ἀπέτεκε, πόθεν ἐγκυμονήσασα· πώς τ τῆς βάτου πῦρ ὑπεισῆλθεν ἐν τῇ θάμνῳ, με φλέξαν αὐτήν. Εἰ τούτοις μὴ ἀπιστεῖς, μηδὲ ἐμοὶ ἐπίπτει Ὁ γὰρ ταῦτα κἀκεῖνα ποιῶν, εἷς ἐστιν, ὁ ἐν γαστρί σου φερόμενος. Ξένῳ τοίνυν παρὰ τὴν φύσιν θεσμώ, τοῦ ἐν σοὶ κυηθέντος γενήσῃ τροφός. Οὐχ ὡς Ἐλισάβετ, οὐχ ὡς Αννα ἡ σὲ τεκοῦσα. Ἐκεῖναι γὰρ ἐνσπερ μαθεῖσαι γεγόνασι μητέρες, σὺ δὲ ἄνανδρος παιδο ποιήσεις τὸν ἄσπορον εἰσοικισθέντα σοι. Καὶ εἰ τὸν τρόπον ἐπιζητοίης, καὶ τοῦτόν σοι λέξω σαφῶς, Πνεῦμα ἅγιον ἐπελεύσεται ἐπὶ σὲ, καὶ δύναμι Υψίστου ἐπισκιάσει σε.» Οὐ γὰρ ἐκ θελήματος σας. κὸς ὁ τικτόμενος ἔσται· Οὐ μεσιτεύσει σαρκὸς ἡδι ή Μητρὸς Θεοῦ τοκετῷ· τῶν γὰρ τῆς φύσεως ἔρων τα ". Μεμνήστευμαι, ἀλλ' οὐ νενύμφευμαι. ὑπερανέστηκε. Καὶ εἰ τοῦ κατὰ φύσιν παντελῶς ἑστέρηται, τὸν γοῦν ὑπερφυά λόγον ἐπικρατέστερον τοῦ κατὰ φύσιν σχόντα ει. Οὐκ οὖν πάθος περὶ τὴν κάτω κύησιν, ὅ τι ἔχει συναεί, μηδὲ περὶ τὴν ἄνω γέννησιν ἐπηκολούθησε. «Πνεῦμα ἅγιον ἐπελεύσεται ἐπὶ σὲ, καὶ δύναμις Υψίστου ἐπισκιάσει σε.» "Ορα τοῦ τὸ τῆς Τριάδος φανερονται μυστήριον. Πνεῦμα γὰρ ἅγιον εἰπὼν, οὐκ ἄλλο ἢ τὸν παράκλητον ἔφη. Δύναμιν δὲ τοῦ Ὑψίστου, προφανῶς τὸν Υἱὸν ὑπο γράφει. Τῇ γὰρ τοῦ 'Υψίστου φωνῇ, τὸ τοῦ Πατρός. συνεισφέρεται πρόσωπον. Τὸ δὲ, ο Ἐπισκιάσει σε, ἐκεῖνο δοκεί μοι λέγειν ὄπερ, οἶμαι, πρότερον 'Ἀμβακοὺμ διορατικοῖς ὄμμασιν ἐνιδών, ο όρος κατάσκιον» τὴν παρθένον ἐκάλει· μονονουχὶ τὴν ἐπισκιάσασαν αὐτὴν τοῦ Πνεύματος δύναμιν ὑπογράφων, σκηνοπηγίαν ἄῤῥητον αὐτουργοῦσαν ἐν αὐτῇ τῷ τῆς ἐνσαρ χώσεως λόγῳ, καθ᾽ ἂν ἀχειροτμήτως τὸν ναὸν τοῦ σώματος ἐν τῇ κατὰ τὴν ἔρημον τῶν παθῶν τῆς παρ θένου νηδύϊ πάσης προσύλου καθαρευούσης 10 μετα σίας καὶ προσπαθείας, ὡς δῆλον ἐκ τῶν ἑξῆς. Φησί γάρ ο Διὸ καὶ τὸ γενόμενον ἅγιον, κληθήσε και υἱὸς Θεοῦ. Τὸ γὰρ ἐξ ἁγίου Πνεύματος δι' ἁγίου Πατρὸς ἀπερινοήτως διαπλασθὲν προαιώνιον βρέφος, Εικαίως ἅγιον ἔσται, καὶ υἱὸς Υψίστου κληθήσεται, ὡς τοῦ Ὑψίστου πεφηνώς συναΐδιος λόγος. Δέδεικται, τοίνυν σαφῶς τῇ Παρθένῳ, τέ καὶ πόθεν, καὶ οἷον τὸ ἐν αὐτῇ κυηθὲν, καὶ ἐξ αὐτῆς, καὶ 86 Υἱὸς Θεοῦ ἔσται τὸ τεχθησόμενον. Ιν' οὖν ἐκτυπώτερον αὐτῇ καὶ τρα νύτερον διασαφηνίσῃ τοῦ λόγου τὴν δύναμιν, τῆς Ελισάβετ συνεισάγει την κύησιν. Ωσανεί, λέγων, ότι Ο μήτραν παρ' ἐλπίδα γόνιμον ἐν γήρα δεῖξαι δυνηθεῖς, καὶ παρθένον κυοφόρον ὑπὲρ λόγον δείξει πρόδηλον. Διὰ ἐπάγει Ὅτι οὐκ ἀδυνατήσει τῷ Θεῷ πᾶν ῥῆμα. Τού των ἡ παρθένος ἀκούσασα, μᾶλλον δὲ τῷ τοῦ ἐνοι κοῦντος φωτί διαυγασθεῖσα τὸν νοῦν, ἀσμένως τε δια τεθεῖσα τῇ θυμηδίᾳ τοῦ ἐπαγγέλματος, ὅλη θυμήρης έχει. ὅτι. Τό, μετασίας· ἀντὶ τοῦ, μεσιτείας, Ως τοῦ ῾Υψίστου πεφηνὼς συναΐδιος Λόγος. για τον προφορικὸν: ἐνδιάθετον, σφάλ ὄρος σύσκιον, ἐν αὐτῇ κυηθὲν καὶ ἐξ αὐτῆς, γέγονε. Καὶ οἷον ἡ Γραφὴ τὸν Δαβὶδ ὑπογράφει, χ ρίεσσα τὴν ψυχὴν μετὰ κάλλους ὀφθαλμῶν ἀνεφάν ἅτε ἡσθεῖσα τῷ θαύματι, καὶ τὸν ἀσπασμὸν ἀτμ νίσασα. Καὶ γὰρ ἦν χαρᾶς ἀφράστου μεστὸν τὸ ὁ λεύμενο». Εὐμαρῶς μάλα καὶ λίαν σαφῶς ὁ Γαβρε τὴν Παρθένον παρέπεισεν ἀσμενίσαι τὸ θαῦμα, ἐ αγαγών τό, ο Οὐκ ἀδυνατήσει παρὰ τῷ θεῷ καν με μα.» Τί οὖν φησι τὸ Εὐαγγέλιον; «Εἶπε δὲ Μαριά Ἰδοὺ ἡ δούλη Κυρίου, γένοιτό μοι κατὰ τὸ μῆν σου.» Είδες σύνεσιν; Εἶδες καταστολής κοσμά ὑπερβολὴν; Επειδὰν ἔγνω μαθοῦσα τοῦ τόπου τη σύλληψιν, τοῦ τοκετοῦ τὴν γέννησιν, τίς καὶ τὴν ἔσται υἱὸς, καὶ ὅστις κληθήσεται, καὶ τίνος θρόνο διάδοχος, τίνων τε βασιλεύσει, τέλος, οὐκ ἔξω βαλ λείας ὁ τεχθησόμενος, ἀντιχαροποιὸν ἀφῆκε φωνήν Ἰδοὺ ἡ δούλη Κυρίου, γένοιτό μοι κατὰ τὸ μῆν σου. Εκείνο σαφῶς λέγουσα· Ἰδου, ἑτοίμη κα κειμαι, καὶ κωλύσον οὐδέν. Η ψυχή πρόθυμε, γαστήρ εὔκαιρος· ἀνέπαφος γάρ, μόνῳ τηρουμένη τῷ Πλάσαντι. Ἰδοὺ ἡ δούλη Κυρίου, προς τ ακοὴν εὐπειθής, πρὸς δουλείαν εὐτρυνής, πρὸς ὑπ δοχὴν ἑτοίμη. Γένοιτό μοι κατὰ τὸ ῥῆμά σου.. Ἐπειδὴ γὰρ πάντα, φησί, ὡς οἷόν τε ἦν, εὖ τέως ἀπήγγειλας, ὅλον τὸ τελούμενον χαρᾶς καὶ ἐν ξης τῆς ἀνωτάτω πεπλήρωται. ο Ἰδοὺ ἡ δούλη Γα ρίου, γένοιτό μοι κατὰ τὸ ῥῆμά σου. Εύγε της ἀφράστου οἰκονομίας! Εύγε τῆς χάριτος! Υπέρεντε τῆς ἀνάρχου καὶ βουλῆς καὶ προγνώσεως. Όντως Πνεῦμα ἅγιον ἐνῴκησε τῇ Παρθένῳ, καὶ δύναμ; Ὑψίστου ἐπεσκίασεν αὐτὴν, κατὰ τὴν προωρισμένην βουλὴν τοῦ Θεοῦ, καὶ πρόγνωσιν. στρυνής. Καὶ ἀπῆλθεν ἀπ' αὐτῆς ὁ ἄγγελος," φησί. Τη κελευσθὲν αὐτῷ δῆλον ἀποπληρώσας λειτούργησε Απῆλθεν ἀπ' αὐτῆς ὁ ἄγγελος, ἀλλ' οὐκ ἀπέστη δ Κύριος. Ο μὲν γὰρ ἐμπερίγραπτος, κἂν ἀσώματος ὁ δὲ ἀπερίγραπτος, κἂν ἐν σώματι καὶ γαστρί Παρα θένου χωρούμενος. Καὶ ὁ μὲν, τὸν ἐρχόμενον προ κατήγγειλεν ἐπὶ σωτηρίᾳ τῶν ἀνθρώπων ἐκ Περα θένου κυοφορούμενον· ὁ δὲ, τὴν ἡμετέραν ὡς π ἀναλαβὼν, εἰς ἑαυτὸν ἀνεμόρφωσεν, ἀπεδοὺς τῇ τό σει τὸ κατ' εἰκόνα, καὶ τὸ πρῶτον ἀξίωμα, δδι' άκρου "Ολη θυμήρης. θυμήρης χαρίεσσα Καταστολής κοσμίας ὑπερβολήν. στολή, καταστέλλεσθαι, εξίαν τῶν πρωτογόνων ἀπώλεσε. Καὶ ἀναγαγών, συνεκάθισεν ἐν τοῖς ἐπουρανίοις, ὑπεράνω πάσης ἀρχῆς, καὶ ἐξουσίας, καὶ δυνάμεως, καὶ παντὸς ἐνός ματος δνομαζομένου ἔν τε τῷ νῦν αἰῶνι, καὶ ἐν τῷ μέλλοντι.» Αὐτῷ ἡ δόξα, καὶ τὸ κράτος, καὶ ἡ τιμή, καὶ ἡ προσκύνησις, σὺν τῷ ἀνάρχῳ Πατρὶ, καὶ τῷ παναγίῳ καὶ ζωοποιῷ Πνεύματι, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. ΛΟΓΟΣ Γ'. Εἰς τὴν περιτομὴν τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, καὶ εἰς τὸν ἅγιον Βασίλειον. Πάντα τὰ ὑπὲρ ἡμῶν θεανδρικῶς παρὰ τοῦ Σω τῆρος ἡμῶν Χριστοῦ πεπραγμένα, δοξάζειν ἀγαθὸν καὶ ἐπάρεστον. Θαύματος [γαρ] καὶ ἐκπλήξεως γέ με. Καὶ πῶς γὰρ οὐχί; Θεὸς ἀνθρώποις μιγνύμενος σε καὶ γνωριζόμενος, καὶ πάντα ὑπείκων ὡς ἄνθρω τος, καὶ τὰ νόμου τελῶν προστάγματα, καὶ πληροῦν Επαγγελλόμενος, ἵνα τὰ παρ' αὐτοῦ ἀντιδώσειεν, τὰ πλήρη χάριτος καὶ ἀληθείας. "Ο δὲ θαυμάζειν ὁ πα ρών λόγος δείκνυσι, τοῦτό ἐστι· τὴν μετὰ γέννησιν καὶ ἀλόχευτον τόκου Χριστοῦ πρόοδον, τῆς σαρκὸς αὐτοῦ ὀκταήμερον περιτομήν. Εἰ γὰρ καὶ αὕτη θαυ μάτων γέμει, καὶ δοξαζέσθω. Καὶ πῶς οὐκ ἔχεται πλείστου ὅσου γε καὶ μεγίστου θαύματος, μὴ ὅτι νό μον πληροί μόνον, ἀλλ' ὅτι γε καὶ ἐμοὶ σωτήριον; Ἐν κλήσει Θεός. ῾Ο ἄποσος καὶ ἀσυνείκαστος, ἀν εξερεύνητός τε καὶ ἀνώνυμος, τὸ κατ' ἐμὲ γενόμενος, καὶ δι᾿ ὀνομασίας πάλιν φανερῶς γνωρίζεται. Οὐκ ἔστι μόνον Υἱὸς τῷ ἰδικωτάτῳ ὀνόματι λεγόμενος ὥσπερ καὶ Πατὴρ διὰ τὸ γεννῆσαι, Πατήρ· καὶ Πνεῦμα, διὰ τὸ ἐκπορευτῶς ἔχειν, καλεῖται Πνεῦμα ἐπεὶ καὶ τὰ τρία, εἷς Θεός· τὰ ἐν οἷς θεότης. Ἀλλὰ καὶ Υἱός προσηγόρευται, ὁ Υἱὸς Παρθένου ἀψευδῶς είναι πιστευόμενος· κἀντεῦθεν τὸ πλεῖστον ληπτός καὶ προσηνής καταφαίνεται. Καὶ ὁ δραπέτης ἐγώ, θύραν σωτηρίας ἀνεωγμένην εὑρὼν, τῷ Δεσπότῃ καὶ Κτίστη θαρσαλέως προσέρχομαι. Καὶ τοῦτο ὁ Λουκᾶς τῷ εὐαγγελικῷ καθιστορῶν ῥητῷ, οὕτω φησί Καὶ ἐγένετο, ὡς ἀπῆλθον ἀπ' αὐτῶν εἰς οὐρανὸν οἱ ἄγγελοι, οἱ ποιμένες ἐλάλουν πρὸς ἀλλήλους· Διέλ θωμεν δὴ ἕως Βηθλεέμ, καὶ ἴδωμεν τὸ ῥῆμα τοῦτο τὸ γεγονός, ὁ ὁ Κύριος ἐγνώρισεν ἡμῖν. Καὶ ἦλθον σπεύ Εἰς ἑαυτὸν ἀνενέωσεν. Αποδοὺς τὸ κατ' εἰκόνα, πληροῦν ἐπαγγελλόμενος. σαντες· καὶ εὗρον τὴν Μαρίαν καὶ τὸν Ἰωτήν, επ ο τὸ βρέφος κείμενον ἐν τῇ φάτνη. Ιδόντες δὲ ἐγνώρισαν [περὶ τοῦ ῥήματος τοῦ λαληθέντος αὐτοῖς περὶ τοῦ παιδίου [τούτου]. Καὶ πάντες οἱ ἀκούσαντε; ἐθαύ μασαν περὶ τῶν λαληθέντων ὑπὸ τῶν ποιμένων της αὐτούς. Ἡ δὲ Μαρία, πάντα συνετήρει τα βήματα ταῦτα, συμβάλλουσα ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτῆς. Καὶ ἐπὶ έστρεψαν οἱ ποιμένες δοξάζοντες καὶ αἰνοῦντες τὴν Θεὸν ἐπὶ πᾶσιν, οἷς ἤκουσαν καὶ εἶδον, καθώς είχε λήθη πρὸς αὐτούς. Καὶ ὅτε ἐπλήσθησαν ἡμέρα ἀκού τοῦ περιτεμεῖν αὐτὸν, ἐκλήθη τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰο σοῦς· τὸ κληθὲν ὑπὸ τοῦ ἀγγέλου πρὸ τοῦ συλληφθῆναι αὐτὸν ἐν τῇ κοιλίᾳ.» Μέγας ὁ Λουκᾶς, καὶ μεγάλων ἡμῖν μυστηρίων ἐξηγητής. ᾿Αληθώς Παύ λου τὸ παρ' αὐτοῦ Εὐαγγέλιον. Τοῦτο γὰρ καὶ και χώμενος ἀπεμφαίνει, λέγων·. Κατὰ τὸ ἐυαγγέλιόνμου.» Εἰ γὰρ ἂν μὴ τὸ παρὸν Εὐαγγέλιον καταρ βολογούμεθα, πῶς ἂν διεβεβαιώθημεν τὸ, ὅπως ἡ Πα θένος εὐηγγελίσθη; καὶ Ἰωάννης ἐτέχθη; καὶ ἐγ απόγραφος ὁ Σωτήρ γέγονε; καὶ ἐν σπηλαίῳ γεγέννηται; καὶ ποιμένες εὐηγγελίσθησαν; καὶ παρ' ἀγ γέλοις τό, η Δόξα ἐν ὑψίστοις,» ἐῤῥέθη, ε καὶ ἐπὶ γῆς εἰρήνη;, Ης εἰρήνης σημεῖον ἡ ἐπὶ Αὐγούστου γέ γονεν ἀπογραφή. Πῶς τε Συμεών εὐηγγελίσατο, καὶ Αννα ἀνθωμολογήσατο; καὶ ἀπὸ Ἰωσὴφ ἤτοι τοῦ μνήστορος Μαρίας, διὰ τὸ ἀγχιστεῦον τῆς συγγενείας, ὡς ἐκ δύο ἀδελφῶν καταγόμενον, τοῦ τε Μελχί και τοῦ Πάνθηρος, ἐξ ὧν Καρπανθήρ, πατὴρ Ἰωακείμ, ἐξ οὗ ἡ Θεοτόκος. Ἀπὸ γὰρ Μελχί, πάλιν γεννάται Πλ, ἐκ τῆς Ματθάν γυναικός, μετὰ χηρείαν γημέ σης τῷ Μελχί. Προεῖχεν δὲ υἱὸν τὸν Ἰακὼς, ἐξ οὗ Ἰωσὴφ ὁ μνήστωρ. Ὁ μὲν κατὰ φύσιν υἱὸς τοῦ Ἰ κώβ, κατὰ νόμον δὲ τοῦ Ἡλί. Απαις γὰρ τελευτή. σας, νόμου ἀνάγκῃ ἐκ τῆς αὐτοῦ γαμετῆς, ὁ ἴδιος αὐτοῦ ἀδελφὸς ἀπὸ μητρός, ἀνέστησεν σπέρμα· ὡς ἐντεῦθεν μέχρι τῆς Ἀδὰμ καθαρευόμενος συγγενείας, καί φησι κατὰ τὸ ἄχρονον αὐτοῦ τῆς γεννήσεως, τὰ Θεόν· τοῦ Θεοῦ.» Αλλα τε πλεῖστα τὰ μέχρι πάν Εμμανουήλ. Καρπενθήρ, Βαριάνθης, Μέχρι τῆς Ἀδὰμ καθαρευόμενος συγγενείας. τὸ καθα ρεύεσθαι καθαριενομέν καθαρευομένης. τους. Τὰ περὶ Ἡρώδου καὶ Πιλάτου, καὶ τῶν δύο Λ λῃστῶν, καὶ μεθ᾽ ἕτερα, ἃ τοῖς λοιποῖς σεσίγηνται εὐαγγελισταῖς. Τί δ' αὐτὸ βούλεται λέγειν·. Τὸ κληθὲν ὑπὸ τοῦ Βεγγέλου πρὸ τοῦ συλληφθῆναι αὐτὸν ἐν τῇ κοιλίᾳ; ν Αὐτὸς προσαποδώσει, λέγοντα τὸν ἄγγελον παριστῶν πρὸς τὴν Μαρίαν· «Τέξῃ υἱὸν, καὶ καλέσεις τὸ ὄνο με αὐτοῦ Ἰησοῦν. Οὗτος ἔσται μέγας, καὶ Υἱὸς Υψίστου κληθήσεται.» Τὸ δὲ αὐτὸ τοῦτο καὶ ὁ Ματ Θαῖος, εἰς τὰ περὶ τῆς ἀπιστίας Ἰωσήφ, τοῦ ἀγγε λικοῦ ὀνείρατος ὄψει πιστούμενον διαβεβαιοῦται, γράφων ο Μνηστευθείσης γὰρ τῆς μητρὸς αὐτοῦ Μαρίας τῷ Ἰωσήφ, πρὶν εἰσελθεῖν αὐτοὺς, εὑρέθη, ἐν γαστρὶ ἔχουσα ἐκ Πνεύματος ἁγίου. Ἰωσὴφ δὲ ὁ ἀνὴρ αὐτῆς, δίκαιος ὤν, καὶ μὴ θέλων αὐτὴν παρα δειγματίσαι, ἠβουλήθη λάθρα ἀπολύσαι αὐτήν. Ταῦ τα δὲ αὐτοῦ ἐνθυμηθέντος, ἰδοὺ ἄγγελος Κυρίου κατ' ὄναρ ἀνεφάνη αὐτῷ, λέγων· Ἰωσὴφ υἱὸς Δαβίδ, μή φοβηθῇς παραλαβεῖν Μαριάμ τὴν γυναῖκά σου· τὸ γὰρ ἐν αὐτῇ γεννηθέν, ἐκ Πνεύματός ἐστιν ἁγίου. Τέξεται δὲ υἱὸν, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰη σοῦν· αὐτὸς γὰρ σώσει τὸν λαὸν αὐτοῦ ἀπὸ τῶν ἁμαρ τῶν αὐτῶν.» Ος καὶ ἐπιφέρει λέγων·. Τοῦτο δὲ ὅλον γέγονεν, ἵνα πληρωθῇ τὸ ῥηθὲν ὑπὸ τοῦ Κυ ρίου (διὰ τοῦ προφήτου] λέγοντος· ο δηλονότι Ή σαΐου·. Ἰδοὺ ἡ παρθένος ἐν γαστρὶ ἕξει, καὶ τέ ξεται υἱὸν, καὶ καλέσουσι τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰησοῦν 28, ὁ ἐστι μεθερμηνευόμενον, Μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός.» Βλέ πεις ἰσαρίθμους εὐαγγελιστοῦ καὶ προφήτου ῥήσεις; μεθερμηνευόμενον γὰρ, τὸ Μεθ' ἡμῶν ὁ Θεὸς, ὁ ἐστι σωτηρία λαοῦ· τὸ, μετὰ δούλων Δεσπότην ἐμ φιλοχωρεῖν. Συνεπάδεται τῇ ἀγγελικῇ τὸ Ἰησοῦς φωνῇ. Ἰησοῦς γὰρ ἑρμηνεύεται, ὡς σωτηριωδώς πάντα δι' οἰκονομίαν συμπαθῶς ἐργασάμενος. Τοῦτό μοι ὁ καιρὸς δίδωσι, καὶ ἡ τῆς ἡμέρας δύναμις ἐρω γάζεται, χάριν μοι προσανατέλλουσα χάριτι, καὶ γνώσει συνάπτουσα, καὶ λαμρότητι συναναστράπτου σα, χαριστήριον ἔλλαμψιν. Καὶ ὅτι μὲν ἐτέχθη, προεόρτασα· καὶ τὸ τεχθὲν ἀποῤῥήτως ἐπίσταμαι καὶ τὴν τεκοῦσαν ἀσπόρως γινώσκω. ᾿Αλλὰ τῷ τεχθέντι, ἐμοὶ προσιτέον; Φοβοῦμαι καὶ δειλιῶ τῷ ἀνεξερευνήτως προαχθέντι εὐπροσηγόρως προσαχθῆναι. Ετι εἰμὶ ἐν ἀπορίᾳ, καὶ ὁ πλανήτης τὸν δεσπότην ὡς φοβερὸν ἀπὸ φυγῆς ἔχων, ἀποκρύ βομαι. Καὶ πόθεν τοῦ τοιούτου φόβου λυθήσομαι; Η τῆς ἡμέρας δηλώσει ενέργεια, τὸν κατ' ἐμὲ κλήσει προσκαλούμενον διαγράφουσα. Καὶ τίς ἡ κλῆσις; Ἰησοῦς· ὁ ἑρμηνεύεται σωητρία, καθὰ τὸ Ἐμμα νουήλ, Μεθ' ἡμῶν ὁ Θεός. "Ο ἐστι Θεοῦ πρὸς ἀν θρώπους καταλλαγὴ καὶ οἰκείωσις, καθώς Ἰησοῦς Σωτὴρ κέκληται. Τοῦτο καὶ ποιμένες εὐηγγελίσθησαν πρότερον. Καὶ οὐκ ἂν τῷ βρέφει προσέψαυσαν, εἰ μὴ τῇ κλήσει προδυσωπηθέντες, τῷ ὁμοίῳ θαῤ ῥοῦντες εὐψύχως προσέδραμον. Καὶ τί γάρ φησι πρὸς αὐτοὺς ὁ ἄγγελος; «Μὴ φοβεῖσθε.» Καὶ ὁ φίλος ποῖος; Αμα τῇ πρὸς αὐτοὺς ἐπιστασία τοῦ ἀγγέλου, δόξα Θεοῦ περιέλαμψεν αὐτοὺς, καὶ ἐφοβήθησαν σφόδρα.» Οθεν θαῤῥύνων αὐτοὺς, τὸ μὴ φοβεῖν ἐπάγει, καὶ τῇ προσηγορία του τεχθέντος λύει την φύλον. «Ἰδοὺ γὰρ, φησὶν, εὐαγγελίζομαι ὑμῖν χαράν μεγάλην, ἥτις ἔσται παντὶ τῷ λαῷ· ὅτι ἐτέχθη ὑμῖν σήμερον Σωτήρ, ὅς ἐστι Χριστὸς Κύριος, ἐν πώς Δαβίδ.» Τί λέγεις, ἄγγελε; τοσαύτης τὸ Ἰησο προσαγόρευμα περιέχεται δυνάμεως; Ναί, φησί. Το γὰρ Ἰησοῦς, Σωτὴρ ἑρμηνεύεται, "Ος ἐστι Χριστές Κύριες Θεὸς καὶ ἄνθρωπος· ὁ αὐτὸς ἐξουσιαστής καὶ οἰκτίρμων. Διὰ τοῦτο καὶ ποιμέσι τὸ θαρρείν παρεγγύησα· καὶ κληθῆναι τῇ ὀγδόῃ ἡμέρᾳ τῷ Ἰω σήφ κελεύσας, πᾶσιν ἀνθρώποις προσιτὸν ὑποφα νεσθαι πεποίηκα. Φύσει παρὰ τοῦ τικτομένου έχει λεύσθην ὡς σὺν ἐπαγομένοις ἐπάγειν τοῖς ῥήματος. Ἐπεὶ οὐκ ἂν Ἰωσὴφ ἀφίβως καὶ ποθεινῶς τῇ μητρ τοῦ βρέφους παρείπετο, εἰ μὴ ὡς ἄνδρα γυνα προσέχειν ἐκέλευον· οὕτω καὶ ποιμέσι, Δεσπότῃ ὡς εὐεργέτῃ καὶ Κυρίῳ προσδραμείσθαι πεποίηκε ", και Ἰησοῦν τῇ ὀγδοάδι περιτομῇ, οἷς τελῶν ὁ γεννηθεὶς, εὐδοκίᾳ προσκληθῆναι ἐπιστωσάμην. Ἵνα φύσει ὡς πρὸς ὑμᾶς συνουσιωμένῳ θαῤῥοῦντες, προστρέχειν κατατολμήσητε. Τοσαύτην τε πρὸς ὑμᾶς τὴν συγκατάβασιν αὐτοῦ γνωριούμενοι, τὴν τῆς ἡμέρας χάριν δοξάζεσθε. νο 29 πέποιθα. Τί βούλεται ἡ ὀγδοάδος περιτομὴ καὶ ἕτερα τη λοῦν, καὶ δὴ γνωριοῦμεν. Καὶ ἡ ὀγδοα;, ἑβδομάδας συμπλήρωσις, καὶ ἀρχὴ μέλλοντος. Η ἑβδομάς συμ πληροῖ τὸ βρέφος, καὶ ἡ ὀγδοὰς τελειοῖ, καὶ δι᾿ ὀν ματος τοῖς τελείοις καταλογίζεται. Ἡ ὀγδιὰς ἀρχὴ μεθηλικιώσεως, καὶ τὸ δι' ἑβδοματικού χρόνου και αρτισθεν βρέφος, εἰς παῖδας διὰ μαθημάτων κατά λογιεῖται· Ἡ ὀγδούς πάντα τὰ νηπιώδη διαλλάττει, καὶ ἐδόντας, καὶ ῥύμη καὶ στερεοῖ ἐν ἐδωδή, καὶ φωνῇ, καὶ νοερότητι. Ἡ ἑβδομάς αὔξησιν εἰσάγει, ἡ δὲ ὀγδοὰς τελειότητα. Η περιτομὴ πάλιν ἐπείσ Οἷς τελῶν, ὁ γεν νηθείς. Δ ὀνόματος τοῖς τελείος καταλογίζεται. Μ.θηλικιώσεως. μεθηλικίωσις ἐπὶ τὴν ἑβδομαία δευτέραν τῶν ἐτων. ακτος γέγονε μετὰ τῆς πρότερον ονομασίας, τῇ ὀγδόῃ τοῦ βρέφους ἐπιδοθεῖσα. Καὶ οὐκ ἀσκόπως. Εἰδώλοις γὰρ ἀπὸ Βαρὰ πατρὸς Ἀβραὰμ μελλούσης τῆς φύσεως καταφύρεσθαι, ἔδει ἀπ' ᾽Αβραὰμ διὰ σφραγίδος τῷ Κτίστῃ λαὸν ἀφορίζεσθαι, μέχρις αὐτ τοῦ παρουσίας, ἧς ἀνάγκη πρὸς ἀνακαινισμὸν δεη θῆναι τὸν ἄνθρωπον. Η περιτομὴ περίττωμα σαρκὸς ἀποβάλλει, καὶ δίδωσι σφραγίδα ὀγδοάδος τῆς εἰς τὰ μέλλοντα. Η περιτομὴ δηλοῖ, ὅτι Χριστοῦ παρουσία ταύτην ἀπωθεῖται, καὶ τὴν διὰ Πνεύματος ἀναγέννησιν δώσει. Δι' ειδωλολατρείαν ἡ τῆς περιτομῆς σφρα γὰς πρὸς διορισμὸν λαοῦ θείου δίδοται, καὶ δι' εἰδωλομανίας κατάλυσιν πάλιν πέπαυται. Τὰ παλαιὰ τοῖς νέοις σύμβολον. Ογδοος γὰρ ἀπὸ Ἀδὰμ ὁ Χριστὸς νομοθέτης. Ἐπειδὴ Ἀδὰμ αὐτὸς νόμον ἐδέξατο πρῶ τος· καὶ Νῶς δεύτερος· καὶ Ἀβραὰμ τρίτος· καὶ Μωϋσῆς τέταρτος· καὶ Δαβιδ εἰς τὰς περὶ· Βασιλέων καὶ Σκηνοπηγίων δοξολογίας, πέμπτος νομοθέτης. Καὶ Εσδρας μετὰ τὴν αἰχμαλωσίαν τὴν ἐκ Βαβυλῶνος, δευτερωτὴς τοῦ νόμου καὶ ἐθῶν τινων παραδό τῆς, ἔκτος ἀναφαίνεται Ἰωάννης ὁ Βαπτιστής, κηρύσσων βάπτισμα μετανοίας τῷ λαῷ, καὶ ὕδατι καθαίρων, έβδομος νομοθέτης. Ἰησοῦς Χριστός, Εγ δος. Περὶ οὗ μεγάλου νομοθέτου Μωϋσῆς λέγει Προφήτην ὑμῖν ἀναστήσει Κύριος ὁ Θεὸς ἐκ τῶν ἀδελφῶν ὑμῶν ὡς ἐμὲ, αὐτοῦ ἀκούσεσθε· πᾶσα δὲ ψυχὴ ἦτις οὐκ ἀκούσει προφήτου ἐκείνου, ἐξολοθρευθήσεται.» Δυνατός μόνος ῶν, καὶ τὰ δι᾿ ἐμοῦ νομοθετηθέντα παρ' αὐτοῦ πληροῦν, πολλοῦ Πνεύματος πλησθήσεται χρισθεὶς, καὶ νομοθετήσει οἷα Κύ ριος καὶ Δημιουργὸς, εἰ καὶ ἐξ ὑμῶν, θεῖά τε καὶ Οὐδὲν ἕτερον ἐκ τῆς περιτομῆς ὄφελος ἦν, ἢ τοῦτο μόνον, τὸ διὰ τοῦ σημείου τούτου γνωρίμους αυτούς καὶ τῶν λοιπῶν ἐθνῶν κεχωρίσθαι.
IN JOANNIS MALALE CHRONOGRAPHIAM.
Revocatur lector ad paginas edit. Bonn. quas numeri arabici inter uncos positi in textu Græco
representant.
αβροχία, 492.
ἀγανακτήσας κατὰ τοῦ υἱοῦ, 88,
152, 156, 166, 205, et alibi,
Αγανακτήθη, 438, 455, 449.
ἀγαπῆσαι φιλίαν, 467.
ἄγειν. ηγάγετο πρὸς γάμον Κομετώ. 430. ἀγάγαι, 110. ἀναγάγαι, 250, 457. συναγάγαι, 476.
ἄξας, 125. ἄξατε, 98. ἀντειτάξας, 398. εἰσάξαντας, 217. κατά
ξας, 185, συνάξαι, 185. συνάξας,
119, 177, 206. συνδιῆξεν, 167.
ἀγκυλόρινος, 106.
ἀγνεύσαντες active, 135, 207.
ἀγνώστως, 131.
ἀδρανείς, 215.
ἀγδισθέντα, 356.
ἄθλησις τῶν ἁγίων ἀποστόλων, 485.
αἴρειν. ἆρον, 240. ἐπαρόντες, 467.
αἱρετίζεσθαι. ᾑρετίσατο, 4.
αἰφνίδιον, 245, 405, 471.
αἰφνιδίως, 490.
αἰχμαλωσία, captivi, 150, 151, 154,
ἀκολουθοῦντες τῆς συνόδου, 412.
ἀκούει ὁ τόπος,dicitur, 255. ἀκούειν
ἀλλοτριοφάγοι, 180. ἀκηκοῶσα,
ἀκριβοῦν. Ακρίβωσαι τὸν ᾿Αγαμέ·
μνονα, 138. Ακριβώσατο παρ' αὐτ
τῶν τὸν χρόνον, 230.
ἀκριβῶς οὗτός ἐστιν ὁ Χριστός, 254.
ἀκροπολίται, 216.
ἄκτα, 443.
ἀκώνωπα, 265.
αλαστόρων δαιμόνων, 473.
Αλβον μέρος, 176.
ἀλεκτρυών. μετὰ ἀλεκτρυόνα, 275.
ἀληθινός, purpureus, 53, 415.
ἀλλοτριοφάγοι, 180.
ἀλυτάρχησε, 311. αλυτάρχησαν, 417.
Αλυτάρχης, 286, 289, 310.
αλυταρχικά, 312.
ἀλύταρχος, 310.
av,417.
ἅλωσις τῆς πόλεως, de terræ motu,
ἅμα cum genitivo, 95, cum genitivo et dativo, 219.
Αμιξία, 464, 483.
ἀμύνασθαί τινι pro τινα, 62.
ἐμφιέννυσθαι. ἡμφιεσμένον ἔχημα
χρυσέοις πετάλοις, 457. οχήματα
ἀργύρῳ ἡμφιεσμένα, 458.
ἀμφιθαλήν. 287.
ἀμφότερος, τῶν ἀμφοτέρων, 220,
πων, 66. τὸν ἄνθρωπον, Λατίνες,
228. τῶν ἀνθρώπων τοῦ ἀδελ
φοῦ, 325.
ἀνταίρειν.ἀντήρεν ό πατρίκης, αλά
ἀντεικόνισμα, 56.
κεῖν, 274.
ἀντιπεράσας, 80, 95, 139.
ἀντιποιεῖσθαι. ἀντεποιοῦντο τώ
Οδυσσέως, 115, 176, 351.
ἀντιφόρου, 397.
ἄν. ἐπηρώτησεν ποίας ἂν εἴη χώρας, ἀντέχεσθαι. οὐκ ἀντεχόμεθα δια
137. ὅσα ἂν ᾐτήσατο, 563.
ανά ημερησίας ἀνὰ φόλεις ιε', 439.
αναβάθρα του Ιππικού, 414.
ἀναβλύζουσα λεπτίδας χρυσοῦ, 456,
ἀνάγειν. ἀνήγαγον τῷ Φαραῷ, 65,
230, 254, 346, 593, 416, 440, al.
ἀναγινώσκων, litteris operam dans,
92, 352. ἀναγνούς καὶ ἀνατρα
φεὶς ἐν Κωνσταντινουπόλει, 385.
ἀνάδοχος αὐτοῦ ἐγένετο τοῦ ἀχράντου βαπτίσματος, 427.
ἀναδυῆναι. ἀναδυέντα πρὸς τὰ δόξαντα μεταξὺ αὐτῶν, 455. ἀν.
εδύη περὶ τὸ ποιῆσαι τὰ πάντα,
ibid.
ἀνακείραντες αὐτόν, 597.
ἀνακύπτειν. τὰ ἀνακύπτοντα, even
tus? 205.
ανακωδίκευσις, 448.
ἀναλίσκει Μαρίνον 404. ἀνήλωσε
με, 409.
ἀναλογουμένην, i. q. ἀνάλογον, 285.
αναμεταξύ, 414.
ἀναπατεῖν, 150.
ἀνάπλους ὁ πέραν Κωνσταντίνουπόλεως, 405, 405.
ἀνάπτεσθαι. ἀνήφθη amore, 150.
ἀναῤῥύεσθαι. ἀνεῤῥύσθησαν, 461.
ἀνάῤῥυσις, 39, 460.
ἀναστεναγμός, 63.
ἀνατρέφεσθαι. ἀναθρεψάμενον, 52,
ἀναφέρειν. ἀνηνέχθησαν, 251, ἀνήνεγκεν, 262. ανενέγκαι, 586.
ἀναφραγήναι, 328.
ἀναχρίειν. ἀνεχρίσθη ἡ θύρα, 380.
ἀνδρεῖος, ἀνδρεία καὶ πλήθει καὶ
ἀνδροκοῖται, 456.
ἀνεντέρισεν, 115.
ἀνεπηρεάστως, 383.
ἀνέρχεται ἡ θάλασσα καὶ κατακλύζει πάντας, 481.
ἀνέχεσθαι. τῶν πρεσβευτών μὴ
ἀνασχεθέντων εἰσελθεῖν, 194.
ἀνθηροπρόσωπος, 257, 425.
ανθρωπιστί, 255.
ἄνθρωπος. γυναικῶν καὶ ἀνθρώ
αντιφωνήσαντος ὑπὲρ αὐτῶν Τα
ζάνου, 460.
ἀνύειν. ἡνύσαμεν πλέον οὐδέν, 150.
αξίας κοιαίστωρος εἶχεν, 570.
ἀπάγειν. ἀπήγαγον τὴν ἀπόκρισιν,
154, nisi ἀνήγαγον legendus.
ἀπαλλαγήν, de judicibus, 448.
ἀπαλλάττειν, de judicibus, 534.
ἀπατεῖν, ἡπατοῦντο. 267
ἀπειλή, malum, 142. ἀπειλῆς π
πληρωμένα πολλὰ ἐγένοντο, 456
ἀπειλὴ φοβερά Θεοῦ, de lere
motu, 420, 498.
ἁπληκεύον, 335, 358, 452.
ἁπλοῦν. ἁπλώσαντες ἑαυτούς, 472.
ἡπλωμένων εἰς ἔδαφος νεκρών,
ἀπὸ σπαθίου, 495. ἀπὸ τῆς γυναί
κὸς ἤκουσαν, 481. ἀπὸ νομίσματ
τος ἑνός, 441. ἀπὸ διαλαλιᾶς ἀπὸ
εκεφαλίσθη σαν589. ἀπὸ ἐπάρχουν,
286. ὁ ἀπὸ φιλοσόφων, 202, 21
ἀπὸ cum passivo, 20, 26, 69, 74,
87, 153, 154, 159, 199, 220, **
ἀποδιδόναι. ἀπέδωκαν τας ψυχάς,
380, τὸ πνεῦμα, 409.
ἀποζωννύναι, ἀποξωσθεὶς τῆς ἀξίες
αὐτοῦ, 57. ἀπεζώσθη, 480, 494.
ἀπόθετα, 477. ἀποθέτων σίτου. 507,
ἀποκαθαρίσαντες, 135.
ἀποκαθιστάναι. ἀπεκατέστη, 5
ἀποκειμένην, fictam, 89.
ἀποκινήσαντος αὐτοὺς τῆς ἕξις
χίας, 427.
ἀποκρεωσίμου, 492.
ἀποκριθείς, 370.
ἀποκρισιάριος, 486.
ἀποκρύβει, 101.
ἀποκρύπτειν. φυγεῖν καὶ ἀπερν
Εῆναι τὴν τοῦ δήμου ὀργήν, ΜΠ
Σκόπει δὲ, ὦ φιλότης, πῶς συγγενῆ καὶ καταλλήλως ἔχει τὰ πράγματα. Ἐκεῖ Βηθλεὲμ, ἐνταῦθα Βηθανία. Τότε Μαρία καὶ Σαλώμη, νῦν δὲ Μαρία καὶ Μάρθα. Ἐκεῖ Χριστὸς ἑσπαργανωμένος, ἐνταῦθα Λάζαρος χειρίαις ἐνειλημμένος. Ἐκεῖ φάτνη, καὶ ὧδε τάφος. Εἶδες τόπων καὶ προσώπων ἐμφέρειαν; γεννηθέντος Χριστοῦ, Ηρώδης εθρυλλεῖτο καὶ. Ιερουσαλήμ συνεχεῖτο· ἐν Βηθανίᾳ δὲ, θαυματουργοῦντος αὐτοῦ καὶ Λάζαρον ἐγείραντος, Ἱερουσαλήμ ἐταράττετο, καὶ Φαρισαῖοι τοὺς ὄχλους ἀνέσεις». Ἐκεῖ ποιμένες ἐθαύμαζον, ὧδε ἱερεῖς ἐπετύνθαζον 80. Ἐκεῖ Μάγοι δορυφοροῦντες προσέπιπτον, ἐνταῦθα δήμοι θεομαχούντες προσέκρουον. Ἐκεῖ Χριστοῦ προθυόμενοι παῖδες ηλάλαζον οἱονεὶ ἐπιτάφια κλαίον τις, ὧδε παῖδες Χριστοῦ προεξάρχοντες. πλὴν ἐπεισ ίδια μέλποντες, οὐ μέλος Σειρήνιον, ἀλλ' ᾠδὴν ἐπι. νίκιον, «Ὡσαννὰ τῷ Υἱῷ Δαβίδ, ο ανακράζοντες, ὑπὸ καθηγητῇ τῷ Πνεύματι διδασκόμενοι. Καὶ ἀπό χρη τῶν καταλλήλων συγκρίσεων, εἰς δέον ἐληλεγμένης τῆς Ἰουδαίων φρενοβλαβείας· τότε μὲν ἡνίκα Χριστὸς ἐφανεροῦτο σαρκούμενος, νῦν δὲ ὅταν εὐφη μεῖται σταυρούμενος. Ἡμῖν δὲ καιρὸς ἤδη τῶν τῆς ἑορτῆς μυστηρίων ἐφάψασθαι, καὶ τῆς γείτονος ἡμέ ρας τὸν μυστικὸν ἀνακαλύψαι πλοῦτον ὑμῖν, εἴ πως τὸν ἐν αὐτῷ κρυπτόμενον θησαυρὸν καταβραχὺ φανερούμενον, σὺν δαψιλείᾳ πορίζοισθε. Αλλά μοι δεῦρο, συναναβάντες ἐπὶ τὸ ὄρος τῶν Ἐλαιῶν, Χριστῷ συναντήσωμεν ἐκ Βηθανίας ἐπαγιόν τι σήμερον, καὶ πρὸς τὸ σεπτὸν ἐκεῖνο καὶ μπο κάριον ἐθελουσίως χωροῦντι πάθος, ἵνα πέρας ἐπιθῇ τῷ μυστηρίῳ τῆς ἡμῶν σωτηρίας. Ἔρχεται τοίνυν τὴν ἐπὶ τὴν Ἱερουσαλήμ πορείαν στελλόμενος ἐθ. ελαντί, ὁ δι' ἡμᾶς κατελθὼν ἄνωθεν, ἵνα ἡμᾶς ἑαυτῷ συνυψώσῃ κάτω κειμένους, ὡς ἡ ἐκφαντορία, ο ὑπε ράνω πάσης ἀρχῆς, καὶ ἐξουσίας, καὶ δυνάμεως, καὶ παντὸς ὀνόματος ὀνομαζομένου.» Έρχεται δὲ, οὐ φανητιῶν οὐδὲ κομπάζων· ὁ Οὐκ ἐρίσει, φησίν, οὐδὲ» κραυγάσει, οὐδὲ ἀκούσει τις τὴν φωνὴν αὐτοῦ· ο ἀλλὰ πράος καὶ ταπεινὸς εὐτελῆ τὴν εἴσοδον ἐν δεικνύμενος. Τί γὰρ εὐτελέστερον ὄνου, τί δὲ τα ª; > πεινότερον υποζυγίου; αὐτὸς δὲ οὐκ ἀπῃσχύνθη πλούσιος ὤν, καὶ νώτοις Χερουβικοῖς ἐποχούμενος, πῶλον ὡς θρόνον ἐπικαθίσαι. Προφητικὴν γὰρ ἐπλή επετύντλαζον, δορυφορίαν, Ει Καὶ Σαλώμη. Σαλώμη, ἀντὶ Σαλώμ, ἀδελφοθέου ρου φωνήν, πολλῷ πρότερον προῤῥηθεῖσαν ἐν πνεύ ματι· «Είπατε, φησί, τῇ θυγατρὶ Σιών· Ἰδοὺ ὁ βασιλεύς σου έρχεταί σοι πραΰς, καὶ ἐπιβεβητώ ἐπὶ πῶλον υἱὸν ὑποζυγίου. Ο Αρά σοι ταύτης καὶ μείζων έφανερώθη ταπείνωσις, τῶν ἐπὶ δόξης θαν μαζομένων; Εστι δὲ ταύτης ἆρα τῆς ταπεινώσεις ἐν ἀνθρώποις εὐτελεστέρα; οὐκ ἔφριξας ἀκούων εξ τις ἂν εἴη 4, τὸν ἐπὶ τοῖς Σεραφίμ ἐνθρονιζόμενοι, ἐπὶ πῶλον ἐχούμενον; ᾿Αλλὰ δεῦρο καὶ τὴν ἐρ μηνείαν διδάχθητι, καὶ τὴν οἰκονομίαν πιστώθητε, ἵνα συνεὶς τοῦ μυστηρίου την δύναμιν προσκυνήσης τοῦ Κυρίου τὴν πρόγνωσιν. Εμελλε τὴν ἡμῶν ἀλογίαν περιελεῖν, «ὁ τοῦ κόσμου τὴν ἁμαρτίαν ἄρας· ο ὁ μηδὲ φάτνης ἀλόγων τὴν ἐν σπαργάνοις ἀπαξιώσας κατάκλησιν. Ἐτύπο δὲ χρησίμως καὶ τῶν ἐθνῶν τὴν κλήσιν, ἄρτι προς δεχομένων αὐτὸν, ἅτε δὴ «τοῦ Ἰσραὴλ ο πεφηνότε ο παράκλησιν, καὶ φῶς σωτηρίας ο καραδοκούμε νον ι εἰς ἐθνῶν ἀποκάλυψιν.» Αφ' ὧν ὅσοι τὸν ἑαν τῶν ὑπέκυψαν αὐχένα, καὶ τὸν ἐλθόντα δεξάμενοι, καὶ ὅλον ἑαυτοῖς τὸν Δεσπότην ἐπιβιβάσαντε;· οτο προδήλως τὴν τέως κρυπτομένην ἀλήθειαν, ἐν ἐπι τοῖς ἐκφαίνειν φιλοτιμότερον ἔσπευδον, εἴ πως ὁ λό γος αὐτοῖς ἐπιβάς, τῆς κτηνωδείας ἀπαλλάξει της ἔμπροσθεν. Ἱμάτια δὲ νοήσεις ἀγαπητέ, τὰ μὲν διὰ τῶν ὄχλων ὑποστρωθέντα τῷ λόγῳ, τὰ διὰ τῆς ἀγνοίας ἐπισκοτοῦντα τὸν νοῦν προκαλύμματα. 0 τὸ Ἰουδαϊκὸν εἰκότως χαρακτηρίζεται κάλυμμα, ὁ ἐπὶ τὴν καρδίαν αὐτῶν κεῖται μὴ ἀνακαλυπτόμενον, ὅτι ἐν Χριστῷ καταργείται. ε Ηνίκα γάρ, φησίν, ὁ θεσπέσιος Παῦλος, Μωϋσῆς ἀναγινώσκεται, κάλυμμα ἐπὶ τὴν καρδίαν αὐτῶν κεῖται. Ἐπειδὴν οὖν ἐπιστρέψῃ πρὸς Κύριον, περιαιρείται το κά λυγμα.» Οπερ, οἶμαι, κἀκείνους τότε εἰκὸς ἑαυτῶν περιελόντας ὑποστρῶσαι τῷ λόγῳ, διὰ τῆς ἐπὶ τοῦ κτήνους, συμβολικῆς ἐπιβάσεως, τῆς κτηνώδους αὐτῶν ἀλογίας τὴν ἄγνοιαν περιάραντι. Τὰ δὲ διὰ τῶν μαθητῶν ἐπιτεθέντα τῷ πώλῳ ἱμάτια, τὰς δια τοῦ Πνεύματος ὑπ' αὐτῶν ἐναργώς, οἶμαι, προσιούσας δυνάμεις επισημαίνονται· ὅσαι δῆλον τῆς αἰσχύνης την γύμνωσιν ἡμῶν τῶν ἐξ ἐθνῶν περιστέλλονται, τὴν εἰς Χριστὸν ἡμῖν ἐξυφαίνουσι γνώσιν, ἢ ὅλον αὐτὸν ἡμᾶς ἐνδιδύσκουσιν, ἵν᾽ ὦμεν Θεὸν ἀγαλματοφοροῦντες, καὶ ὅλον ἐν ἡμῖν αὐτὸν φέροντες, δι' ὅλου φορούμενόν τε καὶ στολιζόμενον. "Οπερ οὐκ ἂν εἰς ἡμᾶς ἐπ' ἔργον ἀχθείη, μὴ οὐχὶ πάντα προελομένους ὑπὲρ Χριστοῦ καὶ πείσεσθαι καὶ φέρειν, ὅσα και Χριστὸς ὑπὲρ ἡμῶν ἀνθ᾿ ἡμῶν ὑπὸ τῶν ἡγνοηκότων αὐτοῦ τὸ μεγαλεῖον τοῦ μυστηρίου πέπονθεν. "Αγε δὴ καὶ πρὸς τὸ παθεῖν ἐπειγομένῳ συντρέχωμεν, καὶ τοὺς ἀπηντηκότας μιμώμεθα, μὴ κλά δους ἐλαίας ἢ ἔπιπλα, μὴ βαΐα καταστρωννύντες αὐτοῦ τῇ ὁδῷ, ἀλλ' ἡμᾶς αὐτοὺς ὑποστρωννύντες ὡς εἰς, εἴης. ἐφεκτόν, ψυχῆς ταπεινότητι καὶ γνώμης ὀρθότητι, Το ήχοντα τὸν Λόγον δεξώμεθα, καὶ χωρηθῇ Θεὸς ἐν ἡμῖν ὁ μηδαμοῦ χωρούμενος. Χαίρει γὰρ οὕτω πρᾶος Τιμῖν γενόμενος, ὁ πράος καὶ < ἐπιβεβηκὼς ἐπὶ δυσμῶν» τῆς ἡμετέρας ἐσχατιᾶς, ἥκειν τε καὶ ὁμι λεῖν, καὶ πρὸς ἑαυτὸν ἀνάγειν ἢ ἐπανάγειν, τῷ λόγῳ της συμφυΐας. Ος εἰ καὶ τῇ ἀπαρχῇ τοῦ ἡμετέρου φυράματος ο ἐπιβεβηκὼς ἐπὶ τὸν οὐρανὸν τοῦ οὐρα τοῦ κατ᾿ ἀνατολάς ο λέγεται, τῆς οἰκείας, οἶμαι, δόξης καὶ θεότητος· ἀλλ' οὐκ ἀνήσει φιλάνθρωπος ῶν, πρὶν ἀπὸ δόξη; εἰς δόξαν τὴν ἀνθρώπου φύσιν χαμόθεν ἄρας, ἑαυτῷ συναποδείξῃ μετάρσιον. Οὕτως υποστρωτέον ἡμᾶς ἑαυτοὺς τῷ Χριστῷ, μὴ χιτῶνας ἢ κλάδους ἀψύχους, καὶ φυτῶν ὅρπηκας, ὕλην μα φαινομένην, καὶ εἰς ὥρας ὀλίγας τὸ τερπνὸν τῆς ὄψεως ἔχουσαν· ἀλλ' αὐτοῦ τὴν χάριν, ἢ ὅλον αὐτὸν ἐνδυσάμενοι· «Οσοι γὰρ εἰς Χριστὸν βεβαπτισμεθα [ Χριστὸν ἐνεδύσασθε,» ] χιτώνων δίκην ἑαυτοὺς ὑφ απλώσωμεν. Ως δὲ φοινικοὶ τὴν ἁμαρτίαν πρότερον, τῇ δύψει δὲ τοῦ σωτηρίου βαπτίσματος ὕστερον εἰς ερίου λευκότητα φθάσαντες, μὴ τὰ ἐκ φοινίκων βαΐα, τὰ δὲ τῆς νίκης βραβεία τῷ νικητῇ τοῦ θανάτου προσάγωμεν. Είπωμεν καὶ ἡμεῖς σήμερον μετὰ τῶν παίδων τὴν ἱερὰν ἐκείνην φωνήν, τοὺς νοητούς τῆς ψυχῆς ἐπισείοντες κλάδους· «Εὐλογημένος ὁ ἐρχό μενος ἐν ὀνόματι Κυρίου, Βασιλεὺς τοῦ Ἰσραήλ. ο Ποῦ, καὶ πόθεν ἐρχόμενος; Πρὸς ἡμᾶς, καὶ παρὰ τοῦ Πατρός· πρὸς τοὺς γηΐνους, ἐκ τῶν ὑψίστων ἐπὶ τὸν σταυρὸν, ἐκ τοῦ κατὰ τὸν Λάζαρον θαύματος. Ταῦτα τῆς εὐδοκίας, ἐκεῖνα τῆς ἐξουσίας. Πη νίκα, καὶ διὰ τί; Ἐν τῷ πληρώματι τῶν καιρῶν, καὶ διὰ τὴν ἡμῶν σωτηρίαν. «"Απαξ γὰρ ἐπὶ συντελείᾳ τῶν αἰώνων,» τὸν ὑπὲρ ἀνθρώπων εκουσίως είλετο θάνατον, ἵνα σώσῃ τὸν ἄνθρωπον, ὁ δι᾽ ὑπερ βολὴν φιλανθρωπίας γενόμενος ἄνθρωπος. Εσχατον γὰρ τῶν ἐπὶ γῆς αὐτοῦ διατριβῶν γέγονεν ὁ σταυρός. Εἰ τοίνυν οὕτως, καθὼς ὁ λόγος τρέχων ἀπέδειξε, τῷ Χριστῷ σήμερον ὑπαντήσαντες, ἑαυτοὺς ὑφ απλώσωμεν, δυνησόμεθα καὶ αὐτοὶ διαπαντὸς ὑπὲρ ἡμῶν ἀθύτως θυόμενον (θύεται γὰρ ἐν ἀντιτύποις Φοινικοὶ τὴν ἁμαρτίαν. ἐν ἀντιτύποις συμβόλοις, νικοί, τὰ ἐκ φυ νίκων βαΐα, Ιαίur. 'Αθύτως θυόμενον. ἱεροθυτούμενος ἐν ἀντιτύποις συμβόλοις, εἰς ἀθύτω; θύεται, διαπαντός ἀντιτύπων, ἀντί τυπα ἀντί τυπα ) ὑπὲρ ἡμῶν συμβόλοις ἱεροθυτούμενος), ὅλον αὐτὸν ἐν ἡμῖν ὑποδέξασθαι, καὶ οὐσιωδῶς εἰσοικίσασθαι· ὡς ἄρτον μὲν ἐσθιόμενον, ὡς ἀμνὸν δὲ νοούμενον. Κέ κείνων τὰ ἴσα παθεῖν, ὧν ἐν Εὐαγγελίοις ἡ θεολόγης ἐπεμνήσθη βροντή. Φησί γάρ· Τῇ ἐπαύριον (δῆλον δὲ μετὰ τὴν ἐπὶ Λαζάρῳ παραδειχθεῖσαν ὑπ' αὐτοῦ θεουργίας) ὄχλος πολὺς ὁ ἐλθὼν εἰς τὴν ἑορτήν, ἀκούσαντας ὅτι Ἰησοῦς ἔρχεται εἰς Ἱεροσόλυμα, ἔλαβον τὰ θεῖα τῶν φοινίκων, καὶ ἐξῆλθον εἰς ἀπάντησιν αὐτῷ, καὶ ἔκραξον λέγοντες· «Ὡσαννὰ ἐν τοῖς ὑψίστοις· εὐὶς γημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι Κυρίου, Βασιλε δ Ἰσραήλ.» Βαθαὶ τῆς ὑμνήσεως! Βαβαὶ τῆς συμβα νίας! αὕτη τοῦ Πνεύματος ή φωνή· αὕτη τῆς ἄνω σοφίας διδαχή, οὐ τῆς κάτω παιδείας υπογραφή. Η “γὰρ ἂν καὶ διαφωνία τις ἐνομίζετο, τῆς ἐναρ μονίου πρὸς τοσαύτης πληθύος ἀποσχιζομένης τα νῆς, οὐκ ἔστιν αὕτη, ἀλλ᾽ ἢ προφητείας, οὐ κατα ροστομίας σε η συμφωνίας. Εἰς γὰρ ἐνὸς λόγου συμπλήρωσιν πνευματωθέντες οἱ ὄχλοι, μίαν ἐμέσ φωνον τῆς θεολογίας ᾠδὴν ἀνεκρούσαντο, οὐκ ἄλλος ἄλλην ἐπαφιέντες φωνὴν, ἀλλ᾽ ἴσην ἴσοις τοῖς φθόγγε; τὴν εὐφημίαν ἐπιβοώμενοι, «Ωσαννά, λέγοντες, εν λογημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι Κυρίου, Βασιλεύς τοῦ Ἰσραήλ. ο Ὡσανεὶ ἔλεγον, ὅπερ Ναθαναὴλ προ τερον Φιλίππῳ τὸν Χριστὸν αὐτῷ δείξαντος ", ν προφητεύων, ἀλλὰ ἀληθεύων· Ραβδί, σὺ εἶ ὁ Υἱός τοῦ Θεοῦ· σὺ εἶ ὁ Βασιλεὺς τοῦ Ἰσραήλ. κ Εἶδες ὅσα τὸ Πνεῦμα δίδωσιν; Είδες οἷα νηπίας χαρίζεται νομοθετῶν καὶ διδάσκων & μὴ μεμάθηκαν; Ορα καὶ ἰδιώτας άνδρας κρείττονος ἢ κατὰ ρήτορας ἀξιουμένους γνώσεως, γέροντας δὲ τοῖς ἐπὶ σοφία καὶ πολυμαθία μεγάλα φρονοῦντας, ἀπείρους αίφνης έλεγχομένους, καὶ νόμων ἀμοιροῦντας Μωϋσίας. Ἦλθον τοίνυν αὐτὸν ἐκεῖνον διερωταν. ᾿Ανθ' ὅτου πρὸς τοσοῦτον τυφλώσεως ήλασαν, ὅσῳ μηδὲ ντιπίων ἴσα σωφρονεῖν δύνασθαι, μηδὲ ἀνδρῶν ἀμαθῶν ὁμοίως διαβλέψαι τῆς ἀληθείας τὸ φῶς; Εἴπατε γάρ, ὦ νωθεῖς, πόθεν ἡ τοιαύτη σοφία βρέφεσι, μήπω διαφθροῦν τὴν γλῶσσαν δεδιδαγμένοις κεχάρισται; Πόθεν τοῖς ὄχλοις τὰ τῆς θεολογίας ένεσπάρη μυ στήρια; μετὰ τῶν ἀγγέλων τὰ τῶν ἀγγέλων ἀνύμνησ σαν· μετὰ τῶν Χερουβὶμ ἐδόξασαν· μετὰ τῶν Σερα φίμ ήνεσαν, οὐ πυρίνοις, πηλίνοις δὲ χείλεσι τὸν φοβερὸν ἐκεῖνον ὕμνον προσανατείναντες τῷ δι' ἡμᾶς ἄνωθεν πρὸς ἡμᾶς ἐλθόντι, τὸν ὑπὲρ ἡμῶν ἀνθ' ἡμῶν ὑποστήσεσθαι θάνατον. Τί δὲ καὶ ἔλεγον; Ὡσαννὰ ἐν τοῖς ὑψίστοις· εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι Κυρίου.» Βλέπεις οὐρανωθέντας * εί. 4 ἀκρατοστομίας. «δείξαντο. Οι καθαροστομίας ἢ συμφωνίας. εἰς τὰ τοὺς γηγενεῖς καὶ τὰ ἴσα τοῖς Σεραφίμ θεολογοῦν-., τας; Καὶ τί γὰρ παραδοξότερον τοῦ τὴν ἔμφρικτον ἐκείνην ἐκφαντορίαν ἐπὶ γῆς ᾆσαι τοὺς ἀμαθεῖς μετὰ τῆς ἄνω χορείας, ἵνα καὶ ἀγγέλοις ἐπὶ γῆς περιχο ρεύωσιν ἄνθρωποι; Τί δὲ σχετλιώτερον τοῦ κωφεύ και πρὸς ταῦτα, καὶ πρὸς τὸ μὴ μεταθέσθαι τὴν ἀβλεψίαν, προσλαβεῖν καὶ τὴν τύφλωσιν, καὶ δ τούτου χαλεπώτερον, πρὸς τοσοῦτον ἀναισχυντίας φθάσαι, ὡς καὶ ἀποστομίζειν τολμαν τοὺς οὕτω ταῦτα θείως καὶ Σεραφικῶς ἐξυμνήσαντας; • Ιδόν τες γάρ, φησίν, οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ Γραμματείς, τὰ θαυμάσια ἃ ἐποίει ὁ Ἰησοῦς, καὶ τοὺς παῖδας κράτ ζοντας· Ὡσαννὰ τῷ Υἱῷ Δαβίδ, ηγανάκτησαν, καὶ εἶπον αὐτῷ· Ακούεις τί οὗτοι λέγουσιν; Ο δὲ Ἰησοῦς λέγει αὐτοῖς· Ναί. Οὐδέποτε ἀνέγνω τε, Ἐκ στόματος νηπίων καὶ θηλαζόντων κατηρ πίσω αἶνον;» Ὑμεῖς δὲ οὐδὲ νηπίων, φησίν, εξ νοιαν ἐπεδείξασθε, μήτιγε ἀνδρῶν ἐχεφρόνων. Ού δὲ εἰ μή τι ἄλλο, τήν γε πολιάν αἰδεσθέντες τὴν ἑαυτῶν, τοὺς ἐν Πνεύματι λαλοῦντας ᾐσχύνθητε. Καὶ καταλιπών αυτούς, φησίν, ἐξῆλθεν ἔξω της πόλεως εἰς Βηθανίαν, καὶ ηυλίσθη ἐκεῖ. • Ἐπειδὴ γὰρ ἀκούοντες νηπίων στόμασιν, ὡς ἐν ὑψίστοις, ἐπὶ γῆς τὸν Ὕψιστον ἀνυμνούμενον, τὰ ὦτα καὶ τὴν καρδίαν ἔδυσαν τοῦ μὴ ἀκοῦσαι μηδὲ συνιέναι τὰ περὶ αὐτοῦ γεγραμμένα· διὰ τοῦτο ι καταλιπών αὐτοὺς, ἐξῆλθεν ἔξω τῆς πόλεως· ο ἵνα γένηται όπερ Ησαΐας φησί·.Καὶ ἐπλήσθη ὁ οἶκος αὐτῶν καπνού.» Οίκον λέγει αὐτῶν ἀληθῶς τὴν συναγωγὴν· ἧς, ἀφ' οὗπερ τὸ φῶς ὁ Χριστός καταλιπών αὐτοὺς ἐξελήλυθεν, ἀπεσβέσθη μὲν τὸ φῶς, ἐπλήσθη τὰ δὲ καπνοῦ, τοῦ ἐπιπροσθοῦντος τῷ τῆς ψυχῆς ὀπτικῷ σκότος. Τοῦτο γὰρ καπνὸς τοῖς κατὰ νοῦν τυ φλώττουσι γίνεται. Καπνὸς δὲ, ὀργῆς ἀμυντήριον ὡς φησιν ὁ ψάλλων· ο 'Ανέβη καπνὸς ἐν ὀργῇ αὐ τοῦ. ὁ Ἐξῆλθε δὲ ποῦ; «Εἰς τὴν Βηθανίαν, ἥτις τροπικῶς οἶκος ὑπακοῆς ἐκλαμβάνεται. Ἐπειδὴ γὰρ Ἰουδαῖοι πηρωθέντες τὸν νοῦν, ἀπετυφλώθησαν, καταλιπὼν αὐτοὺς, εἰς τὸν τῆς ὑπακοῆς ἐξελήλυθεν τοἶκον· ἐν ᾧπερ ἡμεῖς τὰ ἔθνη τέως ἐπιχωριάζοντες, ἔξω τῶν ἀστικῶν τῆς ἀληθοῦς γνώσεως νοημάτων, ἀλῆταί τινες τότε καὶ ἀπόλιδες ἡμεν, μήπω τῆς ἁγίας καὶ θεοστιβους γῆς πολίται γενόμενοι • λέγω δὴ τῆς νέας Ἱερουσαλὴμ ἧς ὅρασις εἰρήνης ἡ εἴσα οδος τοῖς εἰσπορευομένοις διὰ τοῦ βαπτίσματος γίνε ται. Καθαιρόμενοι γὰρ τῷ λουτρῷ τῆς ἀναγεννήσεως τὰς ψυχικάς κηλίδας, οὐκέτι τὰς ἐξ αὐτῶν ἁμαρτίας ἀντιμαχομένας ἡμῖν ἔχομεν. Ἀλλὰ τῇ κατὰ νοῦν Τοῦ κωφεῦσαι. χωρεῦσαι, ἀναισθητῆσαι. Ο οἶκος αὐτῶν. Θεοστιβους γῆς. θεωρίᾳ πρὸς τὸν τῆς εἰρήνης ἀποβλέποντε; Χμ. στὸν, Ἱεροσολυμίται κυρίως καὶ γινόμεθα καὶ λεγό μεθα. Καὶ Ἰουδαίων μὲν παῖδες, ὅσοι τῷ φωτὶ τον Χρ. στοῦ διαυγασθῆναι τὸν νοῦν μὴ τεθελήκασιν, οίμω ζέτωσαν καὶ θρηνείτωσαν, πληρούμενοι καπνού και δακρύων. Ταῦτα γὰρ συμβαίνειν φιλεῖ τοῖς αἰσθητῶς τῷ καπνῷ πλησιάζουσιν· ἡμεῖς δὲ, ὅσοι την φωτὶ καταυγασθέντες τὴν ἐξ ἁμαρτίας ἐπεισαχθεῖσαν ἀμβλυωπίαν ἀποβεβλήκαμεν, ίωμεν προθύμως ἐπὶ τὴν συνάντησιν. Ἐξέλθωμεν Σόδομα, φύγωμεν τὰ Γομμύρδας ἀπόῤῥητα, εἰς τὸ ὄρος σωθῶμεν, εἰς Σηγὼρ τῷ ἡλίῳ δυομένῳ συγκαταδύσωμεν. Γενέσθω ἡμῖν Σηγώρ ἡ τοῦ Κυρίου ταπείνωσις, καθ' ήν ἀπειρομεγέθης ὢν τῇ θεότητι, σμικρότατος τῆς καθ ἡμᾶς ἐν μεθέξει γέγονεν ἀνθρωπότητος, καὶ θρόνο ἔχων τὰ Χερουβὶμ, ἐπὶ πῶλον υἱὸν ὑποζυγίου κεκό Οικεν, ὁ τοῖς Σεραφίμ αθεώρητος. Μὴ οὖν τι τῆς προθυμίας ἡμᾶς ἐπιστῇ, τῶν ὅσα κλέπτει τὴν αἴσθησιν· μὴ νύμφη νεόνυμφος, μὴ ἀγρὸς νεών τος, μὴ Φαρισαίων φόβος, μὴ Γραμματέων αἰδώς, μὴ Καϊάφα θυμός. Μή τι μικρὸν ἢ μέγα τὴν τοιαύ τὴν ἡμῖν ἐπικοπτέτω τῆς εὐσεβείας ὁρμὴν, ἀλλ' ὡς Χριστοῦ φίλοι καὶ μύσται καὶ ὀπαδοί, Χριστῷ τ αντήσωμεν. Καλόν τῷ Χριστῷ συναντῆσαι, καὶ πρὸς τῷ παθεῖν ἐπειγομένῳ συνέψεσθαι. Τεμπών ἰδεῖν βασιλέα πρᾶον, ὡς ἐπὶ μικρᾶς στιβάδος, πώλη ἐνθρονιζόμενον, καὶ τῶν ὑπηκόων ὑπερθανεῖν πρωτί ρεύμενον. Πιπτέτω τύφος καὶ πᾶς ἐπάρξεως ὄγκο; Θεὸν σαρκὶ ταπεινούμενον βλέπων, καὶ πρὸς τὸ πιο θεῖν ἐπειγόμενον. Εἶδεν ἄδης ἐρωτῶντα· «Ποῦ τε θείκατε Λάζαρον;» καὶ νομίσας ἄνθρωπον εἶναι τὸν ἐρωτῶντα ψιλόν, προσέκοψε τῇ Θεότητι καὶ πτή ξας τὴν φωνὴν τοῦ κελεύσαντος, ἐν πρὸ μικρού τυραννικῶς ἀπεσύλησεν, αὐθωρὸν κελευσθείς άκου σίως ἐξέμεσεν. Οὐ γὰρ ἔσθενε πρὸς Δεσποτικής ἀντιστῆναι φωνήν. Ὡς γὰρ μόνον ἐκραύγασεν ὁ διαρπάσας αὐτοῦ τὰ σκύλα, καταλιπὼν ἐκεῖνος τὸ λάφυρον, πρὸς τὸ ἔσχατον εχώρει πέτα ρον ", οὐκ ἔχων ὅποι τῷ φόβῳ βληθείς, ἀποκρί πτοιτο. Εἶδες οἷα δύναται τὸ ὕψος τῆς ταπεινώσεως; Οὐκοῦν ταπεινωθῶμεν, πτωχεύσωμεν, ἵνα πλουτήσω μεν. Γευσώμεθα σταυροῦ, ἵνα ζωῆς γλυκασμοῦ ἀπ Πέταυρον, Τὸν τῆς εἰρή νης. "Οτι Σαλωμών ὄνομα αὐτῷ. Πρὸς τὸ ἔσχατον ἐχώρε πέταυρον. Μὴ ἁλῶς εἰς πέταυρον άδου, λαύσωμεν. Εἴπωμεν καὶ ἡμεῖς τῷ Χριστῷ, εἴπωμεν Ευλογημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι Κυρίου, βα σιλεὺς τοῦ Ἰσραήλ· ο επισείσωμεν αὐτῷ καθάπερ βαλα τὰ ἐπὶ τὸν σταυρὸν ἑξιτήρια κ. Εὐφημήσωμεν οὐ κλάδοις αὐτὸν ἐλαιῶν, ἀλλὰ τοῖς τῆς ἐλεημοσύνης τῆς εἰς ἀλλήλους αὐχήμασιν. Υποστρώτωμεν αὐτοῦ τοῖς ποσὶν ὡς ἱμάτια, τὰ τῆς καρδίας ἐνθύμια, ἶν' ἐν ἡμῖν βηματίσας, ὅλος ἐντὸς ἡμῶν γένηται, δείξῃ τε όλους ἡμᾶς ἐν αὐτῷ, καὶ ὅλον αὐτὸν ἐν ἡμῖν. Εἴπωμεν τῇ Σιὼν τὸ προφητικὸν ἐπιφώνημα Θάρσει, θύγατερ Σιών, μὴ φοβοῦ· «Ἰδοὺ ὁ Βασιλεύς σου έρχεταί σοι πραΰς, καὶ ἐπιβεβηκὼς ἐπὶ πῶλον όπου υἱὸν ὑποζυγίου.» Έρχεται ὁ πανταχοῦ παρών καὶ τὰ πάντα πληρῶν, ἵνα τὴν διὰ πάντων ἐν σοὶ σωτηρίαν ἐργάσηται. Έρχεται «ὁ μὴ δικαίους έλα θὼν καλέσαι, ἀλλὰ ἁμαρτωλοὺς εἰς μετάνοιαν, ἵνα τοὺς τῆς ἁμαρτίας ἀλήτας ἀνακαλέσητα:. Μὴ φοβοῦ τοίνυν. Ὁ Θεὸς ἐν μέσῳ σου, καὶ οὐ σαλευθήσῃ Δέχου χερσὶν ὑπτίοις τὸν ἐπὶ τῶν χειρῶν αὐτοῦ τὰ τείχη του διαζωγραφήσαντα. Δέχου τὸν ἐπὶ τὰς τα λάμι; αὐτοῦ τοὺς θεμελίους σου κρηπιδώσαντα. Δέχω τὸν πάντα ἐφ' ἑαυτὸν ἀναδεξάμενον τὰ ἡμέτ τερα, τῆς ἁμαρτίας χωρίς, ἵνα ἐνδαπανήσῃ τοῖς ἑαυτοῦ τὰ ἡμέτερα. Εὐφραίνου, μήτερ πόλις Σιών μὴ φοβοῦ. • Έόρταζε τὰς ἑορτάς σου.» Υπέρ Ελέους δόξαζε τὸν ἐν σοὶ πρὸς ἡμᾶς ἐληλυθότα. Χαῖρε Στα αυτή σφόδρα, θύγατερ Ἱερουσαλήμ· ἀνύμνησον, σκίρτησαν. «Φωτίζου, φωτίζου· ο μετά Ἡσαΐου τῆς Σ ερᾶς ἐπιφωνοῦμέν σοι σάλπιγγος· ο ἥκει γάρ σοι πὸ φῶς, καὶ ἡ δόξα τοῦ Κυρίου ἐπὶ σὲ ἀνατέταλκε.» Παίον φῶς; «Ο φωτίζει πάντα ἄνθρωπον ἐρχόμε τον εἰς τὸν κόσμον.» Φῶς τὸ ἀΐδιον, φῶς τὸ ἄχρονον καὶ χρόνῳ παραδειχθεν, φῶς τὸ σαρκί φανερούμε του καὶ φύσει κρυπτόμενον· φῶς τους ποιμένας περιαστράψαν, καὶ Μάγου; ἐδηγῆσαν. Φῶς ὁ ἐν τῷ κόσμῳ ἦν ἀπ' ἀρχῆς, καὶ ὁ κόσμος δι' αὐτοῦ ἐγένε το, καὶ ὁ κόσμος αὐτὸ οὐκ ἔγνω· φῶς τὸ εἰς τὰ ἴδια ἐλθὸν, καὶ οἱ ἴδιοι αὐτὸ οὐ παρέλαβον. Δόξα Κυρίου ποία; Ο σταυρὸς δηλονότι, ἐν ᾧπερ ἐδοξάσθη ὁ Χριστὸς, τὸ τῆς πατρικῆς δόξης ἀπαύγασμα, καθὼς αὐτὸς πρὸς τῷ πάθει γεγονώς, φησί· «Νῦν ἐδοξάσθη ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου, καὶ ὁ Θεὸς ἐδοξάσθη ἐν αὐτῷ, καὶ εὐθέως δοξάσει αυτόν.» Δόξαν ἐνταῦθα λέγων, τὴν ἐπὶ τὸν σταυρὸν ὑψωσιν. Δόξα γὰρ Χρι στοῦ ὁ σταυρὸς, καὶ ὕψος αὐτοῦ δηλαδή. Φησί γάρ. Όταν ἐγὼ ὑψωθώ, τότε " πάντας ἑλκύσω πρὸς ἐμαυτόν.» Οὐκοῦν ὀκνείτω μηδείς, μηδὲ ἀναδυέτω συνοδεῦσαι Χριστῷ, τὴν προφητοκτόνον Ἱερουσαλήμ ΧΙΙ, 51. χιν, Εξιτήριος λόγος. Η ἡμᾶς, καὶ τῆς ἄνω κατοικίας ἀντίτυπον, ἀλλὰ τὴν ἐκτόποις ἀνοσιουργίαις καταγηράσασαν πόλιν. Αύτη προφητικῶν αἱμάτων ὀφειλέτης, εκείνη δεσποτικών ὑπηρέτης θαυμάτων. Αὕτη βεβήλοις ποσί συμπα τουμένη, ἐκείνη ποσὶ Δεσποτικοῖς προσκυνουμένη. Αὕτη θυσιῶν ἐναίμων ἀπόζουσα, ἐκείνη Δεσποτικής θυσίας μυρίζουσα. εἰσοδεύοντι. Οὐ ταύτην λέγω την νέαν καὶ καθ' Ταύτῃ τοίνυν ἐπιβαίνοντι τῷ Χριστῷ συνεισέ θωμεν. Μετὰ τῶν ὄχλων προδράμωμεν· μετὰ τῶν εὐφημούντων ἀνευφημήσωμεν· μετὰ τῶν νηπίων ὑμνήσωμεν. Ὡς κλάδοις, τοῖς καλοῖς ὑπαντήσωμεν έργοις. Ως βαΐοις, τοῖς σεμναῖς εἰσδεξώμεθα βίας Ἰουδαῖοι μαινέσθωσαν· “Αννας και Καϊάφας μη γνύσθωσαν· Φαρισαῖοι διαπριέτωσαν, εἰ δὲ βούλοιν το, καὶ διαῤῥηγνύτωσαν, μὴ τὰ ἱμάτια, τὰ δὲ τοῦ σώματος αἰσθητήρια, περὶ ὧν ὁ θεῖος ψάλλει Δαβίδ Διεσχίσθησαν, καὶ οὐ κατενύγησαν.» Είπωσιν αὐ τοὶ πρὸς τοὺς οἰκείους τὴν δόξαν Κυρίου θεώμενοι, καὶ τὴν περὶ αὐτοῦ παρὰ τῶν ὄχλων εὐφημίαν απ φέροντες· «Θεωρεῖτε, ὅτι οὐκ ὠφελεῖτε οὐδέν; ὁ κόσμος ὅλος ὀπίσω αὐτοῦ ἀπῆλθεν.» Αὐτοὶ τὴν ἑαυτῶν ἀβελτηρίαν εἰπάτωσαν· αὐτοὶ τὴν οἰκείον ἀστοχίαν θρυλλείτωσαν, ο θεωρεῖτε, λέγοντες, ότι οὐκ ὠφελεῖτε οὐδέν; › Φεῦ τῆς ἀναλγησίας! φαν τῆς πωρώσεως! Αδιδάκτοις θεολογίαις ὁρῶσιν αὐτ τὸν εὐφημούμενον, καὶ μύοντες τοὺς ὀφθαλμούς, ἑκουσίως τυφλώττουσι. «Θεωρεῖτε, φησίν, ὅτι οὐκ ὠφελεῖτε οὐδέν;» Οὐ πρὸς τοὺς ὄχλους τοῦτό φησι, τοὺς ὅσοι δι᾿ ἐπιγνώσεως ἔλαβον αὐτὸν, καὶ τῆς αὐτοῦ κατὰ χάριν ἐν μετουσία γεγόνασι πίστεως ἀλλὰ πρὸς ἑαυτοὺς καὶ τοὺς ὁμοίως ἔχοντας αὐτοῖς τὸ φρόνημα λαοπλάνους ἀρχιερεῖς, οἱ τοὺς ὄχλους ἀνέπειθον, καὶ οἷον ἐπιστομίζειν ἀναιδῶς ἐπεχείρουν. Καὶ γὰρ δὴ προσαπειλοῦντες παρήγγειλαν, ἵνα όσες αὐτὸν καλέσει Χριστὸν, ἀποσυνάγωγος γένηται. Θεωρεῖτε, φησίν, ὅτι οὐκ ὠφελεῖτε οὐδέν;» Τε το ὥσπερ μεμφομένων ἐστὶ τοὺς ἀρχιερεῖς, ὅτι μὲ Ποσί Δε σποτικούς προσκυνουμένη. ἀντιτύποις ἐντιθέμενον, ἀρχιερ., οὐσιωδῶς ἐν ἡμῖν εἰσοικίσασθαι ἀντιτύποις ἀντιτύποις συμβόλοις, Ερέηξαν, καὶ οὐκ ἐσιώπησαν. καὶ ἀπορθήσοντες ἀλλὰ ἀποῤῥήξαντες, οὐκ ἠρέμουν. εμφι πολύ πρότερον ἀπεκτείνασιν, ἢ ὅτε τὸν Λάζαρον ήγειρεν. Εἰ γὰρ τοῦτ' ἐγεγόνει τυχόν, οὐκ ἂν εἰς τοῦτο τάξεως Ἰουδαίας ήχθη τὰ πράγματα. Καὶ πῶς ἂν ἐπληροῦντο αἱ φωναὶ τῶν προφητῶν; Καὶ μὴν πολλάκις βουληθέντες βάλλειν ἐπ' αὐτὸν τὰς χεῖρας, οὐ τετολμήκατε. «Ούπω γὰρ ἔχει ἡ ὥρα αὐτοῦ. θεωρεῖτε, φησὶν, ὅτι οὐκ ὠφελεῖτε οὐδέν; Ιδε, ὁ κόσμος ὅλος ὀπίσω αὐτοῦ ἀπῆλθε.» Καὶ εἰ ὁ κόσμος όλος ὀπίσω τοῦ φωτὸς ἀπῆλθε, τί μὴ καὶ ὑμεῖς τὸ σκότος τῆς ἀγνοίας αφέμενοι, ὀπίσω του φωτὸς ἀποτρέχετε; Τί μὴ τῷ φαίνοντι τῆς δικαιοσύνης ἡλίῳ συντρέχετε, τὴν ἐν γράμματι καὶ τύποις σκιὰν παρατρέχοντες; Τί μὴ τὸ κάλυμμα τῆς ἀβλεψίας διάραντες, πρὸς τὸ τῆς ἀληθείας ἐπείγεσθε φῶς; 4 Ιδε, φησὶν, ὁ κόσμος ὅλος ὀπίσω αὐτοῦ ἀπῆλθε.» Τί δέ; οὐκ ἐκ τοῦ κόσμου ὑμεῖς; Καὶ τί δῆτα; Τοῦ κόσμου παντὸς ἑαυτοὺς ἀποῤῥηγνύντες, οὐ παύεσθε τῆς ζάλης, καὶ τῷ κόσμῳ συντρέχετε πρὸς τὸ τοῦ κόσμου Σωτήριον, ἵνα μὴ σὺν τῷ κόσμῳ κατακριθῆτε; Κόσμῳ ποίῳ; Τῷ μὴ ἐπιγνόντι τὸν ποιήσαντα αὐτὸν, μηδὲ συνιέντι τὸν ὑπὸ τῶν προ φητῶν καὶ πάσης ἁπλῶς θεοπνεύστου Γραφῆς προ κεκηρυγμένον, ὅς ἐστιν ἡ προσδοκία τῶν ἐθνῶν, καὶ τοῦ Ἰσραὴλ ἡ παράκλησις. ι θεωρεῖτε ὅτι οὐκ ὠφελεῖτε οὐδέν; Ιδε, ὁ κόσμος ὅλος ὀπίσω αὐτοῦ ἀπῆλθε. ο Καὶ εἰ οὐκ ὠφελοῦσιν οὐδὲν, μάτην ὑμῖν τὰ τῆς ἀπονοίας, εἰς κενὸν ὁ ζῆλος, ἀσυντελὴς ἡ ὁρμή. Εἰ δὲ ὁ κόσμος ὅλος ὀπίσω αὐτοῦ ἀπῆλθε, τί μὴ καὶ ὑμεῖς τῷ κόσμῳ στοιχοῦντες συντρέχετε; Εἰ μή που μὴ ἐκ τοῦ κόσμου την γένεσιν ἔχειν φατέ, μηδὲ τῆς περὶ τὸν κόσμον εἰληχέναι προνοίας, ἀλλ' ἐξ ἄλλης τυχὸν αἰτίας καὶ φύσεως, λεληθότως μὲν ὑπογραφούσης τὸ αὐτόματον, φανερῶς δὲ συνεισαγούσης τὸ ἄθεον; Ἀλλ᾽ οὗτοι μὲν μαινέσθωσαν, τοῖς ἑαυτῶν βλαστ φήμοις λόγοις λιθολευτούμενοι, καὶ τῆς σφῶν κα κίας, βάλλοντες καὶ βαλλόμενοι. Τοιαῦτα γὰρ τὰ τῶν τοιούτων επίχειρα. Ἡμεῖς δὲ τὸ τοῦ Χριστοῦ ποίμνιον, οὓς ὁ Πατήρ ἡγίασε, καὶ ὁ Υἱὸς συνεχά δεσε, καὶ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον ἐπεσφράγισε διὰ τοῦ θείου λουτροῦ τοῦ βαπτίσματος, δεῦρο τὰς Ἰουδαϊκὰς ἀποσεισάμενοι πλάνας καὶ δόξας, πρὸς τὴν μου νογενῆ τῆς Ἐκκλησίας ἁπλανῶς ἀναδράμωμεν πίστιν, τὴν ὄντως ἀσφαλῆ καὶ δραστήριον· πιστεύοντες εἰς τὸν ἐρχόμενον, ὅς ἐστι Χριστός, ἡ χάρις και ἡ ἀλήθεια, δι᾿ οὗ τε τὸν Πατέρα ἐγνώκαμεν, καὶ τὴν πρὸς αὐτὸν προσαγωγὴν ἐσχήκαμεν, καὶ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον. Οὕτω γὰρ πεφωτισμένο: τὸν νοῦν, καὶ τὴν πόθον ἀεὶ τὴν πρὸς αὐτὸν ἐπιτείνοντες, δυο νησόμεθα πανταχοῦ καὶ ἀεὶ συνεἶναι αὐτῷ καὶ συν έψεσθαι, καὶ ὅπως χωρεῖν ὁ ἀχώρητος βούλοιτο, τὸ πρὸς αὐτὸν ἀδιάστατον ἔχειν, πείσεσθαί τε σὺν αὐτῷ προθύμως, καὶ δι' αὐτὸν, ὅσα καὶ δέοι παθεῖν. Κἂν ἐκ νεκρῶν ἀναστῇ. συναναστῆναι καὶ συνδοξασθῆναι καὶ συμβασιλεῦσαι βασιλείαν τὴν ἀσάλευτον καὶ ἀτε λεύτητον. Οὗτος ὁ μισθός· οὗτος ὁ πλοῦτος, ἂν μετὰ Χριστοῦ συναυλία χαρίζεται. Αὕτη παρὰ Χριστοῦ τῆς αὐτῷ κολλωμένοις ἡ ἀμοιβή. Τοιαῦτα τοῖς αὐτ τῷ μαθητευομένοις ὁ Χριστὸς φιλοτιμεῖσθαι βούλε τα:: Οὐδὲν δὲ οἷον καὶ ἡμᾶς δυσμά τι προσθείναι τοῖς εἰρημένοις, πρὸς τὴν τῶν ἁπλουστέρων ἀστά λειαν; Προσέσται γὰρ ἴσως αὐτοῖς ἀπώνεσθαί τι τῶν καλῶν, καὶ πρὸς πόθον ἐριμύτερον ενάγειν αὐτῶν τὴν διάνοιαν τῆς εἰς Χριστὸν ἀγαπήσεως. Δεύρο οὖν μοι τὴν ἀκοὴν ἐπιτείνας, ἀγαπητέ, την ἠθικὴν τοῦ λόγου διδάχθητι δύναμιν. Έξεστι γάρ σκ φιλοπόνως ἐπιθυμοῦντι, τα Χριστοῦ μιμητικῶς ἀνα δέξασθαι πάθη, καὶ διὰ πατῶν ὁδεῦσαι τῶν Χριστού μυήσεών τε καὶ πράξεων, αἷς δηλαδὴ τὰ ἐν ἡμῖν ἐγ. εκάθηρεν αἴσχη,καὶ τοὺς προσγινομένους σπίλους ἡμῖν ἐκ τῆς ἁμαρτίας, τοῖς ὑπὲρ ἡμῶν αὐτοῦ κατηνάλωσε πάθεσι. Βούλει τοίνυν, ἀγαπητέ, φαιδρῶς ἑορτάσαι, καὶ λαμπροῖς τοῖς ἤθεσι συναντῆσαι καὶ συναφθῆνα Χριστῷ, πρὸς τὸ πάθος ἐπειγομένω; Λαβε σεαυτῷ νοητὴν εἰκόνα, τὴν ἐν καρδίᾳ τυπουμένην μυστικώς θεωρίαν, καὶ ἀναζωγράφει μοὶ τῶν τότε πραγμάτων ἀνατύπωσιν. Ηγοῦ συμπαρῆναι Χριστῷ, τὴν ἐπὶ Βηθανίαν τρίβον οδεύοντι. Συνάφθητι τῷ δήμῳ τῶν μαθητῶν. Εννόησον ὅπως ἐπέστη τοῦ οἰχουμένου τῷ μνήματι. Δόξον καὶ τὸν Λάζαρον ὁρᾷν, καὶ τὰς Λα ζάρου ποτνιωμένας ἀδελφάς· κἀκεῖνα πάντα συλλή στην ὁρᾶν, ἃ καὶ πέπρακται. Εἶτα τοὐντεῦθεν, ἔπι Χριστῷ, καὶ παρομαρτει τῷ νικητῇ, τὰ τῆς νίκης επισείων αὐτῷ μετὰ τοῦ πλήθους σύμβολα. Γενεύ τῶν ἀγόντων εἷς, καὶ τῶν ἀκολουθούντων σύνδρομο;. Αντὶ βαΐων τὸν κατ᾿ ἀρετὴν ἐπιδείκνυτο βίον. Κλά δους ἐλαιῶν τὰς σὰς ἀπέργασαι χεῖρας ἐκτεινομένας πρὸς ἔλεον. Ιμάτια, μὴ τὰ τῆς σαρκὸς ὑποστρώση, ὡσανεὶ περιβόλαια, «τῷ τὸν οὐρανὸν τοῖς νέφες συγκαλύπτοντι·, ἀλλ᾽ ὅλον σεαυτὸν ὅλῳ διὰ σὲ σαρκωθέντι κατὰ πίστιν ἐνείρας, ὅλον σαυτὸν χιτώνος ἔνδυσαι τρόπον, καὶ ὅλον ὑποδέχου πρὸς σὲ διὰ τὰ ἥκοντα, καὶ παθεῖν ἐπειγόμενον. Γενοῦ πῶλος, εἰ βούλει, τὸ πωλικὸν ἐν γηραιῷ τῷ φρονήματι ἐνδε κνύμενος πρόθυμον. Βάστασον Χριστὸν ἐπὶ τὴν Ἰε ρουσαλὴμ ἀφικόμενον. Αλλ' ἐρεῖς τάχα· Πῶς γένωμαι πώλος, λογικός γεγονώς; Ναί· γενήσῃ βουλόμενος. Οὐκ ἤκουσας τοῦ Δαβὶδ ψάλλοντος· «Κτηνώδης ἐγενήθην παρὰ σοί; ο Μίμησαι τὸν πῶλον· μᾶλλον δὲ, πῶλος γενοῦ τῇ κατὰ γνώμην ἀπλότητι. Καὶ καθ' όν τρόπον ἐκεῖνος τοῖς ἀπεσταλμένοις εἰς Βιθφαγή λύσαί τε καὶ ἀγαγεῖν αὐτὸν εἶπετο, μηδὲν μηδαμῶς ἀντειπών, πλὴν τοῦ κλιθῆναι τοῖς ἄγουσιν, οὕτω καὶ αὐτὸς τῷ παιδο τριβοῦντι σε τὴν κατὰ Χριστὸν ἑλέσθαι ταπείνωσιν υποτάγηθι, πρὸς μηδὲν ἀνθιστάμενος, καὶ πῶλος ὄντως ἔσῃ Χριστοῦ, πάσης κτηνώδους ἀλογίας ἀπηλ λαγμένος. Οὐκ ἐπὶ γῆς βαδίζων τοῦ γηίνου φρονήματος· οὐ φόρτῳ καμπτόμενος, τῷ ἄχθει τῶν παρα λόγων παθῶν ὡπανει βαρυνόμενος· ἀλλ' ἐπὶ χιτώνων τῶν πρακτικῶν ἔργων ἐπιπορευόμενος, καὶ τῶν τῆς σαρκὸς ἡδονῶν ἐπάνω φερόμενος· πρὸς δὲ, καὶ τῆς κενῆς ἁπάσης δόξης συμπατῶν τὸ διάκενὸν φύσημα. Οὕτω τις πῶλος γίνεται Χριστού. Οὕτως ἔχημα του θρόνον ἔχοντος τα Χερουλια τελεσθήσεται. Ὅμοιών θητι τοῖς παισὶ τῶν Ἑβραίων. Νηπίασον τῇ κακία. Μετάθες τῆς τριχὸς τὴν λευκότητα εἰς νηπίου πραξ τητα. Οὐδὲν ὄφελος πολιᾶς, μή προσούσης ἁπλότη της. Σύνδραμε τῷ πλήθει· μετὰ τῶν ὄχλων πρὸ τῶν ὄχλων τῷ Δεσπότη συνόδευσον. ᾿Ανάλαβε στόμα προ φητικόν· χόρευσον, ὕμνησον, δόξασον τὸν ἀπὸ δόξης εἰς δόξαν ἀναγαγόντα σε. Γενοῦ Σιών, τοῦ θεωρητι και λέγω σκοπευτήριον βίου. Γενοῦ Ἱεροσολυμαία ψυχή, πόλις ὄντως Θεοῦ, πόλις δεδοξασμένη, ἵνα ὑποδέξῃ Χριστὸν ἐνδημοῦντά σοι. «Ἰδοὺ γὰρ ἔρχε ταί σοι πραὺς καὶ σώσων, ο ἀλλ᾽ οὐ κομπάζων τὴν εὐεργεσίαν. Ἀναπέτασον τῶν χειλέων τάς πύλας. Μετὰ τῶν παίδων ὕμνησον, ο Ὡσαννά, λέγων εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι Κυρίου, βασ σιλεὺς τοῦ Ἰσραήλ. ο Ποίησον την καρδίαν σου ἀνώ γεων ἐστρωμένον, ἵνα ὑποδέξῃ Χριστὸν παρὰ σοὶ τὸ δεῖπνον ἐκεῖνον φαγεῖν· οὐ τὸ ἐπὶ Λαζάρου, ἀλλὰ τὸ μυστικόν,· καὶ τοῦ νοητοῦ θυήματος ἐκτυποῦν τὴν εἰκόνα. Τοῦτο μυστήριον, ἐκεῖνο δακρύων γέμει. Ἐκεῖ γυνὴ μυρίζουσα, ὧδε Χριστὸς ὑπὲρ ἡμῶν ἑαυ τὸν ἁγιάζων. Ἐκεῖ γυνὴ μεγάλας ἁμαρτίας μικροίς ἀποκαθαίρουσα δάκρυσιν, ἐνθάδε Χριστὸς τῶν μαθη τῶν ἀπονίπτων τους πόδας, πρὸς ἔνδειξιν τῆς ύψη λῆς ταπεινώσεως. δε Χριστὸς τοῦ ἄρτου καὶ τοῦ καινοῦ ποτηρίου τὴν ἀκένωτον χαριζόμενος μέθεξιν, ἐκεῖ Ἰούδα; ἀναπείθων τοῦ μύρου την πρόσχωσιν, καὶ τοῦ ἀμνοῦ τὴν πρᾶσιν ταμιουλκών 4. ᾿Αλλ' ὅρα μὴ τῷ Χριστῷ συνδειπνῶν, τῷ Ἰούδα συναπαχθῇς, ἐπὶ τὴν τοῦ μύρου σε τιμὴν ἐπισύροντι. Μηδὲ τῶν πτωχῶν δῆθεν φροντίζειν τέως οὐ καλῶς συμβουλεύοντι συμπεισθῇς· οὐ γὰρ μέλει τούτων αὐτῷ. Ψεύστης ἐστὶ καὶ φιλάργυρος, καὶ κλέπτειν οἰόμενος τὴν τῶν ὁρώντων. ὑπόνοιαν, ὡς τὰ ἐν τῷ γλωσσοκόμῳ βαλλόμενα. Διὰ τοῦτο τὴν περὶ τοὺς πτωχούς προσποιείται συμπάθειαν, πλεονεξίας ἐν φιλοπτωχείας προσχήματι ὑποκρινόμενος πρόσωπον. Αν εἴπῃ, «Τίς ἡ τοσαύτη τοῦ μύρου ἀπώλεια; ἡδύ νατο γὰρ τοῦτο πραθῆναι πολλοῦ καὶ δοθῆναι που χαῖς· ν ἀποπήδησον, μᾶλλον δὲ καταγέλασον αὐτοῦ, ἐπὶ τὸν τοῦ δι' ἡμᾶς πτωχεύσαντος ἐνταφιασμὸν απαιωρήσας σου τὴν διάνοιαν. Εἰ δὲ τὸ δεῖπνον τὸ μυστικὴν ἐσθίεις, μὴ σὺν Χριστῷ χαλάσῃς ἐν τῷ τρυβλίῳ τὴν χεῖρα, μηδὲ προπετής γένῃ, τοῦ ειδα σκάλου καταφρονῶν. "Αν ἀκούσῃς· «Εἷς ἐξ ὑμῶν παραδώσει με· ν μὴ ἐπιπηδήσῃς, μὴ συνθρασυνθῇς. τιμιουλκών, Ταμιουλκών. τό, τιμουλκών. Μετὰ τῶν ταπεινῶν ταπεινώθητι. Μετὰ τῶν σιγών. των, σιωπὴν ἄσκει. Αν δὲ ἐρωτηθῇς, πράως ἀπο κρίνου τῷ πάντα γινώσκοντι, καὶ μηδὲν πλέον καλῶς ἔχει τῶν ἄλλων υπερφρονήσῃς, μὴ καὶ αὐτὸς ἀκούσῃς, ο Σὺ εἶπας· ο καὶ δ φησιν ἡ Γραφή Ελεγξέ σε τὸ σον στόμα, καὶ μὴ ἐγώ τὰ δὲ χείλη σου, κατεμαρτύρησάν σου.» Πρὸς δὲ τὰ ἑξῆς ὁ λόγος ἴτω. Δεῖπνον τοίνυν, τὸ μὲν ἐκεῖ Φαρισαϊκόν, τὸ ἐνταῦθα δὲ μυστικόν. Ωδε νιπτήρ τὸ τῆς ταπεινώσεως ύψος ὑπογραφόμενος, ἐκεῖ δάκρυα κηλίδας ψυχῆς ἀπονί πτοντα. Ἐκεῖ τρίχες Δεσποτικούς ἀπομάσσουσαι το δας, οἷς ᾅδης συμπατηθεὶς τῷ πυλωροῦντι θανάτῳ συγκαταβέβληται· ὧδε λέντιον πόδας ἐκμάσσον, οὓς ἐν ἑτοιμασίᾳ τοῦ Εὐαγγελίου τῆς εἰρήνης ἡ χάρις προσήκατο. Ἐκεῖ Φαρισαῖος, ἐνταῦθα, ὁ δεῖνα, ὁ τὸ κεράμιον βαστάζων τοῦ ὕδατος.» Τίς ἐστιν ὁ δεξ να; › Η εκάστου ψυχή. Τί τὸ κεράμιον; Τὸ σαθρόν τῆς ἁμαρτίας σκεῦος, τὸ σῶμα λέγω. Τί τὸ ὕδωρ, Ἡ διὰ πίστεως κάθαρσις. Τί τὸ ἀνωγεων; Τὸ οὐρά μον φρόνημα. Τί τὸ ἐστρωμένον, Ἡ ἐκ τῶν ἔξωθεν θορύβων ἀνάπαυσις, ἡ τοῦ πράου κατάπαυσις πνεύ ματος.. Τί τὸ Πάσχα; Ἡ ἐκ τῶν αἰσθητῶν πρὸς τὰ νοητά διάβασις. Τίς ὁ ἀποστείλας; Χριστός. Τίνες εί ἀποστειλάμενοι; Δύο τῶν μαθητῶν. Οὗτοι δὲ τίνες οἱ δύο; Η Παλαιὰ καὶ Καινή Διαθήκη· οὐ χαλεπὸν δὲ εἰπεῖν, ἡ γνωστικὴ καὶ πρακτική τελειότης, ἐν αἷς καὶ δι' ὧν τελεῖ τὸ Πάσχα Χριστός. Ποῦ καὶ παρέ τίνι; Ἐν τῇ οὕτως ἑτοιμασθείσῃ ψυχή. Ποιον Πέ σχα; Τὸ νομικόν, καὶ τὸ μυστικὸν, εἰ βούλει. Τὸ μὲν τῇ γνώσει, τὸ δὲ τῇ πράξει. Τὸ μὲν ὡς πρόβατον ἐσθίομεν, τὸ δὲ ὡς ἄρτον, καὶ θύμα, καὶ παντὸς τοῦ κόσμου καθάρσιον μεταλαμβάνομεν. η Καὶ τίς οὕτω μακάριος, ὡς γενέσθαι τοιοῦτος οἷον ὁ λόγος ὑπέγραψε; Τίς ἀνώγεων τὴν ἑαυτοῦ καρδίαν ἡτοίμασεν, ἵνα Χριστὸν ἀναπίπτοντα δέξηται, καὶ τελοῦντα τοῖς μαθηταῖς τὸ μέγα τοῦτο μυστήριον; Τίς δεῖπνον εὑρέθη Χριστοῦ, τὸν ἑαυτοῦ βίον προσ θεὶς εἰς ἑστίασιν τῷ εἰπόντι·. Ἐμὲν βρῶμά ἐστιν, ἵνα ποιῶ τὸ θέλημα τοῦ Πατρός μου τοῦ ἐν οὐρανοῖς;» Ὁ τοιοῦτος μιμεῖται τὸν δεῖνα, καὶ τὸν Χριστὸν ὑποδέχεται, καὶ τῶν ὑψηλοτέρων αισθήσεται μυστηρίων τους λόγους. Τίς οὕτω περὶ τὴν πίστιν διάπυρος, ὡς προθυμηθῆναι παθεῖν σὺν Χριστῷ τὸ ἐπιθυμητὸν ἐκεῖνο καὶ μακάριον πάθος, ἵνα, ὅταν ἀκούσῃ τοῖς μαθηταῖς προαναφωνοῦντος αὐτοῦ· «Ἰδοὺ ἀνα σπίνομεν εἰς Ἱεροσόλυμα, καὶ ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου παραδίδοται τοῖς· ἀρχιερεῦσι καὶ Γραμματεῦσι, καὶ κατακρινοῦσιν αὐτὸν θανάτῳ, καὶ παραδώσουσιν αὐ τὸν τοῖς ἔθνεσι, καὶ ἐμπαίξουσιν αὐτῷ, καὶ ἀποκτενοῦσιν αὐτὸν, καὶ τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ ἀναστήσεται ῥίψῃ μὲν αὐτίκα πᾶσαν ὀπίσω τὴν τοῦ κόσμου προσ πάθειαν, ζηλώσῃ δὲ τὸν ἑαυτοῦ Δεσπότην, τῷ πάντα παθεῖν δι' αὐτὸν ἐλέσθαι, ὅσα αὐτὸς δι' ἡμᾶς προ Θυμούμενος; ὅτι μὴ δι᾿ ἑαυτὸν ἔπαθεν, ἀλλ᾽ ὑπο γραμμὸν καὶ ὄρους τιθεὶς ἀνδρείας καὶ ταπεινώσεως, ἶν' ἐν μηδενὶ τῶν ἀντρῶν καταπίπτωμεν. Τίνα τρόπον; Δότε μοι τὴν ἀκοὴν, ἵνα συνῆτε τῶν λεγομένων τὴν δύναμιν. Ελοιδορήθης πρός τινος; μὴ ἀγανάκτει. Καὶ γὰρ καὶ ὁ Χριστὸς Δεσπότης ὢν καὶ Θεὸς, καὶ τοῦ παθεῖν ὑψηλότερος, οὐκ ἐλοιδορήθη μόνον, ἀλλὰ καὶ ἐμαστίχθη. Ὑβρίσθης ὑπὸ τοῦ πέλας; ἀλλὰ καὶ ὁ Χριστὸς ἐῤῥαπίσθη. ανειδίσθης; ἀλλ' αὐτὸς καὶ ἀνεπτύσθη, καὶ χλεύῃ χλαίναν ἐφό ρεσε. Τῶν τριχῶν κατεσχέθης; ἀλλὰ Χριστὸς ἀκάν θαις ἐστεφανώθη. Ητιμάσθης; ἀλλὰ καὶ Χριστὸς ἐνεπαίχθη· καὶ ὅ φησιν Ἡσαΐας·ι Ητιμάσθη καὶ οὐκ ἐλογίσθη.» Ετυπτήθης ὑπὸ χειρός; ἀλλὰ καὶ Χριστὸς ἐῤῥαπίσθη, καὶ καλάμῳ τὴν κεφαλὴν ἐτυ Στήθη. Εμαστιγώθης; ἀλλὰ καὶ Χριστὸς ἐφραγελ λεξη. Ἐκολαφίσθης; Ὁ δὲ Χριστὸς καὶ ἐσταυρώθη, διορυγέντων αὐτοῦ τῶν χειρῶν καὶ τῶν ποδῶν τοῖς Φλας. Καὶ οὐ τοῦτο μόνον· ἀλλὰ καὶ σταυρωθείς, ὑπὲρ τῶν σταυρούντων ηύχετο. Πόσον ἐκείνων ταῦτα βαρύτερα! Πόσον τὰ τοῦ Χριστοῦ τῶν ἡμετέρων ἀφορητότερα καὶ δριμύτερα Οὐκ ἔστι τῶν γεγονό των οὐδὲν, οὐκ ἔστιν, ἢ τοῖς Χριστοῦ συγκρίνηται πάθεσι. Τὰ μὲν γὰρ ἡμέτερα, ὡς λίαν εὐτελῆ, καὶ οὐδὲν, ὅτι μὴ πλὴν ἀνθρώπων ἁμαρτωλῶν καὶ θνη τῶν, καὶ ὑπὸ τροπὴν ὄντων, καὶ γένεσιν, καὶ προαίρεσιν κ· τὰ δὲ Χριστοῦ ἡλίκον ἀσυγκρίτως υπερέχει τῶν ἡμετέρων οὐδεὶς ἄν τις ἀφίκοιτο λόγος. Δεσπότ του γὰρ ἀβασιλεύτου, Θεοῦ ἀναμαρτήτου, Θεοῦ ἀτρέ που, ἀθανάτου, «παρ᾽ ᾧ οὐκ ἔστι παραλλαγὴ οὐδὲ τροπῆς ἀποσκίασμα. Καὶ μὴν, εἰ καὶ ε τὰς ἁμαρ τίας ἡμῶν αἴρει, καὶ περὶ ἡμῶν ὀδυνᾶται·, ἀλλ᾽ ἁμαρτίαν μὲν αὐτὸς οὐκ ἐποίησεν, οὐδὲ δόλος εύ ρέθη ἐν τῷ στόματι αὐτοῦ.» — «Δικαιοσύνη ο γὰρ ὅλος ἐστὶ, καὶ ἁγιασμὸς, καὶ ἀπολύτρωσις, καὶ πάσης ἐλατὴρ ἁμαρτίας. Ορα τοίνυν τὰ τοῦ Χριστοῦ, τῶν ἡμετέρων ὅσον ἔχει καθ' ὑπεροχὴν τὸ διάφορον· καὶ μὴ σκόπει τοῦ πάθους τὸ μέγεθος, ἀλλὰ φοβοῦ τὸ τοῦ παθόντος ἀξίωμα. Ἐκεῖ σου παράπεμψον τὴν διάνοιαν. ἐννόησον ὅσον ἐστὶ ψιλὴν ἄνθρωπον ὁρᾷν ἱκρίῳ κρεμάμενον, καὶ Θεὸν σταυρούμενον βλέπειν, καὶ τοῦτο μετὰ λῃστῶν. Ἐννόησον τίς ἀνθρώπων εἵλετό ποτ᾽ ἂν ὑπο στῆναι, οἷα τότε Χριστὸς ἐθελοντὶ ἧκε δεῦρο παθεῖν. Καὶ ταῦτα, πότε; Μετὰ τὰς θεοσημείας, μετὰ τὰς ἰάσεις, μετὰ τὰς ἀῤῥήτους εκείνας τῶν νόσων ἀπο πομπάς, μετὰ τὴν τῶν μυστηρίων παράδοσιν, μετὰ 4 φθίσιν. φθίσιν. τὰς εὐεργεσίας, αἷς τους προσιόντας αμείνους τουῶν οὐκ ἐνέλειπε· τὰς ἀφετίμους τῶν ἁμαρτιῶν συγγραφὰς σχεδιάζων τοῖς χρήζουσι, τοῖς μὲν νομοθετών τὴν ἄφεσιν, τῶν δὲ ὑπεξαίρων τὴν κατάκρισιν. 11 ἂν μὴ ἄγοιμι τὰ ἑξῆς ὧν ἐπειράθη κακῶν; Τὰ πρὸ τοῦ σταυροῦ φημι πειρατήρια, τὴν πρᾶσιν, τὴν προ δοσίαν, τὸ μετὰ δόλου φίλημα μαθητοῦ μὲν, ἀλλ' ἀθετητοῦ, προβάτου μὲν, ἀλλὰ λύκου· τὴν μετὰ με χαιρῶν καὶ ξύλων ἐπίβασιν, τὴν ἐπὶ Καϊάφαν ἄφιξη, τὰς ψευδομαρτυρίας, τὸν ἐπὶ βήματος ἑτασμὸν, τὴν κραυγὴν ἣν ἀνασείοντες έκραζον οἱ Ἰουδαῖοι οι Σταύ ρωσον, σταύρωσον αὐτόν·» τὰς φραγελλώσεις, τις εμπαιγμούς, τὰ ἐκπτύσματα, τὰ βαπίσματα, τὸν ἐξ ἀκανθῶν στέφανον, τὴν ἐκ κοκκίνου χλαμύδα, την ἐπὶ τὸν Κρανίου τόπον ἀπαγωγήν. Τὰ δὲ ἐπὶ τοῦ σταυροῦ οἷα; τοὺς ἤλους, τὰ δεσμὰ, τὴν ἐπὶ ξύλου σταύρωσιν, τὸ ὄξος, την χολὴν, τὴν λόγχην, τὸν ἐπὶ τῶν χιτώνων κλῆρον, τὸν διαμερισμὸν, τὰ ἐπὶ τοῦ σταυροῦ ὀνείδη, τῶν μὲν αὐτόθεν ἐμπαραινούντων καὶ τὰς κεφαλὰς κινούντων, καὶ τάδε λεγόντων Αλλους ἔσωσεν, ἑαυτὸν οὐ δύναται σῶσαι; ο των δέ· Εἰ βασιλεὺς Ἰσραήλ ἐστι, σωσάτω ἑαυτόν ἄλλων «Οὐα! ὁ καταλύων τὸν ναὸν, καὶ ἐν τρι ἡμέραις οἰκοδομῶν, ἑαυτὸν οὐ δύναται σωστ ἑτέρων· «Αφετε, ἴδωμεν εἰ ἔρχεται Ηλίας σὦτα αὐτόν· ο ἄλλων· «Εἰ Υιός ἐστι τοῦ Θεοῦ, καταβάτω δὴ ἀπὸ τοῦ σταυροῦ, καὶ πιστεύσομεν αὐτῷ.» 'Αρά σοι μικρὰ ταῦτα πρὸς ὑποτύπωσιν ταπι νώσεως 'Αφίχου δὲ πρὸς μέτρον όλως ενός μόνον τῶν ἐπὶ Χριστῷ γεγενημένων παθῶν, καὶ σεσίγηκε;; Οὐμενοῦν, εἴποιμι ἄν. Ὁ δὲ Χριστὸς τοιαῦτα καὶ την λικαῦτα πεπονθώς, ἐσιώπα. Τὰ δὲ μετὰ τὸν σταυρὸν, ὡς φοβερὰ καὶ παράδοξα; Οἷον, οὐρανὸς ἄνωθεν ἀμαυρούμενος, ἀὴρ ἐπιστυγνάζων, ήλιος σκοτιζόμεν γος, σελήνη μελαίνουσα, γῆ σειομένη, βυθός συστελλόμενος, δρη σχιζόμενα, τάφοι νεκρούς ἀναπέμποντες, καὶ ὅσα τοῦ τότε καιροῦ τὰ ἐξαίσια. Ὑφ' ὧν ἐλεγχόμενοι, καὶ Θεὸν εἶναι τὸν πάσχοντα διδασκόμενοι, δέον μεταπεισθῆναι, καὶ τοῖς τελουμένοις παν ραδόξοις ἐπιγνῶναι τὸ δέον, οὐ ῥᾷον ἐγίνοντο τῆς σφῶν κακίας, μὴ ὑπενδιδόντες οἱ τάλανες, ἀλλ' ἐπὶ τὸ χεῖρον προέκοπτον. Ἐῶ λέγειν τὰς μετὰ τὴν ταφὴν κακουργίας, αἷς κατεχρήζοντο, τὴν ἐπὶ τοῦ μνήματος κουστωδίαν, τὴν τοῦ λίθου σφραγίδα, τὴν μετὰ τὴν ἀνάστασιν σκευωρίαν, την διαφημισθεῖσαν πλάνην. Εμνήσθημεν ὅτι ὁ πλάνος ἐκεῖνος εἶπεν ἔτι ζῶν, ὅτι Μετὰ τρεῖς ἡμέρας ἐγείρομαι. Κέλευσαν οὖν σφραγισθῆναι τὸν λίθον ἕως τῆς τρίτης ἡμέρας. Καὶ αὖθις· «Εἴπατε ὅτι ἡμῶν κοιμωμένων, οι μαν θηταὶ αὐτοῦ νυκτὸς ἔκλεψαν αὐτόν.» Εννόησον, ἄνθρωπε, ὅσα τοῦ ἐμοῦ Χριστοῦ καὶ Θεοῦ τὰ πάθη, οἷς τὰ ἐμὰ κατηνάλωσε πάθη. Οσα μοι τῶν ἐντεῦθεν εὐεργεσιῶν λιμνάζουσιν αἱ πηγαί. Οσα τὰ σωτήρια φάρμακα. Όσα ὑπὸ δυσὶν ἡμε γαλα παρὰ Ἰουδαίων ὑπέστη ο ὁ Ποιμήν καλὸς, ὁ τὴν ἐν χὴν αὐτοῦ θεὶς ὑπὲρ ἡμῶν τῶν προβάτων· ο πρώτο Ματιά πάθους, μετὰ τὸ πάθος, ἀφ᾿ ἡμέρας ἀναδείξεως αὐ τοῦ πρὸς τὸν Ἰσραήλ; πῆ μὲν, ο Δαιμόνιον ἔχεις, λεγόντων, πῆ δὲ ο Φάγος καὶ οινοπότης, τελωνών καὶ ἁμαρτωλῶν φίλος· › ἐτὲ δὲ, ο Παραλύων τὸν νόμον, καὶ τὰ Σάββατα βεβηλῶν· ο ἄλλοτε, ο Σαμα ρείτης καὶ τοῦ τέκτονος υἱός,» καὶ ὅσα ταῖς εὐαγ γελικαῖς περιέχεται βίβλοις. Ποῦ θήσωμεν τὴν ἐπ' ἐφρύος τοῦ ὄρους ἐνέδραν, τὰς εἰρωνείας, τὰ πειρατήρια, τάς μετ' ἐπικρύψεως ερωτήσεις; Ενθεν τό, Εἰ ἔξεστι κήνσον Καίσαρι δοῦναι; › ἐκεῖθεν τὸ τῆς μιᾶς γυναικὸς ἐπὶ ἑπτὰ ἀνδράσιν ἁλούσης ἐρώτημα, Ένα Χριστὸν παγιδεύσωσιν· ἐκεῖ τὸ, ο Ἐν ποίᾳ ἐξουσίᾳ ταῦτα ποιεῖς; ν ὧδε, «Τι σημείον δεικνύεις ἡμῖν ἵνα πιστεύσωμέν σοι;» ἑτέρωθεν, ο Εως πότε τὴν ψυχὴν ἡμῶν αἴρεις; Εἰ Υἱὸς εἶ τοῦ Θεοῦ, εἰπὲ ἡμῖν παῤῥησίᾳ. ο Πόσα κατὰ τοῦ πράου, καὶ ταπεινοῦ, καὶ νομοθετοῦντος τὴν ἐπιείκειαν, οἱ θρα-. σεῖς καὶ χριστομάχοι σοβαρώς συνεσκεύασαν, τὸ ὕδωρ αὐτοῖς εἰς οἶνον μεταποιοῦντος, συναυλιζομένου, συνεσθίοντος, παρακαλοῦντος, Σαμαρείτης μετακα λοῦντος, τελώνας δικαιοῦντος, πόρνας εἰς παρθενίαν μετάγοντος, φύσεις αἱμάτων ξηραίνοντος, δαίμονας ἀπελαύνοντος, λεπρούς καθαρίζοντος, χωλοὺς ἐκεῖ θεν, κυρτοὺς αὐτόθεν, καὶ τὴν χαμαὶ συγκύπτουσαν ἀνορθοῦντος, παραλύτους σφίγγοντος, χεῖρα ξηράν ὑγιάζοντος, κωφοῖς ἀκούειν, τυφλοῖς τὸ βλέπειν, ἀλάλεις λαλεῖν παρεχομένου, τὰ μὲν δι᾿ ἑαυτοῦ, τὰ δὲ διὰ τῶν μαθητῶν· κατὰ πελάγους πεζεύοντος, ἄρτοις ὀλίγοις τρέφοντας μυριάδας, νεκροὺς ἐγείρον της βήματι. Ως ὤφειλον καὶ ἡμᾶς νεκροὺς ὄντας τοῖς παραπτώμασι καὶ ταῖς ἐπιθυμίαις τῆς ἀπάτης συζωοποιήσει ἐν ἑαυτῷ, χάριτι καὶ οἰκτιρμοῖς τῆς περὶ ἡμᾶς αὐτοῦ φιλανθρωπίας! Δι᾿ οὗ, καὶ μεθ᾿ οὗ τῷ Πατρὶ ἡ δόξα, καὶ ἡ τιμὴ, καὶ ἡ προσκύνησις, σὺν τῷ παναγίῳ, καὶ ἀγαθῷ, καὶ ζωοποιῷ αὐτοῦ Πνεύματι, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς σύμπαντας καὶ ἀτελευτήτους αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. ΛΟΓΟΣ Γ'. Εἰς τὴν παγκόσμιον Ὕψωσιν τοῦ τιμίου καὶ ζωοποιοῦ σταυροῦ. Σταυροῦ πανήγυριν ἄγομεν, καὶ τὸ τῆς Ἐκκλησ σίας ἅπαν καταστράπτεται πλήρωμα. Σταυροῦ παν ή γυριν ἄγομεν, καὶ χαρᾶς μαρμαρυγαῖς τὸ τῆς οἰκου μ ένης καταλάμπεται πρόσωπον. Σταυροῦ πανήγυριν μ ἄγομεν δι' οὗ τὸ σκότος ἠλάθη, καὶ τὸ φῶς ἀντεισ ΝΟΤ.Ε. αύτη σχεδιάσα: λόγον, νομία ήχθη. Σταυροῦ πανήγυριν ἄγομεν, καὶ τῷ σταυρωθέντι συνεπαιρόμεθα, τὴν γῆν ἀφέντες κάτω μετά τῆς ἁμαρτίας, ἵνα τὰ ἄνω κτησώμεθα. Σταυρός ὑψοῦται, καὶ συνυψοί χαμαί κειμένην τὴν ἀνθρωπότητα, καὶ τὰ δαιμόνων καταπλήσσει τὰ φρυά. γματα. Σταυρὸς ὑψοῦται, καὶ τοῦ Σατἂν ἡ ἀντίπαλος καταπίπτουσα δύναμις υποχωρεῖ καὶ συστέλλεται. Σταυρὸς ὑψοῦται, καὶ συντρέχει τῆς Ἐκκλησίας το πλήρωμα. Σταυρὸς ὑψοῦται, καὶ πόλεις πανηγυρίζουσι, καὶ λαοὶ χαρμόσυνα σπένδουσι. Καὶ τὸ μη σθῆναι γὰρ σταυροῦ, χαρᾶς ὑπόθεσις πρόδηλος, καὶ συστολή σκυθρωπότητος. Τὸ δὲ καὶ τύπον ὁρᾶσθαι σταυροῦ ἡλίκον; Ανδρείας γὰρ πρόξενον καὶ δειλίας ἀπαλλαγὴ τῷ προσθέ ποντι γίνεται. Τοιοῦτόν τι μέγα τοῦ σταυροῦ τὸ κτήμα καθέστηκε· καὶ ὁ τοῦτον κτησάμενος, ἐκτήσο θησαυρόν. Χρυσού με τάχα οἴεσθε τοῦτον λέγειν τὸν θησαυρὸν, ἢ μαργαρίτου καὶ λίθων Ἰνακῶν βαρυτίμων, οἷς οἱ φιλοσώματοι χαίρουσι, περὶ τὰ μηδενὸς ἄξια σμικρολογούμενοι. Ἐγὼ δὲ πάντων καλῶν κάλλιστόν τε καὶ πολυτελέστατον καὶ πράγμα καὶ ὄνομα, θησαυρὸν ἂν εἰκότως ἐκεῖνον ἀποκείσ μην, ἐν ᾧ, καὶ δι' οὗ, καὶ εἰς ὄν, ἅπαν ἡμῖν τὸ τῆς σωτηρίας ἀποτεθὲν ἐπανωρθώθη κεφάλαιον. Εἰ μὴ γὰρ σταυρός, οὐκ ἂν ὁ Χριστὸς ἐσταύρωτο. Εἰ μὴ σταυρός, οὐκ ἂν ἡ ζωὴ τῷ ξύλῳ προσήλωτο. Εἰ μὴ προσήλωτο, οὐκ ἂν ἐκ πλευρᾶς οἱ κρουνοί της ἀφθαρσίας ἐπήγαζον, αἷμα καὶ ὕδωρ, τὰ τοῦ κόσμου καθάρσια, οὐκ ἂν τῆς ἁμαρτίας χειρόγραφον ἔρη κτο, οὐκ ἂν τῆς ἐλευθερίας ετύχομεν, οὐκ ἂν τοῦ ξύλου τῆς ζωῆς ἀπηλαύσαμεν, οὐκ ἂν παράδεισο; ἄνοικτο, οὐκ ἂν ἡ στρεφομένη ρομφαία τῆς Ἐδέ τὴν ὁδὸν παρεχώρει, οὐκ ἂν ὁ λῃστὴς τὸν παράδεισον ᾤκει. Τί ταῦτα λέγω; Εἰ μὴ σταυρός, οὐκ ἂν ὁ Χριστὸς ἐπὶ γῆς· καὶ εἰ μὴ Χριστὸς ἐπὶ γῆς, οὐκ ἂν Παρ θένος, οὐκ ἂν γέννησις Χριστοῦ δευτέρα· οὐδ' ἂν ἐν ἀνθρώπῳ Θεός· οὐδ᾽ ἂν τόκος, οὐ φάτνη, οὐ σπάργανα, οὐ περιτομὴ ὀκταήμερο;, οὐχ ὑποταγή γονέων, οὐ μεθηλικίωσις· οὐκ αὔξησις σώματα, οὐκ ἀνάδειξις, οὐ βαπτίσματος μέθεξις, οὐ θαυμάτων ἐπίδειξις, οὐκ Ἰούδας προδότης, οὐ Πιλάτος δικάζων, οὐκ Ἰουδαίων τόλμα σταυροῦσθαι τὸν ἀνεύθυνον. κράζουσα. Καὶ εἰ μὴ σταυρὸς, οὐκ ἂν ἐπεπάτητο θάνατος, οὐκ ἐσκύλευτο οίδης, οὐχ ὁ πικρὸς δρ ἐνενέκρωτο. Διὰ τοῦτο μέγα τι χρῆμα καὶ εἰμιον & σταυρός. Μέγα μὲν, ὅτι πολλὰ δι' αὐτὸν τῶν ἀγα θῶν κατωρθώθη, καὶ τοσούτῳ πολλὰ, ὅσῳ καὶ ει Χριστοῦ θαύματα καὶ παθήματα κατὰ παντὸς ἔχει λόγου τὰ νικητήρια. Τίμιον δὲ, ὅτι Θεοῦ πάθημα και τρόπαιον ὁ σταυρός· πάθημα μὲν, ὅτι διὰ τὸν ἐκούσιον ἐν αὐτῷ τοῦ πάθους θάνατον· τρόπαιον δὲ, διὰ τὸ τετραυματίσθαι ἐν αὐτῷ τὸν διάβολον, νενικήσθα δὲ σὺν αὐτῷ τὸν θάνατον· συντετρίφθαι δὲ καὶ τοῦ ᾅδου τὰ κλεῖθρα, καὶ κοινὸν παντὸς γεγενῆσθαι τοῦ κόσμου σωτήριον τὸν σταυρόν. Σταυρός Χριστιανῶν ἐλπὶς, ἐπεγνωσμένων σωτής, χειμαζομένων λιμὴν, ἀσθενούντων ἰατρός, παθών λατὴρ, ὑγείας δοτήρ, νενεκρωμένων ζωή, εὐσεβείας πρόγραμμα, βλασφημίας φιμοτρον. Σταυρὸς ὅπλον κατ' ἐχθρῶν, σκήπτρον βασιλείας, διάδημα κάλλους, τύπος άγραφος, ῥάβδος δυνάμεως, ἔρεισμα πίστεως, ακτηρία γέρους, ὁδηγὸς τυφλών, φῶς τῶν ἐν σκότει, παιδευτής ἀφρόνων, διδάσκαλος νηπίων, ἁμαρτίας ἀναίρεσις, μετανοίας ένδειξις, δικαιοσύνης ὑπογρα ρεύς. Σταυρὸς κλίμαξ εἰς οὐρανὸν ἄγουσα, ὁδὸς πρὸς ἀρετὴν ὁδηγοῦσα, ζωῆς πρόξενος, θανάτου λύσις, φθορᾶς ἀλλοτρίωσις, πυρὸς σβετήριον, πρὸς Θεόν παρρησία, κλεὶς οὐρανῶν βασιλείας. Σταυρός φύλαξ ἐν νυκτί, ἐν ἡμέρᾳ πύργος, ἐν σκότει χειρ αγωγός, ἐν εὐθυμίᾳ χαλινός, ἐν ἀθυμίᾳ ψυχαγωγός, διαλλακτήριος, ἱκέσιος, φίλιος, συνήγορος, προασπιστὴς, ἐπίκουρος. Σταυρὸς ἐν πειρασμοῖς βοηθός, ἐν κινδύνοις σωτήρ, ἐν ἀθυμίαις παρήγορος, ἐν ἀνάγκαις βοηθός, ἐν θαλάσσῃ κυβερνήτης, ἐν συμ φοραῖς ἀνάψυξις. Σταυρός νυκτοφυλακεῖ τοὺς καθεύδοντας, συναγρυπνεῖ τοῖς ἀγρυπνοῦσι, τοῖς κεκμηκόσι συνεπαμύνει. Σταυρὸς ἀτονούντων νεύρωσις, κοπιώντων ἀνάπαυσις, πεινούντων τροφή, νηστευόν των Ισχύς, ἀγωνιστῶν ἀλείπτης, γυμνῶν σκέπη, συνοδοιπόρος τῶν ἐπιξενουμένων. Σταυρὸς πλουσίων συχρονιστής, πενητῶν προνοητής, χηρών προστά της, ὀρφανῶν ἀντίληψις καὶ τροφεύς. Σταυρὸς ἀρε χόντων τιμή, βασιλέων κράτος, στρατηγῶν νίκος, ἀγείας σφραγὶς, συζυγίας σύνδεσμος. Σταυρός πόλεων φύλαξ, οίκων ἀσφάλεια, φιλίας συναρμοστής, τῶν ἐχθρῶν ἀμυντήριον, πολεμίων ἀντίπαλος, ἐθνῶν διωκτήριον, βαρβάρων σκόλοψ, εἰρήνης βραβευτής. Σταυρὸς ἀγάπης πρυτανευτής, κόσμου καταλλαγή, περάτων διαγραφή, ὕψος οὐρανοῦ, γῆς βάθος, κτίσεως σύμπηξις, μῆκος τῆς φαινομένης, εὗρος τῆς οἰ κουμένης· καὶ συνελόντα εἰπεῖν, σταυρὸς τῶν Χριστοῦ παθῶν τὸ κεφάλαιον, τῶν εἰς ἡμᾶς θαυμάτων ή χορωνίς. Τοῦτο καὶ δόξα Χριστοῦ καλεῖται, καὶ ὕψος Χριστοῦ προσαγορεύεται. Τοῦτο καὶ ποτήριον ἐπι θυμητὸν νοεῖται, καὶ τῶν ὑπὲρ ἡμῶν Χριστοῦ παθη μάτων συμπέρασμα. "Οτι δὲ δόξα Χριστοῦ ὁ σταυρός, ἄκουσαν αὐτοῦ λέγοντος· «Νῦν ἐδοξάσθη ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου, καὶ ὁ Θεὸς ἐδοξάσθη ἐν αὐτῷ, καὶ εὐθέως δοξάσει αὐτόν. ο Καὶ πάλιν·. Δόξασόν με σύ, Πάτερ, τῇ δόξῃ ἣν εἶχον πρὸ τοῦ τὸν κόσμον εἶναι παρὰ σοί, ο Καὶ αὖθις· «Πάτερ, δόξασόν σου τὸ ὄνομα, Ηλθεν οὖν φωνὴ ἐκ τῶν οὐρανῶν • Καὶ ἐδόξασα, καὶ πάλιν. δοξάσω.» Δόξαν ἐνταῦθα λέγων τὴν ἐπὶ τῷ σταυρῷ προσγινομένην τότε τῶν στοιχείων ἐναλ λα τὴν καὶ συμπάθειαν. Ἔδει γὰρ τῷ Κτιστῇ συμπαθεῖν καὶ τὰ κτίσματα. "Οτι δὲ καὶ ὕψος Χριστοῦ ὁ Τύπος ἄγρα φος.. τό, Τύπος Μετα γὰρ ἔκτὴν ἡμέραν κατά 4. τύπος ἐλευθερῶν αὐτὸν ἀγωγῶν, ἔγγραφο ἄγραφος, ὑψωθῶ, τότε πάντας ἑλκύσω πρὸς ἐμαυτόν· &; καὶ ἐν ἑτέρῳ λέγει· «Καθώς Μωϋσῆς ὕψωσε τὸν ὄφιν ἐν τῇ ἐρήμῳ, οὕτως ὑψωθῆναι δεῖ τὸν Υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου.» Διὰ τί; εἽνα πᾶς ὁ πιστεύων εἰς αὐτόν, μὴ ἀπόληται, ἀλλ' ἔχῃ ζωὴν αἰώνιον.» Βλέπεις ότι δόξα καὶ ὕψος Χριστοῦ, σταυρός; σταυρός, ἄκουσον τί φησιν αὐτός· Όταν έγι Βούλει γνῶναι ὅτι ἐνταῦθα ὕψος, ἐκεῖ δὲ δέι παρέπεται; ἄκους τοῦ Δαβὶδ λέγοντος· «Υψώθης. ἐπὶ τοὺς οὐρανοὺς, ὁ Θεὸς, καὶ ἐπὶ πᾶσαν τὴν τὴν ἡ δόξα σου. • Καὶ τοῦ Ἡσαΐου πάλιν, ὡς ἐκ τμ ώπου Χριστοῦ· «Νῦν ἀναστήσομαι, λέγει ὁ Κύριος, νῦν ὑψωθήσομαι, νῦν δοξασθήσομαι.» Ἐπεὶ οὖν ύψος ἡ δόξα, ὑψοῦται δὲ σήμερον ο σταυρός δεξα ζεται δῆλον καὶ ὁ Χριστός. Ε! γὰρ δόξα Χριστο Ο σταυρός, σήμερον ὑψοῦται ὁ σταυρός, ἵνα ἀξι σθῇ ὁ Χριστός. Οὐχ ὑψοῦται Χριστὸς ἵνα δοξασθή ὁ σταυρός, ἀλλ' ὑψοῦται ὁ σταυρὸς ἕνα ὁ Χριστός δοξασθῇ. Δοξάζεται δὲ Χριστὸς ἵνα ἡμᾶς ἑαυτῷ συνανυψώσῃ. Υψονται οὖν ὁ σταυρὸς, καὶ συνομο τῶν εὐσεβούντων τὸ φρόνημα. Δοξάζεται Χριστός, καὶ συνδοξάζει τους δοξάζοντας αὐτόν. Υψούται στην ρὸς, καὶ κατασπᾷ τὴν ὀφρὺν τῶν δαιμόνων. Δεξι ζεται Χριστὸς, καὶ καταισχύνει τὸν ἀρχέκακον ἔφη. Υψοῦται σταυρὸς, καὶ ἀνορθοῖ τοὺς καταπίπτοντας. Δοξάζεται Χριστὸς, καὶ τῶν δι' ἁμαρτίαν πεσόντων ἀμαυροῖ τὴν αἰσχύνην. Υψοῦται ὁ σταυρὸς, καὶ ; πίπτουσιν εἴδωλα. Δοξάζεται Χριστὸς, καὶ διάβολο; η πλήττεται. Υψοῦται σταυρός, οὐχ ὅτι μόνον ὑψώθη Χριστὸς ἐν αὐτῷ, ἀλλ' ὅτι φανερωθεὶς τὴν τῶν Ἰουδαίων παράνοιαν ήλεγξε. Πόθεν φανερωθείς; Ἐπὶ βασιλέων τῶν εἰς Χριστὸν πιστευσάντων ούτ ὥς τινες τῶν δῆθεν προανεπλάσαντο, κλέπτοντε; τοὺς πολλοὺς πιθανότητι, ἀλλὰ θείᾳ καὶ ἀπεριέργη δυνάμει, καὶ ὄντως πίστεως μηχανῇ καὶ στερεότητ.. Θεοῦ γὰρ ἦν τὸ κειμήλιον. Ἐπειδὴ γὰρ μετά την διὰ σταυροῦ θάνατον, ὁ τῆς ζωῆς καὶ θανάτου Κύριο; τρισὶν ἡμέραις ἀνεβίω· φθόνου δὲ κέντροις Ιουδαία νυττόμενοι, καὶ δέει κατεσχημένοι, μή τι τῶν κατὰ πάθος ἐκεῖνο τὸ σεπτὸν καὶ μακάριον διασωθέν χρη στηρίων, Ἰουδαίοις μὲν ἀμυντήριον γένηται, τοῖς τ Χριστὸν δεσποτεύουσι φυλακτήριον γένηται, ὑπὸ Το 182. ΧΧΧΙΙ, 10. τοῦ, ὑψοῦται ὁ σταυρός, τό, σήμερον, πόθεν φανερωθείς. πότε, πῶς καὶ πότε; κειμήλιον, τινὲς τῶν δῆθεν. τὸ δῆθεν τῇδε, μυχοῖς κατορωρυχεσαν γῆς, ἀποθέμενοι τὸ θησαύ ρήμα· λέγω δὴ τὸν σταυρὸν, καὶ τὰ περὶ τὸν σταυ ρὸν ἅπαντα· τοὺς ἤλους φημὶ, καὶ τὴν λόγχην, καὶ ἂν ἐπὶ τοῦ σταυροῦ Πιλάτος έγραψε, [καὶ] προσέπηξε τίτλου. Εἶτα Θεοῦ Χριστιανοῖς τὰ βασίλεια σκήπτρα, καὶ ὅλην τὴν ὑπὸ Ῥωμαίους ἀρχὴν ἐγχειρίσαντος, τύ δίκησεν ἄρτι τότε διὰ γυναικὸς εὐσεβοῦς, γυναικὸς βασιλίδης, γυναικός βασιλικὴν ἐχούσης τὸ φρόνημα, τοῦ υἱοῦ τηνικάδε Χριστιανῶν βασιλεύοντος, ἀμογή τί, καὶ, οἷον εἰπεῖν, θείαις εὐφροσύναις περισοφῆσαι τὸ γύναιον· καὶ πῆ μὲν ἀρχικαῖς ἐμβριθείαις, ἔστι ἢ ὅπου καὶ κοιναῖ; κολακείαις, πάντα δὲ βασιλικῶς ἐπιδείξασθαι, ὅτα τὴν ἀκαμπῆ τῶν Ἰουδαίων ἐπι λυγίσαι καρδίαν ἡδύνατο. Καὶ δὴ θᾶττον ἐπιζητούσῃ τῇ βασιλίδι, τὸ κοινὸν ἐπέστη θησαύρισμα· Θεοῦ τὸ δώρον εἰς τάχος τῷ γυναίῳ προτείναντος· τοῦτον δή λέγω, τὸν εἰς πάντα σήμερον τὸν κόσμον ὑψούμενον τοῦ Κυρίου σταυρόν· μεθ᾽ οὗ καὶ πάντα οἷς τὸ μακά ριον ἐκεῖνο, καὶ τοῦ κόσμου σωτήριον ᾠκονόμητο πάθημα. Διὰ τοῦτο τοίνυν ἑορτάζομεν σήμερον, διὰ τοῦτο πανηγυρίζομεν, ὅτι τὸ πάλαι κρυπτόμενον ἅγιον πεφανέρωται σήμερον· ὅτι ὁ ἐν κρυφῇθησαν μὰς ἐκ μετάλλων γῆς ἐξέλαμψεν ὡς χρυσός· ὅτι τὸ συγχωσθέν τῆς Χριστιανῶν βασιλείας επισημότατον ἀνεκαλύφθη λάβορον· ὅτι ὁ τυφὼν τῶν δαιμόνων ἠρέ μησε, φανερωθέντος σταυροῦ· ὅτι τὸ κατ' ἐχθρῶν αὐτοχάλκευτον ξίφος ἀπὸ γῆς πεφανέρωται· ὅτι τὸν ἑαυτῆς ἀπέλαβε κόσμον ή Εκκλησία, ὅτι ἦν ἀπώλεσε ἐραχμήν, ἡ βασιλέως εὗρεν ἀρχή. Οὗτός ἐστιν ὁ τοῦ Χριστοῦ σταυρός, τὸ Δεσποτικὸν σημεῖον, τὸ σωτή. Ο μὴν ὅπλον, τὸ βασιλικόν κράτος, τὸ τῆς νίκης τρό. παιον, τὸ τῶν ἄνω καὶ κάτω μεταίχμιον, τῶν βεβαιοπίστων τὸ σύνταγμα, ἡ ἀποστολικὴ κορυφὴ καὶ τηρητική διόπτρα, τῶν μαρτύρων ὁ στέφανος, τῶν τὸν Χριστὸν προσκυνούντων ἡ ἀῤῥαβών. Αφ' οὗ γὰρ σταυρός, ὁ Χριστὸς προσκυνεῖται· ἀφ' οὗ σταυρὸς, ὁ Υἱός τοῦ Θεοῦ ἐπεγνώσθη ἀφ᾽ οὗ σταυρός, σὺν Πατρὶ τὸν Υἱὸν προσκυνοῦμεν· ἀφ' οὗ σταυρός, τὰ Ἰουδαίων ήργησε, τὰ Ἑλλήνων ἀπεσβέσθη, τὰ Χριστιανῶν ἀνέσχεν, ὁ ἀὴρ ἡγιάσθη, τῶν ἐπιβωμίων αἱμάτων ἠλευθερώμεθα, τῆς ἀναιμάκτου Αμογητά. τῷ, ἀπεριέργῳ δυνάμει. Αύτος κάλκε τον ξίφος. αυτουργόν, αὐτοφυές. Διόπτρα. Αιώνα της Χαίροις, διόπτρα προβλεπτική, διόπτρα προφητική. Τὰ Ἰουδαίων ήργησε. Τῶν ἐπιθωμίων αἱμάτων ἠλευθερώμεθα. κῆς κνίσσης ἀπηλλάγμεθα, τῆς πνευματικῆς εὐωδίας τοῦ κενωθέντος μύρου μετέχομεν· ἀφ' οὗ στα.. ρὸς, αἱ μυθικαὶ θεογονίαι εἰς φροῦδον ἐχώρησαν· ἀπ' οὗ σταυρός, τῆς καθ' ἡμᾶς Ἰησοῦ θεογεννησίας το μυστήριον ἔγνωμεν· ἀφ' οὗ σταυρός, τὴν ὑπεράρχην ἀρχὴν τῆς προανάρχου ἀρχῆς προελθοῦσαν ἐμάθομεν ἀφ᾽ οὗ σταυρός, τὴν εἰς Πατέρα, καὶ Υἱὸν, καὶ Πνεύ μα ἅγιον ἐδιδάχθημεν πίστιν, καὶ τὴν πολύθειν τῆς Ελληνικῆς εἰκαιομυθίας ἀπετιναξάμεθα λύμην. Αρ οὗ σταυρός, τῶν τυπικῶν συμβόλων τὰς σκιάς ωσάμεθα, καὶ τῷ τῆς ἀληθείας ἐν χάριτι φωτὶ κατ ηλλάγμεθα. 'Αφ' οὗ σταυρός, καταπεφρόνηται δέν νατος, τεθήπασι δαίμονες, κατεάγησαν ξύπνα, ζω θυσίαι πέπαυνται, τὰ εἰδωλεῖα κατέστραπται. Έχ κλησίαι πανταχοῦ, θυσιαστήρια, ψαλμῳδίας, στάσεις πάννυχοι, θεολογίας, βαπτίσματα, πιστῶν συμφωνίαι, Γραφῶν ἐπιγνώσεις, γῆς καταφρόνησις, ούμα νοῦ κτήσεις, Θεοῦ μετουσία. Τί δεῖ τὰ πολλὰ λέγειν; Αφ' οὗ σταυρός, ἀγγέλοις συμπολιτεύονται ἄνθρα ποι, καὶ αὐτὸς ὁ οὐρανὸς τοῖς ἐπιγείοις βατὸς, καὶ Θεὸς ἀνθρώποις χωρούμενος καὶ συμφερόμενος. λατρείας γεγεύμεθα. Αφ' οὗ σταυρός, τῆς δαιμον Ο Ο 'Αλλ', ὦ σταυρέ, τὸ τοῦ Χριστοῦ καὶ ἡμῶν τε τίμητον αύχημα! Ο ξύλον ἐπίσημον, ἐν ᾧ Χρισός ἐξετανύσθη! Φυτὸν ἀθανασίας, ἐξ οὗ Χριστὸς ὁ δεν τρυς, τὸ ζωηρὸν ἡμῖν ἔβλυσε πόμα. Ο σταυρός, δι' οὗ τῆς ἁμαρτίας ἐκραγὲν τὸ χειρόγραφον, τὸ τῆς ἐλευθερίας έχειρογραφήθη συμβόλαιον! Ο σταυρό μυρίων ἀγαθῶν θησαυρέ! παραδείσου πρόξενε, μα σιλείας κληροῦχε, ἁμαρτημάτων λωτὴρ, κατορθωμα. των δοτήρ. Σὲ Χριστὸς ἐν σοὶ σταυρωθείς, ξύλι ἀθανασίας παρέδειξε. Σε Χριστὸς ἐν σοὶ προσπαγες, τῆς εἰς οὐρανοὺς ἀγούσης ὁδοῦ παρέπηξε κλίμακε Σὲ Χριστὸς ἐν σοὶ κρεμασθείς, εὐλογίας ἀνέδειξε πρόξενον. Σὲ Χριστὸς ἐν σοὶ τανυσθεὶς, τῶν ἐν δι ραῖς ἀνεῖναι τὰ δεσμὰ προεστήσατο. Εν σοὶ Χριστ ἑκὼν ὑψωθείς, τὸν κόσμον ἑαυτῷ συνανύψωσεν. Εν σοὶ Χριστὸς ὑπὲρ ἡμῶν ὑψωθεὶς, τὸν ὑψωθέντα χαίν 'Αρ χὴν τῆς προανάρχου ἀρχῆς προελθοῦσαν. ὑπάρχιον ἀρχὴν, τ), πιστῶν συμφωνίαι. Καὶ Θεὸς ἀνθρώποις χωρούμενός τε καὶ συμφερόν μενο:. Ινα χωρηθῇ διὰ σώματος σώμασιν, ἄλλως οὐκ ἂν χωρηθείς. συμφέρομαι τοῖς πολλοῖς Τό, κληρούχε, Ηδον εἰς τὸν κληρούχον Θεόν κοῦν ἐστηλίτευσεν όφιν. Οὐκέτι δάκνων ὄφις, ἐφ' ὁδοῦ πτέρναν τηρεῖ. Οὐκέτι χαλκοῦς ὄφις, τὰ τῶν δεκνόντων όφεων αποπαύει προσβλεπόμενος δήγμα τα. Οὐκέτι ο ἐπικατάρατος πᾶς ὁ κρεμάμενος ἐπὶ ξύλου.» Πῶς, καὶ τίνα τρόπον; Τοῦ εὐλογητοῦ παι δὸς Ἰησοῦ, τοῦ Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ, τὴν κατάραν εἰς εὐ λογίαν ἡμῖν ὑπαλλάξαντος. Οὐκέτι κατάρατος ὁ σταυ δ ρός, τῆς κατάρας τῷ σταυρῷ προσπαγείσης, καὶ Χριστοῦ τὴν κατάραν ἐξάραντος, καὶ τὴν εὐλογίαν ἡμῖν ἀντεισάξαντος. σου. ) Οὗτος ὁ τοῦ Χριστοῦ σταυρὸς πάντων ἡμῖν γέγο νεν εἰσαγωγεὺς τῶν καλῶν. Οὗτος ὁ τοῦ Δεσπότου σταυρὸς πολλοῖς ὀνόμασι κέκληται. Σταυρὸς καλεῖται, ἐάβδος εὐθύτητος, βασιλείας, δυνάμεως, κληρονομίας. • Ο θρόνος σου, ὁ Θεὸς, εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος· ῥάβδος εὐθύτητος, ἡ ῥάβδος τῆς βασιλείας Ελυτρώσω ῥάβδῳ κληρονομίαν σου.» ι Ράβδον δυνάμεως ἐξαποστελεῖ σοι Κύριος ἐκ Σιών.» Βακτηρία· ι Η βακτηρία καὶ ἡ ῥάβδος σου, αυταί με παρεκάλεσαν. ο Ξύλον ζωῆς· • Ζωῆς ξύλον ἐστὶ πᾶσι τοῖς ἀντεχομένοις αὐτοῦ, καὶ τοῖς ἐπερειδομένοις ἐπ' αὐτὸν ὡς ἐπὶ Κύριον ἀσφαλής.» Ξύλον Καὶ ἔσται ὡς τὸ ξύλον τὸ πεφυτευμένον.» Που; Δαβιδ λέγει· «Παρὰ τὰς διεξόδους τῶν ὑδάτων.» Ποίων υδάτων; Τῶν θεοπνεύστων Γραφών. ὑποπόδιον • Υψοῦτε Κύριον τὸν Θεὸν ἡμῶν, καὶ προσο κυνεῖτε τῷ ὑποποδίῳ τῶν ποδῶν αὐτοῦ, ὅτι ἅγιος ἐστι.» Τόπος· «Εἰσελευσώμεθα εἰς τὰ σκηνώματα αὐτοῦ, προσκυνήσωμεν εἰς τὸν τόπον, οὗ ἔστησαν εἰ πόδες αὐτοῦ. Εἰ δώσω ὕπνον τοῖς ὀφθαλμοῖς μου, καὶ τοῖς βλεφάροις μου νυσταγμόν· ἕως οὗ εὕρω τό πον τῷ Κυρίῳ, σκήνωμα τῷ Θεῷ Ἰακώβ.» Τοῦτον αἰνιττόμενος τὸν σταυρὸν, Ἰακὼβ ὁ πατριάρχης, ἐναλλάξ ποτε τὰς χεῖρας τοῖς ἐγγόνοις ὑποθεὶς, συμβολικῶς προεμήνυσε. Τοῦτον ὁ αὐτὸς προτυπούμενος, ι ἐπὶ τὸ ἄκρον τῆς ῥάβδου τῷ Ἰωσὴφ προσ εκύνησε.» Σταυροῦ τύπον ἐπεῖχεν ἡ ῥάβδος τοῦ αὐτ ο Εστηλίτευσεν. υἱ τὸν ἐστηλίτευσε καιίο. Εἰσαγωγεύς. Σκήπτρον κληρουχίας σου "Οτι ἅγιός ἐστι. τοῦ πατριάρχου Ἰακώβ, ὡς διέβη, τὸν Ἰορδάν φησί γάρ ο Ἐν τῇ μάστῳ μου διέδην τὴν Ἱερ νην.» Καὶ μικρῷ πρὸ τούτων, σταυρού σημείου παρεδείκνυτο τῷ 'Αβραάμ, μέσον τῶν τοῦ κριού κεράτων τυπούμενον· ὅτε τὴν ἐν τύπῳ θυσίαν, περν δειγμα τοῦ σταυρωθέντος, διὰ τοῦ προβάτου μυστικῶς ἐπετέλει. Σταυροῦ τύπον ἐπλήρου καὶ Ἰσαάκ, τα ξύλα της θυσίας ἀναλαβὼν, καὶ τῷ πατρὶ θυσίαν ἑαυτὴν ἐπ:! γομένῳ προτροπάδην ἑπόμενος. Σταυρού δύναμιν ή ῥάβδος είχε Μωσέως εἰς ὄφιν μεταβληθεῖσα, και μεταμορφοῦσα της Αἰγυπτίων ῥάβδους, καὶ τὰς μὲν καταπιοῦσα, τοῖς δὲ τὸ ποτάμενον ἐξαιμάτωσα ῥεῖθρον, ὅπως μὴ πίωσι· καὶ τὴ μὲν βατράχους τ ὑδάτων ἐξέρπειν, πὴ δὲ ἀκρίδας, καὶ σκνίπα;, 22 σκότος ψηλαφητὴν σχεδιάζουσα, καὶ ὅσα τὰς λίγο πτίων συμφοράς περιίστησι. Σταυρού τύπον ἡ αὐτὸ τοῦ Μωσέως εἶχε ράβδος, ὅτε τὸ Ερυθραῖον ἔνθα κα ἔνθα διασχίζοντι πέλαγος, τεῖχος αὐτῷ τε καὶ το λαῷ συνεπάγη τὰ ὕδατα. Σταυροῦ σημεῖον ἐπείχεν ὁ στύλος τοῦ πυρὸς καὶ τῆς νεφέλης, οἷς ἀδήγει ο Θεὸς τὸν ἀλήτην Ισραήλ, ἐξ Αἰγύπτου φυγαδεν με νον. Σταυροῦ σχῆμα διέσωζε καὶ Μωσῆς αὐτὸς ἐπὶ τοῦ ὄρους ὑψοῦ τὰς χεῖρας ἀνέγων, ὅτε πολεμούντος τοῦ Ἰησοῦ τὸν ἀλλόφυλον Αμαλήκ, ὁ μὲν ὑπὸ λιμών καὶ ὰρ ἐστηρίζετο, Ἰσραὴλ δὲ δυναμούμενος ὑπερ ίσχυε. Σταυροῦ Ρύπον ἐπλήρου καὶ πατάξασα λάδις ἐν ἐρήμῳ τὴν πέτραν, καὶ κιαφέρον τὴν ἐγκύμνα δείξασα. Τἱ δὲ καὶ Ησαΐας ξυλίνῳ πρίονι διχῇ δα ρούμενος, οὐ σταυρικὴν ἐσχημάτισε τύπον; Εωλί γειν τοῦ Ἀγγὲ τὴν σταύρωσιν, καὶ Σισάρα τὴν ἐν πασσάλῳ καθήλωσιν, τὸν σταυρὸν φανερώς δηλοί σας. Ἀλλὰ καὶ τὴν μηλωτὴν Ἠλίου φαίην ἂν ἔγων; σταυροῦ δύναμιν ὑποφαίνουσαν, ὅτε τὸ Ἰορδάνειον ῥεῖθρον διχῆ διαστήσας, ὡς ἐπὶ ξηρᾶς διεπέρασε γῆς. Τὸ δὲ Ελισσαίου θαῦμα τοῦ θήσομεν, ὅτι τὰ ὕδατι τὸ ξύλον ὑποθεὶς, τῆς ἀξίνης ἐκ βάθους ἀνεχε ποταμοῦ τὸ σιδήριον, τῷ ἐλαφρῷ, τὸ βαρὺ ἀνελόμεν νος; Τί δὲ ἡ ῥάβδος, ἡ ἐκρύσασα κάρυα, οὐ προστ λως τὸν σταυρὸν ὑπογράφει; πι, Τοῦ Αγγέ σταύρω 'Αγγέ, Βουγαίου Αγγλ, Αγγέ Μέγα ἀληθῶς ὁ σταυρὸς, καὶ πολλαχοῦ τῆς Γρα φῆς μαρτυρούμενος ἢ προτυπούμενος, καὶ τῶν δι' αὐτοῦ τελουμένων οσημέραι θαυμάτων προδιαγράφων τὰ ὑποδείγματα. Προσκυνεῖτε τὸν σταυρὸν, ὅτι δι' αὐτοῦ τὸν Κύριον ἔγνωμεν. Προσκυνητὸς ὁ σταυ ρὸς, ὅτι ἐν αὐτῷ τὸν σταυρούμενον εὐλογοῦμεν. Προσκυνητὸς ὁ σταυρός, ὅτι δι' αὐτοῦ τὴν εὐλογίαν ἐλάβομεν, καὶ τῆς κατάρας ἠλευθερώμεθα. προσκυνητός ὁ σταυρός, ὅτι δι' αὐτοῦ τὴν πικρὰν τοῦ ξύλου τῆς παρακοῆς ἐξεμέσαντες γεῦσιν, τοῦ γλυκασμοῦ τῆς σωτηρίας γεγεύμεθα. Η λόγηται τὸ ξύλον, δι' οὗπερ ηυλογήθη τὰ ἔθνη. Ηὐλόγηται τὸ ξύλον, ἐν ᾧ Θεός σωματικῶς ἐξετάθη. Καὶ τί τούτου παραδοξότερον, Θεὸν σταυρούμενον βλέπειν, καὶ τοῦτο μετὰ ληστάς; Ηὐλόγηται τὸ ξύλον, δι' οὗ λῃστὴς τὸν πα ράδεισον ᾤκησε, καὶ ἡ τοῦ ξύλου γεῦσις τὴν πικρὰν ἐξεκρούσατο γεῦσιν· οὗ τί θαυμασιώτερον; Οτι ἂν Εκλεισεν ἁλοὺς ὁ ᾿Αδάμ, τοῦτον ήνοιξε λῃστὴς ἐπι γνούς· καὶ οὗ ἐκεῖνος ἐξάριστος γέγονεν, οὗτος κλη τὸς ἐνεγράφη πολίτης. Εύγε τῆς καταλλήλου παρ αλλαγής! Ἐξῆλθε κλέπτης, καὶ ἀντεισῆλθε κλέπτης ὁ μὲν διὰ παράβασιν· ὁ δὲ, δι᾿ ἐπίγνωσιν. Ὁ μὲν ὑπαχθεὶς τῷ πτερνίσαντι· ὁ δέ, συσταυρωθεὶς τῷ που ήταντι. Ευλόγηται τὸ ξύλον, ἐξ οὗ κιβωτός κατεσκευάσθη, κόσμον κατακλυσμοῦ συμβολικῶς διασώζουσα. Πύ λόγηται τὸ ξύλον, ἐξ οὗ πατὴρ 'Αδάμ μὴ γευσάμενος πρότερον, τῆς ζωῆς τὸν θάνατον ἀνταλλάξατο προς πετεία γεύσεως, τοῦ ξύλου τῆς γνώσεως καθαψάμενος. Εἶτα μεταλαβών ὕστερον, τῆς ποιότητος ᾔσθετο, καὶ τὴν ἀνάκλησιν ηὕρατο. Ηυλόγηται τὸ ξύλον, δι' οὗ βραχίων ὑπερήφανος κάμπτεται, καὶ αὐχένες ἐχθρῶν ὑποκύπτουσι, καὶ νῶτα δίδωσι βάρβαρος, καὶ φεύγει Σκύθης μηδενός διώκοντος. Τοιγαροῦν ὑψώσατε τὴν φωνὴν σὺν ἐμοὶ σήμερον, καὶ μετὰ 69-60 τῆς Γραφῆς τῷ τοῦ σταυροῦ θησαυρῷ προσκυνήσω μεν οι λόγια. Θησαυρὸν δέ φημι τοῦ σταυροῦ, τὸν Υἱὸν τοῦ Θεοῦ τὸν Χριστὸν, ᾧ καὶ πρέπει μᾶλλον τὰ Ο 1. τά. * προσοίσωμεν. μεταλαβών ὕστερον, ποιότητα ᾔσθετο, πιό τητα, ανάκλησιν εὑρών, Μή το πρότερον, γευσάμενος πρότερον. Οι θεωρίας, Μόνοις ἐπιβαίνειν ἀσφαλὲς τοῖς τὴν ἕξιν τε λειοτέροις· οὐ καλὸν δὲ τοῖς ἁπλουστέροις ἔτι, καὶ τὴν ἔφεσιν λιχνοτέροις. λεγόντων, ὅσα ἐποίησας, ήξουσι καὶ προσκυνήσουσιν Ενώπιόν σου, Κύριε, καὶ δοξάσουσι ὄνομά σου ότι μέγας εἶ σὺ, καὶ ποιῶν θαυμάσια· σὺ εἶ ὁ Θεὸς μύ. πρὸς ἡμῶν ἀνατείνεσθαι λόγια, ο Πάντα τὰ ἔθνη, κι ἄλλο ἄληστον. νος. ΛΟΓΟΣ ΙΔ'. Εἰς τὴν ύψωσιν τοῦ τιμίου σταυρού. Κινήσωμεν, ἀγαπητοί, σήμερον, ὡς κινύραν εί χείλη. • Αναλάβωμεν ψαλτήριον καὶ κιθάραν. 1 Ψάλλωμεν τῷ Θεῷ, ψάλλωμεν συνετώς. ο 'Αδωμεν τὰ τῆς ὑψώσεως ένδοξα. Δείξωμεν ποσαχοῦ τῆς Γρα φῆς τὸ τῆς ὑψώσεως ἀναφαίνεται σχῆμα, εἴ τις ἐντεῦθεν, καὶ τοῦ σταυροῦ τὴν ὕψωσιν μάθωμεν, μια γάλην οὖσαν καὶ ὑπερκόσμιον, καὶ τὴν τούτου εὗρε σιν μὴ μάτην ἐν ταῖς ἀνὰ πᾶσαν τὴν γῆν ἐκκλησίαις τοῦ Θεοῦ τελουμένην. Υψονται τοίνυν στην ρὸς, ἀπὸ γῆς φανερούμενος, ὁ πρὸ βραχέως 8:2 φθόνον κρυπτόμενος. Ὑψοῦται σταυρός, οὐχ ἵνα δόξαν λάβοι τίνος γὰρ ἂν τύχοι μείζονος δόξης Χριστοῦ τοῦ ἐν αὐτῷ προσπαγέντος; ), ἀλλ᾽ ἵνα δεξα σθῇ Θεὸς, ὁ ἐν αὐτῷ προσκυνούμενος, καὶ δι' αὐτο κηρυττόμενος. Υψοῦται σταυρὸς, ἵνα τὸ κέρας ἡμῶν ἑαυτῷ συνυψώσῃ. Ὑψοῦται σταυρός, ἵνα ταπεινώσι τὸν ὑπερήφανον. Υψοῦται σταυρός, ἵνα δήσῃ τὸν ἰσχυρὸν, καὶ δι᾿ ἡμῶν αὐτοῦ διαρπάσῃ τὰ σκεύη. Υψοῦται σταυρός, ἵνα κενὸν δείξῃ τῶν Ἰουδαίων τὸν φθόνον· ἵνα μὴ λάθῃ κατὰ γῆς ὁ θησαυρὸς τῆς ζωῆς τεθαμμένος· ἵνα τὸν μαργαρίτην ἡμεῖς ἀπὸ λάβωμεν, ἂν οἱ σταυρωταὶ, καὶ ἄκοντες ἐφανέρωσαν. Ἐπειδὴ γὰρ οὐκ ἦν εἰς τέλος λαθεῖν τὸν θησαυρὸν τῆς ζωῆς, πολυειδῶς δὲ οἱ τάλανες ἐξεταζόμενοι, καὶ ὑπὸ τῆς σφῶν ἐλεγχόμενοι κακίας, λήσειν εἰς τέλος οὐκ ἔμελλον τὸν ἁπληστον 88 ὀφθαλμόν ἀντὶ ἐπιφωνήματος, με τὸν ὡς μικρῷ πρόσθεν: αντί, πρώην, τοῦ κινύρομαι ἐν ᾠδαῖς καὶ κιθάραις καὶ κινύραις. Εἰ ε!!, μετὰ αἰνέσεως, καὶ βαΐων, καὶ ἐν κινύραις καὶ ἐν κυμβάλοις, καὶ νάβλαις ποιεῖ ὁ Θεὸς, ὁ ἐν αὐτῷ καὶ δι᾿ αὐτοῦ τὴν παγκόσμιον ε σωτηρίαν τῆς γῆς ἐν μέσῳ κατεργασάμενος;» Τῇ μὲν βασιλίδι, ὡς μικρῷ πρόσθεν ἔφαμεν, πόθον ἐνίησι ζέοντα· τοῖς δὲ, φόβον εμβάλλει, ὅλην αὐτῶν ἐκταράσσοντα τὴν ζωήν. Οἱ δ᾽ ἐπειδὰν τῆς Ερεύνης τὸ ἀπαραίτητον εἶδον, ἑκούσιον τὸ ἀβού λητον δείξαντες, πεφανερώκασι τὸ πολυτίμητον τοῦ Δεσπότου σημεῖον. Ὁ δὲ προῆλθεν, ὥσπερ ἐξ ἄλλουτινὸς στερεώματος τῶν τῆς γῆς ὑποχθονίων ἡλίου δίκην, τὰς Δεσποτικὰς ἐξαστράπτων ἀκτίνας. Προ ἦλθε τοίνυν ἐκ τῆς γῆς ἀδύτων, τὸ τοῦ Δεσπότου σημεῖον, δι' οὗ· κευθμῶνες ᾅδου κατασεισθέντες, ψυχὰς τὰς αὐτόσε κατεχομένας ἀπολελύκασι. Προ ἦλθεν ὡς ἐκ παστάδας νυμφίος, τῶν χοϊκῶν θαλάμων, ὁ τοῦ Κυρίου σταυρός, δι' οὗ τῷ Χριστῷ νυμφευθεῖσα ἡ ἐξ ἐθνῶν Ἐκκλησία, τὴν πολύγονον Ἑλλήνων ἀθεῖαν ἀπέθετο. Προῆλθεν ὁ νοητὸς τῶν πιστών μαργαρίτης, τῷ στεφάνῳ τοῦ Χριστοῦ, λυ χνίτου δίκην ἐμπεπορπημένος, ἵνα καταστράψῃ τὴν σύμπασαν οἰκουμένην. Προῆλθεν ὁ κόσμος τῆς Ἐκ κλησίας, ὁ τοῦ Κυρίου σταυρός, ὅλην αὐτὴν κοσμήσων τὴν περίγειον κτίσιν. Προῆλθεν ὡς ἐκ φρουράς ὁ ἀνεύθυνος, ἵνα τοὺς ὑπευθύνους ἀνακαλέσηται· ἐκ τῶν δεσμῶν, ὁ ἀκράτητος, ἵνα τοὺς δεσμίους λυτούς ἀπεργάσηται· ἐκ τῶν σκοτεινῶν χωρίων, τοῦ φωτὸς ἡ λυχνία, ἵνα τὴν νύχτα λύσασα τῆς ἁγνωσίας, τὸ φῶς ἐκλάμψῃ τῆς ἐπιγνώσεως. Εἰκότως οὖν ἡ Ἐκκλησία τῷ σταυρῷ τοῦ Κυρίου συγχαίρουσα, τὸν ἑαυτῆς χιτῶνα στολίζεται, καὶ τὸ νυμφικὸν ἐκκαλύπτουσα κάλλος, ἀποσεμνύνει τῆς ἡμέρας τὸ πρόσωπον. Εἰκότως καὶ ὁ πολὺς οὗτος λαός συναγήγερται σήμερον, ἵνα καὶ τὸν σταυρὸν φανερωθέντα θεάσηται σήμερον, καὶ τὸν Χριστὸν ἐν αὐτῷ συνυψούμενον προσκυνήσῃ θεώμενος. Εφα νερώθη γάρ, ἵνα ὑψωθῇ· ὑψοῦται δὲ, ἵνα φανε ρωθῇ. Τίς; Ο πρὸ μικροῦ μὲν ἐν τόπῳ κρανίου κρυπτόμενος, πανταχοῦ δὲ νῦν προσκυνούμενος. Τοῦτον ἑορτάζομεν σήμερον· τοῦτον πανηγυρίζο μεν· τοῦτο τῆς παρούσης ἑορτῆς τὸ κεφάλαιον. Τοῦτο ἡ τοῦ μυστηρίου φανέρωσις. Αλλ' ὥρα λοιπόν, καὶ τὴν ὕψωσιν αὐτοῦ τοῦ σταυροῦ Γραφικαῖς μαρ τυρίαις πιστώσασθαι. Τοῦτο γὰρ μικρῷ πρότερον ὑπεσχόμεθα, καν ὅτι προδραμὼν ὁ λόγος, τὰ ἐν μέσῳ παρῆκεν. Εδει γὰρ, ἔδει φανερόν γενέσθαι τὸ Δίκην λυχνίτου. προῆλθεν ἡ τῶν πιστῶν νοητός μαργαρίτης. Προσκυνήσῃ θεώμενος. εγκαινισμός κεκρυμμένον καὶ ζωηρὸν ἐκεῖνο ξύλον, ἐν μετεώρω Νο καθάπερ τινὰ πόλιν ἐπ᾿ ὅρους κειμένην, ἢ λύχων ἐπὶ λυχνίαν ἡρμένον δειχθῆναι τῷ σύμπαντι. Οὗ δὴ χάριν, οἱ πρῶτοι πρῶτον Χριστιανῶν τὰ πρῶτα τῆς βασιλείας ἀνελόμενοι σκήπτρα, ἐπὶ θριάμβου πάσης ὁμοῦ τῆς Ἐκκλησίας, ὥσπερ ἐκ τινος υψηλόφου σκοπιᾶς ἐπιτετράφασι τοῦτο μετα άρσιον αίρεσθαι, καὶ ἅπαντι τῷ πληρώματα διαδείκνυσθαι. Καὶ τοῦτό ἐστιν ὅπερ νῦν οἱ τῶν ἀρχιερατικῶν οἰάκων ἐπειλημμένοι ποιοῦσιν. Ἐπὶ τὸν ὑπερβάθμιον τόπον τῆς Ἐκκλησίας ανιόντες, καὶ τὴν ὑπερένδοξον τουτονὶ καὶ πολυπροσκύνητον σταυρόν εἰς ὕψος ἀνέχοντες, ὑψοῦσί τε, καὶ πολλαχοῦ ἐπὶ μετεώρου προσανατείνοντες, τοῖς λαοῖς ἐπιδείκνυνται, μόνον οὐχὶ βοῶντες· Ἰδοὺ τὸ κεκρυμμένον εὕρηται τῆς σωτηρίας θησαύρισμα. Ἰδοὺ ἡ σφραγίς, ἐν ᾗ ἐσφραγίσθημεν. Ἰδοὺ ἡ σταυρός, δι' οὗ τῷ Σταυρωθέντι ἐγνώσθημεν. Ἰδοὺ τὸ κέρας, ἐν ᾧ τοὺς ἐχθροὺς ἡμῶν κερατιοῦμεν· ἡ ἐν ᾧ τοῦ ἐχθρο τὰς παγίδας ἀβλαβῶς διαβαίνομεν· ἐν ᾧ πεποιθότες, νηπίων βέλη τὰς πληγὰς τῶν δαιμόνων ο ηγού μεθα. Ἰδοὺ σήμερον ὁρῶμεν «τὴν ζωὴν κρεμαμένην ἀπέναντι.» 'Ακούσωμεν οὖν τοῦ προφήτου λέγοντος· «Ὑψοῦτε Κύριον τὸν Θεὸν ἡμῶν, καὶ προσκυνεῖτε τῷ ὑποποδίῳ τῶν ποδῶν αὐτοῦ, ὅτι ἔγιν ἐστιν.» Εἴπωμεν μετὰ τοῦ Δαβίδ, τὰ τοῦ Δαβίδ τερετίσματα· Υψώθητε ἐπὶ τοὺς οὐρανούς, ὁ Θεὸς, καὶ ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν ἡ δόξα σου.» Υψωθήτω Υψώθητι, ὁ κρίνων τὴν γῆν. ο ἡ χείρ σου. ο - • Κραταιωθήτω ή δεξιά σου ύψω θήτω ἡ χείρ σου.» «Μὴ ἐπιλάθῃ τῶν πενήτων σου εἰς τέλος.» — «᾿Αλλ' ἐν τῇ εὐδοκίᾳ σου, ύψων θήτω τὸ κέρας ἡμῶν. › Εἰσέλθωμεν εἰς αὐτὸν τὸν τῆς Γραφῆς παράδεισον. Ερανισώμεθα, καθάπερ ἄνθη, τὰ τῷ καιρῷ χρησιμώτατα. Λάβωμεν ὁδηγούς τοὺς προφήτας, τοῦ σταυροῦ τὴν ὕψωσιν μηνύοντας. Καὶ πρῶτος ἡμῖν ἀγέσθω ὁ Μωσῆς, ὁ τοῦ Θεοῦ θεράπων καὶ νομοθέτης, τὸν χαλκοῦν ἐκεῖνον ὑψώσας ὄριν· οὐχ ἵνα δοξασθῇ, ἀλλ᾿ ἵνα στηλιτευθῇ, καὶ τῷ ἱῷ τοῦ χαλκοῦ, τὸν ἰὸν τῆς κακίας, ἀντιπαραθείς, ὡς ἐν συγκρίσει, τὸ τοῦ χαλκοῦ παραδείξῃ διάλληλον. Υψώθη οὖν ὁ χαλκοῦς ἐκεῖνος ὄφις, οὐχ ὡς προτύπωσις ἢ τύπος ὢν τοῦ σταυροῦ, ἀλλ' ὡς τύπου ἀντίτυπος, ἢ τύπος τροπικῶς λαμβανόμενος. Ύψωσε καὶ αὐτὸς Μωϋσῆς τὰς χεῖράς ποτε εἰς τύπον τοῦ Τῷ σταυ ραθέντι ἐγνώσθημεν. "Οτι ἅγιόν ἐστι. Α. ἅγιος, Ἵνα στηλιτευθῇ τ. ἢ τύπος τροπικῶς λαμβανόμενος. σταυρωθέντος Χριστοῦ, καὶ τοῦ νῦν ὑψωμένου σταν μου. • Στήτω ήλιος κατὰ Γαβαών, καὶ ἡ σελήνη κατὰ φάραγγα Αἰλών, ο καταναλίσκων Ἰησοῦς ποτε τὸν ᾿Αμαλήκ ηύχετο, οὐχ ἵνα μόνον τοῦ σταυροῦ τὴν ἡμέραν, καθ᾽ ἦν τὸ σκότος ἐφ' ὅλην τὴν γῆν ἐξετάθη μηνύσῃ, οὐδ᾽ ἵνα τὸ τῆς δυνάμεως ὕψος τοῦ Θεοῦ, καὶ τὸν κατ' ἐχθρῶν ὑψωθέντα βραχίονα κατ' εκεί την πιστώσηται τὴν ἡμέραν, ἀλλ᾽ ἵνα καὶ τοῦ σταυ ροῦ τὴν ὕψωσιν προμηνύσῃ, καὶ τὴν ἐν αὐτῷ τοῦ Ηλίου τῆς δόξης ἄνοδον προτυπώσῃ. Προσάγει καὶ ᾽Αβραὰμ εἰς τύπον τοῦ μυστικοῦ θύματος τὴν θυ σίαν, ἀλλὰ τῇ ἐξ ὕψους φωνῇ παραχρῆμα πεισθείς, τὸν ἐν φυτῷ Σαβὲκ ὁραθέντα κριόν, ἐν ὑψηλῇ τοῦ όμους περιωπῇ συμβολικῶς ἔθυσε, τὴν ἐφ᾽ ὕψους τοῦ σταυροῦ προτυπούμενος ἔπαρσιν. Ηράν ποτε εἰς ὕψος τὰς χεῖρας οἱ περὶ 'Αζαρίαν ἐν τῷ τῆς Βαβυλωνίας καμίνου πυρί, προσευχόμενοι, καὶ τὴν εἰς ὕψος ἀρθεῖσαν φλόγα τοῦ πυρὸς τῆς καμίνου κατέσβεσαν· τῇ τῶν χειρῶν ἐκτάσει, τὸν ὑψούμενον σταυρὸν σχηματίζοντες. Ύψωσέ ποτε Ἰωνᾶς τὴν φωνὴν, σταυροειδῶς ὑψώσας τὰς χεῖρας, καὶ τὴν ἐξ ὕψους αὐτίκα δύναμιν ἐπεσπάσατο, ἐξ εμεθεὶς τοῦ θηρίου ἀλωβήτως. "Υψωσέ ποτε τὸν ἀκινάκην Ιουδήθ ἡ περιβόητος κατὰ τῆς Ολοφέρο νου κεφαλῆς καθεύδοντος, τοῦ σταυροῦ προτυποῦσα τὴν ὕψωσιν, καὶ τὴν σωτηρίαν τῷ Ἰσραὴλ κατειργάσατο. Ύψωσεν ἐν λάκκῳ λεόντων ποτὲ Δανιὴλ τὴν φωνὴν πρὸς τὸν Ὕψιστον, τοῦ σταυροῦ τὴν ὕψωσιν προτυπῶν, ὅτε τὸ ἄριστον· ὁ προφήτης Αββακούμ αὐτῷ προσηγάγετο διαρπασθεὶς ἐν ῥοπῇ. Τί δὲ τῷ Ἱερεμίᾳ δοκεῖ, λέγοντι ἐκ προσώπου Κυριοκτόνων, Δεῦτε καὶ ἐμβάλωμεν, λεγόντων, ξύλον εἰς τὸν ἄρτον αὐτοῦ, καὶ ἐκτρίψωμεν ἀπὸ γῆς τὴν ζωήν αὐτοῦ;» Τὶ δὲ τοῦ Ἡσαΐου βούλεται τὰ παραπλήσια, λέγοντος, πῇ μέν' ο Ως πρόβατον ἐπὶ σφαγὴν ἤχθη, καὶ ὡς ἀμνὸς ἐναντίον τοῦ κείραντος αὐτὸν, ἄφωνος καὶ, ο Ἐν τῇ ταπεινώσει αὐτοῦ ἡ κρίσις αὐτοῦ ἤρθη, ὅτι αίρεται ἀπὸ γῆς ἡ ζωὴ αὐτοῦ· ἡ πῆ δὲ, ο Καὶ αὐτὸς ἁμαρτίας πολλῶν ἀνήνεγκε.» Ποῦ, εἰ μὴ ἐν τῷ τοῦ σταυροῦ ξύλῳ; εἰς ὃν καὶ τὸν ἄρτον ἐμπερονήσαντες, οὐ μεθῆκαν, εἰ μὴ καὶ εἰς ὕψος ἀνέθεσαν, εἰς μαρτύριον τῶν ὁρώντων, καὶ τύπον τῆς προκειμένης ὑψώσεως. Τοῦτο δὲ τί ποτ' ἂν εἴποιμεν εἶναι, ἢ τοῦ σταυροῦ τὴν ὕψωσιν καὶ ἀνάδειξιν; ὥσπερ καὶ τὴν τοῦ προβάτου σφαγὴν, ἀνενε]χθέντος ἐπὶ τοῦ σταυροῦ, καὶ προσπήξαντος τοῦ κόσμου τὰς ἁμαρ τίας, ᾧ καὶ αὐτῷ τοῦ σταυροῦ τὴν ὕψωσιν κατα φανῶς παραδείκνυσι. Καὶ ἅλις τας Γραφικές μαρ τυρίας ἐπάγειν, τοῦ σταυροῦ προαναφωνησάσας την ὕψωσιν, ὡς ἂν μὴ προσκυρῆς ὁ λόγος γένοιτο τοῖς πολλοῖς. Ἡμεῖς δὲ, τὸν Χριστὸν ἐν αὐτῷ προσκυνοῦντες, κατανοῶμεν τῆς αὐτοῦ δυνάμεως τὸ μέγεθος, καὶ ὅσα δι' αὐτοῦ περὶ ἡμᾶς ᾠκονόμηται θαύματα, καθά φησι Δαβὶδ ὁ θειότατος· ο Ο Θεὸς ἡμῶν βασιλείς πρὸ αἰώνων, εἰργάσατο σωτηρίαν ἐν μέσῳ τῆς γῆς Οτι δὲ ἐν μέσῳ τῆς γῆς ὁ Κρανίου κατεστήραται τόπος, ἀμφιβαλλέτω μηδείς. Έδει γὰρ ἄσπερ ἐν ἐπιπέδῳ κύκλου διαγραφῇ κατὰ μέσης τῆς γῆς ἁπάσης ἐμπαγῆναι τὸ σωτήριον ξύλον, ἵν' ὡς ἄλλος τις οὐρανοφεγγής ἥλιος, ὁ τῆς δικαιοσύνης μεσα ρανῶν "Ηλιος, οἷον ἔκ τινος τοῦ σταυροῦ στερεί ματος, τὰς ἑαυτοῦ φωτοειδεῖς ἀκτῖνας, καὶ τοῖς εἰν γῇ χώματος ", κατεχομένοις, δύνας, ἐν τῷ σταυρῷ καταλάμψειεν. Οὗτος ὁ σταυρὸς καὶ ξύλον ἐστὶν ὁρατὸν, καὶ σημεῖον παρὰ τῇ Γραφῇ πολλαχού και λεῖται. Τί γάρ ἐστιν ὁ φησιν ὁ Δαβίδ «Ποίησον μετ᾿ ἐμοῦ σημεῖον εἰς ἀγαθόν.» Και, «Σημειωθήτω ἐφ' ἡμᾶς τὸ φῶς τοῦ προσώπου σου, Κύριε. ο Καλ Ει Εδωκας τοῖς φοβουμένοις σημείωσιν τοῦ φυγεῖν ἀπὸ προσώπου τόξου, ο ἢ ὅπερ καὶ αὐτὸς Κύριος ἐν Εὐαγγελίοις βοᾷ· «Καὶ τότε ὄψονται τὸ σημεῖον τοῦ Θεοῦ. Καὶ πρὸ τούτου· «Σημεῖον ἐπιζητεί ἡ γενεὰ αὕτη, καὶ σημεῖον οὐ δοθήσεται αὐτοῖς, εἰ μὴ τὸ σημεῖον Ἰωνᾶ τοῦ προφήτου, ο δ καὶ αὐτὸ διὰ τοῦ σταυροῦ παραδείκνυται; Συμεών τ τὴν Παρθένον εὐλογῶν, ὁ θεοδόχος, ὅτι τὸν νηπιο φανῆ Κύριον ὑπεδέξατο, τί βούλεται λέγων· «Οὗτος κεῖται εἰς πτῶσιν καὶ ἀνάστασιν πολλῶν ἐν τῷ Ἰσραὴλ, καὶ εἰς σημεῖον τὸ ἀντιλεγόμενον;» Οὐ τὸν σταυρὸν διὰ τοῦ σημείου τρανῶς παρυπέφηνεν; Ὁ ᾿Αλλὰ καὶ δύναμις ὁ σταυρὸς καλεῖται. Τί γάρ φησιν ὁ Δαβίδ Εγνώρισας ἐν τοῖς λαοῖς τὴν δύο ναμίν σου. ο 'Αλλὰ καὶ βραχίων· Έλυτρώσω ἐν τῷ βραχίονί σου τὸν λαόν σου. Οτι δὲ καὶ δύναμις Χριστοῦ ὁ σταυρός, ἄκους Παύλου λέγοντος· ι Ο λόγος τοῦ σταυροῦ, τοῖς μὲν ἀπολλυμένοις μωρίς ἐστίν· τοῖς δὲ σωζομένοις ἡμῖν, δύναμις Θεοῦ ἐστιν. «Ακουσον δὲ καὶ αὐτοῦ τοῦ Χριστοῦ πρὸς Μωσήν λέο γοντος· «Σκληρύνων σκληρυνῶ τὴν καρδίαν Φαραώ, ἵν' ἐνδείξωμαι ἐν αὐτῷ πᾶσαν τὴν δύναμίν μου· ν δύο ναμιν ἐνταῦθα λέγων, τὴν διὰ τῆς ῥάβδου Μωσέως εἰς τύπον τοῦ σταυροῦ προδειχθεῖσαν, παντοδύναμον Εν δειξιν, δι' ἧς τὰ παράδοξα τῶν τεραστίων αὐτοῦ παρ. εδείκνυ.Οὕτως ἡμεῖς περὶ τοῦ σταυροῦ, καὶ νοεῖν καὶ φρονεῖν δεδιδάγμεθα. Οὕτω τὸν πιστὸν λαὸν τοῦ Θεοῦ τιμᾶν τὸν σταυρὸν, καὶ σεβάζεσθαι δι' όλου προτρέπο μεν. Δι' αὐτοῦ γὰρ ἐσαγηνεύθη τὰ ἔθνη· ἡ πίστις παν ταχού κατεσπάρη. Τούτῳ γὰρ οἱ Χριστοῦ μαθηταί, γῆς χώμασι, ΝΟΤΑ. Εν γῇ χώματος. τὸ, οὗ, οὐ καθάπερ ἀρότρῳ τὴν ἀνθρωπίνην φύσιν τὴν ἄγονον γεωργήσαντες, ἀειθαλῇ τε τῆς Ἐκκλησίας τὰ λήτα δείξαντες, πολύχουν τῶν εἰς Χριστὸν πεπιστευκότων τὸν ἄμητο, ἐκομίσαντο. Τούτῳ φωννύμενοι μάρτυρες, καὶ πίπτοντες, τοὺς βάλλοντας έτυπτον. Δι' αὐ τοῦ Χριστὸς ἐπεγνώσθη, καὶ τῶν πιστῶν ἡ ἐκκλησίᾳ διὰ παντὸς τὴν Γραφὴν ἀναπτύξασα, τὸν αὐτὸν εἰσάγει Χριστὸν τὸν τοῦ Θεοῦ Υἱὸν, καὶ αὐτόθεον καὶ αὐτοκύριον, μεγαλοφώνως έμβοῶντα· «Εἴ τις θέλει ὀπίσω μου ἐλθεῖν, ἀπαρνησάσθω ἑαυτὸν, καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ, καὶ ἀκολουθείτω μοι. Δι' αὐτοῦ τὰ τῶν Χριστιανῶν ἀνθεῖ, καὶ πανταχοῦ ἐπεκτείνεται. Δι' αὐτοῦ βασιλεία κρατύνεται, πολι τεία στηρίζεται, πολέμιοι πίπτουσι, ὀφρὺς Βαρβάρων ἁλίσκεται, Ἰσραήλ κατασφάττεται, κεραυνούνται δαίμονες· ὅτι ἐν αὐτῷ καὶ δι' αὐτοῦ πιστεύομεν σώζεσθαι, καὶ αὐτό; ἐστι τὸ σημεῖον τοῦ Υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου· ο καί, «Εν αὐτῷ πᾶσα σὰρξ, ο κατὰ τὸ γεγραμμένον, ἔψεται τὸ σωτήριον τοῦ Θεοῦ ἡμῶν.» Και, «ύψονται οἱ Ἰουδαῖοι [καὶ κόψονται] εἰς ἄν ἐξεκέντησαν. › Ημεῖς δὲ, ὅσοι τῷ φωτὶ αὐτοῦ ἐπορεύθημεν, σὺν αὐτῷ δοξασθησόμεθα, καὶ συμβασιλεύ. σομεν τῷ Θεῷ, τῇ Τριάδι σὺν ἀγγέλοις περιχορεύοντες· τῇ ἐν Πατρὶ, καὶ Υἱῷ, καὶ ἁγίῳ Πνεύματι προσκυνουμένῃ, νῦν καὶ ἀεὶ, καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων. Αμήν. ΛΟΓΟΣ ΙΒ΄. Εἰς τὴν κοίμησιν τῆς ὑπεραγίας Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου. Οσοι τὸ σεπτὸν τοῦτο τῆς Θεοτόκου κατειλήφατε τέμενος, δεῦρό μοι, λιπαρώ, συνεπαμύνασθαι σήμε ρον περὶ τὸν λόγον κάμνοντι, καὶ πρὸς τὸ ὕψος καὶ βάθος ἀμηχανοῦντι, τοῦ θαύματος. Είθ' οὕτως συν αναβάντες ἐπὶ τὸ ἄκρον τῆς κεφαλίδος, τὸ τὴ λεγόμενον, εἰς Θεοῦ μυστήρια παρακύψωμεν, και λόγων ἐπιταφίων ἀκούσωμεν. τζιν, Καὶ πίπτοντες. τδ, πίπτειν πολέμιοι πίπτουσι. Ο τοίχων σωτήριος καὶ ὑπεράγαθος λόγος, ὁ ἐν υπόστατός τε καὶ ὑπερούσιος, πᾶσαν τὴν ὑπὲρ ἡμῶν οἰκονομίαν ἐπὶ γῆς μετὰ σαρκὸς ἐμπολιτευσάμε νος, καὶ τὰ πάλαι περὶ αὐτοῦ κεχρησμῳδημένα πληρώσας, δείξας τε ἡμᾶς ἐν αὐτῷ, καὶ ὅλον αὐτὸν ἐν ἡμῖν, πεπλήρωκε τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν δόξης, καὶ τῆς ἁγιστείας αὐτοῦ τὴν σύμπασαν κατεπλούτισε κτίσιν. Νενίκηκε δέ, διὰ σταυροῦ συμπλακείς τὸν ἀρχέκακον, καὶ τῷ θανάτῳ προσπαλαίσας, τὴν καθ' ἡμῶν ἔλυσε τυραννίδα· ᾅδου τε τὸν ἀφεγγῆ χώραν, καὶ τὰ ἐκεῖ καθεῖλε βασίλεια, τὴν παμφάγον αυτο συγκλείσας γαστέρα, πρὸς τὸ μὴ τὰς θεοειδεῖς τῶν ἁγίων ψυχὰς ἔτι κατ' ἐπικράτειαν δέχεσθαι. Ἐχρὴν δὲ, οἶμαι, μὴ πάντη τῆς ἀρχαίας ἀρᾶς ἀποπαυθή ναι τὰ ὁροθέσια. Θεοῦ γὰρ ἦν φωνή, τοὺς ἅπαξ ἀπὸ γῆς παραχθέντας. εἰς γῆν ἐπανάγεσθαι· ὅτι μὴ τῆς ἐν γενέσει καὶ φθορᾷ δουλείας ἡ πρὶν ἀπογαιωθείτε φύσις τέως ἀπηλευθέρωτο. Έδει δὲ ν τὸν κατά πάντα τοῖς ἀδελφοῖς ὁμοιωθέντα χωρὶς ἁμαρτίας, πάντα ἐν αὐτῷ τὰ τῆς φύσεως παραδείξαι γνωρίσματα· δς διὰ τοῦτο, Θεὸς ὤν, ὑπὲρ φιλανθρωπίας ἐγένετο άνθρωπος· καὶ παθῶν ἀπεγεύσατο πρὸς ἐν δειξιν τῆς πρὸς ἡμᾶς οἰκειώσεως, εἴ πως ταῖς τοῦ ἀπαθοῦς πάθεσιν ἔξω παθῶν κατασταίημεν. ταύτῃτοι καὶ φθορᾶς πεῖραν λαβεῖν κατεδέξατο, καὶ 01 νάτῳ προσομιλῆσαι, καὶ τὴν ἀμειδὴ τοῦ ᾅδου χώραν καταλαβεῖν, ἵν᾿ ἡμεῖς τῶν ἐντεῦθεν ἀποδραμόντες δεσμῶν, εἰς ἀφθαρσίαν μεταχωρήσαιμεν. ᾿Αλλ' οὐ παρὰ τοῦτο τὸν φυσικὸν ἐκφευξόμεθα θάνατον εἶχε κατὰ μόνην τὴν χάριν, ἀλλ' οὐ κατὰ τὴν φύσιν, τὸ εἶναι λαβόντες, ἀθάνατοι διεπλάσθημεν. Πρὸς οὖν τί ταῦτά φημι, ἀδελφοὶ, καὶ ὅτου χάριν εἰς τούτους νῦν προήχθην τους λόγους; Οτι εἰ μέλο λοιμεν τῶν κατὰ τὴν ὑπερφυά μετάστασιν μυστηρίων ἐφάπτεσθαι, ἀνάγκη μικρὸν αὐτοῦ που τὸν λό γον ἀναγαγεῖν, ἐπὶ τὸν πάντων ἡμῶν Δεσπότην καὶ Κύριον καὶ Θεὸν Ἰησοῦν Χριστὸν, εἶθ' οὕτως δι' ἀκου λούθου τάξεως συναναζεύξαι πρὸς τὸ προκείμενον. Επειδὴ γὰρ ἐξ ἀνάγκης ἀπέκειτο τοῖς ἀνθρώποις ἅπαξ ἀποθανεῖν, καὶ ἦν τοῦτο πάντη τῇ καθ' ἡμᾶς ἀπαραίτητον φύσει, τῷ μάλιστα διὰ τῆς παρακοῆς ἄνωθεν τοῦτον δέξασθαι παρὰ τοῦ πλάστου τὸν ὅρον διὰ τοῦτο δή, καὶ ὁ Κύριος ἅπαξ ἀπέθανεν, ἑνὸς γενόμενος θανάτου ἀντίλυτρον, ἵνα πάντας ἁπλῶς ἀπαλλάξῃ τῆς πικρᾶς τοῦ θανάτου δουλείας, καὶ ἡ φησιν ὁ Ἱεροφάντης, «Τοὺς ὅσοι φόβῳ θανάτου δια ΝΟΤΑ. κύψωμεν. Τό, φύσις πρὶν ἀπο γειωθεῖσα. Διεπλάσθημεν. παντὸς τοῦ ζῆν ἔνοχοι ἦσαν δουλείας.» Τί νῦν οὐ τεθνη ξήμεθα τὸν θάνατον ἐκεῖνον; ἀντιφήσαιεν ἄν τινες ἴσως. Ναὶ τεθνηξόμεθα δ'. Πλὴν οὐ μενοῦμεν ἐν αὐτῷ δεδηλωμένοι καθὰ καὶ πρότερον, ὅτε τῷ θανάτῳ κατειχόμεθα δέσμιοι τῷ τῆς ἁμαρτίας γραμματείῳ. Καὶ εἰ οὕτως, οὐδ᾽ ἀποθανεῖν εἰκότως τοῦτο λέγοιτ' ἄν. Εἰσὶ γὰρ, εἰσί τινες, οἳ καὶ τοῦτον διαφεύξονται μὲν, ἀλλαγήσονται δὲ, κατὰ τὴν ἱερὰν ἐκφαντορίαν. θα νάτοῦ δὲ τυραννὶς καὶ θάνατος ἐκεῖνος ὄντως ἐστὶν, δτε μηκέτι συγχωρηθῶμεν ἀποθανόντες ἐπανελθεῖν εἰς ζωήν. Οπόταν δὲ καὶ τεθναίημεν, καὶ μετὰ τὸ θανεῖν εἰσαῦθις ζήσωμεν, καὶ ζωὴν τὴν ἀμείνω· οὐ θάνατος προδήλως τοῦτό ἐστιν, ἀλλὰ κοίμησις, καὶ πρὸς τὴν δευτέραν ζωὴν ἐπάνοδος, διὰ τῆς τῶν γηλ νων παντελοῦς ἀποπαύσεως, τοὺς μετιόντας ἐντεῦθεν ἐκεῖ προάγουσα καὶ προπέμπουσα. "Ην δὴ σαφέστε ρεν ὁ Παροιμιαστὴς ἐνδεικνύμενος, ο Θάνατος, φησίν, ἀνδρὶ ἀνάπαυσις.» Συνέκλεισε γὰρ ὁ Θεὸς κατ' αὐτ τοῦ, τοῦ μηκέτι τυχὸν ἐνεργεῖν ὅ τι καὶ πέφυκε. θά νατος δὲ τί ποτ' ἂν ἄλλο νοοῖτο, ἢ ψυχῆς χωρισμός ἀπὸ σώματος, τὴν μὲν ἐλπίδα τῆς ἀναστάσεως διὰ τῆς τοιάσδε τῶν μερῶν διαζεύξεως, εἶτα συμπήξεως προσκαλούμενος· τὴν δὲ εἰς ἀφθαρσίαν καὶ εἰς λῆξιν τὴν ἀμείνω μετάβασιν, διὰ τῆς ἐλπίδος πιστούμενος, τοῦ μηκέτι δουλεύειν ἡμᾶς τῇ ἁμαρτίᾳ, κατὰ τὴν ἐν σαρκὶ πρὸς τὰ αἰσθητὰ δηλονότι ἐμπαθεστάτην ζωήν; Εἰ οὖν αὐτὸς ὁ ζωῆς καὶ θανάτου Κύριος, ἡ ζωή τῶν ἁπάντων, ἡ ἀνάστασις τῶν νενεκρωμένων, ο τὸ φῶς τοῦ κόσμου, ὁ τῷ οἰκείῳ θανάτῳ καταργήσας τὸν τὸ κράτος ἔχοντα τοῦ θανάτου, › οὐκ ᾤετο δεῖν, ὑπὸ φιλανθρωπίας καμπτόμενος, οὐδὲ τόνδε τὸν νόμον παραδραμεῖν ἀλειτούργητον· ἀλλ' ὡς ἂν κατὰ πάντα ἡμῖν ὁμοιωθῇ, δείξη τε ταύτην ἀναγκαίως εἰς γῆν πεποιῆσθαι τὴν κάθοδον, καὶ αὐτὸς ἡμῖν τὸν ἴσον είλετο δεσμόν, ο πορευθεὶς ἐν μέσῳ σκιᾶς θανάτου, ο κατὰ τὸ γεγραμμένον, ἐπὶ τρισί τε ἡμέραις ἐνδιατρίψας εἰς τὰ κατώτατα μέρη τῆς γῆς, ἔνθα τῶν ἤδη θανόντων αἱ ψυχαὶ προκατείχοντο σειραῖς ἀφύ κτοις σφιγγόμεναι, αἷς καὶ εὐηγγελίσθη κατὰ τὸν μακάριον Πέτρο»·. Καὶ τοῖς ἐν φυλακῇ γὰρ πνεύ μασι πορευθεὶς ἐκήρυξε·, πῶς οὐκ ἂν εἴη τοῦτο σαφὲς καὶ παντελῶς ἀναντίῤῥητον, ὡς καὶ νῦν ἁπάντ των τῶν ἀνθρώπων, καὶ μέντοι καὶ τῶν ἁγίων αἱ ψυχαὶ τὸν ἀειδῆ τόπον ἐκεῖνον διέρχονται μὲν, οὐ ΧΧΧVΗ, * θάνατον. σ "Ο Παροιμιαστής. Ἐν ἀναπαύσει νεκροῦ κατάπαυσον τὸ μνημόσυνον αὐτοῦ Συνέκλεισε κατ' αὐτοῦ, τοῦ. κατέχονται δὲ, πλὴν τῶν ὅσαι τῇ κατὰ τὸν βίον ῥαστώνῃ τὸν δι᾿ ἁμαρτίας θάνατον ἑαυτοῖς ἐπιστά. σαντο; Οσαι γὰρ δήπου τυχὸν τοῖς θείοις νόμοις ἑαυτὰς ὑποζεύξασαι, τὴν ἐν οὐρανοῖς πολιτείαν ἐν πνεύματι διὰ σαρκὸς ἐπεδείξαντο, πρὸς τόπους δῆλον φωτοειδείς πρέποντας τῇ τοιάδε τῶν ἁγίων Ιερα καταστάσει μετατιθέμεναι, παραπέμπονται, οἷς ἐπισκοπεῖ Κύριος, καὶ οἱ ὀφθαλμοὶ αὐτοῦ καὶ τὸ λό γιον διαπαντὸς ἐπιβλέπουσιν. ἂν τὸ κάλλος καὶ τὸ μέγεθος, καὶ τὴν εἰς ἄπειρον μακαριότητος, θέσιν, προσθήσω δ' ὅτι καὶ τῆς ὑπὲρ νοῦν ὡραιότητας, ἴδοιεν ἂν εἰκότως αὐτοὶ τρανώτερόν τε καὶ ὑψηλότερον, οἱ μᾶλλον ἡμῶν Θεῷ πλησιάζοντες, κάνταύθα τοῦ δρόμου λήξαντες, τὴν ἐκεχειρίαν ἐδέξαντο, οἷς καὶ μᾶλλον ἡτοίμασται παρὰ τῆς πάντα σοφῶς διεξ αγούσης Προνοίας. Ωστε διελεύσονται μὲν αἱ τῶν ἁγίων ψυχαί, καθὰ δέδεικται, διὰ τῶν τοῦ βίου που λῶν. «Οὐ γάρ ἐστι μαθητὲς ὑπὲρ τὸν διδάσκαλον. Οὐ μὴν, οἶμαι, κατασχεθήσονται καθὰ καὶ πρώην, ὅτι, κατὰ τὸ γεγραμμένον, ι ἐβασίλευσε σὺν τῷ θανάτῳ ἡ ἁμαρτία, ο Διελεύσονται δὲ (ἄπους συνετώς) ούχ ὥστε διολισθῆναι, ἀλλ᾿ ὥστε διερευνῆσαι καὶ μνη θῆναι κἀκεῖ τὸ ξένον τῆς θείας οἰκονομίας μυστήρων (λέγω δὲ τὴν εἰς ᾅδου κατάβασιν, ἣν ὑπὲρ ἡμῶν ἑκὼν ὁ ζωαρχικὸς Ἰησοῦς ἐποιήσατο, τὸν διὰ σταν ροῦ θάνατον ὑπομείνας, ὁ ἀπαθὴς καὶ ἀνώλεθρος), προσέτι καὶ τῶν ἐκεῖσε τελεσθέντων τὸν ὑπερφο λόγον ἐκδιδαχθῆναι, ὅση τε καὶ οἷα διὰ τῆς συμβολῆς ἡ νίκη γέγονε τῷ Σωτῆρι, τοὺς αἰωνίους καθαιρούντι μοχλούς. Ταῦτα τοίνυν πρὸς τῶν ἱερῶν λογίων μεμνήμεθα, καὶ οὐκ ἀπὸ σκοποῦ τῶν ῥηθησομένων ἡμῖν προεξήτασται. Ὣς οἶμαι, λίαν ἀκόλουθόν τε καὶ πρόσφορον, καὶ τὰ ἐπὶ τῇ κρυφίᾳ καὶ περιδόξῳ τῆς ἱερογενούς ταύ της 'Αειπαρθένου κοιμήσει διαψηλαφήσαντα, προσ θεῖναι τοῖς ἐρασταῖς τῶν καλῶν καὶ φιλοθεάμοσι. Καὶ γὰρ εἰ χρὴ λέγειν τἀληθῆ, καὶ μέχρις αὐτῆς ὁ φυσικὸς τῶν ἀνθρώπων ἐχώρησε θάνατος· οὐ μὴν καθείρξας, ὡς ἐν ἡμῖν, ἢ χειρωσάμενος· ἄπαγε· ἡ ὅσον αὐτοῦ ὕπνου πεῖραν λαβεῖν, ἐκείνου τοῦ πρὸς τὰ ἐλπιζόμενα τῶν τῇδε ἡμᾶς, ὥσπερ τινὸς ἐκστατικής, ἵν' οὕτως εἴπω, φορᾶς, πρὸς θεοειδή μεταποιουμέν νους κατάστασιν παραπέμποντος· ὡς, φέρε εἰπεῖν, τὰ κατὰ τὸν πρῶτον ύπνον ἐκεῖνον, ὃν ὁ πρῶτος ὕπνωσεν ἄνθρωπος, καὶ τὴν πλευρὰν ἀφηρέθη προς τὴν τοῦ καθ᾿ ἡμᾶς εἴδους συμπλήρωσιν, καὶ τοῦ ἀφαιρεθέντος μέρους τὸ λείπον ἀπείληφε. Τούτῳ, οι μαι, τῷ τρόπῳ καὶ αὕτη φυσικῶς ἀφυπνώσασα, θα ἀε:δῆ
IN JOANNIS MALALE CHRONOGRAPHIAM.
Revocatur lector ad paginas edit. Bonn. quas numeri arabici inter uncos positi in textu Græco
representant.
αβροχία, 492.
ἀγανακτήσας κατὰ τοῦ υἱοῦ, 88,
152, 156, 166, 205, et alibi,
Αγανακτήθη, 438, 455, 449.
ἀγαπῆσαι φιλίαν, 467.
ἄγειν. ηγάγετο πρὸς γάμον Κομετώ. 430. ἀγάγαι, 110. ἀναγάγαι, 250, 457. συναγάγαι, 476.
ἄξας, 125. ἄξατε, 98. ἀντειτάξας, 398. εἰσάξαντας, 217. κατά
ξας, 185, συνάξαι, 185. συνάξας,
119, 177, 206. συνδιῆξεν, 167.
ἀγκυλόρινος, 106.
ἀγνεύσαντες active, 135, 207.
ἀγνώστως, 131.
ἀδρανείς, 215.
ἀγδισθέντα, 356.
ἄθλησις τῶν ἁγίων ἀποστόλων, 485.
αἴρειν. ἆρον, 240. ἐπαρόντες, 467.
αἱρετίζεσθαι. ᾑρετίσατο, 4.
αἰφνίδιον, 245, 405, 471.
αἰφνιδίως, 490.
αἰχμαλωσία, captivi, 150, 151, 154,
ἀκολουθοῦντες τῆς συνόδου, 412.
ἀκούει ὁ τόπος,dicitur, 255. ἀκούειν
ἀλλοτριοφάγοι, 180. ἀκηκοῶσα,
ἀκριβοῦν. Ακρίβωσαι τὸν ᾿Αγαμέ·
μνονα, 138. Ακριβώσατο παρ' αὐτ
τῶν τὸν χρόνον, 230.
ἀκριβῶς οὗτός ἐστιν ὁ Χριστός, 254.
ἀκροπολίται, 216.
ἄκτα, 443.
ἀκώνωπα, 265.
αλαστόρων δαιμόνων, 473.
Αλβον μέρος, 176.
ἀλεκτρυών. μετὰ ἀλεκτρυόνα, 275.
ἀληθινός, purpureus, 53, 415.
ἀλλοτριοφάγοι, 180.
ἀλυτάρχησε, 311. αλυτάρχησαν, 417.
Αλυτάρχης, 286, 289, 310.
αλυταρχικά, 312.
ἀλύταρχος, 310.
av,417.
ἅλωσις τῆς πόλεως, de terræ motu,
ἅμα cum genitivo, 95, cum genitivo et dativo, 219.
Αμιξία, 464, 483.
ἀμύνασθαί τινι pro τινα, 62.
ἐμφιέννυσθαι. ἡμφιεσμένον ἔχημα
χρυσέοις πετάλοις, 457. οχήματα
ἀργύρῳ ἡμφιεσμένα, 458.
ἀμφιθαλήν. 287.
ἀμφότερος, τῶν ἀμφοτέρων, 220,
πων, 66. τὸν ἄνθρωπον, Λατίνες,
228. τῶν ἀνθρώπων τοῦ ἀδελ
φοῦ, 325.
ἀνταίρειν.ἀντήρεν ό πατρίκης, αλά
ἀντεικόνισμα, 56.
κεῖν, 274.
ἀντιπεράσας, 80, 95, 139.
ἀντιποιεῖσθαι. ἀντεποιοῦντο τώ
Οδυσσέως, 115, 176, 351.
ἀντιφόρου, 397.
ἄν. ἐπηρώτησεν ποίας ἂν εἴη χώρας, ἀντέχεσθαι. οὐκ ἀντεχόμεθα δια
137. ὅσα ἂν ᾐτήσατο, 563.
ανά ημερησίας ἀνὰ φόλεις ιε', 439.
αναβάθρα του Ιππικού, 414.
ἀναβλύζουσα λεπτίδας χρυσοῦ, 456,
ἀνάγειν. ἀνήγαγον τῷ Φαραῷ, 65,
230, 254, 346, 593, 416, 440, al.
ἀναγινώσκων, litteris operam dans,
92, 352. ἀναγνούς καὶ ἀνατρα
φεὶς ἐν Κωνσταντινουπόλει, 385.
ἀνάδοχος αὐτοῦ ἐγένετο τοῦ ἀχράντου βαπτίσματος, 427.
ἀναδυῆναι. ἀναδυέντα πρὸς τὰ δόξαντα μεταξὺ αὐτῶν, 455. ἀν.
εδύη περὶ τὸ ποιῆσαι τὰ πάντα,
ibid.
ἀνακείραντες αὐτόν, 597.
ἀνακύπτειν. τὰ ἀνακύπτοντα, even
tus? 205.
ανακωδίκευσις, 448.
ἀναλίσκει Μαρίνον 404. ἀνήλωσε
με, 409.
ἀναλογουμένην, i. q. ἀνάλογον, 285.
αναμεταξύ, 414.
ἀναπατεῖν, 150.
ἀνάπλους ὁ πέραν Κωνσταντίνουπόλεως, 405, 405.
ἀνάπτεσθαι. ἀνήφθη amore, 150.
ἀναῤῥύεσθαι. ἀνεῤῥύσθησαν, 461.
ἀνάῤῥυσις, 39, 460.
ἀναστεναγμός, 63.
ἀνατρέφεσθαι. ἀναθρεψάμενον, 52,
ἀναφέρειν. ἀνηνέχθησαν, 251, ἀνήνεγκεν, 262. ανενέγκαι, 586.
ἀναφραγήναι, 328.
ἀναχρίειν. ἀνεχρίσθη ἡ θύρα, 380.
ἀνδρεῖος, ἀνδρεία καὶ πλήθει καὶ
ἀνδροκοῖται, 456.
ἀνεντέρισεν, 115.
ἀνεπηρεάστως, 383.
ἀνέρχεται ἡ θάλασσα καὶ κατακλύζει πάντας, 481.
ἀνέχεσθαι. τῶν πρεσβευτών μὴ
ἀνασχεθέντων εἰσελθεῖν, 194.
ἀνθηροπρόσωπος, 257, 425.
ανθρωπιστί, 255.
ἄνθρωπος. γυναικῶν καὶ ἀνθρώ
αντιφωνήσαντος ὑπὲρ αὐτῶν Τα
ζάνου, 460.
ἀνύειν. ἡνύσαμεν πλέον οὐδέν, 150.
αξίας κοιαίστωρος εἶχεν, 570.
ἀπάγειν. ἀπήγαγον τὴν ἀπόκρισιν,
154, nisi ἀνήγαγον legendus.
ἀπαλλαγήν, de judicibus, 448.
ἀπαλλάττειν, de judicibus, 534.
ἀπατεῖν, ἡπατοῦντο. 267
ἀπειλή, malum, 142. ἀπειλῆς π
πληρωμένα πολλὰ ἐγένοντο, 456
ἀπειλὴ φοβερά Θεοῦ, de lere
motu, 420, 498.
ἁπληκεύον, 335, 358, 452.
ἁπλοῦν. ἁπλώσαντες ἑαυτούς, 472.
ἡπλωμένων εἰς ἔδαφος νεκρών,
ἀπὸ σπαθίου, 495. ἀπὸ τῆς γυναί
κὸς ἤκουσαν, 481. ἀπὸ νομίσματ
τος ἑνός, 441. ἀπὸ διαλαλιᾶς ἀπὸ
εκεφαλίσθη σαν589. ἀπὸ ἐπάρχουν,
286. ὁ ἀπὸ φιλοσόφων, 202, 21
ἀπὸ cum passivo, 20, 26, 69, 74,
87, 153, 154, 159, 199, 220, **
ἀποδιδόναι. ἀπέδωκαν τας ψυχάς,
380, τὸ πνεῦμα, 409.
ἀποζωννύναι, ἀποξωσθεὶς τῆς ἀξίες
αὐτοῦ, 57. ἀπεζώσθη, 480, 494.
ἀπόθετα, 477. ἀποθέτων σίτου. 507,
ἀποκαθαρίσαντες, 135.
ἀποκαθιστάναι. ἀπεκατέστη, 5
ἀποκειμένην, fictam, 89.
ἀποκινήσαντος αὐτοὺς τῆς ἕξις
χίας, 427.
ἀποκρεωσίμου, 492.
ἀποκριθείς, 370.
ἀποκρισιάριος, 486.
ἀποκρύβει, 101.
ἀποκρύπτειν. φυγεῖν καὶ ἀπερν
Εῆναι τὴν τοῦ δήμου ὀργήν, ΜΠ